Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Για το Μίλτη

Posted by sarant στο 15 Δεκεμβρίου, 2009


Το άρθρο αυτό του πατέρα μου δημοσιεύτηκε σήμερα στην εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ της Μυτιλήνης. Ο πατέρας μου γράφει «Μίλτης» διότι για τους Μυτιληνιούς δεν χρειάζονται περισσότερα για να καταλάβουν. Για τους άλλους, εννοεί τον ζωγράφο και φιλόλογο Μίλτη Παρασκευαΐδη (1911-1999) που φέτος συμπληρώθηκε δεκαετία από τον θάνατό του.

Προχτές την Κυριακή έκλεισε η τριήμερη εκδήλωση, η αφιερωμένη στο Μίλτη Παρασκευαΐδη, που διοργάνωσε η Ομοσπονδία Λεσβιακών Σωματείων της Αττικής, και περιλάμβανε έκθεση σκίτσων και πινάκων του και (την τελευταία μέρα) ομιλίες για την προσφορά του, τη ζωή και το έργο του. Μίλησαν πολλοί, ανάμεσά τους και τρεις μαθητές του, ένας από τους οποίους και ο υπογράφων.
Δε σκοπεύω όμως να γράψω ρεπορτάζ για αυτήν την εξαιρετικά πετυχημένη εκδήλωση. Αυτό είναι αλλουνών δουλειά. Εγώ θέλω να καταγράψω τις εντυπώσεις, τα συναισθήματα και τις σκέψεις που μου προκάλεσε η εκδήλωση.
Εν πρώτοις με εντυπωσίασε το μέγα πλήθος των επισκεπτών της έκθεσης και το πυκνότατο ακροατήριο των ομιλιών της Κυριακής. Είμαι βέβαιος πως αν κάποιο σωματείο ή σύλλογος οργάνωνε εκδήλωση προς τιμήν οποιουδήποτε «επώνυμου» μεγαλουσιάνου (επιχειρηματία, πολιτικού, αθλητή ή αστέρα του κινηματογράφου), δέκα χρόνια μετά τον θάνατό του, ζήτημα είναι αν θα συγκέντρωνε το ένα τρίτο από όσους είχαν έρθει στην εκδήλωση για το Μίλτη.
Αυτό επιβεβαίωσε την άποψή μου, που συχνά προβάλλω και εγγράφως (όπως πριν έναν περίπου μήνα από αυτήν εδώ τη στήλη), πως δηλαδή οι πραγματικοί δημιουργοί, οι άνθρωποι που άφησαν έργο και μάλιστα έργο αφιερωμένο σε ιδανικά και οράματα, μένουν αθάνατοι. Και ένας τέτοιος δημιουργός ήταν ο Μίλτης. Ανώτερης μορφής δημιουργός μάλιστα, γιατί δε δημιούργησε μόνο καλλιτεχνήματα αλλά διέπλασε προσωπικότητες.
Βέβαια πολλοί ρεαλιστές και πρακτικοί συντοπίτες μας, δε θα εκτιμούσαν και πολύ τις ασχολίες μιας ολόκληρης ζωής του Μίλτη. Ε, και τι έκανε στο κάτω-κάτω; – θα λέγανε. Ήταν καθηγητής γυμνασίου, σκιτσάριζε τους φίλους του και κάποιους χωριάτες, ζωγράφιζε κιόλας και έγραφε βιβλία. Αδιαφόρετα πράματα δηλαδή, που δε βγάζουν λεφτά. Να είχε σκαρώσει κανένα μεγάλο φροντιστήριο, να εμπορευόταν πίνακες σπουδαίων ζωγράφων, να έκανε κάτι, μέσα στα ενδιαφέροντα και τις γνώσεις του βέβαια, αλλά κερδοφόρο, θα του λέγανε μπράβο. Ο Μίλτης όμως βρισκόταν πέρα και πάνω από όλα αυτά.
Μολονότι ποτέ δεν του περίσσευαν λεφτά, αντίθετα είχε περάσει από πολλές δυσκολίες, δεν υπήρξε παραδόπιστος ούτε πλεονέκτης. Ποτέ δεν επεδίωξε την προβολή του όσο ζούσε. Δεν έκανε καν δημόσιες σχέσεις, απασχόληση πολύ προσφιλής σε πολλούς λόγιους. Ο Μίλτης άφηνε το έργο του να μιλά για λογαριασμό του. Όχι πως δεν τον ευχαριστούσαν οι εκδηλώσεις αγάπης και τιμής, που του γίνονταν αρκετά συχνά, όσο ζούσε. Κάθε άλλο. Τις χαιρόταν και κρατούσε, με την παροιμιώδη επιμέλεια που τον χαρακτήριζε, όλες τις σχετικές δημοσιεύσεις και τις φωτογραφίες που τις συνόδευαν. Του άρεσαν οι τιμές, αλλά δεν τις επιζητούσε ούτε φυσικά θα σκεφτόταν ποτέ να τις προκαλέσει, έστω και εμμέσως.
Ανήκε στην εκλεκτή κατηγορία των ανθρώπων που έχουν αρχές. Και έμεινε αταλάντευτα πιστός σ’ αυτές τις αρχές ως το τέλος της ζωής του. Και μόνο το γεγονός πως με διαθήκη του προσέφερε το σπίτι του για να γίνει πνευματικό ή πολιτιστικό κέντρο των Λεσβίων, το αποδεικνύει.
Προσθήκη: Πρόσθεσα δύο δείγματα έργων του Μίλτη.

11 Σχόλια προς “Για το Μίλτη”

  1. Κι από το σκίτσο που παραθέτεις, τολμώ να συμπεράνω ότι είχε και πολύ δυνατή γραμμή. Κάνα άλλο δείγμα δουλειάς έχεις πρόχειρο;

  2. sarant said

    Πρόχειρο-πρόχειρο όχι, αλλά ίσως βρω κάτι να σκανάρω το βράδυ

  3. Σκάναρε, να δούμε, γιατί δεν τον ήξερα τον σχωρεμένο το Μίλτη. Κι όταν βρεθούμε θα σου έχω ένα ξεγυρισμένο μποναμά, ίφ γιού νόου γουάτ άι μήην, που λέει και η Ντόρα.

  4. Μαρία said

    Πρόχειρο απο γουγλοεικόνες
    http://www.lesvosolsa.gr/lesvos/45/23.htm

    Απ’ την Αγία Παρασκευή ε, το χωριό μιας φίλης; Καμιά συγγένεια με τον άλλο Παρασκευαΐδη;

  5. sarant said

    Ποιον άλλον Παρασκευαϊδη;

    Τελικά, βρήκα στο γκουγκλ μερικές προσωπογραφίες του Στρατή Παπανικόλα (του Τρίβολου)
    http://pandektis.ekt.gr/dspace/handle/123456789/14056/browse?type=authorGr&order=ASC&rpp=25&value=%CE%A0%CE%B1%CF%81%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%B5%CF%85%CE%B1%CE%90%CE%B4%CE%B7%CF%82+%CE%9C%CE%AF%CE%BB%CF%84%CE%B7%CF%82

    και στη Βικιπαίδεια, που το είχα ανεβάσει εγώ, του Μιχάλη Λιαρούτσου:

  6. Τον Μακαριστό, εννοεί. Α, μπα! Αποκλείεται!

  7. Μαρία said

    Νικοκύρη, ο γνωστός Παρασκ. δεν είναι ο Μίλτης αλλά ο κατά κόσμον Χρήστος.

  8. sarant said

    Μαρία, για τους Μυτιληνιούς όχι. Υπάρχουν βέβαια και κάποιοι άλλοι γνωστοί Παρασκευαϊδηδες, αγωνιστές της Αντίστασης ή λόγιοι.

  9. sarant said

    Λοιπόν, δύο ακόμα του Μίλτη, ένα με διάφορους λογίους της Μυτιλήνης (πάνω δεξιά ο παππούς μου):

    και ένα φτιαγμένο στην Αγιαπαρασκευή το 1941:

  10. Ωραίος ο Μίλτης. Αυτό το τελευταίο μου θύμισε, δεν ξέρω γιατί, τις περιγραφές του Κόντογλου για το Αϊβαλί.

  11. Αγγελος said

    Κάπου υπάρχει στο πατρικό μου σπίτι στην Αθήνα ένα τεύχος με σχέδια του Μίλτη Παρασκευαΐδη με μολύβι, όντως πολύ όμορφα, επιγραφόμενο «Αντισνομπιστικά και αντιρομποτικά». Τον τίτλο τον είχε μάλιστα τυπώσει στο εξώφυλλο σε πολλές γλώσσες, μεταξύ των οποίων και στην Εσπεράντο!

    Γενικά, η πνευματική κίνηση της Μυτιλήνης είναι αξιοθαύμαστη, από τους κορυφαίους (Εφταλιώτη, Μυριβήλη κπ.) μέχρι τους ελάσσονες αλλά επίσης αξιοσημείωτους, όπως ο παππούς του Νικοδεσπότη.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε <span>%d</span> bloggers: