Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Όχι και τόσο άχρωμο, αγαπητέ!

Posted by sarant στο 5 Φεβρουαρίου, 2010


Φρέσκο εύρημα, σημερινό, από την πλουσιότερη ίσως μαργαριτοφόρα φλέβα του ελληνικού τύπου, τη στήλη του Χρήστου Μιχαηλίδη στην Ελευθεροτυπία. Οπότε λέω να σας το σερβίρω έτσι ζεστό, αντί να το αφήσω να μπαγιατέψει ώσπου να μαζευτούν κι άλλα. Άλλωστε, δεν είναι ένα μαργαριτάρι, είναι δύο στη συσκευασία του ενός.

Λοιπόν, διαβάζουμε ότι το περιοδικό Φορμπς ανακήρυξε ως υπ’αριθ. 1 προσωπικότητα του Διαδικτύου τον κ. Πέρεζ Χίλτον, έναν ιστολόγο από το Μαϊάμι (κουβανικής καταγωγής) που έχει ένα δημοφιλέστατο ιστολόγιο στο οποίο βάζει κουτσομπολιά για διάσημους. Γράφει ο Χ.Μ.: Το Forbes τον ξεχώρισε «για το άχρωμο μείγμα χιούμορ, άποψης και ανώριμου χιούμορ που διαθέτει». Αυτά, δυστυχώς, είναι τα στοιχεία που τον καθιστούν πανίσχυρο στο Ιντερνετ, καθ’ ότι στις εποχές τις τωρινές, αυτά είναι και τα στοιχεία που επηρεάζουν τη μάζα και αγοράζονται από αυτήν.

 

Το άχρωμο μείγμα χιούμορ χτυπάει καμπανάκι -αποκλείεται να μη βρίσκεται κοτσάνα εδώ: αφενός διότι, λέει η λογική, δύσκολο είναι να ξεχωρίζεις κάποιον κουτσομπόλη για «άχρωμο» ύφος, άρα υπάρχει μεταφραστικό λάθος, και αφετέρου επειδή είναι απίθανο το ξένο περιοδικό να έβαλε δυο φορές τη λέξη «χιούμορ» στην τριάδα των προσόντων του Π. Χίλτον.

Και φυσικά κοτσάνα υπάρχει, και μάλιστα διπλή. Το πρωτότυπο είναι: an off-color blend of rumor, opinion and immature humor. Ο φίλος μας διάβασε το rumor (φήμη) για humor. Αυτό δεν είναι κανένα έγκλημα, όλοι το παθαίνουμε πότε-πότε, αλλά δείχνει ότι δεν ξαναδιάβασε το κείμενό του, αλλιώς θα του είχε χτυπήσει στο μάτι η διπλή εμφάνιση της λέξης χιούμορ. Όμως, το να ξαναδιαβάζουμε τα κείμενά μας είναι φαίνεται ντεμοντέ.

Και βέβαια, το off-color (ή off-colour για τους βρετανούς, αν και η έκφραση είναι αμερικάνικη) δεν σημαίνει άχρωμο, σημαίνει σχεδόν το αντίθετο. Βλέπετε, ο έγκριτος δημοσιογράφος είδε off-color, και επειδή λεξικό είναι αντιδεοντολογικό να ανοίξει, σκέφτηκε πως off σημαίνει και «βγάζω», οπότε υπέθεσε πως off-color θα σημαίνει άχρωμος! Αν όμως ανοίξετε το λεξικό θα δείτε πως off-color σημαίνει «άσεμνος, πρόστυχος».

Θα μπορούσαμε λοιπόν να πούμε πως ο κύριος Χίλτον οφείλει την επιτυχία του σε ένα πρόστυχο μίγμα από φήμες, απόψεις και ανώριμο χιούμορ. Δεν είμαι βέβαιος πως θα διάλεγα «πρόστυχος», μπορεί να έβαζα χυδαίος -πάντως δεν θα έβαζα «άχρωμος».

Κλείνοντας, σκέφτομαι ότι η προτροπή για άνοιγμα λεξικού δεν είναι εντελώς ακίνδυνη. Διότι μια άλλη σημασία του off-color, σύμφωνα με το λεξικό, είναι «αδιάθετος». Οπότε θα μπορούσαμε να δούμε «ένα αδιάθετο μίγμα»…

21 Σχόλια to “Όχι και τόσο άχρωμο, αγαπητέ!”

  1. SophiaΟικ said

    😀
    Και φυσικά, αρθρογραφούν για το τι γίνεται στον κόσμο, αλά δεν ξερουν τι αρθρογραφούν (όχι πως είναι υποχρεωτικό). Ο Πέρες Χίλτον είναι σαν την σχεδόν συνονόματή του Πάρις Χίλτον, αρκετά γνωστός και άμα τον ξερεις δεν χρειαζεται να σκεφτέις πολύ για να καταλάβεις ότι δεν είναι άχρωμος.

  2. xasodikis said

    Να κάθεσαι όλη μέρα να χαζολογάς στα ιντερνέτς, να κοπυπαστώνεις αποσπάσματα από δω κι από κει, να κάνεις και καμιά μετάφραση στο γάμο του καραγκιόζη, να γεμίζεις μισή σελίδα κείμενο, και να σε πληρώνουν γι’ αυτό!

    Μη μου πείτε ότι δεν τον ζηλεύετε; 🙂

  3. π2 said

    Είπαμε, Χασοδίκη: ο συγκεκριμένος αξίζει τσαπατσούλιτζερ lifetime achievement award.

  4. Περεζίτητος ο κ. Χίλτον…

  5. Ίσως ο αρθρογράφος σκέφτηκε πως ο Πέρες βγάζει τα άπλυτα στη φόρα κι έκοψε το χρώμα στο πλύσιμο…

  6. ppan said

    Μήπως εννοεί το ντεκαπάζ του (πλατινέ) Πέρεζ; 🙂

  7. Δημήτρης Π. said

    Μια που μιλάτε για σκιτζήδες δημοσιογράφους και κακοχωνεμένα αγγλικά, μου δίνετε την ευκαιρία να σημειώσω κάτι που από καιρό με απασχολεί: εκείνα τα (γέλια) από τις λάιφστάιλ συνεντεύξεις στα έντυπα με τις γυαλιστερές σελίδες (και όχι μόνον) μήπως αποτελούν αμαθή μεταφορά του αγγλικού (laughs) που συνατάμε σε σε συνεντεύξεις όταν ο συνομιλητής γελάει (και που σημαίνει ακριβώς αυτό: «γελά»)! Μήπως ο … πρώτος διδάξας, φαντασιωνόμενος ότι γράφει στο Sunday Magazine της δε ξέρω ποιας βρετανικής μεγαλοεφημερίδας, μετέφρασε το laughs σε … «γέλια», εξελληνίζοντας το ανυπότακτο laughter; Δεν ξέρω, αλλά προσωπικά είμαι πεπεισμένος για το ότι έχουμε να κάνουμε με κρυφό μαργαριτάρι…

  8. Ποιός είναι ο πρώτος διδάξας;
    Λάλα το, λάλα το!

  9. sarant said

    Δημήτρη Π., μπορεί και να έχεις δίκιο!

    Σκύλε, Μιχάλη 🙂

  10. Νέος Τιπούκειτος said

    @8: Σκύλε, πού τον θυμήθηκες; Με τόσα γέλια στις συνεντεύξεις Του, είχαμε κάνει καινούργιο συκώτι. Τρελά γέλια με τον Φίλιπ Γκλας, τρελά γέλια με τον Τζον Νας, τρελά γέλια με την Πίνα Μπάους… Ποιος το φανταζόταν ότι όλοι αυτοί κρύβανε τέτοια κωμική φλέβα; Είδες όμως τι σου είναι ο μεγάλος δημοσιογράφος; Βγάζει τον γελωτοποιό που κρύβει μέσα του ακόμα και ο Ένιο Μορικόνε…

  11. Λευτέρης said

    #2
    Να παίζεις επίσης δισκάκια κάνα δίωρο το πρωί στο τρίτο!

  12. ppan said

    πολύ ενθαρρυντικό είναι ότι οι περισσότεροι που γελάνε είναι πεθαμένοι (γέλια)

  13. Να προσθέσω το «απεκατέστησε» από την προχθεσινή στήλη του Χ.Μ.:

    http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=128257

    Επίσης, το «οτιδήποτε μεταξύ 4 και 13 δισεκατομμυρίων δολαρίων» μάλλον δεν λέγεται στα Ελληνικά.

  14. ΤΑΚ said

    Πιδύε, πρώτη φορά βλέπω το Τσαπατσούλιτζερ, αλλά το βρίσκω θεϊκό!!!!
    Να καθιερωθεί, παρακαλώ, και βεβαίως να δοθεί τιμητικά το πρώτο στο Μιχαηλίδη για τα επιτεύγματά του στην Ελευθεροτυπία (για lifetime δεν ξέρω).

  15. π2 said

    TAK, τον όρο τον είχα εισηγηθεί εδώ.

  16. ΤΑΚ said

    Πιδύε, για κάποιο λόγο δεν το είχα παρατηρήσει τότε (είχα διαβάσει το θέμα, αλλά μάλλον δεν είχα παρακολουθήσει τη συζήτηση).
    Όπως και να ‘χει, Νικοδέσποτα, εισηγούμαι επίσημα να καθιερωθεί το βραβείο Τσαπατσούλιτζερ και να δίνεται κάθε χρόνο το Δεκέμβρη μαζί με τα Πορτοκάλος και τη λέξη/φράση της χρονιάς, ύστερα από ψηφοφορία. Υποψήφιοι όλοι οι προχειρολόγοι δημοσιογράφοι της έντυπης δημοσιογραφίας. Πώς σου/σας φαίνεται;

  17. sarant said

    Τάσο, το πρόβλημα με το βραβείο Τσαπατσούλιτζερ είναι ότι αν αυτός που θα βραβευτεί δεν έχει χιούμορ μπορεί να μας δημιουργήσει ιστορίες. Όχι τίποτε πολύ σοβαρό, αλλά αρκετό π.χ. για να μας κλείσει το ιστολόγιο -και γι’ αυτό το φοβάμαι λίγο.

  18. Όντως επίφοβο, αν και η εμπειρία με τα Ig Nobel δείχνει πως κάτι μπορεί να γίνει.

  19. SophiaΟικ said

    Ειναι απλό, νικο, αντι για το παρόν ιστολόγιο σαν πηγή της βράβευσης, φτιάχνεις ενα σάιτ με εδρα εκτός Ελλάδας, το ονομάζεις «γλωσσικά κοτσανοβραβεία» και το οργανώνεις από εκεί. Το πολύ να σου κλείσουν εκείνο το σάιτ, όχι αυτο εδώ.

  20. Προσθήκη:

    «ΜΕΣΟΥΝΤΩΝ των καρναβαλικών εκδηλώσεων»

    http://www.enet.gr/?i=arthra-sthles.el.home&id=130686

  21. «απαστράπτονες»

    http://www.enet.gr/?i=arthra-sthles.el.home&id=131054

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: