Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Έντυπα και διανοούμενοι της Μυτιλήνης

Posted by sarant στο 8 Απριλίου, 2014


mimis_jpeg_χχsmallΕδώ και κάμποσο καιρό έχω αρχίσει να δημοσιεύω, κάθε δεύτερη Τρίτη, αποσπάσματα από το βιβλίο του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης” (εκδ. Ερατώ, 1995, εξαντλημένο), που είναι μια βιογραφία του παππού μου, του Νίκου Σαραντάκου (1903-1977), ο οποίος είχε το ψευδώνυμο Άχθος Αρούρης (που είναι ομηρική έκφραση και σημαίνει ‘βάρος της γης’). Η σημερινή είναι η δέκατη τρίτη συνέχεια και κανονικά ήταν να δημοσιευτεί την περασμένη Τρίτη, τελικά όμως την εκτόπισε το Μηνολόγιο, αφού είχαμε πρώτη του μηνός.  Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ.

Βρισκόμαστε στο τέταρτο κεφάλαιο του βιβλίου, που έχει τον γενικό τίτλο “Ένας μέτοικος στη Μυτιλήνη του μεσοπολέμου” και παρακολουθεί τη ζωή του παππού μου από το 1928 που παντρεύτηκε τη γιαγιά μου, την Ελένη Μυρογιάννη, και εγκαταστάθηκε στη Μυτιλήνη.

Από την πρώτη χρονιά της οριστικής εγκατάστασής του στη Μυτιλήνη άρχισε να δημοσιεύει χρονογραφήματα στο “Βούρδουλα” και στο “Δημοκράτη”, εφημερίδες που εξέδιδε ο Κωνσταντινοπολίτης Τέρπανδρος Αναστασιάδη. Δε δέχτηκε να συνεργαστεί με τον “Ταχυδρόμο” του Λευκία λόγω της αντιπάθειας που είχε για τον Μυριβήλη. Η συνεργασία του με λεσβιακά έντυπα ήταν ακόμα ένα βήμα για την αποδοχή του από τους ντόπιους, γιατί όλοι αναγνώρισαν πως «είχε πένα».
Την αναγνώριση της αξίας του από τη λεσβιακή διανόηση την κέρδισε με το σπαθί του, γιατί ποτέ του δεν προσπάθησε να γίνει αποδεχτός κολακεύοντας τα ινδάλματά της, αντίθετα μάλιστα αμφισβητούσε ανοιχτά τον επιφανέστερο εκπρόσωπό της, τον Μυριβήλη, και κορόιδευε ασεβέστατα δυο από τα μεγαλύτερα είδωλα των Μυτιληνιών, τον Ψυχάρη στη λογοτεχνία και τον Παπανδρέου στην πολιτική. Τους θεωρούσε και τους δύο θορυβοποιούς χωρίς πραγματική αξία. Αντίθετα δεν έπαυε να διαλαλεί την αγάπη του για τον Παπαδιαμάντη και τον Καβάφη, τους οποίους οι μυτιληνιοί φίλοι του, στην πλειοψηφία τους, τους απέρριπταν σαν «καθαρευουσιάνους».

Τον Παπαδιαμάντη ο Νίκος τον λάτρευε, ενώ με τον Καβάφη, που τον θεωρούσε τον μεγαλύτερο ποιητή του αιώνα, είχε κάποια αλληλογραφία. Του είχε στείλει δυο γράμματα εκφράζοντας το θαυμασμό του για το έργο του κι ο μεγάλος Αλεξανδρινός του ’χε στείλει μερικά ποιήματά του, που τύπωνε και κυκλοφορούσε εκτός εμπορίου σε δίφυλλα, πολλά με ιδιόχειρες διορθώσεις του.

Στους τρικούβερτους φιλολογικούς καβγάδες που γίνονταν είτε σπίτι του είτε σε σπίτια άλλων φίλων, ιδίως στου Στρατή του Παπανικόλα και του Αντωνάκη του Καλλιπολίτη, ο ποιητής υποστήριζε με ύφος αυθεντίας, που δαιμόνιζε τους συνομιλητές του:
«Σε πενήντα χρόνια τον Ψυχάρη σας δε θα τον διαβάζει κανένας, ενώ τον Καβάφη θα τον μελετούν σε ειδικά ινστιτούτα και του Παπαδιαμάντη θα τούχουνε στήσει αγάλματα».

Και για να τους κουρντίσει ακόμα περισσότερο, πρόσθετε:
«Έτσι τουλάχιστον πιστεύω ως τραπεζικός και ραδιοτεχνίτης».

Σύντομα απόκτησε δική του στήλη στο “Δημοκράτη”, τους Μυτιληναϊκούς Περίπατους, μικρά χρονογραφήματα σε γλώσσα μικτή, σαν του Νιρβάνα και του Μελά και σε ύφος εύχαρι και παιγνιώδες. Εκτός από τους Μυτιληναϊκούς Περίπατους δημοσίευσε αρκετές αναμνήσεις του από τη Μάνη, γεμάτες νοσταλγία για τον τόπο του.

Πολλές φορές, χωρίς να εγκαταλείπει το παιγνιώδες ύφος, καταπιανόταν με σοβαρά θέματα, όπως για το αν ο αθλητισμός και ειδικά το ποδόσφαιρο, αποτελεί μέσο διαπαιδαγώγησης των νέων. Υποστήριζε πως όχι, και προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Κλεάνθη του Παλαιολόγου και κατ’ ακολουθία σειρά απαντήσεων και ανταπαντήσεων στο επίμαχο χρονογράφημα.Φυσικά δημοσίευε στο “Δημοκράτη” και πολλά ποιήματα κυρίως σατιρικά.

Όταν ιδρύθηκε ο Φιλοτεχνικός Όμιλος Μυτιλήνης (ΦΟΜ), ο ποιητής έγινε από τους πρώτους μέλος του. Εκεί γνωρίστηκε και συνδέθηκε με φιλία με τον, αρχαιολόγο κατ’ επάγγελμα αλλά θεατράνθρωπο (μ’ όλη τη σημασία του όρου) κατά κλίσιν, Στρατή Παρασκευαΐδη, ο οποίος πρωτοστάτησε στη δημιουργία θεατρικού τμήματος, αναλαμβάνοντας ο ίδιος τη σκηνοθεσία των έργων που θα παρουσίαζε ο ΦΟΜ. Ήταν πραγματικά προικισμένος σκηνοθέτης και εξαίρετος δάσκαλος της υποκριτικής και της απαγγελίας.
Ο Στρατής εμπιστεύτηκε στον Νίκο το ρόλο του Λαουντίζι στο Έτσι είναι αν έτσι νομίζετε του Πιραντέλο και το ρόλο του Κύπριου στη Βαβυλωνία του Βυζάντιου. Αν πιστέψουμε τις κριτικές που δημοσιεύτηκαν στις εφημερίδες της εποχής, οι παραστάσεις είχαν μεγάλη επιτυχία. Στην παράσταση του έργου του Πιραντέλο, που ανέβηκε σε συνεργασία με τη Χορωδία Μυτιλήνης, φροντιστής της σκηνής ήταν ο Παπανούτσος ενώ έναν από τους γυναικείους ρόλους τον κράτησε η γυναίκα του. Στο έργο έπαιξαν επίσης ο Στρατής ο Παπανικόλας και ο Βαγγέλης ο Καραγιάννης.

Γύρω από τον ΦΟΜ δημιουργήθηκε μια εύθυμη συντροφιά, ψυχή της οποίας ήταν ο Στρατής ο Παπανικόλας κι ο Νίκος ο Σαραντάκος, με ιδιαίτερη επίδοση στις φάρσες, στα σατιρικά ποιήματα και στα καλαμπούρια. Είχαν επίσης καθιερώσει στις γιορτές να προσφέρουν μόνο «πραχτικά» και «χρήσιμα» δώρα, η πρακτικότητα κι η χρησιμότητα των οποίων ήταν στην κρίση τους. Έτσι μια φορά αντί για συνήθη ανθοδέσμη, ο Νίκος προσέφερε στην οικοδέσποινα που του άνοιξε την πόρτα ένα μπουκέτο από αγκινάρες, κολοκυθοκορφάδες και λαχανίδες, με ωραιότατο είναι αλήθεια περιτύλιγμα.

Κάποτε ο ΦΟΜ κάλεσε στη Μυτιλήνη τον βαρύτονο Θάνο Μέλλο, αδελφό του Ηλία Βενέζη, για ένα ρεσιτάλ στην Αίθουσα του Λεσβιακού. Ο ποιητής με την παρέα του τα πίνανε από νωρίς σε μια ταβέρνα και κατά τις δέκα πήγανε για το ρεσιτάλ εν ευθυμία διατελούντες. Ανέβηκαν στη γαλαρία και ο Αλέκος ο Κοντήβεης κρέμασε σε κοινή θέα ένα εκκρεμές που του ’χανε δώσει για επισκευή και το ’σερνε μαζί του, ενώ ο Νίκος με τον Στρατή τον Παπανικόλα φώναζαν στο βαρύτονο να τραγουδήσει το Γελεκάκι. Έγινε φυσικά μέγα σκάνδαλο.

axt-proskΣτην πρώτη επέτειο του γάμου του κυκλοφόρησε την εξής πρόσκληση, όπου παίζει επιδέξια με τις ομόηχες λέξεις:
ΠΡΟΣΚΛΗΣΙΣ

Εν ζεύγος (ορθογωνίων) τρυγόνων εορτάζον την πρώτην επαίτειον των Μπακιρένιων Γάμων του

ΚΑΛΕΙ

πάντας τους Συγγενείς και φίλους όπως ευαρεστούμενοι συνοδεύσωσι την εκφοράν γενησομένη εν την οικία του κει μένει εν τη Συνοικία του αγίου Σημαιών.

Στο χαρτί της πρόσκλησης, που φιλοτέχνησε ο ίδιος, είναι ζωγραφισμένα δυο τρίγωνα και η εικόνα του Αγίου Συμεών πλαισιούμενη από δύο σημαίες.

Ακολουθεί σε παρένθεση η, τυποποιημένη για την εποχή, υπενθύμιση: Ιδιαίτεραι προσκλήσεις δεν θα σταλούν, και πιο κάτω η υπόσχεση: Μεταξύ μας: Θα έχει και ούζο με μεζέδες προπολεμικούς. Αρχίζει 6-1/2 την Κυριακή το βράδυ, ενώ υπάρχει και χώρος για υπογραφές των προσκεκλημένων, που δηλώνουν ότι … έλαβον γνώσιν, όπως γινόταν με τα υπηρεσιακά έγγραφα στην τράπεζα όπου δούλευε ο ποιητής.

Δική μου σημείωση:

Στις Καβαφικές εκδόσεις του Γ. Π. Σαββίδη, όπου απαριθμούνται οι «εκδόσεις» των μονοφύλλων του Καβάφη και ο κατάλογος των παραληπτών τους, υπάρχει πράγματι, σε δυο σημεία (σελ. 275 και 281) και το όνομα του παππού μου, τη μια φορά παρατονισμένο («Ν. Σαραντακός, Μυτιλήνη»). Μια πληροφορία που δεν τη γράφει στο βιβλίο ο πατέρας μου, αλλά τη θυμάμαι από τον παππού είναι ότι ο Καβάφης δεν του έστειλε τα ποιήματα αμέσως· ρώτησε πρώτα τους Μυτιληνιούς γνωστούς του, και τα έστειλε μέσω αυτών μόνο όταν αυτοί βεβαίωσαν ότι ο παραλήπτης ξέρει να τα εκτιμήσει.

Θα επισημάνω επίσης την αναφορά σε «προπολεμικούς» μεζέδες. Η εποχή πριν από τον πόλεμο, τον πόλεμο του 1914-18 βέβαια, είχε αναχθεί σε πρότυπο αφθονίας και ευημερίας.

48 Σχόλια to “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Έντυπα και διανοούμενοι της Μυτιλήνης”

  1. Νέο Kid Στο Block said

    Και με τα καβαφικά -προς Αρούρην-ποιήματα ;; ΔΕΝ θα τα ποστάρεις;
    (εκτός ,αν τα κρατάς για σπέσιαλ καταστάσεις..) 🙂

  2. Νέο Kid Στο Block said

    To ζεύγος ορθογωνίων ,είχε κάποιον υπαινιγμό; (ξερω γω πολιτικό, κοινωνικό)
    Ασε που ο παππούς (το μεγάλο τρίγωνο) είναι καταφανέστατα οξυγώνιο (και οξύνοο 🙂 )

  3. Ορεσίβιος said

    Ωραίο ρεπερτόριο. Πιραντέλο, Βυζάντιος… Και ενδιαφέρουσα συνέργεια του ΘΟΜ με τη Χορωδία Μυτιλήνης! Υπάρχουν αναφορές σε άλλες παραστάσεις; Κι ο Παπανούτσος, ποιος; Ο Ευάγγελος;

  4. leonicos said

    Καταπληκτικό όπως πάντα
    Αφού δεν εμφανίστηκε ακόμα ο Γς. δεν διαμαρτύρομαι δημόσια όπως σε είχα απειλήσει (που δεν ήξερες από πριν πως είμαι φίνος και ωραίος)

  5. leonicos said

    Για 3 πήγαινα, 4 πήρα, αλλ’ αφού δεν είναι ο Γς…. ας είμαι και 24ος

  6. spiral architect said

    «Όταν είσαι πολύ νέος, το χιούμορ μπορεί να είναι μια άμυνα. Στη συνέχεια μπορεί να γίνει ένα όπλο».
    René Goscinny, 1926-1977, Ο δημιουργός του «Αστερίξ» και του «Λούκυ Λουκ»

    Kαλημέρα. 🙂

  7. leonicos said

    Αυτός περί άλλας (όχι Άλας) τυρβάζει

  8. leonicos said

    Κοιμήθηκε ψες αργά! Κάπου τραγούδαγε

  9. leonicos said

    Μπορεί να κόλλησε και σε κανέναν Κάκτο…

  10. leonicos said

    έτσι κι αλλιώς δεν φοβάται τ’ αγκάθια. το ΑΓΚΑΘΙ τι να φοβηθεί;

  11. leonicos said

    Έχω απογευματινά το Αττικό και πρέπει να πηγαίνω, αλλιώς θα τον περίμενα εδώ, στις επάλξεις…

  12. leonicos said

    @6 Σπειροειδή, ασφαλώς υπονοείς ότι το χρησιμοποιώ για άμυνα. ευχαριστώ. Μόνο ο Γς και Τζι μεγαλώνουν εδώ μέσα

  13. spiral architect said

    Επίσης:
    «Η κωμωδία είναι απλώς ένας αστείος τρόπος να είσαι σοβαρός».
    Peter Ustinov, 1921-2004, Βρετανός ηθοποιός

  14. spiral architect said

    @12: Για τον παππού τα γράφω. Για τα παιδία ισχύει το:
    «Η ασέβεια είναι εύκολη. Αυτό που είναι δύσκολο είναι να είσαι πνευματώδης». 🙂
    Tom Lehrer, 1928-, Αμερικανός μαθηματικός & τραγουδοποιός

  15. Γς said

    Ηλίας Βενέζης:

    «Ηταν η μέρα που γύριζα στη Μυτιλήνη από τα κάτεργα της Ανατολής. Η αποβάθρα ήταν γεμάτη κόσμο. Ολοι ήθελαν να μου σφίξουν το χέρι, να μου μιλήσουν, να με ρωτήσουν για τους δικούς τους, που είχαν μείνει στην απέναντι αιολική γη…

    Τότε πλησίασε ένας άγνωστος άνθρωπος, ο Μυριβήλης! Μου έσφιξε το χέρι και με ρώτησε:

    – Τι σκοπεύεις να κάνεις τώρα;

    – Να ξεχάσω! είπα απλά.

    – Πρέπει να τα γράψεις όλα.

    – Ολα; ρώτησα με αγωνία.

    – Ολα. «.

  16. Πολλά κι ενδιαφέροντα στο σημερινό απόσπασμα από μια εποχή που οι (περισσότεροι0 ΄άνθρωποι ήξεραν να ζήσουν.
    Ο Καβάφης μοίραζε τα ποιήματά του αλλά μετά όταν κάποιο από αυτά τοαπέρριπτε τα ζήταγε πίσω χωρίς να υου τα επιστρέφουν πάντοτε κάτι που τον πλήγωνε.
    Οι απόψεις περί ζωής και θανάτου των ποιημάτων από τον ποιητή τους διίστανται

  17. LandS said

    #2 Και τα δυο τρίγωνα είναι ορθογώνια. Έχουν σχεδιαστεί στις τρεις διαστάσεις. Ο παρατηρητής (εσύ δηλαδή) βρίσκεται σε απόσταση κάτω και αριστερά (νομίζω) . 🙂

    Εκείνη την εποχή το ξου πως το έγραφαν;

    Α! Για τα έγγραφα των σχολείων λαμβάνει γνώσιν ο κηδεμών, όχι των τραπεζών.

  18. Νέο Kid Στο Block said

    Το «Σε πενήντα χρόνια τον Ψυχάρη σας δε θα τον διαβάζει κανένας, ενώ τον Καβάφη 0α τον μελετούν σε ειδικά ινστιτούτα και του Παπαδιαμάντη θα τούχουνε στήσει αγάλματα» (διόρθωσε το 0 σε θ ,Νίκο!)
    είναι πάντως εκπληκτική προφητεία!
    (κανα στανταράκι στο λαχείο ή το ΠΡΟ-ΠΟ δεν είχε δώσει ο παππούς ρε σύ Νικοκύρη; Αλλά θα μου πεις, αν το είχε κάνει ,θα έτερχες τώρα στα Λουξεμβούργα… 🙂 )
    Eκπληκτικό και σοφό και το ««Έτσι τουλάχιστον πιστεύω ως τραπεζικός και ραδιοτεχνίτης»!

  19. Νέο Kid Στο Block said

    Eγώ βλέπω πολλά «κρυφά μυνήματα» (α ρε μπαγάσα ΝτανΜπράουν με πρόλαβες…και το χειρόγραφο Βόϊνιτς τόχει εργολαβία άλλος..) στην «Πρόσκλησις» . Το «ζέβγος» αποκλείεται να είναι τυχαίο ή ψυχαρισμός.
    http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%93%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BD%CE%B7%CF%82_%CE%96%CE%AD%CE%B2%CE%B3%CE%BF%CF%82

  20. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    1: Δυστυχώς τα καβαφικά μονόφυλλα χάθηκαν μαζί με πολλά άλλα έγγραφα στο τέλος της Κατοχής…

    2: Το «τριγώνων» είναι λογοπαίγνιο με το «τρυγόνων» (τρυγονιών), αλλά το ‘ορθογωνίων’ μάλλον τυχαίο είναι.

  21. spiral architect said

    Το σκοτεινό τρυγόνι

    Μάνα μου, εγώ ‘μαι τ’ άμοιρο, το σκοτεινό τρυγόνι
    όπου το δέρνει ο άνεμος, βροχή που το πληγώνει
    Το δόλιο όπου κι αν στραφεί κι απ, όπου κι αν περάσει
    δε βρίσκει πέτρα να σταθεί, κλωνάρι να πλαγιάσει.


    Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης

  22. Βλέπω πρόδρομος του Μποστ (τριγώνων, επαιτείον, Άγιος Σημαιών…) ο παππούς. Τίποτα δεν είναι τυχαίο! 🙂

  23. sarant said

    22: 😉

  24. Α, ειδικά για το «επαιτείον»: οι γονείς μου έχουν όντως ένα τέτοιο ζωγραφισμένο βάζο από το μαγαζί του Μποστ, «επί την επαίτειον των γάμων σας».

  25. sarant said

    Nαι: Κι εμείς εδώ είχαμε άρθρο για «επαιτειακά» γραμματόσημα!

  26. Νόστιμο κι αυτό τό απόσπασμα… Τρυφερές αναμνήσεις μιάς νειότης και μιάς εποχής!…

    Καλά και χαριτωμένα τά λογοπαίγνια τής Προσκλήσεως, αλλά τί νομίζετε; εκείνο τό πρώτον επίθετο στήν φράση «… και σε ύφος εύχαρι (sic) και παιγνιώδες» αποτελεί γλωσσικόν ολίσθημα ή ηθελημένη «διόρθωση» αντί τού «εύχαρες»; (Γιατί, άραγε, ο συγγραφέας δεν εχρησιμοποίησε τήν απλούστερη μορφή «σε ευχάριστο ύφος»;)

  27. munich said

    τι ωραία και νοσταλγικά όντως φαντάζουν όλα αυτά που δε ζήσαμε…
    Παντρεμένοι άνθρωποι και μαζεύονταν σε σπίτια, στήνανε γλέντια και φιλολογικούς καβγάδες αντί να κουτσομπολέυουν για ταβέρνες, φαϊ και τηλεόραση. Συμμετέχαν σε θεατρικές συντροφιές και αστειέυονταν με επαιτείους και αγίους…
    Τώρα άντε τίποτε πεφωτισμένοι συνταξιούχοι να τα κάνουν αυτά
    τςτςτς ζηλεύω λίγο

  28. sarant said

    27: Είδατε;

    26: Αν εύχαρις είναι συνώνυμο με ευχάριστος το συζητάμε, πάντως το ουδέτερο είναι «το εύχαρι»όπως και το εύελπι και φέρελπι κτλ. και όχι το εύχαρες.

  29. Και για τόν μεν Καβάφη, δεν έπεσε πολύ έξω ο πάππος σας. Αλλά για τόν καημένον τόν κυρ-Αλέξανδρο, πόοοοσα αγάλματα έχουνε στηθή;;;

  30. @ 28 (β΄) : — Δηλαδή, λέτε, ότι είναι «(ο, η) εύχαρις, (τό) εύχαρι»; Πώς κλίνεται τό ουδέτερο αυτό; γενική: «(τού) εύχαρους» ή «(τού) εύχαρι»;;;

  31. @ 30: —Σε κάτι τέτοια αρχαιοπρεπή δεν θά ‘πρεπε να τηρείται και η μακρότητα τής καταλήξεως για τόν τονισμό; Δεν θά ‘τανε ορθώτερος ο τύπος «(τού) ευχάρους»; Αλλά, κι εκείνα τά άλλα που αναφέρετε (τό εύελπι, τό φέρελπι) πώς κάνουν τήν γενική τους;;;

  32. atheofobos said

    H πρόσκληση γράφει Μπακίρινων και όχι Μπακιρένιων όπως το μέτεφερες.
    Ωραίο δε έιναι και ο Κηδεμών, που υπογράφει ότι έλαβε γνώση, όπως στο σχολείο, με τα χαρτιά που πηγαίναμε στον γυμνασιάρχη!

  33. sarant said

    31: Το εύελπι πρέπει να κάνει του ευέλπιδος, όπως και το αρσενικό. Το εύχαρι κάνει του ευχάριτος.

  34. # 29
    Για θνητούς, ‘Αδριάντες’ (σωστό ή Ανδριάντες)
    Για Θεούς και … ημίθεους, ‘Αγάλματα’

    Στη παραλία του Βόλου, πλησίον του Ιερού Ναού του Αγίου Κων/νου υπάρχει Αδριάντας του Παπαδιαμάντη .

    Βάλτε τώρα που … γυρίζει – Γνώμες .

  35. @ 33 : — Έχει καλώς. Ευχαριστώ!

  36. sarant said

    34: Δεν ήξερα ότι υπάρχει άγαλμα του Παπαδιαμάντη στον Βόλο.

    Πάντως, ανδριάντας. Αδριάντας δεν υπάρχει, μόνο Αδριανός, Αδριατική, Αδριανούπολη

  37. Γς said

    και αδρανοποίηση…

  38. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    33.>>Το εύχαρι κάνει του ευχάριτος
    Το εύχαρι, το λέω εύχαρο από καιρό,(κατά το άχαρο) ως συνώνυμο με το χαρωπό.Ούτε ξέρω αν υπάρχει κανονικά.Του εύχαρου, όπως άχαρου.
    36.>>άγαλμα του Παπαδιαμάντη στον Βόλο.
    Έτσι έχει άγαλμα κι ένας ορθόδοξος άγιος (των Γραμμάτων).

  39. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Τί ωραίες ανθρωποσυντροφιές γίνονταν!
    >> δημοσίευσε αρκετές αναμνήσεις του από τη Μάνη, γεμάτες νοσταλγία για τον τόπο του.
    Ας μου επιτραπεί :Ο παπούς Σαραντάκος μακριά από Μάνη, ο πατέρας Σαραντάκος μακριά από τη Μυτιλήνη, ο Νικοκύρης εντός- εκτός, ελληνική μοίρα.Σαν του λαγού τα παιδιά.Οι πιο πολλοί βρισκόμαστε τελικά να έχουμε αφήσει μια μικρή(ή μεγάλη) πατρίδα πίσω.

    Θυμήθηκα ένα ανάλογο με το «επαίτειος» γάμου :
    «Αυτή δεν είναι επέτειος, είναι υπαίτιος ! » έλεγε κακιασμένα μέσα απ τα δόντια της η γηραιά κυρία καθισμένη στο σχετικό τραπέζι (σαν στα κάρβουνα) δίπλα μου. Αντιδρούσε χρόνια στη σχέση του μοναχογιού της, ο οποίος στα 50κάτι του κατάφερε κι έκανε «επανάσταση» και την παντρεύτηκε την καλή του και μας κάλεσε στους μπακίρινους λοιπόν γάμους του και βρέθηκα δίπλα στη φοβερή αυτή πεθερά που ακόμη το φύσαγε και δεν κρύωνε.Μαντάμ Σουσού τη λέγαμε με τα διάφορα καμώματά της.Θυγατέρα Δημάρχου συστηνόταν (και ήταν-προ 100 χρόνων!)

  40. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    39β: Καλό!

  41. aerosol said

    Θυμάμαι λεπτομέρεια από γελοιογραφία του Μποστ με την ατάκα:
    «Δια να μην είμεθα άχθος αρούρης δι αυτό πωλώμεν τας κουλούροις»
    Πιθανόν να το έλεγε ο Πειναλέων ως μικρός κουλουροπώλης, δεν θυμάμαι τώρα και δεν έχω σπίτι μου το σχετικό βιβλίο. Ήταν η πρώτη φορά που συνάντησα την σχετική έκφραση. Το ψευδώνυμο του παππού σου πάντα μου φέρνει χαμόγελο.

  42. sarant said

    Ναι, Μακεδονία 1960-61 αν δεν κάνω λάθος.

  43. Καλή σας μέρα φίλοι συναναγνώστες και νικοκύρη, όπου γης.

    Πολύ ωραίο το άρθρο, όπως όλα τα άρθρα με τη φιλολογική ιστορία των Σαραντακαίων. Πάντοτε αναρωτιέμαι το πως θα ήταν ο νικοκύρης μας αν δεν είχε μεγαλώσει μέσα σε αυτό το ενδιαφέρον και γόνιμο περιβάλλον. Ίσως αυτό να μπορεί να το σχολιάσει ευχερέστερα ο Γς…

    Γράφω για να θίξω ένα θεματάκι σχετικά με τη χθεσινή ημέρα Σολωμού. Δεν ξέρω αν έχει σχολιαστεί στο βλογ μέχρι τώρα, αλλά η γλώσσα φυσικά, όπως όμως και το ‘μυστήριο’ της ατέλειας των ποιημάτων του μεγάλου μας ποιητή, αποτελούν για μένα εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα και θα ήθελα να ακούσω γνώμες επ’ αυτών. Αφορμή για την αναδίφηση για μια ακόμη φορά στα έργα του αποτέλεσε η πρόσφατη εθνική μας εορτή. Σε σχολική εκδήλωση που παραβρέθηκα, ο μουσικός έδωσε στα παιδιά της χορωδίας να τραγουδήσουν τις στροφές 61 – 63 (νομίζω) στην αρχή, αιφνιδιάζοντάς μας και μετά τις δύο ‘κανονικές’ πρώτες. Το αποτέλεσμα ήταν εξαιρετικά υποβλητικό και έκανε πολλούς μαζί με εμένα να ανατρέξουμε στο ποίημα για επανάληψη.

    ΥΓ. Άσχετο επίσης, αλλά θα ήθελα να θέσω ένα ερώτημα στην ομήγυρη: Ποια είναι η καλύτερη ερώτηση και ποια η καλύτερη απάντηση που της έχει δοθεί; Η απάντηση στο εντυπωσιακό βιβλιαράκι του εξαιρετικού Κάρλο Φραμπέτι σε επίσης εξαιρετική μετάφραση του Αχιλλέα Κυριακίδη. Σπεύδω να σημειώσω ότι μια ενότητα αναφέρεται στο δυνητικό μέγεθος τόσο των λέξεων όσο και των γλωσσών, άμεση δηλαδή η σχέση με το ιστολόγιο. Τροφή για σκέψη..

  44. sarant said

    43: Το βιβλίο του ΥΓ μπαίνει κι αυτό στη στοίβα με τα Υπόψη…

  45. Συγνώμη, ξέχασα να αναφέρω τον τίτλο του βιβλίου (!) Πρόκειται για το ‘Ο Αλγόριθμος της Μελαγχολίας’, από τις εκδόσεις opera…

  46. Λ said

    Ο Πούσκιν έγραψε για αχειροποίητο ανδριάντα που είναι ίσως καλύτερος από αυτούς που φτιάχνονται από ανθρώπινα χέρια.

    Я памятник себе воздвиг нерукотворный…
    Exegi monumentum
    Я памятник себе воздвиг нерукотворный,
    К нему не зарастет народная тропа,
    Вознесся выше он главою непокорной
    Александрийского столпа.

    Нет, весь я не умру — душа в заветной лире
    Мой прах переживет и тленья убежит —
    И славен буду я, доколь в подлунном мире
    Жив будет хоть один пиит.

    Слух обо мне пройдет по всей Руси великой,
    И назовет меня всяк сущий в ней язык,
    И гордый внук славян, и финн, и ныне дикой
    Тунгус, и друг степей калмык.

    И долго буду тем любезен я на оду,
    Что чувства добрые я лирой пробуждал
    Что в мой жестокий век восславил я Свободу
    И милость к падшим призывал.

    Веленью божию, о муза, будь послушна,
    Обиды не страшась, не требуя венца,
    Хвалу и клевету приемли равнодушно
    И не оспаривай глупца.

    А. С. Пушкин, 1836

    A monument I’ve raised not built with hands…
    Exegi monumentum
    A monument I’ve raised not built with hands,
    And common folk shall keep the path well trodden
    To where it unsubdued and towering stands
    Higher than Alexander’s Column.

    I shall not wholly die-for in my sacred lyre
    My spirit shall outlive my dust’s corruption –
    And honour shall I have, so long the glorious fire
    Of poesy flames on one single scutcheon.

    Rumour of me shall then my whole vast country fill,
    In every tongue she owns my name she’ll speak.
    Proud Slave’s posterity, Finn, and-unlettered still –
    The Tungus, and the steppe-loving Kalmyk.

    And long the people yet will honour me
    Because my lyre was tuned to loving-kindness
    And, in a cruel Age, I sang of Liberty
    And mercy begged of Justice in her blindness.

    Indifferent alike to praise or blame
    Give heed, O Muse, but to the voice Divine
    Fearing not injury, nor seeking fame,
    Nor casting pearls to swine.

    (Translated by Avril Pyman)
    Notes:
    The epigraph is taken from Horatio’s ode «To Melpomene». By «Alexander’s Column» Pushkin means Triumphal Column erected in Palace Square in St. Petersburg as a monument to Russia’s victory in the war of 1812 during the reign of Alexander I.
    In Pushkin’s manuscript the fourth verse had a more political ring:

    And long the people yet will reverence me
    Because new harmonies in song I found,
    And, like Radishchev, sang of liberty,
    And let my lyre to mercy’s praise resound.

    Translated by Avril Pyman

    http://www.google.com.cy/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=6&cad=rja&uact=8&ved=0CE0QtwIwBQ&url=http%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3D9S3RRgboH3w&ei=GKJFU638KYiHswahmoBQ&usg=AFQjCNGifmToHJYzqRVRnopBebphF0J7eA

  47. Λ φύγει said

    Αξιώθηκα και είδα ( άγγιξα και διάβασα) μερικά από τα μονόφυλλα του Καβάφη, μόλις χθες.

  48. Λ said

    Τελικά, το μονόφυλλο δεν έχει καμία σχέση με το φόλιο που είναι 4χ4 = 16 σελίδες, όπως τύπωναν παλιά οι Κύπριοι ποιητάρηδες. Είναι ένα μόνο φύλλο με δύο όψεις = 2 σελίδες, έτσι δεν είναι; Αυτά που είδα χθες και ξανά σήμερα, ήταν δεμένα σε τόμο, και ήτανε τα μονόφυλλα που έστειλε ο Καβάφης στο Μαλακάση.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: