Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Λίγα λόγια για το Αφγανιστάν

Posted by sarant στο 18 Οκτωβρίου, 2011


Το άρθρο αυτό του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, δημοσιεύτηκε σήμερα 18.10.2011 στην εφημερίδα Εμπρός της Μυτιλήνης.

Μια που στο προηγούμενο σημείωμά μου είχα καταπιαστεί με τις εξελίξεις σε ξένες χώρες (Ισλανδία, Αργεντινή κ.ά), ας μου επιτρέψετε να σας πω δυο κουβέντες για το Αφγανιστάν. Αφορμή γι΄ αυτό στάθηκε το διάβασμα ενός αξιόλογου βιβλίου, που τιτλοφορείται «Χαρταετοί πάνω από την πόλη» του Καλέντ Χοσεϊνί (μετάφραση Βαγγέλη Κατσάνη – εκδόσεις Ψυχογιός). Ο συγγραφέας του, που τα τελευταία τριάντα χρόνια ζει στην Αμερική, ανήκει στο πλειοψηφούν εθνικό στοιχείο της χώρας στους Παστούν και όπως φαίνεται στην ανώτερη κοινωνική τάξη.

Το βιβλίο περιέχει προφανώς πολλά αυτοβιογραφικά στοιχεία και μας δίνει την ιστορία της πολύπαθης αυτής χώρας από το 1973, όταν ανατράπηκε η μοναρχία του Ζαχίρ Χαν, ως τις μέρες μας. Είναι καλογραμμένο βιβλίο και διαβάζεται ευχάριστα. Ο συγγραφέας δεν είναι φανατικός, ούτε θρησκόληπτος, οπωσδήποτε όμως δεν είναι αμερόληπτος. Διαβάζοντας το βιβλίο του διαπιστώνεις την τάση του να προβάλει την εθνική περηφάνια για τη χώρα του και τους Παστούν,  την εθνοτική ομάδα στην οποία ο ίδιος ανήκει.

Ο πατέρας του αφηγητή, που είναι ουσιαστικά η κυριαρχούσα μορφή στο μυθιστόρημα, ανήκε στην άρχουσα τάξη της χώρας και είχε σπουδάσει στο πανεπιστήμιο. Άνθρωπος επιβλητικός και περήφανος, δεν έχασε την αξιοπρέπειά του ούτε την περηφάνια του, ακόμα και όταν η φορά των πραγμάτων τον κατάντησε μικροπωλητή σε υπαίθρια αγορά μιας μικρής πόλης της Καλιφορνίας. Στην αρχή του βιβλίου αναφέρονται, κάπως υπαινικτικά, οι πολιτικές εξελίξεις που ταλαιπώρησαν την πολύπαθη αυτή χώρα, από την εποχή που καταργήθηκε η μοναρχία ως την εποχή της εισβολής των σοβιετικών στρατευμάτων. Στο μεγαλύτερο όμως μέρος του η αφήγηση επικεντρώνεται στη δράση των Ταλιμπάν, των «μαθητών με τα καλάσνικοφ».

Ο αναγνώστης εντυπωσιάζεται από τον φανατισμό και τη σκληρότητα αυτών των «μαθητών της σοφίας του θεού», που πυροβολούσαν αδιστάκτως όποιον γελούσε ή τραγουδούσε, γιατί το γέλιο, η χαρά και η διασκέδαση είχαν τεθεί εκτός νόμου. Εκείνο όμως που πραγματικά σε καταθλίβει είναι η μοίρα των γυναικών, στις οποίες η προηγηθείσα  αριστερή κυβέρνηση του Μπαμπράκ Καρμάλ, είχε παραχωρήσει πλήρη πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα. Όχι μόνο χάσανε όλα τα δικαιώματά τους, αλλά δε μπορούσαν να ασκούν οποιοδήποτε επάγγελμα, ούτε να κυκλοφορούν ασυνόδευτες. Και φυσικά έπρεπε να είναι θαμμένες κυριολεκτικά στα σκούρα ή μαύρα ρούχα τους.

Παλαιότερα είχα διαβάσει ένα άλλο μυθιστόρημα για το Αφγανιστάν Το «ένα δέντρο στο κέντρο της Καμπούλ» (έκδοση Σύγχρονης Εποχής), γραμμένο όμως όχι από Αφγανό, αλλά Ρώσο και σαφώς απολογητικό της σοβιετικής εισβολής, την οποία ο καλαμπουριτζής της παρέας μου είχε τότε χαρακτηρίσει το Αυνανιστάν του Μπρέζνιεφ.

Το Αφγανιστάν ήταν ανέκαθεν χώρα δυσπρόσιτη και ο λαός της περήφανος και ανυπότακτος. Όσοι κατακτητές προσπάθησαν να τον υποτάξουν νικήθηκαν. Από τους Βρετανούς, που απέτυχαν το 1918, ύστερα από τρεις απόπειρες να εισβάλουν, ως τους Σοβιετικούς, που άδειασαν τη χώρα το 1989, μετά από δέκα χρόνια κατοχής και ως τους Αμερικανούς, που επίσης ύστερα δέκα χρόνια, δεν ξέρουν πώς να βγούνε από την παγίδα που τους έριξε ο Μπους.

Και όμως, για να θυμηθώ τους προσφιλείς μου Αρχαίους, υπήρξε ένας καταχτητής, που ρίζωσε στη χώρα αυτή, που τότε λεγότανε Βακτριανή. Ο Αλέξανδρος! Καταδιώκοντας τα τελευταία λείψανα του περσικού στρατού, ο στρατός του Αλέξανδρου μπήκε στη Βακτριανή και ακολούθως στη γειτονική Ινδία, φτάνοντας ως τον Ινδό ποταμό. Μια μεγάλη πόλη του σημερινού Αφγανιστάν το Κανταχάρ, χτίστηκε από τους Μακεδόνες και το όνομά της θυμίζει τον Αλέξανδρο, μια που οι Άραβες τον ονόμαζαν Αλ-Ισκάντερ.

Οι Μακεδόνες λοιπόν και μετά την αποχώρηση και το θάνατο του Αλέξανδρου, έμειναν στη Βακτριανή και τον καιρό των Διαδόχων στερέωσαν εκεί ένα ισχυρό βασίλειο, με επιφανείς βασιλείς, σαν τον Ευκρατίδη, τον Στράτωνα, τον Ερμαίο και τον Μένανδρο, ο οποίος μάλιστα έγινε βουδιστής και έστειλε έλληνες βουδιστές ιεραποστόλους ακόμα και στις ελληνιστικές Αίγυπτο και Συρία. Ένα από τα «ιερά βιβλία» του βουδισμού το «Μιλίντα Πάνια» (δηλαδή τα ερωτήματα του Μενάνδρου), έχει το όνομά του.

Θα θυμάστε ίσως και ένα ποίημα του Καβάφη που επιγράφεται “Νομίσματα” και αναφέρεται σε ινδικά νομίσματα “κραταιοτάτων μοναρχών, του Εβουκρατίνταζα, του Στρατάγα, του Μεναντράζα, του Εραμαϊάζα”, και τελειώνει έτσι:

“Πώς συγκινείται όμως ο Γραικός,
όταν γυρίσει τα νομίσματα απ’ την καλή πλευρά τους
και διαβάσει ελληνικά ονόματα,
Ευκρατίδης, Στράτων, Μένανδρος, Ερμαίος”.

 

65 Σχόλια to “Λίγα λόγια για το Αφγανιστάν”

  1. Αν σας άρεσε το βιβλίο, δείτε και τη ταινία «The kite runner». Εξαιρετική.

  2. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    «Όσοι κατακτητές προσπάθησαν να τον υποτάξουν νικήθηκαν». Εντάξει, δεν είναι έτσι ακριβώς. Στον πρώτο Αγγλοαφγανικό πόλεμο (1839-1842), όντως οι Βρετανοί ηττήθηκαν (και σφαγιάστηκαν) κατά κράτος, αλλά αυτό μάλλον οφειλόταν στη γεωγραφία και το χειμώνα, παρά στη γενναιότητα των Αφγανών. Στον δεύτερο Αγγλοαφγανικό πόλεμο (1878-1880) οι Βρετανοί νίκησαν. Στον τρίτο, το 1919, οι Αφγανοί εισέβαλαν στις Ινδίες (δηλαδή το σημερινό Πακιστάν), αλλά απωθήθηκαν.

  3. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Διαβάζοντας στη Βίκι, βλέπω ότι τους κατέκτησαν και οι Μογγόλοι, οι Σαφαβίδες Πέρσες και λίγο τα σουλτανάτα της Ινδίας. Μάλλον μόνο τους Σοβιετικούς νίκησαν τελικά, κι αυτό χάρη στην άφθονη βοήθεια των Αμερικάνων.

  4. Νέο Kid Στο Block said

    2. Γρηγόρη,λίγο με παραξενεύει ομολογώ το σχόλιό σου ‘’ όντως οι Βρετανοί ηττήθηκαν (και σφαγιάστηκαν) κατά κράτος, αλλά αυτό μάλλον οφειλόταν στη γεωγραφία και το χειμώνα, παρά στη γενναιότητα των Αφγανών’’. H γενναιότητα (που δεν μετριέται σίγουρα με κανένα γεναιόμετρο…:-)) συνδέεται άμεσα και με το φυσικό περιβάλλον ,και την εκμετάλευσή του ,έτσι δεν είναι;

    Νομίζω , ότι το πνεύμα του Δ.Σαραντάκου δεν είναι ακριβώς το ‘’ποτέ δεν νικήθηκαν οι Αφγανοί’’ με τον ‘’αυστηρό’’ ορισμό της στρατιωτικής ήττας (εξάλλου ‘έξυπνη βόμβα’ Vs καριοφύλι είναι στάνταρ άσσος), αλλά το ότι ποτέ οι Αφγανοί δεν ήταν μοιρολάτρες και γιεςμένηδες (φριχτά νεολογίστικη αγγλικούρα, αλλά μου βγήκε ρε παιδιά) απέναντι σε κανέναν εισβολέα,όσο μεγάλη και να ήταν η υπεροπλία του.
    Κάπου έχω διαβάσει (αλλά δεν θυμάμαι πού, ίσως στον Πρέσφιλντ όπου σίγουρα η μυθοπλασία κυριαρχεί και η ιστορική ακρίβεια ελέγχεται πολυ) ότι η εκστρατεία και η ‘νίκη’ του Αλέξανδρου στη Βακτριανή ήταν Πύρρεια από όλες τις απόψεις .

  5. Μπουκανιέρος said

    «…έστειλε έλληνες βουδιστές ιεραποστόλους ακόμα και στις ελληνιστικές Αίγυπτο και Συρία.»

    Υπάρχουν κάποια στοιχεία γι’ αυτό;

  6. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Σίγουρα δεν υπάρχει γενναιόμετρο 🙂 🙂 αλλά η νίκη είναι νίκη και η ήττα είναι ήττα. Τώρα, η άποψη ότι οι Αφγανοί «δεν υποτάσσονται ποτέ» μου φαίνεται ότι ανήκει επίσης στα πλαίσια της μυθοπλασίας που προέρχεται από προβολή στο παρελθόν της πρόσφατης ιστορίας.

  7. sarant said

    Ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    Θα συμφωνήσω μάλλον με τον Νεοκίντ στο 4.

    5: Κατά τη Βικιπαίδεια, Έλληνες βουδιστές ιεραποστόλους είχε στείλει στη Μεσόγειο ο Ασόκα
    http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Buddhism
    βλ. εκεί που λέει Hellenistic world
    αλλά και τον Μένανδρο τον ήξεραν οι αρχαίοι Έλληνες (γράφει π.χ. ο Πλούταρχος).

  8. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Ομολογώ, κύριε Σαραντάκο, ότι δεν έχω διαβάσει το βιβλίο, έχω δει, όμως, την ταινία που βασίστηκε σ’ αυτό (την αναφέρει ο κύριος Κουτσομύτης στο 1). Κατά την γνώμη μου, καταντάει εξοργιστικά απολογητική της αμερικανικής παρουσίας σ’ αυτή τη δύσμοιρη χώρα. Δεν είμαι με την Αλ-Κάιντα, βεβαίως, (αν και αυτή φαίνεται να έχει μετακομίσει ασφαλέστερα στο γειτονικό Πακιστάν), αλλά ενοχλεί πότε-πότε η ανυπόκριτη χρησιμοποίηση της τέχνης, είτε λογοτεχνία είναι είτε κινηματογράφος είτε οτιδήποτε άλλο, για προπαγανδιστικούς σκοπούς.

    Φυσικά, ο αντίλογος θα ήταν «αυτοί την πλήρωσαν, αυτοί την κάνουν ό,τι θέλουν. Και τη συνεργεία του συγγραφέα, καταπώς φαίνεται». Μα τόσο εξώφθαλμα, ρε παιδιά;

    Υ.Γ. Συμφωνώ με τον ηρωικό χαρακτήρα των παστούν/πατάν/παθάν (όλα χρησιμοποιούνται το ίδιο): πρόκειται για φυλή εξαιρετική!

  9. rogerios said

    Ζητώ συγγνώμη για την αυτοπαραπομπή, αλλά αισθάνομαι σαν ο πατέρας του οικοδεσπότη να δίνει πάσα (;): Οι Έλληνες στη Βακτριανή, μέρος Α΄, μέρος Β΄, μέρος Γ΄, και μέρος Δ΄, με Μένανδρο κι επέκταση στην Ινδία.

    Και πάλι συγγνώμη!

  10. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Ρογήρε,
    πράγματι εκεί τα λες όλα -προς τι η συγγνώμη;
    (και περισσότερα, βέβαια, αφού η Παρθία -για παράδειγμα- βρίσκεται δυτικότερα του άρθρου του κου Σαραντάκου αλλά, οπωσδήποτε, εντός του ελληνικού /-ιστικού ορίζοντα του Καβάφη)!

  11. Πάντως κι ο Μεγαλέξαντρος δεν το κράτησε και πολύ το Αφγανιστάν. Ο Σέλευκος ο Νικάτωρ το έδωσε προίκα στην κόρη του, που τηνε πάντρεψε με έναν Ινδό ηγεμόνα, τον Τσαντραγκούπτα, και πήρε ως αντίδωρο 500 πολεμικούς ελέφαντες. (http://en.wikipedia.org/wiki/Seleucus_I_Nicator#Seleucus_the_king)

    Φυσικά, αυτό που λέει ο κ. Δημήτρης Σαραντάκος, ότι οι Πάθαν είναι δύσκολος να υποταγεί λαός ισχύει ακόμη. Αν και δεν είναι ενωμένοι μεταξύ τους με φυλετικά (πόσο μάλλον με εθνικά) κριτήρια αλλά μόνο με δεσμούς οικογένειας και λυκοφιλιών (προσωρινών συμμαχιών με βάση του συμφέρον) δεν δέχονται κανέναν πάνω απ’ το κεφάλι τους. Και βέβαια οι Αμερικάνοι και οι άλλοι εισβολείς έχουν κάνει χιλιάδες τακτικά και στρατηγικά λάθη και έχουν διαπράξει ισάριθμες προσβολές εις βάρος των φυλών που ζουν εκεί.

    Όσο για τις γυναίκες που ζουν εκεί, είτε επί Ταλιμπάν είτε επί Καρζάι είναι το ίδιο δύστυχες.

  12. π2 said

    Ε, ναι, Ρογήρε, μη ζητάς συγγνώμη, αν δεν παρέπεμπες εσύ, θα παρέπεμπα εγώ.

    Κύριε Σαραντάκο, τι εννοείτε πως οι Άραβες τον ονόμαζαν Αλ-Ισκάντερ; Δεν ξέρετε πως αυτό ήταν το πραγματικό, μουσουλμανικό του όνομα; 🙂 [Κι είναι και καθηγητής πανεπιστημίου το αμερικανάκι, τρομάρα του.]

  13. Νέο Kid Στο Block said

    9. Πω,πωω! Σαπά (ημίψηλα που λέει κι ο Σαράντ) κι ευχαριστίες για το ξεστράβωμα.:-)

    Εδώ ο άλλος αναφέρει τον …πεζοναύτη(Πρέσφιλντ) κι ο Rogerio el grande ζητάει συγνώμη…(φατσούλα ερυθριάζουσα).

  14. Ο τρόμος που πήραν οι Βρετανοί φαίνεται καθαρά σε ένα (ωραιότατο κατά τα άλλα, ως συνήθως) διήγημα φαντασίας του Κίπλινγκ: The lost legion.

  15. Νέο Kid Στο Block said

    12. Σπουδαίος καθηγητάρας αυτός ο Μπεν Γιατόγκας (…πως διάολο τον λένε) 🙂

    «He should be sent to Alcatraz*, where he should be taught the names Allah, Alcázar and Alhambra»
    ,σχολιάζει ο Nickel στη λεξιλογία (δεν έχω την άδειά του να κοπυπαστώσω ,αλλά σιγά τί θα μου κάνει) 🙂

    Θα το τροποποιούσα «He should be sent to Alcazar (Larisa,Greece) during the football match AEL-PAOKara and preferably among PAOKIA” …μπλακ χιουμορ ξέρω.

  16. sarant said

    Ρογήρε, γιατί συγνώμη; Πολύ καλά έκανες και έβαλες τα λινκ!

  17. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Αφού θυμήθηκες τον Κίπλινγκ, Δύτη, θα ήταν άδικο, μου φαίνεται, να μην γράψουμε μια λέξη και για το The Man who would be King, σε ωραία ελληνική έκδοση (και επανέκδοση) από την «Άγρα»: στα εδάφη του Αφγανιστάν δεν εκτυλίσσεται η περιπέτεια ή με παρασύρει «the Big Game»;

  18. Α, φυσικά, ξεχνιέται αυτό; Ωραία κι η ταινία του Χιούστον (αν και γυρισμένη στο Μαρόκο).

  19. rogerios said

    @17: Πολύ σωστά! To Καφιριστάν«η χώρα των απίστων».

  20. Νέο Kid Στο Block said

    17.Ναι, Καφιριστάν(!). Τυπικός colonial Κίπλινγκ θα έλεγα εγώ, και τυπική ‘’they are all black,to me!’’μεταφορά στο πανί από τον Χιούστον, αλλά γιγάντιοι Σων Κόνερυ και Μάικολ Κέην (και ο Κρίστοφερ Πλάμερ –αν θυμάμαι καλά- στο ρόλο του Κίπλινγκ)

  21. Καλά θυμάσαι, αλλά κτγμ αδικείς τον μεγάλο Κίπλινγκ λέγοντάς τονα «τυπικό colonial». Παραδέχομαι βέβαια πως είμαι προκατειλημμένος.

  22. Νέο Kid Στο Block said

    21. If ,τον αδίκησα, my apologies προς τον προκατειλημμένο οπαδό του! 🙂

  23. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    @21,
    έτσι τον είχε αποκαλέσει και η Λιάνα Κανέλλη, και μάλιστα σε συνέντευξή της στην τηλεόραση (όλα εκεί τα λέει, βέβαια), και επιπλέον τον αποκάλεσε με μένος, σαν να της είχε σκοτώσει την προηγουμένη τη μάνα.
    Α, πρόσθεσε για την απόδειξη των όσων έλεγε, το παράδειγμα του If (:το τι κακό του έχει κάνει αυτού του ανθρώπου αυτό το ποίημα, ΑΝ το ήξερε δεν θα το έγραφε ποτέ -αν και, μεταξύ μας, υποψιάζομαι ότι λίγο ενδιαφέρει πλέον τον Κίπλινγκ η γνώμη της κυρίας Κανέλλη)!

  24. Να τι λέει για το If ο ίδιος ο Κ.:
    «…περιείχε συμβουλές τελειότητας που είναι πολύ εύκολο να δοθούν. Άπαξ και ξεκίνησε, οι μηχανισμοί της εποχής διέδωσαν τις συμβουλές σαν χιονοστιβάδα, κατά τρόπο που με ξάφνιασε. Σχολεία και άλλα εκπαιδευτικά ιδρύματα θεώρησαν ότι οι συμβουλές του ποιήματος έχουν να κάνουν κάτι με τα βάσανα της νιότης, κάτι που δε βοηθούσε καθόλου τη σχέση μου με τους νέους όταν τους συναντούσα. («Γιατί το γράψατε αυτό; Με έβαλαν να το γράψω δυο φορές για τιμωρία»). Το τύπωσαν σε κάρτες που κρεμάστηκαν σε γραφεία και υπνοδωμάτια, το ανέλυσαν και το ανθολόγησαν μέχρι εξαντλήσεως. Είκοσι επτά έθνη το μετέφρασαν σε είκοσι επτά γλώσσες και το τύπωσαν σε κάθε είδους ύφασμα.»

  25. 0: Σχετικό είναι το βιβλίο του Νίκου Δήμου «Ο Έλληνας Βούδδας».

  26. sarant said

    24: Χαρακτηριστικό είναι ότι το If έχει επίσης παρωδηθεί -θυμάμαι μια παρωδία του Βάρναλη, αλλά υπάρχουν κιάλλες, ίσως πολλές. Ωραίο θέμα…

  27. Νέο Kid Στο Block said

    24. Άσε, που ενέπνευσε και τον Νομασλανδό Ifby να γράψει κάτι »παρόμοιο» 🙂

  28. LandS said

    Ο Μεγαλέξαντρος δεν κατάκτησε το Αφγανιστάν. Κάτι σαν σώγαμπρος πήγε. 🙂 🙂

    Και δεν θυμάμαι να λεηλάτησε και να έκαψε καμία πόλη (1) όπως έκανε με την Περσέπολη ίνα πληρωθή το υπό του Στάθεως ρηθέν » Ουδείς κατακτητής έσωσε(2) ουδέποτε τις χώρες που λεηλάτησε»

    (1) Όχι ότι βρήκε και τίποτα να λεηλατήσει.
    (2) «Εκπολίτισε»

  29. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    @24,
    πού τα λέει αυτά; στο «Κάτι από τη ζωή μου»;
    Το έχω διαβάσει αλλά δεν θυμάμαι το απόσπασμα που αναφέρεις.

    (Σημειωτέον ότι ο Μπόρχες, στον οποίον επίσης άρεσε ο Κίπλινγκ, έλεγε ότι ο τίτλος της αυτοβιογραφίας του θα έπρεπε να είναι «Πολύ λίγο από τη ζωή μου»…)

  30. LandS said

    Όταν οι ΗΠΑ κατέλαβαν τις Φιλιππίνες ο Ρ.Κ. έγραψε

    The White Man’s Burden

    Take up the white man’s burden
    Send forth the best ye breed
    Go bind your sons in exile
    To serve your captives need

    και συνεχίζει, στις επόμενες στροφές, με πολλά τέτοια ανωτεροφυλικά (της ανώτερης φυλής, μη παρεξηγηθώ) γλυκανάλατα που κάνουν το χαρακτηρισμό «τυπικός αποικιοκράτης» ήπιο!

  31. rogerios said

    @28: Ίσα, ίσα, μια χαρά ήταν η αστική ανάπτυξη της Κ. Ασίας των Αχαιμενιδών (τα Βάκτρα στη Βακτριανή άη η Μαρακάνδα στη Σογδιανή ήταν σημαντικές πόλεις της αυτοκρατορίας), οπότε είχε πράμα να λεηλατήσει. Το σώγαμπρος δε στέκει (:), αφενός γιατί ο γάμος γίνεται μετά την ολοκλήρωση της κατάστασης, αφετέρου γιατί η όποια περιοχή δικαιοδοσίας του μετέπειτα πεθερού του Αλέξανδρου, του Οξυάρτη, ήταν στη Σογδιανή, άρα εκτός του σημερινού Αφγανιστάν.

    Στη Βακτριανή και Σογδιανή παίχτηκε η πιο βίαιη πράξη του πολέμου: μετά την κατάπνιξη της συντεταγμένης αντίστασης (Βήσσος, Σπιταμένης), ακολουθεί ανταρτοπόλεμος από τη μια, βιαιοπραγίες κι άλλα αντίποινα από την άλλη. Το Βιετνάμ του Αλέξανδρου ήταν η Κ. Ασία, μόνο που τελικά, σε αντίθεση προς τους Αμερικανούς, αυτός δεν έχασε τον πόλεμο…

  32. rogerios said

    31: παρόραμα (σαν τον Κορνήλιο έχω γίνει 🙂 ): «ολοκλήρωση της κατάΚΤΗΣΗΣ» βεβαίως.

  33. 29 Ναι, από εκεί το αντέγραψα. Για την ακρίβεια μέσω του εαυτού μου εδώ, όπου θα δείτε μια σειρά φανατικούς αντιαποικιοκράτες και θαυμαστές του Κίπλινγκ, με πρώτο την αφεντιά μου.
    Είπα να μην κάνω αυτοπαραπομπή, αλλά με παρέσυρε ο Ρογήρος. 🙂

  34. physicist said

    … Εκείνο όμως που πραγματικά σε καταθλίβει είναι η μοίρα των γυναικών, στις οποίες η προηγηθείσα αριστερή κυβέρνηση του Μπαμπράκ Καρμάλ, είχε παραχωρήσει πλήρη πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα. Όχι μόνο χάσανε όλα τα δικαιώματά τους, αλλά δε μπορούσαν να ασκούν οποιοδήποτε επάγγελμα, ούτε να κυκλοφορούν ασυνόδευτες. Και φυσικά έπρεπε να είναι θαμμένες κυριολεκτικά στα σκούρα ή μαύρα ρούχα τους.

    Υπεραπλουστευτική μου φαίνεται αυτή η δήλωση: ο Καρμάλ ανέβηκε στην εξουσία με τη βία και διατηρήθηκε σ’ αυτή με τη βοήθεια των Σοβιετικών εισβολέων, τι θα πει πλήρη πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα εδώ; Το PDPA, του οποίου ήταν ηγέτης, φυλάκισε, βασάνισε και δολοφόνησε χιλιάδες πολιτικούς του αντιπάλους. Ναι μεν αναγνωρίστηκε ισότητα στις γυναίκες αλλά ήταν ισότητα σε καθεστώς τυραννικό — μη νομίζουμε κιόλας ότι το Αφγανιστάν ήταν δημοκρατική χώρα επί Προεδρίας του Καρμάλ. Μια ακόμη ανακρίβεια έγκειται στο ότι η προταση αυτή του κ. Δ. Σαραντάκου δημιουργεί την εντύπωση ότι οι Ταλιμπάν διαδέχτηκαν τον Καρμάλ, ενώ στην πραγματικότητα μεσολάβησαν η Κυβέρνηση Νατζιμπουλάχ μέχρι το 1992, και μετά τέσσερα ακόμη χρόνια του Ισλαμικού Κράτους του Αφγανιστάν και του Εμφυλίου Πολέμου που τελικώς έφεραν στην εξουσία τους Ταλιμπάν το 1996.

  35. sarant said

    Φυσικέ, η αλήθεια είναι ότι η θέση των γυναικών επί καθεστώτος Καρμάλ στο Αφγανιστάν ήταν απερίγραπτα καλύτερη από ό,τι επί Ταλιμπάν -άλλωστε, και στη μετακανταφική Λιβύη είναι μάλλον σίγουρο ότι οι γυναίκες θα έχουν λιγότερες ελευθερίες από πριν.

  36. physicist said

    #35. Δεν έχω αντίρρηση ότι η θέση των γυναικών ήταν καλύτερη επί Καρμάλ, Νίκο, όμως η έκφραση [οι γυναίκες είχαν] πλήρη πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα είναι παραπλανητική. Και επί Χούντας στην Ελλάδα είχαν οι γυναίκες πλήρη πολιτικά δικαιώματα, ψήφισαν λ.χ. εξίσου ελεύθερα με τους άντρες στο Δημοψήφισμα-παρωδία του 1973.

  37. Προ ετών οι Βρετανοί είχαν ψηφίσει για τα δημοφιλέστερα ποιήματα της παιδείας των, και πρώτο είχε έλθει το…. αποικιοκρατοδοξαστικό «Aν» του Κίπλιγκ, με δεύτερο όμως το προσωπικά αγαπημένο μου της γεροντοκόρης του Τσέλσυ, Στήβι Σμιθ «Not waiving but drowning».
    Πιο λακωνικό το δικό μας, κυριολολεκτώντας εδώ, το ‘Αν’, που έδωσαν μονολεκτικά απαντηση οι Λάκωνες στις απειλές του Πύρρου, «αν κατέβω στην Σπάρτη θα σας.., αν αντισταθείτε θα σας… αν μπώ στην πόλη θα σας….». Απάντηση: «Άν»… Everything, dear NewKid, is so.. iffy!

  38. Νέο Kid Στο Block said

    37. Ωχ! Παρεξήγησις, σιόρ Τίτε! Ο Ifby είναι υπαρκτότατος νομασλανδός ποιητής.
    Δείτε και εδώ: https://sarantakos.wordpress.com/2011/01/15/nomansland/#comment-77763 🙂

    Σύμφωνα με μελέτες-του πανεπιστημίου του Γουόρσο- προυπήρξε του Ράντγιαρ και έπεσε θύμα πνευματικής υποκλοπής από τον colonial …

  39. π2 said

    Ακούγεται πάντως αρκούντως ειρωνικό να συζητάμε εδώ για την αποικιοκρατική στάση του Κίπλιγκ, όταν μια άλλη αποικιοκρατική εισβολή έρχεται με βήμα ταχύ:

    radical proposal, dismissed by some officials as a form of colonialism>

    λέει το Ρόιτερς.

    Θα βρούμε άραγε, ως νέο Αφγανιστάν, έναν Γερμανό Κίπλιγκ να περιγράψει με αφ’ υψηλού ενδιαφέρον, ανάμεσα στη φρίκη και στη γοητεία, τη δική του εικόνα για την Ελλάδα;

  40. sarant said

    Ωχ…

  41. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Μια και αναφέρθηκαν οι γυναίκες στο Αφγανιστάν, έχει στη Βίκι μια λεπτομέρεια για τη συμμετοχή τους στην εκτέλεση Βρετανών αιχμαλώτων στο δεύτερο Αγγλο-αφγανικό πόλεμο http://en.wikipedia.org/wiki/Second_Anglo-Afghan_War
    Μάλλον του έκανε εντύπωση του Βικιαρθρογραφέα, γιατί οι 13 από τις 18 παραπομπές του άρθρου βρίσκονται σε αυτή την παράγραφο… 🙂 🙂

  42. Μπουκανιέρος said

    7γ Εμ. βασικά στο Ρογήρο απευθυνόταν το ερώτημα του 5 (δεν το είπα αλλά μερικά πράγματα εννοούνται).
    Πιο συγκεκριμένα, αν υπάρχουν, σε ελληνικές πηγές,κάποιες μαρτυρίες γι’ αυτές τις ιεραποστολές (σε Συρία και κυρίως σε Αίγυπτο).
    Το απόσπασμα από Στρωματείς (του Κλήμη) που έχει το λινκ 7 είναι μια πολύ γενική και ασαφής ένδειξη, νομίζω.

  43. Γιώργος Πρίμπας said

    Το Αφγανιστάν είναι η κυριότερη χώρα παραγωγής οπίου (από το οποίο φτιάχνεται η ηρωίνη). Αξίζει να τονιστεί ότι μετά το 2002 και την κατάληψή της χώρας από τις νατοϊκές δυνάμεις η παραγωγή του οπίου γνώρισε ραγδαία αύξηση και έφτασε σήμερα να αποφέρει το 60% του ΑΕΠ της χώρας αυτής. Υποτίθεται βέβαια ότι όλοι προσπαθούν να καταστρέψουν τις σοδειές οπίου οι οποίες καλλιεργούνται σε 1.300.000 στρέμματα (περίπου το 1/3 του νομού Αττικής!) αλλά, παρά τις σκληρές προσπάθειες μόνο φέτος η παραγωγή αυξήθηκε 50-60% σε σχέση με το 2010.

  44. rogerios said

    Λοιπόν, αγαπητέ Μπουκάν,

    έχω μια υποψία ότι ίσως υπάρχει μια σύγχυση μεταξύ Μενάνδρου και Ασόκα. Ο συμπαθής αυτός Ινδός ηγεμόνας έστειλε πρεσβευτές σε όλους τους ηγεμόνες των ελληνιστικών βασιλείων της εποχής (Αντίοχο Β΄ Θεό, Πτολεμαίο Β΄Φιλάδελφο, Αντίγονο Γονατά της Μακεδονίας, Μάγα της Κυρήνης και Αλέξανδρο Β΄ της Ηπείρου) για να κηρύξουν τη διδασκαλία του Βούδα. Δεν έχω υπόψη μου πρεσβείες του Μενάνδρου για τον σκοπό αυτό (ούτε άλλες άμεσες επαφές με τα ελληνιστικά βασίλεια της εποχής του). Όπως άλλωστε εξηγώ και στο τέταρτο από τα κείμενά μου, πρέπει να υπήρξαν δύο Μένανδροι. Ο πρώτος από τους δύο, ο Σωτήρ, πρέπει να είναι αυτός που σταθεροποίησε τις ελληνικές κτήσεις στην κοιλάδα του Ινδού και τη Β. Ινδία. Ο δεύτερος, ο Δίκαιος, πρέπει να είναι ο Μένανδρος/ Μιλίντα των βουδιστικών πηγών.

  45. rogerios said

    Και συμπληρώνοντας (γιατί, τα περί Ασόκα τα είχε πει ήδη ο οικοδεσπότης), ο Μένανδρος ήταν μεν γνωστός στον Πλούταρχο, αλλά ως μεγάλος στρατιωτικός ηγέτης κι όχι ως πιστός της βουδιστικής διδασκαλίας. Κατά τον ΠΛούταρχο, ο Μένανδρος πέθανε ενώ βρισκόταν σε εκστρατεία: “Μενάνδρου δέ τινος ἐν Βάκτροις ἐπιεικῶς βασιλεύσαντος εἶτ´ ἀποθανόντος ἐπὶ στρατοπέδου, τὴν μὲν ἄλλην ἐποιήσαντο κηδείαν κατὰ τὸ κοινὸν αἱ πόλεις, περὶ δὲ τῶν λειψάνων αὐτοῦ καταστάντες εἰς ἀγῶνα μόλις συνέβησαν, ὥστε νειμάμενοι μέρος ἴσον τῆς τέφρας ἀπελθεῖν, καὶ γενέσθαι μνημεῖα παρὰ πᾶσι τοῦ ἀνδρός” (Πολιτικά Παραγγέλματα, 28, 6). Το πορτρέτο αυτό δεν ταιριάζει και τόσο με τον σοφό συνομιλητή του Ναγκασένα.

  46. ΣΑΘ said

    » Το σούρουπο έπεφτε στα άγρια βουνά τού Αφγανιστάν, όταν το 1976 μια πομπή αυτοκινήτων είχε σταθμεύσει στον μεθοριακό σταθμό με το Πακιστάν. Μάταια Αμερικανοί, Γάλλοι, Βρετανοί τουρίστες και επιστήμονες επεδείκνυαν στην μελαψή φρουρά τα διαβατήριά τους. Οι Μεγάλες Δυνάμεις δεν περνούσαν εκεί. Πλησίασε δειλά ο τελευταίος τής σειράς και έδειξε το διαβατήριό του στον επικεφαλής τής Φρουράς. Διαβατήριο μικρής χώρας. Τα μάτια τού Αφγανού έλαμψαν: Εσύ περνάς. Είσαι δικός μας αδελφός. Κι εμείς είμαστε απόγονοι τού Ισκεντέρ. Ο μικρός αδελφός τών Αφγανών πολεμιστών ονομάζεται Νέστωρ Μάτσας και μαρτυρεί. »

    Ν. Ι. Μέρτζος, «ΕΜΕΙΣ ΟΙ ΜΑΚΕΔΟΝΕΣ», (εκδ. ΛΕΒΑΝΤΗΣ Α.Ε., 4η έκδ. [1993] ) σελ. 22.

  47. Νέο Kid Στο Block said

    39. Ω,Πιδύε , τί ωραίος και διαφωτιστικός λίκνος! Μου άρεσε πολύ το:
    «You need someone who can speak Greek but who is not on the side of the Greeks,»
    Μα δεν πληρεί ο ΓΑΠ τας ως άνω προδιαγραφάς;… εντάξει στο πρώτο σκέλος υστερεί ελαφρά, αλλά εκεί θα κολλήσουμε τώρα;
    🙂 🙂

  48. Immortalité said

    Ψάχνεις τον Δύτη; Φώναξε: «Κίπλινγκ!» 😉

    Τα κείμενα του κ. Δημήτρη μου αρέσουν γιατί έχουν πολλούς βλαστούς. Και ο καθένας παίρνει το δρόμο του.

  49. π2 said

    Τα πρόλαβε ο Ρογήρος στα 44-45. Υπάρχουν πάντως και ιστορίες βουδιστικών ιεραποστολών με Έλληνες την εποχή του Μενάνδρου (λογικά του συνομιλητή του Ναγκασένα, αλλά τρέχα γύρευε):

    Από την Αλεξάνδρεια την πόλη των Ελλήνων ήρθε ο Μαχανταρμαρακσίτα [ο Μέγας Προστάτης της Ντάρμα] με 30.000 μοναχούς.

    Την πήραμε τη Σρι Λάνκα, αδέρφια!

  50. rogerios said

    @48: Δικιά μας!!! 🙂

    Αντιγράφω από τα δικά μου (μέρος Δ΄): «Δεν αμφισβητείται… ότι ο βουδισμός γνώρισε διάδοση μεταξύ των Ελλήνων: σύμφωνα λ.χ. με τη Μαχαβάμσα (“Το Μεγάλο Χρονικό”), ιστορικό ποίημα που γράφηκε στη Σρι Λάνκα, τον 2ο αιώνα π.Χ., επισκέφτηκε το νησί προερχόμενος “από την Αλασάντα (που υποθέτουμε ότι πρόκειται για την Αλεξάνδρεια του Καυκάσου στους Παροπαμισάδες) ο Γιόνα (Έλληνας) σοφός Μαχανταμμαρακχάτα με τριάντα χιλιάδες μοναχούς”».

    Αυτό που δεν βρίσκω με τίποτε είναι πρεσβείες του Μενάνδρου προς τα ελληνιστικά βασίλεια.

  51. rogerios said

    Τάκανα σαλάτα με τα παροράματα – εκτός κι αν βγήκε στο μεταξύ σχόλιο από τη σπαμοπαγίδα, οπότε δεν φταίω εγώ – . Το πιο πάνω σχόλιό μου εννοείται ότι κολλάει με το 49 του π2.

  52. sarant said

    Γιόνα ο Έλληνας, Ίωνας φυσικά. Όχι, σπαμοπαγίδα δεν δούλεψε ακόμα.

  53. π2 said

    Προφανώς δεν είναι πρεσβείες προς τα ελληνιστικά βασίλεια, Ρογήρε, συμφωνώ μαζί σου πως τον Ασόκα είχε κατά νου ο κύριος Δημήτρης. Απλώς είπα να αναφέρω τους 30.000 Έλληνες βουδιστές του Μενάνδρου, που πάντοτε μου έκαναν εντύπωση, σε περίπτωση που κάποιος -κακώς- δεν είχε δει το κείμενό σου. [Το ‘σωσα; 😛 Βασικά είχα ξεχάσει ότι το ανέφερες το Χρονικό.]

    Παρεμπιπτόντως, η γλώσσα Πάλι έχει άλλο όνομα στα ελληνικά;

  54. rogerios said

    Αγαπητέ π2, είσαι αστέρι και τίποτε δεν χρειαζόταν να σώσεις! 🙂

    Τι να λέμε τώρα, η σκηνή της απόβασης στη Σρι Λάνκα των τριάντα χιλιάδων ελληνοβουδιστών μοναχών είναι ασύλληπτη. Έπος! Κάποιος να τη σκηνοθετήσει, παρακαλώ!

    Τώρα πάλι για την Πάλι (η ώρα των κρύων αστείων), δεν έχω ιδέα. Έχει; [κάτι ιδέες δεν τις λέω, γιατί θα γίνουμε όλοι Ινουίτ] 🙂

  55. rogerios said

    ΟΚ! Έκανα μια προσπάθεια να κατανικήσω την τεμπελιά μου και διαπιστώνω ότι τα Πάλι (α) κατατάσσονται στις πρακρίτ γλώσσες, β) είναι ουσιαστικά τα μαγάδι, η γλώσσα που μιλιόταν αρχικά στο βασίλειο της Μαγάδας. Ουφ… μα πού είναι οι γλωσσολόγοι μας που παίζουν σανσκριτικά και άλλα στα δάχτυλα; 😉

  56. Πάλι με χρόνια και καιρούς, πάλι δικιά μας είναι!

  57. Θα σκάσω αν δεν το πώ!
    στο 46 ο/η ΣΑΘ είπε
    Τα μάτια τού Αφγανού έλαμψαν: Εσύ περνάς. Είσαι δικός μας αδελφός. Κι εμείς είμαστε απόγονοι τού Ισκεντέρ. Ο μικρός αδελφός τών Αφγανών πολεμιστών ονομάζεται Νέστωρ Μάτσας και μαρτυρεί.

    Οι Αφγανοί είναι φίιιλοι μας!

  58. sarant said

    Ο ΣΑΘ

  59. tomoly said

    Χαίρετε!

    @»Και όμως, για να θυμηθώ τους προσφιλείς μου Αρχαίους, υπήρξε ένας καταχτητής, που ρίζωσε στη χώρα αυτή, που τότε λεγότανε Βακτριανή. Ο Αλέξανδρος! Καταδιώκοντας τα τελευταία λείψανα του περσικού στρατού, ο στρατός του Αλέξανδρου μπήκε στη Βακτριανή και ακολούθως στη γειτονική Ινδία, φτάνοντας ως τον Ινδό ποταμό. Μια μεγάλη πόλη του σημερινού Αφγανιστάν το Κανταχάρ, χτίστηκε από τους Μακεδόνες και το όνομά της θυμίζει τον Αλέξανδρο, μια που οι Άραβες τον ονόμαζαν Αλ-Ισκάντερ».

    Ακόμα και ο μέγιστος των μεγάλων, Αλέξανδρος, ΑΠΕΦΥΓΕ να πολεμήσει τους Αφγανούς. Δεν τους κατέκτησε με τα όπλα. Ο Αλέξανδρος ήταν και πολύ μεγάλος πολιτικός, άσχετα αν εμείς ασχολούμαστε μόνο με τα στρατιωτικά του επιτεύγματα. Τους Αφγανούς- Βακτριανούς, λοιπόν, τους «κατέκτησε» με πολιτικά μέσα, κυριότερο των οποίων ήταν οι μεικτοί γάμοι, όπως λέει και ο σεβαστός και αειθαλής γέροντάς σας, κ. Σαραντάκο. Εξ άλλου και ο ίδιος παντρεύτηκε πριγκίπισσα Αφγανή, την Ρωξάνη, -που τραγουδούσαν και οι «Police».

    Για την Κανταχάρ, και όλες τις Αλεξάνδρειες του Μεγαλέξανδρου, εδώ: «Ισκαντάρ- Κανταχάρ- Αλεξάνδρεια»-
    http://gkdata.wordpress.com/2011/07/27/%CE%B9%CF%83%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AC%CF%81-%CE%BA%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B1%CF%87%CE%AC%CF%81-%CE%B1%CE%BB%CE%B5%CE%BE%CE%AC%CE%BD%CE%B4%CF%81%CE%B5%CE%B9%CE%B1/

    (Το ξέρετε ότι οικοδομείται στην Μαλαισία πόλη τρεις φορές μεγαλύτερη από την Σιγκαπούρη [!] και θα λέγεται «Ισκαντάρ»;;;)

    Γενικά για το Αφγανιστάν, εδώ: «10 χρόνια πόλεμος Αφγανιστάν: Ράμπο – Ξυπόλητοι 1 – 3 (!!!)»- http://gkdata.wordpress.com/2011/10/08/10-%CF%87%CF%81%CF%8C%CE%BD%CE%B9%CE%B1-%CF%80%CF%8C%CE%BB%CE%B5%CE%BC%CE%BF%CF%82-%CE%B1%CF%86%CE%B3%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%AC%CE%BD-%CF%81%CE%AC%CE%BC%CF%80%CE%BF-%CE%BE%CF%85%CF%80/

    ΓΕΙΑ + ΧΑΡΑ!

  60. Πάνος said

    Νίκο,

    θα το πω: άλλαξε τη φωτογραφία του κ. Σαραντάκου!

    (Δεν είναι υποχρεωτικό βέβαια…) 😉

  61. sarant said

    Θα διαβιβάσω την υπόδειξη αρμοδίως 🙂

  62. Νέο Kid Στο Block said

    Γιατί; Τί έχει η φωτογραφία; Αρχοντάνθρωπος με τα όλα του ο φάδερ!

  63. Χ. Αρβανιτίδης said

    Μόνο η υπενθύμιση του τίτλου και ένα [ καταληκτικό ] απόσπασμα [ πού, μάλλον,τα λέει όλα ]:

    «The young British soldier»

    «When you’re wounded and left on Afghanistan’s plains,
    And the women come out to cut up what remains,
    Jest roll to your rifle and blow out your brains
    An’ go to your Gawd like a soldier.»

  64. Μπουκανιέρος said

    44-45 Ρογήρε μερσί.

  65. ΣΑΘ said

    @ 57, 58 :

    Ούτε μία (1) λέξη από τα αναφερόμενα στο 46 δεν είναι τού ΣΑΘ.

    Στο τέλος τού κειμένου, αναγράφεται:

    » Ν. Ι. Μέρτζος, “ΕΜΕΙΣ ΟΙ ΜΑΚΕΔΟΝΕΣ”, (εκδ. ΛΕΒΑΝΤΗΣ Α.Ε., 4η έκδ. [1993] ) σελ. 22.»

    Επομένως, «ο ΣΑΘ [δ έ ν] είπε» !

    Ελόγου μου, συνεισέφερα ταπεινά κάτι που (με την απαραίτητη άδειά σας, φυσικά) θεώρησα αξιοσημείωτο.

    Και το συμπέρασμα, ‘Σκύλε της Β.Κ’., ότι » Οι Αφγανοί είναι φίιιλοι μας!», είναι αποκλειστικά δικό σας.

    Ευχαριστώ για τη φιλοξενία.

    ΥΓ
    Βάλια Κάλντα, Αρκουδόρεμα, Φλέγγες!
    Μα την αλήθεια, αξίζει τον κόπο να περιφέρεται κανείς εκεί, έστω και ως Σκύλος !

    Γεια και χαρά!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: