Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Η Αργυρού κλινόταν υπέροχα

Posted by sarant στο 28 Ιουνίου, 2012


Σε ένα από τα βιβλία που κληρονόμησα από τον παππού μου, ένα θεατρικό έργο του 19ου αιώνα, μια φάρσα του Άννινου, υπάρχει μια πολύ διασκεδαστική σκηνή ανάμεσα σε έναν δάσκαλο, που μιλάει καθαρεύουσα, και στην υπηρέτρια του σπιτιού, τη Μαριγώ. Η Μαριγώ έχει παρακαλέσει τον δάσκαλο να της κάνει μια εξυπηρέτηση, και ο δάσκαλος λέει:

– Ας ικανοποιήσω την επιθυμίαν της αγαπητής μου Μαριγούς

– Δεν με λένε Mαριγού, Μαριγώ με λένε, διορθώνει η κοπέλα.

– Ναι, καλή μου, αλλά κλίνεσαι!

– Και γιατί να κλείνομαι; Καμιά ασκημομούρα είμαι;

Ο Άννινος παίζει με τις διαφορές δημοτικής και καθαρεύουσας· βάζει τον δάσκαλο να κλίνει αρχαιότροπα το λαϊκό όνομα της Μαριγώς, και βέβαια η κοπέλα, που αγνοεί το κλιτικό υπόδειγμα, υποθέτει ότι η ονομαστική είναι «Μαριγού» (όπως: η αλεπού της αλεπούς) και διαμαρτύρεται. Κι επειδή αγνοεί επίσης το ρήμα «κλίνομαι», νόμισε ότι της είπαν ότι «κλείνεται» μέσα στο σπίτι -αλλά δεν έχει λόγο να κλείνεται, κοπέλα σαν τα κρύα τα νερά! Το κοινό γελάει με την αφέλεια της κοπέλας αλλά και με τη γλωσσική στενοκεφαλιά του δασκάλου. Αυτά, περί το 1890.

Καμιά εικοσαριά χρόνια αργότερα, στο βιβλίο του «Γλώσσα και ζωή», ο πρωτοπόρος δημοτικιστής Ελισαίος Γιανίδης, έκανε ένα ενδιαφέρον πείραμα: πήρε λόγιες λέξεις και τις προσάρμοσε στο τυπικό της δημοτικής, και από την άλλη πήρε λαϊκές λέξεις και τις προσάρμοσε στο τυπικό της καθαρεύουσας. Στην πρώτη περίπτωση η προσαρμογή ήταν εντελώς ή σχεδόν αβίαστη, στην άλλη περίπτωση τραγελαφική. Τον πίνακα αυτόν του Γιανίδη θα τον παρουσιάσω κάποτε, αλλά προς το παρόν θα δώσω μια γεύση. Για παράδειγμα, πήρε ο Γιανίδης τις λόγιες λέξεις «δικαστής, εφέτης», εφάρμοσε τις (σήμερα καθιερωμένες, αλλά τότε ακόμα καινοτομικές) δημοτικιστικές καταλήξεις: του δικαστή, του εφέτη. Φυσιολογικό. Έπειτα, πήρε τις λαϊκές λέξεις «περιβολάρης, μανάβης» και τους εφάρμοσε καθαρευουσιάνικες καταλήξεις: του περιβολάρου, του μανάβου. Κωμικό! Παρόμοια, πήρε τα αρχαία θηλυκά Ερατώ, Κλειώ, έφτιαξε τη δημοτικότροπη γενική: της Ερατώς, της Κλειώς, καμιά δυσκολία. Πήρε μετά τα λαϊκά Φωφώ, Μαριγώ, τα προσάρμοσε στο τυπικό της καθαρεύουσας: της Φωφούς, της Μαριγούς -και γέλασε και το παρδαλό κατσίκι.

Σήμερα, το παρδαλό κατσίκι θα γελούσε πολύ περισσότερο, και όχι απλώς πειραματικά αλλά σε μόνιμη βάση, επειδή σήμερα κάποιοι συνηθίζουν, και το θεωρούν και πιο καθωσπρέπει, να αρχαιοκλίνουν τα θηλυκά ονόματα σε -ώ, και μάλιστα όχι μόνο τα αρχαία αλλά και τα νεότερα. Είναι κι αυτό ένα από τα πολλά φανταχτερά κουρελάκια με τα οποία διανθίζουν τα κείμενά τους όσοι θέλουν να ξεχωρίσουν από την πλέμπα που γράφει στην καθομιλουμένη. Λέω ότι είναι κουρελάκια, επειδή βέβαια κανείς δεν γράφει σωστή και στρωτή καθαρεύουσα, απλώς πασπαλίζει τα κείμενά του με ξεκομμένους καθαρευουσιάνικους τύπους.

Αυτή η τάση, να κλίνονται αρχαιοπρεπώς ορισμένα κύρια ονόματα, συνήθως θηλυκά, είναι σχετικά καινούργια, ας πούμε της τελευταίας δεκαπενταετίας-εικοσαετίας. Η παλιότερη δημοτική είχε προσπαθήσει, και σε πολύ μεγάλο βαθμό είχε καταφέρει, να συμμορφώσει με το δημοτικό τυπικό τα αρχαία ονόματα, είτε των ίδιων των αρχαίων, είτε των νεότερων που βαφτίζονταν με αρχαία ονόματα. Έτσι, η αρχαία κλίση έμενε μόνο για στερεότυπες «απολιθωμένες» χρήσεις σαν την οδό Σοφοκλέους. Κατά τα άλλα, όλοι ή σχεδόν όλοι έλεγαν και έγραφαν π.χ. ο Θαλής του Θαλή (και όχι του Θαλού) είτε γινόταν λόγος για τον αρχαίο φιλόσοφο από τη Μίλητο είτε για τον Θαλή Τσιριμώκο, τον ποδοσφαιριστή. Μάλιστα, στα μέσα ή στα τέλη της δεκαετίας του 1980, ο λόγιος Γ. Καλιόρης είχε στηλιτεύσει την τάση των σχολικών βιβλίων να συμμορφώνουν με το τυπικό της δημοτικής τα ονόματα των αρχαίων (ο Σόλωνας, του Πλάτωνα) διότι, όπως έλεγε, έστω κι αν τα ονόματα αυτά έχουν χρησιμοποιηθεί ως βαπτιστικά μεταγενέστερων, «ο αρχαίος φιλόσοφος, ο ένας και ανεπανάληπτος και απολύτως ορισμένος παραμένει Πλάτων και όχι Πλάτωνας, γιατί αυτό είναι το όνομά του». Άρα, Πλάτων ο φιλόσοφος, αλλά Πλάτωνας ο περιπτεράς της γωνίας, κατά Καλιόρη. Να προσθέσω πάντως ότι αυτή η γνώμη του Καλιόρη ήταν τότε μειοψηφική. Άλλωστε, όσοι έκαναν κλασική φιλολογία γαλουχήθηκαν με την Ιστορία της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας του Λέσκι, στη θαυμάσια μετάφραση του Αγ. Τσοπανάκη, όπου όλα τα ονόματα αρχαίων συγγραφέων κλίνονται ανθρωπινά: του Σωκράτη, ο Πλάτωνας, του Σοφοκλή, της Σαπφώς.

Σήμερα όμως το εκκρεμές του ευπρεπισμού και του συντηρητισμού έχει φτάσει στο άλλο άκρο, και όχι μόνο τα ονόματα των αρχαίων φιλοσόφων, αλλά και των νεότερων περιπτεράδων αρχαιοκλίνονται. «Τα κομμάτια κινούνται στο γνωστό συνθετικό μοτίβο της Ηρούς» διαβάζω σε δελτίο τύπου για την συνθέτρια Ηρώ, ενώ αλλού καλούμαι να εντρυφήσω στις «απαντήσεις της Μαντούς στο κοινό της». Και σε περιγραφή των τεκταινομένων στον «Μπιγκ Μπράδερ» είχα δει ότι «Άσκοπες βόλτες στον κήπο έκανε ο Κώστας μετά την αποχώρηση της Κλειούς, θέλοντας να απομονωθεί.» Μάλιστα, ο Γ. Χάρης διασώζει ένα πολύ ενδιαφέρον στιγμιότυπο από την εκπομπή αυτή: ενώ οι παίκτες συζητούσαν για την αποχώρηση της Κλειώς λέγοντας, όπως κάθε φυσιολογικός άνθρωπος, «της Κλειώς», ο παρουσιαστής της εκπομπής τους διόρθωνε: «της Κλειούς». Προφανώς, θα έβρισκε τον αρχαιότροπο τύπο πιο σικάτο, πιο φιγουράτο, πιο ταιριαστό στο επίπεδο της εκπομπής, βρε αδερφέ!

Και βέβαια, οι επώνυμες Ηρώ και Μαντώ έχουν κάθε δικαίωμα να ζητήσουν να κλίνονται αρχαιότροπα, για να κολλήσουν λίγην αρχαιοπρεπή χρυσόσκονη μήπως και επιτέλους λάμψουν, αλλά η μπάλα έχει πάρει δικαίους και αδίκους. Έτσι, έπεσε στα χέρια μου παιδικό βιβλίο με βιογραφίες αγωνιστών του ’21, το οποίο χρησιμοποιούσε αποκλειστικά τον τύπο «της Μαντούς Μαυρογένους», ενώ στα σχολικά μου χρόνια, επί χούντας και καθαρευούσης, η ηρωίδα του’21, το θυμάμαι ολοκάθαρα, κλινόταν λαϊκά: της Μαντώς Μαυρογένους (Η μανία του βιβλίου μάλιστα φτάνει στο ανεπίτρεπτο ατόπημα να ευπρεπίζει και το δημοτικό δίστιχο: «Κάνει φτερά στον πόλεμο για της Μαντούς τη χάρη / και της πατρίδας την τιμή κάθε άξιο παλληκάρι»). Και στο Βήμα είχα δει να γίνεται λόγος για τη «φωνή της Σαπφούς Νοταρά» –χωρίς ο καλός δημοσιογράφος να φοβηθεί μήπως τον πάρει είδηση από εκεί ψηλά η μακαρίτισσα και τον κράξει με την τόσο χαρακτηριστική φωνή της. Όπως δεν φοβήθηκε το γελοίο και ο δημοσιογράφος του περιοδικού ΚΛΙΚ, όταν ρώτησε την ηθοποιό Άννα Μαρία Παπαχαραλάμπους πώς ερμήνευσε το ρόλο της Ερατούς, της τσιγγανοπούλας Ερατούς να θυμίσω, σε μια πετυχημένη τηλεοπτική σειρά.

Αυτά τα παραδείγματα τα είχα ψαρέψει όταν πρωτοέγραψα άρθρο για αυτό το θέμα, γύρω στο 2003. Από τότε, η αρχαιοκλιτική ξιπασιά εξαπλώθηκε και πήρε διαστάσεις επιδημίας: εμφανίστηκαν τύποι όπως της Αργυρούς ή της Γωγούς που παλιότερα μόνο για αστείο θα λέγονταν. Παράλληλα εξαπλώθηκε και η ακλισία των άλλων θηλυκών κύριων ονομάτων (βρίσκει πια κανείς όχι μόνο «της Άννα Φρανκ», αλλά και «της Άννα Βίσση»), οπότε αν κάποιος χαλκέντερος συντάξει γραμματική της γλαφυράς ελληνικής θα συμπεριλάβει τον κανόνα ότι τα θηλυκά κύρια ονόματα είναι άκλιτα εκτός αν λήγουν σε -ώ οπότε έχουν γενική -ούς.

Μια πρόχειρη τσάρκα στο Διαδίκτυο, σημερινή (2012), δίνει, ανάμεσα στ’ άλλα, τα εξής αποτρόπαια δείγματα που θα έκαναν τον Μποστ να κιτρινίσει από τη ζήλεια του:

* Είναι κόρη του Ιωάννη (που ήταν κηπουρός στο νεοκλασσικό) και της Φωφούς Βλαχάκη και από πολύ μικρή ήταν παιδί χωρισμένων γονιών (Λήμμα της Βικιπαίδειας για το σίριαλ «Κωνσταντίνου και Ελένης»)

* Οι πρώτες φωτογραφίες από το γάμο της Γωγούς Μαστροκώστα και άρθρο της Γωγούς Ατζολετάκη για τα ελληνικά προϊόντα.

* Η προσγείωση της Ζωζούς [Σαπουντζάκη] στην αγκαλιά του προέδρου του πολιτιστικού οργανισμού…

* Όσο για το πρώην υπέροχο όνομα Αργυρώ (της Αργυρώς) το έχουν χακέψει οι ευπρεπιστές, με δάσκαλο τον Άδωνη Γεωργιάδη, ο οποίος καμάρωνε που η γυναίκα του «έχει πάρει το βιβλίο της Αργυρούς και κάνει πολλές συνταγές». Εξαντλητική απογραφή του στερεώματος των Αργυρούδων είχε κάνει παλιότερα ο φίλος Earion στη Λεξιλογία.

Το περίεργο είναι ότι ο κ. Καλιόρης που πριν από κάμποσα χρόνια έσκιζε τα ρούχα του για να διαφυλάξει τη διάκριση ανάμεσα στον φιλόσοφο (ο Πλάτων) και στον περιπτερά (ο Πλάτωνας) δεν έχει κρίνει σκόπιμο να σχολιάσει την ισοπέδωση των Ηρούδων και των Μαντούδων, δεν έκρινε σκόπιμο να ειρωνευτεί τη Ζωζού και τη Φωφού. Βέβαια, το παρήγορο είναι ότι, ακόμα και μετά την επέλαση των μιμητών του Άδωνη, τα νεότερα ονόματα αντέχουν στο μικρόβιο της αρχαιοκλιτικής ξιπασιάς· έτσι, ακόμα και για την Αργυρώ, οι ανθρωπινές γενικές (της Αργυρώς) είναι πολύ περισσότερες (100:1) στο γκουγκλ απ’ ό,τι οι ξιπασμένες (της Αργυρούς). Στα ονόματα αρχαιοελληνικής προέλευσης, τα πράγματα είναι πιο μοιρασμένα -για παράδειγμα, για τη Διδώ Σωτηρίου ο στρωτός τύπος της γενικής (της Διδώς Σ.) βγάζει τριπλάσιες γκουγκλιές από τον ξιπασμένο, αλλά στη Σαπφώ Νοταρά φαίνεται να υπερτερεί ο ξιπασμένος τύπος, ελπίζω παροδικά.

Η λύση που εγώ έχω βρει για να σαρκάζω την αρχαιοκλιτική ξιπασιά, μήπως και το κόψουν, είναι να περνάω το -ου και στις άλλες πτώσεις: γεια σου Αργυρού, τι κάνεις Ηρού; θα έρθει και η Λητού; Τα πρώτα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά και σας συνιστώ να το κάνετε και εσείς!

153 Σχόλια to “Η Αργυρού κλινόταν υπέροχα”

  1. andreas said

    Την περίμενα πως και πως την ανάρτηση αυτή. Καλημέρα.

  2. Μαρία said

    Το λινκ της Ζωζούς (θυμήθηκα τη Ζουζού Νικολούδη) ξαναβγάζει στη Γωγού.
    Απίστευτα πράματα. Μήπως το κάνουν επίτηδες; 🙂

  3. ο δείμος του πολίτη said

    Για την ελιτίστικη επιλογή χρήσης της αρχαίας είχα γράψει πολύ παλιά και την έθετα ως πρόβλημα νέας διγλωσσίας ελιτίστικου τύπου. Στα γρηγορα τα αίτια είναι:
    α) η επίδειξη γλωσσικής αρτιότητας του ομιλούντος/ομιλούντα ή του γράφοντος
    β) η μονομέρεια στην αρχαία γλωσσική εκπαίδευση (που γίνεται βάσει της παλιάς διδακτικής με αναλυτική εκμάθηση/αποστήθιση γραμματικών και συντακτικών κανόνων και κλίσης ονομάτων), σε βάρος της νέας ελληνικής (που όπου η γραμματική και το συντακτικό διδάσκονται σε ζωντανά κείμενα του γυμνασίου κι όχι ξέχωρα). Αν και ο τελευταίος είναι ο σωστός τρόπος διδασκαλίας του γεγονός ότι γίνεται επιφανειακά και μόνο σε μικρή ηλικία (ενώ τα αρχαία συνεχίζουν με αποστήθιση και στο λύκειο) επηρεάζει σημαντικά το μαθητή, αφού το λύκειο είναι κοντύτερα στην ενήλικη ζωή.
    γ) η αντίληψη για το έθνος που συνδέεται άμεσα με την αρχαία γλώσσα θεωρώντας υποδεέστερη τη νεοελληνική.

  4. Α.Μ. said

    Έχουμε και την άλλη κατηγορία, την Άρτεμις, την Άλκηστις, ε Θέμις τι γίνεται, χαθήκαμε.

  5. Re prolava!

  6. Νέο Kid Στο Block said

    Τα παροξύτονα θηλυκά σε –ω πάντως, δεν έχουν τέτοια προβλήματα ,εκτός απ’του χουργιό’μ. (διαπιστώνω έντρομος ότι πάσχουν από αρχαιότροπη κλισομανία)
    Η Αστέρω, Βαλάντω, Γκόλφω, Βασίλω, Δέσπω γίνονται τς Αστέρους, τς Γκόλφους, τς Βασίλους.. 🙂

  7. Νέο Kid Στο Block said

    5. Μπράβο Λεώνικε! ..αλλά ΤΙ πρόλαβες; 🙂

  8. Ευπρεπισμός και στα παροξύτονα θηλυκά (Χάιδω, Μέλπω, Μαλάμω, Κρουστάλω,…)

  9. 6, μαζί γράφαμε…

  10. Νέο Kid Στο Block said

    9. Μαζί χρωστάμε τς Μιχαλούς, Μιχαλιό μ’! 🙂

  11. Θρασύμαχος said

    «της Υπουργού Παιδείας Φρόσω Κιάου» http://www.minedu.gov.gr/publications/docs2012/120611_dt_zwrz_sarrh.doc

  12. μήτσκος said

    Η Άννα Φρανκ δεν είναι καλό παράδειγμα, βάλτε καλύτερα την Άννα Μανιάνι. (Αλλιώς θα ήταν το παράδειγμα «της Άννε Φρανκ», Άννε λεγόταν).

  13. Αλλόφιλος said

    Ο τύπος «Σαπφούς» υπερτερεί του «Σαπφώς» στην αναζήτηση που έκανες γιατί όλοι έχουν ακούσει ότι η ποιήτρια Σαπφώ κλίνεται έτσι. Οπότε παίρνει η μπάλα και την ηθοποιό Σαπφώ. Θεωρώ πάντως ότι πολλοί το κάνουν όχι από τάση επίδειξης αλλά γιατί νομίζουν ότι αυτό είναι το σωστό.

  14. Νέο Kid Στο Block said

    Συμφωνώ με το 13.

  15. spiral architect said

    @1: Kι εγώ! 🙂
    Η Φωφώ και η Γωγώ είναι χαϊδευτικά (όπως Λίτσα, Κίτσα, Πίτσα …) της Φωτεινής και της Γεωργίας αντίστοιχα. Ως χαϊδευτικά ή υποκοριστικά λοιπόν, θαρρώ ότι, δεν υπόκεινται σε γραμματικούς κανόνες μετάπτωσης.
    Επίσης θαρρώ ότι, μάλλον κάποιοι δημοσιογράφοι ή ιστολόγοι κάνουν πλάκα με τα Ζωζούς κλπ. Κάποιοι άλλοι βέβαια όπως ο μπουμπούκος το’χει πάρει στα σοβαρά, προσπαθώντας να αρχαιοπρεπίσουν την δημοτικιά.

  16. Για να προλάβω τη θέση 4 δεν άλλαξα ούτε πληκτρολόγιο κι έγραψα σε αηδιαστικά Greeklish. Και πάλι στο 5 έπεσα. Τώρρα όμως δε με νοιάζει. Ξέρω ότι μέχρι να πατήσω το κουμπί θα είμαι περί το 28. Άντε να δούμε!

    Η ανάρτηση, μαζί με τη συμπλήρωση του ΑΜ@4, μου έφερε πονοκέφαλο.

    Διότι θα με βρίσει ο νοικοκύρης (τουλάχιστον κατ’ ιδίαν)

    Μόλις χθες γνώρισα ένα συμπαθέστατο ζευγάρι εκ Β. Ηπείρου, τον Σόλλων και την Γαρούφω Γ…. (το επώνυμο είναι ελληνικό). Ο Σόλλων δεν κλίνεται (κατ’ αυτόν) εφ’ όσον στην αλβανική η (λεγόμενη καθ’ ημάς γενική) απόδίδεταιμε προκλιτικά, γράφφεται δε με δύο λλ (μου το τόνισε) διότι γράφεται Sollon (το ll στα αλβανικά είναι διαφορετικό γράμμα από το l και προφέρεται με τη γλώσσα κάτω από τα μπροστικά δόντια, όχι τραβηγμένη πίσω όπως στα βορειοελλαδίτικα).

    Βέβαια δεν έχω πρόβλημα με τις Μαριώ, Αργυρώ, Μαριγώ, Πατσώ (Ασπασία), Λενιώ, αλλά ούτε και τις Κλειώ, Μυρτώ που όλες θα φάνε ένα ‘ς’ στη γενική. Αλλά η Σαπφώ… με πονοκεφαλιάζει

    Ομολογώ ότι το ποίημα ‘της Σαπφούς’ δε με χαλάει. Αλλά η ‘φωνή της Σαπφούς Νοταρά’ θα με χάλαγε, χωρίς να έχω ‘δεσμεύσεις’. Πιθανολογώ ότι επειδή κάποιοι βάλανε πάγο σ’ αυτά τα κοκοράκια (και των δύο φύλων) που μόλις βρουν μια κατσίκα να τρώει χορτάρι τρέχουν να κάνουν είδηση μιλώντας χυδαία ελληνικά, όπως ‘παράκαμψε’ (γ΄ εν.), το διαφανή παράθυρο, το πλήρη πακέτο κ.ο.κ. μερικά κάθησαν και κουτσοδιάβασαν γραμματική και ΑΝΑΚΑΛΥΨΑΝ την κλίση και την έβαλαν σ’ εφαρμογή, για να δώσουν το μήνυμα ότι ‘κάτι κάνανε’.

    Γράφω (υποτίθεται ότι θα το τελειώσω κάποτε, γιατί είναι πολύ φιλόδοξο, αλλάδε με αφήνουν τα υπόλοιπα φιλόδοξα σχέδιά νου) κάτι για τον Πλάτωνα. Γράφω σταθερά ο Πλάτων του Πλάτωνος (αλλά όχι των Πλάτωνι). [Τί τυχεροί που υπήρξαν επ’ αυτού ο Όμηρος, ο Ησίοδος, ο Ηρόδοτος, λιγότερο ο Θουκυδίδης, ακόμα λιγότερο ο Σωκράτης!]

    Παραδέχομαι ότι είναι τουλάχιστο ανακόλουθο να λες ο Αχιλλέας του Αχιλλέως, όταν ένα ‘του Αχιλλέα’ (του Σωκράτη) είναι το πιο φυσικό στη γλώσσα σου. Αλλά όπως είναι στερεότυπο ο οδός Σοφοκλέους, άλλο τόσο είναι και η Αντιγόνη του Σοφοκλέους και δη ως Σοφοκλέους Αντιγόνη. Το ίδιο ισχύει και για του ναούς και τα ιερά και…. βαράτε με: Ναός του Διός και του Απόλλωνος, Άλσος του Ηρακλέους και της Αρτέμιδος, Σήμα του Θεμιστοκλέους. Όχι να κατέβουν καμιάν ώρα από τον Όλυμπο και να μην ξέρουν πού να πάνε;

    Όσο για τον Άδωνι, μην τον κοροϊδεύετε πολύ, κι ας είναι το όνομά του αρχαιο αιγυπτιακό, όπως έχω πει και παλιά. Ο πολύς Browning έκανε διάφορες εκνευριστικές προβλέψεις όπως γράμμα / του γραμμάτου που δεν δείχνουν να επιβεβαιώνεται. Επίσης να μην ξεχνάμε ότι η γλώσσα δεν πάει με δόγματα. Δε λέει κανείς πιο η λαϊκιά / δημοτικιά μουσική, Κι έχω ξαναγράψει εδώ ότι κάποτε ο Ριζοσπάστης σε μια αναδημοσίευση από το 1940(;) έγραφε ‘στη δημοτική όπως την εννοούσαμε τότε’.

  17. Νέο Κιντ, στο @7

    ΚΑΙ πρόλαβα ΚΑΙ τα κατάφερα

    Πρόλαβα να πάρω θέση πριν το 100. Εγώ τα βλέπω μετά τα μεσάνυχτα συνήθως.

    Δεύτερον!!!! κατάφερα να μου πεις μπράβο.

    Κι επειδή έχω προσέξει ότι είσαι φειδωλός στος επαίνους σου, έχει κι αυτό σημασία.

  18. tamistas said

    Νομίζω ότι η ζυγαριά έχει κάτσει για τα καλά στην πλευρά των αστείων περιπτώσεων (η άλλη πλευρά είναι οι αμφιλεγόμενες περιπτώσεις κλίσης).

    Όμως το ουδέτερο (θηλυκό) σε -(ι)ω, πχ το Κατερινιώ
    (ή το Κατερινιό;) πώς γίνεται στη γενική;

  19. Έχω ακούσει «της Μαρία Κάλλας», δηλαδή με άκλιτο το όνομα «Μαρία». Κάπου όμως έδωσα δίκιο σαν να άκουγα «της Μαρία Μοντέζ» (που ήταν παλιά ηθοποιός). Το ξενικό άκλιτο επώνυμο «Κάλλας» δημιουργεί μια αίσθηση ξένου ονοματεπώνυμου, όπως πράγματι ήταν, όταν κατασκευάστηκε, για να απλοποιήσει το «Μαρία Καλογεροπούλου».

    Γιάννης

  20. Reblogged this on sholio and commented:
    Σε ένα από τα βιβλία που κληρονόμησα από τον παππού μου, ένα θεατρικό έργο του 19ου αιώνα, μια φάρσα του Άννινου, υπάρχει μια πολύ διασκεδαστική σκηνή ανάμεσα σε έναν δάσκαλο, που μιλάει καθαρεύουσα, και στην υπηρέτρια του σπιτιού, τη Μαριγώ. Η Μαριγώ έχει παρακαλέσει τον δάσκαλο να της κάνει μια εξυπηρέτηση, και ο δάσκαλος λέει:

    – Ας ικανοποιήσω την επιθυμίαν της αγαπητής μου Μαριγούς

    – Δεν με λένε Mαριγού, Μαριγώ με λένε, διορθώνει η κοπέλα.

    – Ναι, καλή μου, αλλά κλίνεσαι!

    – Και γιατί να κλείνομαι; Καμιά ασκημομούρα είμαι;

  21. # 16
    Ο Τσιφόρος στην μυθολογία του γράφει πως το Αδωνις προέχεται από το συριακό Αντον που θα πει αφέντης

  22. Ηλεφούφουτος said

    Εξαιρετική η συλλογή ευπρεπιστικών μαργαριταριών!

    18, απ όσο ξέρω δεν κλίνονται.
    Όπως το Ερηνάκι, του Ερηνάκι.

    «Άλλωστε, όσοι έκαναν κλασική φιλολογία γαλουχήθηκαν με την Ιστορία της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας του Λέσκι, στη θαυμάσια μετάφραση του Αγ. Τσοπανάκη»
    Ε, όχι κι έτσι! Στα φοιτητικά μου χρόνια θυμάμαι ότι μεταξύ μας την κοροϊδεύαμε τη γλώσσα της μετάφρασης, μεταξύ άλλων και επειδή θύμιζε παλαιοδημοτική και όχι τη γλώσσα των «φυσιολογικών ανθρώπων». Άλλωστε με αυτό το σκεπτικό, όσοι σπούδασαν κλασική φιλολογία θα έπρεπε να δέχονται και το «από ανέκαθεν», επειδή κι αυτό το χρησιμοποιεί ο Τσοπανάκης.

  23. Δεν είναι μόνο η αρχαιολατρεία στα ονόματα αλλά και ο ναρκισσισμός
    Γενικά υπάρχει μια τάση από γονεις αλλά και από τα ίδια τα άτομα να επιδιώκουν την σπανιότητα αν όχι την μοναδικότητα του ονόματος καταφεύγοντας σε απίθανους τύπους (γνωρζω Βασιλική που θέλει να την φωνάζουνε …Ασίλ !!!) και άντε μετά να βρεις πως κλίνονται σωστά στην γενική (καλό θάτανε να τους κλίναμε την πόρτα αλλά δεν γίνεται)
    Ετσι στην Φωκίδα που το βαπτιστικό Ευθυμία κυριαρχεί «αναπτύσσονται» πολυάριθμες φαιές, με συγχωρείται Φαίες ήθελα να πω, πληθυντικός του Φαίη
    Αλλαχού οι Παναγιώτες (;) γίνονται Γιολάντες και διαφόρων προελεύσεων Αντες

    Ερώτηση κρίσεως άμα φωνάξω στην Αντα » Αντ’ από ‘δω» θα έρθει ή θα φύγει ;;

  24. sarant said

    Ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    18: Ομολογώ ότι δεν ξέρω αν το Λενιό κλίνεται (του Λενιού) ή μένει άκλιτο (του Λενιό). Ας πει κανείς Κρητικός.

    22: Άλλο θέμα είναι αν κλίνεται το Ερηνάκι. Κλίνεται, αλλά δεν έχει γενική θα έλεγα 🙂
    Αλήθεια, το κοριτσάκι δεν κλίνεται;

    Έβαλε «από ανέκαθεν» στη μετάφρασή του το θηρίο ο Τσοπανάκης; Μπράβο του (κατά τα άλλα: χάσμα γενεών, αγαπητέ).

  25. sarant said

    23: Φυσικά είναι και ναρκισσισμός η αρχαιολατρία. Μια γενική όπως «Μαντούς» έχει μέσα της τρισχιλιετιλίκι, πρεστίζ, χλιδή.

  26. Ηλεφούφουτος said

    24 β Στην ταινία «Ένας ντελικανής» οι Κρητίκαροι λένε «του Ερηνάκι».
    Είμαι σχεδόν σίγουρος, ελπίζω να το θυμάται κι άλλος και να μη χρειαστεί να ξαναδώ την ταινία για να το επιβεβαιώσω.

    «χάσμα γενεών, αγαπητέ» ε, ναι, είπα να μην το πω εγώ 😀
    Ήθελα να αναφερθώ σ αυτό το χάσμα και σε σχέση με το θέμα των λόγιων κουρελακίων. Δεν νομίζω ότι από τη γενιά μου και μετά, όσων δεν βίωσαν δηλαδή την καθαρεύουσα, υπάρχει αυτή η απαίτηση ή παπάς παπάς ή ζευγάς ζευγάς.
    Υπάρχει άλλωστε μία μακρότατη παράδοση τέτοιας «ασυνέπειας» από τα βυζαντινά-μεταβυζαντινά-οθωμανικά χρόνια να στολίζεται ο γραπτός λόγος που απευθύνεται στο ευρύ κοινό με λόγια στοιχεία από δω κι από κει, να μην είναι τέλος πάντων ποτέ καθαρός δημώδης.
    Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν βρίσκω κι εγώ φαιδρά τα παραδείγματα που ηρανίσθης, αν μη τι άλλο γιατί σηματοδοτούν κοινωνικό συντηρητισμό.

  27. bernardina said

    >Αλήθεια, το κοριτσάκι δεν κλίνεται;

    Η αλήθεια είναι ότι την τελευταία φορά που άκουσαν κάποιον να λέει «του κοριτσακιού» ήμουν γύρω στα πέντε 😆

    Ήθελα να μιλήσω για τα Λενάκια, τα Ρηνάκια, τα Κατινάκια κλπ, αλλά με πρόλαβε ο Ηλεφού. Για παράδειγμα πώς αλλιώς θα λέγαμε ότι αυτό το φόρεμα ανήκει στο Κατινάκι; Είναι του Κατινακιού;

    Ο Σόλων, ο Λέων, η κυρία Πανταλέων (σικ), η Χάρις… πόσο δεινοπαθούν.

    Gpoint, κάποτε είχα μια μικρή μαθήτρια (έφηβη, για την ακρίβεια) που πίστευε ότι το Φαίη ήταν πολύ πιο μοντέρνο από το Φωτεινή που της είχαν δώσει. Κανένα επιχείρημά μου δεν στάθηκε ικανό να την πείσει για την ομορφιά του ονόματός της 😦

  28. 2Σx2 said

    Καλημέρα!

    Η μετάβαση από την ονομαστική στη γενική προσφέρει μερικά από τα πιο αστεία μπερδέματα.

    Εκτός από τα γυναικεία ονόματα που χάνεται η μπάλα κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και με τα νησιά όπου γενική και ονομαστική μπερδεύονται.

    -Που θα πάτε διακοπές;
    -Θα πάμε στη Ρόδος.

    -Πως περάσατε;
    -Α, η Ρόδο είναι υπέροχη!

    Τουλάχιστον δεν έχω ακούσει να κυκλοφορεί τύπος όπως: της Ρόδους, της Κους κτλ.

    Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει με τα δικατάληκτα επίθετα σε -ης. Ακριβής – ακριβή και ακριβούς μόνο που σε αυτή την περίπτωση ακούς τα πάντα λόγω και του μπερδέματος των γενών με κοινό τύπο αρσενικών και θηλυκών. Ίσως τα πιο συνηθισμένα λάθη ακόμα και από άτομα με…υψηλές σπουδές.

    Αναφορικά πάντως με τα ονόματα νομίζω ισχύει αφενός το ότι πολλοί θεωρούν το Σαπφούς σωστότερο από το Σαπφώς ακόμα και στη νεοελληνική (ο ορθογραφικός έλεγχος κειμενογράφων τα αποδέχεται και δύο πάντως αποφεύγοντας να πάρει θέση). Αφετέρου, επειδή ακριβώς υπάρχει μια (ψευτο)ελιτίστικη προσέγγιση από μερίδα ομιλητών (βλ. μπουμπούκο).

    ΥΓ: Με την ελπίδα να αποφύγω τη σπαμοπαγίδα, χαιρετώ!

  29. Ηλεφούφουτος said

    26 διόρθωση: κοινωνικό ΕΛΙΤΙΣΜΟ μάλλον

  30. atheofobos said

    Απάντηση στο @4 δεν είδα.
    Τι θα πούμε το αυτοκίνητο της Αρτέμιδος ,άντε εδώ να πούμε της Άτρεμης, αλλά της Θέμιδος ή της Θέμις, γιατί εκτός από κέφια μπορεί να έχει και αυτοκίνητο !

  31. sarant said

    Ευχαριστώ και για τα νεότερα!

    Τα Άλκηστις-Χάρις-Άρτεμις κτλ, προκειμένου για σημερινές γυναίκες, είναι άλλη κατηγορία, διότι (κατά τη γνώμη μου) ήδη η ονομαστική βάζει ένα προβληματάκι. Το αρχαίο κλιτικό υπόδειγμα είναι βέβαια Άλκηστις-Αλκήστιδος κτλ. Την αρχαία γενική θα την κρατήσουμε φυσικά για το Ναό της Αρτέμιδος ή για την οδό Αρτέμιδος, αλλά για τα σημερινά πρόσωπα εγώ θα έβλεπα

    η Άλκηστις και η Άλκηστη
    της Άλκηστης
    την Άλκηστη

    Με την Άρτεμη υπάρχει η επιπλέον περιπλοκή ότι είναι και νεοτοπωνύμιο (η γνωστή Λούτσα) οπότε εκεί ίσως μείνει το αρχαίο, αν οι κάτοικοι κρίνουν ότι η αρχαιοκλισιά αυξάνει την αξία των οικοπέδων, ΄΄ισως αναδειχτεί ομαλός τύπος η Αρτέμιδα της Αρτέμιδας

  32. bernardina said

    Αθεόφοβε,
    μεταξύ αστείου και σοβαρού είχα πει ότι αυτά τα ονόματα κλίνονται κάπως σαν

    Η Άρτεμις
    της Άρτεμης
    την Άρτεμη
    ω Άρτεμη/Άρτεμις.

    Πρακτικά, δεν βλέπω τι άλλο μπορεί να γίνει. Το Θέμιδος, αν και απολύτως σωστό, ακούγεται βαρύγδουπο (όπως εκείνο της Θωμαΐδος, που είναι ανταποκρίτρια κάποιου καναλιού στη Γαλλία, λόγου χάρη). Σ’ αυτή την περίπτωση, μια λύση θα ήταν το Θέμιδας/Θωμαΐδας. Άντε, βαριά βαριά, της Θέμης και της Θωμαής, αλλάζοντας κλίση (και, στην ουσία, και όνομα). Αλλά της Θέμις και της Θωμαΐς ούτε με σφαίρες!

    (εκείνο το «Άτρεμης» εσκεμμένο ήταν; 😆 )

  33. bernardina said

    Νίκο, μαζί γράφαμε 😆

  34. Αρκεσινεύς said

    Στο χωριό μου υπάρχει ΤΟ Κατερινιώ, ΤΟ Μαριώ, ΤΟ Ρηνιώ κλπ. με ωραία γενική του Κατερινιού, Μαριού, Ρηνιού κλπ.
    Λενιώ δεν έχουμε.

    579. Γραμματική Τριανταφυλλίδη, 1941:

    Τα υποκοριστικά σε -άκι, -ούλι δε σχηματίζουν συνήθως γενική (του γατακιού,των πακετακιών, των μικρουλιών).Τη σχηματίζουν όμως κανονικά τα μη υποκοριστικά ουδέτερα σε -άκι, -ούλι :ίσκιος γερακιού, το νερό του αυλακιού, του μαρουλιού, των φασουλιών.

    Γραμματική Χατζησαββίδη, σ. 41:

    Σύμφωνα με το πειθώ, πειθούς κλίνονται τα ηχώ, Καλυψώ, Λητώ, φειδώ κ. ά.
    Σύμφωνα με το Μάρω, γεν. Μάρως κλίνονται τα Αργυρώ, Διαμάντω, Ηρώ κ. ά.

    Πολλά από τα ουσιαστικά της κατηγορίας αυτής εμφανίζουν β΄τύπο σε -ώς (πειθώς) στη γ. εν. Ο τύπος σε -ούς χρησιμοποιείται σε τυπικό ύφος, ενώ ο τύπος σε -ώς σε οικείο π.χ. ηχώς και ηχούς, Καλυψώς και Καλυψούς, Λητώς και Λητούς.

    Η Γραμματική Τριανταφυλλίδη και η μεγάλη και η σχολική έχει μόνο τον τύπο σε -ώς: Αργυρώ, της Αργυρώς

    Συμπέρασμα:Ο Χατζησσαβίδης δεν είναι σαφής. Γιατί το Λητώ να έχει γ.ε. Λητούς , ενώ το Ηρώ Ηρώς;Υπάρχει διαφορά;

  35. Ηρώ Διαμαντούρου said

    Δεν θα μπορούσα να λείψω από τα σημερινά σχόλια!

    Να σας πω λοιπόν πως, όταν πήγαινα σχολείο, οι δάσκαλοι με έκλιναν Ηρούς… Εγώ μες την απόγνωση για αυτό το απαίσιο πράμα έτρεξα στη μαμά και τη ρώτησα αν είναι σωστό και, αν θυμάμαι καλά (δεν το ερεύνησα έκτοτε!!!), μου απάντησε ότι και το Ηρούς και το Ηρώς ήταν δόκιμα ήδη από την αρχαιότητα (την ύστερη τουλάχιστον, νομίζω στον Λουκιανό υπάρχει το Ηρώς), άρα διαλέγω και παίρνω πώς θέλω να με φωνάζουν.

    Επέβαλα τελικά το Ηρώς στους πάντες, αλλά οι συμμαθητές με αποκαλούσαν οριστικά κι αμετάκλητα πια Ηρού (ακόμα και τώρα), με το οποίο φυσικά δεν έχω πρόβλημα.

    Έλα όμως που περάσαν τα χρόνια και κάποιες (απαίδευτες) φίλες μου άρχισαν να χρησιμοποιούν τη γενική Ηρούς και να με πιάνει πάλι φρίκη! Φαίνεται πως μεγαλώνοντας έπρεπε να αποδείξουν ότι δεν είναι στουρνάρια και το μόνο που μπορούσαν να κάνουν ήταν να μου αλλάξουν τη γενική.

    Να σημειωθεί ότι σε όλη τη μέχρι τώρα ζωή μου, κάποιοι που έλεγαν παρορμητικά Ηρώς μου ζητούσαν συγνώμη και το διόρθωναν σε Ηρούς -και γω, κασέτα, απαντούσα: δεν πειράζει, και τα δύο σωστά είναι…

    Πάντως, αν δεν ήταν ΤΟΣΟ κακόηχο, ούτε που θα με ένοιαζε αν κλίνεται με τον παλιό ή τον νέο τρόπο ή και με τους δύο, δεν έχω κόλλημα σε αυτά, το πάω πάντα με το αυτί το πράμα (είναι από τα λάθη που δεν θεωρώ λάθη) και αδιαφορώ για το αν είναι δόκιμο ή ξεπερασμένο.

    Αυτά τα ολίγα. Δεν έχω διαβάσει τι γράψατε, ούτε θα διαβάσω τα επόμενα, έχω κάποιο τεχνικό πρόβλημα με τον υπολογιστή μου και δυστυχώς δεν έχω καλή πρόσβαση στο ίντερνετ, παγώνει η οθόνη με κάθε δεύτερη κίνησή μου (ήθελα να πω τον πόνο μου γιατί έχω ζοχαδιαστεί 2 μέρες τώρα).

  36. Αρκεσινεύς said

    28. Πάντως για την ονομαστική οι νησιώτες λένε η Αμοργό, η Νάξο κλπ. δηλ. υπάρχει αποβολή του τελικού ς στα τοπωνύμια.

  37. Καλημέρα

    @23 Γενικά, των γυναικείων ονομάτων τους αλλάζουν πιο εύκολα τα φώτα από τα αντρικά. Εγώ στο Πολυτεχνείο θυμάμαι είχα μια Κυριακή, που το είχε κάνει Σάνυ, από το Sun(da)y. Αν μη τι άλλο εμπνευσμένο! Και καλύτερο θα έλεγα (και ας με συγχωρήσει αν θιχτεί κάποιος) από το Κούλα…

    Την τακτική που προτείνει ο Νικοκύρης στην τελευταία παράγραφο, την εφαρμόζω σε ξένης προέλευσης λέξεις, με μεγάλη επιτυχία, για να αντιμετωπίζω το φαινόμενο της ακλισιάς (οι εκπρόσωποι της Τρόικα). Ήπιαμε τρεις μπύρα, φέραμε δυο βόλτα, κ.λπ.

  38. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα επόμενα!

    Μπέρνι, συμπέσαμε!

    Αρκεσινέα, ευχαριστώ για τις πληροφορίες. Άρα, του Ρηνιού. Όσο για την Αμοργό, η γενική είναι «της Αμορργός» ακόμα, ή δεν τη χρησιμοποιούν;

    35: Ηρώ σ’ ευχαριστώ για την… κατάθεση ψυχής (σόρι για το κλισέ, σκόπιμο ήταν!) και περαστικά στον υπολογιστή.

    Βρίσκω εξόχως διδακτική την εμπειρία σου. Με το να ακούν τα παιδιά στο σχολείο «το τετράδιο της Ηρούς» έφτιαξαν ονομαστική «η Ηρού».

    Αρκεσινέα, όντως ασυνεπής ο Χατζησαββίδης, τουλάχιστον σε όσα μετέφερες.

  39. Νέο Kid Στο Block said

    37. Εγώ πάντως ψες ήπια 2 θερβέσας και σήμερα ελπιζω να πιω 2 αμαρέτι! 🙂
    Ich trinke nie (nur) zwei Bier, sowieso.. 😆

  40. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Υποθέτω ότι το σημερινό άρθρο οφείλει τον τίτλο του στο «Ο Ιούδας φιλούσε υπέροχα», της Μάιρας Παπαθανασοπούλου, κι επειδή δεν βλέπω να αποδίδεται κάπου η οφειλή, το αναφέρω, έτσι, δίκης χάριν.

    Στο κάτω-κάτω, τι Μάιρα τι Μαριγού…

  41. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Νεοκίντ (@39),
    ή θερβέθας ήπιες ή σερβέσας. Αυτά τα μεσοβέζικα να σου λείπουνε (άσε που δεν τα επικροτεί καμία Academia de Lengua από τις πολλές που ευτύχησαν να έχουν οι ισπανικές γλώσσες).

  42. sarant said

    40: Ε, ναι -αλλά νόμιζα ότι είναι τόσο γνωστό το κλισέ που δεν χρειάζεται αναφορά.

  43. Η μήτρα της αρχαιολατρικής στρέβλωσης βρίσκεται στην ενότητα 4 (σ. 23-26) του «εγχειριδίου γλωσσικής διδασκαλίας για την αρχαία ελληνική». Διδάσκεται στην Α΄ Λυκείου και περιλαμβάνει στην ίδια κατηγορία τα ονόματα «πειθώ» και «Σαπφώ». Στις ασκήσεις εμπέδωσης έχει και τα παρακάτω ονόματα: Καλυψώ, Λητώ, Κλωθώ.

    Να σημειώσω ακόμη ότι στις ασκήσεις περιλαμβάνεται και η απόδοση νεοελληνικών προτάσεων στην αρχαία ελληνική (σ. 26). Παράδειγμα: «Σαπφώ, τα ποιήματά σου απαγγέλουμε και την πόλη σου τιμούμε».

    Εντέλει, από την γραμματική εμμονή που χαρακτηρίζει τη διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση «επιτυγχάνεται» η επανεισαγωγή τύπων όπως αυτός που θέτει το ποστ. Περίπου 100.000 μαθητές κάθε χρόνο λούζονται την αρχαιοπρεπή γενική της Καλυψούς, της Κλειούς, κλπ, κάθε χρόνο. Αυτό συμβαίνει από το 1995 και την ελέω Μπαμπινιώτη επαναφορά της διδασκαλίας της αρχαίας γλώσσας από το Γυμνάσιο.

    Το φαινόμενο από τότε διαρκώς επεκτείνεται και παγιώνεται. Ήδη διδάσκουν στα σχολεία και φιλόλογοι που εμμένουν στην επανεισαγωγή της αρχαιότροπης γενικής.

  44. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    @42,
    έχεις δίκιο, έχει ξεφύγει πλέον από τα όρια προστασίας των πνευματικών δικαιωμάτων. Ή, για να μην το κάνουμε πιο περίπλοκο, απλώς «έχει ξεφύγει».

    Διαβάζω, μάλιστα, με την ευκαιρία, στην ιστοσελίδα του Ελευθερουδάκη, ότι το συγκεκριμένο «μεταφράζεται ήδη σε 10 γλώσσες: γαλλικά, ιταλικά, ισπανικά, πορτογαλικά, σουηδικά, ολλανδικά, φινλανδικά, πολωνικά, εβραϊκά και τουρκικά» (κάτι από γιούρο θυμίζει στην αρχή, μας τα χαλάει λίγο στο τέλος…) Πολύ δε θα ήθελα να ξέρω πώς προφέρουν το επίθετο της συγγραφέως οι κατά τόπον γάλλοι, ολλανδοί και πορτογάλοι/ πολωνοί, φινλανδοί, τούρκοι κι εβραίοι…

  45. Μια που αναφέρθηκε και η (νέα;) γραμματική του Χατζησαββίδη, να παραπέμψω στην οξυδερκή κριτική του Αναστάσιου Tσαγγαλίδη. Τη θεωρεί «το αποτέλεσμα μιας αποτυχημένης προσπάθειας συμβιβασμού του παρελθόντος με το μέλλον» http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_civ_1_15/06/2010_404497

  46. ὁ Γιανίδηςε ἔκανε μιὰ τρύπα στὸ νερό. ἀπέδειξε ὅτι τὸ «μανάβου» εἶναι κωμικό, ἔ καί; εἶπε κἀνεὶς ὅτι δὲν εἶναι; ὅταν λέμε ὅτι εἴμαστε καθαρευουσιάνοι δὲν ἐννοοῦμε ὅτι θὰ λέμε τοῦ «μανάβου», ἀλλὰ ὅτι θὰ λέμε φυσικὰ .»τοῦ ὀπωροπώλου». ἐπὶ παραδείγματι.
    καὶ ἐννοεῖται ὅτι τὰ εἰς -ω θηλυκὰ τὰ κλίνω ἀρχαιοπρεπῶς. καὶ δὲν γελάει κἀνείς. ἴσα ἴσια ὅταν μὲ ῥωτᾶνε ἂν π.χ. πρέπει νὰ λένε τῆς Σαπφοῦς ἢ τῆς Σαπφῶς τοῦς λέγω αὐτὸ εἶναι καθαρευουσιάνικο καὶ ἀρχαιοπρεπές, αὐτὸ τῆς δημοτικῆς, ἐγὼ προτιμῶ αὐτό, ἐσεῖς διαλέξτε ὅποιο σᾶς κάνῃ.

  47. sarant said

    46: Ο Γιανίδης (αλλά θα τα συζητήσουμε άλλη φορά) ήθελε να δείξει ότι η δημοτική μπορεί εύκολα να προσαρμόσει στο τυπικό της λέξεις λόγιες, ενώ η καθαρεύουσα δεν μπορεί να ενσωματώσει λέξεις λαϊκές. Αυτό μπορεί να είναι λυμένο σήμερα, δεν ήταν όμως το 1914.

  48. Immortalité said

    Πολύ θα ήθελα στην επόμενη ζωή να γεννηθώ παρδαλό κατσίκι! Να γελάω για όλες τις προηγούμενες 😀

    Βρε Ηλεφού, όπως λέει και ο Αρκεσινεύς δε λέμε του Κατερινιό αλλά του Κατερινιού ή της Κατερινιώς. Και του Λενιού. Το Ερηνάκι στη γενική κάνει της Ρηνιώς ή του Ρηνιού 😉
    Και άμα φοράει και μουσμουλί γοβάκι, πάει την πατήσαμε…

  49. Ηλεφούφουτος said

    31, 32, ε ναι, αυτή είναι η λύση, νομίζω κι εγώ, και δεν το λέω καθόλου μεταξυ αστείου.

    Στη σχετική συζήτηση που είχαμε κάνει στο παρελθόν είχα αναφέρει και το παράδειγμα της λύσης που έδιναν κάποιοι απ το σόι μου όσον αφορά τη μακαρίτισσα θεία μου και το όνομά της: Αρτέμη, της Αρτέμης.

    Οι τύποι Άρτεμις, Χάρις, Κίμων κλπ. ανταποκρίνονται κυρίως στην επικοινωνιακή ανάγκη να λες «λέγομαι Άρτεμις», «λέγομαι Κίμων» ή «Κίμων, έλα εδώ που σε θέλω!». Βοηθά και η εισροή πολλών άκλιτων ξενικών ονομάτων.
    Στις πλάγιες πτώσεις το βρακί από μεταξωτό αλλάζει σε βαμβακερό ή και συνθετικό. Ακόμα κι αν μπορείς να το χειριστείς το μεταξωτό, το κλίνεις ως πρωτόκλιτο για να μη νιώσεις φαιδρός.
    Παρεπιφτού, η Α. Κακούρη στα «Πριμαρόλια» βάζει τα πρόσωπα του βιβλίου να λένε στους διαλόγους τους «του Κίμωνος» όταν αναφέρονται σε ένα πρόσωπο που λεγόταν Κίμων, πράγμα που με ενοχλούσε πολύ ως αφύσικο. Ακόμα κι αν δεχτούμε ότι μιλούσε έτσι η αστική τάξη της Πάτρας του καιρού εκείνου, τότε η συγγραφέα(ς) θα έπρεπε να μιμηθεί και κάθε άλλη διαφορά της τότε ομιλίας με τη σημερινή και όχι να μιλάνε όπως ακριβώς κι εμείς αλλά ειδικά όταν φτάνουν σ αυτό το όνομα να χοροπηδάνε κουτσό.

  50. Ηλεφούφουτος said

    48, ό,τι πείτε! Κρητικών (και άλλων νησιωτών) παρόντων, πάσα αρχή παυσάτω!

  51. sarant said

    49: Το «η Αρτέμη» είναι αιγενίτικο, αν και βέβαια μπορεί να το λένε κι αλλού. Είχα κι εγώ μωρό, πριν από πεντέξι δεκαετίες, μια κοπέλα που με πρόσεχε και τη φώναζα Απέμη.

    Πάνω στο παρέμπ σου, κι εμένα μου είχαν κάνει εντύπωση μερικές εντελώς ξεκάρφωτες καθαρευουσιανιές της Κ. και στα Πριμαρόλια και στο Ξιφίρ Φαλέρ. Πολύ εύστοχη πάντως η παρατήρηση για τις γενικές των ονομάτων. Κουρελάκι, είπαμε.

  52. #37
    Η δική μου…Κυριακάτικη εμπειρία είναι… Κρέκα. Φαίνεται παραπλήσιο από το περίφημο κοκορέτσι του Κρέκου

    Πάντως ο γιός μου δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα με την εξής χρήση του ονόματός του που έχει διαμορφωθεί έτσι :

    ο Κρέοντας
    του Κρέοντα
    τον Κρέοντα
    ω Κρέων

    Αντίθετα πρέπει να τρίζουν τα κόκαλα του πατέρα μου κάθε φορά (συχνότατα) που γράφουν στο «όνομα πατρός» μου… του Κρέωνος

  53. Βρε τη καημένη τη Μαριγούλα στεναχώρια που την πήρε από το δάσκαλο! 🙂

    Πάντως νομίζω ότι πρέπει να τονίσουμε ότι πολλές φορές χειρότερο από το να κλίνεις το όνομα αρχαιοπρεπώς, είναι να το αφήνεις άκλιτο. Δεν συμφωνείτε;

    Και έχω και πρόσφατο παράδειγμα από μια ηλίθια είδηση του yahoo news που δεν άντεξα και σχολίασα κιόλας. Στην τελευταία πρόταση του κειμένου: «γελάει με την αντίδραση της Αργυρώ».

  54. Νικοκύρ. Ιμίς οι βνίσοι π’ λέμ’ «και το μνι τσι Χάιδους» είμαστε καθαρβουσιάνοι;

  55. Νέο Kid Στο Block said

    Να και μια φρέσκια «ανάκληση αλεύρου» από τον ΕΦΕΤ 🙂
    (στο άρθρο βέβαια διευκρινίζεται (για την πλέμπα) ότι πρόκειται για μαλακό αλεύρι …ουφ! πάλι καλά!)

  56. Νέο Kid Στο Block said

    Το λινκ ρε Καμπουροκάτσικο!
    http://www.nooz.gr/greece/anaklisi-aleirou-apo-ton-efet

  57. sarant said

    54: 😉

    52: Ο ανήρ Κρέκος, ε;

  58. Δημήτρης said

    Κ. Σαραντάκο, επειδή σας διαβάζω συχνά και έχω διαπιστώσει ότι είστε ιδιαίτερα εμπαθής και φανατικός σε θέματα γλώσσας, θέλω να σας πω ότι αυτά που γράφετε πολλές φορές είναι εκτός πραγματικότητας. Εσείς νομίζετε ότι βρίσκεστε στην εποχή των Σούτσων ακόμα. Δεν έιναι αυτά τα προβλήματα, αγαπητέ, που απασχολούν σήμερα την ελληνική γλώσσα -και δεν θα πρέπει να είναι αυτά μόνο και μόνο για να σιγήσετε μέσα σας (εσείς και μερικοί άλλοι) την κάψα για τη Δημοτική γλώσσα.

    Δεν είναι δυνατόν να μας αραδιάζετε συνεχώς μεμονωμένα παραδείγματα ορισμένων εκδοτών η δημοσιογράφων (οι περισσότεροι μιας κάποιας ηλικίας) που συντηρούν κάποιες παλιότερες γραφές και να το παρουσιάζετε όλο αυτό ως γενικευμένη τάση (εδώ είναι το θέμα) που αξίζει κιόλας να την προσδιορίσουμε (νεοκαθαρεύουσα). Είναι για να τραβάμε τα μαλλιά μας. Θέλετε να μας πείτε δηλαδή ότι στο κοινωνικό σας περίγυρο (όχι στον επαγγελματικό) είναι έκδηλη καμια τέτοια τάση συντήρησης της καθαρεύουσας; στις εκθέσεις των παιδιών στο σχολείο και γενικότερα στα νεα παιδιά ; Αν θέλουμε να πούμε ότι υπερισχύει κάποια τάση είναι αυτή της απλοποίησης των πάντων και του «υπερδημοτικισμού», κάτι απολύτως φυσικό αού εδώ και κάποιες δεκαετίες η δημοτική γλώσσα έχει επικρατήσει και όχι η καθαρεύουσα, αγαπητέ.
    Δεν είναι δυνατόν να γράφονται -και να παρουσιάζονται κυρίως με αυτό τον τρόπο- τέτοια πράγματα το 2012, για να ‘χετε να λέτε κι εσείς ότι «πολεμήσατε» κάποτε την «κακιά» καθαρεύουσα. Και επιτέλους σιχαθήκαμε τις κόντρες και τις ιδεολογίες σ’ αυτή την χώρα. Αφήστε τη γλώσσα απέξω, καιρός είναι.

  59. » Ό,τι και να είναι τ’ άστρα, εγώ τη γλώσσα μου τους βγάζω…» λέει σ’ ένα του ποίημα ο Ναζίμ Χικμέτ…

  60. sarant said

    58: Είστε βέβαιος ότι το σχόλιό σας αφορά το συγκεκριμένο άρθρο μου ή το πήρατε με κοπυπάστη από προηγούμενο άρθρο; Τα παραδείγματα που έφερα για την αρχαιοκλιτική ξιπασιά είναι εντελώς σύγχρονα και ασφαλώς όχι από εκδότες ή δημοσιογράφους μιας κάποιας ηλικίας. Τα λινκ υπάρχουν, οπότε μπορεί κανείς εύκολα να δει αν η κριτική σας έχει βάση ή αντιθέτως αν είναι «αμερόληπτη» (δηλ. ανεπηρέαστη από το περιεχόμενο του άρθρου που υποτίθεται ότι κρίνετε).

  61. #57
    Στον Ταύρο, κοντά στην Αγία Σοφία υπήρχε ψησταριά με παρόμοια ονομασία. Δεν τόλμησα να φάω εκεί ποτέ !!

  62. Δημήτρης said

    60: Με αφορμή το συγκεκριμένο άρθρο έγραψα ό,τι έγραψα. Εξάλλου, απ’ όσα είδα και στα σχόλια δεν περιορίζονται οι αναφορές στα συγκεκριμένα παραδείγματα που γράφετε στο άρθρο. Η αρχαιοκλιτική ξιπασιά αφορά ως επί το πλείστον άτομα κάποιας ηλικίας. Οι άλλες περιπτώσεις έιναι κυρίως λόγω άγνοιας. Και εν πάση περιπτώσει το να θεωρείτε κάποιον ξιπασμένο, επειδή χρησιμοποιεί κάποιες αρχαιότροπες κλίσεις ή οτιδήποτε άλλο, δεν το βρίσκω και πολύ σωστό. Για αντίστοιχο πράγμα ίσως σας κατηγορήσει κι εκείνος, όταν γράφετε π.χ. δόξα το θεό: για επιτηδευμένα λαϊκό.

  63. ppan said

    Για τα Μαράκια κλπ τα έχουμε νομίζω ξαναπεί. Ωραιότατα λέμε «του Μαρακιού, του Ειρηνακιού» στην Χίο, φαντάζομαι κι αλλού. Εξισορροπεί κάπως αυτήν τη φριχτή ακλισιά του σκακιού, πχ «Πρωτάθλημα σκάκι»

  64. ppan said

    58: Όλα τα παραδείγματα, μεμονωμένα είναι, όταν όμως μαζεύονται πολλά μεμονωμένα κάνουν φαινόμενο.

  65. cchris74 said

    Όντως Ppan αυτό το “Πρωτάθλημα σκάκι” είναι φριχτό! Καλύτερα να το λέγανε «πρωτάθλημα ζατρικίου» όπως λένε και «πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης» αντί για μπάσκετ ας πούμε. Άλλωστε και ως λέξεις περσική προέλευση έχουν και οι δύο.

  66. Νέο Kid Στο Block said

    63. Χα! Σας τρώει όλους ο κυρ-Νίκος από το Βυζίκι και μάστρος του καφενείου (ένα είναι Το καφενείο, όσον αφορά το σκάκι!).
    «Οι τελευταίες παρτίδες πάνω στα σκάκια,οι κύριοι σκακισταί!» όταν ήθελε να κλείσει το βράδυ.
    (Τώρα πλέον κλείνει ο ανηψιος του ο Γιάννης(εκτός αν έχω χάσει πρόσφατα επεισόδια), που είναι μυρωδιάς από σκάκι,αλλά είναι τεκνός και βάζελος, και αυτό αρκεί 🙂 )

  67. cchris74 said

    🙂

  68. ppan said

    Μα γιατί να το λένε ζατρικίου και γιατί τα σκάκια είναι πρόβλημα; Το σκάκι, όπως και το σπανάκι, το σακάκι, το σακί, κλίνονται, δεν είναι υποκοριστικά.

  69. cchris74 said

    66. Έλα ντε, αν ακολουθούσε αυτά που λέω εδώ τί θα έλεγε ο άνθρωπος“Οι τελευταίες παρτίδες πάνω στα σκάκια,οι κύριοι ζατρικισται”; Επίσης φριχτό 🙂 .

  70. cchris74 said

    68. Σωστά, αλλά είναι κάτι λέξεις που χτυπάνε κάπως στο αφτί πχ του βαθιού πηγαδιού, του σκακιού…δεν μου ακούγονται καλά.

  71. Δημήτρης said

    64: Αυτό που ισχύει γενικότερα στο κοινωνικό σύνολο είναι ακριβώς το αντίθετο από αυτό που μας παρουσιάζει τεχνηέντως ο κ. Σαραντάκος, ο Γ. Χάρης και μερικοί άλλοι, δηλ η απλοποίηση, ο υπερδημοτικισμός. Αυτό συνέβαινε από την επικράτηση της Δημοτικής (την πρώτη δεκαετία ειδικά μιλάμε για γελοία κατάσταση) μέχρι τώρα. Άρα για ποιο φαινόμενο μιλάμε;

  72. Νέο Kid Στο Block said

    Nίκο, μιας και μάλλον έπεσε ραστώνη γενική και αναμονή ενόψει Σκουάντρα Ατσούρα σε λίγο, δεν νομίζω να αποπροσανατολίζω βάζοντας ένα κουιζάκι .
    Ποιος διεθνής αθλητής (σε ομαδικό δημοφιλές άθλημα) είναι και αθλητής σκακιού;
    (έχει ακόμη δηλαδή σκακιστικό δελτίο σε σύλλογο μέλος της Ελ.Σκακ.Ομοσπονδίας)

    YΓ.Αν το ξέρει η Ππαν, να μην το πει αμέσως! 🙂
    ΥΓ2. Αν υπάρξει επαρκής συμμετοχή, θα δώσω και χίντια, γιατί είναι δύσκολο!

  73. Νέο Kid Στο Block said

    68. Mα ασφαλώς σωστό είναι «τα σκάκια» (για τα σετ πεσσών με σκακιέρες), απλά δεν έχει λίγο πλάκα ο συνδυασμός του λαϊκού «τα σκάκια» με το «λόγιο» «οι κύριοι σκακισταί!» του κυρ-Νίκου; Γι’αυτό το είπα. Η χρήση έχει τους δικούς της κανόνες ,θα έλεγα εγώ με το βλέμμα του μή ειδικού.

  74. Ηλεφούφουτος said

    70 «Του αγοριού απέναντι» ;

    Δύο -ιού μαζί όντως ακούγονται χάλια (αντίστοιχο παράδειγμα θα ήταν και «του πλατιού ποταμιού» ή «του βαθιού λαρυγγιού») αλλά όχι και να κουτσουρέψουμε κοτζάμ κατηγορία ουσιαστικών κατά μία πτώση επειδή μπορεί να βρεθούν σε κακό συναπάντημα!
    Για τέτοιες περιπτώσεις μπορούμε και να το στρίβουμε διά του εμπροθέτου π.χ.

  75. ppan said

    Τον Αγκντενστάιν ξέρω, αλλά δε νομίζω να ήταν σε ελληνικό σύλλογο. Είναι δε και πολύ καλός χορευτής, συμμετείχε σε τηλεοπτικό σόου.
    Για να σκεφτώ…

  76. Νέο Kid Στο Block said

    Μα δεν είπα ότι μιλάω για Έλληνα; mea culpa!
    Ελληνάρας λοιπόν και εν ενεργεία!

  77. Νέο Kid Στο Block said

    O Νορβηγός Αγκντενστάιν που είπε η Ππαν, είχε το μοναδικό ρεκόρ να είναι εν ενεργεία διεθνής με τη Νορβηγία σε ποδόσφαιρο και σκάκι ταυτόχρονα!(είναι Μεγάλος Μαιτρ και μέντορας/προπονητής του Κάρλσεν, του σύντομα επόμενου Παγκ.Πρωταθλητή).

  78. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Έχω τη γνώμη ότι τα θηλυκά της δεύτερης κλίσης σε -ός (οδός) και -ος (Ρόδος) καταλήγουν να γίνουν η οδό, της οδός και η Ρόδο, της Ρόδος λόγω της έλξης που ασκεί η, προφανώς πανίσχυρη, κλίση σε -ω, -ως και -ώ, -ώς. Ίσως είναι τόσο ισχυρή γιατί πολλά γυναικεία ονόματα κλίνονται έτσι.
    Από την άλλη ο τύπος της Αργυρώ δεν με ξενίζει, αφού η τάση της γλώσσας είναι προς κατάργηση και της γενικής, όχι της πτώσης της κλίσης, και η ταύτιση με την ονομαστική. Θυμάμαι όταν ήμουν στρατιώτης στη Σάμο, οι ντόπιοι Εποπ (που τα παιδιά προφανώς δεν είχαν τελειώσει κλασικό λύκειο) δεν χρησιμοποιούσαν σχεδόν καθόλου γενική.

  79. Νέο Kid Στο Block said

    75. Δίνω το πρώτο χιντ: Μπάσκετ.

  80. cchris74 said

    71. Δεν ήθελα να εμπλακώ-άλλωστε στο Νίκο απευθύνεσαι Δημήτρη- απλά θα μπορούσες να μην κάνεις τον κατήγορο έτσι γενικά και με απτά παραδείγματα (που πολλές φορές για να τα υποστηρίξεις χρειάζεται δουλειά επάνω σε λεξικά και κείμενα) να καταθέτεις τις όποιες αντιθέσεις σου. Εάν έκανες κάτι τέτοιο νομίζω οτι θα ήσουν πιο πειστικός. Πέρα απ΄ όλα αυτά το σίγουρο είναι οτι ο Νίκος, εμένα τουλάχιστον, δεν μου έχει δώσει την εντύπωση που περιγράφεις.

  81. sarant said

    71: Δημήτρη, για να μη λέμε ξεκάρφωτα πράγματα. Πάρε ένα σώμα κειμένων του 1991, ας πούμε μιας εφημερίδας, και βρες εκεί νεοκαθαρευουσιάνικα κρούσματα σαν κι αυτά που σχολιάζω εδώ, όπως: αρχαιοκλιτική ξιπασιά, μανιακή σχιζολεξία, μουστάκια στη Τζοκόντα κτλ. να δούμε πότε ήταν περισσότερα, σήμερα ή πριν από είκοσι χρόνια; Εγώ ισχυρίζομαι ότι σήμερα είναι πολύ περισσότερα. Απόδειξέ μου το αντίθετο.

    Και μη λες «κάποιας ηλικίας» την εθνική μας Αργυρού, διότι θυμώνει: http://www.newsnow.gr/article/139344/argyro-mparmparigou-a-na-xatheis-vromiara.html

  82. sarant said

    78: Η λαϊκή γλώσσα, τουλάχιστον σε μερικές περιοχές της χώρας δεν χρησιμοποιούσε σχεδόν καθόλου γενική, αν και αυτό ο Χατζιδάκις το θεωρούσε ρουμελιωτισμό (και γιαυτό έβαλε και κάψαν τα Ψηλά Βουνά, που επιπλέον θεωρούσε ότι προωθούν τον σοβιετικό τρόπο ζωής).

  83. LandS said

    # 58
    Με το κακό μου το συνήθειο να πετάγομαι σαν να μη πω τι, παίρνω το θάρρος να σας επισημάνω ότι το να χαρακτηρίζεται ως αρχαιοκλιτική ξιπασιά, το «είναι της Θέμιδος», όταν το λέω για κάτι που ανήκει στη φίλη μου τη Θεμούλα, είναι προτιμότερο από το να χαρακτηριστεί ως άγνοια δική μου, και εγώ ο ίδιος να αποκαλυφτώ ότι είμαι και κάποιας ηλικίας!

  84. Stranger said

    ΥΠΟΓΡΑΨΤΕ ΓΙΑ ΝΑ KATEΒΑΣΟΥΜΕ ΤΙΣ ΝΕΟΝΑΖΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΕΣ ΑΠΟ ΤΟ Blogger.
    Google Board of Directors: Suspend the official Greek Nazi party blogs on Blogger.
    We call on Google to follow the example of WordPress
    and stop providing a free platform for Golden Dawn’s hate speech and intimidation of journalists…
    (Signatures: 237 out of 300)
    http://chn.ge/JCuS04

  85. Αρκεσινεύς said

    «Στη μέση ακριβώς από το νοερό, πέτρινο-υδάτινο πεντάγωνο που σχηματίζουν τα νησιά των Κυκλάδων Αμοργος,Ίος, Θήρα και Ανάφη, μαζί με την Αστυπάλαια των Νότιων Σποράδων, βρίσκεται αυτό το νησί. Η νήσος Άνυδρος». Η ΝΗΣΟΣ ΑΝΥΔΡΟΣ Δημήτρη Χατζή «σπουδές»

    Για τους Αμοργιανός: η Άνυντρο, της Άνυντρος. Οι γούπφες της ΄Ανυντρος είναι ονομαστές.
    Η Αμοργό, της Αμοργός
    Η Νάξο, της Νάξος
    Η Σίφνο, της Σίφνος

    Περνάει ο πρώτος κανατάς με το μικρό γαϊδούρι του φορτωμένο ομορφοπλούμιστες στάμνες και σταμνάκια. «Καλό πρωινό, γερόντισσες» λέει. «Τάχα σ’εμάς να τόπε;», αναρωτιούνται οι γριές. «Καλό πρωινό, παλληκαράκι μας», αποκρίνονται. Πέρασε. «Δεν είναι σαν της Μήλος;», είπε η μια…. «Ναι, σαν της Μήλος», είπε η δεύτερη δίχως να περιμένει απόκριση. «Της Μήλος είναι» είπαν κι οι τρεις… «Ο αφανισμός της Μήλος» Γ. Ρίτσου, 1969

    Από παραδοσιακό Δωδεκανησιακό: «να δω της Λέρος τα βουνά να μου διαβούν οι πόνοι»

    Μια υπέροχη κυκλαδίτικη εικόνα από τον Ελύτη:

    ΆΞΙΟΝ ΕΣΤΙ στο πέτρινο πεζούλι
    αντικρύ του πελάγους η Μυρτώ να στέκει
    σαν ωραίο οκτώ ή σαν κανάτι
    με την ψάθα του ήλιου στο ένα χέρι

    Καλό καλοκαίρι. Εδώ θα είμαι και αύριο, δυστυχώς.

  86. Ηλεφούφουτος said

    71, 81, θα πρότεινα στον Δημήτρη να κάνει και μία εξίσου εμπεριστατωμένη παρουσίαση της «απλοποίησης των πάντων» και του «υπερδημοτικισμού» από δημοσιεύματα προς το ευρύ κοινό ή γραφτά νέων παιδιών στα οποία αναφέρθηκε.

    Ελπίζω ότι δεν θεωρεί π.χ. τις ανορθογραφίες και τους σολοικισμούς δείγμα «απλοποίησης των πάντων». Γιατί μεγάλο μέρος του προβλήματος στην έκφραση των μαθητών σήμερα ξεκινά ακριβώς απ το ότι ΔΕΝ ενθαρρύνονται να μιλήσουν απλά και η φαιδρότητα της Αργυρούς είναι ένα τέτοιο σύμπτωμα.

  87. Δημήτρης said

    81: Μα δεν είπα εγώ ότι το 1990 ήταν περισσότερα ή λιγ’οτερα τα νεοκαθαρευουσιάνικα κρούσματα. Αυτό που είπα ήταν πως και τότε και τώρα ισχύει το ακριβώς αντίθετο σαν γενικός κανόνας:ο υπερδημοτικισμός και οχι η νεοκαθαρεύουσα. Μόνο που το 1990 έφταναν στο σημείο τον κάτωθι υπογεγραμμένο π.χ. να τον κάνουν «εγώ που υπογράφω πιο κάτω». Τώρα δεν υπάρχουν πια αυτά τα ακραία.

  88. ppan said

    Από την πρώτη στιγμή σκέφτηκα για καποιον λόγο τον Σχορτσιανίτη, αν είναι αυτός το είχα καπου ακούσει και το ξέχασα. Αλλά αλλιώς δεν έχω ιδέα

  89. Νέο Kid Στο Block said

    87. Μπιγκ Σόφο ιτ ιζ! 🙂
    Στον Σ.Ο. Καβάλας.
    Κερδίζεις ένα εισιτήριο διαρκείας για τη νέα σαιζόν δίπλα στον..ΠΟΙΟΣ,ΠΟΙΟΣ,ΠΟΙΟΣ; Ο ΜΑΥΡΟΣ Ο ΘΕΟΣ! 🙂

  90. cchris74 said

    Για εμένα το θέμα δεν είναι το πώς θα εκφραζόμαστε γενικά, ούτε το τι είναι σωστό και τι λάθος. Το θέμα είναι οτι πρέπει να υπάρχει μία και απλοποιημένη γλωσσική πραγματικότητα η οποία να εφαρμόζεται απαρέγκλιτα στο δημόσιο λόγο και το κράτος. Δεν είναι κακό να χρησιμοποιεί κανείς και την καθαρεύουσα αν τον συνδέει κάτι με αυτή, ωστόσο αυτό που λές και απευθύνεσαι σε όλο τον κόσμο πρέπει να υπόκειται στους κανόνες της απλοποιημένης γλωσσικής πραγματικότητας που είπα πρίν. Αυτή είναι η δική μου γνώμη.

  91. ppan said

    85: Με τον Ηλέ κι εγώ. Δημήτρη, θα μπορούσατε να μας το αποδείξετε ή έστω μα «μεμονωμένα» παραδείγματα να μας δείξετε αυτό με τον «υπερδημοτικισμό»; Γιατί με τα αυτάκια μας και τα ματάκια μας κυρίως κοτσάνες του τύπου «εισήλθε του πλοίου» ακούμε και διαβάζουμε, και ανατριχιάζουμε κιόλας, που δεν τα λες «υπερδημοτικιστικά»….

  92. ppan said

    88: αυτά είναι δείγματα ότι το μυαλό μου ξεχείλισε και πετάει τα παραπανίσια. ‘Εφυγε ως πιο ογκώδης ο Σοφοκλής, έμεινε μόνο η ανάμνησή του

  93. sarant said

    86: Με όλο το θάρρος, Δημήτρη, νομίζω ότι μέσα στο μυαλό σου βρισκόμαστε ακόμα στα 1983 -όσα γράφεις ελάχιστη σχέση έχουν με τη σημερινή πραγματικότητα και φαίνονται ξεσηκωμένα από τις ιερεμιάδες του Καλιόρη (δεν λέω του Καργάκου για να μη σε προσβάλω).

  94. 73
    Είσθε και ζατρικιστής, ώ Νεοκίδιε; Συγχρονικότης, παρακολούθησα χθες μια καταπληκτική ταινία εποχής κατοχής της Γαλλίας από τους Γερμανούς με ένα 11χρονο παιδί θαύμα στο σκάκι, ένα new kid on the chess block, που μπορούσε να δει 12 κινήσεις μπροστά…

  95. 86
    το «εγώ που υπογράφω πιο κάτω»
    που βρίσκω και στο ίντερνετ
    σε αίτηση απόκτησης σκύλου
    και εγγραφής στην ΕΔΕΚ,
    όπως και το κάτωθι υπογράφων/υπογράψας
    έχουν λογική

    το υπογεγραμμένος είναι παράλογο και
    προσβλητικό, σαν να του βάζουν του υπογράφοντος μια υπογεγραμμένη….ῳ

  96. gryphon said

    Δέν νομίζω πώς ειναι θέμα αρχαιοκλιτικης ξιπασιας.Το ακουστικο αισθητήριο του απλου κοσμου βελτιωνεται και δεν χρειαζεται να είναι κανεις φιλολογος η γλωσσολογος ουτε καν μορφωμενος για να επιλεξει οτι του ακουγεται καλυτερα.Ο κοσμος λεει Κιμων η Πλατων η Εκτωρ η Αρτεμις γιατι ακουγονται πιο ωραια.Δεν υπαρχει συγκριση.
    Στο Παγκρατι που ζω υπαρχουν οι δρομοι με τα πιο ασυνηθιστα αρχαιοελληνικα ονοματα Ευτυχώς τήν εποχη που δινονταν οι ονομασίες δέν κυριαρχουσαν αυτές οι αποψεις κι ετσι ο Φορμιων εγινε πολυ ωραια Φορμίωνος .Αντε τώρα να λεγόταν με το φριχτο οδος Φορμιωνα.Δέν ειναι ωραιο.Ο Κονων εγινε οδος Κονωνος.Ο Αστυδαμας Αστυδαμαντος και παει λεγοντας.
    Η το θαυμασιο γυναικειο ονομα Δαμαρις που πολυ ωραια εγινε οδος Δαμαρεως.Και η γιαγια μου που δέν είχε παει σχολειο το ελεγε μια χαρα.
    Ευτυχώς κατα τήν γνωμη μου που οι ονομασίες τών οδων διεσωσαν τον ωραιο τροπο κλισης και τοβ διατηρησαν μεχρι σημερα.

  97. Αρκεσινεύς said

    94. Για να θυμηθούμε και τον Χριστιανόπουλο!

  98. Αρκεσινεύς said

    «όπως κατέβαινε ο Άδωνις στα μονοπάτια του Χελμού να πει μια καλημέρα της Γκόλφως»

    ΑΜΟΡΓΟΣ, Ν. Γκάτσου

  99. 95
    Eξεγείρομαι κατά των καθαρευουσών, αρχαιόπρεπης ή δημοτικιστικής, παρόμοα. Κρίνει αισθητικά κι αβίαστα το αυτί και έτσι, στην χρήση προσαρμόζεται «αιμυλίοισιν λόγοισιν» που θα έλεγε ο παππούς ο Όμηρος, βρίσκει την ρότα του το «δόκιμον».

  100. aerosol said

    Πάντως όταν μεγάλωνα εγώ, δεν είχα συμμαθητή που να τον φώναζε περήφανα η μαμά του Ιωάννη. Ο πρώτος που θυμάμαι ήταν ο Μελισσανίδης (με τόσο στόμφο που τον πηραν στο ψιλό). Επίσης, ήταν απείρως λιγότεροι οι «Κωνσταντίνοι» -με εξαίρεση κάποια τέκνα φιλοβασιλικών. Επιπλέον, το ’90 δεν μου έβγαζαν λόγο για την ιερή ορθότητα του «Ηρούς», ενώ τώρα το έζησα κι αυτό από συνάδελφο. Στα δελτία ειδήσεων δεν «εισήρχοντο του κτιρίου» αβέρτα-κουβέρτα οι υπουργοί.
    Εν τέλει, πάντα έβρισκα περίεργες (το θέτω επιεικώς) τις προσωπικές επιθέσεις με άξονα όχι τα επιχειρήματα αλλά τη θεματολογία ενός μπλόγκερ. Όποιος είναι σίγουρος πως ξέρει τα σημαντικά προβλήματα ενός θέματος ας στρωθεί να κάνει τη βρώμικη δουλειά: να ανοίξει μια σελίδα και να τα γράψει. Δεν νομίζω πως είναι σύμπτωση που σε όλα τα ιστολόγια που γυρνάω τα οξύτερα σχόλια ανήκουν σε ανθρώπους που δεν έχουν λινκάκι στο ψευδώνυμό τους που να μας πάει στα δικά τους σχετικά πονήματα.

  101. Δημήτρης said

    Για να αναφέρω συγκεκριμένα παραδείγματα υπερδημοτικισμού η απομάκρυνσης λόγιων στοιχείων αν θέλετε καλύτερα πρέπει να γράφουμε κανένα μήνα. Έγραψα και στο πρώτο μήνυμα πως αν θέλουμε σώνει και καλά να αναφέρουμε ότι κυριαρχεί κάποια τάση είναι ακριβώς αντίθετη από τον όρο νεοκαθαρεύουσα που εχουν υιοθετήσει μερικοί, ανάμεσά τους και ο κ. Σαραντάκος. Ο περιορισμός της δοτικής ακόμα και σε πάγιες εκφράσεις (δόξα το θεό), ο περιορισμός των τύπων της γενικής σε -έως (πόλεως), επιρρημάτων σε -ως. μετοχών και ένα σωρό άλλα δεν μας αφήνουν περιθώρια να μιλάμε για νεοκαθαρεύουσα εξαιτίας 2-3 περιπτώσεων.

  102. Δημήτρης said

    Θέλω να πω με λίγα λόγια ότι δεν υφίσταται καμιά προσπάθεια συνειδητής συντήρησης καθαρευουσιάνικων τύπων και ότι επειδή υπάρχουν καμιά δεκαριά που το κάνουν δεν σημαίνει ότι το βιώνει και το μεγαλύτερο σύνολο της κοινωνίας. Απαρατήρητο περνάει.

  103. cchris74 said

    …πάντως-για να το ελαφρύνουμε λίγο- σε πιθανό θέμα «οι αγαπημένες μου λέξεις της καθαρεύουσας» εγώ ψηφίζω τις «καλλιπυγος» και «σύνευνος» . Λες στην κοπέλα ρε παιδί μου «είσαι η καλλιπυγοτέρα όλων» και γελάει…δε βαράει 🙂 . Καληνύχτα στην ομήγυρη πάω να δω μπάλα.

  104. sarant said

    Δημήτρη, έχεις ένα δίκιο, ότι η σημερινή νεοκαθαρεύουσα ακριβώς επειδή έχει χαρακτήρα τελετουργικό δεν είναι ένα ολοκληρωμένο σύστημα: είναι πολύχρωμα κουρελάκια που ο καθένας τα κρεμάει (όχι πάντα τα ίδια) σε ένα σώμα δημοτικής. Η δημοτική όντως έχει επικρατήσει κι έτσι έχουμε δυο αντίρροπες τάσεις: από τη μια τον αργό και σταθερό περιορισμό π.χ. της δοτικής που λες (και που είναι απόλυτα φυσιολογικό, διότι οι στερεότυπες εκφράσεις με δοτική μόνο να μειώνονται μπορούν, π.χ. όλο και λιγότεροι λένε, έστω, «συνελόντι ειπείν») ή της γενικής σε -εως, και από την άλλη τα νεοκαθαρευουσιάνικα φαινόμενα που παρουσιάζουν έξαρση σε σύγκριση με παλιότερα και που τα σχολιάζω και τα στηλιτεύω.

    Όμως, όπως σου είπε και κάποιος παραπάνω, αν νομίζεις ότι υπάρχουν γλωσσικά φαινόμενα που τα παραμελούμε εδώ, ,μπορείς να ανοίξεις δικό σου ιστολόγιο και να τα θίξεις, και θα δω με μεγάλο ενδιαφέρον τα κείμενά σου αρκεί να μην είναι η στείρα γενικολογία που βλέπω εδώ.

  105. gryphon said

    99
    Υπαρχει αυτή η ταση ειδικα με αυτά τά δυο ονοματα Ιωάννης και Κωνσταντίνος (εχει αναφερθει και σε αρθρο εδω αν θυμαμαι καλα πριν λιγο καιρό).Εδω πιστευω πως υπαρχει πραγματι ξιπασια η μεγαλομανια απο πλευρας τών γονεων.
    Το εχω παρατηρησει π.χ σε συγγενικο μου προσωπο ξαδελφο μου που περιπου απαιτουσε να φωναζουν τον γιο του Κωνσταντινο και μου εκανε παρατηρηση οταν τον φωναξα καποια φορα Κωστα.
    Ο συγκεκριμενος ανθρωπος ομως επειδη τον γνωρίζω μπορω να πω πως δέν έχει το παραμικρο ενδιαφερον για τήν αρχαια η τήν νεα γλωσσα η για οτιδηποτε φιλολογικο ιστορικο γλωσσολογικο κλπ.
    Οποτε ειναι άλλη περιπτωση.Αυτός και άλλοι τέτοιοι γονεις το κανουν καθαρα για να ξεχωρίσουν τά δικα τους παιδια απο τά άλλα.
    Οτι ειναι απο βασιλικη γενια ειναι ξερω γω παιδια ιντιγκο η κατι τετοιο.

  106. Δημήτρης Μ. said

    100. Συνονόματε, δεν είναι ανάγκη να γράφεις κανένα μήνα. Αν δε σε πειράζει, δώσε δυο παραδειγματάκια, για να δούμε που ευδοκιμεί αυτός ο υπερδημοτικισμός.

  107. cronopiusa said

    ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΝΩΛΙΟΥΔΗΣ-ΕΠΗΡΑΝ ΠΑΛΙ ΤΟ ΜΑΡΙΩ http://www.youtube.com/watch?v=afRDOiKjrfg

    Μαριώ μου, Μαριγούλα Νίκος και Κάρολος Μιλάνος http://www.youtube.com/watch?v=lJUB_XyUeVs&feature=related

    LA PALOMA Μη κλαίς, γλυκιά Μαριώ (ΕΛΕΝΗ ΝΤΕ,ΡΟΖΕ) http://www.youtube.com/watch?v=3i4S1FgLQ0c

    Μαρία Μανταλένα Μάρκου Βαμβακάρη http://www.youtube.com/watch?v=3uo0_eenFnk

    Σπύρος Περιστέρης – Μεσ΄ στον τεκέ της Μαριγώς (1935)

    Μαριώ μου, Μαριγούλα Νίκος και Κάρολος Μιλάνος

    Η ιστορία της Μαρίας

    Β. Νικολαΐδης – Η Ιστορία της Μαρίας Νο 2

    Μαίρη μη λυπάσαι πιά – Μάνος Ξυδούς http://www.youtube.com/watch?v=qCZe92CxxTo&feature=related

    Μαίρη – Ελένη Βιτάλη

    Νικόλας Άσιμος-Παξιμαδάκι (Σ αγαπά η Μαρία η τσογλαναρία) http://www.youtube.com/watch?v=va3QkNhVAQ8

  108. Ηλεφούφουτος said

    100, 103 Ο περιορισμός των επιρρημάτων -ως και η χρήση της γενικής «πόλης» αντί «πόλεως» δεν είναι τάση αλλά σύμφυτο χαρακτηριστικό της Δημοτικής.

    Για του λόγου το αληθές, όταν ο Δημήτρης περάσει από τη γενικολογία στην εμπεριστατωμένη παρουσίαση, όπως αυτή του Νικοκύρη, η οποία δεν του πήρε σίγουρα «ένα μήνα» για να την κάνει, όταν κοιτάξει π.χ. προπολεμικούς συγγραφείς που δεν έγραφαν σε καθαρεύουσα, θα δει ότι και τότε έτσι είχαν τα πράγματα, σε ορισμένα πράγματα μάλιστα ήσαν πιο ακραιφνείς δημοτικιστές από τους σημερινούς.

    Η δοτική πάλι δεν κολλάει πουθενά, αφού στην πραγματικότητα είναι νεκρή πτώση ήδη από τα τέλη της Ελληνιστικής Κοινής/Πρωτοβυζαντινής. Για να υποχωρήσει κάτι πρέπει να είναι υπαρκτό.
    Παγιωμένες εκφράσεις όπως «δόξα τω Θεώ» δεν είναι επιβιώσεις της δοτικής ως πτώσης. Ακόμα κι αν λέει ή γράφει κανείς «δόξα τω Θεώ» ή «τα του καίσαρος τω καίσαρι», δεν θα πει ποτέ «προσεύχομαι τω Θεώ να σ έχει καλά» ούτε «έδωσα τω Μήτσω τα λεφτά που του χρωστούσα».

    Το ότι πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται σήμερα με επιβιώσεις από παλαιότερα στάδια της Ελληνικής είναι απόλυτα φυσιολογικό. Όπως τα ξένα δάνεια προσαρμόζονται σιγά σιγά στο φωνητικό και μορφολογικό σύστημα της γλώσσας που μιλάμε, λογικό είναι να γίνει κάτι ανάλογο και με τα στοιχεία που προέκυψαν από τον εσωτερικό δανεισμό. Ο ισχυρισμός ότι η κυρίαρχη τάση σήμερα είναι να ενθαρρύνεται κάτι τέτοιο πρέπει να αποδειχθεί.

  109. Δημήτρης said

    Για το »δόξα το θεό» αναφέρομαι στην ορθογραφία, αγαπητέ. Είναι σύμφυτα χαρακτηριστικά της Δημοτικής σίγουρα όλα αυτά, αλλά είναι και λόγια στοιχεία που έχουν ενσωματωθεί στη δημοτική γλώσσα και που οι δημοτικιστές μόνο στη θεωρία τα αποδέχονταν. Σίγουρα ο περιορισμός των λόγιων στοιχείων αυτών είναι χαρακτηριστικότερο φαινόμενο στις μέρες μας από τη νεοκαθαρεύουσα, όπως την εννοείτε μερικοί εδώ μέσα. Δεν χωράει καμιά αμφιβολία γι’ αυτό και ούτε έχω πρόβλημα εγώ μ’ αυτό.
    Η διαφωνία μου είναι γιατί πρέπει να θεωρείται ξιπασμένος αυτός που διατηρεί αυτές τις γραφές. Και τι μανία είναι αυτή με τα παραδείγματα που σας έπιασε; Κατηγορίες σας ανέφερα. Τι παραδείγματα να σας πω δηλαδή; Ότι συνηθίζεται να γράφεται αντί π.χ. η επιβληθείσα νομοθεσία, η νομοθεσια που έχει επιβληθεί; Η όταν δεν προτιμάται πια η γεν. σε -εως( σας έφερα και παράδειγμα εδώ, θέλετε και το «της κυβερνήσεως» δηλ) δεν δείχνει μια τάση αυτό; Και τι τάση δείχνει; προς νεοκαθαρεύουσα μεριά;

  110. Δημήτρης said

    Όσον αφορά τη δοτική δεν είπα ότι θεωρείται λειτουργική πτώση, δηλ έλεος. Απλώς, ένας νέος θα προτιμήσει το «σε κάθε περίπτωση» από το εν πάσει περιπτώσει, το «με βαση…» αντί του «βάσει» κ.ο.κ.

  111. Δημήτρης said

    παση*

  112. Ηλεφούφουτος said

    Μα τι το φαιδρό έχει να λες «της κυβέρνησης» αντί «της κυβερνήσεως»;!
    Ούτε τάση είναι. Είναι η Δημοτική αυτή καθαυτή.

    Το παρόν άρθρο παρουσιάζει με εμπεριστατωμένο τρόπο μία υπαρκτή τάση άμα τε και φαιδρή. Είναι γελοίο να λες «της Αργυρούς» αντί «της Αργυρώς».
    Είναι γελοιωδέστατο να λες «της Ζωζούς» αντί «της Ζωζώς».
    Τι το γελοίο έχει να λες «της πόλης» αντί «της πόλεως»;
    Τι το γελοίο έχει να λες «μιλάμε κατανοητά» αντί «μιλάμε κατανοητώς»;
    Τι το φαιδρό έχει το «του φέρθηκαν ανθρώπινα» (ή και «αθρωπινά») αντί να πεις «του φέρθηκαν ανθρωπίνως»;!
    Τάση είναι αυτό ή η γλώσσα σε πάει μόνη της προς τα εκεί;

    Σου ζητάμε μία συγκέντρωση παραδειγμάτων από πηγές σαν αυτές του παρόντος άρθρου που να δείχνουν ότι όντως υπάρχει τάση που να οδηγεί σε αντίστοιχα φαινόμενα προς την άλλη πλευρά. Τα παραδείγματα που ανέφερες δεν έχουν αυτό το χαρακτηριστικό της αντιστοιχίας, διότι ούτε το «της κυβέρνησης» ούτε το «η νομοθεσια που έχει επιβληθεί» είναι φαιδρά.
    Ούτε καν τάση δεν είναι. Είναι δύο φυσιολογικά χαρακτηριστικά της Δημοτικής.

  113. Μαρία said

    Αφιερωμένο εξαιρετικά τς Αγγέλους.

  114. sarant said

    112: Ε, ναι!

  115. Μπουκανιέρος said

    Τεμπέληδες οι νότιοι (π.χ. οι Ιταλοί), τεμπέληδες κι οι μαύροι (για να μην ξεχνάμε τη γενεολογία της τεμπελολογίας) …αλλά άμα είναι να στην κάνουν τη δουλειά, θα στην κάνουν!

  116. Μαρία said

    115 Κι άμα είσαι μαύρος και Σιτσιλιάνος μιλάμε για το τέλειο τεμπελόσκυλο.

  117. Δημήτρης said

    1112: Είπα και στην αρχή ότι η παρέμβασή μου δεν αφορά ακριβώς το συγκεκριμένο άρθρο, αλλά τη φιλοσοφία γενικά του κ. Σαραντάκου και την υιοθέτηση του όρου νεοκαθαρεύουσα, που δεν περιορίζεται στα παραδείγματα του παρόντος άρθρου. Με αυτά τα λάθη (γιατι στην ουσία λάθη είναι και παραβλέπετε τον παράγοντα αμορφωσιά) ο κ. Σαραντάκος θέλει να δείξει ότι κρύβεται εθνικιστική ιδεολογία ή στην καλύτερη περίπτωση ξιπασιά, ενώ δεν είναι πάντα έτσι. Γιατί αν το πάμε στους χαρακτηρισμούς, όσο ξιπασμένος θεωρείται κάποιος που γράφει «της Σαπφούς», αυτός που γράφει «δόξα το θεό» τι είναι; Μήπως θέλει να φανεί προοδευτικός και χρησιμοποιεί ως μέσο τη γλώσσα;

    Και μπορεί να συμβαίνουν και τα δύο , δεν αντιλέγω, ασχέτως ότι είμαι της άποψης να γράφει ο καθένας όπως θέλει. Αυτό που είναι άσχημο είναι ότι παρουσιάζεται και στο παρόν άρθρο η χρήση αρχαιότροπων κλίσεων (ασχέτως αν μιλάμε και για λάθη, η πρόθεση να τα χρησιμοποιήσει κανείς μετράει) ως γενικευμένο φαινόμενο ενώ αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι το αρχαιότροπο να γίνεται δημοτικιστικό.γλώσσα;

    Και μπορεί να συμβαίνουν και τα δύο , δεν αντιλέγω, ασχέτως ότι είμαι της άποψης να γράφει ο καθένας όπως θέλει. Αυτό που είναι άσχημο είναι ότι παρουσιάζεται και στο παρόν άρθρο η χρήση αρχαιότροπων κλίσεων (ασχέτως αν μιλάμε και για λάθη, η πρόθεση να τα χρησιμοποιήσει κανείς μετράει) ως γενικευμένο φαινόμενο ενώ αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι το αρχαιότροπο να γίνεται δημοτικιστικό.

  118. Μπουκανιέρος said

    66 Α, ρε Κιντ… Έτυχε να βρεθώ πρόσφατα στην περιοχή, εφτάμισι το πρωί, την ώρα που άνοιγε το καφενείο (ένα είναι το καφενείο), και μπαίνω και παραγγέλνω ένα βαρύγλυκο. Σηκώνει το δάχτυλο ο κυρ-Νίκος και μου λέει: «Εσένα σε θυμάμαι!»….

  119. Immortalité said

    @115 Έλα βρε Μπουκάν που τους υποστηρίζεις! Μπορούσαν να βάλουν άλλα τρία στο νερό και αυτοί χάζευαν. Τεμπελόσκυλα! 😀

  120. sarant said

    115: Θα στην κάνουν, τεμπέλικα!

  121. Νέο Kid Στο Block said

    115. Xε,χε,χε… πίτσα ιταλιάνα με έξτρα καυτερό πεπερόνι περ λα σινιόρα Aγγέλω 😆
    Κρίμα που έλειπε από το γήπεδο και θα τη φάει κρύα.

  122. sarant said

    117: Βρε Δημήτρη, όταν σου έγραψα (στο 58) ότι το αρχικό σχόλιό σου θα μπορούσε να έχει γραφτεί όχι για το συγκεκριμένο άρθρο αλλά για πολλά άλλα, μου απάντησες πως όχι. Τώρα λες ότι η παρέμβασή σου αφορά «όχι ακριβώς» το συγκεκριμένο άρθρο αλλά τη φιλοσοφία μου, και ότι αυτό το είπες και στην αρχή. Πόσα ακριβώς θες για να μας τρελάνεις;

  123. Δημήτρης said

    122: Με αφορμή το συγκεκριμένο άρθρο είπα…Αλλά και το συγκεκριμένο άρθρο στο ίδιο πλαίσιο είναι, μην κρυβόμαστε.

  124. ppan said

    Δύο τους βάλαμε κι εμείς και δεν είχαμε ούτε σούπερ Μάριο ούτε Αγιαντρέα Πίρλο, ούτε καρδιακό Κασάνο. Βέβαια φάγαμε κιόλας αλλά ούτε Τζίρζη δεν είχαμε…

  125. Μπουκανιέρος said

    119 Χαλαρά βρε Ιμόρ, μην κουραστούμε κιόλας…

  126. Κακιά νύχτα για την Mέρκελ. Όχι μόνο χάσανε, αλλά ο Ολάντ αποδεικνύει πως ό,τι έλεγε -σχετικά με στροφή στην στήριξη του νότου, ανάπτυξη κλπ- το έλεγε σοβαρά. Καπάκι, βγήκε ο αυστριακός πρωθυπουργός και ο βέλγος δεξερωγωτί και είπανε δεν υπάρχει άλλος δρόμος από την αλληλεγγύη σε Ιταλία και Ισπανία (και κοντά στον βασιλικό…)

  127. Μαρία said

    126 Κι αυτός νότος είναι.

  128. Μπουκανιέρος said

    126 Βασίλη μην ενθουσιάζεσαι, εκτός γηπέδων.
    (κι αυτό που κάνανε μέχρι τώρα, «αλληλεγγύη» ή κάπως έτσι το λέγανε)

  129. Αρκεσινεύς said

    Μα είδατε τον προπονητή τους;Ίδια η Αγγέλω ήταν.
    Τώρα όμως ποιος να νικήσει; Η Ισπανία;

  130. Μπουκανιέρος said

    128 (συμπλήρωμα) …κι όπου ακούς για «ανάπτυξη», χτύπα ξύλο!

  131. 66
    Νεοκίδιε, μη μου πεις πως ήσουν θαμώνας στο Πανελλήνιο…
    Αν ήταν την περίοδο 78-83, μπορεί κάποτε να βρεθήκαμε μαζί…

  132. Μια σπάνια σύμπτωση. Σ’ ένα εργασιακό χώρο πριν τρία χρόνια, είχαμε πέντε γυναίκες. Τα ονόματά τους ήσαν: Λητώ, Μυρτώ, Ηρώ, Κλειώ και…Μάντη. Εντυπωσιασμένος από τα 4 ω – και μάλιστα με τον τόνο στη λήγουσα – ένας επισκέπτης με πολύ χιούμορ, είπε στη Μάντη: πως τολμάς να χαλάς τη ρίμα των γυναικείων ονομάτων του γραφείου; Μαντώ θα λέγεσαι από σήμερα! (Σημείωση: Με τι γενικές δεν είχαμε πρόβλημα: της Λητώς, της Μυρτώς κλπ. Γλυκύμολπα άσματα είναι αυτά, όχι ονόματα…)

    Αλήθεια της Αγγέλως της Μέρκελ πως θα της φάνηκαν οι μπαλοθιές του Μπαλοτ(θ)έλι;

  133. sarant said

    126: Βασίλη, χρόνια και ζαμάνια! Λες να ποτιστεί κι η γλάστρα;

    132: Λέγε λέγε ο Μπαλοτέλι, κάνει την Αγκέλα να θέλει;

  134. Νέο Kid Στο Block said

    131. Mπα Μιχαλιό, όταν πήγαινα εγώ, είχε ανακαλυφτεί ο φραπές! :mrgreen:

  135. spiral architect said

    @133: Αν θέλει λέει;Ουουου! 😉

  136. Yannis_H said

    Είναι αυτή μια Αργυρού… ρου-ρου-ρου ρου-ρου-ρου-ρου…….

  137. Lefteris_Sfak said

    Απολαυστικό το κείμενο Νικοκύρη! Άκου εκεί «της Γωγούς Αντζολετάκη» και «της Ζωζούς Σαπουντζάκη»! Είναι ξεκαρδιστικό!

  138. Δημήτρης Μ. said

    Και η Αγγέλω πατιμέντο φλόκο ντ΄ αργελέ.

  139. 121 και λοιποί ανταλαμανοί, που δεν δίνετε της αγγέλως σας νερό. Στο φβ μου έβαλα κείμενο περί Μέρκελ, και φωτογραφία την Άγγελας ως Χίτλερ. Με φοβήθηκα ως ολίγον υπερβολικόν και ανώμαλον εδώ, αλλά όταν έψαξα στο google images…βρήκα αρμαθιά τεράστια, πλημμυρίδα από τέτοιες φωτογραφίες. Κρατάτε γερά, πέφτει το Ράιχ..

    Και στα σοβαρά. Λανσάρω λέξιν. Στην αγγλική φιλοσοφο-κοινωνία (εντός κι εκτός ιδρυματικού εγκλεισμού μας) έχει λανσαριστεί ο όρος «spinions», μια νόθος σύζευξις του «spin» και του «opinion». Σπινάρισμα, ή «ανέμη» (δώσ’ της κλώτσο να γυρίσει) είναι, στην εποχή των επικοινωνιολόγων και σπιντοτόρων (spin doctors) κάθε λογής, κυρίως στον χώρο της πολιτικής, η εξωραϊσμένη κυκλοφορία ιδεών, των κυρίων ή πιο «εμπορικών» σημείων μιας ιδεολογίας, με πλήρη αδιαφορία για την αλήθεια ή βασιμότητα ή και λογικότητά των, απλά με σκοπό να καθίσταται μια ιδεολογία ή πολιτική θέση αρεστή και πειστική, και η αντίθετη, ή αντίστοιχη, του αντιθέτου κόμματος γελοία. Η αλήθεια, επαναλαμβάνω, δεν ενδιαφέρει εδώ. Παίζει, ας το θέσω με όρους αρχαιοελληνικής φιλοσοφίας, το «φαίνεσθαι» κι όχι το «είναι»…

    Πώς να αποδώσω το «spinions»; Ως σπινώμες (σπιν και γνώμες) ή ως «αμεμώνες», ανέμη και γνώμη. Άλλες ιδέες;

  140. ανεμώνες, lapsus plectri.

  141. 139

    όπα, να ρίξομε μια γυρογνωμιά!

    να γυρογνωμίσουμε τα δίκτυα 🙂

  142. sarant said

    139: Ναι, αλλά στα ελληνικά τέτοιες κατασκευές δεν καλοστέκουν. Και προπαγάνδα να το πεις ή «προπαγάνδα μεταμφιεσμένη σε…» μέσα είσαι

  143. voulagx said

    Οι «spin doctors» πως λεγονται στα ελληνικα; Γυρογιατροι; http://www.protagon.gr/?i=protagon.el.8emata&id=16423

  144. Μπουκανιέρος said

    134 Νεοκίντ, να υποθέσω ότι δεν πρόλαβες την εποχή της Κιάφας (σχεδόν πάντα μ’ ένα βιβλίο μόλις αγορασμένο απ’ το Χνάρι στην τσέπη);
    Τότε, δεν ξέρεις τίποτα… 🙂

  145. Νέο Kid Στο Block said

    144. Μπουκάν, το πρόλαβα το παλιό καφενείο στα τελειώματα, λίγο πριν τη μετακόμιση δίπλα στο Χημείο (πρέπει νάγινε το 87 ή 88).
    Ναι, ήταν πιο καλτ κατάσταση η Κιάφας! Μού έχει μείνει ο ηθοποιός Ανδρ. Φιλιππίδης και ο περιστασιακά συμπαίκτης μου, Παντελής Καλιότσος. Μεγάλη μορφή ο Παντελής!

  146. sarant said

    Ενώ το θυμάμαι πολύ καλά και είχα μπει μερικές φορές στην Κιάφας, δεν θυμάμαι τι υπάρχει τώρα εκεί.

  147. 96 Ἀπὸ πότε ἡ αἰσθητικὴ -ἡ καθαρὰ προσωπικὴ αἰσθητικὴ τοῦ καθενός- ἀποτελεῖ κρίση ἀντικειμενική ;

    Ὅσο γιὰ τὴ Ῥόδο κλπ. Εἶναι χαρακτηριστικό, ὅτι ὁ Τριανταφυλλίδης (στὴν Γραμματικὴ τοῦ ΟΕΣΒ)σημειώνει -ἀναφερόμενος στὴν ἁπλοποίηση τῶν καταλήξεων (ἐννοῶ τὴν ὀρθογραφική)- ὅτι ἡ Ρόδο, ἡ Χίο, ἡ Αἴγυπτο, ἂν καὶ κλίνονται ὅμοια μὲ τὴν Γωγὼ καὶ τὴν Κλειώ, δὲν γράφονται ὅμοια.

  148. Πολλά θα μπορούσα να πω, οι περισσότεροι με καλύψατε. Να πω μόνο:
    1. Η καλή μου, έχοντας πτυχίο Συντήρησης Αρχαιοτήτων, έχει ακούσει το υδρορόι (sic!) στη Ρόδο.
    2. Πιστεύω πως όλοι έχουμε ακούσει τό κλασσικό: «την οδός.»

  149. Αλήθεια, Άγγελα Μέρκελ, γιατί Αγκέλα;! (Μάλλον από παραμεταγραφή του -ng- σε -γκ- ανεξαρτήτως λεκτικού πλαισίου.)

  150. Μιχαλιός said

    Τώρα το είδα το άρθρο, μ’ ενδιαφέρει και οικογενειακά. Συμφωνώ φυσικά με την άποψη περί ξιππασιάς.

    Θυμήθηκα πάντως ότι σε έγγραφο του 1830, γραμμένο από κάποιον που είχε καυγάδες με τη Μαντώ Μαυρογένους, είχα κάποτε διαβάσει την εξής ρητορική αποστροφή: «Εύγε τ η ς κ υ ρ ί α ς Μ α ν τ ώ!»

    Και μια και το γύρισα πάλι στην ακλισιά, να επισημάνω κάπως άσχετα τη θεσμοθετημένη (καθώς λένε) ακλισιά και των ελληνικών ακόμη ονομάτων όσων έχουν αλβανική καταγωγή ή υπηκοότητα, που έχει κατά την ταπεινή μου αντίληψη και ρατσιστικές προεκτασεις και οδηγεί σε τραγελαφικές καταστάσεις τέτοια εποχή στα σχολεία, όταν πρόκειται να εκδοθούν απολυτήρια; (Για παράδειγμα, μαθητής αποκλειστικά ελληνόφωνος ονόματι Αλέξαντρος, με διαβατήριο και με άδεια παραμονής στο όνομα Aleksandër. να βαφτίζεται στην ονομαστικη «ο Αλέξανδρο»!).

  151. sarant said

    150: Τα σπάνια ονόματα -και οι σπάνιες λέξεις- αφήνονται άκλιτες κάποτε.

    Αλλά φαινόμενα όπως «ο Αλέξανδρο» είναι και ρατσισμός και βλακεία (μαζί πάνε βέβαια αυτά).

  152. EΛΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΑΚΟΥ said

    Καλημέρα. Θα ήθελ αμια απάντηση στο εξής: Ποια είναι η σωστή γραφή του ονόματος Νικολέττα. Με ένα ή δύο τ. Εγώ θεωρώ σωστό με δύο τ και έτσι γράφω την κόρη μου. Πώς μπορώ να επιχειρηματολογήσω όμως όταν με ρωτούν οι άλλοι; Παρακαλώ απαντήστε μου στο egeor@eydap.gr. Ευχαριστώ.

  153. sarant said

    Α, δεν διαλέξατε καλά, εγώ θα επιχειρηματολογήσω εναντίον της γραφής με δύο τ.

    Η λογική της απλογράφησης των δανείων λέξεων βρίσκεται στο ότι είναι σόλοικο να πρέπει να ξέρουμε ξένες γλώσσες για να γράψουμε τη δική μας. Έτσι, αδιαφορούμε για το πώς γράφονται οι λέξεις στην ξένη γλώσσα και δεν επιχειρούμε να αναπαραγάγουμε την ορθογραφία τους. Άλλωστε, συχνά η ορθογραφία διαφέρει ανάλογα με τη γλώσσα προέλευσης, έτσι το σονέτο αν δεχτούμε πως το πήραμε από τα γαλλικά (sonnet) πρέπει να το γράψουμε σοννέτο, αν από τα ιταλικά (sonetto) πρέπει να το γράψουμε σονέττο και αν από τα βενετικά (soneto) πρέπει να το γράψουμε σονέτο.

    Για το λόγο αυτό, όλα τα δάνεια σε -έτα γράφονται απλά: κασέτα, τρομπέτα, ρακέτα. Και επειδή η ρακέττα πλέον ξενίζει, καλό είναι και τη Νικολέτα να τη γράφετε απλά, Νικολέτα, για να μην ξενίζει.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: