Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Κώστα Βάρναλη, Γράμματα από το Παρίσι

Posted by sarant στο 15 Νοεμβρίου, 2013


varnalis-exoΚυκλοφόρησε πριν από λίγες μέρες το βιβλίο του Κώστα Βάρναλη «Γράμματα από το Παρίσι», σε δική μου φιλολογική επιμέλεια, πρόλογο και επιλεγόμενα. Το βιβλίο συγκεντρώνει τα ταξιδιωτικά και αισθητικά άρθρα που έστειλε από το Παρίσι (και άλλες περιοχές της Γαλλίας) ο Κώστας Βάρναλης το 1926, όταν ήταν ανταποκριτής της αθηναϊκής εφημερίδας «Πρόοδος».

Μαζί με το βιβλίο κάνει τα πρώτα του βήματα κι ένας καινούργιος εκδοτικός οίκος, που λέγεται Αρχείο και που τον ίδρυσε, σε τέτοιους δύσκολους καιρούς, η συγγραφέας, αλλά και φίλη, Ηρώ Διαμαντούρου. Τα «Γράμματα από το Παρίσι» είναι ένα από τα τρία ή τέσσερα βιβλία με τα οποία κάνει το ντεμπούτο του ο νεοσύστατος εκδοτικός οίκος.

Η Πρόοδος των Αθηνών, όπως ήταν ο πλήρης τίτλος της, κυκλοφόρησε το πρώτο της φύλλο στις 23 Μαΐου 1926 με εκδότη τον Κ. Νταϊφά και διευθυντή τον Διονύσιο Κόκκινο (τον μετέπειτα ιστορικό και ακαδημαϊκό), παλιό γνωστό του Κ. Βάρναλη, ο οποίος έγραφε και χρονογράφημα με το ψευδώνυμο Άριελ. Ο Βάρναλης ανήκε από την αρχή στο επιτελείο των συνεργατών της εφημερίδας: η πρώτη του συνεργασία δημοσιεύεται ήδη στο δεύτερο φύλλο της, στις 24 Μαΐου 1926. Να θυμίσουμε ότι από το καλοκαίρι του 1925 στη χώρα έχει επιβληθεί η δικτατορία του Θ. Πάγκαλου, που έκλεισε μεν τον Ριζοσπάστη (και αργότερα την κεντροαριστερή Δημοκρατία) ενώ επέβαλε καθεστώς λογοκρισίας στις άλλες εφημερίδες, χωρίς πάντως να ασκεί ασφυκτικό έλεγχο.

Λόγω της δικτατορίας, η Πρόοδος δεν είχε σαφή κομματική τοποθέτηση (αργότερα στράφηκε προς τον Κονδύλη, αλλά δεν μακροημέρευσε). Επίσης, έδινε αρκετήν έμφαση στη φιλολογική και καλλιτεχνική ύλη, τουλάχιστον στους πρώτους μήνες της. Κατά καιρούς, η εφημερίδα δημοσίευε σε πλαίσιο τα ονόματα των φιλολογικών και καλλιτεχνικών συνεργατών της, που τα αντιγράφω εδώ -μερικά είναι γνωστά και σήμερα: Κ. Βάρναλης, Γ. Γουναρόπουλος, Ε. Ελευθεριάδης, Γιοσέφ Ελιγιά, Αριστοτέλης Ζάχος, Κ. Καρθαίος, Γιάννης Κεφαλληνός, Τ. Οικονομάκις, Πέτρος Χάρης, Παντελής Χορν.

Η σύνθεση αντανακλά και την ακτινοβολία των γαλλικών γραμμάτων και τεχνών στον μεσοπόλεμο: οι Γουναρόπουλος και Ελευθεριάδης (Τεριάντ) έμεναν μόνιμα στο Παρίσι εκείνη την περίοδο, ενώ ο χαράκτης Κεφαλληνός, ο επιστήθιος φίλος του Βάρναλη, ζούσε επίσης στη Γαλλία, σε ένα χωριό της Τουραίνης. Η εφημερίδα είχε και άλλον ανταποκριτή στο Παρίσι, τον Σ. Φωκίδη, για τα πολιτικά θέματα· ο Ελευθεριάδης κάλυπτε το τρέχον καλλιτεχνικό και φιλολογικό ρεπορτάζ, ενώ οι ανταποκρίσεις του Βάρναλη ήταν κάτι το έκτακτο.

Πέρα από την εγγενή αξία τους, που κάθε άλλο παρά ευκαταφρόνητη είναι, οι ανταποκρίσεις του τόμου αυτού έχουν και το ξεχωριστό χαρακτηριστικό ότι είναι τα πρώτα επαγγελματικά δημοσιογραφικά κείμενα που έγραψε ο Βάρναλης στη μακρά, όπως έμελλε ν’ αποδειχτεί, πορεία του στη δημοσιογραφία (απ’ όπου τελικά συνταξιοδοτήθηκε το 1958). Πρώτη φορά συγκαταλέγεται ο Βάρναλης στο επιτελείο των μόνιμων συνεργατών καθημερινής εφημερίδας, έστω κι αν η συνεργασία με την Πρόοδο φαίνεται να είχε από πλευράς του ευκαιριακό μάλλον χαρακτήρα. Όλα δείχνουν ότι ο Βάρναλης, έχοντας στερηθεί τη βασική πηγή βιοπορισμού του μετά την απόλυσή του από τη μέση εκπαίδευση (από τον Φεβρουάριο του 1926) θέλησε να καλύψει μέσω των ανταποκρίσεων αυτών τα έξοδα του παραθερισμού στην αγαπημένη του Γαλλία.

Ήταν η τέταρτη φορά που ο Βάρναλης επισκεπτόταν το Παρίσι: είχε προηγηθεί η πρώτη περίοδος της υποτροφίας του, από τις αρχές του 1919 έως τις αρχές του 1921, που διακόπηκε όταν, μετά την ήττα του Βενιζέλου στις εκλογές της 1ης Νοεμβρίου 1920, η νέα κυβέρνηση ανέστειλε όλες τις υποτροφίες· μια δεύτερη περίοδος υποτροφίας από το φθινόπωρο του 1923 διακόπηκε με πρωτοβουλία του ίδιου του ποιητή τον Σεπτέμβριο του 1924, όταν τον προσκάλεσε ο Γληνός να συμμετάσχει στην Παιδαγωγική Ακαδημία. Το καλοκαίρι του 1925, όταν ο Βάρναλης βρισκόταν τιμωρημένος σε εξάμηνη παύση, πέρασε καλοκαιρινές διακοπές στη Γαλλία, επομένως η επίσκεψη του 1926 είναι η τέταρτη, ενώ ακολούθησε και τουλάχιστον άλλη μία επίσκεψη στα τέλη του 1927, καθώς και η συμμετοχή στο Διεθνές Συνέδριο Συγγραφέων το 1935.

Η διαμονή του Βάρναλη στη Γαλλία στάθηκε καθοριστική για την εξέλιξή του, κάτι που και ο ίδιος δεν έπαυε να το τονίζει σε όλη του τη ζωή. Για παράδειγμα, σε συνέντευξη στον Γ. Λαμπρινό (Ριζοσπάστης 4.8.1946): «Εκεί λέω πως ωρίμασα ιδεολογικά και τεχνικά», και πολύ πιο απερίφραστα, και με δραματικούς τόνους, στη δύση της ζωής του, σε αυτοβιογραφικό σημείωμα του 1973 σταλμένο στον Γ. Βαλέτα: «Δε γνώρισα ανθρωπιά κι ελευθερία παρά μονάχα στα λίγα χρόνια που έζησα στο Παρίσι» (Αιολικά Γράμματα, Γενάρης-Φλεβάρης 1975).

Ανθρωπιά και ελευθερία, πράγματι. Φτάνοντας το 1919 στη Γαλλία, ο Βάρναλης βρέθηκε σε άλλον κόσμο, ολότελα διαφορετικόν από της Ελλάδας: αισθάνθηκε να τον περιβάλλει η μεθυστική αίσθηση της ελευθερίας. Η διαφορά πουθενά αλλού δεν ήταν πιο έκδηλη όσο στη θέση της γυναίκας στη ζωή και την κοινωνία. Θυμάται αργότερα στα Φιλολογικά Απομνημονεύματά του:

Παρίσι! Γυναικοκρατία!

Από πού βγήκανε και ξεχυθήκαν αυτά τα πλήθη των γυναικών στο Παρίσι; […] Γυναίκες φοιτήτριες, υπάλληλες, μιντινέτες, γκαρσόνες, μανάβισσες, εφημεριδοπώλισσες, καλλιτέχνισσες, μοντέλα και πούλες. Γυναίκες, που βαστάνε στην αμασκάλη ή στο χέρι μια σερβιέτα με βιβλία ή νότες, βιολιά μέσα στη θήκη τους, παλέτες ή πινέλα, βαλίτσες, δίχτυα με ψώνια ή που σπρώχνουν ένα καροτσάκι με μπανάνες, πεπόνια ή μπεμπέδες. Γυναίκες, που πάνε αγκαλιασμένες τοίχο-τοίχο ή κάτου από τις δενδροστοιχίες και στόμα με στόμα («συστολή του παντός εις έν και μόνον ον…») με το φίλο τους του τελευταίου καιρού ή εκείνης της στιγμής· και γυναίκες, που πάνε ν’ αγκαλιαστούνε με το στόμα ανοιχτό ψηλά στον αέρα το γεμάτον από μηνύματα. «Γυναίκες προορισμένες», όπως θα έλεγε ο Πλάτων ο Ροδοκανάκης…

Μαζί με την πρωτόγνωρη ελευθερία, ένιωσε να τον συνεπαίρνει ένα κύμα δημιουργικότητας χάρη στο οποίο, πολύ γρήγορα, ολοκλήρωσε το εκτενές ποίημά του Ο προσκυνητής. Όμως στο Παρίσι, σε μιαν ατμόσφαιρα άμεσα επηρεασμένη από την Οχτωβριανή Επανάσταση, συνέβη και η ιδεολογική μεταστροφή του από τον εθνικισμό και τον ιδεαλισμό αρχικά στον αντι-ιδεαλισμό και στις ιδέες του Σαρλ Λαλό (Charles Lalo, ρήση του οποίου κοσμεί την προμετωπίδα στο Φως που καίει, που άρχισε να το σχεδιάζει το 1919-1920) και στη συνέχεια στον μαρξισμό. Όχι τυχαία, δυο μήνες μετά την αποστολή του χειρόγραφου του «Προσκυνητή» στον Γερ. Σπαταλά, ο Βάρναλης του στέλνει νέο γράμμα όπου του γράφει να μην το δημοσιεύσει γιατί έχει μετανιώσει σε πολλά σημεία· ήταν εποχές που οι απόψεις και οι συνειδήσεις εξελίσσονταν γοργά.

Καθοριστική από την άποψη αυτή στάθηκε η φιλία του με τον δημοσιογράφο Απ. Αποστολόπουλο, αλλά κυρίως με τον χαράκτη Γιάννη Κεφαλληνό, στο σπίτι του οποίου, στο χωριό Cinq-Mars-la-Pile, στην Τουραίνη, με την πλούσια σε βιβλία τέχνης αλλά και σε μαρξιστικά συγγράμματα βιβλιοθήκη, ο Βάρναλης πέρασε μακρές περιόδους δημιουργίας και αυτομόρφωσης από το 1923 και μετά. Στο σπίτι του Κεφαλληνού ο Βάρναλης έγραψε τον Σολωμό χωρίς μεταφυσική, τους Σκλάβους πολιορκημένους, τα πρώτα σχεδιάσματα της Αληθινής απολογίας του Σωκράτη και της αναθεωρημένης έκδοσης του Φωτός που καίει.

Οι ανταποκρίσεις που περιλαμβάνονται στα «Γράμματα από το Παρίσι» είναι οι πρώτες που έγραψε ο Βάρναλης από και για το Παρίσι και διαπνέονται από παρόμοια ευφρόσυνη διάθεση για το καινούργιο αντάμωμα με την αγαπημένη πολιτεία:

Μόλις πατάς το πόδι σου στη στέρεη γης και νιώθεις τον εαυτό σου ψηλότερο, ελαφρότερο, νεότερο. Δεν κυβερνάς τα βήματά σου. Τα πόδια σου περπατάνε πιο γρήγορα από τη θέλησή σου, η φαντασία σου τρέχει πιο μπροστά από τα πόδια σου

χωρίς φυσικά να παραλείπεται και πάλι η αναφορά στην ειδοποιό διαφορά, το πλήθος των χειραφετημένων γυναικών:

Γυναίκες με μονόκλ, γυναίκες με σμόκιν, γυναίκες με πίπα στα δόντια, γυναίκες με το βραχιόλι το χρυσό πάνω από το μαύρο μανίκι, γυναίκες με την καλτσοδέτα κάτου από το γόνατο –και το γόνατο εκτεθειμένο στο γενικό θαυμασμό, άσπρο και κέρινο σαν μανόλια.

Βέβαια, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι ανταποκρίσεις της Προόδου γράφονται σε καιρό δικτατορίας, έστω και ιδιόρρυθμης όπως ήταν η παγκαλική, οπότε δεν μπορούμε να αποκλείσουμε κάποιαν αυτολογοκρισία, αλλά αυτή, αν υπήρξε, θα αφορούσε τις αναφορές στην τρέχουσα ελληνική πολιτική πραγματικότητα. Πάντως, ο Βάρναλης ακόμα κι έτσι δεν παραλείπει τους υπαινιγμούς για την ανατροπή της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης (π.χ. «τώρα μάλιστα που η εκπαίδευσή μας σημειώνει μιαν αναγέννηση προς τα… πίσω»), ενώ υποδέχεται χωρίς αυταπάτες τα μεγαλεπήβολα σχέδια της Κοινωνίας των Εθνών ή θεωρεί κενές τις διεκδικήσεις του φεμινιστικού συνεδρίου αν δεν υπάρξει απελευθέρωση ανδρών μαζί και γυναικών.

Όμως το μεγάλο ατού των ανταποκρίσεων είναι το ύφος του Βάρναλη, η εξαιρετικά καλοδουλεμένη πρόζα του, η παιχνιδιάρικη αντιμετώπισή του, που ποτέ δεν παραλείπει τον σαρκασμό και τον αυτοσαρκασμό, δεν υποκύπτει στον πειρασμό να εντυπωσιάσει τον αναγνώστη με τα πράματα και τα θάματα της Εσπερίας –μόνο σε ένα σημείο, εκεί που περιγράφει το γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα (στο άρθρο «Πολιτισμός παιδιών») γίνεται ο θαυμασμός του αμέριστος. Όχι τυχαία, ο σαρκασμός του γίνεται δηκτικότερος στο τελευταίο άρθρο, όπου περιγράφει τη λειτουργία της Κοινωνίας των Εθνών, που τη θεωρεί υποκριτικό εγχείρημα.

Πέρα από τα ταξιδιωτικά άρθρα, ο τόμος περιέχει και επτά αισθητικά άρθρα του Βάρναλη, τα περισσότερα γραμμένα επίσης από το Παρίσι. Στα άρθρα αυτά, ο συγγραφέας αναπτύσσει τις βασικές αρχές της αισθητικής του σκέψης. Ξεχωριστή θέση κατέχει το αίτημά του για «ειλικρίνεια της εντύπωσης», ενώ ουσία της ποίησης θεωρεί την επιτυχημένη έκφραση. Εξετάζει τους περιορισμούς της κριτικής (π.χ. υποστηρίζει ότι απαγορεύεται να γίνεται κριτική του θέματος) και δεν τσιγκουνεύεται τα αυστηρά λόγια για τους νεοέλληνες κριτικούς. Ως  προϋπόθεση για βάσιμη κριτική θέτει τη χρήση της «ιστορικοκοινωνικής» μεθόδου. Θεωρεί την τέχνη αυτόνομη κοινωνική αξία και ανεξάρτητη από κάθε άλλο κοινωνικό φαινόμενο, το δε περιεχόμενο αδιάσπαστη με τη μορφή μονάδα του έργου τέχνης. Επισημαίνει ότι στην εποχή της βιομηχανοποίησης της τέχνης, η κριτική εκφυλίζεται σε ένα είδος ρεκλάμας. Πρόκειται για θέσεις που θα τις βρούμε να επαναλαμβάνονται σε μεταγενέστερα αισθητικά κείμενά του, ωστόσο τα συγκεκριμένα άρθρα, επειδή δεν ήταν ως τώρα προσιτά, δεν έχουν αξιοποιηθεί από τους μελετητές του Βάρναλη.

Όσοι ξέρουν την άποψή μου για τις επανεκδόσεις παλαιότερων έργων δεν θα παραξενευτούν που έχω εκσυγχρονίσει την ορθογραφία -οι πρώτες δημοσιεύσεις δεν διέσωζαν την προσωπική άποψη του Βάρναλη αλλά την ορθογραφική πολιτική της εφημερίδας, μαζί και την αναρχία που επικρατούσε, αφού στα πρωτότυπα βασιλεύει η πολυτυπία, π.χ. αλλού «πειο» και αλλού «πιο», αλλού «καμμιά» και αλλού «καμιά», αλλού «είναι» και αλλού «είνε» –συχνά και στο ίδιο άρθρο!

Οι ταχτικοί αναγνώστες του ιστολογίου έχουν ήδη πάρει γεύση από το βιβλίο, αφού έχω ήδη προδημοσιεύσει εδώ δύο από τις ανταποκρίσεις: Πανάμ (για το Παρίσι) και Γράμμα από τις ακτές της Γαλλίας. Πολλά από αυτά που διαβάσατε σε τούτο το άρθρο, είναι παρμένα από τον πρόλογο του βιβλίου, αλλά έχω κάνει πολλές αλλαγές, προσθήκες και διαγραφές. Τα περιεχόμενα του βιβλίου μπορείτε να τα βρείτε στο ηλεβιβλιοπωλείο της Πολιτείας, απ’ όπου (ή από το ηλεβιβλιοπωλείο της Πρωτοπορίας) μπορείτε επίσης να παραγγείλετε το βιβλίο (θα ήταν πολύ καλή ιδέα). Αν θέλετε να το περιεργαστείτε πρώτα, το βιβλίο υπάρχει σίγουρα σε μερικά κεντρικά βιβλιοπωλεία: Πολιτεία, Πρωτοπορία, Ιανός, Παπασωτηρίου, Πατάκης. Σημειώστε επίσης ότι το βιβλίο θα παρουσιαστεί στις 16 Δεκεμβρίου (επέτειο του θανάτου του Βάρναλη) στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών στην Αθήνα -περισσότερες λεπτομέρειες όταν θα πλησιάζει η ημερομηνία. (Σημειώστε επίσης ότι σε λίγες μέρες θα βγει και άλλο ένα βιβλίο μου, αυτό αμιγώς δικό μου).

Από την τρελή δεκαετία του 1920 ίσαμε σήμερα έχουν αλλάξει πολλά, η Γαλλία δεν κατέχει πια την αλλοτινή της θέση, ούτε είναι πλέον αποικιακή δύναμη, η ακτινοβολία των γραμμάτων και των τεχνών της έχει ξεθωριάσει, όμως το Παρίσι είναι πάντα Παρίσι και τα γράμματα που έστειλε πριν από 87 χρόνια από το Παρίσι ένας σημαντικός Έλληνας ποιητής, που στην πόλη αυτή διαμορφώθηκε, μπορούν θαρρώ να βρουν και σήμερα παραλήπτες.

53 Σχόλια to “Κώστα Βάρναλη, Γράμματα από το Παρίσι”

  1. spiral architect said

    Καλημέρα. 🙂
    Ποιες γυναίκες είναι οι πούλες; 🙄

  2. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Καλημέρα.
    Νικοκύρη, συγχαρητήρια!

  3. Gpoint said

    # 1

    Νομίζω έτσι λέγανε τις νεαρές κότες (πουλάδες πιο συχνά)

  4. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    Πούλες, από το poule όπως λέει στο 3, είναι οι κοκότες, ας πούμε.

  5. Νικοκύρη , δεν γνωριζόμαστε , αλλά παρακολουθώ και διαβάζω τα γραφόμενα σου καφώς και των περισσοτέρων σχολιαστών και ανεξάρτητα αν συμφωνώ ή διαφωνώ , διαμορφώνω την δική μου άποψη . Πάντοτε τα οσα γράφονται για τον καλόπιστον άνθρωπο , τον άνθρωπο χωρίς παρωπίδες είναι κατι το θετικό .
    Στα χιλιάδες βιβλία που εχω με μεγάλη χαρά θα προσθέσω και αυτά που εισηγείσαι .
    Αν , εχει συμβεί να έχεις διαβάσει στα σχόλια , συμπτωματικά δικές μου τοποθετήσεις θα ανακαλείς στη μνήμη σου ο,τι διακατέχομαι απο την αντίληψη για το ΕΝΙΑΙΟ της Ελληνίδας Γλώσσας – χωρίς στεγανά διαμερίσματα , Αρχαια , Καθαρεύουσα , Δημοτική , Εκκλησιαστική και πάει λέγοντας και το μοεφωτικό επίπεδο ή και στυλ του κάθε Επιστητού , είναι κατά περίπτωση και το . . . Σήμα Κατατεθέν .
    Τα οσα γράφονται , τεκμηριωμένα ή τοποθετήσεις απο Φιλολογικής , Ιστορικής , Παραδοσιακής ή άλλης άποψης πλουτίζουν τον αναγνώστη .
    Η περιγραφή και τα οσα γράφεις για τον ,Βάρναλη , είναι ενας ανεκτίμητος Θησαυρός .
    Το γεγονός ο,τι αναφέρεσαι σε Ιστορικά αρχεία και λες τα πράγματα με . . .τ’όνομα τους προσθέτει στην εμπέδωση της Ιστορίας έναντι της Μυθοπλασίας ή . . . επιβολής. . . Αριστερόστροφης ή Δεξιόστροφης , Θεώρησης και κατορθώνεις να διατηρείς μιαν αντικειμενικότητα , μολονότι κάποιος γνωρίζει ή πιστεύει την υποκειμενική σου θέση .

  6. spiral architect said

    @3, 4: Α, ευχαριστώ! Δια της αφαιρετικής το φαντάστηκα, αλλά ήθελα και την επιβεβαίωσή σας. 🙂

  7. enthemata said

    Καλοτάξιδο, Νίκο!

  8. Gpoint said

    # 6

    Η αφαιρετική μέθοδος…χμμμμ

    Σωστά, ένας που παρατηρεί τόσα είδη γυναικών πάει να πει πως δεν βρίσκεται στον περίγυρο ή στην αγκαλιά μίας που θα του περιόριζε το οπτικό του πεδίο, οπότε…πούλες !

  9. Ηλεφούφουτος said

    Τι μεγάλη υπόθεση για έναν πνευματικό άνθρωπο να βρίσκεται και να παράγει μέσα σε ερωτικό περιβάλλον!

    Όχι ότι δεν θα παράγει αν βρεθεί σε αντιερωτικό, δυστυχώς θα παράγει.
    Έτσι είναι αυτά τα πράγματα, ό,τι τροφή τού δίνεις τέτοια πνευματική παραγωγή θα σου δίνει κι αυτός. Αν του δίνεις μαυρίλα, μαυρίλα θα βγάζει.
    Κι ύστερα λέμε πού πήγαν οι διανοούμενοι. Απ την αντιερωτική Δυτική Ευρώπη του Μάαστριχτ και του νεοφιλελευθερισμού και την Ανατολική της Παλινόρθωσης και της κοινωνικής εξαθλίωσης χωρίς ελπίδα τι απαιτήσεις να ‘χεις;
    Μόνο καταρτισμένους τεχνικούς (ό,τι κι αν είναι αυτό στο οποίο τους καταρτίζουν), όχι πνευματικούς ανθρώπους.

    Δεν έχω διαβάσει βέβαια το πολύ ενδιαφέρον βιβλίο, πάντως αφ’ ής στιγμής η Ελλάδα ήταν πνευματική αποικία της Γαλλίας, θα ήταν φάουλ από αριστερό διανοούμενο να κάνει μειωτικές συγκρίσεις τύπου «στην Ελλάδα πόσο πίσω είμαστε».
    Θα έπαιζε το ρόλο που επιφυλάσσανε π.χ. οι Άγγλοι στους αγγλοθρεμμένους Ινδούς ή οι Γάλλοι στους Βιετναμέζους που σπούδαζαν νομικά στο Παρίσι.
    Ό,τι κάνουν δηλαδή σήμερα η Σώτη και ο Πάσχουλας.

  10. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα σχόλια!

  11. spiral architect said

    @9: OMG! Δηλαδή οι (θου κύριε!) δυο τελευταίοι είναι αριστεροί πνευματικοί άνθρωποι που ζουν και γράφουν στο μίζερο αθηναϊκό αντιερωτικό περιβάλλον; 😀
    (τι τους ανάφερες πρωινιάτικα;)

  12. Ηλεφούφουτος said

    Έλα βρε Σπάιρους, ότι είναι φάουλ να κάνεις ότι κάνουν οι εν λόγω είπα.

    Βέβαια και οι δύο ξεκίνησαν από αριστερά, η Σώτη μάλιστα, μέχρι πρόσφατα τουλάχιστον, ως «αιρετική» αριστερή εμφανιζόταν.

  13. spiral architect said

    Και ποιος δεν είχε πάθει πλάκα με εκείνη την εποχή στο Παρίσι. Μέχρι και ταινία γυρίστηκε πρόσφατα:

  14. Νέο Kid Στο Block said

    Οι καταρτισμένοι τεχνικοί καταρτίζονται στην Τέχνη! Grundlegendes elementar dear Helefou! :mrgreen:
    (δίκιο έχεις πάντως, έτσι; Mη νομίζεις πως σε ψέγω!) 🙂

  15. sarant said

    12: Kαι ο Πάσχος από αριστερά ξεκίνησε;

  16. Νέο Kid Στο Block said

    Aν το t στην περίπτωσή μας ισούται με floor(h) τότε ο μέγιστος αριθμός sΘ φράσεται άνω από τον αριθμό Α. Αλλά το A= C(n,s) -C(n-t+1 , s)

  17. Νέο Kid Στο Block said

    Mεγντ…!! Σβήσε το λάθος πέηστ του 16 Νικοκύρη. 🙂

  18. ππαν said

    Πολύ ενδιαφέρον, μπράβο, Νικοκύρη!
    Τουρενη, όχι; 🙂

  19. spiral architect said

    Πάντως στης Γαλλίας την (πολιτιστική) ποδιά (ακόμα) σφάζονται παλληκάρια:
    Γιάννης Η. Χάρης: Στρεψοδικία με Ονομασία Προέλευσης

  20. 12 Τώρα, το Σπάιρους θα μπερδέψει τον Spiro

  21. spyroszer said

    Καλή τύχη με το βιβλίο Νικοκύρη.
    Για την σερβιέτα που δεν κατάλαβα τι εννοούσε ο ποιητής, βρήκα τελικά ότι ήταν ο χαρτοφύλακας!
    Και κατά σύμπτωση η παρακάτω πρόσφατη είδηση:
    Η επιμονή του κ. Τζωρτζάκη στην άποψη και τις εκφράσεις που χρησιμοποίησε κατά την προηγούμενη συνεδρίαση για τον Μίκη Θεοδωράκη, χωρίς οι εξηγήσεις του να είναι πειστικές, ώθησε στα άκρα και την αντιπολίτευση. Σε μια απέλπιδα προσπάθεια να «μαζέψει τα ασυμμάζευτα», ο ίδιος προσπάθησε να πείσει το Σώμα, ότι ο όρος «σερβιέτα» δεν είναι υποτιμητικός αφού σημαίνει «χαρτοφύλακας με δημόσια έγγραφα».
    http://www.lakonikos.gr/article/104587-apohoriseis-alla-ohi-apomakrunseis-sto-dimotiko-sumboulio-spartis

    Η μιντινέτα τι ακριβώς ήταν;

  22. sarant said

    16: Γιατί να το σβήσω; Πλάκα έχει.

    18: Τα εξελληνισμένα διατηρούν γενικώς την ορθογραφία τους.

    21: Μιντινέτα, το εργαζόμενο κορίτσι στον μεσοπόλεμο (μοδιστρούλες, πωλήτριες). Όχι υπάλληλες γραφείου, ούτε εργάτριες εργοστασίου.

  23. sarant said

    21: Στη σερβιέτα βέβαια χρειαζόταν υποσημείωση. Όσο για την είδηση που λες, εντελώς τραβηγμένη από τα μαλλιά η δικαιολογία!!

  24. spyroszer said

    23. Και ο Μίκης ήταν υπουργός άνευ χαρτοφυλακίου, άρα η δικαιολογία απορρίπτεται παραχρήμα 🙂

  25. Γς said

    21:
    H midinette. Η νεαρή πωλήτρια, υπάλληλος. Η μοδιστρούλα ας πούμε.

  26. Γς said

    25:
    Ηταν βέβαια κι οι μαντενούτες υων παππούδων μας (ωραίο πράγμα).
    Τα έχουμε ξαναπεί εδώ.

  27. spyroszer said

    Midinette, της μεσαίας τάξης;

  28. Γς said

    27:
    Από το midi μεσημέρι noon και το dînette ελαφρύ γεύμα. Καταλαβαίνεις 😉

  29. Αρκεσινεύς said

    > Η Γαλλία δεν κατέχει πια την αλλοτινή της θέση,…, η ακτινοβολία των γραμμάτων και των τεχνών της έχει ξεθωριάσει,

    Γράφει ο Κάλβος για το Παρίσι:

    Και τους ναούς σου εθαύμασα
    των Κελτών ιερά
    πόλις. του λόγου ποία
    ποία εις σε του πνεύματος
    λείπει αφροδίτη;

    Εξαιρετικά ενδιαφέρον το άρθρο.

  30. sarant said

    28: Ναι. έτσι.

    29: Ευχαριστώ!

  31. “Παρίσι, ήταν καιρός τα ονείρατά μου / στο σκοτεινό πρωί σου να σκορπίσω… ” Και η Πολυδούρη πέρασε από εκεί, το 1925 αν θυμάμαι καλά, για κανα χρόνο.

    Καλοτάξιδο Νίκο, εννοείται θα το πάρουμε!

  32. # 25 Kαι μάλιστα, τη midinette είχε πάει να κάνει ένα χρόνο στο Παρίσι (η Πολυδούρη) !

  33. oxtapus said

    Reblogged this on Oxtapus *beta.

  34. Εθνικόφρων said

    Αξιότιμοι σύντροφοι,

    Πόσον παρωχημέναι φαίνονται σήμερον αι Βαρνάλειαι περιγραφαί των Παριζιάνων γυναικών από τον πυρέσσοντα δι’ αφράτην γυναικείαν σάρκα, μπολσεβίκον Βάρναλην!.. ΙΔΟΥ: «…γυναίκες με πίπα στα δόντια, γυναίκες με το βραχιόλι το χρυσό πάνω από το μαύρο μανίκι, γυναίκες με την καλτσοδέτα κάτου από το γόνατο –και το γόνατο εκτεθειμένο στο γενικό θαυμασμό, άσπρο και κέρινο σαν μανόλια»…

    Οφείλομε να συμφωνήσωμε με τον μακαριστόν Ηλίαν Πετρόπουλον ότι η μισή ρωμέηκη λογοτεχνία του 20ού αιώνος δεν θα εγράφετο ποτέ, αν όλοι οι επίδοξοι συγγραφείς είχον ίδει μίαν καλήν τσόνταν ή εχρησιμοποίουν συχνώτερον την χούφταν των, ως ο Μέγας Παπαδιαμάντης…

    Απ’ όλους τους κρετινοποιηθέντας από την Ορθοδοξίαν Ρωμηούς λογοτέχνας, μόνον ο Μέγας Παπαδιαμάντης θα έγραπτε κάτι διαφορετικόν από τας παρλαπίπας του Βάρναλη, αν είχε την τύχην να ευρεθή τον Μεσοπόλεμον εν Παρισίοις. Είναι βέβαιον ότι ο κύρ-Αλέξανδρος θα μας απεκάλυπτε γαργαλιστικάς λεπτομερείας διά την συνήθειαν των Γαλλίδων να καλύπτουν την απλυσιάν των με βαριά αρώματα, διά το πώς κερατώνουν τους άνδρας των με τον εραστήν δι’ ολίγα φράγκα και τόσα άλλα που ούτε εις την εβδόμην μετενσάρκωσίν του δεν θα ηδύνατο να φαντασθή ο αποβλακωμένος από την κοινοκτημοσύνην του Ευαγγελίου και τού Μαρξισμού – Λενινισμού, Κώστας Βάρναλης…

    Είπον την φράσιν «εβδόμη μετενσάρκωσις» και ενεθυμήθην ότι σήμερον 15 Νοέμβρη η Αγία Εκκλησία μας εορτάζει τον Αυτοκράτορα Ιουστινιανόν και την πόρνην σύζυγόν του Θεοδώραν, αλλά το αποκρύπτει από την επίσημον ιστοσελίδα της…

    http://www.ecclesia.gr/greek/synaxaire/synaxari.asp?minas=11

    Λόγω κακής αντιγραφής αγιορειτικών χειρογράφων υπό του Οσίου Νικοδήμου του Αγιορείτου

    http://www.snhell.gr/references/synaxaristis/search.asp

    εδημιουργήθη μία σύγχυσις αν ο σήμερον εορτάζων αυτοκράτωρ είναι ο Μέγας Ιουστινιανός ή ο θείος του Ιουστίνος. Ωστόσον, το θέμα είναι λελυμένον, όπως διαβεβαιοί η αυθεντία περί τα Αγιολογικά, μακαριστός Σωφρόνιος Ευστρατιάδης, τον οποίον ακολουθεί κατά γράμμα το Οικουμενικόν Πατριαρχείον και η Ελλαδική Εκκλησία

    http://www.protoporia.gr/agiologion-tis-orthodoxoy-ekklisias-p-99471.html

    Ιουστινιανός και Θεοδώρα είναι οι εορτάζοντες Βασιλείς http://www.saint.gr/11/15/index.aspx

    και τους ενεθυμήθην επειδή εξαιτίας των κατηργήθη το Ελληνικώτατον Δόγμα της Μετενσαρκώσεως εις την Ε΄ Οικουμενικήν Σύνοδον του 553. Η Κυπρία πόρνη Θεοδώρα απεβίωσεν από καρκίνον της μήτρας τω 548 και – ψυχορραγούσα – εξώρκισε τον Ιουστινιανόν να καταργήση το Δόγμα της Μετενσαρκώσεως, διά να μη υποφέρη εις την επομένην μετενσάρκωσίν της, λόγω της εκφύλου ζωής που έκαμε εις την παρούσαν! Ο ερωτευμένος μικροψώλης Ιουστινιανός υπήκουσε, συνεκάλεσε μετά 5 έτη την Ε΄ Οικουμενικήν Σύνοδον, ήτις κατεδίκασε τον Μέγαν Ωριγένην και πάντα τα περί Μετενσαρκώσεως Δόγματα.

    Συνοψίζω: Μέχρι τω 553 η Χριστιανική Εκκλησία επίστευεν εις την Μετενσάρκωσιν, αλλ’ ο πορνικός βίος της Αγίας Αυτοκρατείρας Θεοδώρας έγινεν αιτία να καταργηθή αυτό το Ελληνικώτατον Δόγμα, με αποτέλεσμα να φθάσωμε εις το εξής γελοίον: Σήμερον οι Εβραίοι να πιστεύουσι εις την ελληνικωτάτην Μετενσάρκωσιν (ήν εδανείσθησαν από ημάς τους Έλληνας τω 250 π.Χ.), ενώ οι Ρωμηοί Νεοέλληνες την απορρίπτουν διότι οδηγεί εις τα Καζάνια της Κολάσεως!.. Ιδού πού μας κατήντησε η φρενοβλάβεια της Ορθοδοξίας…

    Διά σήμερον σας προσφέρω εν χρησιμώτατον «Οδηγόν αντιμετωπίσεως καθημερινών κινδύνων» του John Wiseman

    και την εξαιρετικήν «Αειζωΐαν» του θείου των Αδελφών Ξηρών, Αργύρη Τσακαλία, όστις πιστεύει (όπως όλοι ημείς οι ¨Ελληνες) εις την υπέροχον Θεωρίαν της Μετενσαρκώσεως

    Επίσης, τον εξαιρετικόν ταξιδιωτικόν οδηγόν «Στα βήματα του Παυσανία», από το «Εθνικόν Ίδρυμα Ερευνών»

    και τέλος το αποκαλυπτικόν βιβλιαράκι του μαρξιστού Δωδεκαθεϊστού Μαρίου Βερέττα διά την ύποπτον επίσκεψιν του αποσυναγώγου Εβραίου Ραββίνου Σαούλ (καλλιτεχνικόν ψευδώνυμον Απόστολος Παύλος) εις Θεσσαλονίκην, με μοναδικόν σκοπόν την διάλυσιν του Ελληνισμού

    Και εις άλλα με υγείαν

    ΕΘΝΙΚΟΦΡΩΝ Έλλην και ουχί Ρωμηός καρπαζοεισπράκτωρ
    Μέγας Ευεργέτης του παρόντος Ιστολογίου (Βιβλιοθήκη Loeb, Λεξικόν Liddell-Scott κλπ.)

  35. Γς said

    32: ?

    Μαρία Πολυδούρη,Παρίσι,1927

  36. Emphyrio said

    Midinettes επειδη σχολαγαν το μεσημερι (midi) και εβγαιναν ολες μαζι απο τα εργοστασια.- ετσι τουλαχιστον νομιζα τοσον καιρο. Ομως βλεπω στο http://dictionary.reverso.net/french-english/midinette πως ειναι:

    midinette

    nf
    péjoratif silly young girl
    → tout au plus à éberluer les midinettes qui lisent leur feuilleton dans le métro
    → On a tous droit à nos goûts de midinette, non ?

    Και στο http://en.wiktionary.org/wiki/midinette#English λεει:

    A female salesperson, a shopgirl, especially in Paris; a vacuous but fashionable young woman

    Λιγο ακομα και θα τις βγαλει και Valley Girls…

  37. Μαρία said

    36
    http://www.cnrtl.fr/definition/midinette

  38. Γς said

    Και το παλιό τραγουδάκι:

    MIDI MIDINETTE

    Am Ufer der Seine,
    da spricht ein Mann,
    ein ganz bezauberndes Mädchen an.

    Midi-Midinette, so schön ist Paris.
    Midi-Midinette und du bist so süss.
    Midi-Midinette am Place Pigalle,
    weiss ich ein Lokal für uns ideal.

  39. Πάνος με πεζά said

    Λογομαχία αυτή τη στιγμή στην εκπομπή Γεωργίου, για δελτίο ειδήσεων που διαβάστηκε :
    «των αντιδρούντων βουλευτών» (όπως διαβάστηκε) ή «των αντιδρώντων βουλευτών»;

  40. Νέο Κid said

    Το «αμ ούφερ ντερ Zάινε» είναι το διάσημο μπορ-ντελ-ό ; ο λα λά!

  41. Πέπε said

    ΟΦ ΤΟΠΙΚ

    Άλλο ένα ηλεκτρονικό δημοσίευμα πάνω στο πρωτότυπο θέμα της κινδυνολογίας σχετικά με τα γκρίκλις, με το απαραίτητο συμπλήρωμα «αλλά κάποιοι τονίζουν και τις θετικές πλευρές»: http://news247.gr/eidiseis/koinonia/kindineyei_h_ellinikh_glwssa_grafontas_gkriklis.2503919.html

    Κατά τη γνώμη μου κανείς δεν τόνισε καμία πλευρά.

    Νίκο, προτείνω να το βάλεις στο πρόγραμμα για κάποια στιγμή, να κάνουμε κι εδώ μια σχετική συζήτηση. Για θέματα που συγκινούν όλους αλλά δεν είναι όλοι σε θέση να εκφέρουν μια εμπεριστατωμένη άποψη, έχω βρει (ασφαλώς όχι μόνο εγώ) μια όαση εδώ στο ιστολόγιό σου, σε σχέση με άλλους χώρους που ο πάσα πικραμένος λέει την παπαριά του…

  42. Πέπε said

    Για του λόγου το αληθές, προσέξτε τη σύνταξη της πρότασης του τίτλου. Εγώ τώρα μόλις την είδα. Δε χρειάζεται να ανοίξετε το λινκ, απλώς διαβάστε το.

  43. sarant said

    41.42: Τη σύνταξη του τίτλου την έχω βάλει στα αυριανά μεζεδάκια. Για τα γκρίκλις είχαμε κουβεντιάσει παλιότερα, αλλά τίποτα δεν εμποδίζει να τα πούμε και πάλι.

  44. Γς said

    40:
    «Σιρ λε ριβ ντε λα Σεν»
    πα μαλ

  45. Πέπε said

    43: Α, σόρι που κεράστηκα μόνος μου από την κουζίνα!

    Ποια είναι η σχετική ανάρτηση;

  46. sarant said

    45: Εδώ (βλ. και το λινκ σε ακόμα παλιότερο άρθρο που υπάρχει στην αρχή):
    https://sarantakos.wordpress.com/2011/05/31/greeklishradioarbyla/

  47. Gpoint said

    # 34
    Εκλεκτέ ευεργέτα !

    Η ημερινή σας ανάρτηση μου έλυσε μιάν απορίαν ζωής !

    Γράφετε «και τέλος το αποκαλυπτικόν βιβλιαράκι του μαρξιστού Δωδεκαθεϊστού Μαρίου Βερέττα διά την ύποπτον επίσκεψιν του αποσυναγώγου Εβραίου Ραββίνου Σαούλ (καλλιτεχνικόν ψευδώνυμον Απόστολος Παύλος) εις Θεσσαλονίκην, με μοναδικόν σκοπόν την διάλυσιν του Ελληνισμού ‘

    Ωστε αυτή η ύποπτος επίσκεψις εις Θεσσαλονίκην είναι η αιτία των δεινών του ΠΑΟΚ καθ’ ότι οι Αριανού θεωρούνται εβραιόφιλοι στην συμπρωτεύουσαν !

  48. Γς said

    Τα σκουλίκια

  49. ππαν said

    Κι εγώ το midinette για σαχλοκόριτσο το ήξερα

  50. sarant said

    Η έννοια του σαχλοκόριτσου είναι μεταγενέστερη, στην αρχή ήταν η εργαζόμενη κοπέλα σε κατάστημα και μετά προέκυψε και η σημασία του επιπόλαιου κτλ. κοριτσιού.

  51. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Από τη «Μελαγχολία του Παρισιού» του Μπωντλαίρ (εκδόσεις Ερατώ),
    …Κάπου-κάπου η θαλάσσια αύρα ανασηκώνει την άκρη της κυματιστής φούστας της και φανερώνει το στιλπνό και εξαίσιο πόδι της.και το πέλμα της,όμοιο με τα πέλματα των μαρμάρινων θεαινών που η Ευρώπη κλείνει στα μουσεία της,αποτυπώνει πιστά το σχήμα του πάνω στη λεπτή άμμο.Γιατί η Δωροθέα είναι τόσο εκπληκτικά κοκέτα που, μέσα της, η απόλαυση να τη θαυμάζουν υπερνικάει την περηφάνεια τής απελεύθερης ,και, παρότι είναι ελεύθερη, περπατάει χωρίς παπούτσια…

  52. sarant said

    Βλέπω το βρήκες το βιβλίο! 🙂

  53. Γς said

    48:
    Τα σκουλΗκια.
    Οι Αριανοί των μΠαοκτζήδων (# 47)
    😉

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: