Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ένας άσπονδος φίλος, δυο γενικομανείς και μια επίκαιρη διπλή άρνηση

Posted by sarant στο 13 Μαΐου, 2011


Μεζεδάκια και για σήμερα και ο τίτλος είναι σύνθεση από τα θέματα που λογαριάζω να σας παρουσιάσω, και ξεκινάω αμέσως από το πρώτο.

Όταν λέω άσπονδος φίλος, το εννοώ γλωσσικά, ή αλλιώς, αν θέλετε, ψευδόφιλη λέξη, ένα θέμα για το οποίο έχω γράψει παλιότερα και που την εξαντλητική του πραγμάτευση μπορείτε να τη βρείτε σε ειδικό νήμα της Λεξιλογίας.

Παρόλο που τα ελληνικά είναι… ανάδελφη γλώσσα, ο Έλληνας μεταφραστής θα βρει άφθονους άσπονδους φίλους στα αγγλικά, τα γαλλικά και τις άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες, δηλαδή λέξεις ελληνογενείς που έχουν στο μεταξύ αλλάξει σημασία. Για παράδειγμα, sycophant, όπως έχουμε ξαναπεί, δεν είναι στα αγγλικά ο συκοφάντης, αλλά ο κόλακας –σχεδόν το αντίθετο. Για περισσότερα παραδείγματα σας παραπέμπω στο κείμενο της Λεξιλογίας  κι εδώ παρουσιάζω το προχτεσινό εύρημα, που δυστυχώς μας πονάει και μας τσούζει, όπως ταιριάζει δηλαδή σε έναν άσπονδο φίλο ή εχθρό.

Σύμφωνα με είδηση που δημοσιεύτηκε χτες και προχτές σε αναρίθμητους ειδησεογραφικούς ιστοτόπους και ιστολόγια (εδώ στη Ναυτεμπορική, η κοινή πηγή όλων είναι ίσως το ΑΠΕ), στη Νιου Γιορκ Τάιμς ένας αναλυτής έγραψε, για τις προοπτικές της Ελλάδας: Καλή η αυστηρότητα, αλλά αυτό που πραγματικά χρειάζεται και δεν το βλέπουμε είναι επενδύσεις και ανάπτυξη.


Και μοιραία μπήκε και τίτλος, ίσως τον είδατε, σε δεκάδες και δεκάδες αναδημοσιεύσεις: Καλή η αυστηρότητα αλλά…

Η αυστηρότητα αυτή είναι γέννημα-θρέμμα μιας άσπονδης φιλίας. Το αγγλικό κείμενο γράφει: austerity is fine, but… Η λέξη ολοφάνερα προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό αυστηρός, που πέρασε στα λατινικά ως austerus και έδωσε την αγγλική λέξη austere ή τη γαλλική austère, όμως austerity και γαλλικά austerité δεν είναι η αυστηρότητα αλλά η λιτότητα. Λιτότητα, βαριά και ασήκωτη, υπάρχει στη χώρα μας· αυστηρότητα όχι: μόνο αλαλούμ και βαρβαρότητα.

Πάμε στους δυο γενικομανείς, που προανάγγειλα στον τίτλο. Λέγοντας «γενικομανείς» εννοώ όσους πάσχουν από οξεία γενικομανία, μια αρρώστια που περιλαμβάνεται στον δωδεκάλογο της νεοκαθαρεύουσας (τον οποίο θα έπρεπε κάποτε να αναδημοσιεύσω και στο ιστολόγιο)

Οι γενικομανείς συντάσσουν με τη γενική πτώση ρήματα που ποτέ μέχρι τώρα δεν συντάσσονταν έτσι, ούτε στα αρχαία ούτε στην καθαρεύουσα, όπως μετέρχεται απαράδεκτων μέσων ή δεν επιδέχεται βελτίωσης. Κατά καιρούς αναφέρω στο ιστολόγιο νέα κρούσματα, το πιο πρόσφατο είναι από τον αγαπητό Στάθη Σταυρόπουλο, ο οποίος προχτές φιλοτέχνησε το: «ιδιότητες που απάδουν από χέρι τέτοιων κατηγοριών». Και βέβαια, το ρήμα «απάδει» συντάσσεται με αιτιατική, συνήθως με την πρόθεση «προς» π.χ. «η συμπεριφορά αυτή απάδει προς την ιδιότητα του βουλευτή», ή σπανιότερα με την «εις», όπως στο αποκηρυγμένο του Καβάφη: η γλώσσ’ αυτή απάδει εις την εκκλησιαστικήν και υψηλήν σειράν σου.

Ποτέ δεν συντασσόταν με γενική το «απάδει» και το «συνάδει», εδώ και τόσους αιώνες, μόνο τώρα τελευταία που ενέσκηψαν οι γενικομανείς. Πριν από τρία-τέσσερα χρόνια, μάλιστα, είχε γίνει και ένα γουστόζικο: η ιερά Σύνοδος είχε αποφανθεί ότι το βιβλίο Ιστορίας απάδει προς το Σύνταγμα και ο υλατζής της εφημερίδας είχε διορθώσει τους… μαλλιαρούς ιεράρχες βάζοντας τίτλο: Απάδει του συντάγματος!

Αφήστε δηλαδή ότι η φράση του Στάθη είναι τόσο στραβοχυμένη που δεν σώζεται αν διορθώσουμε μόνο τη γενική: απάδουν από χέρι προς τέτοιες κατηγορίες. Η έκφραση της αργκό (από χέρι, με χαρτοπαικτική προέλευση) πλάι στο υπερλόγιο «απάδει» θυμίζει κάποιον που φοράει φράκο με σαγιονάρες.

Η άλλη περίπτωση γενικομανίας δεν έχει να κάνει με ρήμα, αλλά με τυποποιημένη έκφραση. Μου χτύπησε, διότι την είδα στον τίτλο άρθρου, του Γ. Σιδέρη στο Σκάι: Επί του τύπου των ήλων.

Όταν χρησιμοποιείς μια στερεότυπη αρχαία φράση ή έκφραση ή θα την διατηρήσεις όπως ήταν ή θα την προσαρμόσεις στο σημερινό τυπικό ιδίως όταν δεν την χρησιμοποιείς ολόκληρη και αυτοτελή αλλά την εντάσσεις μέσα σε μια ευρύτερη φράση. Η αρχαία φράση (από το Ευαγγέλιο) είναι «εις τον τύπον των ήλων» και έτσι έπρεπε να μείνει. Αν όμως το συντάξεις με το «επί», είτε στα αρχαία είτε στην καθαρεύουσα, πρέπει να μπει με αιτιατική.

Και κλείνω με τη διπλή άρνηση, που είναι και επίκαιρη. Και είναι επίκαιρη, διότι την ψάρεψα προχτές σε άρθρο του Πάσχου Μανδραβέλη, που χτες ένα άλλο δικό του άρθρο έπεσε θέμα στη Γλώσσα στις Πανελλήνιες εξετάσεις. Ο ιστότοπος protagon.gr έχει εδώ και λίγο καιρό καθιερώσει μια σειρά άρθρων με τίτλο «Το κίνημα των 10» όπου διάφοροι γνωστοί συμπολίτες μας καλούνται να απαριθμήσουν δέκα πράγματα τα οποία, κατά τη γνώμη τους, επιβάλλεται να εφαρμοστούν στη χώρα μας για να βγούμε από την κρίση.

Θα μου πείτε, τι με ενοχλεί η διπλή άρνηση, αφού στα νέα ελληνικά η διπλή άρνηση είναι απόλυτα νόμιμη και αποδεκτή. Θα συμφωνούσα μαζί σας, αν ο Πάσχος Μανδραβέλης έγραφε στα νέα ελληνικά, χωρίς αναμίξεις νεοκαθαρεύουσας. Αν, ας πούμε, έγραφε: Το κράτος θα εξασφαλίσει ότι κανείς δεν θα βρεθεί κάτω από τα όριο της φτώχειας. Εδώ έχουμε διπλή άρνηση, νομιμότατη, σωστότατη και ωραιότατη. Όμως, όταν γράφεις «γλαφυρά», χρειάζεται κάτι παραπάνω· αυτό το χυδαίο «κανείς» σαν να ενοχλεί λιγάκι· κάπως έτσι φαντάζομαι θα σκέφτηκε ο Π.Μ., διότι δεν έγραψε την παραπάνω φυσιολογική φράση, αλλά: Το κράτος θα εξασφαλίσει ότι ουδείς δεν θα βρεθεί κάτω από τα όριο της φτώχειας.

Το «ουδείς» όμως, επειδή είναι ξένο σώμα στη νεοελληνική, δεν υπακούει στη γραμματική της νεοελληνικής αλλά στην αρχαία, όπου η διπλή άρνηση ενοχλεί και θεωρείται λάθος. Επομένως, όταν μεταφράζουμε τα κείμενά μας από τη νεοελληνική στη νεοκαθαρεύουσα πρέπει να προσέχουμε, η απλή αντικατάσταση μιας λέξης με άλλην συχνά δεν αρκεί. Όχι τίποτε άλλο, αλλά τώρα που ο Π.Μ. μπήκε στον «κανόνα» των λογίων που από τα κείμενά τους επιλέγονται θέματα για εξετάσεις αυτά πρέπει να τα προσέχει 🙂

Advertisements

50 Σχόλια to “Ένας άσπονδος φίλος, δυο γενικομανείς και μια επίκαιρη διπλή άρνηση”

  1. Γρηγόρης said

    Ή το περίφημο «περί πολλά τυρβάζει» που γίνεται «πολλών ή αλλού ή πολύ ή για άλλα τυρβάζει» από τους φωστήρες της τηλεόρασης και του ραδιοφώνου.

  2. Χρηστος Κ. said

    Ο Πασχω εχει την τιμητικη του αυτο το διημερο.

  3. bernardina said

    Ή εκείνο το «υπέρ του δέοντος». Ειδικά όταν το ακούς ακόμα κι από νομομαθείς, οι οποίοι θα όφειλαν να γνωρίζουν ότι το υπέρ με γενική δηλώνει υπεράσπιση (πχ. «Υπέρ Αδυνάτου Λόγος») και όχι υπερβολή, γιατί τότε θέλει αιτιατική.

  4. Νέος Τιπούκειτος said

    @1: Άσε που, άμα θες να είσαι νεοκαθαρευουσιάνος με τα όλα σου, πρέπει να λες «περί πολλά τυρβάζεται/τυρβάζονται», γιατί έτσι το γράφει το Ευαγγέλιο, πώς να το κάνουμε τώρα («Μάρθα, Μάρθα, μεριμνᾷς καὶ τυρβάζῃ περὶ πολλά, ἑνὸς δέ ἐστι χρεία.»)

  5. Alexis said

    Η γενικομανία είναι δυστυχώς πολύ διαδεδομένη, όχι μόνο στη σύνταξη των ρημάτων που δεν συντάσσονται με γενική, αλλά και σε άλλες, απλούστατες φράσεις της νεοελληνικής, που ‘βιάζονται’ άγρια από τους φωστήρες της ηλεκτρονικής ή έντυπης δημοσιογραφίας.
    Χαρακτηριστική είναι η χρήση της μετά από συγκριτικό βαθμό επιθέτου.
    Παραδείγματα;
    «Στην καλύτερη των περιπτώσεων» αντί «στην καλύτερη περίπτωση»
    «Δεν μαρτυρά τις καλύτερες των προθέσεων» αντί «δεν μαρτυρά τις καλύτερες προθέσεις»
    «Στις περισσότερες των περιπτώσεων» αντί «στις περισσότερες περιπτώσεις»
    «Ο ευτυχέστερος των ανθρώπων» αντί «ο ευτυχέστερος άνθρωπος»

  6. papoylis said

    Ο Πάσχων ακόμα και λανθάνων λέει αυτό που πραγματικά εννοεί. Αρκεί να εξασφαλίζεται ότι ο ίδιος και οι συν αυτώ δεν θα βρεθούν κάτω από το όριο της φτώχειας.

  7. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Παρά τα όσα γράφονται εδώ, λίγο «δασκαλίστικα» στην αυστηρότητά τους, ας μην ξεχνάμε ότι η υπερβολή, θεμιτή ή αθέμιτη, εξυπηρετεί πολύ συχνά και συχνά με ωραία αποτελέσματα το σχήμα της ειρωνίας, αυτή τη διάβρωση του «επίσημου» και σοβαροφανούς λόγου.
    Βέβαια, σε κάθε περίπτωση, είναι προτιμητέο να γίνεται θεμιτά απ’ το να νομίζει κανείς ότι εκστομίζει βαθυστόχαστα νοήματα και να λέει μπαρούφες.

  8. sarant said

    Ευχαριστώ για τα σχόλια!

    Για το τυρβάζη: εγώ θεωρώ ότι έχει φτιαχτεί άλλο ρήμα, το τυρβάζω. Κάποιοι πράγματι θέλουν να νεκραναστήσουν το τυρβάζομαι (π.χ. ο Γ. Σταματόπουλος).

    Γιώργο Λυκ. σωστά τα περί υπερβολής και ειρωνείας, αλλά σε ποιο σημείο του άρθρου αναφέρεσαι;

  9. Δημήτρης Μ. said

    «Όχι τίποτε άλλο, αλλά τώρα που ο Π.Μ. μπήκε στον «κανόνα» των λογίων που από τα κείμενά τους επιλέγονται θέματα για εξετάσεις αυτά πρέπει να τα προσέχει»

    Πάρθιον το βέλος. Και εύστοχο!

  10. Immortalité said

    Ωραίος όπως πάντα! 🙂
    Καλημέρα και από δω χάμω.

  11. Καλημέρα σε όλους! Μία απορία, επειδή το σχόλιο του Alexis(5) έμεινε ασχολίαστο.
    Υπάρχει κάποιο λάθος σε φράσεις όπως «ο καλύτερος των ανθρώπων» κτλ;

    Δηλαδή, το καταλαβαίνω αν ο Alexis έχει προσωπικό θέμα γούστου. Αλλά πρόκειται για «βιασμό» της γλώσσας;

    (Εξαιρετικό το άρθρο κ.Σαραντάκο όπως πάντα! Ειδικά το σχόλιο για τον Π.Μ. απίθανο!)

  12. Ας επαναλάβω κι εδώ την αγαπημένη μου ψευδόφιλη, που την ξανασυνάντησα και πρόσφατα: ακαδημαϊκός, αντί για πανεπιστημιακός. Αυτή η Ακαδημία έχει διογκωθεί πολύ τελευταία. Ή, με μεγαλύτερη κακεντρέχεια: πόσο πολύ έχει ευτελιστεί το πανεπιστήμιο.

  13. sarant said

    Ευχαριστώ και για τα επόμενα σχόλια!

    11: Όχι, το σχήμα που ανέφερε ο Αλέξης δεν είναι λάθος, όμως η συχνή χρήση του κάνει δύσκαμπτο το κείμενο (πιστεύω).

    12: Δύτη, μαζί σου είμαι, αλλά προβλέπω ότι τελικά θα επικρατήσει ο ψευδόφιλος και θα επιβάλει τη σημασία του. Άλλωστε, από πολύ παλιά λέγαμε ‘ακαδημαϊκός πολίτης’, ‘ακαδημαϊκό τέταρτο’. Στο χτεσινό άρθρο, έγραψα ‘ακαδημαϊκοί’ εννοώντας ‘μέλη της Ακαδημίας’ και τελικά πρόσθεσα και τους πανεπιστημιακούς για να μην υπάρχει μπέρδεμα.

  14. ti zoe sauto to blog said

    Να πω κι εγώ τον καημό μου:
    Pathology is a unique medical specialty in that pathologists typically do not see

  15. munich said

    @12, 13
    Ίσως αυτό το λάθος με τη λέξη ακαδημαϊκός αντί πανεπιστημιακός γίνεται από γερμανομαθείς? Θέλω να πω ότι εδώ όταν λέμε akademiker/in εννοούμε κάποιον που έχει απλά πτυχίο πανεπιστημίου. πολύ συχνά το χρησιμοποιούμε με αυτή τη σημασία όταν μιλάμε μεταξύ μας στα ελληνικά παρόλο που γνωρίσουμε τη διαφορά χρήσης. Επίσης αναφερόμαστε σε ποτάμια και μετρό με θήλυκό άρθρο πχ. η Isar, η Spree, θα πάρω την U-bahn κ.τ.λ.

  16. ti zoe sauto to blog said

    …patients directly ! (το έφαγα).

  17. 15 Περισσότερο από το αγγλικό academic μου φαίνεται.
    http://lexilogia.gr/forum/showthread.php?4151-academic-και-ακαδημαϊκός

  18. munich said

    πολύ ενδιαφέρον κ. Δύτη σας ευχαριστώ.

  19. Ηλεφούφουτος said

    Παραδόξως από τα τρία μεζεδάκια αυτό που θα υπερασπιζόμουν λιγότερο είναι του αγαπητού μου Στάθη, διότι όντως αυτή η χρήση γενικής δεν μου κάθεται με τίποτε.
    Από την άλλη, δεν δέχομαι πάντα το περί φράκου με σαγιονάρες, δηλαδή ότι είναι κατακριτέα η μίξη λόγιων τύπων με κοινή γλώσσα στο πλαίσιο υφολογικών παιχνιδιών, συχνά μάλιστα ο Στάθης το κάνει πετυχημένα.
    (Παρεπιφτού, έχουμε ξεχάσει πώς έγραφαν στους προ Διαφωτισμού αιώνες οι Έλληνες γραμματιζούμενοι που απευθύνονταν στο ευρύ κοινό, παράδοση που διατήρησε εν μέρει ο Παπαδιαμάντης, τον οποίο και τότε «διαφωτισμένοι» μέμφονταν για τις ελληνικούρες του, με το σκεπτικό «ή αρχαΐζουσα αρχαΐζουσα ή χυδαία χυδαία»).

    Σχολαστική μού φαίνεται η κριτική στα άλλα δύο.
    Έτσι κι αλλιώς η ευαγγελική φράση είναι «εις τον τύπον των ήλων», αν δεν απατώμαι, η αιτιατική πάντως οφείλεται στο ότι ο Θωμάς θέλει να βάλει το δάχτυλό του στο σημάδι απ το καρφί, κίνηση δηλαδή. Ο Σιδέρης αντίθετα θέλει να κάνει λογοπαίγνιο συνδυάζοντας την ευαγγελική φράση με το τι συμβαίνει στον Τύπο, επομένως η γενική δεν είναι παράταιρη.
    Γενικά, άποψή μου είναι ότι από τη στιγμή που κάτι μπαίνει στη ζωντανή ροή της γλώσσας, είτε προέρχεται από ξένη γλώσσα είτε από αρχαιότερη φάση της Ελληνικής, πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για πολλά τέτοια και να μη σπεύδουμε να τα θεωρούμε όλα φαιδρά.
    Η αλήθεια είναι ότι η διαχωριστική γραμμή μεταξύ των μαργαριταριών της Βασιλειάδου και των θεμιτών εξελίξεων δεν προσδιορίζεται αντικειμενικά, είναι μάλλον θέμα κοινού γλωσσικού αισθήματος.

    Σχολαστικισμό θεωρώ και την κριτική στο «ουδείς δεν» του ήκιστα αγαπητού Πάσχουλα. Κατά τη γνώμη μου το ουδείς δεν είναι καθόλου ξένο σώμα στη γλώσσα μας και η ένταξή του στους συντακτικούς της κανόνες είναι εύλογο να γίνεται. Τέλος πάντων, πόσοι άλλοι ομιλητές θα το πρόσεχαν , όπως πρόσεχαν τα μαργαριτάρια της Βασιλειάδου που έλεγε «δεν θέλω φωταμψίες» και «με προσβλήνετε»;

    Ότι βέβαια τέτοιος, εκτός «διαφωτισμένης» νόρμας, λόγος απάδει ενός διανοουμένου που μπήκε πλέον στο σχολικό κανόνα δίπλα στον Παπανούτσο και τον Ι Μ Παναγιωτόπουλο, ουδείς λόγος δεν γίνεται και περί ορέξεως κολοκυθόπιτα 🙂

  20. ti zoe sauto to blog said

    #19
    Ωραία η σκέψη για τον « τύπο των ήλων » – ομολογώ δεν είχα καταλάβει το λογοπαίγνιο.
    Αλλά δεν έπρεπε κι ο αρθρογράφος κάπως να μας προϊδεάσει ; Να βάλει την λ. τύπο μέσα σε εισαγωγικά ή να βάλει αποσιωπητικά πριν από αυτή η να την γράψει με κεφαλαίο Τ ;

  21. Γιάννης said

    Για το θέμα της διπλής άρνησης νομίζω πως εντόπισα και εγώ μια ανάλογη παραφωνία σε σημερινή ανάρτηση του in.gr που παραθέτω
    http://news.in.gr/economy/article/?aid=1231108145

    Κάνει λόγο για επιβράδυνση της ύφεσης ενώ τα ποσοστά που αναφέρει εντός του κειμένου είναι αυξητικά

  22. sarant said

    19: Μα, το άρθρο του Σιδέρη δεν μιλάει καθόλου για το τι συμβαίνει στον Τύπο, είναι αφιερωμένο στην κίνηση Λοβέρδου να διαχωρίσει τη θέση του από νεφελώδεις πολιτικές και να θέσει εαυτόν στην διάθεση του πρωθυπουργού!

  23. ti zoe sauto to blog said

    Φεύγω, δουλεύω 3-12.
    Οι άνθρωποι με σταθερό ωράριο είστε ευτυχείς.
    Εγώ απάδω…του συνήθους! 🙂

  24. Ηλεφούφουτος said

    σχ 22, πράγματι άλλο είχα υπόψη μου, υπαρκτό λογοπαίγνιο δημοσιογράφων με τον τύπον να σημαίνει Τύπο, και δεν έβαλα κι εγώ το δάχτυλό μου ΕΙΣ τον τύπον των ήλων ανοίγοντας το άρθρο του Σιδέρη.
    Βλεπω ότι η φράση είναι «Έτσι και αλλιώς ο κ. Λοβέρδος, έστω για λόγους αυτοπροστασίας έθεσε τον δάκτυλον επί του τύπου την ήλων» την οποια, πέρα από το κατά πόσο πιστή είναι στο πρωτότυπο και γιατί δεν είναι και αν θα έπρεπε να είναι, δεν καταλαβαίνω και στο νόημα.

  25. Χρηστος Κ. said

    Υπαρχει καποιο προβλημα με το blogger. Γνωριζει καποιος-α κατι σχετικο?

  26. Νέος Τιπούκειτος said

    @23: Γιατρέ, καλή βάρδια και αχρείαστος να είσαι!

  27. #25 δὲς στὸ ἄλλο νῆμα μὲ τὸν Μίκη, τὰ τελευταῖα σχόλια τῆς Ῥοδίας.

  28. Alexis said

    Πράγματι η λέξη ‘βιάζονται’ είναι υπερβολική, το παραδέχομαι.
    Πολύ πιθανό η φράση ‘στην καλύτερη των περιπτώσεων’ να είναι σωστή γραμματικά. Θεωρώ όμως ότι στη γλώσσα το απλούστερο είναι πάντα και το προτιμότερο. Και εξακολουθώ να μην καταλαβαίνω γιατί θα πρέπει να το πω έτσι και να μη χρησιμοποιήσω την απλούστατη φράση ‘στην καλύτερη περίπτωση’.
    Όταν σε ποδοσφαιρικό αγώνα ακούω τον σχολιαστή να λέει ότι ‘οι παίκτες της Χ ομάδας στις περισσότερες των περιπτώσεων δε μπορούν να βρεθούν μεταξύ τους’ έχω κάθε δικαίωμα να θεωρήσω την έκφρασή του όχι απλώς δύσκαμπτη αλλά, κατά την προσωπική μου άποψη, και γελοία.

  29. 25 ναι, έτσι φαίνεται: http://www.google.com/support/forum/p/blogger/thread?tid=7b6d0384a4f5fa00&hl=en και http://twitter.com/#!/blogger

    Γιατρέ καλή και ήσυχη βάρδια.

  30. Χρηστος Κ. said

    #27 θενξ.
    Υ.Γ. Βλεπω οτι επανεκαμψε και ο μονιμος αποσωρησας αλλα παντα επιστρεψας.
    Βοηθεια μας!

  31. Νίκο, το ακαδημαϊκός πολίτης είχα να το ακούσω από το σχολείο.Τι σημαίνει ακριβώς;

  32. bernardina said

    Καπετάνιο,
    στα φοιτητικά μου χρόνια, ακαδημαϊκούς πολίτες λέγανε τους φοιτητές. Αν δεν απατώμαι, στα αγγλικά ο όρος παραπέμπει στους διδάσκοντες. Ας το επιβεβαιώσει και ο Νίκος

  33. sarant said

    Ναι, ακριβώς, στα χρόνια μου όταν αποφοιτούσαμε από το λύκειο (εξατάξιο γυμνάσιο τότε) μας έλεγαν ακαδημαϊκούς πολίτες. Δεν το λένε πια;

    Φαντάζομαι όμως το ακαδημαϊκό τέταρτο θα το λένε ακόμα.

    Ναι, το blogger έπεσε ή είχε πέσει. Σύμφωνα με σχολιαστές σε ελληνοκεντρικά σάιτ αυτό έγινε για να μπορούν οι «λαθρομετανάστες» να σφάζουν ανενόχλητοι. Ή για να μην διαδοθούν οι θέσεις του Σαμαρά -το Ζάππειο-2. Παγκοσμίως δε.

  34. 29 Απ’ ό,τι βλέπω, και με αυτόματη μετάφραση: Για να πάρετε blogger πίσω σε κανονικό, όλες τις θέσεις από το 7:37 π.μ. PDT για Weds, 5 / 11, έχουν διαγραφεί προσωρινά. Αναμένουμε τα πάντα να είναι πίσω στο φυσιολογικό σύντομα. 🙂 Η μετάφραση έχει γίνει από δω μάλλον, οπότε ας τη χρεώσουμε στον ΔΟΛ και όχι στη Γκουγκλ.

  35. Όντως το Ζάππειο ΙΙ επισκιάστηκε από τη συνομωσία του μπλόγκερ. Δάκτυλος τρόικας.

  36. Ή για να μην διαδοθούν βίντεο όπως αυτό εδώ με τον ξυλοδαρμό συλληφθέντα από τα δειλά δίποδα των ματ.

  37. Ναι, μας είχε πει ο φιλόλογος, τώρα είστε ακαδημαϊκοί πολίτες,δηλαδή, πριν μπούμε στα πανεπιστήμια. Άρα μάλλον σημαίνει, ότι δεν είναι απαραίτητο να είναι κάποιος φοιτητής, για να έχει τον τίτλο.

  38. Παιδιά, ξεχνάμε(ή δεν ξέρουμε,κι εγώ,δεν τό είχα συνειδητοποιήσει) οτι και τα Ες Ες ή τα Ες Α στη Γερμανία, έτσι στα μουλωχτά κινήθηκαν. Εμείς έχουμε στο μυαλό τη Βέρμαχτ της Κατοχής, που έκανε στα φανερά ότι ήθελε, αλλά στην αρχή, δεν ήταν έτσι.Ο Σεμπάστιαν Χάφνερ, Γερμανός δημοσιογράφος που τα έζησε τα γεγονότα της ανόδου του Χίτλερ,στο βιβλίο Αψηφώντας τον Χίτλερ γράφει:
    «…Οι ναζί αντίθετα (εννοεί αντίθετα από την επαναστατική βία, π.χ της Γαλλικής επανάστασης) δεν έδειξαν ποτέ κάτι περισσότερο από το δειλό, άνανδρο,ωχρό προσωπείο ενός δολοφόνου που αποποιείται την πράξη του. Ενώ βασάνιζαν και σκότωναν συστηματικά άμαχους ανθρώπους,διαβεβαίωναν καθημερινά με ευγενικό και μαλακό τρόπο, ότι τάχα δεν άγγιζαν ούτε τρίχα και ότι ποτέ άλλοτε δεν είχε γίνει επανάσταση τόσο ανθρώπινη και αναίμακτη…» Κι αυτό, ακόμα κι όταν είχαν πάρει την εξουσία.

    Κάτι μου θυμίζει. Είχα δει γιουτουμπάκι με εκδήλωση της Χ.Α. όπου εκθείαζαν τη δράση τους σαν τις νέες …κρυπτείες.

    Τώρα βέβαια κάνουν και κανένα φανερό πογκρόμ. Όμως στις εφημερίδες γράφουν οτι οι ξένοι κυνηγάνε και χτυπάνε τους «Έλληνες».

  39. Άραγε η γενικομανία συνδέεται και με κάποια (εναπομείνουσα, αλλά φθίνουσα) γαλλομανία ; Στο κάτω κάτω η καθαρεύουσα, απ’ όπου φαντάζομαι η νεοκαθαρεύουσα εμπνέεται δεν ήταν στις δόξες της την πείοδο που τα γαλλικά ήταν τόσο διαδεδομένα, όσο τα αγγλικά σήμερα; πχ Un verre d’eau = Ένα ποτήρι νερού (με νερό, όχι για νερό).
    Μήπως θα έπρεπε να εξετασεί και εντός των συγκεκριμένων παλισίων ; 😉

  40. espectador said

    Στα blogs ένα upgrade που επιειρήθηκε απέτυχε και τώρα κάνουν restore από παλιά.

    Τελευταία συνάντησα αρκετές φορές την λέξη δορύκτητος (..η δορύκτητος αριστερά…) στο έργο του Σόλωνα Γρηγοριάδη «ιστορία της Σύγχρονης Ελλάδας 1941-1974, που μοιράζει η Ελευθεροτυπία. Την βρήκα βέβαια στο γκουγκλισμα που έκανα , αλλά μου έκανε εντύπωση και είπα να το μοιραστώ μαζί σας.

  41. UsualSuspect said

    Δεν πρόσεξα αν αναφέρθηκε παραπάνω… κατά τον Μπαμπινιώτη η σωστή φράση από το Ευαγγέλιο είναι «εις τον τύπον…» και όχι «επί τον τύπον…» . Αλλά αυτά είναι ψιλά γράμματα.

  42. sarant said

    Ευχαριστώ και για τα επόμενα σχόλια.

    Ναι, αναφέρθηκε ότι η αυθεντική φράση είναι «εις» τον τύπο των ήλων. Καλά το λες όμως, θα το επισημάνω και στο κυρίως κείμενο.

  43. Μαρία said

    Οι αφίσες του γαλλικού Μάη.
    Απορία: η απόδοση των συνθημάτων στα αγγλικά τι εξυπηρετεί;
    http://www.enet.gr/?i=issue.el.home&date=15/05/2011&id=275466

  44. Hellegennes said

    Γιατί το «κανείς δεν» είναι διπλή άρνηση; Το «ουδείς» ναι, σημαίνει «ούτε ένας» αλλά το «κανείς» σημαίνει «έστω/τουλάχιστον ένας», έτσι δεν είναι; Ανάλογα είναι και τα «ποτέ», «τίποτα», «πουθενά».

    Αυτές οι λέξεις αποκτούν αρνητική σημασία όταν συντάσσονται με αρνητικά μόρια, δεν είναι από μόνες τους αρνήσεις. Κι αν φαίνονται έτσι, είναι λόγω της συχνής τους χρήσης σε ελλειπτικές προτάσεις.

    Δηλαδή η ερώτηση «θέλει κανείς τίποτα;» σημαίνει «ούτε ένας θέλει ούτε ένα πράγμα»; Όχι. Η έννοιά της είναι «θέλει κάποιος κάτι;»

    Ίσως γι’ αυτό αυτό το «ουδείς δεν» φαίνεται παράταιρο, επειδή το «ουδείς» είναι άρνηση από μόνο του, ενώ τα κανείς, ποτέ, τίποτα, πουθενά, δεν είναι.

  45. sarant said

    Μα το λέω, ότι η δημοτική την δέχεται τη διπλή άρνηση. (Και μάλιστα, τώρα τελευταία μερικοί επεκτείνουν στο ‘κανείς’ τη σύνταξη του ουδείς και γράφουν ‘κανείς ήρθε και είμαι μόνος’). Με την ανάλυσή σου συμφωνώ απόλυτα.

  46. achille said

    Διαβάζοντας σήμερα την Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, έπεσα πάνω στο άρθρο του Νίνου Φένεκ Μικελίδη για την νέα ταινία του Νάνι Μορέτι, εκεί είδα ότι η ταινία «Io sono un autarchico» του Μορέτι έχει μεταφραστεί ως «Είμαι ένας αυταρχικός». Όμως ο Μορέτι δεν δηλώνει την συμπάθεια του στον ολοκληρωτισμό με αυτή την ταινία, αλλά τις αρχές του σαν σκηνοθέτης, δηλαδή την αυτάρκια. Και πράγματι οι ταινίες του είναι εμπνευσμένες από προσωπικά του βιώματα. Σε άλλες σελίδες στο διαδίκτυο βλέπω τον τίτλο να μεταφράζεται «Είμαι ένας αυτεξούσιος» που δεν ξέρω τι σημαίνει για να είμαι ειλικρινής.
    Άρα νομίζω και η αυτάρκεια μπορεί να καταταγεί στις «ανάδελφες» λέξεις…

  47. Hellegennes said

    Το «είμαι ένας αυταρχικός» πάσχει και από ξενοσύνταξη. Στα ελληνικά λέμε «είμαι αυταρχικός». Η μόνη εξαίρεση που μπορώ να σκεφτώ είναι το «είσαι ένας βλάκας (και μισός)», που χρησιμοποιούμε για έμφαση. Χρησιμοποιείται και με άλλες βρισιές όπως «είσαι ένας γελοίος/μαλάκας/καραγκιόζης/κτλ».

  48. τυφλός said

    «…ξεκινά με τους καλύτερους των οιωνών.»
    από άρθρο σε περιοδικό

  49. sarant said

    Αυτό κοντεύει δυστυχώς να γίνει κλισέ…

  50. τυφλός said

    Προσωπικά δεν το έχω ξαναδεί/ξανακούσει. Είχα την εντύπωση πως τα συντακτικά λάθη επικρατούν αν ακούγονται καλά στο αυτί. Αυτό ακούγεται χάλια – όπως και τα παραδείγματα του κειμένου. Πως πολλαπλασιάζονται;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: