Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Εναντίον της κοινωνικής αθλιότητος και της βλακείας που μας περικυκλώνει

Posted by sarant στο 19 Οκτωβρίου, 2009


Το άρθρο που ακολουθεί δημοσιεύτηκε στη χτεσινή κυριακάτικη Αυγή (18.10.2009) με υπότιτλο «Ο ποιητής Ναπολέων Λαπαθιώτης και το κομμουνιστικό κίνημα: ένα άγνωστο ντοκουμέντο». Το αναδημοσιεύω εδώ χωρίς αλλαγές, μόνο με προσθήκη δύο λινκ.

Ο Λαπαθιώτης σε σκίτσο του Αντώνη Πρωτοπάτση

Ο Λαπαθιώτης σε σκίτσο του Αντώνη Πρωτοπάτση

Τα τελευταία χρόνια έχει αναζωπυρωθεί το ενδιαφέρον για τον «καταραμένο» ποιητή Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, με επανεκδόσεις του ποιητικού του έργου, δεκάδες μελοποιήσεις ποιημάτων του (ο ερευνητής Β. Ψαραδάκης έχει καταμετρήσει 54 μελοποιήσεις!), με αρκετά βιβλία και μία ταινία αφιερωμένα στη ζωή του, στο «έμψυχο ποίημα» του Λαπαθιώτη. Το αξιοπερίεργο είναι ότι αυτό γίνεται ενώ έχουν φύγει από τη ζωή όσοι γνώρισαν προσωπικά τον ποιητή· δηλαδή, φορείς της ανακάλυψης του Λαπαθιώτη είναι κατά κύριο λόγο νεότεροι μελετητές, που γεννήθηκαν μετά την αυτοκτονία του τον Γενάρη του 1944.

Μια παράμετρος που προκαλεί ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι η σχέση του Λαπαθιώτη με το κομμουνιστικό κίνημα. Σύμφωνα με τις περισσότερες βιογραφίες του, ο Λαπαθιώτης, αρχικά ένθερμος βενιζελικός (συμμετείχε, όπως και ο πατέρας του συνταγματάρχης Λεων. Λαπαθιώτης, στο κίνημα της Εθνικής Άμυνας), βαθμιαία προσέγγισε τους κομμουνιστές στα μέσα της δεκαετίας του 1920· πολλοί αναφέρουν ως πρώτη εκδήλωση αυτής της προσέγγισης την ανοιχτή επιστολή που δημοσιεύει ο Λαπαθιώτης στον Ριζοσπάστη τον Αύγουστο του 1927,  και με την οποία ζητεί από τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών να τον διαγράψει από το ορθόδοξο ποίμνιο. Στη συνέχεια, το 1929, ο Λαπαθιώτης ήρθε σε οξύτατη σύγκρουση (μέσα από τις στήλες του λαϊκού Μπουκέτου) με τον φίλο του Χ. Παπαντωνίου, με αφορμή μια περιφρονητική φράση του τελευταίου για τον κομμουνισμό και για τα έργα του κομμουνιστή συγγραφέα Κ. Παρορίτη. Το 1932 ο Λαπαθιώτης δημοσιεύει στο αριστερό περιοδικό Νέοι Πρωτοπόροι το πεζό τραγούδι «Τραγούδι για το ξύπνημα του προλεταριάτου«. Τέλος, το 1943, σύμφωνα με πληροφορίες που πρώτος ο Τάσος Βουρνάς κατέθεσε προδικτατορικά στην Αυγή, ο Λαπαθιώτης συνδέθηκε με τους αντάρτες του εφεδρικού ΕΛΑΣ και τους χάρισε τα όπλα του πατέρα του.

Η συμπάθειά του προς τον κομμουνισμό φαίνεται και σε πολλούς στοχασμούς που κατέγραφε κατά καιρούς και που έχουν βρεθεί στα χαρτιά του, όπως: «Η κομμουνιστική κοινωνία είναι το τελευταίο ατού της ταλαιπωρημένης ανθρωπότητας. Αν αποτύχει και σ’ αυτό, δεν της μένει παρά να επιστρέψει στο σκοτάδι και την αποκτήνωση» (γράφτηκε στις 23.11.1932).

Σε πολλές βιογραφίες του Λαπαθιώτη αναφέρεται ως πρώτη χρονολογικά ένδειξη προσέγγισης με την Αριστερά το ότι δημοσίευσε το ποίημά του «Κραυγή» στον Ριζοσπάστη (της Θεσσαλονίκης) το 1916. Το γεγονός αληθεύει, παρουσιάζεται όμως παραπλανητικά. Το 1916 ο Λαπαθιώτης ήταν βενιζελικός και ανταντόφιλος (ακριβέστερα: γαλλόφιλος), ενώ ο Ριζοσπάστης της Θεσσαλονίκης (λεγόταν έτσι διότι εκδιδόταν, επί Διχασμού, στο κράτος της Θεσσαλονίκης) ήταν απλώς μια αριστερή βενιζελική εφημερίδα. Άλλωστε, το ίδιο το ποίημα δεν έχει καμιά σχέση με τον σοσιαλισμό. Ξεκινάει «Γαλλία, Γαλλία — χαρά της Οικουμένης» και είναι μια έκκληση προς τη Γαλλία «να ρθει να μας λυτρώσει» γιατί «μας έπνιξαν οι Πρώσσοι». Επομένως, η δημοσίευση του 1916 δεν έχει καμιά σχέση με την προσέγγιση του Λαπαθιώτη στις ιδέες του σοσιαλισμού.

Υπάρχει όμως ένα άλλο ντοκουμέντο που δείχνει πως ο Λαπαθιώτης είχε πλησιάσει το κομμουνιστικό κίνημα πολύ νωρίτερα από το 1927. Πρόκειται για μια επιστολή του στον Ριζοσπάστη από το 1921, η οποία περιέργως έχει, μέχρι στιγμής, ξεφύγει από όλους τους μελετητές του ποιητή. Σ’ αυτή την επιστολή, ο Λαπαθιώτης δηλώνει απερίφραστα («γυμνά, χωρίς προσχήματα», λέει) ότι ανήκει στις τάξεις των στρατιωτών που παλεύουν για τον Σκοπό.

Συγκεκριμένα, η επιστολή δημοσιεύτηκε την Κυριακή 13 Ιουνίου 1921. Προτάσσεται εισαγωγή από τη σύνταξη του Ριζοσπάστη, που έχει κι αυτή το ενδιαφέρον της:

Ο αγών μας και οι διανοούμενοι

Ελάβαμεν και ευχαρίστως δημοσιεύομεν την κατωτέρω επιστολήν του λογίου και ποιητού κ. Ν. Λαπαθιώτη. Όταν μέσα εις την κρίσιν που διέρχεται το κίνημά μας εις την Ελλάδα, λόγω της αγρίας τρομοκρατίας των κυβερνώντων και ο κάθε κομμουνιστής απειλείται από την φυλακήν και την εξορίαν, άνθρωποι της σκέψεως αισθάνονται την όρεξιν και το σθένος να συναντήσουν τας τύχας των με την ιδικήν μας· όταν μέσα εις τον πατριωτικόν υστερισμόν που παρασύρει και μέσα εις τον κομματικόν βούρκον που λερώνει, άνθρωποι της σκέψεως ημπορούν να εξαρθούν επάνω από το πάθος, επάνω από τον βούρκον, για να ιδούν την αλήθεια και να την διακηρύξουν, οι άνθρωποι αυτοί είναι πάντα ευπρόσδεκτοι εις τον αγώνα μας. Όσοι άνθρωποι του πνεύματος από τα ίδια εμφορούνται αισθήματα και ιδανικά ας τους μιμηθούν. Ο αγών μας έχει ανάγκην από την ενίσχυσίν των.

Καλέ μου «Ριζοσπάστη»,

Σε παρακολουθώ ολοένα, και με πιστήν συμπάθειαν απ’ τον καιρό που παρουσιάσθης κι εγκαινίασες την φλογεράν πολεμικήν σου εναντίον της κοινωνικής αθλιότητος και της βλακείας που μας περικυκλώνει. Σε θεωρούσα πάντα σαν έναν τίμιον φίλον κι ένα εντευκτήριον μαζί κοινόν όλων εκείνων των ανθρώπων που ζουν πνευματικά και θέλουν την διάνοιάν των υπεράνω των καθημερινοτήτων, λυπημένος που δε μπόρεσα ως τα τώρα ν’ αναμιχθώ ενεργότερα στην δράσιν σου.

Κάθε μέρα όμως που περνά βλέπω πως τα πράγματα βαδίζουν ραγδαιότερα και πλέον επιτακτικά. Εκείνο που προχθές ήταν μια ευγενική διάθεσις και χθες μια ωραία προσπάθεια σήμερα πλέον αποβαίνει μια ανάγκη σιδηρά· όπως κι αν κάμωμε, προς οποιοδήποτε δρόμο και αν στραφούμε, το ίδιο πρόβλημα προβάλλει απ’ όλες τις μεριές και μας ζητεί μίαν λύσιν.

Οποθενδήποτε και αν ορμώμεθα –οι μεν από την φυσικήν πνευματικήν ευγένειάν τους, οι δε από την άμεσον ανάγκην της λυτρώσεως– σήμερα συναντώμεθα όλοι επί ταυτόν· ο Σκοπός επείγει.

Μ’ αυτό το γράμμα θέλω να σου διαπιστώσω, ότι ανήκω ολόψυχα στας τάξεις των θερμών στρατιωτών σου, πρώτη φορά γυμνά χωρίς προσχήματα σ’ εκείνους που παλαίουν για τον σκοπόν.

Με την ελπίδα πως θα ‘ρθεί μια μέρα καθώς όλοι να χρησιμοποιηθώ επίσης στον Αγώνα.

Σε χαιρετώ με το μέτωπο ψηλά

ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ

Η εισαγωγή είναι ανυπόγραφη, από το ύφος όμως στοιχηματίζω πως είναι γραμμένη από τον Θεόδωρο Λασκαρίδη, αρχισυντάκτη του Ριζοσπάστη. Ο Λασκαρίδης συμμετείχε, όπως και ο Λαπαθιώτης, στις δραστηριότητες της «Καλλιτεχνικής Συντροφιάς», μιας κίνησης νεωτεριστών και προοδευτικών λογοτεχνών με αξιόλογη δραστηριότητα εκείνην ακριβώς την περίοδο, ενώ σύμφωνα με τη μαρτυρία του Π. Γλέζου (στη Νέα Εστία) συνδεόταν φιλικά με τον Λαπαθιώτη.

Ο Λασκαρίδης είναι μια άλλη εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αλλά εντελώς άγνωστη περίπτωση. Έλληνας της Βουλγαρίας, από πλούσια οικογένεια, επιστρατεύθηκε από τους Βούλγαρους στο μακεδονικό μέτωπο το 1916, αλλά στη μάχη του Καϊμακτσαλάν αυτομόλησε στους Σέρβους, οι οποίοι τον έκλεισαν σε στρατόπεδο αιχμαλώτων. Με χίλια βάσανα δραπέτευσε και ήρθε στην Αθήνα, όπου έγινε συντάκτης (το 1918) και αργότερα αρχισυντάκτης του Ριζοσπάστη. Είχε όμως βαθιά ψυχικά τραύματα από τον πόλεμο και, ύστερα από δυο αποτυχημένες απόπειρες αυτοκτονίας, έβαλε τελικά τέρμα στη ζωή του τον Δεκέμβριο του 1921 με μια σφαίρα στον κρόταφο.

Το 1920 ο Λασκαρίδης δημοσίευσε στον Ριζοσπάστη μια σειρά αντιπολεμικά διηγήματα τα οποία απέδιδε στον Βούλγαρο συγγραφέα Σλαβέικοφ, τέχνασμα που αποκάλυψε λίγο αργότερα από τις στήλες του Νουμά. Τα διηγήματα αυτά, που η έκδοσή τους σε βιβλίο είχε αναγγελθεί από τότε αλλά τελικά δεν πραγματοποιήθηκε, πρόκειται να εκδοθούν στο άμεσο μέλλον, σε δική μου επιμέλεια, από τις εκδόσεις Διάπυρον.

Έτσι θα εξοφληθεί ένα χρέος στον πρώτο αντιπολεμικό συγγραφέα της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Όσο για τον Λαπαθιώτη, το διάσπαρτο σε κάθε λογής περιοδικά έργο του θα μπορούσε να γεμίσει πολλούς τόμους. Καιρός είναι να αρχίσουμε να εξοφλούμε και αυτό το χρέος.

54 Σχόλια προς “Εναντίον της κοινωνικής αθλιότητος και της βλακείας που μας περικυκλώνει”

  1. philalethe00 said

    Θα είχα να προτείνω στον αγαπητό θανόντα να μελετήση επισταμένως το κείμενο της ομάδας «Socialisme ou Barbarie» που αναφέρεται στην «σεξουαλική αγωγή στην Σοβιετική Ένωση», και ειδικότερα στα πονήματα του Σοβιετικού ιατρού Ατάροφ.

    Πάντως, είναι πολύ ενδιαφέρον, ότι πολλοί της σχολής αυτής ή των πέριξ είχαν πολιτική στράτευση. Σε ένα παληό μου(της βιβλιοθήκης μου) βιβλίο ονόματι «ο πολιτικός Καρυωτάκης» δημοσιεύεται λίαν ενδιαφέρον κείμενο συνδικαλιστικό του αντιβενιζελικού ποιητή που λέγεται «ανάγκη χρηστότητος», εάν δεν απατώμαι… Βέβαια, ο τελευταίος το πλήρωσε με την δυσμενέστερη, ίσως, των μεταθέσεων, ως γνωστόν… 🙂

  2. neostipoukeitos said

    Μάshαλλα, Νικοκύρη! Είσαι γραφιάς σκαφτιάς, και σου πρέπουν πολλά μπράβο.

    Λόγω προσωπικού ενδιαφέροντος, θα ήθελα να μας δώσεις, αν έχεις, περισσότερα στοιχεία για την κυπριακή καταγωγή του πατέρα του ποιητή, Λεωνίδα Λαπαθιώτη. Ήταν από τη Λάπαθο (Boğaziçi στα τούρκικα) ή από τη Λάπιθο (άλλοτε Λάμπουσα);

    Όσο για τον Παρορίτη, μού ξυπνάει παιδικές μνήμες. Πρωτοδιάβασα διηγήματά του σε μια τρισάθλια έκδοση (της Πέλλας, νομίζω) που μου είχε κάνει δώρο για τη γιορτή μου μια ακροδεξιά γειτόνισσα! Προφανώς δεν ήξερε τι μου χάριζε, το βρήκε μπιρ παρά το βιβλίο και το πήρε. Από κείνη την έκδοση, που την έχω χάσει πια, θυμάμαι χωρίς πολλές λεπτομέρειες ένα ιδιαίτερα συγκινητικό διήγημα, όπου ο δάσκαλος του χωριού έκανε κήρυγμα στην εκκλησία κι έλεγε στους χωριανούς με στόμφο πως πρέπει να μοιάσουν στους τριακόσιους του Λεωνίδα κι άλλα τέτοια. Το διήγημα είχε τραγική κατάληξη, αλλά δεν καλοθυμάμαι γιατί: μου φαίνεται, έφτανε είδηση πως σκοτώθηκε ο γιος του δασκάλου στον πόλεμο ή κάτι τέτοιο.

    Και κάτι σχολαστικό, για να μην ξεχνιόμαστε: αν τον καταλαβαίνω σωστά, ο Λαπαθιώτης χρησιμοποιεί το «διαπιστώνω» με τη σημασία «διαβεβαιώνω». Έχουμε άλλα παραδείγματα αυτής της χρήσης από κείνη την εποχή;

  3. sarant said

    Τιπούκειτε, ευχαριστώ σε!

    Ο στρατηγός Λ. Λαπαθιώτης ήταν από τη Λάπαθο, το έχει δηλώσει ο Ν.Λ. σε συνέντευξη. Ομολογώ ότι δεν ξέρω τίποτε για το μέρος. Αναρωτιέμαι μάλιστα μήπως πήρε το επίθετο μόλις έφτασε στην Ελλάδα, διότι απ’ ό,τι ξέρω δεν είχαν όλοι οι Κύπριοι επίθετα τότε (το 1870, έστω).

    Δεν έχω άλλο παράδειγμα της χρήσης αυτής του «διαπιστώνω». Άλλος κανείς;

  4. Ζέφυρος said

    Δεν έχω άλλο παράδειγμα της χρήσης αυτής του “διαπιστώνω”. Άλλος κανείς;

    Νίκο, με είχε απασχολήσει κάποια στιγμή στο παρελθόν (δεν μπορώ να θυμηθώ με ποια αφορμή) και είχα καταλήξει ότι πρόκειται για «γαλλισμό» (μετάφραση του constater, το οποίο σημαίνει και «διαπιστώνω» και «διαβεβαιώνω»). Βέβαια, εικασίες κάνω.

  5. Μαρία said

    Νικοδεσπότη, μια που ο Φιλαλήθης με την αλαζονεία του μεταγενέστερου προσπαθεί να μας πει οτι ο Λαπαθιώτης δε θα έγραφε αυτά που έγραφε το 21 ή το 32, αν ήξερε οτι μετά το 34 στη Σοβιετία η πουστιά θα ήταν ποινικό αδίκημα (διότι σύμφωνα με ένα καταπληκτικό συλλογισμό κομμουνιστική κοινωνία =ΕΣΣΔ όπου η πουστιά ποινικό αδίκημα, άρα αν είσαι ομοφυλόφιλος δε μπορεί να είσαι κομμουνιστής) και
    επειδή σε άλλο ποστ ο Καλοπροαίρετος μου απευθύνθηκε σε άπταιστη καλιαρντή,
    ξέρεις αν αυτό το τετράστιχο(ζινόντας κλπ) που παραδίδει ο Πετρόπουλος σε γλώσσα ακαταλαβίστικη είναι πράγματι του Λαπαθιώτη;

  6. a8lios said

    Εγώ στη κουβέντα δε νιώθω πως μπορώ να προσφέρω κάτι,
    απλά θέλω να πω πως χάρηκα το ποστάκι και σίγουρα θα πάρω και το βιβλίο που ανέφερες κυρ-Νίκο!

  7. sarant said

    Άθλιε, σ’ ευχαριστώ.

    Μαρία, δεν είναι τετράστιχο, είναι σονέτο, και δη υπερσουρεαλιστικό, όπως το είχε αποκαλέσει. Γραμμένο το 1938 και με γουστόζικη εισαγωγή που τώρα βαριέμαι να αντιγράψω:

    Ζινώντας αποβίδονο σαβίνι
    κι απονιβώντας ερομιδαλιό,
    κουμάνισα το βίρο του λαβίνι,
    με σάβαλο γιδένι του θαλιό.

    Κι ανέδοντας έν’ άκονο λιβίνι,
    που ραδαγοσαλούσε τον αλιό,
    σινέρωσα τον άβο του ραβίνι,
    σ’ εν άφαρο δαμένικο ραλιό.

    Σουβέροδα στ’ αλίκοπα σουνέκια,
    μες στ’ άλινα που δεν εσιβονεί,
    βαρίλωσα τ’ ακίμορα κουνέκια,

    και λαδαμποσαλώντας την ονή,
    καράμπωσα το βούλινο δινάρι,
    σαν άλιφο τουνέσι που κινάρει.

  8. Μαρία said

    Πολύ κουλό. Μ’ αυτό το γλουλάγκ το είχε σίγουρο. Το 38 θα είχε θεωρηθεί μυστικός πουστοκώδικας. Πού δημοσιεύτηκε;

  9. sarant said

    Και όμως, δημοσιεύτηκε στη Νέα Εστία (τ. 271 του 1938 θαρρώ δεν υπάρχει ονλάιν). Με γουστόζικη εισαγωγή που κάποτε θα την ανεβάσω.

  10. voulagx said

    Σχ.5: Μαρια γραφεις «αλαζονεια». Εμενα το σχ.1 μου ακουγεται σαν τυμβωρυχια.
    Σχ.7: Καμια μεταφραση δεν υπαρχει;Δεν καταλαβαινω λεξη!Σε ποιο βιβλιο το παραδιδει ο Πετροπουλος;

  11. Μαρία said

    Βουλάγξ, στα Καλιαρντά. Η μόνη λέξη που μου λέει κάτι είναι το λιβίνι(λιβιδώ, λίμπιντο)

    Το άλλο είναι τυποποιημένη έκφραση για όσους απο μας διατυπώνουμε κρίσεις για το παρελθόν, επειδή ξέρουμε τι ακολούθησε.

  12. voulagx said

    Δεν διαφωνουμε.Το τυμβωρυχια δες το σαν επιτατικο.Οχι απλα αλαζονεια

  13. sarant said

    Για να μην υπάρξει παρεξήγηση, το σονέτο του Λαπαθιώτη δεν είναι σε κώδικα και δεν επιδέχεται μετάφραση. Είναι λετριστικό δημιούργημα. Η τεχνοτροπία τού λετρισμού περιλάμβανε την κατασκευή ποιημάτων με τεχνητές λέξεις χωρίς νόημα, οι οποίες όμως υπακούουν στο μορφολογικό σύστημα της γλώσσας κι έτσι ξεγελάνε.

    Βέβαια, ο Λαπαθιώτης είναι λετριστής avant le mot, αφού το κίνημα του λετρισμού (ή υπερλεξισμού) εμφανίστηκε το 1945.

    Δειτε κι εδώ:
    http://bereketis.blogspot.com/2007/01/blog-post_23.html

  14. Μαρία said

    Δε νομίζω οτι ζήτησε κανείς πραγματικά μετάφραση. Ωραία η παραπομπή. Δίνει άλλα στοιχεία για τη δημοσίευση.

    Με την ευκαιρία πώς το μεταφράζετε το avant la lettre; Πριν απ’ τη λέξη;

  15. Giannis said

    Δεν αποκλείεται, αν ήξερε ο Λαπαθιώτης το τι θέση έχει η ομοφυλοφιλία στην ΕΣΣΔ να έκλεινε τα μάτια του και μάλιστα να καταδίκαζε και τον εαυτό του… Τόσοι και τόσοι διανοούμενοι έκλεισαν τα μάτια σε ένα σωρό φρικτά που γίνονταν εκεί, γιατί να μην τα έκλεινε και ο Λαπαθιώτης; Δεν είναι τυχαίο ότι ο κομμουνισμός ονομάστηκε και «όπιο των διανοουμένων». Η αταλάντευτη πίστη σε μία θρησκεία (έστω και κοσμική, όπως ο κομμουνισμός) μπορεί να οδηγήσει κάθε πιστό σε άνευ ορίων (και άνευ όρων) καταπίεση των όποιων «γήινων» επιθυμιών του. Διότι έτσι λεν οι άγιοι πατέρες και οι άγιες γραφές, διότι έτσι θα φτάσουν στον ανώτερο και απώτερο σκοπό.

  16. philalethe00 said

    @Μαρία
    Εξαπανέκαθεν(sic 🙂 ) θεωρούσα, ότι ουδεμία σχέση ιδιαίτερη έχει ο κομμουνισμός(λατ. communismus=κοινοκτημοσύνη) με τον μαρξισμό και απολύτως καμία με την ΕΣΣΔ, που ήταν ακριβώς φρικαλέα εκμεταλλευτική-δικτατορική «γραφειοκρατική κοινωνία», «καπιταλισμός των κομματικών αξιωματούχων», αν προτιμάτε.

    Αλλά εδώ μιλούμε για το ΚΚΕ, για το ΚΚΕ εξωτερικού, όπως ονομάστηκε μετά, το σοβιετοκινούμενο που είχε δεχθή ως προλεταριακή του πατρίδα την ΕΣΣΔ, όπως έλεγε και κάποιος Γάλλος μαρξιστής. Εξ ου και το σχόλιο. Απλώς επισημαίνω την αντίφαση, με κατά τα άλλα μεγάλο σεβασμό της προσωπικότητας του Λαπαθιώτη ως ποιητή και δημιουργού. Να πω, ότι έχω το βιβλίο του από εκδόσεις «Ζήτρος» και έχει ορισμένα θαυμάσια ποιήματα(τα μη -«ερωτικά») με είδος ρομαντικής αισθητικής που προσωπικά εκτιμώ ιδιαίτερα.
    «Ομοφυλόφιλος»(όλοι έχουν τα διαβλητά τους πάθη, σημασία έχει η προσπάθεια για απελευθέρωση) που το διακηρύττει με «παρρησία», εν κατακλείδι, και κομμουνιστής μπορείς σαφέστατα και απολύτως να είσαι, αλλά δεν μπορείς να είσαι, κατά το μάλλον, σταλινομαρξιστής. Αν ήταν τροτσκιστής, θα ήταν πολύ, απολύτως διαφορετικά. (Και βέβαια δεν είναι μόνο η απογόρευση αυτή. Αν διαβάσης σοβιετική σεξουαλική αγωγή μετά από ένα σημείο, θα αναγνωρίσεις πολλά στοιχεία του δικού μας ηθικιστικού ρεύματος στις οργανώσεις.)

    Αυτά, ακριβώς. Ελπίζω, ότι λύθηκαν οι παρεξηγήσεις τώρα…

  17. Μαρία said

    Γιάννη, είναι κι αυτό μια πιθανότητα. Μπορεί να πήγαινε και για θεραπεία στην ΕΣΣΔ. Αρόν διαβάζεις; Κι αυτός κάποια στιγμή τα έκλεισε τα μάτια.

  18. sarant said

    Μαρία, η παραπομπή δίνει πράγματι άλλα στοιχεία για τη δημοσίευση και αυτοψία δεν μπορώ να κάνω -πιθανώς να το έδωσε και στα δύο έντυπα.

  19. espectador said

    Για το θεμα «ομοφυλοφιλοι και ΚΚΕ» εχω να προσφερω την εξης εμπειρια. Σε κομματικη οργανωση που συμμετειχα σε επαρχιακη πολη οπου υπηρχε τοτε νεοιδρυμενο πανεπιστημιο (ειμασταν ολοι εργαζομενοι σ αυτο-περιπου 30 ανθρωποι) διαπιστωθηκε οτι ειχαμε αναμεσα μας συντροφο ομοφυλοφιλο-που «αποκαλυφθηκε» σε ολους μας μετα απο αδεια διαρκειας ενος χρονου στην Δ. Γερμανια για το διδακτορικο του, οπου διαπιστωσε οτι στο γερμανικο κομμουνιστικο κομμα οι ομοφυλοφιλοι ηταν αποδεκτοι και μαλιστα ειχαν και ξεχωριστη οργανωση. Εκανε το λαθος λοιπον να εκδηλωθει. Και τοτε ανοιξε ο κομματικος ασκος του Αιολου. Εφτασε το ζητημα πολυ ψηλα-Φλωρακης-και για να μην πολυλογω, επειδη κανεις μας δεν δεχτηκε να εγκαταλειψει τον συντροφο μας, μας διεγραψαν ολους και ετσι «γλυτωσαμε» 5 χρονια πριν πεσει το τειχος και μας παρει κανενα τουβλο στο κεφαλι.

  20. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Και στην Κούβα των Κάστρο, οι ομοφυλόφιλοι, στους οποίους διαγιγνώσκεται ο ιός του AIDS, κλείνονται εφ’ όρου ζωής σε στρατόπεδα συγκεντρώσεως, ενώ οι συμπάσχοντές τους (αποδεδειγμένα: ήτοι οικογένεια κλπ.) ετεροφυλόφιλοι αφήνονται ελεύθεροι στην κοινωνία να διαδίδουν τους ιούς τους εν πλήρη δόξη και τιμή.

    Γνωστά πράγματα για τα δημοκρατικά καθεστώτα αυτά…

  21. Βαγγέλης said

    Δεν θυμάμαι ποιος είχε πει:
    «Για την ποιότητα της δημοκρατίας στην αρχαία Αθήνα, ρωτήστε τους δούλους και τις γυναίκες»
    Αυτή η απόλυτη απαξίωση της ΕΣΣΔ αλλά και του ΚΚΕ (εξ – sic) με αφορμή τη στάση τους απέναντι στους ομοφυλόφιλους είναι τουλάχιστον υποκριτική μιας και κρίνει ιστορικά τις διάφορες αν8ρώπινες κοινωνίες με δύο μέτρα και δύο στα8μά. Δηλαδή καταδικάζουμε την κοινωνία που «αντιπαθούμε» αναδεικνύοντας τα «κακά» της και αθωώνουμε την κοινωνία που συμπαθούμε με βάση τα «καλά» της.
    Η ΕΣΣΔ ιστορικά ήταν η πρώτη κοινωνία στην οποία ο άνθρωπος επιχείρησε να διαμορφώσει οργανωμένα το μέλλον του θέτοντας στο κέντρο της προσοχής της την ισότητα. Δεν ισχυρίζομαι ότι είχε σωστή πολιτική απέναντι στους ομοφυλόφιλους. Αλλά από την άλλη δεν μπορώ να καταδικάσω μια ολόκληρη προσπάθεια θεωρώντας ότι από την αρχή ο άνθρωπος θα εύρισκε όλες τις λύσεις των προβλημάτων του. Η οποιαδήποτε ανάγνωση της ιστορίας δείχνει ότι τα πράγματα δεν εξελίσσονται γραμμικά.
    «…
    Μα εγώ δεν έχω άποψη
    Έχω μονάχα κάτοψη
    Το ξέρω πια πως πίσω απ΄ τις ιδέες
    Υπάρχουνε τα ένστικτα που ψάχνουν κάποιο στήριγμα
    Και έτσι δραπετεύω απ΄τις παρέες
    …»
    Ισαάκ Σούσης – Λαυρέντης Μαχαιρίτσας

  22. Πάντως επειδή ο Λ. έζησε και μετά το ’38, και τότε συνδέθηκε με το ΕΑΜ μάλλον η πραγματική πραγματικότητα -κι όχι η εμπάθεια του καθενός -διαψεύδει πολλούς και πολλές.
    Για δε την Κούβα, ρίχτε μια ματιά εδώ:
    http://www.usatoday.com/news/opinion/editorials/2007-02-26-opcom_x.htm
    Και πάλι η έρμη η πραγματικότητα επιμένει να είναι διαφορετική από τους φτηνούς σχολιαστές..

  23. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Εάν ξαναδιαβάσετε το «φτηνό» μου (πραγματικά) σχόλιο, εύκολα, νομίζω θα διαπιστώσετε ότι δεν μίλησα για τα gay rights στην Κούβα του Ραούλ Κάστρο γενικά -ο ίδιος, άλλωστε έχει παραδεχθεί δημοσίως την ομοφυλοφιλία του- αλλά για την απαράδεκτη κατάσταση των προσβεβλημένων από τον ιό του AIDS ομοφυλοφίλων, που αργοπεθαίνουν κατά εκατοντάδες χιλιάδες σε στρατόπεδα συγκεντρώσεως.
    Δεν θα μπω στον κόπο να αντιπαραθέσω «opinions» τύπου USA Today (ποιός, άλλωστε, είπε το αντίθετο από όσα εκεί παρατίθενται;): αν, πράγματι, ενδιαφέρεστε για το θέμα, οι ετήσιες εκθέσεις της Διεθνούς Αμνηστίας για την Κούβα είναι αρκούντως κατατοπιστικές.

    Σε κάθε περίπτωση, φοβούμαι ότι ξεφεύγουμε επικίνδυνα από το θέμα, γενικοποιώντας «φτηνά» τη σχέση του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη με το κομμουνιστικό κίνημα (η οποία θα μπορούσε, εξ άλλου, να συσχετισθεί, με πολύ λιγότερο κίνδυνο, με την αντίστοιχη σχέση του Gide, τα ίδια πάνω-κάτω χρόνια, όταν ακόμη δεν είχαν αποκαλυφθεί οι φρικαλεότητες, που έλαβαν χώρα στο όνομα της «ισότητας» κι εδώ κι εκεί και πάρα πέρα).

  24. ποιά Σοβιετικὴ Ἕνωσι θὰ τὸν εἶχε ξεκάνει; ὁ ἄνθρωπος μόνος του ξέκανε τὸν ἑαυτό του.

    ὅσο γιὰ τοὺς δούλους καὶ τὶς γυναῖκες ὑπῆρχαν καὶ ἐκτὸς Ἀθηνῶν.

  25. @ ΓΛυκοτραφίτη
    να με συγχωρείτε αλλά εκατοντάδες χιλιάδες σημαίνει περίπου ανθρωπιστική κρίση για μια χώρα 10,000,000. Εξ’όσων γνωρίζω η Κούβα είναι από τις πιο διακεκριμένες χώρες από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας στα συναφή ζητήματα.
    Και, το δημοσίευμα του 2007 δεν είναι «εποχής Ραούλ»(οτιδήποτε κι αν σημαίνει αυτό).
    Έχετε δίκιο ότι υπάρχουν πολύ πιο αξιόπιστες πηγές από τη USA Today , αλλά αν λίνκαρα τα πάντα θα ήταν πρόβλημα. A propos δεν συγκαταλέγω ανάμεσά τους τη «Διεθνή Αμνηστία».

  26. Βαγγέλης said

    Αχ, βρε Κορνήλιε, που όλο κάνεις πως δεν καταλαβαίνεις! Και ομοφυλόφιλοι υπήρχαν εκτός ΕΣΣΔ με εξαιρετικά επώδυνες διακρίσεις την αντίστοιχη εποχή.
    Η ιστορία όμως έχει σε περίοπτη θέση την Αθηναϊκή Δημοκρατία γιατί έφερε κάτι καινούργιο στον αν8ρώπινο πολιτισμό και όχι για τους δούλους και τις γυναίκες των οποίων η θέση ήταν παρόμοια σε πολλές άλλες περιοχές του (πολιτισμένου) κόσμου. Ούτε αμαυρώνει το γενικό πλαίσιο η σφαγή των Μηλίων.
    Τελικά το ερώτημα παραμένει πάντα το ίδιο. Είμαστε υπέρ της ισότητας ΟΛΩΝ ανεξαίρετα των αν8ρώπων, όπου και αν γεννήθηκαν, όποιο και αν είναι το χρώμα του δέρματός τους, η κουλτούρα τους, ή η οικονομική θέση των γονιών τους; Αν με αυτό το πρίσμα κρίνουμε τη δημιουργία της ΕΣΣΔ θα κατανοήσουμε καλύτερα τη σύνδεση όχι μόνο του Λαπαθιώτη με το κομμουνιστικό κίνημα αλλά και των περισσότερων διανοούμενων της αρχής του 20ου αιώνα.
    Παρεμπιπτόντως να θέσω κι ένα άλλο ερώτημα. Από πού κι ως που είναι δεδομένη η αναγόρευση του προσωπικού πάνω από το γενικό; Δηλαδή ένας κτηματίας αποκλείεται να ήταν κομμουνιστής; Μήπως (παρα) επηρεαζόμαστε από την κρατούσα ιδεολογία;

  27. Βαγγέλης Ψαραδάκης said

    Η όποια ιδιότητα δεν αποκλείει τον ασπασμό όποιων πολιτικών πεποιθήσεων. Π.χ. ένας Ιταλός αριστοκράτης (και ομοφυλόφιλος) ήταν κομμουνιστής, ο σκηνοθέτης Λουκίνο Βισκόντι.
    Κύριε Σαραντάκο, 37 (+ 2-3) είναι τα μελοποιημένα ποιήματα του Λαπαθιώτη και 51, τελικά, τα τραγούδια σε στίχους του, μιας και σε κάποια από αυτά, 7 συνολικά, υπάρχουν διπλές, τριπλές, ακόμη και τετραπλές μελοποιήσεις των – 14 συνολικά.

  28. Βαγγέλης Ψαραδάκης said

    Διορθώνω το δικό μου λάθος στον αριθμό, που σας παρέσυρε 🙂

  29. Για τον Ραούλ Κάστρο δεν ξέρω (και δεν με ενδιαφέρει) αν το πνίγει το κουνέλι ή τον φυσάει τον κουραμπιέ, όπως λέγαμε σε άλλο ποστ του Νικοδέσποτα, με σαφώς ελαφρύτερο πνεύμα. Ούτε αρνούμαι ότι κατά το πρόσφατο παρελθόν οι ομοφυλόφιλοι αντιμετώπισαν σκληρούς διωγμούς στην Κούβα.
    Ξέρω, όμως, ότι η μία από τις κόρες του, η
    Μαριέλα
    , είναι πρόεδρος του Εθνικού Κέντρου Σεξουαλικής Εκπαίδευσης στη Χαβάνα. Το οποίο πρωθεί την αποδοχή της σεξουαλικής διαφορετικότητας και συντείνει στην καταπολέμηση του AIDS.

  30. Νίκος Μ' Άστρα said

    @25 regimientocinqo είπε:
    «[…]υπάρχουν πολύ πιο αξιόπιστες πηγές […] A propos δεν συγκαταλέγω ανάμεσά τους τη “Διεθνή Αμνηστία”.»

    Αν ο Νικοκύρης δεν το θεωρεί κατάχρηση χώρου, μήπως θα μπορούσες regimientocinqo να μοιραστείς μαζί μας το σκεπτικό;

    Κατά τα άλλα, η σχέση του προσωπικού (αλλά όχι κατ’ ανάγκην ατομιστικού) με την όποια πολιτική-κοινωνική ιδεολογία πάντα ήταν δύσκολη: από τη φυλή μέχρι τον κομμουνισμό και την ίδια την παγκοσμιοποίηση.

    Το γεγονός ότι το ρεύμα της παγκοσμιοποίησης ευνοεί τη διεκδίκηση άρσης των διακρίσεων (π.χ. κατά των ομοφυλόφιλων) δεν σημαίνει ότι οι πολιτικοποιημένοι μειονοτικοί (π.χ. ομοφυλόφιλοι) αντιμετωπίζουν την παγκοσμιοποίηση θετικά και άκριτα.

    Το γεγονός ότι η κρατική, εντέλει, ιδεολογία της ΕΣΣΔ επέλεξε (όπως θα ήταν μάλλον αναμενόμενο) να «ποντάρει» σε κοινωνικά συντηρητικές επιλογές, όπως η καταδίκη της ομοφυλοφιλίας δεν αντιφάσκει με την ένταξη ομοφυλόφιλων (και άλλων μειονοτήτων) στο κομμουνιστικό κίνημα. Άλλο αν γενικά ηττήθηκαν μέσα σ’ αυτό.

    Άλλωστε, μια μάλλον αντίστοιχη ιστορική δυναμική διακρίνει κανείς στη διαδρομή του κινήματος που κατέληξε να συγκροτήσει τον κρατικό χριστιανισμό: τις «θεόπνευστες» επαγγελίες για αναγνώριση της ίσης κοινωνικής θέσης της γυναίκας, π.χ., ταχύτατα ακολούθησαν οι εξίσου «θεόπνευστες» απαγορεύσεις ιεροσύνης και ο υποβιβασμός της σε θείο πλάσμα β’ κατηγορίας.

    Όμως έτσι είναι τα κινήματα: μύρια ρεύματα διαλέγονται μέσα σ’ αυτά και κάποια επικρατούν των άλλων πρόσκαιρα ή μη. Κι αν προνομιακός στόχος του όποιου κινήματος καταλήξει να είναι η εξουσιαστική εκμετάλλευση, δεν είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς ποια ρεύματα θα επικρατήσουν…

  31. sarant said

    Κατάχρηση χώρου θα το θεωρήσω αν αρχίσετε να βάζετε διαφημίσεις. Το θέμα έχει ενδιαφέρον, προχωρήστε το.

  32. Μαρία said

    Με αφορμή μια φιλμοκριτική ένα χρονολόγιο με την εξέλιξη στη νομοθεσία και στη νοοτροπία:
    http://viktor.dedaj.perso.neuf.fr/spip.php?article7

    Τις διακρίσεις σε βάρος των ομοφυλόφιλων στην Κούβα τις έμαθα απ’ την ταινία «Φράουλα και σοκολάτα». Τα στρατόπεδα όμως συγκέντρωσης που αναφέρει ο Γιώργος Λ. πρώτη φορά τ’ ακούω.
    Το 99 που επισκέφτηκα την Κούβα γνώρισα ομοφυλόφιλους που τους είχαν καμακώσει με το αζημίωτο δυο δικοί μας Κρητικοί που είχαν έρθει για σεξοτουρισμό. Στο χωριό που ήμασταν, στο Τρινιντάντ, δεν υπήρχε πρόβλημα όπως μας είπαν όχι όμως και στη Σάντα Κλάρα απ’ όπου κατάγονταν. Εκεί υπήρχε ο φόβος της αστυνομίας. Τους κυνηγάν βέβαια για πορνεία, πρόσχημα, αν σκεφτεί κανείς οτι κλείνουν τα μάτια μπροστά στην αντρική και γυναικεία.

  33. Παρένθεση, ή ερώτηση ενός ψιλοάσχετου που ξέχασε να την κάνει εγκαίρως προτού ξεστρατίσει το νήμα: ο Χ. Παπαντωνίου, ο φίλος του Λαπαθιώτη πριν τσακωθούν, είναι παρόραμα για τον Ζαχαρία Π. ή κάποιος άλλος;

  34. Μαρία said

    Δύτη, πρόκειται για το Χαρίλαο Παπαντ.

  35. Α! ευχαριστώ.

  36. sarant said

    Δύτη, ο Χαρίλαος Παπαντωνίου ήταν αδελφός του Ζαχαρία, ίσως μεγαλύτερος αν κρίνω από το ότι πέθανε αρχές δεκαετίας 1930.

    Η ιστορία του καβγά με τον Λαπαθιώτη έχει γούστο, θα τη διηγηθώ εδώ πολύ σύντομα. Ο Χ. Παπαντωνίου έγραψε στο «Ημερολόγιο» του Μπουκέτου μια σκιαγραφία για τον Λαπαθιώτη, υμνητική αν και αφόρητα φλύαρη, πιάνει 6 σελίδες! Μέσα εκεί υπήρχαν δύο-τρεις μπηχτές για τον καημένο τον Παρορίτη. Ο Λαπαθιώτης, που ήταν τότε στη σύνταξη του περιοδικού, είδε το κείμενο και έκοψε τις μπηχτές περί Παρορίτη πριν το στείλει στο τυπογραφείο, χωρίς να ρωτήσει τον ΧΠ. Ο Χ.Π. εξεμάνη και έγραψε άλλην εξασέλιδη σκιαγραφία, που επίσης δημοσιεύτηκε, η οποία είναι λίβελλος. Αντιγράφω ένα πολύ μικρό απόσπασμα: «Χαίρε αποχρωμάτισμα, αποζούμισμα, αποσπόγγισμα, αποψύχισμα, αποτίναγμα, αποκλώτσημα, απόρριμμα, απόπλυμα ανθρώπου … Χαίρε πνευματικόν φθισιατρείον. Κεραμεικέ ψυχισμού. Ψυγείον συναισθήματος. Χαίρε Σπιναλόγκα χαρακτήρος».

    Ο Λαπαθιώτης απάντησε κι αυτός φλύαρα (αλλά σε δύο σελίδες, όχι σε έξι) καταλήγοντας ότι ίσως θα ήταν απαραίτητο να τονισθεί ότι, «παρ’όλες τις αμφιβόλου χάριτος λογοτεχνικές ακροβασίες, εξακολουθεί να λέγεται ακόμη, από μερικούς, ότι ο Χαρίλαος Παπαντωνίου έχει γράψει και καλύτερες σελίδες».

  37. Μαρία said

    Ο Χαρίλαος ήταν 10 χρόνια μεγαλύτερος.
    Η βρισιά Κεραμεικέ ψυχισμού=νεκροταφείο ψυχισμού;

  38. (21) Βεβαίως συχνότατα – και φυσικά κακώς – καταδικάζουμε την κοινωνία που “αντιπαθούμε” αναδεικνύοντας τα “κακά” της και αθωώνουμε την κοινωνία που συμπαθούμε με βάση τα “καλά” της.
    Όμως το σοβιετικό πείραμα (ελπίζαμε ότι) θα έφερνε μια πραγματική απελευθέρωση του ανθρώπου. Και στις αρχές πήγε να τη φέρει, από ορισμένες τουλάχιστον απόψεις. Όταν λοιπόν καλλιέργησε την προσωπολατρία, το χαφιεδισμό, τον αντισημιτισμό, και χειρότερα απ’όλα το βασιλικόν ψεύδος, την άρνηση (στα λόγια) της δυσάρεστης πραγματικότητας, δικαίως επικρίνεται — δικαιότερα, τουλάχιστον, από ό,τι για τις ελλείψεις καταναλωτικών αγαθών. Κάπου εκεί εντάσσεται, ως δευτερεύον βέβαια θέμα σε σχέση με τα άλλα, καλά και κακά, η μεταχείριση των ομοφυλόφυλων.
    Η βικτωριανή Αγγλία, ό,τι κι αν έκανε στον Όσκαρ Ουάιλντ (που πήγαινε και γυρεύοντας, εδώ που τα λέμε), ΔΕΝ επαγγελλόταν την απελευθέρωση του ανθρώπου από τα δεσμά του!

  39. (13) Πολύ πριν από λετρισμούς και σουρρεαλισμούς, ο Lewis Carroll είχε γράψει το αθάνατο Jabberwocky (‘Twas brillig, and the slithy toves / Did gyre and gimble in the wabe… — εδώ, για όποιον δεν το ξέρει).

  40. (13, 39) Ε από το πρωί το σκέφτομαι, το ξεχνάω συνέχεια. Υπάρχει και το κεφ. ν (δεν έχω μαζί μου την ελληνική μετάφραση, όπου βρίσκεται εύκολα από την εισαγωγή του μεταφραστή) από το «Κουτσό» του Κορτάσαρ. Και, επίσης, το «Gradus ad Parnasum» από τις «Αφηγήσεις του Μπούστος Ντομέκ» των Μπόρχες-Κασάρες.

  41. philalethe00 said

    @Βαγγέλης
    Στην ΕΣΣΔ η εκμετάλλευση του προλεταριάτου ήταν ακόμη μεγαλύτερη από τις καπιταλιστικές κοινωνίες. Κατά κάποιο τρόπο, επαλήθευσε την επιστημονική προφητεία του Μαρξ, ότι τα μέσα παραγωγής θα συγκεντρωθούν σε ελάχιστα χερια -εν είδει, εδώ, γραφειοκρατικού καπιταλισμού. Ας πούμε, το 15% της κοινωνίας είχε το 50% του πλούτου. Μπορούμε να συγκρίνουμε, π.χ., με την Φλωρεντία υπό τον Σαβοναρόλα ή την Παραγουάη υπό τους Ιησουίτες; Όχι. Αν θες να δης ένα άλλο επαναστατικό ήθος, δες την Νικαράγουα. Ή την Πολωνία επί «Αλληλεγγύης», πριν εισβάλουν οι σοσιαλιμπεριαλιστές. Όλα αυτά πρέπει να μας διδάξουν ορισμένα πράγματα. Και ως «Χριστιανοσοσιαλιστής», είμαι πάρα πολύ θυμώμενος με τις θ έ σ ε ι ς που λαμβάνονται ερήμην όλων αυτών των διδαγμάτων της Ιστορίας και εν ονόματι κάποιας γελοίας «επιστημονικής» μεταφυσικής. Εν πάση περιπτώσει, το ……επεξέτεινα. 🙂 Τις εγκάρδιες ευχές μου.

    @Αγγελος
    Σωστότατος…

  42. @30
    «Αν ο Νικοκύρης δεν το θεωρεί κατάχρηση χώρου, μήπως θα μπορούσες regimientocinqo να μοιραστείς μαζί μας το σκεπτικό;»

    Ναι. (καθυστερώ ν’απαντήσω καμμιά φορά να με συμπαθάτε..)
    Από λόγους αρχής – προσωπικής αρχής κατ’αρχήν -δύσκολα δέχομαι τους «διαιτητές». Δεν μπορώ για παράδειγμα να καταλάβω πώς είναι δυνατό ορισμένες Μ.Κ.Ο. να αυτοαναγορεύονται σε «αντικειμενικούς κριτές» καταστάσεων και κοινωνικοπολιτικών καθεστώτων. Καταλαβαίνω η κυβέρνηση των ΗΠΑ να έχει μια θέση απέναντι στην Κούβα και να εξαντλεί όλα τα επιχειρήματα για να τη στηρίξει. Κάνουν εμπάργκο σε τρόφιμα και φάρμακα ας πούμε λόγω των «ανεπαρκών δικαιωμάτων των ομοφυλοφύλων».Θα μπορούσαν να «δικαιολογούν» το εμπάργκο επειδή το Havana club έχει περισσότερο αλκοόλ απ’το Bacardi.
    Το θέμα είναι ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ επειδή είναι φορέας άσκησης πολιτικής ο καθένας μπορεί να την κρίνει και να συγκρίνει. Οι «ΜΚΟ», που εξ όσων γνωρίζουμε χρηματοδοτούνται αδρά από κοινοτικά κονδύλια και κρατικούς προϋπολογισμούς, συνήθως αναπαράγουν κυβερνητικές προπαγάνδες έχοντας όμως την έξωθεν καλή μαρτυρία του «ΜΗ κυβερνητικού». Το πλεονέκtημα δηλ. των ΜΚΟ ως πομπων προπαγάνδας είναι ότι δεν χρεώνονται κυβερνητικές πολιτικές.
    Να θυμίσω μια περίπτωση χώρας που -αστόχως πιστεύω – σημειώθηκε πιο πάνω: κατά τη διάρκεια του εμφυλίου στη Νικαράγουα η «διεθνής αμνηστία» κατήγγειλε «διακρίσεις» του FSLN σε βάρος μιας ινδιάνικης μειονότητας.Μολονότι τα πράγματα αποδείχτηκαν διαφορετικά η Δ.Α. δεν βρήκε τίποτα να πεί ούτε για τους Κόντρας ούτε για τ’αφεντικά τους, ούτε για την επέμβαση των ΗΠΑ και σ’αυτήν και σε οποιαδήποτε γωνιά της γης επεμβαίνουν.

  43. Η μειονότητα, για την οποία μιλάει ο regimientocinqo στο # 42, λεγόταν Μισκίτος και ζούσαν κυρίως στις ακτές του Ατλαντικού.
    Ναι, οι Σαντινίστας τους στρίμωξαν άσχημα. Όχι, όμως, τόσο επειδή ήταν μειονότητα ή για να τους πάρουν τα χωράφια, αλλά επειδή οι Κόντρας τους είχαν οπλίσει και στρέψει εναντίον των Σαντινίστας.

  44. Νίκος Μ' Άστρα said

    Regimientocinqo, σ’ ευχαριστώ για το σαφές σκεπτικό και, γενικά μιλώντας, συμμερίζομαι την επιφυλακτικότητά σου. Όμως νομίζω ότι η εικόνα σου στηρίζεται εν μέρει σε ελλιπή ή εσφαλμένη πληροφόρηση.

    1. Η Διεθνής Αμνηστία (ΔΑ) δεν παριστάνει τον αντικειμενικό κριτή καθεστώτων. Δεν κρίνει καθεστώτα, «δημοκρατικά» ή μη. Εκθέτει, αναλύει και αξιολογεί παραβιάσεις και μοτίβα παραβιάσεων. Συνήθως οι

    κυβερνήσεις που βολεύονται με τις εκθέσεις της τις χρησιμοποιούν για να κρίνουν καθεστώτα. Εκείνες που ξεβολεύονται, τις χαρακτηρίζουν «μεροληπτικές», «αβάσιμες» κλπ. Έτσι, οι ΗΠΑ και οι οπαδοί τους τη

    θεωρούν «αντιαμερικανική» (π.χ. γιατί χαρακτήρισε το Γουαντάναμο «το γκουλάγκ των καιρών μας»), ενώ οι υποστηρικτές της Κούβας τη θεωρούν «αντικαστρική» (γιατί εκθέτει τις παραβιάσεις που διαπράττονται -και-

    εκεί). Όμως πρόσφατα επιχειρηματολόγησε έντονα ζητώντας την άρση του εμπάργκο των ΗΠΑ. (Παρένθεση: πώς βάζω λινκς μέσα στο κείμενο;).

    2. Η ΔΑ απαγορεύεται (καταστατικά όσο και στην πράξη) να δεχτεί χρήματα ή άλλους πόρους από φορείς άσκησης εξουσίας (κόμματα, κυβερνήσεις, ΕΕ, ΟΗΕ κλπ). Επίσης έχει αυστηρά κριτήρια για την αποδοχή

    δωρεών από μεγάλες επιχειρήσεις.

    3. Είναι ίσως η μόνη μεγάλη διεθνής οργάνωση που είναι ανοιχτή οργάνωση μελών (όχι απλώς υποστηρικτών, όπως π.χ. η Greenpeace), που ορίζουν τους κανόνες και την πολιτική της. Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι

    υπεράνω κριτικής, απλώς ότι είναι κάπως πιο δύσκολο να εκτραπεί σε προπαγάνδα.

    4. Νικαράγουα: Η ΔΑ είχε καταγγείλει πολύ εκτενέστερες παραβιάσεις από τις δυνάμεις του FSLN (όχι μόνο σε βάρος των Μισκίτος), όπως είχε κάνει νωρίτερα (1974-79) για το καθεστώς Σομόζα. Συγχρόνως είχε καταγγείλει τις σοβαρότατες παραβιάσεις από τους κόντρας και το μερίδιο ευθύνης των επίσημων ΗΠΑ για αυτές. Ο τότε Υφυπ. Εξ. των ΗΠΑ, Έλιοτ Άμπραμς, είχε αμφισβητήσει την εγκυρότητα των καταγγελιών: «We frankly do not consider most of the information presented to be sufficiently objective or convincing to prove without verification the frequently outrageous charges against the Resistacnce (ενν. τους κόντρας)». Η ΔΑ είχε υποστηρίξει με λεπτομέρειες τις καταγγελίες της. Επομένως δεν είναι ακριβές ότι «η Δ.Α. δεν βρήκε τίποτα να πεί ούτε για τους Κόντρας ούτε για τ’αφεντικά τους, ούτε για την επέμβαση των ΗΠΑ». Αν σε ενδιαφέρουν έχω μπροστά μου τις τότε εκθέσεις της ΔΑ («Nicaragua – The Human Rights record» [Μάρτιος 1986] και «Nicaragua – The Human Rights record 1986-1989 [Οκτώβριος 1989] και τις ετήσιες εκθέσεις της από το 1988 και μετά, αν όντως θες να προσπαθήσω να τις σκανάρω και να στις στείλω με email ή όπως αλλιώς.

    5. Θα βρεις ίσως ενδιαφέρουσα την πρόσφατη ομολογία αποτυχίας της ΔΑ για το Ιράκ: «Ομολογία «αποτυχίας» από τη Διεθνή Αμνηστία;», http://www.tvxs.gr/v23187

    Με όλα τα παραπάνω δεν προσπαθώ να εμφανίσω τη ΔΑ ως αλάνθαστη ή «ευαγγέλιο», απλώς να βάλω τα πράγματα στις σωστές τους διαστάσεις ώστε να κρίνονται ανάλογα.

  45. Γεώργιος Ἰακ. Γεωργάνας said

    Ὁ Ἰωάννης Μεταξᾶς ἦταν μαθητὴς τοῦ πατέρα τοῦ Λαπαθιώτη στὴν Σχολὴ Εύελπίδων. Στὸ ἡμερολόγιό του γράφει ὅτι ὁ Λαπαθιώτης (πατήρ) «ἔχει ἕνα χαριτωμένο ἀγοράκι». Πολὺ ἀργότερα, διαπιστώνει ὅτι ὁ Λαπαθιώτης (υἱός) πλαστογράφησε τὴν ὑπογραφὴ τοῦ πατέρα του γιὰ νά παραπέμψει στρατιώτη σὲ ἰατρικὴ ἐξέταση μὲ σκοπὸ νὰ τὸν ἀπαλλάξει άπὸ τὴν στράτευση. Σχολιάζει, μάλιστα, ὁ Μεταξᾶς ὅτι τὸ γράφει αὐτὸ στὸ ἡμερολόγιό του, χωρὶς ἀποχρῶντα λόγο, ἔτσι γιὰ νὰ ὑπάρχει ἡ πληροφορία ! Ἀκόμη μεταγενέστερα, ὁ πατὴρ Λαπαθιώτης τάχθηκε μὲ τοὺς κινηματίες τοῦ 1909 καὶ ἔγινε καὶ ὑπουργός τους τῶν Στρατιωτικῶν, ἐνῶ ὁ Μεταξᾶς ἔμεινε μὲ τοὺς νομιμόφρονες καὶ ὑπέστη τὶς σχετικὲς διώξεις (δυσμενῆ μετάθεση στὴν Λάρισσα).

  46. sarant said

    Κύριε Γεωργάνα, σας ευχαριστώ. Ο πατέρας Λαπαθιώτης, ίσως θα θυμάστε, είχε προκαλέσει ως υπουργός του 1909 σοβαρό επεισόδιο στη Βουλή με τον Θεοτόκη. Όμως, να σας ζητήσω κάτι’ αν έχετε κρατήσει σημείωση, πότε έγινε το περιστατικό με την πλαστογραφημένη υπογραφή;

  47. Γεώργιος Ἰακ. Γεωργάνας said

    Σημείωση δὲν κράτησα, άλλὰ τὸ ξαναβρῆκα !
    Στήν ἐγγραφή τῆς Δευτέρας, 18 Ὀκτωβρίου 1910 ὁ Μεταξᾶς γράφει :
    «Ἀπόψε ὁ σταρτιωτικὸς ἰατρὸς Λαζαρίδης, βουλώνων ἕνα ὀδόντα μου, μοῦ διηγήθη ὅτι πέρισυ εἶχε λάβει μπιλιέττο τοῦ Ὑπουργοῦ Λαπαθιώτη ὅπως παρανόμως ἐξαιρέσῃ στρατιώτην δῆθεν πάσχοντα. Γεννηθείσης ὑποψίας, τὸ ἔδειξε, διὰ τοῦ τμηματάρχου τοῦ ὑγιειονομικοῦ, εἰς τὸν ὑπουργὸν Λαπαθιώτην, ὅστις ὡμολόγησεν ὅτι ἦτο πλαστογραφημένον ἀπὸ τὸν υἱόν του.
    Ἂς τὸ σημειώσω διὰ τὸ μέλλον.»
    Συνεπῶς τὸ ἐπεισόδιο ἔλαβε χώρα τὸ 1909, ὅταν ὁ Ναπολέων Λαπαθιώτης ἦταν 21 ἐτῶν.
    Ἡ περικοπή βρίσκεται στὴν σελίδα 28 τοῦ δευτέρου τόμου τοῦ Ἡμερολογίου, ὅπως ἐπανεκδόθηκε σχετικῶς προσφάτως ἀπὸ τὶς Ἐκδόσεις Γκοβόστη.
    Νὰ σημειωθεῖ ὅτι πρὶν σπάσει, ὁ δεσμὸς τοῦ Μεταξᾶ μὲ τόν Λεωνίδα Λαπαθιώτη ἦταν πολύ στενὸς. Ὁ Μεταξᾶς ἦταν καλὸς στα Μαθηματικά, μάθημα ποὺ δίδασκε ὁ Λεωνίδας Λαπαθιώτης στούς εἴκοσι, πάνω, κάτω, Εὐέλπιδες κάθε ἔτους τῆς τότε Σχολῆς τῶν Εὐελπίδων. Ἐπρόκειτο, στὴν οὐσία γιὰ στρατιωτκὸ γυμνάσιο ἀφοῦ οἱ μαθητὲς ἔμπαιναν στὰ 14 χρόνια τους καὶ άποφοιτοῦσαν στὰ 19. Ἐπὶ πλέον, οἱ ἀπόφοιτοι πήγαιναν στὰ «τεχνικὰ ὅπλα», πυροβολικὸ καὶ μηχανικό. Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ πεζικοῦ καὶ τοῦ ἱππικοῦ ἔβγαιναν ἀπὸ τὶς Σχολὲς Ὑπαξιωματικῶν καὶ εἶχαν βραδύτερη βαθμολογικὴ ἐξέλιξη.
    Ἀργότερα, ὁ Μεταξᾶς διατήρησε ἐπαφὴ μὲ τὸν παλαιό του δάσκαλο καὶ, πλέον, συνάδελφο καὶ βαθμολογικῶς ἀνώτερό του, ὅπως μαρτυρεῖ ἡ ἀναφορὰ στὸ «χαριτωμένο παιδάκι», τὸν μικρὸ Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, καὶ ἄλλη ὅπου γράφει ὅτι πέρασε μιὰ βραδυὰ σὲ συναναστροφὴ στὸ σαλόνι τοῦ Λαπαθιώτη.
    Περίεργη ποὺ εἶναι πότε, πότε ἡ ζωή !

  48. Γεώργιος Ἰακ. Γεωργάνας said

    «στρατιωτικὸς ἰατρὸς» φυσικά.

    Κατὰ περίεργη σύμπτωση, τὸ ἐπεισόδιο φαίνεται νὰ συνέβη πρίν 100 ἀκριβῶς (λέμε τώρα..) χρόνια !
    Βέβαια, ἐνδιαμέσως, ἄλλαξε το ἠμερολόγιο …

  49. Γεώργιος Ἰακ. Γεωργάνας said

    Κι ἕνα τελευταῖο πραγματολογικό :
    Ὁ Στρατιωτικὸς Σύνδεσμος ποὺ ἐκίνησε τὴν ἀνταρσία στὸ Γουδί στὶς 15 Αὐγούστου 1909 ἦταν κάτι σὰν τὴν σημερινὴ ΑΔΕΔΥ, ἀφοῦ οἱ μόνοι μόνιμοι δημόσιοι ὑπάλληλοι τὸ 1909 ἦταν οἱ στρατιωτικοὶ. Τὸ κίνημα ἐπεκράτησε καὶ λόγῳ τῆς θερινῆς διαλύσεως. Οἱ κινηματίες διαπίστωσαν μὲ ἔκπληξη ὅτι ἡ κυβέρνηση δὲν ἱκανοποίησε τὰ αἰτὴματά τους, ἀλλὰ προτίμησε νὰ τοὺς παραδώσει ὅλη τὴν έξουσία γιὰ νὰ δοῦν τὶ μποροῦν νὰ κάνουν μόνοι τους. Γρήγορα κατάλαβαν πόσο δύσκολη δουλειὰ εἶχαν φορτωθεῖ καί, ἔτσι, ἦλθε ὁ Βενιζέλος στὰ πράγματα τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος.

  50. sarant said

    Κύριε Γεωργάνα, σας ευχαριστώ. Ο Λαπαθιώτης πράγματι ήταν 21 ετών το 1909. Πρέπει να πούμε όμως ότι κοντά σ’ εκείνη την εποχή πλαστογράφησε και την ηλικία του, για να μην πάει στρατιώτης, με αποτέλεσμα να γλυτώσει από τους βαλκανικούς και να πάει τελικά το 1914. Γιαυτό και σε κάποιες πηγές βρίσκουμε την ψεύτικη ημερομηνία γέννησής του, 1893. Η ιστορία αυτή, στο αφιέρωμα του περιοδικού Λέξη στον Λαπαθιώτη (υπάρχει ονλάιν στο σάιτ του ΕΚΕΒΙ).

  51. Γεώργιος Ἰακ. Γεωργάνας said

    Προφανῶς ὁ Ναπολέων Λαπαθιώτης θεωροῦσε τὴν πλαστογραφία θεμιτή γιὰ νὰ ἐξυπηρετηθεῖ αὐτὸς καὶ οἱ φίλοι του. Κατανοεῖ κανένας γιατὶ τὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα δὲν πολυήθελε τὴν συστράτευση αύτοῦ τοῦ τύπου ἀγωνιστῶν. Μὲ τὴν συμπεριφορά τους ἦταν ζωντανή μαρτυρία ὅτι ἡ αὐταπάρνηση ποὺ ζητᾶ ὁ κομμουνισμὸς εἶναι ἐφικτὴ μόνον στὴν φαντασία τῶν βολεμένων.

  52. Jack the knife said

    Κοντολογίς, από ‘να πούστη όλα να τα περιμένεις! 🙂

  53. sarant said

    Με την ευκαιρία του παραπάνω σχολίου, να διορθώσω το δικό μου σχόλιο 50, που όμως ήταν βασισμένο στις υπάρχουσες για τον Λαπαθιώτη πηγές. Αντίθετα με όσα γράφω εκεί, από τα νεότερα στοιχεία που βρήκα προκύπτει ότι ο Λαπαθιώτης υπηρέτησε κανονικά φαντάρος τον Φεβρουάριο του 1910, για 50 μόνο ημέρες βάσει του τότε νόμου (ως μονογενής γιος), στη συνέχεια επιστρατεύτηκε στους βαλκανικούς (Σεπτ. 1912-Νοεμ. 1913) ενώ επίσης επιστρατεύτηκε τον Σεπτ. 1915 στη γενική επιστράτευση (έως Ιούνιο 1916).

  54. Ριβαλντίνιο said

    Να αφήσω εδώ ένα σχόλιο για τον Σαβοναρόλα που δεν έχω που αλλού να το αφήσω ;

    Βρήκα ότι έλεγε :

    Το μόνο καλό που μας κληροδότησαν ο Πλάτωνας και ο Αριστοτέλης είναι ότι ανέπτυξαν πολλά επιχειρήματα τα οποία μπορούμε να χρησιμοποιούμε εναντίον των αιρετικών. Εκείνοι όμως, όπως και άλλοι φιλόσοφοι, βρίσκονται τώρα στην Κόλαση. Μια γριά γνωρίζει περισσότερα για την πίστη από τον Πλάτωνα.

    (Τζιρόλαμο Σαβοναρόλα)

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: