Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Εκρήχθηκε ή εκράγηκε;

Posted by sarant στο 19 Σεπτεμβρίου, 2012


Τη συνέντευξη του Αλέξη Τσίπρα στη ΔΕΘ την Κυριακή δεν την άκουσα, παρά μόνο μικρά αποσπάσματά της σε κάποιο δελτίο ειδήσεων, αλλά διάβασα στο Διαδίκτυο την επόμενη μέρα ότι ο επικεφαλής του ΣΥΡΙΖΑ έκανε το έγκλημα να χρησιμοποιήσει τον τύπο «εκρήχθηκε» (ή ίσως «εκρήχτηκε) μιλώντας για τον νεκρό βομβιστή της Σπάρτης (που δεν έχουμε μάθει κανένα στοιχείο του γιατί δεν ήταν ούτε αλλοδαπός ούτε αναρχικός να ξέρουμε μέχρι και τι βιβλία είχε στη βιβλιοθήκη του, κάποιοι λένε ότι ήταν ακροδεξιός, οπότε έχουν ισχύ οι διατάξεις περί προσωπικών δεδομένων). Είπε λοιπόν ο Τσίπρας ότι ευτυχώς δεν εκρήχθηκε η βόμβα και πολλοί εξερράγησαν κατηγορώντας τον ότι δολοφονεί την ελληνική γλώσσα.

Μάλιστα, την επόμενη μέρα στα Νέα, ο κ. Ηλίας Κανέλλης αφιέρωσε τη στήλη του στα γλωσσικά ολισθήματα του Τσίπρα, προσθέτοντας μάλιστα άλλα δύο που μαρτυρούν, κατά τον Κανέλλη, «αδυναμία χρήσης μέρους του γλωσσικού πλούτου μας». Παραθέτω: Οι αποστροφές του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης για τον Ολάντ – «απολολόν πρόβατο» (μπράβο στο γραφείο Τύπου που στην απομαγνητοφώνηση εξαφάνισε τον μαργαρίτη), η χρήση του βαρβαρισμού «εκρήχτηκα» αντί του «εξερράγην» (ή «έσκασα») ή η ετυμολόγηση της χρεοκοπίας ως «κοπή χρέους» αποδεικνύουν ότι λείπουν γλωσσικά εργαλεία για να περιγραφεί το πρόβλημα και η λύση του.

Διαφωνώ με τον κ. Κανέλλη και θα πω το γιατί. Πριν όμως εκθέσω πού διαφωνώ, θα αναφερθώ σε ένα σημείο όπου συμφωνώ μαζί του. Στην αρχή του άρθρου του, ο κ. Κανέλλης αντιδιαστέλλει τα λάθη Τσίπρα με τα σαρδάμ του Σημίτη, και έμμεσα επικρίνει τους «διασκεδαστές» της τηλεόρασης που τον χτυπούσαν γι’ αυτά του τα ρητορικά ατυχήματα. Σε αυτό, συμφωνώ απόλυτα με τον κ. Κανέλλη και το έχω γράψει δυο-τρεις φορές στο ιστολόγιο. Η πχιότητα και το μακέτο του Σημίτη ήταν θέματα ορθοφωνίας· για εκφωνητής δεν έκανε, αλλά για πρωθυπουργό δεν σήμαιναν τίποτε. Σήμαιναν μόνο για τους κριτές του· όταν π.χ. άκουγα έναν γνωστό σκιτσογράφο-αρθρογράφο να θεωρεί τα σαρδάμ του Σημίτη ένδειξη άθλιων ελληνικών, ενισχυόταν μέσα μου η άποψη ότι ο συγκεκριμένος σκιτσογράφος-αρθρογράφος είναι εκπρόσωπος της ταξιτζήδικης προσέγγισης στη γλωσσολογία. Μέχρι εκεί συμφωνώ με τον κ. Κανέλλη, όχι όμως πιο πέρα.

Και παρατηρώ ότι ο κ. Κανέλλης δεν δίστασε να πάει πολλά χρόνια πίσω, ακόμη και στον προηγούμενο αιώνα, και παρέλειψε έναν άλλο, πιο πρόσφατο, πρωθυπουργό του οποίου τα σαρδάμ και τα γλωσσικά λάθη έδωσαν υπεράφθονη τροφή σε διασκεδαστές και ευθυμογράφους, απείρως περισσότερη από τον κ Τσίπρα ή τον κ. Σημίτη. Τάχα τόσο γρήγορα ξέχασε ο κ. Κανέλλης τα «πάση Θεού», τις κάλτσες, το μηδέν εις το πηλήκιο, και όλα τα άλλα, τα αναρίθμητα σαρδάμ και μαργαριτάρια του Γ.Α.Παπανδρέου; Γιατί δεν τα αναφέρει τάχα; Πάντως, δεν θυμάμαι να είχε στηλιτεύσει τότε στη στήλη του τα γλωσσικά ολισθήματα του ΓΑΠ, οπότε φοβάμαι μήπως είναι επιλεκτική η ευαισθησία του. (Εγώ πάντως είχα υπερασπιστεί τότε τον ΓΑΠ).

Βέβαια, εγώ δεν είμαι αμερόληπτος, αμερόληπτοι είναι μόνο οι δημοσιογράφοι των Νέων. Συμπαθώ τον κ. Τσίπρα, και τον έχω ψηφίσει στο παρελθόν, και έχω πολλούς φίλους στο κόμμα του. Ωστόσο, δεν θα αρνηθώ ότι ο κ. Κανέλλης τυπικά έχει δίκιο στα δυο από τα τρία «αμαρτήματα» για τα οποία τον κατηγορεί. Η στερεότυπη έκφραση είναι «το απολωλός πρόβατο», και όχι το απολωλό ή απολωλόν όπως την είπε ο Τσίπρας. Και το «εκρήχθηκε» ή «εκρήχτηκε» δεν είναι ο τύπος τον οποίο δέχεται η γραμματική για τον αόριστο του «εκρήγνυμαι», είναι «εξερράγη», όσο κι αν η ίδια γραμματική δέχεται τον «ισοσθενή» (σικ, ρε) τύπο «διαρρήχθηκε».

Δείχνουν όμως αυτά τα δυο λάθη «έλλειψη γλωσσικών εργαλείων για να περιγραφεί το πρόβλημα και η λύση του»; Ασφαλώς όχι. Ο Τσίπρας στην ομιλία του δεν έδειξε να του λείπουν οι λέξεις, απλώς χρησιμοποίησε, σε δυο-τρεις περιπτώσεις, τα γλωσσικά εργαλεία με τρόπο διαφορετικό από τη «νόρμα» (μια άλλη περίπτωση, που δεν την επισήμανε ο κ. Κανέλλης, είναι ότι χρησιμοποίησε τον αναλογικό τύπο «έχει παράξει», που βέβαια σήμερα τον χρησιμοποιούν πάρα πολλοί· ίσως ο κ. Κανέλλης να το θεώρησε αποδεκτό, όπως ίσως μεθαύριο ένας άλλος θεωρήσει αποδεκτό το «εκρήχτηκε»).

Επιπλέον, να μην ξεχνάμε ότι τα δυο «λάθη» του Τσίπρα αφορούν το ένα μια στερεότυπη έκφραση που δεν φαίνεται να συμφωνεί με τους κανόνες της νέας ελληνικής γλώσσας, και το άλλο ένα ασυμμόρφωτο ρήμα που κοντεύει να καταντήσει ελλειπτικό (δηλαδή να μην έχει ορισμένους χρόνους και πρόσωπα).

Λέω ότι η έκφραση «το απολωλός πρόβατο» δεν φαίνεται να συμφωνεί με τους κανόνες, διότι στα νέα ελληνικά δεν έχουμε ουδέτερα επίθετα με κατάληξη «-ός». Το «απολωλός» είναι μετοχή παθητικού παρακειμένου του αρχαίου ρήματος «απόλλυμαι» (=χάνομαι), ενός νεκροζώντανου ρήματος στα νέα ελληνικά, αφού χρησιμοποιούμε μεν τον αόριστο «απώλεσα» αλλά ενεστώτα δεν έχει, αν και μερικοί εφευρίσκουν το «απολλύω», και μετά ο Σπελ Τσέκερ το μετατρέπει σε «απολύω» και τους εκδικείται, αν και δεν νομίζω να έχει απολυθεί κανείς γι’ αυτή τη γκάφα.

Αυτές οι μετοχές παρακειμένου είναι εντελώς ξένες με τα νέα ελληνικά, αφού το αρσενικό γένος τελειώνει σε -ώς (που είναι πρωτοφανές για τα νέα ελληνικά, ο απολωλώς), ενώ το θηλυκό είναι… η απολωλυία, φριχτό και να το βλέπεις. Το πόσο ξένοι είναι αυτοί οι τύποι προς το σημερινό γλωσσικό αίσθημα φαίνεται και από ένα γουστόζικο συμβάν: σε μια γλωσσοδιορθωτική ομάδα του φέισμπουκ, ο ιδρυτής της χτες ανάρτησε ένα ειρωνικό σχόλιο για το «απολωλό» του Τσίπρα και μάλιστα έκλινε τη μετοχή για να δείξει πώς είναι το σωστό -και έγραψε λάθος τους δύο από τους τέσσερις τύπους -βαριά η καλογερική, πράγματι!

Παρ’ όλ’ αυτά, επειδή είναι στερεότυπη έκφραση κι επειδή στη ζωή μας θα πούμε μόνο για το «απολωλός πρόβατο» και όχι για την «απολωλυία γίδα», ούτε θα μας παρουσιαστεί κανείς «απολωλώς τράγος», προτιμότερο είναι να συνεχίσουμε να γράφουμε «το απολωλός πρόβατο». (Αν ωστόσο κάποιος γράψει ‘του απολωλού προβάτου» θα τον θαυμάσω κρυφά, κι αν το γράψουν κι άλλοι θα το γράψω κι εγώ).

Για το «εκρήχτηκε» τα πράγματα είναι κάπως πιο περίπλοκα. Καταρχάς, να πω ότι θα μπορούσε κάλλιστα ο Τσίπρας να πει «έσκασε», ιδίως που είχε ο ευλογημένος κυριολεκτική χρήση, τη μπόμπα, αλλά η τρίπλα απλώς αποφεύγει το πρόβλημα, και το γενικότερο πρόβλημα υπάρχει· αυτοί οι μέσοι αόριστοι πατάνε σε δυο βάρκες, με το ένα πόδι στην κοινή νέα ελληνική και με το άλλο πόδι στην αρχαία ή έστω την καθαρεύουσα. Μερικά ρήματα, επειδή έχουν τριφτεί πολύ στη χρήση, έχουν εξελιχτεί, κι έτσι λέμε μεταδόθηκε και όχι μετεδόθη, συναντήθηκαν και όχι συνηντήθησαν, υποχρεωθήκαμε και όχι υπεχρεώθημεν. Άλλα ρήματα, πιο άτριφτα ή/και περισσότερο λόγια, έχουν κολλήσει στον αρχαΐζοντα τύπο, έτσι λέμε: εξερράγη, εξεπλάγη, παρεξετράπη (εδώ ανήκουν και σχεδόν όλα τα ρήματα σε -βαίνω, συμβαίνω κτλ. αλλά θα ήθελα να μην τα εξετάσω τώρα). Φυσικά, κάποτε δεν ήταν έτσι· στην παλιότερη καθαρεύουσα, πριν από λίγες μόνο δεκαετίες, οι τύποι «μεταδόθηκε, συναντήθηκαν, υποχρεωθήκαμε» προκαλούσαν ίσως την ίδια φρίκη που προκαλεί σήμερα σε μερικούς το «εκρήχθηκε».

Όμως, να προσεχτεί ότι χρησιμοποιούμε μόνο τον ενικό αριθμό του αρχαΐζοντος τύπου, και κυρίως το τρίτο πρόσωπο: εξερράγη, εξετράπη, εξεπλάγη. Στον πληθυντικό αριθμό αποφεύγουμε να χρησιμοποιήσουμε τα ρήματα αυτά, πράγμα που σημαίνει ότι είναι βαριά άρρωστα. Αλλά δεν μπορούμε τόσο χρήσιμα ρήματα να τα έχουμε ελλειπτικά -αχρηστεύουμε γλωσσικά εργαλεία έτσι. Κι αν το τρίτο πρόσωπο το έχουμε μάθει και το λέμε, τι θα γίνει αν θέλουμε να πούμε, π.χ. το πρώτο ή το δεύτερο πληθυντικό; Και όχι στο εξερράγην, που δεν θα μας τύχει συχνά, αλλά, ας πούμε, στο «εξεπλάγην»; Θα πείτε «εξεπλάγημεν»; Δεν λέγεται στα σημερινά ελληνικά. Θα στερηθείτε ένα χρήσιμο ρήμα; Όχι, ή θα ξεφύγετε τρέποντάς το στην ενεργητική (μας εξέπληξε) ή θα πείτε «εκπλαγήκαμε». Το τέχνασμα της ενεργητικής φωνής δεν λειτουργεί αν έχουμε το «παρεκτρέπομαι», όπου το στομάχι δεν αντέχει να πούμε «παρεξετράπητε», κι έτσι λέμε «παρεκτραπήκατε», και από εκεί αναλογικά λέμε και «παρεκτράπηκα», που σήμερα έχει φτάσει να επικρατεί σαφώς σε σχέση με το «παρεξετράπη». Παρομοίως, από το «εκπλαγήκατε» ο δρόμος πάει ίσια στο «εκπλάγηκα-εκπλάγηκε», που το βλέπω σε πολλές, κυπριακές κυρίως, σελίδες. Για το «εξερράγη», η αντίστοιχη εξομάλυνση μας δίνει τον τύπο «εκράγηκε», που βγάζει κάπως περισσότερες γκουγκλιές (ιδίως κυπριακές) απ’ ό,τι το τσιπριακό (pun intended) «εκρήχτηκε». Άρα, η βασική κριτική στον Τσίπρα επί του προκειμένου ίσως θα ήταν ότι δεν είπε «εκράγηκε» αντί για «εκρήχτηκε».

Το ξέρω ότι πολλούς ξενίζει το «εκράγηκε» ή το «εκπλάγηκα» γιατί πρώτη φορά το ακούμε· κι εμένα με ξενίζει· αλλά για να παραφράσω τον Τσόρτσιλ και αυτό που είχε πει σε εκείνη τη λαίδη, αν δούμε μερικές φορές το «εκπλάγηκα-εκπλάγηκες-εκπλάγηκε – εκπλαγήκαμε – εκπλαγήκατε – εκπλάγηκαν» μάλλον θα πάψει να μας ενοχλεί, ενώ το «παρεξετράπητε» και αύριο θα είναι κακάσχημο.

Αυτά τα είπα επειδή έχουμε να κάνουμε με ακαταστάλαχτες γωνιές της ελληνικής γραμματικής, όπου το έδαφος ακόμα κουνιέται, όπου έχει κλονιστεί το παλιό αλλά ακόμα δεν έχει χτιστεί το καινούριο. Είναι κι άλλες, π.χ. ο παρατατικός των συνηρημένων σαν το αποτελούμαι. Είναι περιοχές προβληματικές, όπου ακόμα δεν έχουμε κατασταλάξει σε έναν τύπο: για το 3ο ενικό του παρατατικού του «θεωρούμαι» βρίσκεις στην αγορά πέντε παραλλαγές: εθεωρείτο, θεωρείτο, θεωρούταν, θεωρούνταν, θεωριόταν και μπορεί να ξεχνάω καναδυό ακόμα. Σε τέτοιες περιπτώσεις, ταιριάζει καλά η… μαοϊκή συνταγή να αφήσουμε όλα τα λουλούδια να δοκιμαστούν, χωρίς υστερικές κραυγές για δολοφονία της γλώσσας. Αλλά αυτά τα λέω επειδή είναι υπαρκτά προβλήματα και όχι για να αθωώσω τον Αλέξη Τσίπρα. Ο Τσίπρας σαν πολιτικός αρχηγός δεν θα καταστραφεί και δεν θα θριαμβεύσει από τα καλά ελληνικά του· όπως και τα κάκιστα ελληνικά δεν εμπόδισαν τον Γ. Παπανδρέου να γίνει πρωθυπουργός, και όπως τα έξοχα ελληνικά δεν άρκεσαν στον Παναγιωτάκη Κανελλόπουλο για να εκλεγεί πρωθυπουργός.

Δεν είπα τίποτα για το τρίτο αμάρτημα που καταλογίζει ο κ. Κανέλλης στον κ. Τσίπρα, την ετυμολόγηση του «χρεοκοπία» από το χρέος και το κόβω, που έκανε ο Τσίπρας και που ο Κανέλλης το θεωρεί αρκετά σοβαρό ώστε να το επισημάνει πλάι στ’ άλλα δύο. Αλλά, ωγαθέ, ο Τσίπρας έχει δίκιο για την ετυμολογία! Αντιγράφω από το ετυμολογικό του Μπαμπινιώτη: «Η λέξη (χρεοκοπώ) είχε εξαρχής τη σημασία “διαγράφω” (κυριολ. “κόβω”) το χρέος (εννοείται χωρίς να το έχω πληρώσει)», ενώ κάτι ανάλογο είχα γράψει κι εγώ στην Αυγή, πέρυσι τον Μάη. Δηλαδή, ο κ. Κανέλλης για άλλη μια φορά πιάστηκε αδιάβαστος.

Advertisements

178 Σχόλια to “Εκρήχθηκε ή εκράγηκε;”

  1. spiral architect said

    Εγώ πάντως χρησιμοποιώ το εξερράγη.
    Καθαρεύουσα, ξεκαθαρεύουσα μού είναι πιο οικείο στ’ αυτί.
    Θαρρώ ότι ο Τσίπρας δεν έχει και τις καλύτερες των σχέσεων με τον προφορικό λόγο. 😐
    (για τα υπόλοιπα όταν βρω χρόνο …)

  2. τυφλόμυγα said

    Εκρήχθηκε είπε.
    http://www.ert.gr/webtv/net/item/7209-H-synenteyxh-typoy-toy-A-Tsipra-sth-D-E-Th-%28A%29-16-09-2012#.UFlqSKBFTOe -στο 10ο λεπτό ακριβώς

  3. Προσωπικά πιστεύω πως αυτά τα «λάθη» τα κάνει επίτηδες ο Τσίπρας και ο κάθε Τσίπρας.
    Το ίδιο κάνουν και άλλοι πολιτικοί και πολιτευόμενοι ώστε να συζητηθούν, το θετικά ή αρνητιά καμιά σημασία δεν έχει, τζερτζελές να γίνεται. Ετσι κι αλλιώς σιγά τον πολιτικό λόγο που αρθρώνουν, πετάνε καμιά ελληνικούρα να κάνει μπούγιο.
    Αν δεν τόκανε ποιός θα διάβαζε το λογύδριο του εκτός από τους βαριά κομματικοποιημένους του χώρου του ;
    Με το «εγέρθουτου» το ποσοστό της Χ.Α. αυξήθηκε, δεν μειώθηκε.

    Πρώτος διδάξας (στους πολιτικούς βεβαίως) ο Αντρέας με τα «μη πόλεμος», ετεροχρονισμένη ΑΤΑ, δηλαδή ετεροχρόνιζε την αυτόματη (!) τιμαριθμική αναπροσαρμογή !!!, μορατόρια και άλλα γραφικά.

  4. Στη φράση «νυν απολύεις τον δούλον σου δέσποτα» ποιο ρήμα είναι;
    Η Αριστερά έχει γενικώς μια αγάπη στην… δημοτικιά. Θυμάμαι φίλο καθηγητή Πανεπιστημιου που όταν του είπαν απο αριστερή εφημερίδα ότι πρέπει να μιλήσουν άμεσα με τη συζυγό του (εννοώντας αμέσως) απάντησε το εξαιρετικό «δυστυχά, δεν είναι εδώ». Στον «Ριζοσπάστη» προ του 1991 όλα «μεταφράζονταν» και υπήρχε δυσαρέσκεια αν κάποιος συνεντευξιαζόμενος ήθελε να κρατήσει έναν πιο συντηρητικό τύπο.

  5. Ο έτσι said

    4: Στο διά τάυτα;

  6. Προσωπικά πιστεύω πως αυτά τα «λάθη» τα κάνει επίτηδες ο Τσίπρας και ο κάθε Τσίπρας .
    Ολοι οι πολιτικοί και οι παρατρεχάμενοί τους φροντίζουν να βρίσκονται στο επίκεντρο της καθημερινότητας, το θετικά ή αρνητικά τους είναι αδιάφορο και είναι τόσο εύκολο αμολώντας κάποιες ελληνικούρες.
    Το κόμμα της ακροδεξιάς κέρδισε μονάδες, δεν έχασε με τον θόρυβο που έκανε το «εγέρθουτου»
    Αν δεν υπήρχαν αυτές οι ελληνικούρες ποιός θα διάβαζετα λογύδριά τους εκτός από τους βαριά κομματικοποιημένους ;
    Αρα εκρήχθηκε το απο-λωλό πρόβατο κι έκοψε το χρέος σαν το πολυκαιρισμένο γάλα
    Οπως είπε κι ο Σαβόπουλος, εγώ το λέω δέντρο…

    Αξεπέραστος παραμένει βέβαια ο θρυλικός Ανδρέας που είχε κάποια φινέτσα όταν έλεγε «μη πόλεμος» ή όταν ετεροχρόνιζε την ΑΤΑ δλδ την ΑΥΤΟΜΑΤΗ τιμαριθμική αναπροσαρμογή

  7. Ωχ, νόμισα πως το σκοτάδι έφαγε το σχόλιό μου και το ξανάγραψα

  8. george said

    Ετσι αντιδρα η μανα μου οταν τις λεω κατι που την στριμωχνει σε μια κουβεντα….αλλαζει το θεμα ,προφασιζομενη το οτι μιλαω δυνατα και με παθος για κατι.λες και πρεπει για να με καταλαβεις να μιλαω σαν μαλακας.για μενα δειχνει σεβασμο στον αλλο τονα τον αντιμετωπιζω σαν ισοτιμο ανθρωπο που μπορει να καταλαβει οτι και εγω καταλαβαινω….αυτο γινεται και με τον τσιπρα.ενω ολοι ξερουν τι λεει κανουν οτι δεν καταλαβαινουν γιατι χρησιμοποιει διαφορετικη προσσεγγιση.θα μου πειτε θελουμε πρωθυπουργο που να μιλα ετσι.?εγω ναι!!!!τελος με τους πολιτικους που μιλαγαν χωρις να λενε τιποτα.δεν θελω βενιζελο με ευφραδεια αδεια.

  9. ndmushroom said

    4
    Μα το «απολύω», με τη σημερινή του έννοια, φυσικά. Σε δούλους και δέσποτες αναφερόμαστε, δηλαδή στις (τότε) εργασιακές σχέσεις). 🙂
    Θα μου πεις «μα έχουν αλλάξει οι εργασιακές σχέσεις». Θα σου απαντήσω «μήπως τότε δεν είναι τόσο καλή ιδέα να χρησιμοποιούμε μια φράση που γράφηκε πριν από 2000 χρόνια για να αναφερθούμε στη σημερινή γλωσσική πραγματικότητα;»

  10. LandS said

    #3 Δεν ξέρω για του Αντρέα τα «λάθη», αλλά τα λάθη του Τσίπρα είναι λάθη, και ο Νικοκύρης μεροληπτεί. Απόδειξη ότι ο Τσίπρας (αλλά και άλλοι πολλοί, σαν και μένα πριν αρχίσω τις επισκέψεις εδώ) λέει «της Τρόικα».

    Σε κάποιον που θα του άρεσε το «‘του απολωλού προβάτου», το «της Τρόικα» δεν πρέπει να περνάει απαρατήρητο! 🙂

    #4 Για ΟΛΕΣ τις εφημερίδες έχει ειπωθεί αυτό το ανέκδοτο. Είναι σφάλμα των πρώτων χρόνων της μεταπολίτευσης όταν όλοι, πλην βασιλοχουντικών, κάναμε ενσυνείδητη (sic) προσπάθεια να δημοτικοποιούμε όλες τις λέξεις.
    Πάντως, όχι τόσο από όσο μπορώ να κρίνω ο ίδιος, όσο από ότι έχω μάθει από σοβαρούς ανθρώπους, μαζί με την ΕΣΤΙΑ, ο ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, η ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, και η ΑΥΓΗ, διαχρονικά ξεχωρίζουν από τις άλλες στη σωστή γλώσσα.

  11. echthrosofer said

    Ο Τσιπρας δεν ειναι η αδυναμια μου.Αλλα ποσο φτηνο ειναι να κανεις πολιτικη κριτικη και να βγαζεις βαρυγδουπα συμπερασματα πανω στα γλωσσικα ολισθηματα του πολιτικου…

  12. munich said

    Έχει πλάκα που τα ΝΕΑ εγκαλούν κάποιον για γλωσσικά ολισθήματα!

  13. bernardina said

    Τα λάθη και τα «λάθη» που κάνει ένας άνθρωπος όταν μιλάει, φανερώνουν πολλά για τον τρόπο που δομείται ο λόγος μέσα στο κεφάλι του πριν γίνει λόγος που βγαίνει από το στόμα του. Συνυπολογίζοντας, βέβαια, πάντα, την ιδιαιτερότητα του προφορικού λόγου ο οποίος υπόκειται λίγο ως πολύ στην πίεση της στιγμής.
    Προσωπικά δεν θα έβαζα όλα αυτά τα (ας πούμε καταρχάς) λάθη στο ίδιο τσουβάλι, ακόμα κι αν γίνονται από τον ίδιο ομιλητή. Για παράδειγμα, άλλο λάθος διαπράττει ο Παπανδρέου όταν αναφωνεί «όλοι στις κάλτσες» (σαρδάμ πάνω στην υπερένταση της στιγμής;) και άλλο όταν λέει «μηδέν εις το πηλίκιον». Είναι σαρδάμ το δεύτερο ή είναι άγνοια; Μόνο ο ίδιος ξέρει.
    Για τον Σημίτη συμφωνώ ότι το πχιότητα είναι γλωσσική επιλογή· κάτι σαν τη δισύλλαβη Βιέννη του Νίκου, που ακούγεται όπως το βγαίνει.
    Τα λάθη του Τσίπρα (όταν είναι όντως λάθη) είναι δύο ειδών: άλλοτε άγνοιας και άλλοτε επιλογής λόγω λαϊκισμού.
    Τα «λάθη» του Αντρέα ήταν η στάχτη του δημεγέρτη στα μάτια του λαού. Τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο.

    Πάντως, Νίκο, αυτή η τάση (αρχικά να κρυφοθαυμάσεις τον πρώτο που θα χρησιμοποιήσει τον «λάθος» τύπο και κατόπιν να τον υιοθετήσεις κι εσύ αν τον ακούσεις κι από δεύτερο), μου θυμίζει κομματάκι την παροιμία πώς πάνε οι στραβοί στον Άδη; Κρατώντας χέρι χέρι.
    Άσε να κάτσει πρώτα καλά καλά η μπίλια -μη την σπρώχνεις κι εσύ πριν την ώρα της. 😉

  14. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    10: Το «της τρόικα» όπως σωστά μάντεψες το αντθπαθώ, αλλά πότε το λέει και πότε λέει «τρόικας» (και ο Τσίπρας, και άλλοι). Και στον προφορικό λόγο μερικά τα προσπερνάς, στον γραπτό ενοχλούν πολύ περισσότερο.

    4: Ο Ριζοσπάστης πάντως στα τέλη της δεκ. 1980 είχε υιοθετήσει μια αρκετά προσεχτική γραμμή στη γλώσσα -θυμάμαι χαρακτηριστικά το 1989 να ψέγει κάποιος σχολιογράφος (ανώνυμος) τον Τσοβόλα επειδή είπε «σαν άνθρωπος» (και κακώς τον έψεξε).

    1: Κι εγώ το εξερράγη χρησιμοποιώ, όπως και το εξεπλάγη (όχι όμως το παρεξετράπη). Αλλά λέω ότι στο μέλλον ελπίζω πως θα εξομαλυνθούν. Και δεν το λέω για να βγάλω λάδι τον Τσίπρα.

  15. munich said

    συμφωνώ με τους παραπάνω ότι η επιλογή πιο λαικών, καμιά φορά λανθασμένων, γλωσσικών τύπων είναι πολιτική επιλογή. καμιά φορά κι εγώ λέω «εκρήχθηκα» αντί για «εξερράγην» γιατί τα παιδιά γελάνε και με λένε ολντ φάσιον, έτσι για να τα πλησιάσω βρε αδελφέ….

    αυτή η σύγκριση Αντρέα- Τσίπρα που γίνεται συχνά τώρα τελευταία κάποιον από τους δύο αδικεί.

  16. ο δείμος του πολίτη said

    Για το απολωλός διαφωνώ (άσε που είναι ενεργητικού παρακειμένου κι όχι παθητικού όπως λες σε ένα ρήμα που χρησιμοποιεί ενεργητικό παρακείμενο με παθητική διάθεση). Είναι μία στερεοτυπική βιβλική φράση και μόνο έτσι πρέπει να χρησιμοποιείται. Το ότι αποτελεί σύνηθες λαϊκό γλωσσικό ολίσθημα δε σημαίνει ότι θα το αποδεχτούμε κιόλας.
    Για το εκρύγνημαι και το χρεοκοπώ συμφωνώ απολύτως.

  17. ππαν said

    Και το απολωλόςι και το εκρήχθηκε ακούγονται χάλια. Όπως θα έλεγε ο Νικοκύρης σε άλλη περίπτωση, τα μεταξωτά κλπ. Ας επι έσκασε, μια χαρά, το εκρήγνυμαι είναι βιτσιοζικο ρήμα, όταν το νιώθουμε να έρθει τρέχουμε να κρυφτούμε αν μπορούμε.

  18. Νέο Kid Στο Block said

    Ένα (λέμε τώρα..) έχω να πώ μόνο.

    -Ο Τσίπρας είναι καλός
    -Ο Τσίπρας μιλάει κατανοητά
    -Ο Τσίπρας δεν κάνει εσκεμμένα λάθη για να «δηλώσει» πολιτικές
    -Ο Τσίπρας είναι γνήσιος
    -Ο Τσίπρας είναι λεβέντης!

    Μήπως είμαι Τσιπρομάνιακ, Μπέρνη-Χάνεηπίνατ; 😆

  19. Τσούρης Βασίλειος said

    Σίγουρα δεν λέμε «απολωλυία γίδα» αλλά έχει μείνει η «καθεστηκυία τάξη»

    καθεστηκυία [kaθestikía] Ε (βλ. Ο25α) : μόνο στη λόγια έκφραση η ~ τάξη, η κατεστημένη τάξη σε μια κοινωνία: Οι επαναστατημένοι νέοι θέλησαν να ανατρέψουν την ~ τάξη.

    [λόγ. θηλ. μππ. του αρχ. ρ. καθίστημι `τοποθετώ, καθορίζω΄ (σύγκρ. καθεστώς)] ( Λεξικό )

    Άκουσα τον Τσίπρα να λέει ¨μακραίνουν το σκοινί ή τη θηλιά στο λαιμό ….» Πρέπει να διαβάζει Σαραντάκο κι αυτός! 🙂

  20. marulaki said

    Συγγνώμη, αλλά το ‘της τρόικα’ ακούγεται εντελώς αγράμματο. Στην τηλεόραση αν μου τύχει, αλλάζω κανάλι αμέσως. Πιάνουμε τις ξενόφερτες γενικές και όποιον πάρει ο χάρος.

  21. sarant said

    16: Κι εγώ λέω ότι έτσι πρέπει να το λέμε, εφόσον είναι στερεότυπη έκφραση. (Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν αλλάζουν και οι φράσεις από τη Βίβλο, αλλά είναι θέμα για ειδικό άρθρο).

    19: 🙂

  22. Τάσος said

    Φαίνεται πως ο κος Κανέλλης πιστεύει πως η γλώσσα μας είναι μια, ομοούσιος και αδιαίρετος στην υπερτρισχιλιετή ιστορία της και γι’αυτό εξερράγη με το «εκρήχτηκε» του Τσίπρα.

    Προσωπικά χαίρομαι όσους αγαπούν τη σύγχρονη γλώσσα μας το ίδιο ή και περισσότερο σε σχέση με παλιότερες μορφές της.

  23. bernardina said

    Κιντάκο, να πάρεις ένα τσιπραλέξ φόρτε έξτρα πλας και να ξαπλώσεις γιατί σε βλέπω λίγο χλομό 😆

    (Δικά μας αυτά, ε; Δε θμώνμε;!) 😉 😉

    υγ. το πόσο μου στραβοκάθεται αυτό το χλομό με όμικρον κι όχι με ωμέγα, δεν περιγράφεται… :mrgreen:

  24. Γς said

    «Ηφαιστιακής εντάσεως έκρηξη λιποπρωτεϊνών(!)»
    Για το βιβλίο ή/και συγγραφέα του «Όλοι μαζί τα φάγαμε»

    20: >αλλά το ‘της τρόικα’ ακούγεται εντελώς αγράμματο
    Ντιπ αγράμματος είμαι γμτ; Μου αρέσει το ‘της τρόικα’. Αν και θα προτιμούσα «τριμερής» ή οτιδήποτε άλλο από αυτόν τον όρο που θυμίζει ρούσικα αλόγατα, άμαξες, σταλινικές τριανδρίες κλπ.
    ‘Ντάξει είναι διεθνής όρος. «Της τρόικα» λοιπόν, της π@@τάναΣ.

  25. sarant said

    24: Μισό, έχει θαυμάσια ενταχθεί στο ελληνικό κλιτικό σύστημα εδώ και δεκαετίες. Της τρόικας λοιπόν.

    23: Τα λεξικά πάντως γράφουν «χλωμό» (ΛΚΝ και νομίζω και ο Μπαμπι)

  26. Νέο Kid Στο Block said

    Mπέρνυ, πνίγομαι στη δλειά και δεν προκάνω για ξάπλες!
    Θα μ’ πείς, τι φκιάνω τότις εδώ μέσα; Χούι,χούι ! ..μετά είμαι multitasking περσόνα ,όπως ξέρεις! 😆

    YΓ. Μαρή ντιπ είσι π’ θα θμώσω με σένα;; Kisses !

  27. bernardina said

    >είμαι multitasking περσόνα ,όπως ξέρεις!

    Εμ, άμα δεν ταιριάζαμε… 😉

  28. marulaki said

    #25 Της τρόικας και της περεστρόικας. 😉
    #24 Εντάξει, ήμουν λίγο υπερβολική στο χαρακτηρισμό, διότι κι εγώ πετάω κάτι άλλου τύπου ‘γραμματιζούμενα’ που βγάζουν μάτι σε πιο μορφωμένους από μένα. 🙂 Αλλά αν το πιάσουμε δε θα έχουμε τελειωμό, μέχρι να φτάσουμε σε κάτι τύπους ‘της όπερα’ ή καλά-καλά ‘της πόρτα’ (!).

  29. Γιώργος Πρίμπας said

    προσωπικά προτιμώ το «μπαμ»
    άσε που νομίζω ότι αν το βάλουμε σε παλμογράφο θα ταιριάζει η μορφή του με αυτή του μπαμ

  30. Tilegrafitis said

    Ὅταν σοῦ φέρνουν τὸ πτυχίο στὸ σπίτι…
    Πάντως, γιὰ νὰ Τσιπρογλείψω λιγάκι, καὶ τί ἐγινε; Δὲν τὸ καταλάβαμε; Σιγά! Λαϊκὸ παιδὶ εἶναι, σὲ λαϊκὴ γειτονιὰ μεγάλωσε.

  31. gryphon said

    13
    Πολυ σωστά αυτά που λες.

    Είχα ανοιχτη τηλεόραση οταν εδινε τήν συνενετευξη ο Τσιπρας χωρίς ομως να δίνω και ιδιαιτερη σημασια γιατι χαζευα στο κομπιουτερ.
    Οταν ειπε ομως το «εκρηχθηκα» το προσεξα αμεσως.Οχι επειδη ηταν λαθος ,δεν το ηξερα αυτο αλλα μου ακουστηκε παραταιρο και ασυνηθιστο.
    Κανεναν δεν εχω ακουσει να το λεει.Οπως ειπαν κι αλλοι οι πιο πολλοι θα ελεγαν ¨εξεραγη» και οι αλλοι «εσκασε».
    Τωρα που ξαναειδα το σημειο που το λεει φαινεται να μπερδευεται για λιγο πριν το πει σαν να ξεκιναει να πει κατι αλλο η σαν να ψαχνει στο μυαλο του να ανασυρει τήν καταλληλη λεξη και τελικα λεει το «εκρηχθηκε». Ισως το εξεραγη το θεωρησε πολυ λογιο.Ισως αυτο το περιστατικο του το σφυριξαν τήν τελευταια στιγμη να το πει και δεν το είχε προετοιμασει στο μυαλο του πως να το περιγραψει.Κι αυτο ομως ειναι ενδεικτικο του οτι δέν εχει ιδιαιτερα πλουσιο λεξιλογιο η καλη φυσικη ροη του λογου.
    Πολλες φορές τον εχω ακουσει να μιλαει σχεδον αποκλειστικα με κοινοτυπες ¨δημοσιογραφικες» εκφρασεις σαν αυτές που χρησιμποιουν οι εκφωνητές τών ειδησεων.
    Και οσο για τήν ιδια τήν υποθεση για τήν οποια μιλησε και γινεται και αναφορα στο αρθρο μαλλον δέν ειναι ακριβως ετσι (ισως πρεπει να παψει να ενημερωνεται μονο απο το tvxs) γιατι αλλοι λενε πως η συνδεσμολογια των μηχανισμων που βρεθηκαν ειναι ιδια με αυτην των Πυρηνων της φωτιας,οτι οι στοχοι παλαιοτερων επιθεσεων δεν κολλανε και πολυ, οτι οι φιλες του μακαριτη δεν ειναι και τοσο ακροδεξιες και διαφορα αλλα.Mπερδεμενη υποθεση.

  32. Προσγολίτης said

    4
    «Στη φράση “νυν απολύεις τον δούλον σου δέσποτα”»

    Ειλικρινά, είναι απορία μου: νυν απολύεις;, ή (ευκτ.) απολύοις; Έχω χρησιμοποιήσει κάπου αυτή τη φράση με οι. Την πάτησα; Άς βοηθήσει κάποιος, ξέρω υπάρχουν στο Νικοκυρέικο πολλοί, πάρα πολύ σημαντικοί φιλόλογοι κ.λ.

    Ευχαριστώ πολύ!

    Πάλι… ξεστράτισα, αλλά:
    «… πάντα, καθώς περνώ από τα μονοπάτια, προσέχω τον κεντρικό δρόμο»

    Καλή σας μέρα!

  33. sarant said

    32: Ευκτική, απολύοις.

  34. Καλημέρα,

    Το εκρήχτηκε, υποχωρητικά από την έκρηξη 🙂

    Επίσης, τι αρχαία κατάληξη δεύτερου προσώπου είναι αυτή η «εκπλάγηκας» στο κλιτικό παράδειγμεα; 😀

  35. #34: παράδειγμα

  36. bernardina said

    >Ευκτική, απολύοις.

    Α, γειασάν, Αν όμως πληκτρολογήσεις νυν απολύεις, θα δεις πόοοοσες γκουγκλιές θα σου βγάλει. Δυστυχώς. 😦

    Edit: Και στις Κενές Διαθήκες που το αναζήτησα, απολύεις λέει 😯 😯

  37. sarant said

    33-36: Να κάτι ακόμα που ξέμαθα χάρη στο Διαδίκτυο -απολύεις το έχει το Ευαγγέλιο, άρα «Νυν απολύεις», αλλά γιατί δεν το ξέρω.

  38. ππαν said

    36: Ε κενές δεν τις λες, τον κόσμο άλλαξαν 🙂

  39. Immortalité said

    Εντάξει τώρα ας μη θεωρήσουμε ότι ο Τσίπρας έκανε και γλωσσική πολιτική. Το «έσκασε» του φάνηκε τρε βυλγκέρ ή δεν του πέρασε από το μυαλό και το εξερράγη δεν του ήρθε με τη μία, τα θαλάσσωσε μάλλον. Αλλά να γυρίζουμε να λέμε ότι σε μερικά χρόνια το εκρήχθηκε μπορεί να είναι και σωστό, δείχνει έδρα προκατειλημμένη λέω εγώ 🙂

    Νίκο απορώ ειλικρινά, πιστεύεις ότι θα έρθει μια μέρα που θα λέμε «εσύ εκπλάγηκας» και θα είναι εντάξει; Μήπως ήθελες να γράψεις «εκπλάγηκες»; (που κι αυτό χάλια είναι δηλαδή αλλά ακολουθεί τη ρηματική μορφή όσο να πεις.) Να επισημάνω ότι το «του απολωλού προβάτου» είναι ολόσωστο άμα το πρόβατο είναι τρελό κι απότρελο, και έτσι κατά μία έννοια χαμένο στον κόσμο του. Αλλιώς πώς; 😀

    24β Δηλαδή όταν διαβάζατε Μιχαήλ Στρογκώφ και φτάνατε στους σταθμούς που άλλαζαν άλογα οι τρόικες, σας κακοφαινόταν η μετάφραση;

  40. Γς said

    25:
    > έχει θαυμάσια ενταχθεί στο ελληνικό κλιτικό σύστημα εδώ και δεκαετίες. Της τρόικας λοιπόν.
    Να αποξεπενταχθεί πάραυτα και παραχρήμα η Тройка !
    Να φύγει! Μας έχει τρελάνει. Να πάει αλλού!
    Να πάρει μαζί της και τα Мнемоника (Μινιεμόνικα – μνημόνια).
    28:
    >Αλλά αν το πιάσουμε δε θα έχουμε τελειωμό, μέχρι να φτάσουμε σε κάτι τύπους ‘της όπερα’.
    Να το αφήσουμε όπως είναι παγακαλώ: Ο κόσμος ντε λ’οπεγά, παγ εξάμπλ.

  41. Πάνος said

    Εντάξει, τα ελληνικά του Αλέξη πάνε κι έρχονται. Όταν το γυρίζει στα αγγλικά είναι το δράμα… 😉

  42. ππαν said

    Να κάνω μια απορία: γιατί προεξοφλούμε πως τα λάθη που θα υιοθετηθούν στο μέλλον θα είναι αυτά που υιοθετούν μορφές που μοιάζουν με αυτές που ήδη υπάρχουν στο κλιτικό σύστημα, πχ το «εκρήχθηκε» (αλήθεια, από γκουγκλ πώς πάει; ). Αφού εδώ έχει γενικευτεί η άκλιτη μορφή λέξεων όπως το «μπρόκολι». Το έχω ξαναγράψει αλλά δεν το χώνεψα αυτό το μπρόκολο!
    Γενικά νομίζω δύσκολα μπορούμε να φατνταστούμε ποιος τύπος και γιατί θα προτιμηθεί, και κυρίως πότε θα γίνουν όλα αυτά. Πάντως το κριτήριο δεν μπορεί να είναι πως θα προτιμηθούν τα λάθη των ανθρώπων που συμπαθούμε 🙂

  43. Immortalité said

    @42 Αυτή η καμωμένη απορία είναι εσωτερικός κώδικας ή όντως το λες έτσι;

  44. « η συνδεσμολογία του εμπρηστικού μηχανισμού, σύμφωνα με την αστυνομία, έχει ομοιότητες με εμπρηστικούς μηχανισμούς που είχαν τοποθετηθεί τον περασμένο Νοέμβριο στο Πρωτοδικείο Γυθείου και σε ΑΤΜ τραπεζών, ενώ από την αστυνομία δεν έχει αποκλειστεί η πιθανότητα να πρόκειται για ποινική υπόθεση με κυκλώματα εκβιαστών.»
    http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=713789

    Όχι ότι πιστεύει κανείς τις σαχλαμάρες των νεοναζί περί «πυρήνων της φωτιάς» κλπ, αλλά ποτέ δεν ξέρεις…

  45. ππαν said

    43: Στ΄αστεία παίζαμε 🙂 Το λέω σε ανάμνηση των μαθητικών μου χρόνων.

  46. bernardina said

    Έχεις δίκιο, Ππαν. Άκου εκεί, κενές! (Ο γνωστός νόμος που λέγαμε… 😉 )

  47. Γς said

    32: > Έχω χρησιμοποιήσει κάπου αυτή τη φράση με οι. Την πάτησα;

    Συμβαίνει και στους καλύτερους δασκάλους (όταν ξεφύγουν από το δρόμο του Ευαγγελίου):

    37: >Να κάτι ακόμα που ξέμαθα χάρη στο Διαδίκτυο -απολύεις το έχει το Ευαγγέλιο, άρα “Νυν απολύεις”, αλλά γιατί δεν το ξέρω.

  48. munich said

    τον ένα τον κοροϊδεύουμε που μιλάει καλύτερα αγγλικά από ελληνικά, τον άλλο τον συγχωρούμε για τα ελληνικά αλλά δεν μας αρέσουν τα αγγλικά του
    στην παρούσα φάση θα μας βόλευε ένας που μιλάει και γερμανικά. Ένας σαν τον Ερρικό Σλήμαν να είναι, να βάφει και τις κολώνες να είναι πιο ωραίες, νοικοκύρης άνθρωπος

  49. ππαν said

    48: Είχαμε την Φρειδερίκη και τηνε διώξαμε γμτ!

  50. munich said

    @49
    νοικοκυρά ήτανε, τα αγγλικά της όμως πώς ήταν?

  51. Γς said

    50: Σαν τα Γαλλικά του γερο-Καραμανλή

  52. Μαρία said

    37
    Γιατί δεν εκφράζει ευχή αλλά βεβαιότητα οτι θα εκπληρωθεί η προφητεία.

    49 Είχαμε και το Σημίτη αλλά κι αυτόν τον διώξαμε. Α να μη ξεχάσουμε και τον Άκη.

  53. ἐξεράγη. ἁπλό, λιτὸ καὶ διαδεδομένο.

    44, ὄντως ποτὲ δὲν ξέρεις. μπορεῖ π.χ. νὰ γυρίσῃ ἡ ἱστορία τούμπα ὅπως μὲ τὸ φιάσκο τοῦ » Ἰρακινοῦ», ὁπότε νὰ κρατᾶμε καὶ κἀμμιὰ πισινή, δὲν βλάπτει.

  54. παρόραμα: ἐξερράγη. ἐξ ἄλλου τὸ ἐξερράγη ταιριάζει καλύτερα σὲ ἀκροδεξιό. ἅμα πῇς ἐκρήχτηκε εἶναι σχεδὸν σὰν νὰ ὁμολογῇς ὅτι ἦταν ἀναρχοκομμοῦνι!

  55. πάντως ἐγὼ κἄτι βιβλία τοῦ Ῥαφαηλίδη τἄχω μαζὶ μὲ τὸ κομμουνιστικὸ μανιφέστο, τὸν Περικλῆ Γιαννόπουλο, μερικὰ τοῦ Πλεύρη πατρός, τὸ «ΕΟΚΑ καὶ ἀνταρτοπόλεμος» τοῦ Γρίβα Διγενῆ, τὸ «καλά, ἐσὺ σκοτώθηκε νωρίς» τοῦ Μίσσιου καὶ τὸ «Κομμουνισμός» τοῦ Γεωργαλᾶ. ἂν μὲ πιάσουν μὲ βόμβα πῶς θὰ χαρακτηρισθῶ;

  56. Προσγολίτης said

    Νικοκύρη και bernardina, σας ευχαριστώ!

    36
    «Και στις Κενές Διαθήκες»
    Α, ρε bernardina, αφορισμός που σου χρειάζεται!

    37
    Ανεξιχνίαστες οι βουλές του γεροΣυμεών.

  57. Μπορεί να λέω βλακείες αλλά, έχουμε πραγματική ευκτική πουθενά στα Ευαγγέλια; Ή είχε αρχίσει ήδη να εξαφανίζεται και η παράξενη χρήση της έγκλισης στον Συμεών να δείχνει ακριβώς αυτή τη σύγχυση της γλωσσικής μετάβασης;

  58. 53#
    Σύμφωνοι, να κρατάς ότι θέλεις, αρκεί όμως να μην χάσεις την επαφή με την πραγματικότητα.

  59. Όταν βάζαμε μικροί δυναμιτάκια λέγαμε μια χαρά να τα εκρήξουμε και εκρηγνόντουσαν.

    …όσοι έχουν συνηθίσει μόνο τα εξερράγη και εκρήγνυται, ας δουν και τα υπόλοιπα αρχαία παρδαλά του γλωσσικού μας πλούτου, και αν πιστεύουν στο ενιαίο της ελληνικής γλώσσας είναι υποχρεωμένοι να δεχτούν ότι εφόσουν υπάρχουν αρχαία εξερρήχθην και εκρηχθήσομαι είναι νομιμότατα και τα εκρήχθηκα και εκρηχθώ…..
    http://ergotelemata.blogspot.gr/2012/09/blog-post_7056.html

  60. Θρασύμαχος said

    Ακόμη κι αν θεωρηθεί ανεκτό το «απολωλό» ως γραμματικός τύπος, ήταν σίγουρα σημασιολογικό λάθος στην προκειμένη περίπτωση. Ήθελε να πει «μαύρο πρόβατο», δηλαδή ότι οι άλλοι μεγάλοι ευρωπαίοι αντιμετώπιζαν τον Ολάντ ως παρία ή ανεπιθύμητο (και σίγουρα όχι ως επανακάμψαντα παραστρατημένο).

  61. ἀπολύεις εἶναι φυσικά. καὶ στὴν Βουλγάτα nunc dimittis μεταφράζεται μὲ ὁριστική, καὶ ὄχι μὲ εὐχετικὴ ἢ προτερεπτικὴ ὑποτακτική.

  62. ο αρχιδούκας said

    contradictio in se

  63. 57 ἔχουμε καὶ δυνητικὴ καὶ εὐχετικὴ καὶ πλαγίου λόγου. σπανιώτατα βέβαια. πχ, Λουκ. 1,30 » καὶ διελογίζετο ποταπὸς εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος». 6,11 «καὶ διελάλουν πρὸς ἀλλήλους τί ἂν ποιήσειαν τὸν Ἰησοῦν». ἀρκοῦμαι στὸν Λουκᾶ γιατὶ αὐτὸς παραθέτει τὴν ῳδὴ τοῦ Συμεών.

  64. Panagiotis said

    και γιατί δηλαδή τρόικα κι όχι τριανδρία; Κι αν τρόικα, γιατί όχι της τρόικα; (μην κοιτάτε που τα τελευταία 2,5 χρόνια είναι από τις πιο χρησιμοποιημένες λέξεις της νεοελληνικής. Δεν είναι πια και «καζίνο» ας πούμε). Που και πάλι, «του καζίνο» λέμε.

  65. #64 ἐμένα τὸ τριανδρία μ’ἀρέσει καὶ τὸ χρησιμοποιῶ, ἂν καὶ δὲν μπορεῖ νὰ θεωρηθῇ δόκιμο εἰς ἣν περίπτωσιν μετέχει καὶ γυναῖκα. ἀπὸ τὴν ἄλλη γιατί νὰ μὴ κλίνεται ἡ τρόικα ἀφ’οὗ ἔχει τόσο βολικὴ κατάληξι; δὲν εἶναι σὰν τὸ φερμουάρ νὰ πῇς.

  66. Γς said

    65:
    >γιατί νὰ μὴ κλίνεται ἡ τρόικα ἀφ’οὗ ἔχει τόσο βολικὴ κατάληξι; δὲν εἶναι σὰν τὸ φερμουάρ νὰ πῇς.

    Ναι ρε γμτ δεν κλίνεται το φερμουάρ 😦
    Ομως κλείνεται 😉

  67. sarant said

    39: Ιμόρ, σε θέματα γλώσσας οι προφητείες συχνότατα διαψεύδονται. Κοτζάμ Χατζιδάκις είχε θαρρώ προφητέψει ότι το «ειλικρινά» ποτέ δεν θα ειπωθεί -και τώρα είναι ο κανόνας. Ωστόσο, πιστεύω ότι κάποτε θα λέμε «εκπλάγηκες» (το -ας ήταν λάθος πληκτρολόγησης). Ήδη λέμε το «εκπλαγήκατε», που βγάζει εκατονταπλάσιες γκουγκλιές από το μπλιαξ εξεπλάγητε.

    42: Γιατί ο κανόνας της αναλογίας είναι πανίσχυρος, εκτός κι αν λέμε άλλο πράγμα.

  68. 64#
    Μα βρε συ Παναγιώτη (και Κορνήλιε), η τρόικα δεν είναι τρία παλικάρια, ο Γιάννης ο Μπάμπης και ο Νίκος, αλλά οι εκπρόσωποι του ΔΝΤ, της Ε. Τράπεζας και της Ε. επιτροπής.

  69. Λάμπρος said

    Νίκο, το «ωγαθέ» τι σημαίνει; To γκούγκλισα και δεν μου βγάζει απολύτως τίποτα! Σαραντακισμός είναι; 😛

  70. sarant said

    52: Α γεια σου! Τι λέει όμως ο Δύτης στο 57;

    53-54: Η Παναγίτσα σε τιμώρησε, λέγαμε σε τέτοιες περιπτώσεις.

    60: Αυτή μάλιστα, είναι πιο σοβαρή ένσταση! Αλλά ο Ολάντ τελικά δέχτηκε το δημοσιονομικό σύμφωνο, αφού πήρε ανταλλάγματα, οπότε μήπως…;

  71. ὦ ἀγαθέ, κατὰ κρᾶσιν. ὅπως λέμε τοὐλάχιστον ἀντὶ τὸ ἐλάχιστον. Νικοκύρη συγγνώμη γιὰ τὴν αὐτεπάγγελτη ἀπάντησι.

  72. #68 γιατί, ὁ Καῖσααρ κι ὁ Πομπήιος δηλαδὴ ἦταν τίποτε τυχαῖα παλληκάρια; ἢ ὁ Μπενιζέλος Ῥοῦφος κι οἱ ἄλλοι, τώρα βαριέμαι ν’ἀνοίγω τὰ κιτάπια.

  73. sarant said

    64: Μα και το καζίνο κλινόταν κανονικότατα-τατα-τατα επί δεκαετίες μέχρι να πάρει το κουτάλι μας νερό και να καταλάβουμε ότι είναι ξένη λέξη εδώ και δέκα χρόνια. Άσε που αν είναι ξένη λέξη, ιταλική, σημαίνει «μπουρδέλο». Θα λέμε και «της σκάλα», «του πιάνο» κτλ.;

    69: Δεν γκουγκλίζεται; Άλλο πάλι και τούτο! Είναι αρκετά συχνό στα αρχαία, π.χ στους πλατωνικούς διαλόγους. Θα φταίνε τα σκουληκάκια.

  74. Λάμπρος said

    Ευχαριστώ Κορνήλιε! 🙂

  75. δὲν ξέρω κατὰ πόσον οἱ γουγλιὲς μᾶς λένε κἄτι γιὰ τὸ μέλλον τῆς ἐπίσημης γλώσσης. στὸ διαδίκτυο μπορεῖ νὰ γράφῃ ὁποιοσδήποτε, ἀκόμη κι αὐτὸς ποὺ δὲν θἄγραφε ποτὲ κἄτι γιὰ νὰ δημοσιευθῇ σὲ ἔντυπη μορφή. θέλω νὰ πῶ ὅτι ὑπάρχει κι ἕνα στοιχεῖο ἰδιωτικότητος, παρ’ὅλο ποὺ στὸ διαδίκτυο σχεδὸν ὅλα εἶναι προσβάσιμα κι ἀναγνώσια σὲ ἀπεριόριστο ἀριθμὸ ἀνθρώπων μὲ μηδενικὸ κόστος, κἄτι ποὺ δὲν νομίζω ὅτι ξαναγνώρισε ἡ παγκόσμια ἱστορία.

  76. 72#
    Το ίδιο είναι βρε συ;
    Πως θα πεις «τριανδρία» οργανισμούς, τράπεζες κλπ;
    Δεν είναι οι τρείς καμπαλέρος ή οι αδερφοί Κατσάμπα.

  77. sarant said

    75: Τα σώματα κειμένων μας λένε πολλά για το παρόν της γλώσσας, άρα δίνουν στοιχεία για να κάνουμε υποθέσεις για το μέλλον της επίσημης γλώσσας.

  78. Σωτήρης said

    Η φράση «νῦν ἀπολύεις τὸν δοῦλόν σου, δέσποτα, κατὰ τὸ ῥῆμά σου ἐν εἰρήνῃ» λέγεται από τον γέροντα Συμεών, στον οποίο είχε αποκαλυφθεί ότι θα δει τον Μεσσία πριν πεθάνει. Όταν λοιπόν είδε στον ναό τον Ιησού την ημέρα που τον έφεραν οι γονείς του για την περιτομή, αναφώνησε «νῦν ἀπολύεις τὸν δοῦλόν σου κλπ.» δηλ. «τώρα πλέον απελευθερώνεις / απαλλάσσεις τον δούλο σου (ενν. από την αναμονή του Μεσσία)». Επομένως, δεν εύχεται κάτι, ούτε προφητεύει, απλώς διαπιστώνει σε οριστική αυτό που συμβαίνει εκείνη τη στιγμή. Η οριστική είναι ορθότατη.

  79. sarant said

    78: Δίκιο έχεις. Πάντως, η απορία δεν είναι αβάσιμη. Στη Λεξιλογία που επίσης συζητήθηκε το θέμα, ο ΝΛίγγρης βρηκε το εξής (Από το The New American Commentary)

    Dismiss your servant in peace. A Semitic way of saying, «Let me die.» The verb «dismiss» is a present indicative («you are dismissing») and introduces some difficulties in translating. Perhaps it should be understood as indicating that now that Simeon had seen the Lord’s Christ, God was beginning to fulfill Luke 2:26, and Simeon was already in the process of experiencing his «peaceful dismissal» This verse and 2:26 suggest that Simeon died shortly after 2:35.
    http://books.google.gr/books?id=fqn6…page&q&f=false

  80. #78 ἔτσι εἶναι: Λκ 2,26 καὶ ἦν αὐτῷ κεχρηματισμένον ὑπὸ τοῦ Πνεύματος τοῦ Ἁγίου μὴ ἰδεῖν θάνατον πρὶν ἤ ἴδῃ τὸν χριστὸν Κυρίου. ἀλλὰ καὶ τὸ «ἀπολύω» μὲ τὴν ἔννοια τοῦ «πεθαίνω» μπορεῖ νὰ σταθῇ. δὲς Γε 15,2

  81. ἀπολύω—->ἀπολύομαι

  82. Ένας Χασάπης από τα παλιά said

    (44) Συμπέθερε τελικά αν δε βγει ακροδεξιός ή σκέτος-νέτος κακοποιός θα έχει πλάκα να είναι ο πρώτος αριστερός που τον μεταχειρίστηκαν διαφορετικά. 🙂
    http://www.tovima.gr/society/article/?aid=475328
    Πάντως αν κρίνουμε από τις απαλλοτριώσεις των μεν και τις παραδουλιές των δε, οι ένοπλοι ακραίοι αριστεροί και δεξιοί δε κολλάνε καθόλου να το ρίχνουν και σε εγκλήματα του κοινού ποινικού δικαίου χωρίς ουσιαστικό ιδεολογικό στόχο.

  83. 78: Η περιτομή είχε ήδη γίνει στις 8 ημέρες, στις 40 ημέρες γινόταν αυτό που σήμερα λέμε Υπαπαντή, δηλ. η προσφορά του πρωτοτόκου στο Ναό.

    Όσο για το «εκρήχτηκα» και το «εκράγηκα», έσκασα στα γέλια ακούγοντάς τα.

  84. Ηλεφούφουτος said

    Το «εκρήχθηκε» το λέω και εγώ, και είμαι πιο «συντηρητικός» γλωσσικά από το Νικοκύρη.
    Το «απολωλού προβάτου» πάλι …. χμμμ εδώ νομίζω ότι ο Νικοκύρης μεροληπτεί, γιατί απολωλό είναι ένα πρόβατο που έχει απολωλαθεί τελείως και όχι το χαμένο πρόβατο των Γραφών.

    Γενικά, όντως ο Τσίπρας έχει ένα θεματάκι με τον προφορικό λόγο, που δεν το έχει λ.χ. ο… Βενιζέλος αλλά Βενιζέλο δεν ψηφίζω ούτε με ξύλο.
    Τα Ελληνικά του Σημίτη με την πχοιότητα και το μακέτο μού άφηναν την εντύπωση λογιστή που λέει «ε, σε τέτοιες λεπτομέρειες θα κολλάμε; τη δουλειά μας να κάνουμε». Του ΓΑΠ μού υπογράμμιζαν την αμερικανοφροσύνη του. Του Τσίπρα είναι τα Ελληνικά ενός μέσου μορφωμένου Έλληνα σαραντάρη που έβγαλε ένα κανονικό δημόσιο σχολείο και μια μη φιλολογική ανώτατη σχολή, επομένως δεν βρίσκω αντιπαθητικά τα λάθη του. Θα διεγίγνωσκα μάλλον και μια πρέζα ταξικού μίσους σε όσους εξεγείρονται με αυτά.

  85. sarant said

    84: Τις δυο τελευταίες αράδες τις προσυπογράφω!

  86. Μαρία said

    79
    Λακωνική διατύπωση του 78 στο 52 🙂

  87. 82#
    Σύμφωνοι συμπέθερε, αλλά το αστείο στην υπόθεση είναι ότι αυτοί που προσπαθούν να συνδέσουν τον ακροδεξιό βομβιστή με τους «πυρήνες της φωτιάς» έχουν ως επιχείρημα ότι και οι δύο χρησιμοποίησαν εκρηκτική ύλη που συνήθως χρησιμοποιείται στα …βαρελότα.
    Πάλι καλά που δεν συνέδεσαν τους «πυρήνες της φωτιάς» με τους κατοίκους του Βροντάδο στην Χίο, που πετούν αυτοσχέδιες ρουκέτες την ανάσταση!
    Τέλος πάντων, τι ψάχνεις να βρεις…
    Όλα καλά στο Αμέρικα;

  88. @48 Αν εννοείς τις κολώνες της Κνωσσού (και τις τοιχογραφίες της) εκεί ήταν ένας Εγγλέζος ο Άρθουρ Έβανς. Κια δεν έβαψε μόνο τις κολώνες έριξε και μπετά για να φτιάξει το παλάτι του Μίνωα όπως (νόμιζε ότι) ήταν.

    Ο Σλίμαν παρόλου που από ότι λένε ήξερε άπταιστα ελληνικά (πριν τη Σοφία) και άλλες γλώσσες απλώς κατέστρεφε όιτι δεν του έκανε προκειμένου να βρει το «θησαυρό του Πριάμου.

    Πάντως κι εμένα αυτό το άκλιτο Τρόικα μου κάθεται στο στομάχι.

  89. bernardina said

    >πρέζα ταξικού μίσους σε όσους εξεγείρονται με αυτά.

    Υπερβολικό και το ταξικό και το μίσος και το εξεγείρονται.
    Άμα κοιτάμε καμπούρες, να κοιτάμε ολονών.
    Και προφανώς τις δικές μας πρώτες πρώτες. Όπερ σημαίνει: πείστηκα απολύτως για την οριστική του απολύεις. Ευχαριστώ όσους με απάλλαξαν από την απορία. (Κάποια παρήχηση έγινε εδώ ή μου φαίνεται; ) 😀

  90. 84 🙂 συμφωνώ αλλά διαγνώθω αντιπάθεια περισσότερο για τα αγγλικά του παρά για τα ελληνικά του, με τη λογική ότι τα αγγλικά δεν περιορίζονται μόνο σε θεωρητικές σχολές, και επιπλέον η γενιά του Τσίπρα, της μεταπολίτευσης, δεν είναι η γενιά των αγγλικών;

  91. Μαρία said

    84
    >μια μη φιλολογική ανώτατη σχολή…
    Μεγάλη μπουκιά φάε, …
    Την πιο πρόσφατη ελληνικούρα που σημείωσα την ξεστόμισε επίκουρος καθηγ. της ιστορίας:
    «ο Κωλέττης που εισαγάγει …/ έτσι εισαγάγει…»

  92. sarant said

    90: Διαγνώθω, άλλος αλεξικογράφητος ομαλός τύπος -κι ας τον έχει χρησιμοποιήσει ο Καχτίτσης.

    91: Κατά το απαγάγω; 🙂

  93. Αλαίν Ντελόν εκ Σερρών said

    Ε όχι και πρέζα ταξικού μίσους, όταν σε κοιτάζει μέσα από την τηλεόραση και με βεβαιότητα σού αναγγέλει τη σωστή λύση στο πρόβλημά σου, το οποιοδήποτε λάθος, γλωσσικό ή άλλο, λειτουργεί ως αναίρεση.

  94. Ηλεφούφουτος said

    92α και ο Μαρίνος Φαλιέρος. Να λέγεται ακόμα στην Κρήτη;

  95. εἶμαι ἐναντίον τῆς πρέζας ἀπὸ ὅπου κι ἂν προέρχεται.

  96. spyroszer said

    Έχω κι εγώ τον προβληματισμό για την διαφορά των φράσεων «μαυρο πρόβατο» και απολωλός πρόβατο».
    Σύμφωνα με το λεξικό Τριανταφυλλίδη που είδα: » Μαύρο προβατο~, για κπ. που διαφέρει από το σύνολο στο οποίο είναι ενταγμένος και για το λόγο αυτό δεν είναι πλήρως αποδεκτός: Tο μαύρο ~ του κόμματος / της οικογένειας. (απαρχ.) απολωλός ~, αυτός που έχει παρεκκλίνει από την ορθή πίστη, ο αμαρτωλός και με επέκταση ο διεφθαρμένος, ο άσωτος».
    Αυτός που παρεκκλίνει απ’ την ορθή πίστη, δηλαδή ο παραστρατημένος, είναι και μη αποδεκτός απ’ το σύνολο που είναι ενταγμένος. Είναι αρκετά λεπτή η διαφορά, δεν ξέρω αν είναι λάθος εννοιολογικά αυτό που είπε ο Τσίπρας.
    Νομίζω ότι η φράση απολωλός πρόβατο στ’ αγγλικά μεταφράζεται black sheep, (η φράση μαύρο πρόβατο είναι δάνειο απ’ την αγγλική γλώσσα;), διορθώστε με αν κάνω λάθος.

  97. Δημήτρης Φύσσας said

    Άμα είναι να παίζει το εκρήχτηκε, ας παίζει σωστά: εκρήΧτηκε, όχι εκρήχΘηκε. Δημοτική 100%.

    Αναρωτήθηκα λοιπόν, και είδα ότι λέω/γράφω και τα δυο, και εκρήχτηκε και εξερράγη. Δηλαδή δεν ξέρω τι μου γίνεται.

    Για το …πρόβατο, συμφωνώ και με Κανέλλη και με Νικοκύρη. Απαρχαιωμένο είναι, απαρχαιωμένο μένει, απαρχαιωμένο μάς βγαίνει.

    Διαγνώθω: πιο ομαλά θα μου ΄βγαινε: διαγνώνω. Λέω τώρα εγώ.

  98. panavros said

    Πάντως ο Τσίπρας, παρά τα γλωσσικά λάθη που κατα καιρούς του καταλογίζονται, μου δίνει την αίσθηση οτι προσπαθεί και δουλεύει ως προς το να μιλάει σωστά τη νεοελληνική.

    Το εξερράγη και μάλιστα χωρίς καν «ν» (όπως το παρουσιάζει το ΛΚΝ) ο Κριαράς το θεωρεί ως λόγια λέξη στο λεξικό του. Θεωρώ λοιπόν οτι εάν κάποιος για οποιοδήποτε λόγο δεν αρέσκεται στο να χρησιμοποιεί λόγιες λέξεις καλό θα ήταν να μην προσπαθεί να τους αλλάζει τη δομή αλλά να τις αντικαθιστά με ανάλογες που τον αντιπροσωπεύουν καλύτερα. Άλλωστε και ο ίδιος ο Κριαράς συμβουλεύει «αποφεύγετε τους αρχαισμούς γιατί δεν είναι πάντα εύκολο να χρησιμοποιούνται σωστά».

    Έτσι λοιπόν το «έσκασε» το θεωρώ και εγώ μια πολύ καλή επιλογή για κάποιον που δεν θέλει να πει «εξερράγην». Απο την άλλη προτάσεις όπως «εκράγηκε» ή «εκρήχθηκε» νομίζω οτι δεν ακούγονται καλά και μάλλον είναι αποτέλεσμα ατυχούς ή απρόσεκτης χρήσης της γλώσσας, κάτι βέβαια που συμβαίνει σε όλους τους ανθρώπους.

  99. #83 καλὰ ποὺ τὸ ἐπεσήμανες, δὲν εἶχα προσέξει τὴν ἀβλεψία αὐτὴ στὸ 78!

  100. sarant said

    98: Με το θέμα που θέτεις για τις λόγιες λέξεις μου θυμίζεις κάτι που ήθελα να γράψω και το ξέχασα… Σε ευχαριστώ πολύ!

    Λοιπόν, τα εκπλήσσομαι, (παρ)εκτρέπομαι, εκρήγνυμαι είναι χρησιμότατα ρήματα. Είναι λόγια και ασυμμόρφωτα, συμφωνώ, αλλά με την ώσμωση που έχει επέλθει η κοινή νέα ελληνική έχει δικαίωμα να χρησιμοποιεί και να συμμορφώνει στο δικό της τυπικό τους καθαρευουσιάνικους τύπους, πλάθοντας καινούργιους συνήθως με την αναλογία. Ο Κριαράς είναι άγιος, αλλά στο θέμα αυτό απηχεί πιστεύω παλιότερες απόψεις.

  101. spyroszer said

    Θεωρούν κάποιοι βάρβαρο το εκρήχθηκε αλλά το διαρρήχθηκε, που είναι ίδιου ρηματικού τύπου, είναι αποδεκτό. Παιγνίδια της γλώσσας.

  102. panavros said

    97. Κύριε Φύσσα διαβάζοντας το βιβλίο σας «Ο αναγνώστης του Σαββατοκύριακου» αν και δείχνετε φανατικός της δημοτικής στη σελ.58 (έκτη σειρά απο το τέλος) μια ηρωίδα του βιβλίου (Λόρα)χαρακτηρίζει τα κέντρα δημιουργικής γραφής ως καινεμβατικό παραλογισμό. Ήθελα λοιπόν να ρωτήσω αυτός που δεν έχει επαφή με τη λόγια γλώσσα και εφόσον η λέξη «καινεμβατικός» δεν υπάρχει αδιάσπαστη σε κανένα λεξικό (και έχω αρκετά) δεν θα δυσκολευτεί να την καταλάβει; Δεν βρίσκετε οτι η λόγια γλώσσα κάνει έντονη την παρουσία της στο γράψιμό σας; Τη λέξη «καινεμβατικός» -που προσωπικά μου αρέσει-την έχετε συναντήσει και αλλού;

  103. Καλαχώρας Λεώνικος said

    Νοικοκύρη, το εκρήχθηκε, όταν υπάρχει το έσκασε, δε χωνεύεται, .ὀ,τι αλχημείες και να κάνεις. Δεν ξέρω αν κάποτε γίνει αποδεκτό, αλλά σήμερα δεν είναι, και αν ο Τσίπρας έχει προφητικές πολιτικές δυνατότητες, δεν έχω γνώμη, αλλά γλωσσικές ΚΑΝΕΙΣ δεν δικαιούται να έχει, ούτε ο ‘μέγας’ Browning, με τις μπούρδες περί του γραμμάτου και του υφασμάτου.

    Το απολωλό(ν) πρόβατο το θεωρώ σαρδάμ. Τι στα κομμάτια; Δεν πάτησε ποτέ στην εκκλησία; Κάποτε υπήρξε και μικρός, και θα κοινωνούσε, υποθέτω! Εδώ κοινώνησα κάποτε κι εγώ, επειδή με βάλανε στη σειρά μαζί με τους άλλους, και όταν το έμαθε ο παπάς είπε ‘ισοδυναμεί με βάφτισμα’ και κόντεψα να πεθάνω. Σήμερα θα γελούσα.

    Κάποτε ο πατέρας μου μετέφραζε το God save the queen ως ο Θεός σώζοι την βασίλισσα. Όταν ήταν γύρω στα 80 και του το είπα, ρώτησε: Ήξερα εγώ την ευκτική; Αλλά την ήξερε. Προφανώς η σημασία του στίχου δεν είναι ‘σώζει’ αλλά ‘είθε να προστατεύει και νυν και αεί’.

    Στα νέα ελληνικά αποφεύγουμε ό,τι δε μας κάνει ή ό,τι δεν πάει στο γλωσσικό μας αίσθημα χωρίς να μας ενδιαφέρει αν τα ρήματα είναι ελλειπτικά. Δεν τι γίνεται με το ἔρχομαι, το ὁρῶ, το αἱρῶ και στην αρχαία. Η αντίληψη ότι ‘το ρήμα κλίνεται’ (ή το ουσιαστικό) είναι γλωσσολογικά λανθασμένη. Οι τύποι υπάρχουν αφ’ εαυτών, σχηματίζονται κατ’ αναλογία, κι έρχονται οι γραμματικοί και τα βάζουν σε στήλες. Οι τύποι αγνοούν και τις στήλες και τους γραμματικούς. Γιατί η λητική του ἐργάτης είναι ἐργάτα; Διότι η κλιτική έχει την τάση να είναι ο βραχύτερος τύπος της λέξης, και αυτό διασώθηκε σε πολλές περιπτώσεις (η κολπώδης θάλασσα, ὦ κολπῶδες θάλασσα). Για τον ίδιο λόγο οπι συντομότεροι τύποι των ρημάτων (αφαιρούμενης της μεταγενέστερης αύξησης) είναι το γ΄ εν. αορίστου (αφήγηση) και η προστακτική ενεστώτα. Αυτοί είναι και οι μητρικοί τύποι των ρημάτων, διότι αυτοί χρησιμοποιήθηκαν πρώτοι.

  104. panavros said

    100. Δύσκολα και επικίνδυνα πράγματα αυτά Νίκο.

  105. Αρκεσινεύς said

    τώρα άρχισα να σας διαβάζω.

    1. Μου κάνει εντύπωση η ορθογραφία του χλωμός στο ΛΚΝ. Εδώ γιατί δεν υπάρχει απλοποιημένη ορθογραφία;
    2 .Καταρχήν (δηλαδή: γενικά) συμφωνώ με όσα γράφτηκαν, όμως…
    3. Κορνήλιε, και άλλοτε έχω διατυπώσει τις αντιρρήσεις μου για τη μετάφραση της Καινής Διαθήκης του Τρεμπέλα (και έχεις κι εσύ συμφωνήσει), όμως παραθέτω την απόδοση της αρχής του λόγου του Συμεών (για να φανεί και η οριστική) :
    «Τώρα, ότε πλέον είδον τον Λυτρωτήν του κόσμου, ελευθερώνεις από τους δεσμούς του σώματος εμέ τον δούλον σου, Δέσποτα, …»
    4. Όσο για το «κενή Διαθήκη», προσοχή να μην έχουμε κι εδώ καμιά εξέγερση τύπου Μουσουλμάνων, αν και ο Χριστόδουλος τώρα είναι μακαριστός!
    5. Εξεπλάγην (έτσι το γράφει το ΛΚΝ) με τα Εκρήχθηκε ή εκράγηκε και επλήττομαι με την τόλμη σας. Θα συμφωνήσω με τη β΄και γ΄παράγραφο του 98 με τη διόρθωση έσκασε:εξερράγη

  106. Immortalité said

    @67 Δεν μπορώ να μη θυμηθώ ότι οι τρόποι έκφρασης της έκπληξης, ρηματικοί ή μη με έφεραν στην παρέα 😉

    Βλέπω πως ο Ηλεφού (καλώς τον!) συμφωνεί μαζί μου πως το απολωλό είναι μάλλον το ξεκουζουλαμένο πρόβατο και όχι το που παραστράτησε. Γιατί άραγε αυτός ο κρυφός θαυμασμός σε αυτόν που πρώτος θα το γράψει λάθος; Και με ποιο κριτήριο αν το γράψουν πολλοί λάθος θα το ακολουθήσεις; Επειδή έχει σωθεί μόνο σε αυτή τη φράση είναι άρρωστο και πρέπει να πεθάνει; Είναι άραγε τόσο δύσκολο μια παγιωμένη έκφραση να τη λέμε σωστά; Πρέπει πάση θυσία να την «προσαρμόσουμε» στην υποτιθέμενη σύγχρονη μορφή της για ν’ αποδείξουμε κάτι;

  107. ας προσθέσουμε και το «εξερράγηκε» κατά το εξεπλάγηκε · τέσσερις επιλογές, ενώ οι εγγλέζοι μόνο + was + exploded,
    ας μη φτωχαίνουμε τη γλώσσα μας 🙂

  108. ουψ, κυπριωτισμός το εξεπλάγηκε

  109. sarant said

    105: Τελικά είδα τον Μπαμπινιώτη, γράφει «χλομός» επειδή το παράγει από φλόμος.Την ίδια ετυμολογία δίνει και το ΛΚΝ, αλλά διατηρεί τη σχολική ορθογραφία, χλωμός.

    Δεν μας είπες όμως αν παρεξετράπημεν ή παρεκτραπήκαμε, όσοι εκδηλώσαμε την τόλμη να δεχτούμε το εκράγηκα ή το εκρήχτηκα.

  110. sarant said

    108: Ανάλογο με το «συνέβηκε», όχι;

  111. Φωτοτυπάκιας said

    Κύριε Σαραντάκο, γεια σας μετά από καιρό.
    Να είστε σίγουρος ότι εκεί στα ΝΕΑ δεν δίνουνε δεκάρα για τις εύστοχες παρατηρήσεις σας!
    Κι οι συντάκτες της συγκεκριμένης εφημερίδας άνθρωποι είναι κι αυτοί και λόγω κρίσης είναι αναγκασμένοι για να βγάλουν το μικρό τους μεροκάματο να συμπεριλάβουν στην αρθρογραφία-κειμενογραφία που μαγειρεύουν καθημερινά και τα εξής απαραίτητα υλικά:
    – Τέσσερα μεγάλα φλιτζάνια ειρωνίας και αμφισβήτησης των πνευματικών ικανοτήτων του Αλέξη Τσίπρα, του Μίκη Θεοδωράκη, του Μανώλη Γλέζου κ.ά. αναλόγως με το θέμα
    – Δέκα φλιτζάνες εξωμοίωσης του ΣΥΡΙΖΑ με τα χρυσά αβγά ή αλλιώς και θεωρία των άκρων (ουστ, κοπρίτες!)
    – Δυο γεμάτες κούπες καλλιέργειας φόβου για τις συνέπειες πιθανής εξόδου από το ευρώ
    – Δυο καντάρια απαξίωσης της ικανότητας των Ελλήνων να διαχειριστούν τα δημόσια αγαθά
    και μερικά άλλα ακόμα υλικά, σύμφωνα με τις ιδιαίτερες προτιμήσεις του κάθε μάγειρα-δημοσιογράφου-κειμενογράφου.
    Οι καιροί είναι δύσκολοι, το αφεντικό είναι αυστηρό και αν δεν σερβιριστεί το σωστό πιάτο, τάλαρο δεν πέφτει.

  112. Αρκεσινεύς said

    110. Όσα έγραψα για το χλωμός ή το εξεπλάγην απλώς ήταν παραδείγματα για το ΛΚΝ. Τελικά, ας είμαστε επιφυλακτικοί με τα λεξικά μας.
    Νίκο,δημοτικιστής είμαι, αλλά ποτέ μου δε θα χρησιμοποιούσα αυτούς τους τύπους. Νομίζω κι εσύ.

  113. sarant said

    111: Γεια σου, αγαπητέ!

    112: Δεν φαντάζομαι να εννοείς το «παρεκτραπήκατε»;

  114. 108
    http://www.unilang.org/viewtopic.php?f=52&t=13326&start=225

    -το «εξεπλάγηκα» δεν το έχω ακούσει ποτέ. Πάντως, μου κάνει λίγο «υβρίδιο» αρχαίου και νέου τύπου. Θα το δεχόμουν πιο πολύ ως «εκπλάγηκα»…

    -είναι κυπριωτισμός. ξέρεις, εδώ κρατάμε αρκετη καθαρεύουσα με δικούς μας όρους.
    λέμε και εξάξω-έξαγα-έξαξα κοκ για το άγω πχ.

    -Δεν μου λες, η κανονική μορφή του ‘εξάγω’ στον αόριστο πώς θα ήτανε; Στα ‘ελλαδιτικά’ δηλαδή…
    🙂

  115. panavros said

    112. Μου έκανε και εμένα εντύπωση το εξερράγην στο ΛΚΝ αντι για εξερράγη.

    Σχετικά με τα λεξικά ο Μπαμπινιώτης κάποτε είπε μια σοφή κουβέντα «το λεξικό του Κριαρά αποτελεί τη λυδία λίθο των λεξικών». Δηλαδή σύγκρινε τι λέει το ΛΚΝ ή το λεξικό Μπαμπινιώτη με τον Κριαρά και σίγουρα θα μειώσεις σημαντικότατα την εδώ που τα λέμε ήδη πολυ μικρή στατιστικά πιθανότητα κάποιου λάθους.

  116. Αρκεσινεύς said

    113
    Όχι βέβαια. Για τους τύπους του άρθρου ο λόγος.
    Σχολική ορθογραφία τι σημαίνει; Ποιος την καθιέρωσε;

  117. Αρκεσινεύς said

    116. Γράφει σχετικά ο Μπ. στο λήμμα ορθογραφία.

  118. Δημήτρης Φύσσας said

    # 102 Panavros

    Πρόκειται για μεγαλειώδη γκάφα μου. έφτιαξα καινούρια λέξη κατά λάθος Η σωστή λέξη είναι κενεμβατώ, το επίθετο είναι κενεμβατικός. Και το χειρότερο: δε μιλάει καν η ηρωίδα που γράφετε, μα ο συγγραφέας (εγώ). Οπότε δεν μπορώ καν να ρίξω το βάρος στην ηρωίδα μου. Σκοπεύω να το διορθώσω σε επόμενη έκδοση (αν υποθέσουμε ότι θα υπάρξει).

    Σας ευχαριστώ πολύ που διαβάσατε το βιβλίο μου και που κάνατε τον κόπο να ρωτήσετε.

  119. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    Δηλαδὴ Νίκο δὲν ψήφισες στὶς τελευταῖες ἐκλογὲς Τσίπρα!!!!!

    Τὸ ἐρώτημα εἶναι κυρίως γιατί ὁ Τσίπρας διέπραξε τὸ λάθος, γιατὶ ἀναμφισβήτητα πρόκεται περὶ λάθους ὅσο συχνὰ κι ἂν διαπράττεται. Οἱ τρεῖς μεγαλύτερες πιθανότητες εἶναι οἱ ἑξῆς:
    1) ἄγνοια
    2) ἀποφυγὴ τοῦ ἀρχαιοπρεποῦς τύπου
    3) ἂν καὶ τὸ ἤξερε, δὲν τοῦ ἐρχόταν λόγῳ μὴ συχνῆς χρήσης ἀλλὰ καὶ πίεσης κι ἐπειδὴ δὲν εἶχε καὶ τὴν πολυτέλεια τοῦ χρόνου νὰ σκεφτῆ, γιατὶ αὐτὸ στοὺς πολιτικοὺς ἐκλαμβάνεται ὡς ἀδυναμία, ἔφτιαξε πρόχειρα ἕναν δημοτικίστικο τύπο γιὰ νὰ ξεγλιστρίση.

    Θεωρῶ πιθανότερο τὸ τρίτο. Ἂν καὶ ἡ περίπτωση 1 εἶναι ἡ συχνότερη δὲ θεωρῶ πιθανὸ νὰ ἰσχύει γιὰ τὸν Τσίπρα ποὺ δείχνει ἄνθρωπος καλλιεργημένος. Κι ἐπειδὴ δὲν εἶναι οὔτε Φλωράκης οὔτε Παπαρήγα δύσκολο νὰ ἰσχύει καὶ τὸ δεύτερο ποὺ τὸ θεωρῶ καὶ χειρότερο, ἂν καὶ ἀπὸ πολιτικὸ ὅλα μπορεῖ κανεὶς νὰ τὰ περιμένη. Ὁμολογῶ ὅτι καμμιὰ φορὰ τὸ τρίτο μοῦ συμβαίνει καὶ μένα σὲ παρόμοιες περιπτώσεις, ἢ μᾶλλον μοῦ συνέβαινε στὴν Ἰταλία καθ’ὅτι ἐκεῖ τὴν ἑλληνικὴ τὴ χρησιμοποιοῦσα μόνο γιὰ πολὺ καθημερινὰ πράγματα σὲ σπάνιες συζητήσεις μὲ ἄλλουςἝλληνες φοιτητές, μιὰ καὶ γενικῶς τοὺς ἀπέφευγα. Ὅμως καὶ γιὰ τὴν πρώτη περίπτωση ποὺ εἶναι ἀρκετὰ συχνὴ καὶ γιὰ τὴ τρίτη, φταίει ἡ παιδεία. Κακὰ τὰ ψέματα. Ἂν κάποιος θέλει νὰ ἐπιλέξη τὴν περίπτωση 2, ἂν καὶ δὲν συμφωνῶ, εἶναι δικαίωμά του. Ὅμως ἀπὸ τὸ δημόσιο σχολεῖο πρέπει νὰ γνωρίζη ποιὸ εἶναι τὸ γραμματικὰ ὀρθὸ ὅταν ἀποφοιτῆ. Ὅλοι οἱ τύποι τῶν ρημάτων ποὺ χρησιμοποιοῦνται στὴ δημοτικὴ πρέπει στὸ σχολεῖο νὰ διδάσκονται. Εἶμαι κατηγορηματικὸς σὲ αὐτό. Εἶναι ἀνεπίτρεπτο νὰ περιμένουμε νὰ μάθουμε τὶς κλίσεις σὲ ὅλους τοὺς χρόνους καὶ σὲ ὅλα τὰ πρόσωπα ρημάτων ποὺ χρησιμοποιοῦμε, ἀπὸ τὴ διδασκαλία τῶν ἀρχαίων ἢ περιμένοντας νὰ τὰ ἀκούσουμε τυχαία ἢ νὰ τὰ συναντήσουμε σὲ κάποιο γραπτὸ κείμενο. Καὶ οἱ Γάλλοι π.χ δὲν χρησιμοποιοῦν πιὰ τὴν ὑποτακτικὴ παρατατικοῦ παρὰ μόνο στὸ γ’ἑνικὸ πρόσωπο, ὅμως τὸ Bescherelle τὴν περιλαμβάνει σὲ ὅλα τὰ λήμματα καὶ σὲ ὅλα τὰ πρόσωπα. Στὴν δική μας περίπτωση ὅπου ἔχουμε ἕνα ρῆμα ποὺ χρησιμοποιεῖται στὸν ἀόριστο, σὲ ἀντίθετη μὲ τὴ γαλλικὴ ὑποτακτικὴ παρατατικοῦ ποὺ δὲν χρησιμοποιεῖται, εἶναι παραλογισμὸς νὰ μὴν ὑπάρχει στὶς σχολικὲς γραμματικὲς καὶ αὐτὸ εἶναι ἀποκλειστικὰ ἑλληνικὸ φαινόμενο. Ἂν μὲ τὴν ἐξέλιξη τῆς γλώσσας ἐπικρατήσει κάποιος δημοτικοπρεπὴς τύπος, ὅπως τὸ ἐκρήχτηκε, ἂς ἐπικρατήση. Ἂν δηλαδὴ οἱ νεοέλληνες ἐνοχλοῦνται πράγματι ἀπὸ τὸν ἀρχαϊκότερο τύπο καὶ δὲν τὸν θέλουν καλῶς. Ἐδῶ ὅμως δὲ συμβαίνει αὐτό. Ἡ πλειοψηφία τῶν Ἑλλήνων καὶ πολὺ συχνὰ ἀκόμη καὶ πτυχιοῦχων δὲν λέει «ἐξερράγη» ἀπὸ ἀντίδραση στὸ λόγιο τύπο, ἀλλὰ ἐπειδὴ κανεὶς δάσκαλος δὲν τοὺς τὸ δίδαξε. Κι αὐτὸ εἶναι πολὺ σοβαρό. Ἀλλὰ στὴ χώρα ποὺ ζοῦμε…

  120. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    119. Συγγνώμη γιὰ τὴν ἀσυνταξία, πῆγα νὰ κάνω μία διόρθωση καὶ χάλασα τὸ ὑπόλοιπο. Διόρθωση: Ὅμως ἀποφοιτῶντας ἀπὸ τὸ δημόσιο σχολεῖο, πρέπει ὁ μαθητὴς νὰ γνωρίζη τὸ γραμματικὰ ὀρθὸ.

  121. Μαρία said

    120 Και θα γλίτωνες και την ελληνικούρα «αποφοιτή», συχνό λάθος υπερδιόρθωσης.

  122. Panagiotis said

    73. Αυτό εννοούσα κι εγώ. Καταλήξεις όπως της τρόικα ή της τρόικας έχουν στη γλώσσα την ίδια αξία, αφού χρησιμοποιούνται σχεδόν εξίσου, όπως και του καζίνο ή του καζίνου. Οπότε στο αυτί μου -και κυρίως στο μάτι μου- δεν φαίνονται για λάθος. Και δε νομίζω ότι ο οποιοσδήποτε κανόνας μπορεί να αλλάξει την αίσθηση που παίρνουμε από τις λέξεις και τη χρησιμοποίησή τους. Αργά ή γρήγορα θ’ αλλάξει ο κανόνας.

  123. sarant said

    122: Ναι, αλλά γιατί «της τρόικα» και όχι «της πόρτα»;

    119, αρχή: Προκύπτει αυτό από τη διατύπωσή μου; Αν ναι, λάθος μου.

  124. Panagiotis said

    123. Γιατί; γιατί έτσι αποφάσισε ο σοφός λαός μας 🙂

  125. ππαν said

    67: Η αναλογία στο «της τρόικα» γιατί δεν είναι πανίσχυρη; Στο παράδειγμα που δίνει ο Λεώνικος «του υφασμάτου»; Και με τι ρυθμούς λειτουργεί; Γιατί αν λειτουργήσει τώρα, που υπάρχει αφενός ανάσχεση της απλοποίησης με τους καθαρολόγους και αφετέρου μια φάση που ο γραπτός λόγος με τα λυσάρια και τους διορθωτές του παίρνει το πάνω χέρι;

  126. #124 μιὰ χαρὰ εἶναι τὸ «τῆς τρόικας». τὸ «τῆς τρόικα» εἶναι ὑπερμαλλιαρὴ πατέντα τῶν ΜΜΕ ποὺ πέρασε στὸ τηλεκοινό. σιγὰ μὴν ἤξερε τὴν τρόικα ἡ γιαγιά μου ποὺ κλίνει μέχρι καὶ τὴν κόκα κόλα (τῆς κοκακόλας), διότι φυσικὰ αὐτὴ εἶναι ἀρχαιόθεν ἡ ῥοπὴ τῆς ἑλληνικῆς.

  127. sarant said

    126: Όχι και μαλλιαρό το «της τρόικα» -η λαϊκή γλώσσα κλίνει τα δάνεια.

  128. Immortalité said

    @124 Αν σοφό λαό εννοείς τη Δουκακάρου και Σία, πάσο.

  129. panavros said

    118. Έχετε δίκιο δεν είναι η Λόρα αλλά εσείς δίνοντας και λίγο χαρακτήρα δοκιμίου στο έργο σας. Ρίχνοντας μια γρήγορη ματιά για να ξαναβρώ τη λέξη και θυμούμενος οτι η Λόρα λειτουργούσε διδακτικά απέναντι στη Βάλια έγραψα Λόρα. Πάντως πέρασα ευχάριστα διαβάζοντας το βιβλίο σας και γενικά συμφωνώ με τις απόψεις που εκφράζονται μέσα σε αυτό.

  130. panavros said

    120. Κύριε Αρχιμίδη τη θέση που μέμφεστε λέγοντας «Ὅμως ἀπὸ τὸ δημόσιο σχολεῖο πρέπει νὰ γνωρίζη ποιὸ εἶναι τὸ γραμματικὰ ὀρθὸ ὅταν ἀποφοιτῆ» την εξέφρασε στο 84 ο Ηλεφούφουτος και όχι ο Νίκος.

    «84…Του Τσίπρα είναι τα Ελληνικά ενός μέσου μορφωμένου Έλληνα σαραντάρη που έβγαλε ένα κανονικό δημόσιο σχολείο και μια μη φιλολογική ανώτατη σχολή, επομένως δεν βρίσκω αντιπαθητικά τα λάθη του…. .». Νιώθω πάντως πιο κοντά στον Ηλεφούφουτο.

    Εγώ όμως θα ρωτούσα άλλο: όταν σύμφωνα με τον Νίκο το έδαφος στης ελληνικής γραμματικής ακόμα δεν είναι στέρεο (βλ.προτελευταία παράγραφο του κειμενου) μη έχοντας λύσει όλες τις διαφορές μεταξύ παλιάς και νέας γραμματικής και όταν στα 3/4 του εικοστού αιώνα η χώρα δεν μπορούσε να αποφασίσει πια γλώσσα θα διδάσκεται στο σχολείο μπορούμε να απαιτούμε την αποφυγή γλωσσικών επιλογών όπως αυτή του Τσίπρα (το δεύτερο δεν αφορα τον Τσίπρα);

    Επάνω σε αυτό το ασταθές έδαφος στέκεται ο Νίκος και προτείνει το «εκράγηκε» με τη λογική του κατα αναλογία με άλλα ρήματα σχηματισμού. Ωστόσο αυτές οι προτάσεις πριν υιοθετηθούν δεν θα έπρεπε να περνούν απο κάποιο επιστημονικό και επίσημο έλεγχο, να περάσουν στην επίσημη σχολική γραμματική και κατόπιν να χρησιμοποιούνται;

    Μπορούμε ίσως να αναφερθούμε στην απουσία ενός τέτοιου επίσημου οργάνου αξιολόγησης και επεξεργασίας των νέων προτάσεων για τη γλώσσα. Αν υπήρχε ένας τέτοιος οργανισμός (δεν το ξέρω) θα μπορούσε ο Νίκος πχ να κάνει την πρότασή του και μέσα απο τη σελίδα του να αναλύει τα επιχειρήματά του. Τώρα που δεν ισχύει κάτι τέτοιο μπορεί για μια λέξη να λέει ο Νίκος κάτι και να επηρεάζει 2000 κόσμο ας πούμε, να βγαίνει ο Χάρης και να επηρεάζει άλλους 2000, να βγαίνει ο Μπαμπινιώτης και να επηρεάζει άλλους 2000…..στο τέλος η κάθε επηρεασμένη ομάδα θα μιλούσε διαφορετική γλώσσα και η κοινή νεοελληνική θα έπαυε να είναι κοινή (θα συνέβαλε σε αυτό και η αμφισβήτηση των λεξικών μας απο πολλούς). Γι’αυτό ξαναλέω η παρουσία ενός οργανισμού ελέγχου και επεξεργασίας των διαφόρων προτάσεων με σκοπό την εισαγωγή η την απόρριψή τους απο την νεοελληνική θα έλυνε τέτοια ζητήματα.

  131. 130 εκράγηκε από κυπριακή αστυνομική αναφορά το 1988.

    126 της τρόικας, της Γουατεμάλας, του Μονακού θεωρούνται δημοτικά, χωργιατέικα. Η λογική όσων τα λένε άκλιτα είναι ο ευπρεπισμός, ίδιον της καθαρευούσης.

  132. sarant said

    131β: ακριβώς!

    130: Η γλώσσα είναι κομουνιστική, δεν χαμπαριάζει από επιστημονικό έλεγχο, ανήκει εξίσου σε όλους και διαμορφώνεται απ’ όλους. Το επιστημονικό συμβούλιο που σκέφτεσαι αφενός δεν θα μπορούσε να τα βγάλει πέρα με τον απίστευτο όγκο εργασίας και αφετέρου δεν θα είχε ελπίδα επιβολής παρά μόνο σε θεσμικά ελεγχόμενες λέξεις,. Άλλωστε, τέτοιο επιστημονικό συμβούλιο υπάρχει, η Ακαδημία Αθηνών (βάσει του ιδρυτικού νόμου της έχει αυτή την αρμοδιότητα).και βλέπουμε τα καζάντια της.

    Στη γραμματική και την ορθογραφία, εκεί οι δυνατότητες ρύθμισης είναι μεγαλύτερες.

  133. π2 said

    Μια που αναφέρθηκε ο μεσοπαθητικός παρατατικός, να θυμίσω μια παλιότερη συζήτηση, με βιβλιογραφία: https://sarantakos.wordpress.com/2010/05/10/zolotas/ (σχ. 46 κ.ε.)

  134. μπαρμπα Occam said

    εκρηχθηκε η εκραγηκε ο Τζυμπρας,η ουσια δεν αλλαζει σε τπτ
    η σταθερη προσηλωση του ΣΥΡΙΖΑ σε ενα ιερατικου τυπου πραγματισμο,οπου η ταυτιση της αναπτυξης με τη μεγενθυνση και η μεταφυσικης της γης δινουν τον τονο, τον φερνει αντικειμενικα απεναντισ στα «συμφεροντα» της κοινωνιας των ανθρωπων

    http://www.open.ypoga.net/node/1363

  135. marulaki said

    #131 Γι’αυτό κι εγώ, σα λαϊκό κορίτσι που είμαι, κάθομαι εδώ στο χωργιό μου… 😉

  136. LandS said

    #134 μια χαρά ταύτιση της μεγέθυνσης με την ανάπτυξη είναι π.χ. η δημιουργία ηλεκτροπαραγωγικών μονάδων λιγνίτη. Μόνο που ο ΣΥΡΙΖΑ αντιτίθεται σε κάτι τέτοιο για λόγους προστασίας περιβάλλοντος.
    Έπειτα, έχουμε και αυτό το «εμπόριο ρύπων» μεταξύ των βιομηχανικών χωρών κλπ. κλπ.

  137. Τσούρης Βασίλειος said

    134. Μπάρμπα Occam όχι μεγένθυνση αλλά μεγέθυνση. Λάθος που γίνεται συχνά ειδικά από φωτογράφους » μεγενθύνσεις
    φωτογραφιών» γράφουν πολλοί στα καταστήματά τους…

  138. Νίκος Δ. said

    Η παρατήρηση σχετικά με την παράλειψη του Κανέλη να αναφερθεί στον ΓΑΠ νομίζω ότι ενισχύει την επιχειρηματολογία του παρά την αποδυναμώνει. Η αδυναμία του ΓΑΠ να μιλήσει σωστά ελληνικά αποτελούσε μια σαφή ένδειξη (όχι βέβαια απόδειξη) της απόστασής του από την ελληνική πραγματικότητα. Λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτή η θέση ενισχύθηκε από την εκ του αποτελέσματος απόδειξη της αδυναμίας του ΓΑΠ να αντιληφθεί την τρέχουσα κοινωνική πραγματικότητα (ασκούσε υψηλή πολιτική ο άμοιρος!) νομίζω ότι δεν πρέπει να αγνοούμε τα συμπεράσματα που μπορεί να προκύψουν από τη δημόσια παρουσία των πολιτικών προσωπών. Καλό είναι να μην ξεχνάμε ότι η επαρκής χρήση της καθομιλουμένης είναι εργαλείο ενός πολιτικού και σηματοδοτεί την ικανότητά του να κάνει σωστά τη δουλειά του.

  139. metanastis said

    Για την κλίση ή όχι της τρόικας
    από την σημερινή ηλε-Καθημερινή «Προσέχουν μάλιστα ιδιαίτερα τις υποδιαστολές, ώστε να δει το γραπτό μας η τρόικα (που κλίνεται, πανάθεμά την, «της τρόικαΣ») και να μας βαθμολογήσει…»
    Είναι του Π. Μπουκαλά: http://www.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_kathpolitics_1_19/09/2012_461966

  140. Αλίκη Στούκα said

    «Το ξέρω ότι πολλούς ξενίζει το «εκράγηκε» ή το «εκπλάγηκα» γιατί πρώτη φορά το ακούμε· κι εμένα με ξενίζει· αλλά για να παραφράσω τον Τσόρτσιλ και αυτό που είχε πει σε εκείνη τη λαίδη, αν δούμε μερικές φορές το «εκπλάγηκα-εκπλάγηκες-εκπλάγηκε – εκπλαγήκαμε – εκπλαγήκατε – εκπλάγηκαν» μάλλον θα πάψει να μας ενοχλεί …»
    Σαραντάκος.

    Eίναι η γλωσσολογική αρχή του πες πες στο τέλος κάτι θα μείνει΄ ξέχασα το όνομα του μεγάλου γλωσσολόγου που σας εμπνέει.

  141. spiral architect said

    Πάντως 70 χρόνια πριν και σαν σήμερα στο κέντρο της Αθήνας έγινε μια βαρβάτη έκρηξη.
    Πως να το’ γραψε άραγε ο τύπος της εποχής; «τα γραφεία εξερράγησαν» ή «τα γραφεία εκράγησαν»;
    Όπως και να το κάνουμε, είναι ένα θέμα προς διερεύνηση … :wink:.

  142. ππαν said

    Ωχ, κι άλλη ημερομηνία που θα γίνει εθνική γιορτή από την ΧΑ;

  143. Κατσαρίδας Ηλιάδης said

    @142: 8a to proteinoume.

  144. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    130. Πράγματι περίπου τὸ ἴδιο πρᾶγμα μὲ τὸν Ἠλεφούφουτο λέω, ὡς πρὸς τὴν ἑξήγηση τοῦ γιατὶ πολλοὶ μορφωμένοι ἄνθρωποι διαπράττουν λάθη σὰν αὐτό. Αὐτὸ βεβαίως δὲν μᾶς ἀπαλλάσσει ἀπὸ τὴν εὐθύνη νὰ ἀναζητήσουμε τὴ γνώση καὶ ἐκτὸς σχολικῶν ἐγχειριδίων κι ἐδῶ ποὺ τὰ λέμε ἀλλίμονο ἂν αρκούμασταν στὶς γνώσεις τοῦ σχολείου, ὄχι μόνο γιὰ τὴ γραμματικὴ ἀλλὰ καὶ γιὰ ὁ,τιδήποτε ἄλλο. Οὔτε ὅμως ἀπαλλάσσονται καὶ οἱ ὑπεύθυνοι τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας τῶν εὐθυνῶν τους ποὺ δὲν ἔχουν φροντίσει νὰ διδάσκεται ὁλόκληρη ἡ ἐν χρήσει γραμματικὴ τῆς νεοελληνικῆς. Θεωρῶ δὲ ὅτι ὁ Νίκος καὶ ὁ Χάρης ἔχουν κι αὐτοὶ μερίδιο εὐθύνης διότι ἀπὸ τὴ μιὰ ἔχουν ἐξασφαλίσει γιὰ τὸν ἑαυτό τους τὴ γνώση, ἐκμεταλλεύονται ὅμως τὴ δημοτικότητά τους γιὰ νὰ στερήσουν τὴ γνώση τῆς γλώσσας ἀπὸ τοὺς νέους, προτείνοντας ἀπόψεις ποὺ θυμίζουν περισσότερο τὴ νέα ὀμιλία τοῦ 1984 τοῦ Ὄργουελ. Ὅσο γιὰ τὴ στάση τους, θυμίζει τὸν θαυμαστὸ καινούριο κόσμο τοῦ Χάξλεϋ ποὺ αὐτοὶ ποὺ ἔβγαζαν τοὺς νόμους κατὰ τοῦ διαβάσματος γιὰ τὸ καλὸ τῆς κοινότητος, μποροῦσαν νὰ τοὺς παραβιάζουν ἔχοντας κρυφὰ πρόσβαση στὶς βιβλιοθῆκες.

  145. panavros said

    131. Φίλε Μιχάλη οι αστυνομικές αναφορές συνήθως εμπεριέχουν ελληνικούρες που ξενίζουν, στην περίπτωση αυτή ωστόσο δικαιολογούν το εκράγηκε ως δόκιμο. να δεχτούμε λοιπόν και τις ελληνικούρες που πολλές φορές εμπεριέχουν οι αστυνομικές αναφορές;

    132. Νίκο η γλώσσα πράγματι είναι κομουνιστική αλλά και λίγη επιστημονική επιμέλεια για να αποφεύγονται τα ακραία δεν θα έβλαπτε. Εγώ για την γλώσσα δεν ξέρω όσα εσύ, πως λοιπόν θα διαμορφώνουμε στον ίδιο βαθμό τα γλωσσικά;

  146. 145 Παν, έδωσα τον σύνδεσμο του 131 για να δείξω ότι δεν νεολογίζει ο Νικοκύρης με το εκράγηκε, υπάρχει ως κυπριωτισμός εδώ και χρόνια. Αν ψάξεις ποιοί λένε εκράγηκε στο διαδίκτυο,
    οι περισσότεροι είναι Κύπριοι.

  147. ππαν said

    Δεν το είδα, ΜΙχάλη, αλλά ο κυπριωτισμός είναι το ανώτερο στάδιο της εξέλιξης ή απλώς παράλληλο ιδίωμα; 🙂 Γιατί υπάρχουν ορισμένοι που εντελώς αθώα ακούνε Κότσιρα -όχι εγώ!- στην παραθάλασσια βίλα τους

  148. Κυριάκος said

    Τελικά τι σημαίνει το «Νυν απολύεις τον δούλον σου, δέσποτα, κατά το ρήμα σου, εν ειρήνη· «; Το έψαξε κανείς;

  149. ππαν said

    148: Ίσως είναι η αρχαιότερη έκφραση της ευλελφάλειας -Θεε μου σχώρα με-;

  150. sarant said

    148: Δες και στο σχ. 79. Τώρα ήρθε η ώρα μου να πεθάνω, λέει ο Συμεών.

    Στη Λεξιλογία βρήκαν την εξής αγιορείτικη μετάφραση: Τώρα απολύεις το δούλο σου, Δεσπότη, κατά το λόγο σου με ειρήνη γιατί είδαν τα μάτια μου τη σωτηρία σου, που ετοίμασες απέναντι στο πρόσωπο όλων των λαών, φως για αποκάλυψη στα έθνη και δόξα του λαού σου Ισραήλ

    145: Μα, στην *αλλαγή* της γλώσσας, ιστορικά, συμμετείχαν πολύ περισσότερο οι λεγόμενοι αγράμματοι, παρά οι λεγόμενοι μορφωμένοι.

  151. 147, 144 από την εφημερίδα Ὁ Φιλελεύθερος,
    πρόσεξε τη δασεία Αρχιμήδη

    …όταν –Πρόεδρος της Βουλής, τότε– εκράγηκε με όσα έβλεπε και άκουγε, αναφωνώντας το γνωστό ρήμα…
    http://www.philenews.com/el-gr/Apopsi-ston-F/5510/93311/g-sertis-pros-eterochronismenous

    Ππαν, οι Κύπριοι είναι, γενικά, πιο μπροστά από μας. Αυτό φαίνεται και στη γλώσσα τους, μιλάνε πιο αβίαστα και ελεύθερα.

  152. ππαν said

    Δεν πρέπει να βάλεις αστερίσκους και στη γλώσσα όμως; ίδια χρέη η λόγια μορφή και λεξιλόγιο (εκρήγνυμαι), ίδια κι η γλώσσα που μιλάμε μεταξύ μας (σκάω);

  153. ππαν said

    151: Την έννοια της αβίαστης και ελεύθερης ή της πιο μπροστα γλώσσας δεν την πιάνω. Και τα γαλλικά του Κεμπέκ είναι διαφορετιά από τα γαλλικά της Γαλλίας αλλά δεν αξιολογούνται ως καλύτερα και πρωτοπόρα ούτε δείχνουν τον δρόμο στα μητροπολιτικά. ΚΙ όχι μόνο του Κεμπέκ, τα έβαλα επειδή αναπτύχθηκαν σε αγγλόφωνο περιβάλλον.

  154. 153
    ας βάλουμε σε ένα δεκάχρονο την παρακάτω άσκηση

    ριχτώ ρίχτηκα
    κραχτώ κράχτηκα
    εκραγώ εκράγηκα

    αυτό εννοώ φυσικό και αβίαστο

  155. ππαν said

    Του Ρουσώ είναι αυτό για το ότι τα δεκάχρονα κατέχουν την αλήθεια; 🙂 κακώς τα στέλνουμε στο σχολειό!

  156. Έκφραση Έκθεση (Α’ Γενικού Λυκείου)
    http://digitalschool-admin.minedu.gov.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A110/246/1825,5885/
    …Δεν νομίζω ότι εκραγήκανε και όλα….

  157. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    151. Ἡ χρήση τῆς νεοελληνικῆς ἀπὸ τοὺς Κυπρίους εἶναι πολὺ πιὸ ὄμορφη καὶ μελωδική, χάρη στὴν ἰταλοπρεπῆ τραγουδιστὴ προφορά, ἀλλὰ καὶ πολὺ πιὸ φυσικὴ ὲπειδὴ δὲ βιάζουν τὴ γλῶσσα τους γιὰ νὰ ἀποφύγουν καθαρευουσιανισμοὺς, οὔτε χρησιμοποιοῦν ἀφύσικους καθαρευουσιάνικους τύπους. Δὲν ἔχουν εὐτυχῶς ἐπηρεαστεῖ ἰδιαίτερα ἀπὸ τὴν ἑλλαδίτικη πολιτικοποίηση τῆς γλώσσας. Οἱ λόγιοι καὶ οἱ δημοτικοὶ τύποι συνυπάρχουν ἁρμονικά. Θυμᾶμαι ἕναν χαζὸ ποὺ εἶχε ἐργαστεῖ στὴν Κύπρο καὶ μοῦ ἔλεγε πὼς «δὲν πάει τὴ γλῶσσα τους γιατὶ λέει μιλᾶνε πολὺ καθαρεύουσα», κάτι ποὺ σὲ καμμία περίπτωση δὲν ἰσχύει, ἀλλὰ τόσα ἤξερε τόσα ἔλεγε. Μοῦ ἀρέσει ἐπίσης ἡ χρήση ἐθνικῶν ὀνομάτων ὅπως «Λιβάνιοι» ἀντὶ τοῦ ἐμετικοῦ νεοελλαδίτικου «Λιβανέζοι» καὶ ὁ τονισμὸς τοῦ τελικοῦ ν ποὺ ακόμη κι ἂν τὸ βάζουν κι ἐκεῖ ποὺ «δὲν προβλέπεται» εἶναι διασκεδαστικό. Μπορεῖ νὰ μοῦ ἀρέσει καὶ λόγῳ στερητικοῦ συνδρόμου 🙂

    Ἡ δασεῖα αὐτὴ δὲ μὲ συγκινεῖ ἰδιαίτερα. Ἡ ἐφημερίδα διατήρησε ἁπλῶς τὸ λογότυπό της, ὅπως ἔχει κάνει καὶ ἡ δική μας Βραδυνή.

  158. Νέο Kid Στο Block said

    Το «εμετικό» νεοελλαδίτικο Λιβανέζοι ΕΙΝΑΙ και «εμετικό» κυπριακό!
    «Λιβάνιοι» λένε οι μουμουέδες, οι πολιτικάντηδες και οι μπάτσοι μόνο στην Κύπρο.

  159. Νέο Kid Στο Block said

    Ελπίζω δε, η Ουγγαρέζα και ο Γκανέζος να μήν προκαλούν παρόμοιες στομαχικές διαταραχές…

  160. Τάσος said

    Δεν μου φαίνεται άσχημο το «Λιβάνιος» αρκεί να τονίζεται στη λήγουσα «Λιβανιός -Λιβανιοί» Κατά προτίμηση με δυτικοελλαδίτικη προφορά. Ομοίως και οι Γκανιοί.

  161. sarant said

    157-8: Πάντως, Λιβανέζος είναι ο επίσημος όρος. Λιβάνιος ήταν ο τελευταίος μεγάλος εθνικός συγγραφέας.

  162. τυφλόμυγα said

    158 & 161, Λιβανέζος ξέρω ότι ονομάζεται ο κάτοικος του Λιβάνου. Πρόσφατα μάλιστα είχε γράψει μεζεδάκι ο Σκύλος της Βάλια Κάλντα όπου έλεγε ότι οι μουμουέδες 😉 μπέρδεψαν τους εξεγερμένους της Λιβύης με τους κατοίκους του Λιβάνου.

  163. ππαν said

    Εγώ ξέρω κάτι Έλληνες -βορειοελλαδίτες- εδώ στο Παρίσι, παρέα, εργάτες, μετανάστες εδώ και μια τριανταριά χρόνια. Ο ένας μου έλεγε μια μέρα για έναν Τυνήσιο, αποδείχτηκε πως μιλούσε για έναν Τηνιακό. Η πλάκα είναι που μετά από καιρό ένας άλλος της παρεάς επανέλαβε τα παρόμοια, μιλώντας αυτήν την φορά για μια Συριανή (Σύρια) μαγείρισα.

  164. Ελληγεννής Αλεξανδρινός said

    Ο συνοπτικός μέλλοντα του «εκρήχτηκα» ποιος είναι, Νίκο; «Θα εκρηχθώ»; Γιατί «θα εκραγώ» δεν γίνεται με «εκρήχτηκα». Ειδικά μάλιστα αν θέλεις να πάρεις σαν κλιτικό παράδειγμα το «διαρρήχθηκα». Και γιατί όχι «θα εκριχτώ», να μοιάζει και στο «θα ριχτώ» (κανόνας της πανίσχυρης αναλογίας, δεν είπαμε; ).

    Κανείς δεν πιστεύει ότι η άψογη χρήση ελληνικών είναι κριτήριο πολιτικής εγκυρότητας και ικανοτήτων -ή τουλάχιστον κανείς σοβαρός άνθρωπος. Όμως εδώ είναι ιστολόγιο που ασχολείται με γλωσσικά· και όταν τσιμπάς μεζεδάκια από γύρω τριγύρω, δεν γίνεται να κάνεις τα στραβά μάτια και να χαίρεσαι για τα γλωσσικά λάθη ατόμων που συμπαθείς, πιστεύεις ή/και εμπιστεύεσαι, προσπαθώντας να τα δικαιολογήσεις. Το σωστό να λέγεται.

  165. sarant said

    164: Ο αρθρογράφος στον οποίο απαντάει το άρθρο, υποστήριξε ότι τα τρία λάθη του Τσίπρα (το ένα δεν είναι) δείχνουν «έλλειψη γλωσσικών εργαλείων» -και το άρθρο απαντάει σ’ αυτό. Έγραψα ότι οι τύποι «απολωλό» και «εκρήχτηκε» είναι λάθη, αν ήθελα να κάνω τα στραβά μάτια απλώς δεν θα έβαζα άρθρο. Επειδή όμως το «εκρήγνυμαι» είναι προβληματικό ρήμα είπα και όσα είπα στη συνέχεια, με αφορμή πια τον Τσίπρα. Και, όπως είδες, έγραψα ότι κάποιος θα μπορούσε να τον επικρίνει γιατί είπε εκρήχτηκε και όχι εκράγηκε.

  166. dzach said

    Ένα ενδιαφέρον άρθρο που δεν αφορά μόνον τον Κασιδιάρη στον οποίο αναφέρεται, από τον
    Κώστα Λογαρά.

  167. dzach said

    Ένα ενδιαφέρον άρθρο που δεν αφορά μόνον τον Κασιδιάρη στον οποίο αναφέρεται, από τον
    Κώστα Λογαρά.

  168. ππαν said

    Πο΄λύ ενδιαφέρον ναι, αλλά ο λίκνος στέλνει πάλι εδώ 🙂

  169. sarant said

    Έσβησα το λάθος λινκ για να μην μπερδευόμαστε (και τη διευκρίνιση του Dzach).

  170. ππαν said

    Ε τότε και το δικό μου, όχι;

  171. Ελληγεννής Αλεξανδρινός said

    #165:
    Για να μην παρεξηγούμαστε, δεν σε κατηγορώ για μεροληψία. Τουναντίον, θεωρώ ότι είσαι πολύ δίκαιος και μετρημένος. Αλλά όταν η συζήτηση έρχεται γύρω απ’ τον Τσίπρα, είσαι διατεθειμένος να βάλεις περισσότερο νερό στο κρασί σου -πιστεύω αυτόματα, ασυνείδητα. Και ναι, σαφέστατα μπορώ να χωνέψω πολύ καλύτερα το «εκράγηκα» από το «εκρήχθηκα», νομίζω ότι το έχω ξαναπεί. Μάλιστα το πρώτο το έχω ακούσει αρκετές φορές σε προφορικό λόγο και δεν με ξενίζει, όπως και το «εκπλάγηκα».

  172. Ναυτίλος said

    Ο Κανέλλης ειδικά δεν πρέπει να μιλάει για κακή χρήση της γλώσσας. Όποιος έχει την υπομονή να διαβάσει τα καθεστωτικά κείμενά του, θα φρίξει από τους σολοικισμούς και τους βαρβαρισμούς του.

  173. stratosbg said

    Reblogged this on ahairlessape.

  174. Πέπε said

    Πώς μπορεί να γίνεται τόση συζήτηση για το αν και γιατί κλίνεται η τρόικα; Μα είναι πολύ απλό: κλίνεται, γιατί κλίνεται ήδη εδώ και δεκαετίες, ίσως και αιώνα. Δεν είναι καινούργια λέξη στα ελληνικά. Ούτε αναλογίες, ούτε συμπάθεια προς την καθαρεύουσα ή τη δημοτική, ούτε ξενισμοί, ούτε τίποτε. Δε χρειάζεται να βρούμε πώς *να* είναι. Αρκεί να ξέρουμε λίγο πώς είναι. Δηλαδή να ξέρουμε τα ελληνικά μας.

    Επίσης: βλέπω κι εδώ να γίνεται λόγος -φαίνεται πως είναι κάτι το σχετικά στερεότυπο- για την εσφαλμένη πρόβλεψη ότι κάποτε θα λέμε «του αγαλμάτου», που την είδα αυτές τις μέρες και στην «Ορθογραφία». Η αλήθεια είναι ότι μπορεί να μην επικράτησε, αλλά λέγεται κανονικότατα σε ορισμένα ιδιώματα. Και υποθέτω ότι θα λεγόταν και όταν διατυπώθηκε η πρόβλεψη.

    Διαβάζω ακόμη, στο 84: «Του Τσίπρα είναι τα Ελληνικά ενός μέσου μορφωμένου Έλληνα σαραντάρη που έβγαλε ένα κανονικό δημόσιο σχολείο και μια μη φιλολογική ανώτατη σχολή, επομένως δεν βρίσκω αντιπαθητικά τα λάθη του.»
    Για όνομα του θεού! Για τον μέσο ΜΟΡΦΩΜΕΝΟ Έλληνα οιασδήποτε γενιάς δεν τίθεται θέμα αν τα λάθη του είναι συμπαθητικά ή αντιπαθητικά. Δεν κάνει λάθη, απλούστατα. Ή -μην είμαστε και απόλυτοι- κάνει πολύ λίγα λάθη. (Και αυτό δεν έχει να κάνει με τις «γκρίζες ζώνες» της γλώσσας, τύπου «δεν εξερράγημεν αλλά ούτε και εκρηχτήκαμε, άρα τι κάναμε;») Από τα ελάχιστα ή καθόλου λάθη και μετά, αρχίζουμε να συζητάμε αν επιπλέον μιλάει και *καλά* ελληνικά.
    Του Τσίπρα τα ελληνικά είναι φτωχά. Η συχνότητα των λαθών του τον τοποθετεί κάτω από το επίπεδο του μέσου Έλληνα που τέλειωσε ένα κανονικό δημόσιο σχολείο, λετ αλόουν το πανεπιστήμιο. Και αυτό δεν είναι πολιτικό σχόλιο!
    Όσο για το «μη φιλολογική σχολή», τι πάει να πει; Στη Φιλολογία δε μαθαίνει κανείς γραμματική της μητρικής του γλώσσας. Μαθαίνει άλλα πράγματα.

    Παιδιά, επιτέλους!! Για τη μητρική μας γλώσσα μιλάμε, όχι για αστροφυσική!

    Θα λέγαμε ποτέ «Τα λάθη που έκανες μοιράζοντας τα ρέστα αφού πληρώσαμε όλοι μαζί το λογαριασμό δεν τα βρίσκω αντιπαθητικά, αναλόγως για έναν μέσο μορφωμένο Έλληνα που έχει βγάλει μια μη μαθηματική ανώτατη σχολή»;

    Όχι. Είναι στοιχειώδης ανάγκη επιβίωσης να ξέρεις τις τέσσερις πράξεις για να βρίσκεις πόσα ρέστα σού χρωστάνε, και άλλο τόσο είναι και το να είσαι σε θέση να μιλάς με τους ομόγλωσσούς σου. Όλα τ’ άλλα είναι απλώς επειδή έχουμε φάει στη μάπα τόσο πολλά λάθη ώστε είμαστε ευγνώμονες για κάθε μη λανθασμένη λέξη που λέει κάποιος.

  175. ΜΑΡΚΟΣ said

    Πραγματικά ωραίο ιστολόγιο. Έχει τόσα να διαβάσεις. Να σου αναφέρω Νίκο μια διαφήμιση του υπεπθ παλιότερα στην τηλεόραση που έλεγε «οι μαθητες… για να αντΑπεξέλθουν.» τότε νομίζω αντέδρασε η Πιπιλή με επιστολή στο υπουργείο τονίζοντας ότι αν το υπουργείο σε διαφήμιση του κάνει τέτοια λάθη τότε τι να περιμένουμε από τους μαθητές.
    Η απάντηση δε του υπουργείου? «χρησιμοποιούμαι γλώσσα πιο κοντά στους μαθητές»!

  176. ΜΑΡΚΟΣ said

    καλός είμαι και εγώ χρη/με

  177. […] Του Αναγνώστη Λασκαράτου Ένας σπουδαρχίδης πολιτικός αρχηγός, που σαν άλλος Καρατζαφέρης έπαιξε (ευπρεπέστερα ασφαλώς) κι αυτός με προεκλογικά περιστέρια στον αγιασμό των μολυσμένων νερών του λιμανιού των Σεραφείμ-Μαρινάκη (πολλοί καραγκιόζηδες θα θεωρήσουν το φτηνιάρικο και θεομπαιχτικό μασκαριλίκι υψηλή στρατηγική της αναγειρόμενης αριστερής παράγκας), εισήγαγε ‘κατ’αυτάς’ θριαμβευτικά, διαθέτοντας την αυτοπεποίθηση του αδαούς (οι κακοπροαίρετοι τη χαρακτηρίζουν θράσος), στη νεοελληνική τον όρο νεοποτισμός. Δεν είναι η πρώτη φορά που μεταλλάσσει λέξεις («επαρμένος», «εκρήχτηκε»), φράσεις (‘Ας έχουν γνώσιν οι φύλακες’), ή και επιστημονικούς ή βιβλικούς όρους (έτος φωτός ως μονάδα μέτρησης χρόνου, «απολολόν πρόβατο»), όχι μόνο λεκτικά ή έστω δημιουργικά («κοπή χρέους»), όπως ισχυρίζονται οι συνήγοροί του,  αλλά ακόμη και ως προς τη σημασία τους. Η περίπτωσή του πήρε από πρόπερσι τόση διάσταση, που τον υπερασπίστηκε πολύ έγκυρο περί τα γλωσσικά, φιλικό του μπλογκ. […]

  178. […] Του Αναγνώστη Λασκαράτου Ένας σπουδαρχίδης πολιτικός αρχηγός, που σαν άλλος Καρατζαφέρης έπαιξε (ευπρεπέστερα ασφαλώς) κι αυτός με προεκλογικά περιστέρια στον αγιασμό των μολυσμένων νερών του λιμανιού των Σεραφείμ-Μαρινάκη (πολλοί καραγκιόζηδες θα θεωρήσουν το φτηνιάρικο και θεομπαιχτικό μασκαριλίκι υψηλή στρατηγική της ανεγειρόμενης αριστερής παράγκας), εισήγαγε κατ’αυτάς θριαμβευτικά, διαθέτοντας την αυτοπεποίθηση του αδαούς (οι κακοπροαίρετοι τη χαρακτηρίζουν θράσος), στη νεοελληνική τον όρο νεοποτισμός. Δεν είναι η πρώτη φορά που μεταλλάσσει λέξεις («επαρμένος», «εκρήχτηκε»), φράσεις (‘Αςέχουν γνώσιν οι φύλακες’), ή και επιστημονικούς ή ευαγγελικούς όρους («έτος φωτός», θεωρώντας τo ο μηχανικός ως μονάδα μέτρησης χρόνου, «απολολόν πρόβατο»), ενίοτε ετυμολογών δημιουργικά («κοπή χρέους»), όπως ισχυρίζονται οι συνήγοροί του. Η περίπτωσή του πήρε από πρόπερσι τόση διάσταση, που τον υπερασπίστηκε πολύ έγκυρο περί τα γλωσσικά, φιλικό του μπλογκ. […]

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: