Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ζώα με πτυχίο και άλλα μεζεδάκια της διπλανής πόρτας

Posted by sarant στο 28 Ιανουαρίου, 2010


Στη σημερινή Καθημερινή, ο κ. Στ. Κασιμάτης, με αφορμή ένα τραγικό μεταφραστικό λάθος σε υποτίτλους καλής ταινίας που μεταδόθηκε πρόσφατα από την κρατική τηλεόραση γράφει τα εξής:

Από ανθρώπους που έχουν αναλώσει χρόνο από τη ζωή τους για να μάθουν μια ξένη γλώσσα και εργάζονται ως μεταφραστές θα περίμενε κανείς, αν όχι σχολαστικότητα, τουλάχιστον στοιχειώδη προσπάθεια απόδοσης των πραγματολογικών στοιχείων του κειμένου. Διότι η οποιαδήποτε γλώσσα είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα απλό εργαλείο επικοινωνίας. Στην κάθε φάση της εξέλιξής της περιέχει τους κώδικες ενός πολιτισμού και μιας εποχής.

Τις προάλλες, έβλεπα στην τηλεόραση (στην κρατική, παρακαλώ…) μία ταινία, της οποίας η υπόθεση εκτυλισσόταν στη Γερμανία, λίγο προτού ξεσπάσει ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Κάποια στιγμή, ο Βρετανός ηθοποιός Κένεθ Μπράνα, που έπαιζε τον ρόλο ενός φανατικού ναζί, ανέφερε τη Σουδητία (Sudetenland), περιοχή στη βορειοδυτική Τσεχοσλοβακία, η οποία εκατοικείτο από Γερμανούς και απετέλεσε το πρόσχημα για να εισβάλει ο Χίτλερ στη χώρα. Η μετάφραση στους υποτίτλους ήταν… Σουδάν. Φαντασθείτε, δηλαδή, την αβυσσαλέα άγνοια του μεταφραστή! Ας την έλεγε τουλάχιστον Σουηδία. Γεωγραφικά, θα είχε πέσει πιο κοντά…

Ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν αναρίθμητα. Κάποτε καθόμουν και τα κατέγραφα. Εχω σταματήσει πια, γιατί δεν έχει νόημα. Ολα αυτά είναι, απλώς, συμπτώματα της γενικής κατάρρευσης της Παιδείας μας. Αφότου σκοπός της εκπαίδευσης δεν είναι πλέον η γνώση, αλλά η συγκέντρωση μορίων για τον διορισμό στο Δημόσιο, είναι επόμενο να έχει αυξηθεί ο αριθμός των ζώων που κυκλοφορούν με πτυχία. Αλλά ας μην καταφέρομαι εναντίον των αθώων. «Οι άνθρωποι», είπε κάποτε η Ζερμέν Γκριρ, «είναι ζώα και ως τέτοια δικαιούνται ανθρώπινης μεταχείρισης»…

Παρά το ψηλομύτικο ύφος και τη γενικομανία (το «δικαιούνται ανθρώπινης μεταχείρισης» δεν είναι λάθος, αλλά εξίσου σωστό είναι και το «δικαιούνται ανθρώπινη μεταχείριση» και πιο στρωτό, αλλά δεν είναι μεταξωτό, βλέπετε), θα συμφωνήσω με τον κ. Κασιμάτη ότι το λάθος είναι πολύ χοντρό και ότι δείχνει, πράγματι, έλλειψη γενικής παιδείας. Δεν ξέρω, ωστόσο, κατά πόσον μπορούμε να γενικεύουμε· πώς ξέρουμε ότι η κατάσταση είναι σήμερα χειρότερη απ’ ό,τι πριν από είκοσι, έστω, χρόνια ώστε να μπορούν να βγουν τέτοια συμπεράσματα; Μην ξεχνάμε ότι σήμερα μεταφράζονται και υποτιτλίζονται πολλαπλάσια κείμενα απ’ό,τι στο παρελθόν, οπότε μοιραίο είναι να αυξάνονται ποσοτικά τα χοντρά λάθη.

Το σημερινό του κ. Χρ. Μιχαηλίδη, αντιθέτως, μπορεί να είναι τυπογραφικό λάθος. Μιλώντας για μια κοπέλα στο Μπαγκλαντές, μας λέει ότι οι προύχοντες του χωριού αποφάσισαν να τιμωρηθεί διά ραπισμού. Στα νέα ελληνικά τέτοια λέξη δεν υπάρχει και το ράπισμα είναι χτύπημα με το χέρι στο πρόσωπο, κοινώς χαστούκι. Όμως, όπως διαβάζουμε πιο κάτω, την άτυχη κοπέλα τη μαστίγωσαν (φυσικά δημόσια) 101 φορές. Ίσως όμως να είχε γράψει ραβδισμός ο Χ.Μ. και να έβαλε ο δαίμονας την ουρά του. Όχι ότι το ραβδισμός είναι ακριβές, βέβαια.

Καμιά φορά βέβαια, τα λάθη δεν τα κάνουν ούτε άνθρωποι ούτε δαίμονες αλλά μηχανάκια. Για το θέμα των αυτόματων μεταφράσεων που  έχουν γεμίσει το Διαδίκτυο  έχω ξαναγράψει, αλλά επισήμανε ο Ν. Λίγγρης στη Λεξιλογία ένα ξεκαρδιστικό μηχανούργημα, τον καρκίνο της άνω και κάτω τελείας. Αυτό, σε ένα εμβριθές κείμενο για τις βλαβερές συνέπειες της δυσκοιλιότητας, με το συμπάθειο, η οποία «εμφανίζεται όταν απορροφάται πάρα πολύ ύδωρ στην άνω και κάτω τελεία ή όταν η άνω και κάτω τελεία είναι αργόστροφη και αργή». (Θα το καταλάβατε, αλλά colon στα αγγλικά είναι και το σημείο στίξης «:» )

Γιατί όμως έβαλα την εικόνα από την εργάρα του Τριφό και έβαλα και τη φωτογραφία; Διότι, διαβάζοντας στην εφημερίδα κάτι για τον «άνθρωπο της διπλανής πόρτας» συνειδητοποίησα ότι η έκφραση αυτή, που έχει γίνει σήμερα σχεδόν κλισέ και είναι πολύ συνηθισμένη (την έχει λεξικογραφήσει και το ΛΝΕΓ) δεν αποκλείεται να γεννήθηκε ή τουλάχιστο να διαδόθηκε από τον ελληνικό τίτλο της ταινίας La femme d’ à côté» του Φρανσουά Τριφό, του 1981, που ήταν «Η γυναίκα της διπλανής πόρτας».

Κλείνοντας, ένα υστερόγραφο για την άποψή μου ότι ο τύπος «δικαιούμαι ειδική μεταχείριση» με αιτιατική είναι πιο στρωτός από τον «δικαιούμαι ειδικής μεταχείρισης». Αναρωτιέμαι μήπως είναι όχι απλώς πιο στρωτός αλλά και ξεκάθαρα πιο σωστός.  Διότι τα μεγάλα λεξικά μας παραθέτουν παραδειγματικές φράσεις μόνο με αιτιατική και όχι με γενική, και εκτός αυτού κανείς δεν θα πει «πόσων δικαιούμαι να εισπράξω;» ή «τίνος δικαιούμαι» αλλά μόνο «πόσα δικαιούμαι» και «τι δικαιούμαι». Αλλά είπαμε, όταν το συντάσσουμε με γενική έχουμε τη λαθεμένη εντύπωση (ή δίνουμε την ψευδή εντύπωση) ότι επικοινωνούμε με τα τρισχιλιετή νάματα -κι όμως, το δικαιούμαι στα αρχαία σήμαινε «δικαιώνομαι», άσε που δεν είναι καθαρόαιμο αρχαίο αλλά απλώς δισχιλιετές.

ΥΓ Και κόντρα υστερόγραφο: Τότε που βγήκε η ταινία, ο Truffaut γραφόταν Τρυφώ ή Τρυφφώ. Σήμερα, η απλογράφηση υπερτερεί, αν και ο τύπος Τρυφώ (ημιαπλογραφημένος) ακόμα κρατάει.

58 Σχόλια to “Ζώα με πτυχίο και άλλα μεζεδάκια της διπλανής πόρτας”

  1. Υπάρχει, νομίζω και μια άλλη παράμετρος: το γεγονός πως οι μεταφραστές είναι πολύ κακοπληρωμένοι. Αφενός, λοιπόν, δεν έχουν κανένα κίνητρο για να κάνουν καλά τη δουλειά τους, αφετέρου πιθανώς αναγκάζονται να αναλαμβάνουν πολλές δουλειές, με αποτέλεσμα να δουλεύουν πολύ βιαστικά.

  2. nickel said

    Καλημέρα, συνονόματε. (Λες να προλάβω να πάρω παρθενιά στο νήμα; — Μπα, πού τέτοια χαρά…)

    Φαντάζομαι ότι το «της διπλανής πόρτας» προέρχεται από το αγγλικό next door (και το του Τριφό, άλλωστε, «The Woman Next Door» ήταν στα αγγλικά).

    Τη Σουδητία δεν την ξέρει πια κανένας νέος. Αλλά για να ξέρεις ότι το Sudetenland δεν μπορεί να είναι Σουδάν, δεν χρειάζεται θεογνωσία, που έλεγε η μάνα μου. Αρκεί να προτιμάς να το ψάξεις από το να γίνεις ρεζίλι.

  3. Μάριος Μπλέτας said

    Ο «άνθρωπος της διπλανής πόρτας» έρχεται κατευθείαν από τα αγγλικά (the man-next-door).

  4. Της άνω και κάτω τελείας; Καταπληκτικό!
    Θα έλεγα «τα ΄καναν semicolon»…

  5. Alfred E. Newman said

    «Υπάρχει, νομίζω και μια άλλη παράμετρος: το γεγονός πως οι μεταφραστές είναι πολύ κακοπληρωμένοι. Αφενός, λοιπόν, δεν έχουν κανένα κίνητρο για να κάνουν καλά τη δουλειά τους, αφετέρου πιθανώς αναγκάζονται να αναλαμβάνουν πολλές δουλειές, με αποτέλεσμα να δουλεύουν πολύ βιαστικά.»

    Είναι άσκοπο να επαναλάβουμε τα διάφορα ελαφρυντικά που έχουν προσκομιστεί για τους μεταφραστές-υποτιτλιστές (γιατί είναι ειδική συνομοταξία).
    Πιστεύω ότι και οι μεταφραστές -όπως και οι επαγγελματίες σε άλλα επαγγέλματα- είναι είτε ευσυνείδητοι είτε τσαπατσούληδες.
    Αυτά που με ενοχλούν είναι τα μεταφραστικά λάθη σε βιβλία και περιοδικά γιατί οι μεταφραστές των εφημερίδων είναι υποκατηγορία των υποτιτλιστών: εργάζονται με πίεση και συχνά χωρίς αρκετά βοηθηματα.
    Μαργαριτάρια υπήρχαν πάντοτε και το πρώτο που γνωρίζω είναι η Φλωρεντινή Αηδών. Ταυτόχρονα υπάρχουν και υπερ-ευσυνείδητοι μεταφραστές που γεμίζουν ένα βιβλίο με υποσημειώσεις είτε από δική τους ανεπάρκεια είτε για να δείξουν γνώση. Για παράδειγμα σε νοτιαμερικάνικο βιβλίο υπήρχαν υποσημειώσεις που «εξηγούσαν» τι είναι το μάμπο και το τσα τσα τσα.

  6. sarant said

    Μάριε-Νίκελ, έχετε δίκιο για το next door, μάλλον αυτή είναι η αιτία που διαδόθηκε τόσο πολύ η έκφραση. (Σε κάποιους σινεφίλ, όμως, θα έπαιξε ρόλο και ο τίτλος της ταινίας).

    Αλφρέδε, το χειρότερο είναι όταν σ’ αυτές τις περιττές υποσημειώσεις βλέπεις χοντρά λάθη.

  7. Alfred E. Newman said

    #6 «Αλφρέδε, το χειρότερο είναι όταν σ’ αυτές τις περιττές υποσημειώσεις βλέπεις χοντρά λάθη.»

    Αυτό είχα στο νου μου όταν αναφέρθηκα στην ανεπάρκεια και την έπαρση κατοχής γνώσης.

  8. SophiaΟικ said

    Για το πρόβλημα των μεταφράσεων νομίζω ότι εκτός των άλλων ευθύνεται και το ότι, χωρίς να ξερω πόσους μεταφραστες βγάζει καθε χρόνο το πανεπιστημιο, αν είναι σαν τις άλλες σχολές, ε, δεν θα βγάζει καμια εκατοστη πτυχιούχους τουλάχιστον; Και ακολουθώντας το ελληνικό ρητό, αφού μπήκες στο πανεπιστήμιο θα βγεις, δεν έιναι σίγουρο ότι όλοι οι πτυχιούχοι έιναι ατσίδες της μετάφρασης. Ειδικά τη στιγμή που μερικά πράγματα τα μαθαίνεις άμα ζήσεις λίγο στη χώρα της γλώσσας που μεταφράζεις.
    Για τις εφημερίδες δεν ξερω αν προσλαμβάνουν μεταφραστές, είχα την εντύπωση ότι προσλαμβάνουν απλά γλωσσομαθείς δημοσιογράφους. Αυτό εκανε η ελληνική υπηρεσία του BBC παλιά, αλλά λόγω των ζόρικων εξετάσεων και μερικών φωτισμένων διευθυντών προσλάμβαναν ικανούς και είχαν καπως καλύτερα ελληνικά από την Ελλάδα.
    Τέλος, κάτω τα χέρια από τις κακές μεταφράσεις! Εφόσον δεν πρόκειται για εξειδικευμένα κείμενα που μπορέι να υπάρξουν επιπτωσεις από την κακή μετάφραση, μη μας χαλάτε την ψυχαγωγία!

  9. SophiaΟικ said

    6: όταν κυκλοφόρησε η ταινία η εκφραση ήταν μάλλον άγνωστη στα ελληνικά, εγώ τουλάχιστον πρώτη φορά την άκουγα και ίσως κι η ηλικία, νόμιζα ότι ήταν ταινία για καμιά γυναίκα που κάθεται στη διπλανή πόρτα, στο κατώφλι κλπ. Μετά όμως η εκφραση άρχισε να εμφανίζεται στον τύπο, σε τίτλους κλπ με σαφή αναφορά στην ταινία, σχεδόν πάντα για γυναίκες (δε νομίζω ότι έχω δει πολλές αναφορά σε άντρες της διπλανής πόρτας). Όπως ο κατάσκοπος που γύρισε απ’το κρύο.

  10. Alfred E. Newman said

    # 8 » μερικά πράγματα τα μαθαίνεις άμα ζήσεις λίγο στη χώρα της γλώσσας που μεταφράζεις».

    Παλαίμαχος και ταυτόχρονα παλιός φίλος υποτιτλιστής φρόντιζε να ταξιδεύει στις ΗΠΑ και Αγγλία τουλάχιστον μια φορά το χρόνο για αναβάπτιση στην καθομιλουμένη.
    Βέβαια σήμερα με το ιντερνέτιον τα πράγματα είναι λίγο πιο εύκολα. Αρκεί να θέλεις. Νάμαστε πάλι στην ευσυνειδησία.

    Τώρα σχετικά με τον τακτικό «πελάτη» του ιστολόγίου Χρ. Μιχαηλίδη όταν κάποιος φίλος μου είχε την αφελή έμπνευση να του επισημάνει ένα μεταφραστικό λάθος εκείνος απάντησε: «Ποιητική αδεία, κυριε.Μήν είστε τοσο αυστηρός – αγγλικά κατέχω πολύ καλά. Μητρική μου γλώσσα είναι.» Όλα τα φορτώνουμε στη φουκαριάρα τη μάνα μας. Αυτά ο ποιητής.

  11. echthrosofer said

    Κορυφαιο απο το δυσκοιλιο λινκ:
    «…τα παιδιά και οι ενήλικοι και οι δύο μπορούν να την πάρουν αλλά είναι πιό κοινό στις γυναίκες…»
    Με το συμπαθιο…

  12. imwrong said

    Πάντως η παρατήρηση της Κρότκαγια είναι βάσιμη. Ο κ. Νιούμαν ίσως να μη γνωρίζει τις τιμές της πιάτσας. Στην καλύτερη περίπτωση, μιλάμε για 0.80 ευρώ για κάθε λεπτό προγράμματος φιξιόν (συχνά μαύρα ή με μπλοκάκι [άρα μείον το ΤΕΒΕ]). Ο υποτιτλιστής μεταφράζει, προσαρμόζει, χρονίζει τους υπότιτλους (που είναι και η συνήθης πρακτική), και για να μεταφράσει ένα 40λεπτο πρόγραμμα χρειάζεται 4 ώρες αν είναι πραγματικό ξεφτέρι και το πρόγραμμα δεν έχει ιδιαίτερες απαιτήσεις. Βάλτε τα κάτω και θα δείτε ότι για να βγάλει αξιοπρεπές μεροκάματο δεν προλαβαίνει ούτε να ξαναδιαβάσει τι έκανε.

    Οπότε η ευθύνη δεν ανήκει τόσο στον υποτιτλιστή όσο στον παραγωγό (συνήθως κάποια εταιρεία υποτιτλισμού που πουλάει υπηρεσίες στα κανάλια): Αν ο παραγωγός γνωρίζει ότι κανείς δε θ’ ασχοληθεί με το περιεχόμενο των υποτίτλων (πράγμα που ισχύει στα περισσότερα κανάλια), δε θα πληρώσει παραπάνω, ούτε θ’ απευθυνθεί στους εμπειρότερους και ακριβότερους υποτιτλιστές, αφού μπορεί να κάνει τη δουλειά του και με το στρατό των μετρίων.

    Σ’ ό,τι αφορά τα κανάλια, να επισημάνω ότι και για την ΕΡΤ τα πράγματα δεν είναι πολύ διαφορετικά από τους ιδιωτικούς σταθμούς. Όποιος έχει όρεξη, ας αναζητήσει πόσοι εργάζονται στο τμήμα υποτιτλισμού και μεταγλωττίσεων της ΕΡΤ ΑΕ και τι ακριβώς δουλειές κάνουν. Ας κάνει επίσης και μια έρευνα στις εργολαβίες υποτιτλισμού της ΕΡΤ.

  13. Μάριος Μπλέτας said

    #6 Μίλησα για την προέλευση της φράσης, δεν μίλησα για το γιατί διαδόθηκε τόσο πολύ. Η αιτία για το τελευταίο είναι ασφαλώς τα ανδρικά περιοδικά («ενηλίκων») που (απ’ όσο θυμάμαι από τη δεκαετία του ’80) είχαν μόνιμες στήλες με «κορίτσια της διπλανής πόρτας». Συχνά μάλιστα τα κορίτσια αυτά υποτίθεται ότι τα εντόπιζαν απλοί αναγνώστες σε συνθήκες καθημερινής ζωής και πρότειναν στον εκδότη να τα παρουσιάσει. Φυσικά και δεν ήταν αλήθεια αυτό. Ήταν εμφανής η προσπάθεια να υποδαυλιστεί η αίσθηση ότι στου καθενός την πόρτα δίπλα, ή στο λεωφορείο προς τη δουλειά, υπάρχει ένα κορίτσι όμορφο, απλό και διαθέσιμο.

  14. sarant said

    Imwrong, έχεις δίκιο ότι για τους υποτίτλους η πρώτη ευθύνει απόκειται στο κανάλι και στην εταιρεία υποτιτλισμού. Γιαυτό και έχει κάποιο νόημα να επισημαίνονται κραυγαλέα λάθη μήπως και ιδρώσει κανένα αυτί.

  15. imwrong said

    τα αυτιά που έχω υπόψη μου δεν έχουν πόρους και τους απαραίτητους αδένες.

  16. Έχει και άλλο διαμάντι το κείμενο της Λεξιλογίας:
    «Η μαλακοί σύσταση και ο όγκος της ίνας βοηθούν να διαμορφώσουν τα σκαμνιά που είναι ευκολότερα να περάσουν έπειτα ξηρά, σκληρά.» (http://www.messaggiamo.com/el/diet/42676-constipation.html)

    «σκαμνιά», όπως stools.

    Λόγια του colon…

  17. sarant said

    Μιχάλη, είναι περιβόλι το κείμενο αλλά αυτό που βρήκες πολύ ωραίο.

    Πυγαία μετάφραση!

  18. π2 said

    Α, να το κατάλληλο τόπικ για να παραθέσω καταπληκτικό μαργαριτάρι μηχανικής μετάφρασης, αντίστροφο αυτή τη φορά:

    Ταμπέλα εστιατορίου στη Χαλκιδική: This restaurant belongs to the first accusation.

  19. sarant said

    Άσε που μπορεί να είναι από τον γιο του εστιάτορα, που ξέρει να ανοίγει λεξικό.

  20. imwrong said

    @sophiaoik #8, οι περισσότεροι πάντως υποτιτλιστές που ξέρω δεν είναι απόφοιτοι πανεπιστημιακών σχολών. Όχι πως δεν υπάρχουν και καταρτισμένοι, αλλά τα μαγαζιά του χώρου νοιάζονται για την παραγωγικότητα περισσότερο από την ακρίβεια.

  21. gerasimos said

    Mια και περί μετάφρασης ο λόγος, μόλις πήρα από ‘επαγγελματία’ μεταφραστή με τον οποίο συνεργαζόμαστε στη δουλειά μου και χρεώνει νομίζω 0,03 ευρώ/λέξη, τα εξής: ‘diplomatic assignment’ για ‘διπλωματική εργασία σπουδαστή’ (αυτό που λέμε dissertation), ‘the way of the function’ για ‘ο τρόπος λειτουργίας’ (αυτό που θα λέγαμε modus operandi) και άλλα παρόμοια, αμέτρητα. Πήρα δηλαδή μια μετάφραση που χρειαζόταν μετάφραση…

  22. @ #18 και #19

    Δίκιο είχ’ ο άνθρωπος! Τι να γράψει; Class; Δεν είδατε τον άλλον που τα ΄κανε colon;

  23. π2 said

    Σωστός Σκύλε. Είναι αυτό που λένε θα class’ το colon μου απ’ το γέλιο.

  24. sarant said

    Γεράσιμε, 3 λεπτά τη λέξη για ανάποδη μετάφραση (από τη μητρική γλώσσα προς ξένη) είναι πολύ χαμηλή τιμή νομίζω.

  25. Είναι άσχετο, αλλά μόλις το άκουσα και δεν ξέρω πού να το βάλω. Διαφημίζοντας τα ντιβιντί που δίνουν τα Νέα, το ρεπορτάζ του Μέγκα μας ενημέρωσε ότι στο «Happy Day» ο Βούλγαρης «καταθέτει τα προσωπικά του βιώματα από τη Μακρόνησο στην περίοδο της Χούντας». Πόσα περισσότερα λάθη μπορεί να κάνει κάποιος σε μια πρόταση;

  26. sarant said

    Δύτη, να διευκρινίσουμε την ορολογία.

    Αφού είναι συσσώρευση λαθών, πρόκειται για Καραβίδα.

    Αν ήταν συσσώρεση ψεμάτων, θα ήταν Χρυσό πέταλο.

    Κι αν ήταν συσσώρευση λαθών αλλά καταλαβαίναμε τη σωστή απάντηση, τότε θα ήταν Φαινόμενο Λοΐζος: (π.χ. Πώς τη λένε εκείνη την ταινία του Αγγελόπουλου, με μουσική του Χατζιδάκη, όπου καταθέτει τα προσωπικά του βιώματα από τη Μακρόνησο στην περίοδο της χούντας; Happy Day!)

    Επισκόπηση της ορολογίας, εδώ:
    https://sarantakos.wordpress.com/2009/10/10/loizospetalo/

  27. Ε, παραλίγο. Αν έλεγε π.χ. Ακροναυπλία, θα πήγαινε για τη Χρυσή Καραβίδα. 🙂

  28. Immortalité said

    @ 18,22 Καλά κορυφαίο!!! Και να δεις που πριν φτάσω στο 22 το διαβασα πεντε έξι φορές και δεν κατάλαβα τί ήθελε να πει!!!

    Πάντως αγαπητέ οικοδεσπότη καλή η απλουστευμένη γραφή αλλά αυτός ο Τριφό μου βγαλε το μάτι! Πιθανόν σε δυο τρεις γενιές το μάτι να το βγάζει ο Τρυφώ…

    Τώρα μια και πιάσαμε τη σύνταξη των ρημάτων (δικαιούμαι +αιτ) μπορεί κανείς να μου εξηγήσει γιατί παντού, ειδήσεις, ραδιόφωνο, πάσης φύσεως εκπομπές και έντυπα συντάσσουν το αφορώ με εμπρόθετο; Αφορά στην προσωπική του ζωή, αφορούσε στη μετάθεση που πήρε. Με αιτιατική δεν συντασσόταν πάντα το ερμο το ρήμα;

  29. Πες τα χρυσόστομη! Μια ζωή το λέω.
    Έχω την εντύπωση ότι το κακό με την εμπρόθετη σύνταξη ξεκίνησε με κάποιο άρθρο του Μπαμπινιώτη στο Βήμα, κάπου στα μέσα ή τέλη της δεκαετίας του ’80.
    (Έχω επίσης την εντύπωση, ότι κάποτε το έχουμε ξανασυζητήσει -πού είναι η Μαρία με το αρχείο της; )

  30. Immortalité said

    Εγώ Δύτη είμαι καινούρια και δεν το ήξερα ότι το είχατε συζητήσει. Αλλά μου κάθεται στο λαιμό ΚΑΘΕ φορά που το ακούω τόσο πολύ,που ένα πρωι με το μόλις σηκώθηκα και άνοιξα το ραδιόφωνο το άκουσα σε μια εκπομπή και (πριν καν πλυθώ και πιω καφέ) πήρα τηλέφωνο και μολονότι διαβασα στη δημοσιογράφο το λήμμα από το Λ.Ι.Τριανταφυλλίδη (που το συντάσσει φυσικά με αιτιατική) εκείνη όχι μόνο επέμενε (χωρίς επιχειρήματα φυσικά) αλλά μετά που κλείσαμε το ξαναχρησιμοποίησε στον αέρα με εμπρόθετο. Ετσι για να μου σηκώσει την τρίχα ακόμα περισσότερο!

  31. Μήπως σου απάντησε κιόλας «το πώς το λέω εγώ δεν σου αφορά»; 🙂 (το ισχυρότερο επιχείρημά μας, των αιτιατικιστών -κατά το αττικιστών)

  32. Immortalité said

    Δεν θυμάμαι βρε Δύτη με τέτοια σύγχιση που τράβηξα και χωρίς καφέ! 🙂

  33. Όταν ήθελα να πάρω προαπόλυση από τον στρατό για σπουδές, χρειάστηκα επίσημη μετάφραση κάποιων χαρτιών που μου έστειλε το πανεπιστήμιο. Η μεταφράστρια του κράτους μετέτρεψε τους μιγαδικούς αριθμούς (complex numbers) σε πολύπλοκους. Εμ βέβαια, για να μην τους γνωρίζει μάλλον πολύπλοκοι θα ήταν.

  34. gerasimos said

    Μπορεί να κάνω και λάθος στην τιμή αλλά δυστυχώς δεν ήταν αυτό το μόνο λάθος σε αυτή τη μετάφραση…

  35. #28 Πιθανόν σε δυο τρεις γενιές το μάτι να το βγάζει ο Τρυφώ…

    Μάλλον δε θα γνωρίζουν καν τέτοιο σκηνοθέτη τότε…

  36. τὸ ἔχω γράψει καὶ στὸ μπλὸγκ τοῦ Ῥογήρου, ὅτι Ἀλβανός τις συγγραφεύς, προαφνῶς ἄσχετος περὶ τὴν ἑλληνικὴ γεωγραφία, ἀναφερόταν στὴν κοιλάδα τοῦ Χρόνου ἐννοῶντας τὰ Τέμπη (!)
    ἐπίσης γίνεται σύγχυσι μεταξὺ τῶν βιβλίων Ἐκκλησιαστὴς καὶ Σοφία Σειράχ, διότι λατινιστὶ λέγονται ἀντιστοίχως Ecclesiastes καὶ Ecclesiasticus. πολλοὶ μπερδεύουν τὶς συντομογραφίες τῶν παραπομπῶν.

  37. nickel said

    Σχετικά με το «αφορά» υπάρχει μια εξαντλητική συζήτηση στη Λεξιλογία (άντε να παινέψω μια φορά το σπίτι μας, μην το κάνει συνέχεια ο δεσπότης τούτου εδώ).
    http://www.lexilogia.gr/forum/showthread.php?t=572

  38. Μαρία said

    Δύτη, καλά θυμάσαι, μεταξύ τυρού και αχλαδίου. Αλλά δε το βρήκα στο αρχείο, απλώς γούγλισα «μαρωνίτης αφορώ», τεμπέλη, μια και το πρωτάκουσα απ’ αυτόν προτού ο Μπαμπ γίνει φίρμα.
    https://sarantakos.wordpress.com/2009/10/09/epitoergo/#comment-12590

    Τώρα αυτό το τσιτάτο είναι σίγουρα της Γκρίρ; Κάτι μου λέει πως αν πράγματι είναι, δεν αναφέρεται στους ανθρώπους γενικά αλλά στους άντρες.
    Το «ζώα» με πτυχίο μόνο εμένα ενόχλησε;

  39. kakaka said

    απλά να προσθέσω την δικιά μου εμπειρία όσον αφορα επαγγελματιες μεταφραστες…

    1) υδραυλικα – πνευματικα συστηματα = hydraulic – spiritual systems (ασχολίαστο…)

    2) ευφυης ελεγχος = clever control (χμμ…. μήπως Intelligent??)

    3) βιομηχανικοι ελεγκτες = industrial inspectors (αντι για controller επέλεξε inspector=ελεγκτης εισιτηριών)

    συνολικα το 1/3 των ορων ειχε λαθος μεταφραση…

    και για να προλαβω σχόλια…. επίσημη μετάφραση υπουργειου εξωτερικων….

    αυτα….

    (πρωτο μου σχόλιο εδω, συγχαρητηρια για το blog)

  40. Βαμβάκος said

    #38
    Μαρία, πολύ παλιά (το 1960 πχ) το λέγαμε : «μεταξύ τυρού και αχλαδιού» (ο τόνος στην λήγουσα όσον αφορά το αχλάδι.

  41. sarant said

    Kakaka, καλώς ήρθες και σ’ ευχαριστώ. Ωστόσο, από αυτά που παραθέτεις δεν θα χαρακτήριζα χοντρό λάθος παρά μόνο το spiritual, διότι τα άλλα προϋποθέτουν ενεργητική γνώση της (μη μητρικής) γλώσσας -και οι μεταφράσεις προς τα αγγλικά που γίνονται στην Αθήνα από Έλληνες είναι αναγκαίο (ίσως) κακό.

    Μαρία το «ζώα με πτυχίο» ενόχλησε και μένα, και γιαυτό το έβαλα στον τίτλο

  42. περαστικός said

    Ακόμα και στη μεγάλη κινηματογραφική παραγωγή του χειμώνα, το Άβαταρ, οι υπότιτλοι είχαν δυο τρία λάθη χτυπητά. Το χειρότερο ήταν η μετάφραση του «Do you read me?» σε σκηνή με συνομιλία στον ασύρματο σε «με διαβάζεις;».

  43. Immortalité said

    @35 μήπως είσαι λίγο απαισιόδοξος;

    Nickel και Μαρία ευχαριστώ για τις παραπομπές, και ναι να το παινέψεις το σπίτι σου μια και ειναι και τόσο αξιόλογο.

  44. Μαρία said

    #40 Μισές δουλειές κάνατε, εκτός κι αν λέγατε και τυριού.

  45. J.McManus said

    […]Το σημερινό του κ. Χρ. Μιχαηλίδη, αντιθέτως, μπορεί να είναι τυπογραφικό λάθος. Μιλώντας για μια κοπέλα στο Μπαγκλαντές, μας λέει ότι οι προύχοντες του χωριού αποφάσισαν να τιμωρηθεί διά ραπισμού. Στα νέα ελληνικά τέτοια λέξη δεν υπάρχει και το ράπισμα είναι χτύπημα με το χέρι στο πρόσωπο, κοινώς χαστούκι. Όμως, όπως διαβάζουμε πιο κάτω, την άτυχη κοπέλα τη μαστίγωσαν (φυσικά δημόσια) 101 φορές. Ίσως όμως να είχε γράψει ραβδισμός ο Χ.Μ. και να έβαλε ο δαίμονας την ουρά του. Όχι ότι το ραβδισμός είναι ακριβές, βέβαια. […]

    Aς τολμήσει ΚΑΠΟΙΟΣ/Α να διορθώσει με μέηλ τον ξερόλα (κι αντιγραφέα του Observer) Μιχαηλίδη και θα τον/την συγχαρώ δημόσια.

    Παραμονές της τελετής έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 (προ-blogs) του΄χα αποστείλει ένα ευγενικό μέηλ (πράγμα παράξενο γιά τα χούγια μου) και του διόρθωσα το Ισλανδικό συγκρότημα της τραγουδίστριας Bjork που θα εμφανιζόταν εις την τελετή…
    -Sougarcubes αντί
    -Sugarbabies
    μιάς και το ανέφερε λανθασμένα από τη στήλη του…

    και προέβην εις την διόρθωση μιάς και υπάρχει ένα γλυκανάλατο pop συγκροτηματάκι, ονόματι: «Sugarbabies» προς αποφυγήν παρεξηγήσεως.

    Το τι άκουσα, δεν μπορείτε να το φαντασθείτε!

    Φυσικά τα πάντα είναι ευθύνη του δαίμονα του τυπογραφείου/φωτοσύνθεσης και ότι άλλο φαντασθείτε…

  46. J.McManus said

    «Sugarcubes» βέβαια!

  47. McManus, όρεξη νάχεις:
    http://tinyurl.com/ylqtpsf

  48. sarant said

    Να σου πω την αλήθεια δεν έχω επιχειρήσει ποτέ να στείλω μέιλ στον ΧρΜιχ, είτε στην προϊστολογική (πώς λέμε προϊστορική, κάτι ανάλογο) 🙂 εποχή είτε μετά, αν και σε άλλους έστειλα και μπορώ να πω ότι το δέχτηκαν καλά (έως πολύ καλά). Πάντως, αν κάνεις αναζήτηση με tag… αλλά με πρόλαβε ο Δύτης, που σχολιάζει πιο γρήγορα κι από τη σκιά του!

  49. J.McManus said

    Παρ’ότι στο δικό μου μέηλ το όνομα: Emmanuel Vardis είναι τόσο μακρύ που βγάζει μάτια…

    …μου απήντησε: ότι δεν κάνει διάλογο με «ανώνυμους»

    κι όταν επανήλθα ότι χρειάζεται επειγόντως οφθαλμίατρο…

    …με εξύβρισε και μπλόκαρε (spam) την αλληλογραφία μου!

    (*) Φυσικά εννοούσα να τον διορθώσετε με επιστολή προς τον ίδιον , να δω πως θα συμπεριφερθεί, όχι με ποστάκια στο γενικό κι αόριστο.

  50. sarant said

    Οπότε, καλά κάνουμε κι εμείς και δεν του στέλνουμε μέιλ!

  51. Μαρία said

    Δύτη, ωραίο κόλπο για να δεις πόσο σε κράζουν αλλά πρέπει να έχεις κι αυτιά που να ιδρώνουν.

    Για ημέλι στην Ε κι όχι στον ίδιο δείτε αυτό.
    https://sarantakos.wordpress.com/2009/04/30/diorthosi/#comment-3331

  52. Βαμβάκος said

    #44
    Μαρία,
    και όμως λεγόταν έτσι, λάθος ξε-λάθος….,τέλος πάντων.

  53. #48.
    Η προϊστολογική εποχή ήταν επιστολογική; 🙂

  54. sarant said

    Μιχάλη, ωραίο 🙂

  55. #43 Απαισιόδοξος; μπαααα… Φοβόμουν ότι ίσως χαρακτηριζόμουν έτσι μόνο αν έγραφα ότι δεν θα γνωρίζουν τι πα να πει «σκηνοθέτης» τότε, γι’ αυτό το περιόρισα στους σκηνοθέτες-δημιουργούς.

    Όσο για τον κυρ-Χρήστο, δεν χρειάζεται να χρησιμοποιήσει κανείς ηλεταχυδρομείο για να διαπιστώσει πόσο ανάγωγος και αλαζόνας είναι. Αρκεί να επιχειρήσει κανείς να σχολιάσει στο ιστολόγιό του υποδεικνύοντας ευγενικά και με επιχειρήματα κάποιο λάθος του.

  56. Μαρία said

    Αρκεί να επιχειρούσε Στάζυ, γιατί βαρέθηκε τα επιχειρήματα και το ‘κλεισε το μαγαζί.

  57. Μαρία said

    Δύτη,
    στο «Ηappy day» ήθελε να καταλάβει τον τόπο και τους ανθρώπους της Γυάρου με τη βοήθεια του Νίκου Μάργαρη και του μυθιστορήματος «Ο λοιμός» του Αντρέα Φραγκιά
    http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=4&artId=312332&dt=29/01/2010
    Τέτοια γκάφα ο Ζουμπουλάκης!

  58. Πω πω! Δεν τόχα καταλάβει ότι περί εθνολογικού ντοκιμαντέρ επρόκειτο.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: