Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Τα δισεκατομμύρια του Γιούγκερμαν και οι δήθεν λογοτέχνες: δυο κατοχικές επιστολές του Μ. Καραγάτση

Posted by sarant στο 20 Νοεμβρίου, 2011


Την Κυριακή προσπαθώ να παρουσιάζω θέμα λογοτεχνικό, αν δεν τύχει κάτι άλλο. Και το σημερινό θέμα λογοτεχνικό είναι, ή ίσως μικροφιλολογικό. Αφορά τον Μ. Καραγάτση, έναν από τους δημοφιλέστερους πεζογράφους μας, που ακόμα και σήμερα, 50 χρόνια και βάλε από τον θάνατό του, εξακολουθεί να διαβάζεται. Θα παρουσιάσω σήμερα δυο επιστολές του, που γράφτηκαν και οι δυο στη διάρκεια της κατοχής και που έχουν το κοινό στοιχείο ότι περιστρέφονται γύρω από τα χρήματα.

Λίγοι Έλληνες συγγραφείς κατάφεραν να ζουν από την πένα τους. Ο Καραγάτσης θα πρέπει να ήταν ένας από αυτούς, αλλά έτσι κι αλλιώς γνώρισε επιτυχία στις βιοποριστικές επαγγελματικές του δραστηριότητες, οπότε ήταν ευκατάστατος. Στα δυο γράμματα που θα δούμε σήμερα, κάνει ο ίδιος λόγο για την οικονομική του κατάσταση, στο πρώτο για να διαψεύσει ότι είναι ένας από τους πλουσιότερους Έλληνες και στο δεύτερο για να αρνηθεί ότι του έχει χορηγηθεί οικονομική ενίσχυση από το κράτος. Όποιος έχει ασχοληθεί με τον Καραγάτση, ξέρει ότι στις δημόσιες αντιπαραθέσεις του μέσω του Τύπου ήταν είρωνας και ελαφρώς εριστικός, κι αυτές εδώ οι επιστολές δεν αποτελούν εξαίρεση.

Η πρώτη επιστολή στάλθηκε στη Νέα Εστία στις αρχές του 1942 (δεν έχω κρατήσει ακριβή ημερομηνία, πάντως πρώτο εξάμηνο). Να σημειωθεί ότι ο Καραγάτσης είχε δημοσιεύσει τον Γιούγκερμαν σε (πολλές) συνέχειες στο ίδιο περιοδικό το 1938, και στη συνέχεια τις δυο νουβέλες «Το βουνό των λύκων» και «Ο γυρισμός του Γιούγκερμαν», που συναποτέλεσαν τον τόμο «Τα στερνά του Γιούγκερμαν» που σήμερα αποτελεί τον δεύτερο τόμο του έργου. Για τον Γιούγκερμαν ακριβώς γίνεται λόγος στην επιστολή -και για τα… μυθώδη κέρδη που απέφερε στον συγγραφέα του. Ο Καραγάτσης απευθύνεται στον Πέτρο Χάρη, τον διευθυντή του περιοδικού. Κρατάω την ορθογραφία του πρωτοτύπου αλλά μονοτονίζω:

Αγαπητέ μου Χάρη,

Τα μάτια μου δεν το είδαν, ειδαλιώς θα είχαν χάσει το φως τους. Φαίνεται όμως πως είναι αλήθεια. Μ’ εβεβαίωσαν άνθρωποι αξιόπιστοι και με θέση ευυπόληπτη στην λοιπή κοινωνία.

Μια εφημερίδα βραδυνή εδημοσίεψε μια καμπάνια «Πώς περνούν τον πόλεμο οι λογοτέχνες μας». Κ’ έγραφε για τον υποφαινόμενο πως, χάρη στα τεράστια κέρδη που του άφισε ο «Γιούγκερμαν», μπορεί να θεωρηθεί από τους πλουσιότερους Έλληνες.

Γνωρίζεις καλά τι χρηματικά ωφελήματα μου άφισε αυτό το μυθιστόρημα, αφού με σένα -σαν αντιπρόσωπο του Οίκου Κολλάρου- έκλεισα τις συμφωνίες. Μερικές χιλιάδες δραχμές κατ’ αποκοπή για τη δημοσίευση στη «Νέα Εστία» και για την ανατύπωση σε χίλια αντίτυπα, που θα πουλιόντανε για λογαριασμό του εκδότη

Αυτή είναι η επίσημη αλήθεια. Την ανεπίσημη όμως και την πιο φοβερή δεν τη γνωρίζεις.

Με τις χιλιάδες λοιπόν αυτές αγόρασα ένα λαχνό των ιπποδρομιών του Ντάρμπυ, και φυσικά κέρδισα 300.000 λίρες χρυσές, που τις φύλαξα τρία ολόκληρα χρόνια στην καρβουναποθήκη του σπιτιού μου. Εδώ και μια βδομάδα, αποφάσισα να τις πουλήσω στη μάβρη αγορά του χρυσαφιού, κ’ έπιασα -είμαι δαιμόνιος στα τοιαύτα- την ανώτερη τιμή των 125.000 δρχ. τη λίρα. Δηλαδή σύνολο τριανταεφτά δισεκατομμύρια πεντακόσια εκατομμύρια δραχμές. Κατά παράβαση του σχετικού νόμου, αρνήθηκα να πάρω επιταγές, και εισέπραξα όλο το παραπάνω ποσό σε μετρητά, δηλαδή χιλιάρικα.

Δεδομένου ότι εκατό χιλιάρικα ζυγίζουν σαρανταέξι δράμια, τα τριανταεφτά εκατομμύρια πεντακόσιες χιλιάδες χιλιάρικα έχουν βάρος 42.550 οκάδες ή 54.550 κιλά. Ενοίκιασα, λοιπόν, έντεκα μεγάλα φορτηγά αυτοκίνητα των 5 τόννων το καθένα και κουβάλησα τα χρήματά μου από το μαβραγορίτη χρηματιστή σε ειδική αποθήκη, γιατί το σπίτι μου δεν τα χωρούσε. Και φαίνεται πως ο δαιμονισμένος συντάχτης της βραδυνής εφημερίδας πληροφορήθηκε τα καθέκαστα από ακριτομύθιες των σωφέρηδων.

Μια τέτοια δημοσιογραφική ενημερότης και διεισδυτικότης πρέπει να πάρει άξια ανταμοιβή. Γι’ αυτό, θυσιάζοντας μερικά ψωροεκατομμύρια, θα χαρίσω στον κ. συντάκτη ένα υποβρύχιο, για να ψαρεύει σουπιές στα νερά της ελληνικής δημοσιογραφίας.

Σε θερμοπαρακαλώ, μην κάνεις κανέν’ αστείο και δημοσιέψεις την «παρούσαν». Αν τη διαβάσει ο έφορος της συνοικίας μου, θα με ταράξει στο συνθετικό!

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Μ. ΚΑΡΑΓΑΤΣΗΣ

Από κάτω, το περιοδικό σημειώνει:

Σημ. τ. Ν. Εστίας: Παραβαίνοντας την επιθυμία του συνεργάτη μας, φέρουμε το γράμμα του στη δημοσιότητα. Κι’ αν τυχόν τον «κοπανίσει» ο έφορος, αναλαμβάνουμ’ εμείς να πληρώσουμε το φόρο, αφού αυτά που κέρδισε ο κ. Καραγάτσης απ’ τον «Γιούγκερμαν» είναι ψιχία μπροστά … σ’ εκείνα που κερδίσαμ’ εμείς!

Ομολογώ ότι δεν ξέρω τι είναι το «συνθετικό» -σίγουρα κάτι σχετικό με εφορίες και πρόστιμα. Να προσθέσω ότι η συζήτηση γίνεται αρχές 1942, πριν αρχίσει να καλπάζει ο πληθωρισμός της Κατοχής. Για να έχετε ένα μέτρο σύγκρισης, η εφημερίδα κόστιζε 10 δραχμές. Βέβαια, στη συνέχεια ο πληθωρισμός πήρε τον ανήφορο: το καλοκαίρι του 1942 η εφημερίδα πήγε στις 20 δραχμές και έκλεισε τη χρονιά στις 100.

Τον Σεπτέμβριο του 1943 που γράφεται το δεύτερο γράμμα που θα δούμε, στην εφημερίδα Πρωία, η τιμή της εφημερίδας έχει φτάσει τις 400 δραχμές. Και το δεύτερο γράμμα με τα οικονομικά ασχολείται. Και πάλι διατηρώ την ορθογραφία, αλλά μονοτονίζω:

Η ενίσχυσις των λογοτεχνών

Λαμβάνομεν και δημοσιεύομεν την κάτωθι επιστολήν:

Φίλε κ. Διευθυντά

Αργά πληροφορήθηκα ότι ο πρόεδρος επιτροπής ενισχύσεως λογοτεχνών εδήλωσε σε συνέντευξή του δημοσιευμένη στ’ «Αθηναϊκά Νέα» πως δεν υπάρχει λογοτέχνης ή δήθεν λογοτέχνης που να μην ευεργετείται από τα χρήματα της επιτροπής.

Δίχως άλλο, ο κ. πρόεδρος το είπε αυτό σαν σχήμα λόγου κι’ απάνω στη ρύμη του λόγου, κατά το σύστημα των αγαπητών στο νεοέλληνα υπερβολικών εικόνων. Όταν όμως έχη κανείς θέση υπεύθυνη σε οργανισμό δημοσίας σημασίας πρέπει να καλοζυγίζη τις κουβέντες του και μάλιστα εκείνες που πρόκειται να ιδούν το φως της δημοσιότητας. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις, ανακρίβειες -έστω κι’ αν λέγουνται απλώς από επιπολαιότητα ή άγνοια των πραγματικών γεγονότων- δεν επιτρέπουνται.

Ο πρόεδρος επιτροπής ενισχύσεως λογοτεχνών, θα έπρεπε να γνώριζε πως υπάρχουν λογοτέχνες που ούτε εζήτησαν ούτ’ επήραν καμιάν απολύτως χρηματικήν ενίσχυση από την επιτροπή «ής προεδρεύει». Ενδεικτικώς αναφέρω τον ποιητή Κώστα Ουράνη και τον πεζογράφο Μ. Καραγάτση. Εκτός βέβαια, αν ο κ. πρόεδρος φρονή πως οι δυο παραπάνω κύριοι δεν ανήκουν ούτε καν στη συνομοταξία των δήθεν λογοτεχνών. Οπότε, κι’ αυτοί έχουν δίκιο που δεν εζήτησαν την αρωγή της επιτροπής, κι’ ο κ. πρόεδρος που δεν τους υπολόγισε στην επίσημη διαβεβαίωσή του περί μαζικής ελεημοσύνης σε αρτιμελείς και αναπήρους.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Δημ. Γ. Ροδόπουλος

Δεν ξέρω ποιος ήταν ο πρόεδρος της επιτροπής που με την υπερβολική του διατύπωση τόσο εξόργισε τον Καραγάτση -φυλλομέτρησα τα φύλλα των Νέων, αλλά όχι με πολλή προσοχή. Προσέξτε επίσης ότι την επιστολή ο Καραγάτσης την υπογράφει με το κανονικό του όνομα, Δημήτρης Ροδόπουλος, και αναφέρεται στον Καραγάτση σαν να ήταν κάποιος τρίτος. Φυσικά, οι παροικούντες τη λογοτεχνικήν Ιερουσαλήμ ήξεραν πολύ καλά ότι Καραγάτσης ίσον Ροδόπουλος. (Αυτό μου θυμίζει μιαν ανάλογη περίπτωση με τον Λαπαθιώτη, ο οποίος είχε ανοίξει από τις στήλες ενός περιοδικού διάλογο με τον… εαυτό του, που είχε στείλει επιστολή με το ψευδώνυμο Πλάτων Χαρμίδης). Να σημειωθεί ότι ο Καραγάτσης ήταν τακτικός συνεργάτης της Πρωίας.

Να θυμίσω ότι για τον Καραγάτση και τις εριστικές επιστολές του σε έντυπα έχουμε ξαναγράψει στο ιστολόγιο, ενώ υπάρχουν κι άλλες πολλές. Βλέπετε, δεν άφηνε τίποτα να πέσει κάτω!

54 Σχόλια προς “Τα δισεκατομμύρια του Γιούγκερμαν και οι δήθεν λογοτέχνες: δυο κατοχικές επιστολές του Μ. Καραγάτση”

  1. Με την επιστολή υπογεγραμμένη από το Ροδόπουλο, ο Καραγάτσης αναδεικνύεται σε ένα από τα πρώτα τρόλλ της ελληνικής κοινωνίας.
    Ακολούθησαν πολλά…

  2. ππ said

    Η πρώτη επιστολή χρησιμοποιεί επιχειρηματολογία ανάλογη με αυτή της ανασκευής του Λερναίου, με το πόσους τόμους θα ήταν το λεξικό που θα περιείχε τα εκατομμύρια λήμματα 🙂

  3. aerosol said

    «Μαβραγορίτης» – μάβρο: Ενδιαφέρον…

  4. # 1 το τρολ νομίζω έχει λίγο διαφορετική έννοια από την έννοια της «περσόνας» για να το πω έτσι. Μπορεί να ταυτίζονται αλλά μπορεί και όχι. Μπορεί κάποιος απλώς να έχει μια λογοτεχνική περσόνα ή περισσότερες (βλ και Σεφέρη με Μαθιό Πασχάλη και Στρατή Θαλασσινό), ενώ το τρολ έχει την έννοια κάποιου που ανακατεύεται σκοπίμως σε διαμάχες (αν δεν τις προκαλεί κιόλας) γιατί γουστάρει το τζέρτζελο.

    Πολύ ωραίο θέμα Νικοκύρη! γενικά εσχάτως μου αρέσει ο Καραγάτσης, ακόμα και στην ειρωνία του όπως απαντάει εδώ παραπάνω.

  5. sarant said

    Ευχαριστώ για τα σχόλια!

    Κράτησα την ορθογραφία επίτηδες για να φανούν κάποιες ιδιαιτερότητες όπως αυτή. Το μάβρος κτλ. δεν ήταν και τόσο σπάνιο παλιότερα.

  6. Μαρία said

    Το συνθετικό είναι «ο συνθετικός συμπληρωματικός φόρος επι της συνολικής καθαράς προσόδου». Αλλά επειδή ο Ήλιος στο συνθετικός φόρος παραπέμπει στο λήμμα φόρος, 30 σελίδες, φτάνει που εντόπισα τον συνθετικό 🙂

  7. sarant said

    Μπράβο Μαρία! Συνθετικός φόρος λοιπόν. Άρα, «στον» συνθετικό έπρεπε να γράψει ο Καραγάτσης για να έχει σαφήνεια στον αιώνα τον άπαντα και όχι μόνο στους συγκαιρινούς του -να τ’ ακούν αυτά μερικοί νικτόνοι, σαν τον Μπουκάν!

  8. Σοφία, ναι αυτός είναι ο ορισμός του τρόλλ αλλά εδώ ο Καραγάτσης το επιδιώκει το τζέρτζελο. Πίστεψέ με, έχω διατελέσει τρόλλ επί χρόνια και αναγνωρίζω τις τρολλιές. Μάρτυράς μου ο Νικοκύρης.

  9. Μαρία said

    7 Νίκο νιμανή, αν έλεγε θα πέσω θύμα του συνθετικού, πάλι δεν θα ψαχνόσουν;

  10. sarant said

    Ναι, αλλά ο νικτόνος ψάχνεται σε περισσότερες περιπτώσεις.

  11. Μαρία said

    10 Γνωστή η απάντηση.

    Πάρε το όνομα του προέδρου (99,9%): Μιχάλης Μαντούδης, στον οποίο έφτασα δια της πλαγίας.
    Ήλιος «απο του 1941 ανέλαβε την θέσιν του διευθυντού Γραμμάτων, Θεάτρου και Κινηματογράφου εις το υπουργείον Παιδείας. Απο του 1941 είναι επίσης κυβερνητικός επίτροπος των δύο κρατικών θεάτρων […] ως και διαφόρων συμβουλίων κοινωνικού ενδιαφέροντος.»

    http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=164507
    και έτσι το 1942 τα συγκέντρωσε σε σώμα και λίγους μήνες αργότερα, με αίτησή του, τα υπέβαλε στον αρμόδιο «Κυβερνητικόν Παρατηρητήν παρά τη Επιτροπή ενισχύσεως και
    προστασίας των πνευματικών αξιών της Χώρας» M. Μαντούδη, ο οποίος εν συνεχεία τα διαβίβασε στην «Επιτροπή Εξαγοράς Εργων Ελλήνων Λογοτεχνών» του Υπουργείου Παιδείας για έκδοση

  12. sarant said

    Και ο Λαπαθιώτης είχε απευθυνθεί στην επιτροπή αυτή αλλά τελικά ματαίωσε την έκδοση της δεύτερης ποιητικής του συλλογής. Ο Μαλακάσης πέθανε αρχές 1943, με δέκα μέρες διαφορά από τον συμπατριώτη του τον Τραυλαντώνη.

  13. Νέο Kid Στο Block said

    Πολύ ωραίο το (ένα ακόμη) «αρχαιολογικό»:-) εύρημα της Μαρίας, αλλά μήπως ο Καραγάτσης ήθελε να εννοήσει «θα με ταράξει στο συνθετικό… τέλος» και να μην ήταν απλώς, νικτόνος ;
    Τώρα βέβαια θα μου πεις ποιος λέει «μας τάραξαν στα τέλη…» κι όχι «στους φόρους»; 🙂

    Θα ήταν μία εύλογη απορία, αν δεν είχαν προηγηθεί τα πολύ πρόσφατα «ειδικά τέλη» του Μπένι! (Ωχ, λέτε να πάρει χαμπάρι το(ν) συνθετικό;;)
    ΥΓ.Τ : Νικοδεσπότη, μετά την απρόκλητη και -ως εκ τούτου- ιταμή πρόκληση του σχολίου 7. κάθε Μπουκανοενέδρα αδέσποτου νι ,είναι απολύτως δικαιολογημένη! 🙂

  14. Μαρία said

    12 Φαίνεται οτι στην καθημερινή γλώσσα δεν χρησιμοποιούσαν το επίσημο όνομα της επιτροπής, ίσως επειδή μπορεί να διαβαστεί και σαν επιτροπή εξαγοράς λογοτεχνών.

    Είχα κρατημένο το δημοσίευμα για το Μαλακάση και το «επιτροπή ενισχύσεως …» μ’ έβαλε σε σκέψεις, καθώς κατά τη γνώμη μου παραπέμπει σε κάποια επιτροπή της λαϊκής αλληλεγγύης, ενώ απ’ την άλλη φωνάζει οτι πρόκειται για κρατική.

  15. Μαρία said

    Μια που παραπέμπεις στο Λαπαθιώτης-Καραγάτσης ας γράψω εδώ το σχόλιο, αφιερωμένο στην εξαφανισμένη Ιμόρ.
    «Γνωρίζεις καλά τις αντιλήψεις μου πάνω στα ζητήματα της πνευματικής δημιουργίας.
    Η Βιολογία μ’ εδίδαξε να μην ξεχωρίζω οργανικά το δημιουργό απο το έργο του. Άνθρωπος και έργο είναι συνυφασμένοι σε σύνολο συνεπές και ακλόνητο»
    Γράμμα του λογοτέχνου Μ.Καραγάτση προς τον συγγραφέα κ. Ηλ. Βενέζην, Ελληνικόν Αίμα 18.9.1946
    Πηγή: Κ.Α.Δημάδης, Δικτατορία, Πόλεμος και Πεζογραφία (1936-1944), Αθήνα 2004.

  16. sarant said

    Μαρία, παραθέτει ο Δημάδης την υπόλοιπη επιστολή Καραγάτση; Να δώσω μερικά αποσπάσματα:

    Αν ο Βενέζης είναι κουκουές, δηλαδή άτομο με μυαλό στενό, ανελεύθερο, ανίκανο να καταλάβει μερικές πρωταρχικές αλήθειες και ψυχή στυφή, σκοτεινή, αιμοδιψή, γυμνωμένη από κάθε ήθος ανθρωπισμού κι ελευθερίας, τότε η «Αιολική γη» είναι ένα βιβλίο της αράδας. Αν όμως η «Αιολική γη» είναι πράξις δημιουργίας, τότε ο Βενέζης δεν είναι κουκουές.

    Μετά λέει ότι διάβασε την Αιολική γη ξανά και τη βρήκε ανώτερο έργο, επομένως «ο άνθρωπος που την έγραψε είναι φυσιολογικώς αδύνατο να είναι κουκουές. Ό.ε.δ.».
    Και ρωτάει: «Αλλά πώς εξηγούνται τότε τα οδοφράγματα, οι χαιρετισμοί στο ‘Ρίζο’, οι υπογραφές στα μανιφέστα που ζητούσαν την υποδούλωση της Ελλάδας -αλλά και της Οικουμένης- στον θλιβερό δογματισμό των πρωτόγονων Σλαύων;»

    Και μετά του λέει ότι βρήκε έστω και αργά το δρόμο του αλλά όσο να τον βρει έκανε κακό, επειδή «δεν είσαι ένας οποιοσδήποτε ανθρωπάκος Λουντέμης ή Λαμπρινός, ούτε δοκησίσοφος amoral Καζαντζάκης ούτε ανερμάτιστος πομφολυγώδης Σικελιανός» και τον καλεί να πολεμήσει «σκληρά τον πλανερό δαίμονα που απάτησε την καλοσύνη της μεγάλης σου καρδιάς»

  17. Νικοκύρη, τί ὡραῖα θέματα ποὺ βἀζεις ὅταν δὲν καρατζαφερολογῇς! Αὐτὸ τὸ ἱστολόγιο μιὰ μἐρα θὰ προτείνεται γιὰ μελέτη στὶς φιλοσοφικὲς σχολές, στὰ μαθήματα λογοτεχνίας καὶ γλωσσολογίας.

  18. Καραγάτσης ναι!
    Καρατζαφέρης όχι!
    Κορνήλιεεεεεεεεεεεεεεεεε……

  19. Μαρία said

    16 Ναι, σε 5 σελίδες στο παράρτημα με κάποιες παραλείψεις.
    Το άρθρο του Βενέζη απ’ το Βήμα το έχεις; Του ασκούν κριτική οι Δούκας και Λουντέμης στο Ριζοσπάστη αλλά χωρίς το ίδιο το άρθρο δεν βγάζω και πολλή άκρη.

    Έχεις φύλλα του ελληνικού αίματος;
    (Το άρθρο του Σικ. στην πρώτη σελίδα της Ελευθερίας 11.9.1946)

  20. Πάντως τὸν Γιούγκερμαν ἀκόμη δὲν τὸν ἔχω διαβάσει. πρέπει νὰ πάρῃ σειρὰ κι αὐτός.

  21. ππ said

    Λουντέμης… πόσο κλάμα έχω ρίξει διαβάζοντας το παιδί που μετρούσε τ΄άστρα, δεν θάμουν 7 χρονών: μα τι βιβλία έβαζαν τότε στα χέρια μας οι γονείς μας; (λίγο πιο μετά: τον Ζητιάνο του Καρκαβίτσα, ακόμη έχω εφιάλτες). Αλλά ότι τονε διάβαζαν και μεγάλοι άνθρωποι, πόσο απίθανο μοιάζει σήμερα

  22. sarant said

    20: Εντάξει, ευχάριστα διαβάζεται ο Γιούγκερμαν!

    19: Έχω φύλλα του Αίματος. Στάζουν!
    Η κριτική Δούκα και Λουντέμη μάλλον φιλική. Ιδού και το άρθρο του Βενέζη σε δύο μέρη γιατί γυρνάει σελίδα:

    και

  23. sarant said

    17: Υπερβολές!

  24. #22 Γενικῶς ὁ Καραγάτσης, θαρρῶ, διαβάζεται εὐχάριστα. Τὸ «Σέργιος καὶ Βάκχος» τὸ πρῶτο ποὺ διάβασα, νεράκι κύλησε.

  25. Μαρία said

    22 Ναι, πολύ ήπια.
    Μερσί για το αίμα.

    Σημειώνω οτι ο Γ. Λαμπρινός είναι ο Γιώργης Μπαστουνόπουλος, πατέρας του σκηνοθέτη Φώτου Λαμπρινού. Σκοτώθηκε το ’49.

  26. sarant said

    Μπαστουνόπουλος; Συγγένεια με τον Κωστή Μπαστιά;

  27. Μαρία said

    22 Μήπως έχεις κι εκείνο το αριστούργημα σε 49 συνέχειες στη Βραδυνή;

  28. Μαρία said

    26 Δεν έχω ιδέα. Έχω κρατήσει το βιογραφικό απ’ το ΕΛΙΑ, στο οποίο ο Φώτος παρέδωσε το αρχείο του. Εκεί είδα οτι το Λαμπρινός ήταν ψευδώνυμο.
    Άμα πετύχουμε το γιο στο φεστιβάλ ντοκιμαντέρ, θα τον ρωτήσουμε 🙂

  29. sarant said

    28: Δε χρειάζεται, το βρήκα. Ξαδέρφια ήταν. Ο Λαμπρινός έγραψε το 1942, στα πλαίσια της εθνικιστικής στροφής που λέει κάποιος, τις Μορφές του Εικοσιένα, που το διάβαζα μικρός.

    Ποιο αριστούργημα με 49 συνέχειες; Αν είναι της ίδιας εποχής, μάλλον δεν το έχω.

  30. sarant said

    Υπόψη ότι ο Καραγάτσης έγραφε κριτική θεάτρου στην αιμοσταγή εφημερίδα εκείνη την εποχή.

    Μπα, βλακείες έγραψα -στη Βραδυνή έγραφε κριτική θεάτρου. Κι όμως, κάπου θυμάμαι αμυδρά ότι εκείνα τα χρόνια κάτι έγραφε στο Αίμα.

  31. Μαρία said

    29 Επανεκδόθηκε πρόσφατα. Είχε γράψει σχετικά ο μακαρίτης Καρκαγιάννης.

    Του Καραγάτση, Τα σύνορα του μίσους, 7/6 – 7/8 1948

    Ποιος ήταν ο εκδότης του αίματος;

  32. Μαρία said

    Το πρόσφατα τελικά έγινε 2002.
    http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_columns_1_24/03/2002_19883

  33. sarant said

    31: Λέει ιδρυταί Πηνιάτογλου, Βοβολίνης, Μήλιος. Οι δυο τελευταίοι και διευθυνταί.

  34. Μαρία said

    33 Γούγλισα το Βοβο που κάτι μου έλεγε. Έχει πλούσιο βιογραφικό. Μάλιστα το αίμα αναφέρεται ως παράνομη εφημερίδα! Ίσως στην κατοχή.
    http://www.books.gr/ViewAuthor.aspx?AuthorId=42253

  35. sarant said

    Προφανώς στην Κατοχή.

  36. Μαρία said

    δε βάζω λινκ για ευνόητους λόγους
    Στις αρχές Μαΐου 1941, ιδρύθηκε στην Αθήνα από τους δημοσιογράφους Κωνστ. Αντ. Βοβολίνη, Ιωάννη Γ. Μήλιο και Λάζαρο Μουράτ Πηνιάτογλου η αντιστασιακή οργάνωση Ελληνικόν Αίμα. «Ως σκοπός της οργανώσεως ετάχθη η διά της εντύπου προπαγάνδας αφ’ ενός μεν τόνωσις του φρονήματος των προσκαίρως υποδουλωθέντων Ελλήνων, αφ’ ετέρου δε η καταπολέμησις των τριών εισβολέων: Γερμανών, Ιταλών και Βουλγάρων. Προς τούτο και μέχρι της εκδόσεως του «Ελληνικού Αίματος», ως εντύπου εφημερίδος εξετυπώθησαν εις
    πολυγράφους και γραφομηχανάς διάφοροι προκηρύξεις εθνικού και πατριωτικού περιεχομένου αίτινες εκυκλοφόρησαν κατά εκατοντάδας εις καταλλήλους περιστάσεις και ιδιαιτέρως κατά την 28 Οκτωβρίου 1941 και κατά την 25 Μαρτίου 1942. Από της 1ης Ιουνίου 1942 οι Γ. Αρχηγοί της Οργανώσεως, Λ. Πηνιάτογλου, Κ. Βοβολίνης και Ι. Μήλιος, ίδρυσαν, εξέδωσαν και διηύθυναν τη μυστική εφημερίδα «Ελληνικόν Αίμα» και τας εκδόσεις, υπό τα στοιχεία ΕΕΑ» (Εκδόσεις «Ελληνικού Αίματος»).

  37. Servitoros said

    Τα καρφία μεταξύ λογοτεχνών για το ποιός συνεργάζονταν με τις κατοχικές δυνάμεις πρέπει να ήταν σπορ της εποχής. Ο Θεοτοκάς στο ημερολόγιο του (31 Μαρτίου 1941) καταγράφει τα ονόματα δυο πολύ γνωστών λόγιων, ο ένας συνεργάστηκε με την Ιταλική προπαγανδιστική μηχανή και ο άλλος συνέτρωγε με τους Βουλγάρους. Σε δε μετέπειτα υποσημείωση, γνωστός λόγιος του ελληνικού εθνικισμού, θαυμαστής του οποίου και ο Κορνήλιος, αναφέρεται επίσης ως συνεργάσης της ελληνόφωνης προπαγανδιστικής εφημερίδας Κουαδρίβιο.

  38. Servitoros said

    Διόρθωση, μιλάμε για 31 Μαρτίου του 1942, το 1941 θα ήταν αδύνατο μια τέτοια αναφορά.

  39. Βαγγέλης said

    Ο Λαπαθιώτης, στα χρόνια της Κατοχής, ήταν σε δεινή οικονομική κατάσταση, γι’ αυτό ζήτησε την ενίσχυση από την επιτροπή προκειμένου να εκδόσει τη δεύτερη συλλογή του το 1943 – πράγμα που δεν έγινε τελικά. Δεν ξέρω αν η ματαίωση αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι δεν πήρε την ενίσχυση, ή αν την πήρε ναι μεν αλλά τη διέθεσε για τις βιοτικές του ανάγκες. Πάντως, στον έρανο που έγινε για την κηδεία του, ο Καραγάτσης πρόσφερε 175.000 δρχ.

  40. sarant said

    Ευχαριστώ για τα σχόλια!

    Ο Λαπαθιώτης, ανάμεσα στα άλλα, έπεσε θύμα επιτηδείων που του σφετερίστηκαν την κτηματική του περιουσία στην Πάτρα -τουλάχιστον έτσι έχει γράψει ο ίδιος.

  41. sarant said

    37: Πες κανένα όνομα να μην πηγαίνει το μυαλό αλλού, αφού έτσι κι αλλιώς δημοσιευμένα είναι.
    Τον Κόντογλου λες για συνεργάτη του Κουαδρίβιου;

  42. Λάζαρος Μουράτ Πηνιάτογλου λεγόταν και εξέδιδε το «Ελληνικόν αίμα»; Αχ, ρε πουτάνα Ιστορία…

  43. Servitoros said

    Σωστό για τον Κόντογλου, τα υπόλοιπα δυο ονόματα quiz για μερικά σχόλια, και μετά θα τα αποκαλύψω.

  44. Εντάξει, κι εγώ είμαι θαυμαστής του Κόντογλου, όχι μόνο ο Κορνήλιος. 🙂
    Μουράτ σημαίνει και «επιθυμία», και είναι φαίνεται κοινό όνομα των (τουρκόφωνων) Καραμανλήδων.

  45. sarant said

    Να σου πω, υποθέσεις πολλές μπορεί να κάνει κανείς (για τους άλλους δύο). Πάντως, συνεργάτης είναι έννοια που χωράει νερό. Στα Κουαδρίβια που φυλλομέτρησα δυο συνεργασίες βρήκα του Κόντογλου, δεν ήταν μόνιμος δηλαδή.

  46. ππ said

    Έτσι θα τον ορίζατε τον Κόντογλου; Λόγιο του ελληνικού εθνικισμού;

  47. Servitoros said

    o συνεργάστηκε με την Ιταλική προπαγανδιστική μηχανή (Κουαδρίβιο): Γρηγόρης Ξενόπουλος και ο συνέτρωγε με τους Βουλγάρους στις δεξιώσεις της Βουλγαρικής Πρεσβείας: Κώστας Βάρναλης.

    Όσο για τον Κοντόγλου, δεν τον ορίζω εγώ ως λόγιο του ελληνικού εθνικισμού αλλά οι θαυμαστές του στα διάφορα νεορθόδοξα εθνικογκαγκά blog (αντίβαρα κτλ.)

  48. ππ said

    Α καλά, πες το έτσι… Πολύ οικουμενικός για νάναι εθνικιστής.
    Για τον Κόντογλου αξίζει να διαβάσει κανείς τον πρόλογο που έγραψε σε μια μετάφραση του Λεονίντ Ουσπένσκι, ( κάτι για την εικόνα και τη θεολογική της σημασία): το τι γράφει για τον ΠΙκάσο, για τη σύγχρονη ζωγραφική και τα έκλυτα ήθη των καλλιτεχνών είναι τόσο βίαια που γίνονται διασκεδαστικά.

  49. Δεν θα έλεγα ότι έχει σχέση με εθνικισμό ο Κόντογλου. Όσο και να στριμάδεψε στα γεροντάματα, πιο πέρα από έναν «ανατολιτισμό», ας πούμε, δεν πήγε. Τον «Πέδρο Καζάς» συνιστώ εγώ για διάβασμα.

  50. Immortalité said

    @15 Ευχαριστώ για την αφιέρωση Μαρία.

    Μ’ αρέσει ο τρόπος που διάλεξε ο Καραγάτσης ν’ απαντήσει. Καλύτερο από το να καλέσει να ελέγξουν τη φορολογική του δήλωση ή να παραπονεθεί για την ανακρίβεια.

    Πάντως κάθε φορά που σκέφτομαι να πάρω τα βουνά, το μόνο που με κολλάει είναι που δεν θα ‘χω ίντερνετ και θα χάσω το(α) ιστολόγιο..

  51. @50: Ιμμόρ, ποια βουνά θα πάρεις ακριβώς; 🙂

  52. Immortalité said

    @51 Θα έρχεσαι να με βλέπεις; 🙂

  53. […] την έκδοση βιβλίων από λογοτέχνες (έχουμε γράψει στο ιστολόγιο για το θέμα αυτό, με αφορμή μια διαμαρτυρία του Καραγάτση, που δήλωσε […]

  54. […] την έκδοση βιβλίων από λογοτέχνες (έχουμε γράψει στο ιστολόγιο για το θέμα αυτό, με αφορμή μια διαμαρτυρία του Καραγάτση, που δήλωσε […]

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: