Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Μηνολόγιον Μαρτίου

Posted by sarant στο 1 Μαρτίου, 2011


Πρώτη του μηνός σήμερα, μέρα μηνολογίου, έχει γίνει πια παράδοση στο ιστολόγιο. Όπως πάντα, το συντάσσει ο πατέρας μου, ο Δημήτρης Σαραντάκος.  

Αν νομίζετε ότι κάποιο από τα στοιχεία είναι λάθος ή αν θέλετε να προσθέσετε γεγονότα, μπορείτε στα σχόλια να το επισημάνετε. Πάντως, σε καναδυό περιπτώσεις η επέτειος είναι κανονικά την προηγούμενη ή την επόμενη μέρα’ αυτό γίνεται ενγνώσει του μηνολόγου.

Να επισημάνω επίσης ότι δυο από τις μέρες του μήνα (23 και 29 Μαρτίου) τιμούν γεγονότα του οικογενειακού μας μικροκόσμου. Αφού παντού αλλού επικρατεί απόλυτη αμεροληψία και αξιοκρατία, ας διατηρήσουμε λίγον νεποτισμό εδώ, ως μουσειακό είδος!

Τρ  1 Ανακάλυψις της ραδιενεργείας υπό Ερρίκου Μπεκερέλ
Τε  2 Γενέσιον Αντωνίου Βιβάλντι
Πε  3 † Νικολάου Γκόγκολ
Πα  4 Γενέσιον Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη
Σα  5 Σωκράτους του φιλοσόφου θανάτωσις
Κυ 6 Μιχαήλ Αγγέλου
Δε  7 Αριστοτέλους του Σταγειρίτου θανή
Τρ  8 Παγκόσμια ημέρα των γυναικών
Τε  9 Αναξαγόρου του φιλοσόφου
Πε10 † Γεωργίου Ζαμπέτα
Πα11 Ρωμαίου και Ιουλιέτας
Σα12 Άννας Φρανκ τελευτή εν τω στρατοπέδω
Κυ13 † Ίβο Άντριτς
Δε14 Κοίμησις Καρόλου Μαρξ
Τρ15 Γενέσιον Αγγέλου Σικελιανού, του υψιπετούς
Τε16 † Μοδέστου Μουσόργκσκι του μουσουργού
Πε17 Του Εθνικού Θεάτρου
Πα18 † Οδυσσέως Ελύτη
Σα19 Ταφή Ανδρέου Κάλβου  «είναι γλυκύς ο θάνατος μόνον όταν κοιμώμεθα εις την πατρίδα»
Κυ20 †Κοίμησις Ισαάκ Νεύτωνος
Δε21 Παγκόσμια ημέρα ποιήσεως
Τρ22 Εαρινή ισημερία
Τε23 Άχθου Αρούρη, του αγνώστου ποιητού
Πε24 †Αδαμαντίου Κοραή
Πα25 Της Ελληνικής Επαναστάσεως
Σα26 +Θεοφίλου Χατζημιχαήλ
Κυ27 Παγκόσμια ημέρα θεάτρου
Δε 28 Δημώνακτος του φιλοσόφου
Τρ 29 Μαρτύριον Χαραλάμπους Κανόνη εν Χίω
Τε 30 Νικολάου Μπελογιάννη και των συν αυτώ τυφεκισθέντων
Πε 31 Των εν Χίω υπό του Καραλή σφαγιασθέντων μυρίων


Advertisements

25 Σχόλια to “Μηνολόγιον Μαρτίου”

  1. unknownyouser said

    Ενδιαφέρον (όπως πάντα!) το μηνολόγιο του Δημήτρη Σαραντάκου, μα γιατί την «Εαρινή ισημερία» την έχει στις 22 Μαρτίου ενώ είναι 20 ή ακόμη συνηθέστερα 21;

  2. Nicolas said

    Η φθινοπωρινή είναι στις 22 ή 23 Σεπτεμβρίου.

    Νίκο: † όχι + ! (Ψείρας στράικς εγκέιν)

  3. sarant said

    Φαντάζομαι ότι η μετακίνηση της ισημερίας έγινε, όπως και σε άλλες περιπτώσεις, για τεχνικο-ημερολογιακούς λόγους 🙂

    Έβαλα τους σταυρούς σου, συνονόματε, αλλά για να προλάβω ενδεχόμενες άλλες ενστάσεις έβγαλα το σημάδι από θανάτους αρχαίων και εβραίων -και από τον Μαρξ, παρόλο που δεν ήταν ούτε εβραίος ούτε, κατά δήλωσή του, μαρξιστής.

  4. lucinos said

    Τις «παγκόσμιες ημέρες» δεν τις πάω καθόλου.

  5. Χωρίς να επιδιώκω να μπω στον οικογενειακό μικρόκοσμο 🙂 ποιος ήταν ο Χαράλαμπος Κανόνης εν Χίω;

  6. sarant said

    Αδελφικός φίλος του παππού μου, γεωπόνος της Αγροτικής, που σκοτώθηκε στον εμφύλιο στη Χίο.

    http://www1.rizospastis.gr/story.do?id=2248839&publDate=

  7. Αύριο, 2 του μηνός, συμπληρώνονται 20 χρόνια από την παρθενική εμφάνιση του Ράιαν Γκιγκς στην πρώτη ομάδα της Γιουνάιτεντ το 1991, όταν μπήκε ως αλλαγή του Ντένις Έργουιν σε ματς με την Έβερτον. Αν απόψε παίξει εναντίον της Τσέλσι, θα ισοφαρίσει το ρεκόρ των 606 συμμετοχών με την κόκκινη φανέλα στο πρωτάθλημα, του Μπόμπι Τσάρλτον, κι αν γίνει το ίδιο το μεσημέρι της Κυριακής, το ρεκόρ θα είναι αποκλειστικά δικό του.

  8. lucinos said

    Για το «Άχθος Αρούρης» που συνήθως σημαίνει τον Πάγκαλο θα ρωτούσα εγώ αν δεν έβρισκα αυτό: http://www.sarantakos.com/axtos.html

  9. Το μηνολόγιο τελικά είναι πολύ ζόρικο πράγμα όσο αφορά την επιλογή του γεγονότος της ημέρας.
    Ψάχνοντας μόνο για την 1η Μαρτίου βρήκα ότι, μεταξύ χιλιάδων άλλων, είναι το Γενέσιον του Φρειδερίκου Σοπέν, του Αλεξάνδρου Μποτιτσέλλι, του Νικολάου Γύζη, του Χαριλάου Μπελαφόντε, του Δαυίδ Νίβεν, του Ρονάλδου Χάουαρντ, του Ρογήρου Ντάλτρεϋ και του Χαβιέρου Μπάρδεμ.
    Είναι επίσης η Ημέρα Ανεξαρτησίας της Βοσνίας & Ερζεγοβίνης, η Ημέρα Μπύρας στην Ισλανδία, η Ημέρα Εθνικών Ηρώων στην Παραγουάη, και στις ΗΠΑ η Εθνική Ημέρα Προστασίας των Αλόγων και η Εθνική Ημέρα Γουρουνιού.

  10. sarant said

    Τόσες λίγες μέρες, τόσο πολλά γεγονότα…

  11. lucinos said

    Αντί για ένα γεγονός ανά μέρα θα μπορούσες να το κάνεις ανά ώρα. θα είχες έτσι εισοσιτετραπλάσια γεγονότα.

  12. Διαβάζετε τον Jacques Prévert said

    Καλό μήνα κύριε Σαραντάκο, Νικοκύρη και εκλεκτοί φίλοι των Λέξεων που έχουν τη δική τους ιστορία…

    Νεποτισμό για νεποτισμό, ας πω κι εγώ ότι η 1η Μαρτίου 2011 σημαδεύει την επιστροφή (ξανά!) του ασώτου υιού (γνωστού και ως Ζακ Πρεβέρ) στο Ιστολόγιο του sarant 🙂

    Να γιορτάσω την επάνοδο προσθέτοντας κι άλλα γεγονότα στο Μάρτη γδάρτη που επέλεξα δεξιά και αριστερά…

    Κάποια γεννητούρια (ή γενέσια) :

    Την 1η του αυτού μηνός, Φρειδερίκου Σοπέν (1810), Νικολάου Γύζη (1842) και Δημήτρη Μητρόπουλου (1896). Τη αυτή ημέρα καθιερώνεται στην Ελλάδα το Γρηγοριανό Ημερολόγιο (η 16η Φεβρουαρίου 1923 ονομάζεται 1η Μαρτίου).
    Στις 2, της Κομμούνας των Παρισίων (1871).
    Στις 5, της Ρόζας Λούξεμπουργκ (1871).
    Στις 6, Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες (1928), ίδια μέρα με Μιχαήλ Άγγελο (1475).
    Στις 8, Κωνσταντίνου Καραμανλή (θείου ή Θεού -1907), Γεωργίου Βιζυηνού (1849) και Νίκου Σκαλκώτα (1904).
    Στις 9, του Μπόμπι Φίσερ (1943), της μεγαλύτερης ευφυίας του σκακιού που πέθανε πριν 2 χρόνια.
    Στις 10, της ποδοσφαιρικής ομάδας των γαύρων (1925) και του Μανόλη Αναγνωστάκη (επίσης 1925).
    Στις 13, Γεωργίου Σεφέρη (1900).
    Στις 14, Αλμπέρτου Αϊνστάιν (1879).
    Στις 20, της Καλύβας του μπαρμπα-Θωμά, της Χάριετ Μπήτσερ Στόου (1852).
    Στις 21, Jean-Sébastien Bach (1685), Modeste Moussorgski (1839) και Μανώλη Χιώτη (1921) ο οποίος θα πεθάνει 49 χρόνια αργότερα, την ημέρα των γενεθλίων του!
    Στις 28, ξαναβαφτίζεται η Κωνσταντινούπολη σε Ιstanbul (1930).
    Στις 30, του Francisco Goya (1746), του Vincent Van Gogh (1853) και της Εθνικής Τρἀπεζας (1841).

    Κάποιοι παντοτινοί αποχαιρετισμοί :

    Την 1η του αυτού μηνός, της καταστροφής υπό των Ταλιμπάν των αγαλμάτων του Βούδα (των υψηλότερων του κόσμου) χτισμένων τον 5ο αιώνα (2001). Τη αυτή ημέρα (1952), το Στρατοδικείο καταδικάζει σε θάνατο τον Νίκο Μπελογιάννη και τους συντρόφους του. Θα εκτελεστούν στο τέλος του μήνα, καθώς είναι σημειωμένο στο Μηνολόγιο.
    Στις 2, το 1958, μας αποχαιρετά ο πιο μεγάλος Έλληνας αρχιμάγειρος, ο Νικόλαος Τσελεμεντές.
    Στις 3, το 2002, σταματά η χρήση της δραχμής μετά από μια περίοδο 2 μηνών από την ημέρα που ξεκίνησε η χρήση του ευρώ.
    Στις 10, ο Γιώργος Ζαμπέτας εν ασθενεία τελειούται (1992).
    Στις 11, κοιμάται ο Μανώλης Καλομοίρης (1962).
    Στις ειδούς του 44 π.Χ. Ο Καίσαρ εν δολοφονία τελειούται (μια ματιά κι εδώ: https://sarantakos.wordpress.com/2010/03/17/eidoi/). Τη αυτή ημέρα, πολύ αργότερα (1975), χάνουμε τον πατέρα της Ολυμπιακής αεροπορίας.
    Στις 22, ο Johann Wolfgang von Goethe (1832), ίδια μέρα με τον Θεόφιλο Χατζημιχαήλ (1934).
    Στις 26, ο Ludwig van Beethoven (1827) και ο χρυσός Ολυμπιονίκης του πρώτου Μαραθώνιου της Αθήνας (1940).

    Μήνα Μάρτη έγιναν κι αυτά :

    Την 1η, ο Hô Chi Minh πρόεδρος του Βόρειου Βιετνάμ (1946).
    Στις 6, με προτροπή των μεγαλοτσιφλικάδων, ο στρατός ανοίγει πυρ και σκοτώνει στο χωριό Κιλελέρ δύο αγρότες έπειτα από επεισόδια με τους σιδηροδρομικούς. Άλλοι δυο νεκροί στο χωριό Τσουλάρ μετατρέπουν σε φονική μάχη το συλλαλητήριο, που οργανωνόταν την ίδια μέρα στη Λάρισα (1910).
    Στις 10, ο Alexander Graham Bell μιλάει στο βοηθό του στην πρώτη τηλεφωνική συνομιλία της ιστορίας (1876).
    Στις 16, γράφεται μία από τις μελανότερες σελίδες της αμερικανικής Ιστορίας, όταν κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Βιετνάμ, αμερικανικές δυνάμεις εισβάλουν στο χωριό Μάι Λάι και σκοτώνουν 450 αμάχους, άνδρες, γυναίκες και παιδιά (1968).
    Στις 18, ο Ιταλός τενόρος Ενρίκο Καρούζο γίνεται ο πρώτος καλλιτέχνης που η φωνή του αποτυπώνεται σε δίσκο γραμμοφώνου (1902).

    Και δυο παγκόσμιες ημέρες

    Στις 8, λίγοι ξέρουν πως η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας θεσπίστηκε από τον Λένιν!
    Στις 15 «εορτάζεται» η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Αστυνομικής Βαρβαρότητας. (Προσοχή! Στην Ελλάδα, συνιστάται διακριτικός εορτασμός…)

    Αυτά τα λίγα, μια που είχα αρκετό καιρό να γράψω στο μπλογκ! Και για αυτούς που διάβασαν έως εδώ, προσφέρονται, σαν πρόσθετη αμοιβή, τα εξής γιουτουμπάκια 🙂

    Για τον Μπελογιάννη (1 & 30 Μαρτίου), 2 βιντεάκια, όπου στο δεύτερο ο Καρατζαφέρης διδάσκει ιστορία με θέμα τον Μπελογιάννη. Για το Κιλερέρ (6 Μαρτίου), το γνωστό άσμα του Σαββόπουλου.

  13. Καλώς τονα! πώς μου ξέφυγε εμένα το Κιλελέρ γαμώτο;

  14. tamistas said

    7 Μαρτίου 1848: Ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου.

  15. tamistas said

    1948. Προ 63ετίας.

  16. Toν Παπαδιαμάντη σε αρκετά ημερολόγια τον έχω βρει στις 3 Μαρτίου ότι γεννήθηκε και σε άλλα στις 4 (πάω να το ξαναγκουγκλίσω). Με απασχολεί ολίγον γιατί εγώ γεννήθηκα στις 3. Α, ναι, στις 3 γεννήθηκε σίγουρα και ο Γκράχαμε Μπελ, ο εφευρέτης του τηλεφώνου. Δεν θυμάμαι ποια χρονιά.

  17. Από Βικυπαίδεια: Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ (Alexander Graham Bell, 3 Μαρτίου, 1847

  18. Αχαχα δεν υπάρχει! Δείτε εδώ για Παπαδιαμάντη, στον τίτλο λέει ότι γεννήθηκε 4 Μαρτίου και από κάτω 3… http://anavaseis.blogspot.com/2011/01/4-1851-3-1911.html

    Τα γκουγκλίσματα Παπαδιαμάντης 3 Μαρτίου και Παπαδιαμάντης 4 Μαρτίου είναι περίπου τα ίδια. Η Βικυπαίδεια όμως δίνει 4 Μαρτίου.

  19. Επίσης η Βικυπαίδεια σε άλλο σημείο (!) τον έχει 3 Μαρτίου τον Παπαδιαμάντη..

    http://el.wikipedia.org/wiki/3_%CE%9C%CE%B1%CF%81%CF%84%CE%AF%CE%BF%CF%85

  20. tamistas said

    14: Αχ, αυτό το 1848.

    Την επομένη των οδοφραγμάτων της 18ης Μαρτίου 1848, οι βερολινέζοι εργάτες σήκωσαν τα πτώματα των νεκρών της εξέγερσης και τα μετέφεραν μπροστά στα Ανάκτορα, εξαναγκάζοντας τον δεσποτισμό να δείξει τον σεβασμό του στα θύματα. Σήμερα πρέπει να υψώσουμε τα δηλητηριασμένα πτώματα των άστεγων του Βερολίνου, που είναι σάρκα από τη σάρκα και αίμα από το αίμα μας, πάνω σε χιλιάδες χέρια προλεταρίων, και τα μεταφέρουμε σ’ αυτή την νέα χρονιά αγώνων φωνάζοντας: Κάτω το αισχρό κοινωνικό καθεστώς που γεννά τέτοια φρίκη!
    της Ρόζας Λούξεμπουργκ, σε μτφ. Ελ. Πατρικίου, από τα Ενθέματα της Αυγής, αναδημοσιευμένο εδώ.

  21. sarant said

    Τον Παπαδιαμάντη εμείς θα τον τιμάμε στις 4 Μαρτίου 😉

  22. Και μια και αναφέρεται στο Μηνολόγιον η κοίμησις Γεωργίου Ζαμπέτα, ας το εμπλουτίσουμε με περισσότερους λαϊκούς καλλιτέχνες:

    4/03: Κοίμησις Δημητρίου Χριστοδούλου, ποιητού (1991)
    6/03: Κοίμησις Στυλιανού Κερομύτη (1979)
    10/03: Κοίμησις Γεωργίου Μπάτη (1967)
    14/03: Γενέσιον Σταύρου Ξαρχάκου (1939)
    17/03: Γενέσιον Αντωνίου (Τώνη) Μαρούδα (1920)
    21/03: Γενέσιον (1920) και κοίμησις (1970) Εμμανουήλ Χιώτη
    29/03: Γενέσιον Κωνσταντίνου Βίρβου, στιχουργού (1926)

  23. ΚαπετανΈνας said

    Και μία παρανυχίδα της Ιστορίας των λέξεων:

    Στις 10 Μαρτίου, γεννήθηκε μία θνησιγενής λέξη, η μάλλον μια διαφορετική χρήση υπαρκτής λέξης και φτιάχτηκε η κοιτίδα για τη γένηση μιάς άλλης.

    Ο Alexander Graham Bell, με την εφεύρεση του τηλεφώνου, αντιμετώπισε ένα πρωτοφανές πρόβλημα, πώς δηλαδή θα αρχίζει κανείς την κουβέντα με κάποιον που δεν είναι ορατός. Αποφάσισε ότι η λέξη με την οποία θα απευθύνεται κανείς στον συνομιλητή του στο τηλέφωνο θα ήταν: Αχόι-όι.Η λέξη υπήρχε, αλλά όχι με αυτή τη χρήση. Τελικά δεν έπιασε στον κόσμο.

    Επικράτησε μια άλλη λέξη,το Hello, που αρχικά είχε άλλη σημασία, της έκπληξης όταν βλέπουμε κάτι περίεργο: Hello, what have we got here ! (και του -Εο, εδώ είμαι…)

    Τελικά, πήρε την τηλεφωνική έννοια (και άλλες), που έχει σήμερα.

  24. gbaloglou said

    23

    «ship ahoy!» — ξαφνικά μου ήρθε στο νου η ιστορία ενός υπεραθλητή καγιάκερ («the man who paddled in hurricanes»)* που πλησίασε ένα πλοίο εν μέσω θυέλλης βγάζοντας αυτήν την κραυγή! (Όταν ασχολούμουν με το καγιάκ και διάβασα το σχετικό άρθρο δεν υπήρχε το διαδίκτυο και έτσι δεν ήξερα την έκφραση, *τώρα* την βρίσκω εύκολα και σ’ ευχαριστώ.)

    *τα μόνα που θυμάμαι πια για το συγκεκριμένο άτομο είναι ότι είχε διατελέσει τερματοφύλακας της εθνικής ομάδας υδατοσφαίρισης των ΗΠΑ και ότι πέθανε στα 44 … από έμφραγμα.

  25. Immortalité said

    Καλό μήνα και από δω 🙂

    Βρε καλώς τον Ζακ! Άντε να μαζευόμαστε γιατί μια παλιά ιστορία έχει πιάσει αράχνες 😉

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: