Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Όλα για πούλημα: κοψοχρονιά τα φιλέτα

Posted by sarant στο 4 Απριλίου, 2011


Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε χτες 3.4.2011 στην κυριακάτικη Αυγή, στο ένθετο Ενθέματα και στη στήλη «Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία», που δημοσιεύεται την πρώτη Κυριακή του κάθε μήνα (συνήθως). Οι τακτικοί αναγνώστες ίσως αναγνωρίσουν ότι τα σχετικά με την κοψοχρονιά είχαν δημοσιευτεί νωρίτερα σε προηγούμενο άρθρο του ιστολογίου.

Την πρώτη φορά που έγινε λόγος για την ανάγκη να αντληθούν 50 δισεκατομμύρια από την πώληση δημόσιας περιουσίας, βγήκαν χαράματα οι υπουργοί και βγάζανε κραυγές και διαψεύσεις. Τελικά η πώληση θα γίνει, μόνο που καταφέραμε να αποκληθεί αξιοποίηση, και το παρουσιάσαμε περίπου σαν εθνικό θρίαμβο ανήμερα της 25ης Μαρτίου. Βέβαια, η αναγγελία για την «αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας», προκάλεσε μεγάλη αίσθηση, και όχι άδικα, αν αναλογιστούμε προηγούμενες επιδόσεις του νεοελληνικού κράτους στο ξεπούλημα, που μάλιστα είχαν γίνει σε ομαλές συνθήκες ήρεμης και αβίαστης διαφθοράς και όχι τώρα που θα έχουμε επιπλέον το μνημονιακό πιστόλι στον κρόταφο και όπου όλα δείχνουν ότι η αξιοποίηση θα είναι, στην πραγματικότητα, εκποίηση, κάτι που δεν μας ξαφνιάζει, εμάς που λεξιλογούμε, αφού οι δυο λέξεις έχουν… κοινή κατάληξη.

Η εκποίηση είναι αρχαία, με αρχαιότερη ανεύρεση στον Ηρόδοτο (αν και, στο πνεύμα της αδιατάρακτης συνέχειας της ελληνικής γλώσσας, στον Ηρόδοτο σήμαινε «εκσπερμάτωση»), ενώ η αξιοποίηση είναι νεότερος λόγιος σχηματισμός. Οι αρχαίοι δεν αξιοποιούσαν, φαίνεται. Πιο κοινά, θα την πούμε πώληση, πούλημα, ή και ξεπούλημα.

Και το ρήμα πουλώ έχει αρχαία καταγωγή, από το πωλέω-πωλώ, που ίσως σήμαινε αρχικά «περιφέρω προϊόντα για να τα πουλήσω», ενώ το άλλο ρήμα που είχαν οι αρχαίοι για την ίδια έννοια, το πιπράσκω, χρησιμοποιόταν περισσότερο για τις πωλήσεις δούλων· αυτό δεν έχει επιβιώσει στη νεότερη γλώσσα, αν και διατηρούνται παράγωγά του όπως το πρατήριο ή ο μεταπράτης, ενώ της ίδιας οικογένειας είναι και το πανάρχαιο ρήμα πέρνημι, από το οποίο προέρχεται η πόρνη.

Τώρα τελευταία, για την πώληση των πιο αξιόλογων ή κερδοφόρων περιουσιακών στοιχείων του δημοσίου, ακούγεται η έκφραση «πουλάω τα ασημικά της οικογένειας», δάνειο από την αγγλική selling the family silver που καθιερώθηκε από διάσημη ομιλία του γηραιού Εργατικού Χάρολντ Μακμίλαν, το 1985, στην οποία καταγγελλόταν η πολιτική ιδιωτικοποιήσεων της Θάτσερ. Κάποιοι προτιμούν να μιλάνε για «χρυσαφικά της οικογένειας», αν και με τη φόρα που έχουν πάρει οι ταγοί μας δεν αποκλείεται να φτάσουμε και μέχρι τα μπακίρια.

Άλλοι πάλι προτιμούν τις γαστριμαργικές μεταφορές, κι έτσι λένε ότι θα πουληθούν τα φιλέτα του δημοσίου. Η λέξη φιλέτο, βέβαια, αρχικά σήμαινε (και ακόμα σημαίνει) το κρέας από την περιοχή των νεφρών, που δεν έχει χόνδρους και κόκκαλα και θεωρείται το πιο διαλεχτό κομμάτι, αλλά εδώ και κάμποσες δεκαετίες έχει πάρει και τη μεταφορική σημασία του εκλεκτότερου μέρους ενός οποιουδήποτε συνόλου, ιδίως όπου υπονοείται υψηλή τιμή ή μεγάλο κέρδος, κι έτσι μιλάμε για οικόπεδα-φιλέτα ή για ακτοπλοϊκές γραμμές-φιλέτα (που βέβαια αυτές προτιμάει η ιδιωτική πρωτοβουλία, αναγκάζοντας το κράτος να τις επιδοτήσει προκειμένου να αναλάβουν και τον κατιμά).

Το φιλέτο είναι δάνειο ιταλικό ή γαλλικό (filet) και το περίεργο είναι ότι στα γαλλικά η αρχική σημασία της λέξης είναι «κλωστίτσα»· δεν είναι βέβαιο πώς ονομάστηκε έτσι το εκλεκτό κρέας, ίσως επειδή το μαγείρευαν δεμένο σε σπάγγο. Νομίζω πάντως ότι η μεταφορική σημασία (του εκλεκτού μέρους ενός συνόλου) δεν υπάρχει στις άλλες γλώσσες. Πάντως, αν ξέρετε, σας παρακαλώ να επιβεβαιώσετε ή να διαψεύσετε την εικασία μου.

Τα φιλέτα αυτά καλούμαστε λοιπόν να τα αξιοποιήσουμε, να τα εκποιήσουμε ή να τα πουλήσουμε, δηλαδή να τα βγάλουμε στο σφυρί (έκφραση που είναι βγαλμένη από τους πλειστηριασμούς, όπου με τα τρία χτυπήματα του σφυριού επικυρώνεται η πώληση), να τα δώσουμε για ένα κομμάτι ψωμί (έκφραση που αναδεικνύει τη στυγνή βιοποριστική ανάγκη· στην Κατοχή, μην ξεχνάμε, πράγματι πουλήθηκαν περιουσίες αν όχι για ένα κομμάτι ψωμί πάντως για λίγους τενεκέδες λάδι· πολλοί αγοραστές έγιναν μετά υπουργοί και βάλε), να τα δώσουμε όσο-όσο, μισοτιμής, τζάμπα, χάρισμα, αν προτιμάτε να τα δώσουμε μπιρ παρά (τουρκική έκφραση, που σημαίνει «έναν παρά»), ή, η κοινότερη έκφραση, «να τα δώσουμε κοψοχρονιά».

Αυτή η κοψοχρονιά είναι περίεργη λέξη διότι, αν και εξαιρετικά οικεία στους περισσότερους, περιέργως δεν υπάρχει στα παλιότερα λεξικά μας, δηλαδή όσα έχουν εκδοθεί πριν από το 1990· η παλιότερη ανεύρεσή της που βρήκα, από έρευνα που έκανα, ήταν στο μυθιστόρημα του Αντ. Τραυλαντώνη «Λεηλασία μιας ζωής» (δεν γράφτηκε για το μνημόνιο) που εκδόθηκε το 1936, οπότε η κοψοχρονιά μάλλον πλάστηκε στις αρχές του 20ού αιώνα. Πώς; Ίσως από το επίθετο «κοψόχρονος» (λιγόχρονος, αυτός που πεθαίνει νέος), επειδή όταν δίνουμε «κοψοχρονιάς» το εμπόρευμα το ξεκάνουμε, το «σκοτώνουμε».

Για τη διάκριση ανάμεσα στο πιπράσκω και στο πωλώ, που λέγαμε παραπάνω, είναι χαρακτηριστικό ένα απόσπασμα από τον Δημοσθένη, που φαντάζει ανατριχιαστικά επίκαιρο, όταν λέει πως οι ηγέτες που νόμιζαν ότι ξεπουλούν τα πάντα εκτός από τον εαυτό τους τελικά κατάλαβαν ότι πρώτα είχαν πουληθεί οι ίδιοι: ο Δημοσθένης χρησιμοποιεί το πωλώ για την πρώτη χρήση και το πιπράσκω για τη δεύτερη: τοις δε προεστηκόσι και τ’ άλλα πλην εαυτούς οιομένοις πωλείν πρώτους εαυτούς πεπρακόσιν αισθέσθαι (Περί στεφάνου, 46) Στο ίδιο απόσπασμα, ο λαός χάνει την ανεξαρτησία του από την υπερβολική αδιαφορία· αρχαία πράγματα αυτά, ασφαλώς άσχετα με σήμερα.

 

118 Σχόλια προς “Όλα για πούλημα: κοψοχρονιά τα φιλέτα”

  1. Βασίλης Ορφανός said

    Ο γκουγκλοβίβλης λέει ότι ο Γιάννης Μαγκλής χρησιμοποιεί τη λέξη «καψοχρονιά» δυο φορές στους «Κοντραμπατζήδες του Αιγαίου» (1962): «Φέρανε σφουγγάρια άφθονα και ως τόσο ήτανε καψοχρονιά: φτώχεια και μαυρίλα. Οι έμποροι δεν αγόραζαν.» (σ. 35) και «Οι αρραβωνιασμένοι και οι λεύτεροι είχανε να κάνουν με την καψοχρονιά που δεν τους επέτρεπε να φορέσουν το γαμπριάτικο κουστούμι.» (σ. 65)
    Όπως λέμε «Μας έκαψε αυτή η χρονιά! να πάει και να μην ξανάρθει!» (;)
    Στο διαδίκτυο βρίσκουμε κάποιους να χρησιμοποιούν τη λέξη «καψοχρονιά» με την έννοια «κοψοχρονιά».

  2. Γιατί μου φαίνεται ότι πρόσφατα ξανακουβεντιάζαμε εδώ τα περί κοψοχρονιάς;

  3. …επειδή είσαι ζώον, Δύτη. Το γράφει και στην εισαγωγή του ποστ, ντε.
    Ένα λινκ όμως δεν θα κακόπεφτε: https://sarantakos.wordpress.com/2011/02/18/kopsoxronia/

  4. Immortalité said

    Στο ίδιο απόσπασμα, ο λαός χάνει την ανεξαρτησία του από την υπερβολική αδιαφορία· αρχαία πράγματα αυτά, ασφαλώς άσχετα με σήμερα.

    Και μετά λέτε ότι το παρελθόν είναι ξένη χώρα! Ίδια και απαράλλακτη είναι… 🙂

    Νίκο τι εννοείς μαγείρευαν το φιλέτο με σπάγγο;

  5. Immortalité said

    @2-3 Επειδή είσαι ζώον σου φαίνεται; όχι επειδή όντως το συζητήσαμε; 😛

  6. 5 επειδή είμαι ζώον, γράφω χωρίς να πολυσκεφτώ και χωρίς να το ψάξω λιγάκι. Επιστήμονας άνθρωπος, σου λέει μετά.

  7. sarant said

    Ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    Βασίλη, ευχαριστώ για τον Μαγκλή, δεν είχα κοιτάξει την καψοχρονιά, αξίζει να προσεχτεί.

    Ιμόρ, έτσι λέει το ετυμολογικό του Μπαμπινιώτη (νομίζω). Υποθέτω, δεμένο με σπάγγο -αλλά από μαγειρική, εσύ είσαι πολύ αρμοδιότερη.

  8. sarant said

    Ένα σχόλιο που έκανε ο φίλος Νίκος Ζ. στο facebook, και που το αναδημοσιεύω εδώ με την άδειά του:

    Θα πρόσθετα απλώς την υπογράμμιση ότι ο πολλαπλασιασμός των μεταφορικών χρήσεων του «φιλέτου» τα τελευταία χρόνια επικεντρώνεται στη γη και στα δημόσια αγαθά και υπηρεσίες, πράγμα που υποδηλώνει την ευρεία διά…χυση στις μικροαστικές τάξεις της λογικής του «φαγοποτιού» και του «τραπεζιού». Ήγουν, πρόκειται για μια λέξη που προδίδει …τα σάλια του ομιλητή, και πείθει μάλλον ότι και αυτός …ψιλολιγουρεύεται το «φιλέτο» του οποίου το ξεπούλημα καταγγέλει… Οπότε θα πρέπει να απευθύνουμε και μια σύσταση στους εμφερόμενους από γνήσια κριτική διάθεση απέναντι στο όποιο ξεπούλημα να την χρησιμοποιούν αν μη τι άλλο πάντοτε εντός εισαγωγικών για να μην υιοθετούν άθελά τους το ύφος των λαίμαργων αντιπάλων τους 🙂

  9. ππαν said

    θα σας πω εγώ: το δένουν με σπάγγο και το στερεώνουν με μια κουτάλα πχ βαλμένη διαμετρικά πάνω στην κατσαρόλα ώστε το δεμενο φιλέτο να επιπλέει μέσα στον ζωμό. γίνεται πολύ ελαφρύ και νόστιμο. boeuf à la ficelle. οτι απο κει βγαίνει το φιλέτο μου φαίνεται λίγο ψηλοκρεμαστό, καθώ φισέλ κι όχι φιλέ. εκτός αν ο μπαμπι ενοεεί το δίχτυ που δένουν το ρολό, για να διατηρήσει το σχήμα του.

  10. Μαρία said

    7 Τον Μπάμπι είδες; Δες όμως το γαλλικό. Το φιλέτο του χασάπη (filet 2) φαίνεται οτι δημιουργήθηκε αναλογικά απ’ το filet 1, όπου και το φιλέτο ψαριού.

    8 εμφορούμενους μάλλον θέλει να πει ο ποιητής.

  11. sarant said

    Μάλλον το δίχτυ εννοεί.

  12. Μαρία said

    11 Εδώ δεν συσχετίζεται με το δίχτυ (filet3)
    http://www.cnrtl.fr/definition/filet

  13. Nicolas said

    Από το σχήμα του απλά, όχι από το μαγείρεμα! άσε το Μπάμπη στην κοσμάρα του (πορτοκαλίζει, δεν πορτοκαλίζει;)

  14. Immortalité said

    Εγώ αναρωτήθηκα διότι για να κάνεις το φιλέτο (μοσχάρι) ρολό και άρα να το δέσεις με σπάγγο μάλλον δένεις τα σκυλιά με τα λουκάνικα. 🙂

  15. Στα Γερμανικά απ’ όσο τουλάχιστον γνωρίζω, δεν υπάρχει παρόμοιος ιδιωματισμός με τη λέξη φιλέτο. Υπάρχει, βέβαια, κάποια άλλη έκφραση που συνδέεται κι αυτή με… κρεατικό, το fetter Braten »παχουλό (ζουμερό) ψητό», όμως δεν χρησιμοποιείται με τη σημασία τού διαλεχτού κομματιού, αλλά τού μεγάλου κέρδους. Εν πάση περιπτώσει, κάποια σύγκλιση και υπό προϋποθέσεις (συμφραζόμενα) θα μπορούσε να πει κανείς πως υπάρχει.

  16. Ηλεφούφουτος said

    Ιμόρ 14, καλό 🙂

    Τη λέξη «φιλέτο» τη θυμάμαι κι από το στρατό, όταν κάποιος βυσματολόγος μού εξηγούσε ΄πώς λειτουργεί το σύστημα μεταθέσεων με βύσμα. Συγκεκριμένα ότι πρώτα φεύγουν τα φιλέτα (Ναυτικό Μουσείο, «Αβέρωφ», καντηλανάφτης σε στρατιωτικό εκκλησάκι), και όσοι έχουν μεσαίο βύσμα θα πρέπει να κονταροχτυπηθουν για ό,τι μένει κατόπιν (Δύτη, τη ΝΔΑ θα την έλεγες φο-φιλέ ή νουά;).

  17. μ said

    Προς επίρρωση του #8, λίγος Γιώργος Βέλτσος:

    http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=392404

  18. Ηλεφού, για τη ΝΔΑ δεν ξέρω τι ακριβώς να πω διότι δεν έκατσα ούτε μήνα ολόκληρο· επιπλέον ήμουν ψάρακλας και υπ’ ατμόν για τη Λήμνο. Οι παλιοί πάντως, καλά περνούσανε. Αν και σε κάποια φάση μας στείλανε παλιούς και νέους στις φωτιές του Κιάτου, το μόνο χρήσιμο πράγμα που έκανα στη θητεία.

  19. Alexis said

    «Η εκποίηση είναι αρχαία, με αρχαιότερη ανεύρεση στον Ηρόδοτο (αν και, στο πνεύμα της αδιατάρακτης συνέχειας της ελληνικής γλώσσας, στον Ηρόδοτο σήμαινε «εκσπερμάτωση»)»

    Νίκο, αναρωτιέμαι τι στο καλό μπορούσε να γράφει ο Ηρόδοτος ώστε να χρησιμοποιήσει τη λέξη ‘εκποίηση’ με αυτή τη σημασία.

  20. Μαρία said

    19 Στο Γ, 109 αναφέρεται στην αναπαραγωγή φτερωτών φιδιών-χωρίς πλάκα.
    Νυν δε επεάν θορνύωνται κατά ζεύγεα και εν αυτή(δηλαδή τη θηλυκιά) η ο έρσην τη εκποιήσι…

  21. sarant said

    Ευχαριστώ για τα σχόλια.

    Για να μην αδικήσω κανέναν, το ετυμ. λεξικό του Μπαμπινιώτη λέει ότι το κρέας δηλώθηκε έτσι «ίσως επειδή τυλιγόταν κατόπιν με νήμα».

    19: Περιγράφει πώς ζευγαρώνουν οι οχιές και τα φτερωτά φίδια της Αραβίας (βιβλ. 3, παράγρ. 109). Μόλις γίνει η εκποίηση, η θηλυκιά τρώει τον αρσενικό.

  22. sarant said

    Συμπέσαμε!

  23. Κι εγώ που σκεφτόμουν την ιστορία με τον Κανδαύλη…

  24. Μαρία said

    21 Εσύ που έχεις το θησαυρό, είναι άπαξ στον Ηρόδοτο;

    23 Δύτη, αν ήταν στη νουβέλα, κάτι θα μου θύμιζε η λέξη. Καθώς δεν την είχα συναντήσει μ’ αυτή τη σημασία, κοίταξα το πρωί την παραπομπή στο λεξικό και έπεσα στα φίδια. Μετά τα φιδάκια για να εκδικηθούν, λέει, το φόνο του μπαμπά τους ξεσκίζουν τη μήτρα της μαμάς και πετιούνται έξω.

  25. ppan said

    «Με νήμα» λέει! Στου Μπαμπινιώτη την Καθαρή Δευτέρα αμολάνε νήμα, φαντάζομαι 🙂

  26. Ηλεφούφουτος said

    Ρpan, και στα Ελληνικά μιλάμε για μαγειρικό νήμα.
    Πάντως εγώ δεν θα το τύλιγα με καλούμπα 🙂

    Ίσως το πρόβλημα βρίσκεται στο «κατόπιν».

  27. ppan said

    Κάτσε, αν ο σπαγγος είναι κακιά λέξη, δεν θα είναι η καλούμπα;
    Μαγειρικό νήμα πρώτη φορά ακούω. Δεν ξέρω πώς το λέτε εσείς στα ελληνικά, εμείς με σπάγγο δένουμε τα πουλερικά στο φούρνο!

  28. Ηλεφούφουτος said

    Ναι, αλλά δεν λες «αμόλα σπάγγο» 🙂
    Το μαγειρικό νήμα μπορεί να είναι σχετικά πρόσφατη εισαγωγή, πάντως εγώ έτσι το ξέρω, άσχετα αν ο ίδιος δεν το αγοράζω αλλά χρησιμοποιώ σπάγγο.

  29. ppan said

    Το παραδειγμα με την καλούμπα εχει για μενα, αλλα προφανώς όχοι για σένα, νόημα ως ιδέα για ευπρεπισμό.
    Απο κει και πέρα, αυτό το μαγειρικό νήμα μου φαίνεται αστείο, γιατί το χρησιμοποιούσα με άλλο όνομα, και από το γκούγκλισμα βλέπω ότι η «νηματοποίηση» του σπάγγου είναι πρόσφατη, και πιστεύω ότι έρχεται απο μεταγλωττίσεις ξένων συνταγών ή τεχνικών και βέβαια είναι στο πνεύμα του ότι κανείς πια δεν ποαραθερίζει σε εξοχικά σπίτια αλλά σε κατοικίες (όπως με πληροφορούν οι αγγελίες).
    Καλά φάγαμε, πάω να πλύνω τα δόντια μου και, βέβαια, να χρησιμοποιήσω οδοντικό σπάγγο, είναι απαραίτητος.

  30. 20, 21
    Τι είναι τα φτερωτά φίδια της Αραβίας; Μυθολογικά όντα, ή κάτι σαν την κόμπρα;

  31. 19,
    Μα είναι προφανής η συνέχεια της τρισχιλιετούς:
    Το «εκποιήσει» από «πουλέψει» εξελίχθηκε στο «πουλήσει».
    Στην κατάληξη της δημόσιας περιουσίας, ίσως αναμιγνύονται οι έννοιες… 🙂 και 😦

  32. sarant said

    30: Να σου πω, δεν ξέρω θετικά, αλλά… φαντάζομαι πως είναι φανταστικά όντα -πάντως, υπάρχουν μόνο στην Αραβία, λέει ο Ηρό.

  33. Για την χρήση του «φιλέτου» σε άλλες γλώσσες, στα αγγλικά ο αντίστοιχος όρος που μπορώ να σκεφτώ είναι the cream of the crop, για το πιο εκλεκτό κομμάτι (αντίστοιχο και του γαλλικού la crème de la crème)

    Το γαλλικό filet χρησιμοποιείται και στα αγγλικά, αλλά το filet mignon (ή tenderloin) έχει αρκετά ακριβότερα από άλλα κομμάτια κρέατος, οπότε ίσως να μην είναι μεγάλη ευκαιρία, εκτός φυσικά αν το πάρεις κοψοχρονιά, δύσκολο για τον μέσο (έμφαση) αγγλόφωνο: «There is no free meal». (Λέω.)

  34. Immortalité said

    Περί σπάγγου: Στο χωριό μου, σπάγγος είναι εκτός από τον τσιφούτη, εκείνο το νήμα στο χρώμα της άμμου από τρίχα ή κάτι σαν χόρτο που ξεφτάει λίγο. Ένα σαν λεπτό σκοινάκι. Φυσικά η εξέλιξη της σπαγγοτεχνολογίας έφερε και σπάγγους άλλων συνθέσεων και χρωμάτων. Δεν μπορώ να πιστέψω όμως ότι βρέθηκε ποτέ καμιά μαγείρισσα να δέσει με σπάγγο το μοσχάρι και ειδικά το φιλέτο. Πριν βγει το ειδικό μαγειρικό νήμα (δεν ξεβάφει, δεν ξεφτάει, αντέχει στις θερμοκρασίες κτλ κτλ) δέναμε το κρέας με χοντρό νήμα την κλωστή ντε από την κουβάρα ντεμισέ που πλέκαν με το βελονάκι από 3.5 νούμερο και πάνω για να είναι χοντρό και να μη σπάει. Ρολό σπαγγάτο δεν είχα ξανακούσει.

  35. Immortalité said

    Αν σκεφτούμε δε ότι και ο σπαγγοραμένος είναι αυτός που αντί ν’αγοράσει κλωστή για να μπαλώσει τα ρούχα του ο κάνει με σπάγγο, μπορούμε να υιοθετήσουμε και τον σπαγγομάγειρα που δένει το ρολό με σπάγγο αντί για κλωστή και έτσι αυξάνουμε και τις λέξεις της μίας και ενιαίας ελληνικής γλώσσας! 😛

  36. Ο σπαγγομάγειρας μαγειρεύει σπαγγέτι και στον ελεύθερο χρόνο του κάνει σπαγγάτο; 🙂

  37. Immortalité said

    Μιχάλη μεταξύ άλλων γιατί όχι; Δεν μπορεί να είναι ο μάγειρας του ενός πιάτου! 🙂

  38. Ηλεφούφουτος said

    Ιμόρ, ναι, κι εγώ δεν θα τοποθετούσα την εμφάνιση του μαγειρικού νήματος σε ευπρεπισμό αλλά σε αυτό που θα λέγανε στο μάρκετινγκ υποκειμενική διαφοροποίηση του προϊόντος .

  39. Μαρία said

    Ιμόρ, εσύ που ζεις στο βασίλειο της καναβουριάς, ξέρεις αυτό τον σπάγγο,
    http://mansolas.blogspot.com/2010/07/43-100-gr.html
    που εμείς τον λέμε κανάπ’;

  40. ppan said

    @34 Δεν ξερω σε ποια χρονική στιγμη τοποθετείται το «χωριό» σου, όπου ο μονος σπαγγος ηταν το ψαθινο που ξεφταγε, αληθεια δηλαδη δεν καταλαβαίνω. Αν αναφερεται σε μακρινή ηθογραφικη εποχή όταν οι σπαγγοι δεν είχαν εφευρεθεί, κι υπηρχε ένας μονο, φανταζομαι ότι ούτως ή άλλως οι νοκοκυρες δεν έδενα το φιλέτο γιατί δεν θα το πολυέτρωγαν κιόλας.
    Αν αναφερεσαι σε πιο μετά εποχή, τότε που ζούσαμε που λένε, δηλαδή όταν είχα κι εγω γεννηθεί, υπήρχαν κι άλλοι σπαγγοι. Θυμαμαι επαρχιακα κηροπωλεία, με τη χαρακτηριστική μυρωδια, που πουλούσαν με το μέτρο παντοειδεις σπάγγους, για πολλές χρήσεις.
    Δεν ξαναμιλαω για σπαγγο παιδιά, σώνει. Αν εσείς λέτε «μαγειρικό νήμα», ξα σας 🙂

  41. Μαρία said

    Ππαν, ηρέμησε. Το μαγειρικό νήμα εγώ δεν το έχω καν ακούσει. Για να δέσουμε το ρολό, χρησιμοποιούμε σπάγγο που δε μαδάει(κανάπι), αν και οι χασάπηδες τώρα το βάζουν σε διχτάκι, και για να ράψουμε π.χ. τη γεμιστή πλάτη του αρνιού κοινή κλωστή.

  42. Immortalité said

    @39 Μαρία μ’ αυτόν ράβουμε τα τσουβάλια με τις ελιές. Με τον άλλο που λέω παραπάνω δένανε παλιά τα χοντρά τσουβάλια, γιατί των ελιών είναι πιο λεπτά, και γενικά ήταν γενικής χρήσης.

    @40 Ππαν δεν θα έλεγα ότι με πήραν τα χρόνια και γενικότερα τα νήματα δεν μας έλλειπαν. Με τους σπάγγους δέναμε τα τσουβάλια ή την ουρά του χαρταετού τον οποίο πετούσαμε με καλούμπα, πλέκαμε στις βελόνες με μαλλί ή τρίχα, ράβαμε με κλωστή, τρυπώναμε με τρύπωμα, πλέκαμε στο βελονάκι με κουβάρες, κεντούσαμε με ντεμισέ ή μουλινέ ή μαλλάκι ή πεταλούδα. Όπως είπα και παραπάνω δέναμε το κρέας με κουβάρα χοντρή για να μη σπάει. Αν τώρα εσείς το δένατε με σπάγγο, τι να πω. Ξα σας.

  43. Και ιδού λοιπόν ο λόγος που από τότε που ανακάλυψα αυτό το ιστολόγιο έχω γίνει φανατικός θαυμαστής! 🙂

    Πού αλλού θα ξεκινούσε μία συζήτηση για ξεπουλήματα, κοψοχρονιές και φιλέτα, και θα κατέληγε σε επικές μάχες για σπάγγους και νήματα! 🙂

    Πάντως έτσι για να αποτελέσω τον τρίτο πόλο, εμένα η μαμά μου πάντα τα έδενε με «χοντρή κλωστή». Ούτε «σπάγγο» την άκουσα να το λέει, αλλά σίγουρα ούτε και «μαγειρικό νήμα».
    Και ομολογώ ότι με την εντύπωση που έχω στο μυαλό μου για τον σπάγγο, κι εγώ αν το άκουγα θα έψαχνα το φαγητό για τριχούλες πριν φάω την μπουκιά. Με σπάγγο δέναμε τα χαρτοκιβώτια για να τα στείλουμε με το ΚΤΕΛ, όχι φαγητά.

  44. σιδερης said

    Κε Σαραντακο,σαςεχω απαντήσει στην πρωτη σας παρεμαση :@Νίκος Σαραντάκος: Ευχαριστώ που γράψατε. Παραήμουν επιθετικός κάποτε στο μπλογκ σας. Τρόπος του λέγειν, χάριν εμφάσεως,ήταν το «εξαφάνισε».

  45. Βασίλης Ορφανός said

    Να μου επιτρέψετε κάτι ακόμη για τους σπάγγους;
    39. Το σπάγγο της φωτογραφίας τον λέγαμε στα κολυβοστρατιωτικά θώμιγκα (ο θώμιγξ). Άν ήταν κερωμένος, τον λέγαμε μέρμιθο (η μέρμις) ή ίσως το αντίστροφο – πάνε πολλά πολλά χρόνια από τότε και δε θυμάμαι. Στην Κρήτη τον λέμε «οργυιά», με δύο βερσιόν: κερωμένη / ακέρωτη. Πάντως στη χώρα της …αθάνατης Καναβουριάς, ο πιο δυνατός σπάγος (σκέτο γ) είναι ο αθανατόσπαγος. Όμως δεν νομίζω να τον λένε έτσι επειδή είναι αθάνατος, αλλά μάλλον επειδή είναι φτιαγμένος από ίνες αγαύης (που τη λένε στην Κρήτη -ίσως και αλλού- «αθάνατο»).

  46. Να αναφέρω ερυθριών οτι τις προάλλες αγόρασα kitchen string για να εκτελέσει η γυναίκα μου κάποια συνταγή…

  47. sarant said

    43: Στέλιο, πάνω που έλεγα να κάνω ένα ανάλογο σχόλιο, με πρόλαβες.

    44: Κύριε Σιδέρη, δεν το είχα δει -σας ευχαριστώ!

    45: Τη μέρμιθο δεν την ήξερα -πάντως την έχει και η Βικιπαίδεια. Αθάνατο την ξέρω κι εγώ την αγαύη.

  48. Immortalité said

    @43 Και όμως δεν είσαι τρίτος πόλος είσαι ένας από τους δύο 🙂 Τέλος πάντων, όλοι με χοντρή κλωστή δέναμε το κρέας, δηλαδή με κλωστή που βρισκόταν στο καλάθι της ραπτικής και την οποία πλέναμε πριν δέσουμε το φαΐ. Ο σπάγγος φυλαζόταν συνήθως σε αποθήκη με τα μαζί με τα λοιπά χρειώδη και δεν τον βάζαμε μέσα στο φαΐ. Τώρα που για όλα υπάρχει ένα εξειδικευμένο πραματούδι βγήκε και το μαγειρικό νήμα. Το οποίο κάπως έπρεπε να το πούνε. Μαγειρική κλωστή επίσης θα μπορούσαν αλλά κλωστή παραπέμπει στο ράψιμο. Άρα θέλω να πω ότι η ονομασία του δεν είναι ούτε εξεζητημένη ούτε παράλογη. Φυσικά πάντα μπορούμε να δέσουμε το κρέας με ότι θέλουμε ακόμα και με κορδόνια παπουτσιών ή και γιατί όχι,με σπάγγο. Στην τελική, ο καθένας στην κουζίνα του ό,τι θέλει κάνει.

  49. Πω πω μπέρδεμα με τους σπάγγους. Καλά κάνω εγώ και το αφήνω στη διακριτική ευχέρεια του χασάπη.

  50. Immortalité said

    @50 Ο οποίος σε πείσμα όλων των παραπάνω δένει το φιλέτο με φιλέ! 😀

  51. Είδαμε πολλά σε τούτον τον κόσμο, ζήσαμε να δούμε και ένα νήμα για το νήμα! Ένα μετανήμα, δλδ!
    Ο κερωμένος σπάγκος δεν μπορεί να χρησιμέψει σε μαγείρεμα, υπενθυμίζω, γιατί θα λιώσει το κερί και θα ποτίσει το μεζέ.
    Το χοντρό καναβένιο σχοινί έξω το λένε μανίλλα. Από την πρωτεύουσα των Φιλιππινών, υποθέτω, απ’ όπου και εξαγόταν.

  52. marulaki said

    Μήπως το φιλέτο με το νήμα συνδέονται επειδή οι μύες μας είναι φτιαγμένοι από λεπτά λεπτά ‘νήματα’ και το κρέας εκεί είναι καθαρός μυς;;; Δεν ξέρω, απλά προσθέτω μια σκέψη. Φεύγουμε από το μαγείρεμα με σπάγγους και κλωστές βέβαια. Κανείς γιατρός, ρε παιδιά!;!

  53. marulaki said

    Έστω χασάπης; 😉

  54. Immortalité said

    Αντε ας είναι και παλιός χασάπης. Αρκεί να ξέρει γαλλικά 🙂

    @51 Είδες Σκύλε, που κανείς δεν ξέρει τί του ξημερώνει;

  55. Ηλεφούφουτος said

    Σκύλος τ. Β.Κ. είπε
    «ένα νήμα για το νήμα! Ένα μετανήμα, δλδ!»

    Μπράβο! Έψαχνα κι εγώ πριν το σχόλιο του Στέλιου για ένα λογοπαίγνιο για το νήμα και το νήμα-thread αλλά δεν μου ‘ρχόταν τίποτα!

  56. sarant said

    Μετανήμα, εξαιρετικό!

    Μαρουλάκι, καιρό είχαμε να σ’ ακούσουμε 🙂

  57. bernardina said

    Ιμορ,

    Αυτό το «Ξα σας» με ξετρέλανε! Ευτυχώς που δεν παρεξηγήθηκε κανείς, γιατί μια δυο φορές που μου έχει ξεφύγει σε κάποιους ένα «ξα σου» νομίζει ότι τον βρίζω! 😆

    Όσο για τα σπάγγους, νήματα, κλπ μαγειρικά, στο σπίτι μας χρησιμοποιούμε χοντρή κλωστή κι αν κάτι χρειάζεται ράψιμο (πχ. το κατσίκι για το ‘φτο του Πάσχα) την περνάμε στη σακοράφα που κάποτε καμπλάντιζε η γιαγιά μου το πάπλωμά της 🙂

  58. bernardina said

    καΠλάντιζε, όχι καμπλάντιζε…

  59. Επειδή παραπάνω αναφέρθηκαν τα κολυβοστρατιωτικά, Νικοκύρη, μπας και ξές εσύ ή κάνας καλεσμένος να μας εξηγήσει από πού ονομάστηκε η μάρμινθα; Αυτή ήταν ένα μεταλλικό πραγματάκι σαν πατημένο κουτάλι, με μία τρύπα στη μέση του «δίσκου» του, με το οποίο έλεγχες (υποτίθεται) την ευθυβολία του όπλου σου (ευθυγράμμιση ματιού-πίσω σκοπευτικού-εμπρός σκοπευτικού και στόχου) πάνω σε μία κόλλα χαρτί που κρατούσε ένας άλλος φαντάρος σε δυο-τρία μέτρα απόσταση και σημείωνε με το μολυβάκι.
    Κι όποιος μου απαντήσει κερδίζει ερώτηση από πού ονομάστηκε το παρέκταμμα. Με δύο μ.

  60. Κι εγώ έκανα καιρό να συνηθίσω ότι το «ξάσου» δεν είναι βρισιά. 🙂

  61. Nicolas said

    @39 Μαρία, η φωτογραφία είναι μάλλον παραπλανητική, γιατί η περιγραφή λέει: «Σπάγγος κανάβινος (100gr) σε πακέτα των 10 τεμαχίων». Μάλλον ζωνιανίτικα τεμάχια είναι!

    @46 Μιχάλη, προσωπικά προτιμώ το bedroom string (βιβλιογραφία εδώ )

    Φέρτε φιλέτο και σας το ετοιμάζω όπως πρέπει, με σπάγγο, χωρίς, με νήμα, με μετανήμα, με κανθαρέλλους

  62. Εξαίρετο πόνημα για το νήμα!

  63. Χαϊτάς said

    H Aνταλλάξιμη Περιουσία στο δρόμο της τελικής εκποίησης;

    Oι πρόσφατες εξελίξεις που συνδέονται με την ουσιαστική οικονομική κατάρρευση του ελληνικού κράτους και την επιτακτική ανάγκη εξεύρεσης πόρων για να καλυφθούν οι δυσβάστακτες δανειακές υποχρεώσεις, φέρνει και πάλι στην επιφάνεια το ζήτημα της Ανταλλάξιμης Περιουσίας. Δηλαδή της περιουσίας που προέκυψε από τα μουσουλμανικής ιδιοκτησίας ακίνητα που υπήρχαν στην Ελλάδα μετά την ολοκλήρωση της Ανταλλαγής των Πληθυσμών, ως απόρροια της Συνθήκης της Λωζάννης. Μιας περιουσίας που υποχρεωτικά, με βάση το νομικό πλαίσιο που ορίζει τη χρήση της, θα έπρεπε να χρησιμοποιηθεί για την αποκατάσταση των προσφύγων του ’22…..

    http://kars1918.wordpress.com/2011/03/31/refugee-property/

  64. #51 Για την ακρίβεια από κείνα τα μέρη είναι το συγγενές με την μπανανιά δέντρο που δίνει την πρώτη ύλη.

  65. Immortalité said

    @57 & 60, Μα πώς βρε παιδιά να το μπερδέψει κανείς με βρισιά; Τα γενικότερα συμφραζόμενα δεν παραπέμπουν σε καυγά ή διαφωνία. Τσακωθήκατε ποτέ με κανένα που σας είπε «βρε άι σιτίρ από ‘δώ ξά σου ε ξά σου»; 🙂

  66. 65 Ε, πώς:
    -Θα κάτσεις να σε κεράσω μια ρακή;
    -Έχω δουλειά μωρέ.
    -Ε, ξα σου.
    -…
    🙂

  67. Immortalité said

    @66 Συνήθως έρχεται λίγο πιο μετά:

    -Θα κάτσεις να σε κεράσω μια ρακή;
    -Έχω δουλειά μωρέ.
    -Μα μια λέω μια! Ε! πιάσε μωρέ ένα ποτηράκι!
    – Αλήθεια λέω, δεν μπορώ άμα πιω πώς θα δουλέψω.
    – Καλύτερα, να δουλέψεις θέλει καλύτερα! Πούναι μωρέ κείνο το ποτηράκι!
    – Ασε το κανονίζουμε μια άλλη φορά,
    – Τι να κανονίσουμε βρε Δύτη, σαν το ντελόγο δε έχει!
    – Άλλη, άλλη φορά σου λέω,
    – Ε, μωρέ Δύτη, ξα σου!

    Μα και συ βρε Δύτη, ακατάδεχτος είσαι, τι ψυχή έχει μια ρακή; 🙂

    Και τι φανταζόσουν ότι σήμαινε δηλαδή; ε;

  68. bernardina said

    Σκυλούκο,
    ο Ήλιος το παρέκταμα το δίνει με ένα -μ. Και το ορίζει ως «παν τι το προστιθέμενον εις άλλο σώμα, προς επέκτασιν αυτού. Κοινώς Μάτισμα, Φέλιασμα.
    Είναι ο γεμιστήρας, όπως βλέπω σε διάφορα γκουγκλίσματα.

    Για τη μάρμινθα… νιέντε!

    Ιμορ
    νομίζουν, φαίνεται, ότι είναι προστακτική του ρήματος «ξαίνω» 😆 και πως λέγεται με περιφρονητική διάθεση. (Για κάποιο λόγο μου θυμίζει έντονα το «whatever» των αγγλόφωνων. «Αθώες» λέξεις, αλλά… :mrgreen: )

  69. Immortalité said

    @68 Μπα, νομίζω ότι η σωστή αγγλική του απόδοση είναι το «it’s up to you». 🙂

  70. bernardina said

    Σε πιστή μετάφραση, φυσικά. Ως «διάθεση» όμως… 😉 (Γιατί έχω την αίσθηση οτι εμπεριέχει και ένα ελαφρό «μωρ’ δεν πα’ να κάνεις ό,τι θέλεις. Δε θα σκάσω κι όλας» 😆 )

  71. bernardina said

    «κιόλας». Μία λέξη, γμτ. Τι έχώ πάθει σήμερα;

  72. Immortalité said

    Μπα… μωρέ. Πιο πολύ είναι η απογοήτευση που ο Δύτης δεν θα πιει ένα ποτηράκι ρακί παρά η αρνητική διάθεση. Γιατί στο τέλος βρε Μπερναρτίνα τι να κάνει κι αυτός; τον προσκάλεσε, τον παρακάλεσε, επέμεινε, αλλά ο Δύτης δεν θέλει, δεν θέλει. Ε, ξα του! 🙂

  73. Εντάξει βρε παιδιά, ένα απλό παράδειγμα έφερα. Θα την πιω τη ρακή, και ξα σας.

  74. bernardina said

    Δεν είναι που δεν ΄θέλει, μωρέ. Δεν είναι ακατάδεκτο το παιδί. Αλλά το ένα ποτηράκι φέρνει τ’ άλλο και έχει μελέτη… Δεν τα ξέρουμε τώρα αυτά; 😆

  75. sarant said

    Άπαιχτος ο διάλογος στο 67, και με ντελόγο μέσα (αυτό που λένε δελέγκου στα Εφτάνησα πρέπει να είναι).

    Ξα σου είναι από το αξιά σου;

  76. massilia said

    Ε όχι και Εργατικός ο Μακμίλαν ρε παιδιά! Γηραιός ναι, αλλά πάντα Τόρης, βουλευτής, υφυπουργός, υπουργός και τελικά πρωθυπουργός (μέχρι που παραιτήθηκε εξαιτίας του σκάνδαλου Προφιούμο). Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία, το ίδιο και τα πρόσωπα.

  77. bernardina said

    #75 Εξουσία σου (δικαίωμά σου, με άλλα λόγια)

  78. Immortalité said

    Όπως τα λέει η Μπερναρντίνα είναι. Ιδού και η τεκμηρίωση 🙂

  79. voulagx said

    #54
    Ηταν μια Ιμμορ απο την Κρητη
    που ρωτουσε εναν χασαπη απο…σπιτι:
    -Πως το δενουν το φιλετο;
    Με φιλε ή με σπαγγο σκετο;
    -Α ξα σου,Ιμμορ απο την Κρητη! 🙂

  80. tamistas said

    Μπορείτε κ. Ιμόρ να μας γνωρίσετε ποιο είναι το λεξικό στο οποίο παραπέμψατε;

  81. Immortalité said

    Αφού το ζητάτε με τόση ευγένεια ευχαρίστως κ. Ταμίστα, είναι αυτό 🙂

    @79 Τρε ζολί! 🙂

  82. tamistas said

    Ευχαριστώ πολύ. Θα το έχω υπόψη μου, αν και νομίζω ότι θα πρέπει πρώτα να αποκτήσω το λεξικό του δυτικοκρητικού ιδιώματος του Ξανθινάκη, των ΠΕΚ (λόγω καταγωγής).

  83. Κρητοφωλιά είναι αυτό το μπλογκ. 😉

  84. Immortalité said

    @82 Έχω την αίσθηση ότι του Ξανθινάκη όπως και του Πάγκαλου έχουν μια απόκλιση από την πραγματικότητα. Ειδικά το δεύτερο. Αλλά ίσως φταίει που δεν είμαι απ’ τα δυτικά.

    Άσε Δύτη είσαι περικυκλωμένος και τη ρακή θα την πιεις θες δεν θες 😛

  85. Ηλεφούφουτος said

    Εε ναι, Νικοδεσπότα, «εξουσία σου». Πώς σου ξέφυγε αυτό;!

    ξα διαλεκτικά είναι και τα χρυσά, τα κοσμήματα δηλαδή.

    «Κι η μάνα της τη ρώταγε τζαγουρνομαδησμένη:
    Θέλεις τα μπα, θέλεις τα ξα, θέλεις τα βελουδένια;
    Θέλεις τα καταπράσινα, που τα ‘φερεν ο Γιάννης;»

    (τα μπα = τα αμπά)

    Για το «ξα σου!» πάντως, η αγγλική απόδοση που μου ‘ρχεται στο μυαλό είναι: «be my guest!»

    Αχ, Ιμόρ, νόμιζα ότι τον είχες ανεβάσει ολόκληρον τον Πιτικάκη κι η καρδιά μου σκίρτησε.
    Κάποια μέρα θα σου εξηγήσω και γιατί ξεκαρδίστηκα στα γέλια οταν πρωτοείδα το όνομά του και σε ρώτησα αν έχει σχέση με Χαλκιδική.

  86. Ηλεφούφουτος said

    Ε, πιε τη τη ρημάδα τη ρακή, Δύτη!
    Πω πω, ακαταδεξιέεες!

  87. Immortalité said

    @85 Ολόκληρο! Είναι δύο τόμοι βρε Ηλεφού! 🙂 Προτιμώ να στον κάνω δώρο παρά να τον σκανάρω. Αν και εδώ που τα λέμε όποιος το σκανάρει θα επιτελέσει θεάρεστο έργο γιατί με τα μυαλά που έχουν στον Δήμο Νεαπόλεως πρέπει να έχεις τον βιβλιοπώλη μπάρμπα για να τον βρεις. Ή και ξάδερφο.

    Πάντως έτσι που το πάω, σιγά σιγά θα σκαναριστεί όλος που θα πάει! 🙂

    Ε! τώρα βάλε στο διάλογο του 67 στη θέση του ξά σου το “be my guest» πάει; δεν πάει!

  88. bernardina said

    Hλεφού,
    Εμένα το πιτικάκι μου θυμίζει το «τέλει μπανάνα;» 😆

    Πάντως εγώ δεν είμαι Κρητικιά, σημαδέψτε λίγο ανατολικότερα 😉

    Πώς το λέτε εκείνο το… λεκανόστ;
    Άντε, κι αύριο μέρα του θεού είναι. Καληνυχτούδια.

  89. Αρκετή ρακή ήπια προχτές. Θα ανοίξω τώρα μια ρετσίνα, και σεις πιείτε ρακή, ξα σας.

  90. Immortalité said

    @88 Α! Θέλει ύψιλον! Πιτυκάκης! (Μη ακούτε που φωνάζω και γω όλο λάθος το έκανα)

    Είσαι κουμπάρα;

  91. Immortalité said

    @89 Η ρετσίνα με χτυπάει στο κεφάλι γμτ…

  92. bernardina said

    Δύτη,
    μόνο αν είναι Μαλαματίνα.

    Ιμορ,
    Aνάμεσα στις ιδιαίτερες πατρίδες μας έγινε γερός σεισμός προχτές. 😉

  93. Immortalité said

    @92 Ρόδος, Κάσος, Κάρπαθος. Το παίζω άσσο.

  94. Κι η Εκάβη, η χανιώτικη, καλή είναι.

  95. bernardina said

    Αχ βρε Ιμοράκι,
    Το Γ’ ήτανε. Δεν πειράζει, better luck nex time 😆

    Άντε, καληνύχτα είπαμε!
    Με ξεμυαλίζετε γκρρρ 😈

  96. Immortalité said

    Από την Κάρπαθο δεν έχω γνωρίσει ποτέ κανέναν! Και μου χουν πει ότι είναι τόσο ωραία στην Όλυμπο…

    Άντε καληνύχτα 😉

  97. tamistas said

    84: Ευχαριστώ και πάλι, άργησα λίγο, είχα απομακρυνθεί από την οθόνη. Πάντως εμείς, εννοώ οι δυτικοί (αν και δεν έζησα ποτέ στην Κρήτη, μόνο σε διακοπές) τη λέμε τσικουδιά. Και, αν και μακριά απ’ την Κρήτη, σχεδόν κάθε βράδυ θα πιω μια – δυο στο σπίτι του πατέρα μου. Σήμερο ήπια μια.

    Παντέρμε Αποκόρωνα μαύρα είναι τα στενά σου,
    με τσοι πολλούς καυγάδες σου και με τα φονικά σου!

  98. sarant said

    76: Δίκιο έχετε, αγαπητέ!

    79: Καλό!

    Μπερναρντίνα, πριν από [μεγάλος ακέραιος αριθμός] χρόνια είχα περάσει ένα πολύ ωραίο καλοκαίρι στη Βανάντα.

  99. Immortalité said

    @97 Σ’ όλο το νησί χρησιμοποιούν και τις δύο λέξεις αδιακρίτως, ανάλογα με το κέφι ή με το ποια κάνει ρίμα 😉

    Ούλη η Κρήτη είν΄όμορφη,
    και λάμπει ως λάμπει άστρο
    μ’ απ’ όλη πλια ξεχωριστό
    είν΄το Μεγάλο Κάστρο! 😉

  100. Nicolas said

    Παγωτό κεράσει;

  101. Δεν θα το πιστέψετε…έχω βρει την γελοιογραφία της μεταπολιτεύσεως!!! (Πάντα ήμουν μετριόφρων).
    Λοιπόν βάλτε τη φαντασία σας να δουλέψει και φανταστείτε τον ΓΑΠ αντί για τον ήρωα της φωτογραφίας. Πάμε 🙂

    Περί νήματος:
    1. Για τους παλαιότερους το οδοντικό νήμα μπορεί να ήταν και ο σπάγκος με τον οποίο κάναμε μια θηλιά, την δέναμε στα παιδικά δοντάκια και τα βγάζαμε. Θυμάμαι μάλιστα ότι δέναμε την άλλη άκρη στην πόρτα ώστε να τραβάει απότομα. Που σκέψεις για οδοντίατρο τότε, μόνο για σφραγίσματα.
    2. Ούτε ένα (κωλο)οδοντικό νήμα δεν κατασκευάζουμε σε αυτήν την χώρα…ΕΛΕΟΣ.
    3. Υπάρχει και το νήμα που σέρνει …πλεούμενα.

    Περί αξιοποιήσεως.
    Παλαιότερα το δίλημμα ήταν αποκρατικοποίηση ή ιδιωτικοποίηση, ή ακόμη και μετοχοποίηση.
    Το σημερινό εξορθολογισμένο είναι το αξιοποίηση ή πώληση.

    Άλλες σχετικές λέξεις με το φιλέτο είναι:
    Καϊμάκι, αφρός, γωνία μαγαζί

    Στα ποντιακά όταν κάποιος θέλει το καλύτερο λέμε:
    «εσύ θέλτς τ’ωβού τ’ απές και τη ελαίας τ’ εξ»
    (Δηλαδή: εσύ θέλεις το μέσα του αβγού και το έξω της ελιάς)

    Ειρωνεία:
    Για δες πιο έλαχε να είναι ένα από τα πλουσιότερα νήμματα, αυτό της πτώχευσης μας. Τυχαίο;

  102. Μπουκανιέρος said

    1) Αθάνατο νομίζω το λένε παντού (την αγαύη τη μάθαμε μετά, απ’ τα βιβλία).

    2) Το μαγειρικό νήμα το αγνοούσα εντελώς, και σα λέξη και σαν πράμα (παρηγοριά στην ppan).

    3) Όσο για τη ρετσίνα, θυμάμαι πριν κάτι χρόνια μια θεία μου που είχε πληροφορηθεί ότι η ρετσίνα είναι κρασί κι είχε γουρλώσει τα μάτια της σα γκιώνης («μα δε μπορεί νάναι κρασί αυτό το πράμα…»).

  103. Εμ, σε ξέρω ότι προτιμάς τη μπίρα. 🙂

  104. Θέμης said

    97 «…εμείς, εννοώ οι δυτικοί (αν και δεν έζησα ποτέ στην Κρήτη, μόνο σε διακοπές)…
    Παντέρμε Αποκόρωνα μαύρα είναι τα στενά σου,
    με τσοι πολλούς καυγάδες σου και με τα φονικά σου!»

    Tamistas, μήπως είσαι εγώ;

  105. tamistas said

    104: Ελπίζω όχι, γιατί τότε δεν θα ήξερα ποιος είμαι!
    Εξάλλου, κατάγομαι κατευθείαν και δι’ αδιαλείπτου συνεχείας, από την αρχαία Καινώ, όπου σύμφωνα με τον Διογένη τον Λαέρτιο γεννήθηκε η Βριτόμαρτις Δίκτυννα, η οποία ίσως να είναι η ίδια η θεά Άρτεμις.
    Αμέ (που λένε στον άλλο, εκ της μητρός μου, τόπο καταγωγής μου)!

  106. bernardina said

    Καλημέρα, καλημέρα

    Ούτ’ εγώ έχω ζήσει ποτέ στην Κάρπαθο. Μόνο την επισκέπτομαι αραιά και πού. Ναι, η Έλυμπος είναι κάτι το ξεχωριστό, αλλά έχει πολλές ωραίες μεριές. Και ειδικά αν πάει κανείς τέλη Αυγούστου-αρχές Σεπτέμβρη θα περάσει ωραία.
    Η αλήθεια είναι ότι μια σχετική ευκολία που έχω στη στιχοπλοκία οφείλεται στις ρίζες μου, γιατί οι Καρπάθιοι, όπως και οι Κρητικοί (και πολλοί νησιώτες, εδώ που τα λέμε), έχουν τη μαντινάδα στο αίμα τους.

    Μπουκάν,
    κι εγώ συμμερίζομαι την απορία της θειάς σου, αλλά δεν το είπα για να μην πικράνω τον αγαπημένο μας Δύτη 😉
    Άντε, τώρα καφεδάκι. Τα οινοπνευματώδη σε λίγες ώρες. Τα πνευματώδη επιτρέπονται ελεύθερα.

    Εδώ σε τούτο το τσαρδί σε τούτο το κονάκι
    καθημερνά μαζεύεται της πένας το καϊμάκι
    και με σαράντα νήματα πλέκουνε συζητήσεις
    και ξέρεις πάντα πως θα βρεις ό,τι και αν ζητήσεις!

  107. sarant said

    Καλημέρα!

    Μπερναντίνα, καλό: Τα πνευματώδη καταναλώνονται χωρίς περιορισμό!

  108. Immortalité said

    @106 Ντουζ πουάν! 🙂

  109. bernardina said

    108 Μιλ μερσί 🙂

  110. LandS said

    Συμφωνώ με Massilia #76.
    Ο Μακμίλαν ήταν τόσο καραμπινάτος συντηρητικός, που δεν μπορούσε παρά να αντιταχτεί λυσσασμένα στο νεο-φιλελευθερισμό της Μάγκης.
    Βλέπετε, μέχρι και την εποχή του Χηθ, οι τόριδες ήταν το παραδοσιακό κόμμα του ελέω αποικιών πατερναλιστικού προστατευτισμού, ενώ οι λεσεφερικοί Φιλελεύθεροι είχαν καταντήσει η σκιά. Η Μάγκη πρώτα «σιδέρωσε» το κόμμα της και μετά την έπεσε στα συνδικάτα και στις κρατικές επιχειρήσεις.
    Ψάχνοντας μήπως και ο Νικοκύρης εννοούσε τον άλλο Χάρολντ, τον Ουίλσον, βρήκα ότι ο Μακμίλαν παρομοίσε την πολιτική ιδιωτικοποιήσεων της Θάτσερ με κάτι πολύ πιο σημαντικό από το ξεπούλημα των ασημικών της οικογένειας: «First of all the Georgian silver goes. And then all that nice furniture that used to be in the salon. Then the Canalettos go…[while] the railways… along with British Telecom…. were like [the] two Rembrandts still left.»
    Για τους αδαείς, σαν και εμένα, ο Καναλέτο, είναι ίσως …δύο βενετσιάνοι ζωγράφοι τοπίων του 18ου αιώνα, μάλλον δημοφιλείς στα σαλόνια της Αγγλικής καλής κοινωνίας.
    Τον Ρέμπραντ τον ήξερα. Αλλιώς δεν θα έβγαζα νόημα από την φράση του Μακμίλαν.

    Ο Μακμίλαν, ήξερε από οικογενειακές περιουσίες. Ένας από τους μεγαλύτερους εκδοτικούς οίκους του κόσμου ανήκε αποκλειστικά στην οικογένειά του.

  111. sarant said

    LandS, την ομιλία με τους Καναλέτο την ξέρω· από αυτή την ομιλία καθιερώθηκε η έκφραση family silver στον Τύπο, παρόλο που ο Μακμίλαν δεν είχε πει αυτά ακριβώς τα λόγια.

  112. Ηλεφούφουτος said

    σχ. 110
    «Ο Μακμίλαν ήταν τόσο καραμπινάτος συντηρητικός, που δεν μπορούσε παρά να αντιταχτεί λυσσασμένα στο νεο-φιλελευθερισμό της Μάγκης.»

    Στη Βαβαρία ο Χίτλερ είχε αποτύχει εκλογικά.
    Η σκωπτική εξήγηση που δίνουν οι Γερμανοί γι’ αυτό είναι ότι οι Βαβαροί ήσαν πολύ συντηρητικοί για να ψηφίσουν Χίτλερ.

  113. ppan said

    Είμαι στο σπίτι των γονιών μου και ξαναβρίσκω τον «Μαγειρα των Ανακτορων» και την διτομη Μαγειρική Ζαχαροπλαστική του και, δεν θα το πιστέψετε, οι Γλυξμπουργκ πρεπει νάτανε πολύ τσίπηδες: τις πωπιέτες τις εδεναν με … σπάγγο, με αυτό που ξέφτιζε και όχι με νημα. Θα υπαρχει εξήγηση: δεν πλέκανε με βελονάκι οι πριγκίπισσες 🙂

  114. Μαρία said

    113 Άρα σπαγγοραμμένοι. Μαγείρευαν πωπιέτες στην Ελλάδα;

  115. ppan said

    Στην Ελλάδα τώρα κι εσύ… Στα ανάκτορα λέμε. Κι άλλα σπαγγοραμμένα έκαναν, κάτι σπάλες αρνίσιες και τα τέτοια. Τώρα ανοιξα και τον Τσελεμεντέ, κι αυτός με σπάγγο, ο άσχετος.

  116. Μαρία said

    115 Μ΄έβαλες σε περιέργεια. Και η Παραδείση σπάγγο για δέσιμο όχι για ράψιμο.

  117. Immortalité said

    Τι να πω κορίτσια. Εγώ με τη μαγειρική των ανακτόρων ουδέποτε είχα σχέση. Αλλά σε παράφραση της παροιμίας, «καθένας με τον πήχη του μετράει το πανί του» μπορούμε ασφαλώς να συμπεράνουμε, καθένας με το νήμα του τυλίγει το φαΐ του. Ο καθείς με τα νήματά του λοιπόν. 🙂

  118. ppan said

    Έχεις δίκιο, η λέξη «σπαγγος» είναι καθαρα ανακτορική, ο λαουτζίκος θα έδενε με νήμα 🙂

    @116, το μόνο που μένει είναι να γράψει Μαγειρική ο Μπαμπι για να περάσει το νήμα στην μαγειρική κουλτούρα!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: