Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Μια άλλη κραυγή -εις μνήμην Ναπολέοντα Λαπαθιώτη

Posted by sarant στο 8 Ιανουαρίου, 2014


stratiotΣήμερα συμπληρώνονται εβδομήντα χρόνια από την αυτοκτονία του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, ενός αγαπημένου μου ποιητή για τον οποίο έχω γράψει πολύ και πολλά, τόσο στον παλιό μου ιστότοπο όσο και στο εδώ ιστολόγιο. Για τον Λαπαθιώτη γράφω συχνά λοιπόν, αλλά δυο φορές το χρόνο, την επέτειο (ή περίπου) της γέννησής του στις 31 Οκτωβρίου και του θανάτου του στις 8 Ιανουαρίου φροντίζω να γράψω οπωσδήποτε κάτι το λαπαθιωτικό, ει δυνατόν να παρουσιάσω ένα άγνωστο κείμενό του ή κάτι άλλο, ας είναι και λεπτομέρεια, που να μην είναι ευρύτερα γνωστό. Βέβαια, για την περίσταση των εβδομήντα χρόνων από τον θάνατο του Λαπαθιώτη είχαμε και χτες τη συζήτηση στο Bios, που έδωσε την ευκαιρία να αναφερθούμε εκτενώς στον ποιητή, στη ζωή του και στο έργο του.

Το σημερινό λαπαθιωτικό τεκμήριο που θα σας παρουσιάσω, μου το έστειλε εδώ και σαράντα περίπου μέρες ένας ως τότε άγνωστός μου συλλέκτης, ο κ. Νίκος Φασούλης, ο οποίος ήξερε την ενασχόλησή μου με τον Λαπαθιώτη και τον ευχαριστώ πάρα πολύ που με σκέφτηκε. Το τεκμήριο βρέθηκε σε ένα χαρτοκιβώτιο μαζί με άλλα τεκμήρια που ανήκαν στον δικηγόρο Λεόντιο Λεοντίου (για τον οποίο δεν έχω βρει τίποτα), που ήταν, με πληροφορεί ο αλληλογράφος μου, στέλεχος του κινήματος της Εθνικής Άμυνας την εποχή του εθνικού διχασμού.

Πρόκειται για ένα πατριωτικό (έως πατριδοκαπηλικό) φιλοβασιλικό ποίημα του Τάκη Μπαρλά, τυπωμένο σε μονόφυλλο, με τίτλο «Κραυγή». Πάνω στο μονόφυλλο είναι προσαρτημένο ένα υβριστικό μπιλιετάκι του Λαπαθιώτη, με τον πασίγνωστο γραφικό χαρακτήρα του.

Αλλά να πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Βρισκόμαστε στα 1916, στην Ευρώπη και στα Βαλκάνια μαίνεται ο μεγάλος πόλεμος που σήμερα είναι γνωστός ως Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος. Στην ακόμα ουδέτερη Ελλάδα, το σχίσμα ανάμεσα στους οπαδούς της ουδετερότητας, με επικεφαλής τον βασιλιά Κωνσταντίνο, και τους υπέρμαχους της εξόδου στον πόλεμο με το μέρος της Αντάντ, με επικεφαλής τον πρώην πρωθυπουργό Ελευθ. Βενιζέλο, έχει γίνει αγεφύρωτο μετά τον εξαναγκασμό του Βενιζέλου σε παραίτηση τον Οκτώβριο του 1915 και τη διενέργεια νέων εκλογών με αποχή του Κόμματος των Φιλελευθέρων (που είχε επικρατήσει στις προηγούμενες εκλογές τον Μάιο του 1915). Στις 17 Αυγούστου 1916 (όλες οι ημερομηνίες με το παλαιό ημερολόγιο) ξεσπάει στη Θεσσαλονίκη το κίνημα της Εθνικής Άμυνας, που επικρατεί με τη βοήθεια των γαλλικών στρατευμάτων (που βρίσκονται εκεί από τον Οκτώβριο του 1915). Η χώρα σε λίγο θα χωριστεί σε δύο κράτη, το κράτος της Θεσσαλονίκης που θα κηρύξει τον πόλεμο στις Κεντρικές Δυνάμεις και το κράτος των Αθηνών, ενώ μεγάλα τμήματά της θα περάσουν (ή έχουν ήδη περάσει) υπό τον έλεγχο των Κεντρικών ή της Αντάντ. Ο διχασμός σε δύο κράτη θα κρατήσει έως τον Ιούνιο του 1917, οπότε η Αντάντ θα αναγκάσει τον βασιλιά Κωνσταντίνο να παραιτηθεί υπέρ του γιου του Αλέξανδρου και να εγκαταλείψει την Ελλάδα -και η χώρα θα επανενωθεί.

Στον διχασμό αυτόν, ο Ναπολέων Λαπαθιώτης, όπως και ο πατέρας του, ο Λεωνίδας Λαπαθιώτης, πήραν με φανατισμό το μέρος του Βενιζέλου και τάχθηκαν υπέρ της εξόδου στον πόλεμο, παρόλο που ο Λ. Λαπαθιώτης είχε παλιότερα συγκρουστεί με τον Βενιζέλο, είχε φυλακιστεί για λίγο σύντομα κατηγορούμενος για συνωμοσία και είχε αποστρατευτεί. Καθώς τα πράγματα οξύνονται, ο μεν Λεωνίδας οργανώνει σώματα εθελοντών (τα οποία, μετά τον Αύγουστο, θα αρχίσουν να στέλνονται στη Θεσσαλονίκη για να γυμναστούν και να πάρουν μέρος στον πόλεμο) ο δε Ναπολέων προπαγανδίζει την έξοδο στον πόλεμο, μεταξύ άλλων με ποιήματα, το διασημότερο από τα οποία είναι ένα απροκάλυπτα γαλλόφιλο σονέτο, η Κραυγή!

ΚΡΑΥΓΗ

… Γαλλία, Γαλλία -χαρά της Οικουμένης,
που ασάλευτα και πράα, σα λυχνοστάτης,
στης Ευρώπης τις μπόρες ορθή μένεις,
κι ας κυλιέσαι πικρά μες στα αίματα της,

τώρα σ’ εμάς, που, κνώδαλα, μπροστά της,
και σα δεμένοι μες στο θείον αγώνα,
βυθάμε μες στις λάσπες, κι ως το γόνα,
– Ψυχή των Γάλλων, ω, έλα μας προστάτης!

Έλα, γιατί μας έπνιξαν οι Πρώσσοι
–   κι ακαρτεράμε, πάγκαλο, ένα φως,
εμάς, τους πράους, να ρθει να μας λυτρώσει!

Λούσε μας την αυγή! Κι αν είν’ και κάποιοι,
κι άλλος θαμπά σοφός, κι άλλος κουφός,
– πνίχ’ τους όλους, στο φως και στην Αγάπη.

Η Κραυγή! δημοσιεύεται σε διάφορα έντυπα (π.χ. στον Νουμά στις 20.8.1916), κυκλοφορεί σε μονόφυλλο, ενώ επίσης μεταφράζεται στα γαλλικά από τον λόγιο Πιέρ Μποντρί και δημοσιεύεται στη Φιγκαρό (δείτε εδώ ορισμένα στοιχεία). Ως τώρα επανέλαβα πράγματα λίγο-πολύ γνωστά. Από εδώ και πέρα αρχίζουν τα καινούργια.

Όπως σημειώνει στην αυτοβιογραφία του ο Λαπαθιώτης, οι περισσότεροι φίλοι του ήταν φιλοβασιλικοί· έτσι, αυτή του η τόσο έντονη στράτευση είχε αποτέλεσμα να ψυχρανθούν μαζί του ή και να του κόψουν την καλημέρα. Ένας από αυτούς, ο ποιητής και μεταφραστής Τάκης Μπαρλάς (1893-1974) αποφάσισε να απαντήσει ποιητικά στον Λαπαθιώτη και έγραψε μιαν «αντικραυγή» θα λέγαμε, ένα ποίημα ομότιτλο με του Λαπαθιώτη αλλά με αντίθετο περιεχόμενο ή μάλλον με διαμετρικά αντίθετη στόχευση.

kraygi mparla Scan10055Στο ποίημα προτάσσεται ένα πομπώδες απόφθεγμα του βασιλιά Κωνσταντίνου: Επί κεφαλής ανδρών όπως σεις, είμαι έτοιμος να αντιμετωπίσω και τας ηνωμένας δυνάμεις της κολάσεως, και ακολουθεί το ποίημα, που το μεταφέρω εκσυγχρονίζοντας την ορθογραφία:

ΚΡΑΥΓΗ

Δεν πολεμάμε, εμείς, για ΧΡΥΣΟ γέρας!
Μονάχα για τον Κότινο αναμμένη,
ξέρει η Ελλάδα ή να νικάει ή να πεθαίνει!…
Της λευτεριάς μάς εγαλούχησε ο αγέρας!…

Κάλλιο η Ελλάδα εν στόματι μαχαίρας
να θεριστεί, στο φως θανατωμένη!
Του Φράγκου, η Ελλάδα, παλλακίδα δε θα γένει!
Δε θα γενούμε μαστροποί, οι γιοι, της μητέρας!…

Παρά η Ελλάδα μέσ’ στη λάσπη να κυλιέται
κάλλιο η Ελλάδα, όλη, στα αίματα πνιγμένη!
Σαν πόρνη η Ελλάδα μας δε σέρνεται δεμένη!

Μπάσταρδοι -ΟΧΙ- η Ελλάδα δεν πουλιέται!
Στο φως λουσμένες, σαν αυγές κι ωσά νυφάδες
για την Ελλάδα, ΜΟΝΟ, μάχονται οι Ελλάδες!!

ΤΑΚΗΣ ΜΠΑΡΛΑΣ

Είναι βέβαια και θέμα γούστου, αλλά το ποίημα του Μπαρλά μου φαίνεται προσποιητό και κωμικό, με το πομπώδες ύφος, την κατάχρηση της λέξης «Ελλάδα» (αν μέτρησα σωστά, αναφέρεται οχτώ φορές!), τη βαριά στίξη, τα κεφαλαία και τα αλλεπάλληλα θαυμαστικά που θυμίζουν αναρτήσεις στο Διαδίκτυο.

Τα αρχιγράμματα κάθε στροφής είναι τυπωμένα με κόκκινο, ενώ το χαρτί έχει υδρογράφημα (δεν φαίνεται στο σκανάρισμα) του εισαγωγέα του χαρτιού. Η πίσω όψη του μονόφυλλου είναι, φυσικά, κενή.

.

Η αναφορά στο «ΧΡΥΣΟ γέρας», στον πρώτο στίχο, είναι προφανής υπαινιγμός στο ότι οι οπαδοί της εξόδου στον πόλεμο είχαν, υποτίθεται, εξαγοραστεί από τους συμμάχους.

Όπως όλα δείχνουν, ο Μπαρλάς έστειλε το μονόφυλλό του στον Λαπαθιώτη, για να τον πικάρει, και ο Λαπαθιώτης απάντησε με το μπιλιετάκι που βλέπετε πάνω αριστερά και που το παρουσιάζω εδώ σε μεγέθυνση και από τις δύο όψεις.

lapabill1lapabill2

15/9/16
Γυρίζοντας απ’ την Πάτρα, και φεύγοντας για Κρήτη, Σάμο, Μυτιλήνη, Θεσσαλονίκη με την «Ύδρα», βρήκα το χυδαίο και ποταπό ποίημά σου! Μόνη απάντηση τώρα που λάμπει το ΜΕΓΑ ΦΩΣ, και σε σένα, και στον Τενεκέ, που δουλεύεις, είναι το: – ΑΪ ΣΙΧΤΙΡ!
Ν.Λ.

Θα προσέξατε βέβαια ότι οι πιο χαρακτηριστικές φράσεις είναι υπογραμμισμένες με μπλε και κόκκινο, τα δύο από τα τρία χρώματα της γαλλικής σημαίας, που με το άσπρο του φόντου σχηματίζουν τη γαλλική τριχρωμία. Ο Τενεκές, γραμμένος μάλιστα με κεφαλαία, είναι φυσικά ο βασιλιάς Κωνσταντίνος (στον οποίο ο Λαπαθιώτης θα αφιερώσει, τον επόμενο χρόνο, ένα βίαιο ποίημα-κατάρα, ενώ το «που δουλεύεις» πρέπει μάλλον να διαβαστεί με την παλαιά σημασία «στον οποίο είσαι υποδουλωμένος».

Όπως είχε αναγγείλει (χωρίς να τηρεί κανόνες συνωμοτικότητας), ο 28χρονος Λαπαθιώτης έφυγε για Θεσσαλονίκη μαζί με τον πατέρα του και αργότερα ταξίδεψαν έως την Αίγυπτο, όπου έμειναν αρκετούς μήνες, για να συγκεντρώσουν πόρους και εθελοντές από την ανθηρή ελληνική παροικία. Οι σχέσεις του με τον Μπαρλά πρέπει πάντως να αποκαταστάθηκαν κάπως τα επόμενα χρόνια, αφού το 1938, όταν ο Λαπαθιώτης δημοσίεψε το τολμηρό «Επεισόδιο», ενοχλώντας το μεταξικό καθεστώς, στον Τάκη Μπαρλά, στέλεχος τότε της λογοκρισίας, απευθύνθηκε για να επανορθώσει, φιλικά αλλά ειρωνικά.

Κλείνω με μια βιβλιογραφική λεπτομέρεια. Ως τώρα, ξέραμε ότι η πρώτη χρονολογικά δημοσίευση της Κραυγής! του Λαπαθιώτη ήταν στον Νουμά στις 20 Αυγούστου 1916. Ωστόσο, ο φίλος Βάσιας Τσοκόπουλος ανακάλυψε και μου έστειλε μιαν ακόμα δημοσίευση που προηγείται κατά λίγες μέρες, στην πειραϊκή καθημερινή εφημερίδα «Νέον θάρρος» στις 11 Αυγούστου 1916. Οπότε, η πρώτη δημοσίευση της Κραυγής! προηγείται από την κήρυξη του κινήματος της Εθνικής Άμυνας. Μέχρι τώρα έχω εντοπίσει άλλες οκτώ δημοσιεύσεις μέσα στο 1916 και στις αρχές του 1917, ενώ δεν έχω πάψει να ελπίζω ότι στα έντυπα της εποχής θα βρεθούν και αθησαύριστα ποιήματα του Λαπαθιώτη (έχω βρει τουλάχιστον ένα) -ώστε να τα παρουσιάσω κάποιαν άλλη 8η Ιανουαρίου!

Μια έκτακτη εκδήλωση: Σήμερα στις 6 μ.μ. θα δώσω διάλεξη στην αίθουσα Ε του ΜΙΘΕ στην Πανεπιστημιούπολη (Άνω Ιλίσια) με θέμα «Μύθοι και αλήθειες για την ελληνική γλώσσα«.

Advertisements

44 Σχόλια to “Μια άλλη κραυγή -εις μνήμην Ναπολέοντα Λαπαθιώτη”

  1. spiral architect said

    Καλημέρα. 🙂
    Ιδού και ο επώνυμος φανατισμός σε έγγραφα των αρχών του προηγούμενου αιώνα μεταξύ πνευματικών ανθρώπων. 😉
    Και ύστερα κατηγορούμε τα σκουπιδοσχόλια (και με γκρίκλις!) κάτω από αναρτήσεις στρατευμένων και μη ιστολογίων του σήμερα … 🙄

  2. Yannis said

    Καλημέρα.
    Και τα 2 στιχουργήματα είναι άσχημα κατά τη γνώμη μου.
    Προφανώς, του Λαπαθιώτη είναι καλύτερο, αλλά αυτή η αφέλεια να παρουσιάζει την «Αγία» Γαλλία…
    Δείχνουν ό,τι έγραψε ο Σπάιραλ κι ακόμη ότι εκείνη την εποχή οι στίχοι σε φιλολογικά ή άλλα έντυπα είχαν μια κάποια βαρύτητα στον τομέα της προπαγάνδας. Δε νομίζω τέτοιου είδους στίχοι να είχαν κάποια τύχη μετά το Β΄ΠΠ.

    «βυθάμε μες στις λάσπες, κι ως το γόνα,»
    Αυτή η μεταφορά θα αποδεικνυόταν κυριολεξία για τους στρατιώτες στα χαρακώματα του μετώπου της Μακεδονίας.

  3. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια!

    Ο Λαπαθιώτης ήταν γαλλόφιλος, ομολογουμένως.

  4. Δεν ξέρω από ιστορικής πλευράς-γιατί δεν ασχολούμαι- αλλά απ’ τη μεριά της στιχουργικής τι να πω…αριστουργήματα και τα δύο και με λεπτές εκφράσεις (κνώδαλα, μπάσταρδοι) από δε ακουστικοαισθητικής πλευράς αυτό το «πράα» με αποτελείωσε.

  5. Γς said

    2:
    >“βυθάμε μες στις λάσπες, κι ως το γόνα,”

    Οχι μόνο του μετώπου της Μακεδονίας μα και όλου του Α΄ ΠΠ.

    – Τι κάνατε σήμερα;
    -Σάϊενς, ινγκλις και χίστορι.
    -Πως πήγε;
    -Καλά, Αλλά για πες μου μπαμπά, ποιος ήταν ο «Γουόρ Γουόρ Ουάν»;

    [ World War One ]

  6. Yannis said

    3. Το μέτωπο της Μακεδονίας αφορούσε τους Ελληνες για τους οποίους γράφτηκε το σονέτο.

    Απορία: Τελικά, λάβατε τις ευχές μου στον Κάκτο;

    Αλλη απορία: Πέρα από το «Της Αμύνης τα παιδιά», υπάρχουν κάποιοι στίχοι ή τραγούδια που να (δια)σώθηκαν από την περίοδο του Διχασμού;

  7. spiral architect said

    @6: … Πέρα από το “Της Αμύνης τα παιδιά”, υπάρχουν κάποιοι στίχοι ή τραγούδια που να (δια)σώθηκαν από την περίοδο του Διχασμού;
    Καλή ερώτηση! 😉

  8. Αριστείδης Καρατζόγλου said

    Τελικά οι δύο κύριοι βρέθηκαν στα χαρακώματα που τόσο τους άρεσαν ή λερώθηκαν μόνο με μελάνι;

  9. Yannis said

    8. Επίσης, καλή ερώτηση!

  10. Alexis said

    Καλημέρα.
    #0: «παρόλο που ο Λ. Λαπαθιώτης είχε παλιότερα συγκρουστεί με τον Βενιζέλο, είχε φυλακιστεί σύντομα κατηγορούμενος για συνωμοσία και είχε αποστρατευτεί»
    Μήπως είναι προτιμότερο το «είχε φυλακιστεί για λίγο»;

  11. spiral architect said

    @6:: Του οποίου τραγουδιού και της πιο γνωστής διασκευής του ο τραγουδιστής μάς άφησε χρόνους μόλις πέρσι τη δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων.

  12. Γς said

    >Η χώρα σε λίγο θα χωριστεί σε δύο κράτη, το κράτος της Θεσσαλονίκης που θα κηρύξει τον πόλεμο στις Κεντρικές Δυνάμεις και το κράτος των Αθηνών

    Επιστρατευμένος ανατρίχιασα με τη σκέψη μιας επανάληψης της ιστορίας το 1974 στη Μακεδονία και άρχισα να σκέφτομαι πως μπορώ να λιποτακτήσω και να το σκάσω, προς τα Βουλγαρικά σύνορα.

    6 @ Yannis

    Σε ευχαριστώ Γιάννη και Χρόνια Πολλά. Δεν κατάλαβα ότι ήσουν εσύ ο Ανώνυμος σχολιαστής
    😉

  13. Yannis said

    12. Να ‘στε καλά!
    Για την Ιστορία: Ποιος ήταν ο Ταξίαρχος; Πότε αποστρατεύτηκε; Ισως να ήταν «σταγονίδιο» και να έγινε και Αρχηγός.

    8. Ο Μπαρλάς, μάλλον, όπως φαίνεται από http://www.biblionet.gr/author/14556/Τάκης_Μπαρλάς
    Ο Λαπαθιώτης υπηρέτησε ως ανθυπολοχαγός-διερμηνέας στην Αίγυπτο μέχρι το 1921 σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια.

    Ο Νικοκύρης είναι πιο αρμόδιος να απαντήσει.

  14. Γς said

    13:
    Πλατής λεγόταν. Και μας είχε κάνει κι άλλα τρελά (νούμερα). Θα τον ξαναβάλω στον Κάκτο: «Ο Πλατής σε νέες περιπέτειες»
    😉

  15. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    6: Υπάρχουν και άλλα αμυνίτικα τραγούδια, αλλά δεν τα ξέρω.

    8-13: Ακριβέστερα, ο Λ. υπηρέτησε ανθυπολοχαγός-διερμηνέας ως το 1921 αλλά στην Αίγυπτο ήταν μόνο το πρώτο εξάμηνο του 1917

  16. sarant said

    10: Δεν έχεις άδικο, το άλλαξα.

  17. IN said

    13, 14: Ο ταξίαρχος του Γς ήταν, προφανώς, ο Ι. Πλατής. Δεν ξέρω αν ήταν ‘σταγονίδιο’ αλλά δεν έγινε αρχηγός. Σύμφωνα με αυτή εδώ την εφημερίδα αποστρατεύτηκε στις 8 Σεπτεμβρίου 1974, με το βαθμό του Υποστρατήγου, μαζί με πολλούς άλλους μεταξύ των οποίων και ένας… Δημήτριος Ιωαννίδης (ναι, ο γνωστός!). Επειδή ο Ιωαννίδης ήταν γνωστός ως ταξίαρχος την εποχή της παντοδυναμίας του, ενώ στο δημοσίευμα αναφέρεται ως υποστράτηγος, υποθέτω ότι, όπως γίνεται παραδοσιακά στο στρατό, τόσο αυτός (Ιωαννίδης) όσο και ο Πλατής πήραν τον επόμενο βαθμό και ταυτόχρονα αποστρατεύτηκαν.

  18. Ηλεφούφουτος said

    Πολύ ενδιαφέρον εύρημα αλλά ίσως όχι για την επέτειο του θανάτου του ποιητή· τον αδικεί το γλοιώδες γαλλοδουλικό στιχούργημα
    («…σ’ εμάς, που, κνώδαλα, μπροστά της…» – μη χέσω!).

    Ούτε πατριδοκαπηλικό λες ένα στιχούργημα (του Μπαρλά λέω) που απλώς λέει ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να πουληθεί.

  19. sarant said

    18: Η λαπαθιωτική «Κραυγή» ήταν γνωστή και την έχουμε παρουσιάσει κι εδώ και έχει τη θέση της στην ιστορία της ποίησης, δεν είναι εύρημα.

    Η «αντικραυγή» του Μπαρλά, που είναι το εύρημα, διακηρύσσει πως η Ελλάδα δεν πρέπει να πουληθεί (διάβαζε: να πουληθεί στην Αντάντ) -για να την πουλήσει ευκολότερα στην άλλη παράταξη. Άρα, πατριδοκαπηλική.

  20. # 17

    ώστε έπαιρναν και βαθμό φεύγοντας από τον στρατό ενώ εγώ σημαιοφόρος στο ναυτικό φεύγοντας ξέπεσα σε αρχικελευστή, γ@μώ την αδικία μου !

  21. Yannis said

    17. Μπράβο! Βρήκα αρκετούς στρατιωτικούς με αυτό το επώνυμο, αλλά όχι αυτόν.
    Αρα, δεν ήταν «σταγονίδιο» (=από αυτούς που ξέμειναν μετά το κίνημα της πυτζάμας).
    Μάλλον, θεωρήθηκε «ποταμός» κι αποστρατεύτηκε από τους πρώτους.

    18. Ηταν όμως γνήσια τα αισθήματά του προς τη Γαλλία.

    Τώρα παρατήρησα ότι κάτω από τη ρήση του Κωνσταντίνου ο Μπαρλάς γράφει «ο Βασιλεύς και Κύριός μου»!
    Θυμίζει ψαλμό…

    Ισως να είμαστε κάπως άδικοι, τελικά. Κρίνουμε με τα σημερινά μέτρα τα πάθη εκείνης της εποχής.

  22. Ηλεφούφουτος said

    19 την «αντικραυγή» εννοούσα κι εγώ ως εύρημα αλλά λέω ότι μας κάνει να θυμηθούμε την Κραυγή, η οποία φυσικά έχει τη θέση της στην ιστορία της ποίησης και της προσωπικής πορείας του ποιητή, όπως π.χ. καθετί μη τιμητικό στην προσωπική πορεία του οποιουδήπε αλλά δεν το μνημονεύεις ξερωγώ στα εβδομηντάχρονά του.

    Το «για να την πουλήσει ευκολότερα στην άλλη παράταξη» δεν προκύπτει πουθενά απ την Αντικραυγή. Με την ίδια λογική κι ο Λαπαθιώτης μπορεί να θεωρηθεί α πριόρι πουλημένος στην Αντάντ και όχι αφελής γαλλοτραφής.
    Αλλά εσύ λες «οι οπαδοί της εξόδου στον πόλεμο είχαν, *υποτίθεται*, εξαγοραστεί από τους συμμάχους.»
    Εδώ που τα λέμε είναι γνωστό ότι οι Αγγλογάλλοι έδιναν πολύ χρήμα τότε για να εξαγοράζουν εφημερίδες, δημοσιογράφους και απλούς πρακτορίσκους.

  23. Yannis said

    20. Και τώρα παίρνουν βαθμό όταν αποστρατεύονται. Πρέπει να συντρέχουν κάποιες συνθήκες κι, αν δεν απατώμαι, μένουν στην υπηρεσία με το νέο βαθμό για ένα μήνα.

    19. Καλά, λες να καταλάβαινε ο Μπαρλάς κι οι περισσότεροι υποστηρικτές του Βασιλιά ότι, αν δεν πουλιόταν στην Αντάντ η Ελλάδα, θα πουλιόταν στις Κεντρικές Αυτοκρατορίες;
    Εχουμε κάποιο τεκμήριο για τη γερμανόδουλη στάση του Μπαρλά;

  24. Ηλεφούφουτος said

    21 Μα δεν κρίνω το Λαπαθιώτη από αυτό.
    Όταν σκέφτομαι τον εαυτό μου στην ηλικία του Λαπαθιώτη μπορώ κι εγώ να θυμηθώ πράγματα τα οποία σήμερα με ξενίζουν.
    Δεν θα ήθελα όμως να τα μνημονεύσει κάποιος π.χ. στα εκατόχρονα από τη γέννηση του διαπρεπούς μελετητή της αζτεκικής φιλολογίας Ηλεφούφουτου.

  25. Yannis said

    24. Η παρατήρησή μου ήταν γενική (και περιελάμβανε περισσότερο τον εαυτό μου).

    Οσο για τα εκατόχρονα από τη γέννησή σου, ο Σαραντάκος ή η κόρη (που στο μεταξύ θα έχει γίνει φιλόλογος), θα κρίνουν 🙂

  26. sarant said

    22-23: Και ο βαρόνος Σενκ (Σεγκ με την ορθογραφία της εποχής) έδινε άφθονο χρήμα.

  27. Yannis said

    26. Ο Μπαρλάς ή ο Λαπαθιώτης τα έπιαναν; Μου φαίνεται ότι εκεί θα έπρεπε να περιορίσουμε το ερώτημα.
    Αλλά πού να βρίσκουμε τέτοια στοιχεία τώρα… Αθώοι λόγω αμφιβολιών.

    Καλή επιτυχία στο ΜΙΘΕ με τους μύθους για τη γλώσσα! Θα μαγνητοσκοπηθεί η εκδήλωση;

  28. Dimitris said

    «…υπέρ της εξόδου στον πόλεμο..»
    Δεν ήξερα ότι λέγεται και έτσι, εγώ υπέρ της εισόδου στον πόλεμο θα σκεφτόμουνα

  29. Βαγγέλης said

    Καλησπέρα, ενδιαφέρον αλλά (συμφωνώ με τον Ηλεφούφουτο), όχι για τα 70χρονα από τον θάνατο του Λαπαθιώτη.

  30. leonicos said

    Αρχίζω να συμπαθώ τον Λαπαθιώτη.

  31. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Ἁπλῶς νὰ σημειώσω ὅτι τὸ ὑδατογράφημα, συνήθως, εἶναι τῆς χαρτοποιΐας – ὄχι τοῦ εἰσαγωγέα, νομίζω.

  32. munich said

    Πρώτα να ομολογήσω ότι ελάχιστα γνωρίζω την ελληνική ιστορία της περιόδου που συζητάμε. Οι σχολικού επιπέδου γνώσεις μου με έκαναν να πιστεύω ότι ολος ο κόσμος ήταν ορθώς βενιζελικός και μόνο το παλάτι και κάποιοι παρατρεχάμενοι αντι.(όπως κάποιοι αφελώς πίστευαν ότι στην εθνική αντίσταση συμμετείχε σύσσωμος ο λαός ή ότι στο Πολυτεχνείο κλείστηκαν όλοι οι έλληνες φοιτητές).
    όταν διάβασα το «Ξιφιρ Φαλέρ» της Κακουρη που παρουσιάζει κάπως την άλλη άποψη έπεσα από τα σύνεφα!

    Για τα ποιήματα που παραβάλλονται σήμερα έχω να παρατηρήσω ότι για κάποιον που δεν ξέρει το μπάκράουντ των δημιουργών είναι το ποιήμα του Λαπαθιώτη που φαντάζει γλοιώδες και δουλεπρεπέστατο, παρότι ποιητικά ανώτερο από το ποιήμα του άγνωστου Μπαρλά το οποίο είναι μεν παιδιαρώδες, αλλά σα να υψώνει πατριωτικό ανάστημα.

    δεν σκαμπάζω πολλά από ποιήση και δεν γνωρίζω σύγχρονους έλληνες ποιητές. Ποια θα ήταν όμως η αντίδρασή μας σήμερα αν κάποιος δημοσίευε ένα παρόμοιο ποίημα με του Λαπαθιώτη και όπου αντικαθιστούσε τη Γαλλία με τη Γερμανία; Θα μου πείτε η ιστορία θα κρίνει ποιοι τελικά είναι οι πατριδοκάπηλοι…

  33. gryphon said

    28
    Oπως το καταλαβαινω εγώ το μεσα στην περιπτωση μας ειναι η ουδετερότητα.Οποτε βγαινουμε «εξω» στον πολεμο δηλαδη.
    Και ετσι λεγεται γενικα.Βγηκε στο κλαρι. βγηκε στο βουνο (ανταρτης κλπ) και βγηκε (μια χωρα) στον πολεμο.

    Για το γενικότερο θεμα η δικη μου γνωμη ειναι οτι διαχρονικά οι αγγλοι κυριως και σε μικροτερο βαθμό οι γαλλοι αποδειχθηκαν πολυ ικανοτεροι ραδιουργοι απο τους γερμανους που φαινεται οτι δεν τοχουν να μπορουν να κρυβονται η να δρουν παρασκηνιακα.
    Ετσι οι γερμανοι ειναι καταδικασμενοι να ειναι παντα δακτυλοδειτουμενοι και αντιπαθεις .
    Κατα τήν γνωμη μου σε ολα οσα συνεβησαν στην Ελλαδα ακομη και τα τελευταια 100 χρονια μονο απο τον διχασμο την Μικρασιατικη καταστροφη τους παγκοσμιους πολεμους στον εμφυλιο στο Κυπριακο κλπ οι φιλοι μας οι αγγλοι εχουν διαδραματισει πολυ βρωμικο ρολο και πολλες απο τις ολεθριες επιλογες μας και τις συμφορες που ακολουθησαν οφειλονται και σε αυτους και δεν τους εχει χρεωθει οσο θα επρεπε.Εννοω στο κρατος τους και την πολιτικη τους.

  34. Γιωργής Λασκαρίδης said

    Το Google ξεπέρασε τους πάντες και τα πάντα.
    Μάθετε αμαθείς, εσείς!!!! Σαν σήμερα γεννήθηκε, πριν από 106 έτη, Ο επαναλαμβάνω Ο Σιμόν ντε Μποβουάρ.
    Αμελέστατοι!

  35. sarant said

    Eυχαριστώ πολύ για τα νεότερα, έλειπα στο ΜΙΘΕ (και σε ταβέρνα μετά) και γενικά απόψε ήταν μια δύσκολη βραδιά για όποιον κυκλοφορούσε εποχούμενος στην Αθήνα.

    34: Ωχ, ρεζίλι έγιναν!

    33: Κι εγώ έτσι το καταλαβαίνω, εξόδου από την ουδετερότητα.

  36. Γς said

    34:
    >Ο Σιμόν ντε Μποβουάρ

    Ο Γαλλος συγγραφέας, φιλόσοφος και φεμινίστής, σύντροφος της διάσημης υπαρξίστριας φιλοσόφου Jeanne-Pauline Sartre,

  37. # 34, 36

    Ε θα σκέφτηκε πως το Σιμόν προκύπτει από το Κίμων και μπερδεύτηκε…

  38. spiral architect said

    @34 – 37: Και ο Σιμόν ντε Μποβουάρ ήρθε για να παραμείνει!
    Τι να κάνουν και οι μηχανές; Μπερδεύονται με τα άρθρα στα κύρια πρόσωπα, άσε που τα θαλασσώνουν στην αναγνώριση προσώπων, γιατί αυτές οι Γαλλίδες κουρευόντουσαν σαν άντρες. 😀

  39. Γς said

    34-38:

    Μπέρδεψε τον Σιμόν ντε Μποβουάρ με τonν Σιμόν ντε Μπολιβάρ.
    .
    Κι έστειλα πέρυσι τα felicitación
    για τα 200 χρόνια που γιόρταζαν (από το θάνατο) του Simon Bolivar στην ανιψιά μου την Maria Elena de Caktos στην Βενεζουέλα

  40. Ν.ΦΑΣΟΥΛΗΣ said

    Ευχαριστώ κε Σαραντάκο για την αναφορά που κάνατε στο ονομά μου. Είστε δεοντολογικά άψογος. Αυτή την ηθική αμοιβή περιμένουμε και εμείς οι μικροσυλλέκτες. Σε ότι αφορά τον δικηγόρο Λεόντιο Λεοντίου μπορώ να σας γράψω ένα μικρό βιογραφικό, σύμφωνα με τα τεκμήρια του μικρού αρχείου που κατέχω.

  41. sarant said

    Κύριε Φασούλη σας ευχαριστώ πολύ. Αν θέλετε γράψτε κάτι για τον Λ.Λεοντίου διότι δεν βρήκα τίποτα.

  42. Ν.ΦΑΣΟΥΛΗΣ said

    Κε Σαραντάκο, ανταποκρίνομαι και συντάσσω το παρακάτω βιογραφικό-ιστορικό για το Λεόντιο Λεόντιο του Κων/νου. Γεννήθηκε το 1868 στην Αθήνα και το έτος 1916 δήλωνε ως επάγγελμα Διδάκτωρ του Δικαίου, συγγραφέας ιστορικών και εθνολογικών έργων. Ο πατέρας του την ίδια εποχή ασκούσε το επάγγελμα του Σχολάρχη, πιθανόν στη Ζάκυνθο. Ως συγγραφέας, στο διαδίκτυο, εμφανίζεται με τη μελέτη « Το Αλβανικό Ζήτημα», Αθήνα 1897 εκδόσεις Περρη. Την ίδια εποχή ήταν μέλος του « Εν Αθήναις Συλλόγου Αλβανικής Ενώσεως». Συμμετείχε ως εθελοντής στην απελευθέρωση της Ηπείρου το 1912-13 και ως έφεδρος Λοχίας του Πυροβολικού ήταν Διοικητικός Επίτροπος Φιλιπιάδας. Ήταν ανεψιός του Δ/ντη της Αστυνομίας Αθηνών, του γνωστού Μπαϊρακτάρη και ανεψιός του Αντιστράτηγου Δαγκλή , ξάδελφος της μητέρας του. Εργάσθηκε ως λογιστής στη Διοικ. Αστυνομία Αθηνών και Πειραιώς και ως Γραμματέας α΄ τάξεως στο Υπουργείο Δικαιοσύνης με υπουργό τον Ρωμάνο.
    Κατά την περίοδο του Μ. Διχασμού εμφανίζεται ως προϊστάμενος του δικαστικού τμήματος του πολιτικού γραφείου του αρχηγού των Φιλελευθέρων Ελλήνων Ελευθερίου Βενιζέλου. Ήταν μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Εθνικού Συνδέσμου Ελλήνων Επιστράτων, με πρόεδρο τον υποστράτηγο Λ. Λαπαθιώτη. Ακόμα ήταν αυτός που συνέτασσε τα φύλλα ποιότητας των μελών του εν λόγω Συνδέσμου. Μαζί με τον κατά δέκα χρόνια μικρότερο αδελφό του Διονύσιο και κάποιο Σούρβο Κων/νο κατηγορήθηκαν, καταδικάστηκαν, φυλακίσθηκαν και εξέτισαν την ποινή τους στις φυλακές Αβέρωφ, μέχρι …του έτους 1917, για οπλοκατοχή και για εσχάτη προδοσία. Κατηγορούσε δημόσια, με την έκδοση σχετικών φυλλαδίων, τον τότε δήμαρχο Αθηναίων Σπύρο Μερκούρη ό,τι άνθρωποί του επιδίωκαν να δολοφονήσουν τον ίδιο και τον αδελφό του. Γνώριζε τη γαλλική γλώσσα και είχε άμεση επαφή με την Γαλλική Πρεσβεία στην Αθήνα και το Ναύαρχο – εισβολέα Φουρνέ. Μετά το έτος 1917 εμφανίζεται ως Νομάρχης στην Καλαμάτα. Επίσης φαίνεται να μην είχε οικογένεια και δήλωνε άγαμος.
    Αυτά κε Σαραντάκο, πιστεύω ότι έχω συντάξει πολλά στοιχεία από το δημόσιο και προσωπικό βίο του Λεόντιου Λεοντίου, μπορεί και περισσότερα από αυτά που συγκέντρωνε ο ίδιος, πριν από εκατό χρόνια περίπου, όταν φακέλωνε τα μέλη του Εθνικού Συνδέσμου Ελλήνων Επιστράτων.
    Ιδιαίτερη προσωπικότητα ήταν και ο αδελφός του Διονύσιος, ο οποίος έφερε τον τίτλο του Ταγματάρχη της Αυτονόμου Ηπείρου.

  43. sarant said

    42
    Σας ευχαριστώ. Μέχρι τώρα νόμιζα ότι το επώνυμο είναι Λεοντίου, αλλά αν καταλαβαίνω καλά είναι Λεόντιος;

    Για τους επιστράτους του Λ. Λαπαθιώτη δείτε αυτό το γουστόζικο σημείωμα:
    https://sarantakos.wordpress.com/2011/09/10/lezantes/

  44. Ν.ΦΑΣΟΥΛΗΣ said

    Ναι,υπογράφει ως Λεόντιος Κ.Λεόντιος.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: