Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ο Καρολάκης και οι φαρσέρ

Posted by sarant στο 20 Ιουλίου, 2014


Τώρα με την κρίση, το έχουμε ξαναπεί, βρίσκει κανείς φτηνά βιβλία σε πάρα πολλά μέρη -κάποτε και πολύ καλά βιβλία, είτε σε προσφορές εφημερίδων είτε αυτά που οι ίδιοι οι εκδότες βγάζουν στο σφυρί για να ξεστοκάρουν, είτε παλιά βιβλία σε παλαιοβιβλιοπωλεία. Τελευταία, και μερικά κεντρικά περίπτερα έχουν βγάλει πάγκο απέξω και πουλάνε παλιά βιβλία, και όχι τη συνηθισμένη σαβούρα. Όποτε περνάω από εκεί, βρίσκομαι στα δυο νερά -από τη μια, αν όλοι ψωνίζουν κοψοχρονιάς, θα σταματήσουν να βγαίνουν καινούργια βιβλία. Από την άλλη, με δελεάζουν κάποιοι τίτλοι, όχι μόνο τίτλοι που έψαχνα καιρό να τους βρω και τώρα τους βρίσκω φτηνότερα, αλλά και άλλοι που μπορεί να μην τους αγόραζα σε κανονική τιμή αλλά με τη μειωμένη μπαίνω στον πειρασμό.

Έτσι, τις προάλλες πήρα τα Άπαντα του Νιρβάνα σε πέντε τόμους, προς τρία ευρώ τον τόμο, παλιά έκδοση σκληρόδετη, παρόλο που αρκετά του Νιρβάνα υπάρχουν στο Διαδίκτυο και παρόλο που το βάρος να τα κουβαλάς δεν ήταν ευκαταφρόνητο -γύρω στις 600 σελίδες κάθε τόμος. Είναι έκδοση του 1968, σε επιμέλεια Βαλέτα («Αναστύλωσε και έκρινε Γ. Βαλέτας»). Ο Βαλέτας είναι φιλόλογος άλλης γενιάς, έκανε δουλειά που σήμερα πολλοί θα την πουν τσαπατσούλικη, έκανε όμως δουλειά από τις λίγες, κι αυτό δεν το λέω επειδή ήταν Μυτιληνιός και οι οικογένειές μας έχουν δεσμούς φιλίας.

Θα πει κανείς, τα Άπαντα του Νιρβάνα «εντελώς άπαντα» δεν είναι, διότι δεν περιλαμβάνουν όλα του τα έργα -τα κανονικά άπαντα θα έπιαναν πολύ περισσότερους τόμους, αν σκεφτούμε ότι ο Νιρβάνας (1866-1937) είχε καθημερινό χρονογράφημα επί πολλά χρόνια σε εφημερίδες. Ο Βαλέτας, και το λέει άλλωστε, έχει διαλέξει μερικά χρονογραφήματα μόνο, τα καλύτερα κατά τη γνώμη του.

Από τον Νιρβάνα έχω ανεβάσει αρκετόν στο Διαδίκτυο στον παλιό μου ιστότοπο, τόσο διηγήματα και νουβέλες όσο και τα πολύ καλά «Φιλολογικά απομνημονεύματά» του, όπου αφηγείται τη γνωριμία του με άλλους λογοτέχνες, τους οποίους σκιαγραφεί. Το σημερινό πεζό που θα σας παρουσιάσω, παρμένο από την έκδοση του Βαλέτα, ανήκει στην ίδια κατηγορία, των φιλολογικών σκιαγραφιών, αλλά δεν έχει περιληφθεί στον σχετικό τόμο, επειδή γράφτηκε αργότερα -δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβρη του 1934, στην εφημερίδα Νέος Κόσμος, στη στήλη «Πρόσωπα και πράματα που είδα».

Ο Νιρβάνας σκιαγραφεί τον φίλο του, τον γνωστό Γερμανό βυζαντινολόγο και νεοελληνιστή Καρλ Ντίτριχ (Karl Dieterich, 1869-1935), που τον φώναζαν χαϊδευτικά Καρολάκη, και τις φάρσες που του έκαναν στη φιλολογική παρέα που είχε σχηματιστεί γύρω από το πρωτοποριακό περιοδικό «Τέχνη», γύρω στο 1898 (ανθολογία από ποιήματα της Τέχνης έχω ανεβάσει εδώ). Κάποιες από τις φάρσες αυτές είχαν γλωσσικό χαρακτήρα: οι Έλληνες φίλοι του Ντίτριχ τον έπειθαν να χρησιμοποιεί κακέμφατες λέξεις που δήθεν σήμαιναν κάτι αθώο.

Όσοι έχουν δει το «Γάμος αλά ελληνικά» θα θυμούνται ότι τα αδερφοξαδέρφια της νύφης πείθουν τον αμερικάνο γαμπρό να φωνάξει «Έχω τρία αρχίδια», λέγοντάς του ότι αυτό στα ελληνικά σημαίνει «Ελάτε όλοι μέσα». Κάτι ανάλογο κάναμε κι εμείς όταν ήμασταν φοιτητές με ξένους τουρίστες, και το έκαναν και ο Νιρβάνας με τους φίλους του, λόγιοι πρώτης γραμμής όλοι τους, με τον «Καρολάκη». Αναρωτιέμαι αν είναι ελληνική ιδιοτροπία ή αν κι άλλοι λαοί αγαπούν αυτές τις φάρσες.

Το αφήγημα είναι γραμμένο στα 1934, αλλά περιγράφει γεγονότα στο γύρισμα του 20ού αιώνα, από 1899 ως 1902-3 εικάζω. Στο σύντομο σημείωμά του ο Βαλέτας λέει ότι «πρώτη μορφή του κομματιού δημοσιεύτηκε στα Παναθήναια τόμ. ΙΓ’ (1906-7) σελ. 286», ένα δείγμα του πώς ο Βαλέτας δεν πολυσκοτιζόταν για λεπτομέρειες: η παραπομπή είναι μεν σωστή, αλλά το άρθρο εκείνο είναι μια σοβαρή παρουσίαση του Ντίτριχ και επικεντρώνεται στο επιστημονικό του έργο, δεν έχει καμιά απολύτως σχέση με τούτο εδώ, μόνο αναφέρει πως ο Χατζόπουλος τρέλαινε τους πάντες με τις φάρσες του. Κάτι όμως κέρδισα που το αναζήτησα, βρήκα τη φωτογραφία του… Καρολάκη και την βάζω εδώ. Για τον Χατζόπουλο ως φαρσέρ έχει γράψει και στα φιλολογικά του απομνημονεύματα ο Νιρβάνας, και εκεί αναφέρεται και στον Ντίτριχ.

O Έσσελινκ, που μνημονεύεται στο αφήγημα, είναι ο Ολλανδός βυζαντινολόγος Dirk Christian Hesseling (1859-1941).

Μεταφέρω σε μονοτονικό, διατηρώ κάποιες παλιές γραφές, ενώ μπορεί να έχουν ξεφύγει λαθάκια από το οσιάρισμα.

 

Ο ΚΑΡΟΛΑΚΗΣ

dieterichΟ Κάρολος Ντήτριχ (Karl Dieterich) ήταν ένας σοφός νεοελληνιστής κι ένας πολύτιμος φίλος της Ελλάδος. Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας, ιστορικός και γλωσσολόγος, συγγραφέας μιας αξιόλογης Ιστορίας της Βυζαντινής και Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, είχε έρθει, πρώτη φορά, στην Ελλάδα την εποχή που είχε πρωτοφανεί το δημοτικιστικό, «πρωτοποριακό» περιοδικό «Τέχνη». Έφτανε δηλαδή σε κατάλληλη στιγμή. Δημοτικιστής ο ίδιος, όπως όλοι οι ξένοι νεοελληνιστές, μιλούσε κι έγραφε τα ελληνικά, σχεδόν άφταιστα. Έχω μια σειρά από γράμματά του, που αν βγάλει κανείς μερικά τυπικά λάθη, που τα κάνουν σχεδόν όλοι οι ξένοι (θα σας γράφω, θα σας στέλνω, λ.χ., αντί θα σας γράψω, θα σας στείλω), δύσκολα μπορεί να καταλάβει πως είναι γραμμένα από ξένο. Ο σοφός και σοβαρότατος, λοιπόν, αυτός άνθρωπος, ύστερ’ από λίγες μέρες, που είχε βρεθεί μεταξύ μας, στη φιλολογική συντροφιά της «Τέχνης» (Κώστας Χατζόπουλος, Πορφύρας, Καμπύσης, Γρυπάρης, Βλαχογιάννης, Μαλακάσης, , Τσιριμώκος, Eπισκοπόπουλος) άπό προφέσσορ Κάρλ Ντήτριχ έγινεν οίκειότατα, χαϊδευτικότατα και σαμφασονικότατα, όπως θάλεγε ο Γαβριηλίδης : Καρολάκης. Φίλος κι αδερ­φοποιτός δηλαδή. Ο Καρολάκης αποδώ, ο Καρολάκης αποκεί, γεια σου Καρολάκη!

Ευτυχώς δεν παρεξηγούσε ο ίδιος την ξαφνική αυτή οικειό­τητα. Καταλάβαινε, πως είχε πάντα όλο το σεβασμό μας, όλη την εκτίμησή μας για την αξία του και όλη μας την αγάπη.. Η περίερ­γη όμως αυτή οικειότητα, που ξεπερνούσε κάποτε τα θεμιτά όρια, χωρίς κακία βέβαια, αλλά με τρόπο, που θα μπορούσε να παρεξηγηθεί από κάθε άλλον, εκτός από τον Καρολάκη, είχε το λόγο της. Ο Ντήτριχ ήταν ένας άνθρωπος αγαθός, απονήρευτος, ακακος και, προπάντων, ευκολόπιστος — αρετές επικίνδυνες στην Ελλάδα. Όπως όλοι ο άνθρωποι οι μαθημένοι να μη λένε ψέματα οι ίδιοι, ούτε για αστεία, ήταν έτοιμος να πιστέψει το κάθε τι, που του έλεγαν. Αν, λόγου χάριν, του έλεγα εγώ, ότι στο Φάληρο πέταξε ένας γάιδαρος, θα δεχόταν την καταπληκτική εί­δηση μ’ ένα θαυμαστικό «Ά !…», χωρίς να την αμφισβητήσει. Ευκολότερα δηλαδή μπορούσε να πιστέψει, πως έγινε ένα θαύμα, παρά πως τον γέλασε ένας φίλος του, που τον εκτιμούσε. Και ίσως θα ξανάλεγε, με όλη του τη σοβαρότητα, την απίστευτη πληρο­φορία σ’ έναν άλλον. Κι αν ο άλλος αυτός τουδινε να καταλάβει, πως ένας γάιδαρος είναι αδύνατον να πετάξει, ακόμα και στην ‘Ελλάδα, θα του απαντούσε μ’ ένα άλλο θαυμαστικό: «Ά!..», σα να τούλεγε :

— Μου το είπε ο Νιρβάνας. Πώς μπορεί να μου πει ψέματα ο Νιρβάνας;

Εννοείται, ότι μια τέτοια ευπιστία, μεταξύ Ελλήνων, περ­νάει για κουταμάρα. Κανείς, βέβαια, δεν μπορούσε να πιστέψει, πως ο Ντήτριχ ήτανε κουτός, πολλοί όμως βρίσκανε πως μπο­ρούσαν, χωρίς κακία πάντα, να διασκεδάσουν με την ευπιστία του. Έτσι ο καημένος ο Καρολάκης είχε ακούσει πράγματα κα­ταπληκτικά. Τον είχαν καταφέρει να πιστέψει, ότι ένας γνωστό­τατος ποιητής της συντροφιάς είχε ανώμαλες ορέξεις, ότι βρισκό­ταν σε αθέμιτες σχέσεις μ’ έναν άλλον ποιητή — πεθαμένοι τώρα και οι δυο — και ότι έπρεπε να φυλάγεται και ο ίδιος.

— Ά!… έκαμε, ο Καρολάκης.

Και πίστευε. Και τι δεν πίστευε;… Τον είχαν κάνει μια φο­ρά να ζητήσει στο εστιατόριο «Αβέρωφ», αντί σουντζουκάκια, που είδε να τρώει κάποιον άλλον και που του είχαν κινήσει φαί­νεται την όρεξη, πράγματα ανομολόγητα, που η μόνη τους σχέσημε τα σουντζουκάκια ήταν ή ομοιοκαταληξία. Και όταν το γκαρ­σόνι άρχισε να του γελάει κατάμουτρα, πάλι δεν πήγε στο κακό ο νους του.

Φαίνεται —είπε— πως δεν προφέρω καλά ακόμα τα ελληνικά.

‘Ένα άλλο βράδι στο σαλόνι του Παλαμά —ο ποιητής δεχό­ταν τότε τα βράδια στο σπίτι του— έτυχε να βρίσκεται, περα­στικός απ’ την Αθήνα, και ο καθηγητής των Νεοελληνικών στο Πανεπιστήμιο του Λέιντεν, κ. Έσσελινκ, που τον διαδέχθηκε τώρα στην έδρα του η δεσποινίδα Σοφία Αντωνιάδη. Τους παρουσίασαν. Και οι δύο ξένοι σοφοί άρχισαν να μιλούν ελληνικά μεταξύ τους.

— Σας έχω στείλει και τα πράματά μου… είπε μια στιγμή ο Ντήτριχ στον Έσσελινκ.

Εννοούσε τα συγγράμματά του, τα έργα του. Πνιχτά γέλια ακούστηκαν από διάφορες μεριές, ο Ντήτριχ κατάλαβε πως κάτι στραβό είχε πει. Πήρε κατά μέρος ένα δικό μας στο αντικρινό δωμάτιο, που ήταν το γραφείο του Παλαμά, και τον παρακάλεσε, να του εξηγήσει το λάθος του.

— Αυτό που είπες, Καρολάκη —του είπε εκείνος— έχει πολύ κακή σημασία στα ελληνικά. Και ήταν μπροστά και κυρίες.

Ήταν πράγματι στο σαλόνι, εκτός από την κ. Παλαμά και τη δ. Ειρήνη Νικολαΐδη, η αδελφή του γλωσσολόγου κ. Περνό, που έγραφε τότε με το ψευδώνυμο : Μικρογιάννης.

— Α!.. έκαμε ο Ντήτριχ. Και πώς έπρεπε να πω;

— Τα καλαμπαλίκια μου.

Ο Ντήτριχ δυσκολεύτηκε κάπως στη λέξη, την ξαναείπε δυο – τρεις φορές και, μια και δυο, ξαναγύρισε στο σαλόνι.

— Με συγχωρείτε, κύριε συνάδελφε… είπε στον Έσσελινκ. Πρωτύτερα ήθελα να σας πω, πως σας έστειλα τα καλαμπαλίκια μου.

Το τί ακολούθησε τότε δεν περιγράφεται. Αλλά και πάλι ο Καρολάκης δεν έβαλε κακό στο νου του. Είχε πιστέψει πως δεν είχε προφέρει καλά τη λέξη. Ποτέ όμως δεν θέλησε να πιστέψει, ότι τον είχε γελάσει ένας φίλος του.

Το ίδιο βράδι, από μια σατανική σύμπτωση, ο αγαθός Καρο­λάκης δοκίμασε και κάποιαν άλλη εύθυμη έκπληξη. Ο τότε αξιωματικός του Π. Ναυτικού και τώρα βουλευτής Πειραιώς κ. Γ. Σακκαλής, που ήτανε και λίγο ποιητής στις ώρες του, έκανε διαρκώς στον Ντήτριχ, που του τον είχαν παρουσιάσει εκείνη τη βρα­διά, ερωτήσεις για… ποδήλατα. Τον ρωτούσε, αν υπάρχουν πολ­λά εργοστάσια ποδηλάτων στη Γερμανία, αν οι Γερμανοί αγαπούν το ποδήλατο, αν ο ίδιος είναι καλός ποδηλατιστής, αν ήρθε απ’ τη Γερμανία με ποδήλατο, όλο και για ποδήλατα τέλος πάντων. Ο Καρολάκης, στενοχωρημένος, του απαντούσε με μονοσύλλαβα. Επιτέλους, έχασε την υπομονή του.

— Μα γιατί, κύριε, με ρωτάτε διαρκώς για ποδήλατα ;

— Μα δεν είσαστε ο κύριος Γκαίτριχ ; τον ρώτησε ο Σακαλής, που τον έπαιρνε ή έκανε πως τον παίρνει, για κάποιον Γκαί­τριχ, που ήταν τότε αντιπρόσωπος εργοστασίου ποδηλάτων στην ’Αθήνα.

Ο Ντήτριχ σηκώθηκε, έδωκε το χέρι του στο Σακαλή και ξαναπαρουσίασε τον εαυτό του:          ,

— Προφέσσορ Καρλ Ντήτριχ.

Τα περισσότερα όμως είχε τραβήξει ο καημένος ο Καρολάκης, από τον τρομερόν εκείνο φαρσέρ, που ήταν ο μακαρίτης ο Κώστας Χατζόπουλος. Ο Χατζόπουλος, που λογάριαζε τότε να πάει στη Γερμανία, είχε πάρει το Ντήτριχ δάσκαλο των γερμανικών. Αλλά μαθήματα ήταν εκείνα ή αδιάκοπη φάρσα; Ο καημένος ο Καρο­λάκης τα είχε χάσει, υποχρεωμένος να μεταφράζει ολοένα στο μαθητή του, όλους τους εξωφρενισμούς που του κατέβαιναν στο κεφάλι. Για μικρό δείγμα αρκεί να σημειωθεί ότι κάποτε τον έβα­λε να του μεταφράσει γερμανικά τη λέξη : «σκουληκομυρμηγκότρυπα». Και ο αθώος και απονήρευτος Καρολάκης υποχρεώθηκε να του τη μεταφράσει. Αλλά τα μαθήματα αυτά Ντήτριχ – Χατζοπούλου είναι ολόκληρη ιστορία, χωρίς αρχή και χωρίς τέλος.

Απρέπειες όλα αυτά… θα μου πείτε. Και θα ήσαν πράγματι απρέπειες, χωρίς το σεβασμό, την εκτίμηση και την αγάπη, που είχαμε όλοι μας για το σοφό ·μας φίλο. Απλούστατα έφταιγε η αγαθότητα του Γερμανού σοφού και η ευπιστία του, αρετές πολύ επικίνδυνες, όπως είπα παραπάνω, μεταξύ Ελλήνων.

 

 

Advertisements

104 Σχόλια to “Ο Καρολάκης και οι φαρσέρ”

  1. leonicos said

    1

  2. leonicos said

    Φυσικά αδιάβαστος. Ενώ ο Γς τα διαβάζει πρώτα. Γι’ αυτό όλοι τον θεωρούν καλύτερο από μένα. Ακόμα και η γυναίκα μου, επειδή δεν τον ξέρει.

  3. leonicos said

    Γιά να δούμε και τον Καραολάκη τώρα! Ωραίο άρθρο μού μυρίζει.

  4. Γς said

    Είσαι σίγουρος;

  5. Γς said

    4 για την γυναίκα του 3

  6. Γς said

    >και τις φάρσες που του έκαναν στη φιλολογική παρέα

    Σωτήρης, ντου γιου γουόντ το μπη μάι γκέρλ;

    Βρήκε τον άνθρωπο (Γς) να ρωτήσει ο Γιουγκοσλάβος ανθρωπολόγος για το πως λένε την όμορφη Ελληνίδα αρχαιολόγο 😉

  7. spiral architect said

    Καλημέρα. 🙂
    Οι γερμανομαθείς ας μας μεταφράσουν τη σκουληκομυρμηγκότρυπα στα γερμανικά … 😀

  8. leonicos said

    Πολύ ωραίο κι ενδιαφέρον άρθρο για μερικούς πολύ σημαντικούς ανθρώπους. Οι καθημερινότητες είναι για ΄λολους καθημερινότητες.

    Εκείνο που αμφισβητώ είναι ότι ο Ντίτριχ ()γιατί Ντήτριχ ελληνογραφώς, σικ!) δεν πήρε χαμπάρι το τι γίνεται μετά από το πρώτο κρούσμα. Οι ιστορικοί είναι πολύ πονηρ’ή ράτσα, κι ένα παραπάνω οι βυζαντινολόγοι. Πιστεύω λοιπόν (χωρίς αποδείξεις) ότι αν οι έλληνες διασκέδαζαν μια με αυτά που του βάζανε στο στόμα να λέει, αυτός διασκέδαζε δυο, με την αφέλεια και την ανοησία τους, να νομίζουν ότι τον ξεγελάνε. Προφανώς του άρεσε να λέει για καλαμπαλίκια μπροστά σε κυρίες, διότι πολλές κυρίες χτυποκάρδισαν δια τον Κάρολον εν Αθήναις. Ήταν κι ο ίδιος πολύ πνευματώδης κι έλεγε ότι πάσχει από Witzelsucht, ενώ δεν έπασχε, μια κατάσταση χαρακτηρίζεται από υπερσεξουαλικότης και τάση να λες ακατάλληλα (παλαιά χαρακτηριζόμενα ως σόκιν, έννοια που σήμερα δεν υφίσταται) σε ακατάλληλα περιβάλλοντα, όχι με πρόθεση να σοκάρεις αλλά μην αντιλαμβανόμενος το πρόβλημα. εμφανίζεται σε παθολογικές καταστάσεις του μετωπιαίου λοβού.

    Κατά πάσα πιθανότητα, όσο τον κορόιδευαν ο Νιρβάνας και ο Χατζόπουλος, άλλο τόσο τους καρόιδευε κι αυτός, τους έτρωγε τα γκομενάκια που γλάρωναν μπροστά στον τεύτονα σοφό και προφεσόρο από την πόρτα της κουζίνας, κι αυτοί έμεναν με τα χαχανητά (ή χαχανιτά;)

    Παράκληση: όποιος μπορεί να μου πει π΄’ως γράφονται τα χαχανητά / χαχανιτά, να με βοηθήσει. Εγώ δεν ξέρω.

  9. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    7: Τα γερμανικά, επειδή έχουν ευχέρεια στη σύνθεση, μπορούν να φτιάχνουν τέτοιες λέξεις -και πολύ μακρύτερες, όπως έχουμε δει. Αν ο Χατζόπουλος μάθαινε γαλλικά ή αγγλικά θα ήταν αδύνατη η μονολεκτική μετάφραση.,

  10. Δανιήλ said

    7 προφανώς δεν υπάρχει, ίσως Wurm- Ameisenhaufen …

  11. sarant said

    10: Ναι, κάτι τέτοιο θα έφτιαξε και ο Ντίτριχ 🙂

    8: Δεν αποκλείεται να έπαιζε και ο Καρολάκης.
    Χαχανητά, το -ητό είναι επιθημα.

  12. Νέο Kid Στο Block said

    Wurmloch (oder Einstein-Rosen Brücke)

  13. Νέο Kid Στο Block said

    Δεδομένου ότι το Diet(e)rich και τα χαϊδευτικά του Dieter, Dirk προέρχονται από τον Θεοδόριχο,θα μπορούσαν να τον λένε χαϊδευτικά και Θοδωράκη.

  14. leonicos said

    Τώρα κάτι και για χτες, γιατί αν το έγραφα στη θέση 606 σιγά που θα το βλέπατε.

    Ενδεικτική συνομιλία με τον πατέρα μου, επειδή τον ρωτούσα διάφορα.

    «Μπαμπά, γιατί μας λένε εβραίους;»
    «Επειδή είμαστε εβραίοι!»
    «Δεν είμαστε έλληνες;»
    «Είστε έλληνες υπήκοοι, πήγα στον ελληνικό στρατό, έχω ταυτότητα, ψηφίζω… όπως μεγαλώνοντας τα ίδια θα κάνεις κι εσύ. Αλλά στο θρήσκευμα είμαστε εβραίοι.»
    «Γιατί είμαστε στο θρήσκευμα εβραίοι;»
    «Γιατί γεννηθήκαμε σε εβραϊκή οικογένεια!»
    «Οι αβραίοι είναι φυλή ή λαός;»
    «Δεν είναι ούτε φυλή ούτε λαός. Είναι έθνος, που έχει σκορπιστεί ανάμεσα σε πολλούς λαούς και χώρες. Αλλά σιγά σιγά φτιάχνουμε κι εμείς τον δικό μας λαό και τη δική μας χώρα. Το ισραήλ!»
    «Δηλαδή θα πρέπει να πάμε εκεί;»
    «Όποιος είναΙ ευχαριστημένος από το λαό και τη χώρα του, δεν χρειάζεται. Μόνο αν γίνει διωγμός… που το θεωρώ απίθανο για την Ελλάδα.»
    «Γιατί μιλάμε αλλιώς από τους άλλους μέσα στο σπίτι;»
    «Για να κρατήσουμε τη γλώσσα των προγόνων μας!»
    «Οι πρόγονοί μας δεν μιλούσαν αρχαία ελληνικά; έτσι λένε όλοι!»
    «Μιλούσαν και αρχαία ελληνικά.»
    «Τότε γιατί μιλάμε ισπανικά;»
    «Επειδή έτσι μίλαγε ο παπούς σου, αν και η γιαγιά σου δεν ήξερε ούτε λέξη!»
    «Τότε πώς συνεννοούντουσαν;» (σήμερα θα έλεγα συνεννοούνταν)
    «Σε όποια γλώσσα μίλαγε ο καθένας!»
    «Γιατί στη Συναγωγή μιλάμε ελληνικά αλλά ψέλνουμε εβραϊκά;»
    «Για να συνεννοούμαστε πιο εύκολα, αλλά οι ύμνοι και τα αναγνώσματα είναι στα εβραϊκά!»
    «Γιατί στου θείου …… και στης θείας …… (υποπτεύομαι ότι κάποιος που τους ξέρει παρακολουθεί, και μάλιστα με περίεργο ψευδώνυμο, κάτι σαν κέρατο…) μιλάνε στου ενός ιταλικά και στης άλλης γαλλικά ενώ είναι αδέρφια;»
    «Για να μαθαίνετε!»
    «Άρα δεν είμαστε έλληνες όπως οι άλλοι!»
    «Είμαστε έλληνες όπωςοι άλλοι, αλλά εβραϊκού θρησκεύματος!»
    «Τότε γιατί ο θείος και η θεία (λίγο μεγαλύτερος από τον πατέρα μου) πήγαν στο Ισραήλ;»
    «Για να γίνουν ισραηλινοί!»
    «Κι εμείς μείναμε έλληνες;»
    «ακριβώς! Έχουμε ελληνική υπηκοότητα. Να, δεν τι γράφει η ταυτότητά μου (χάρτινη ακόμα τότε, που δίπλωνε) ΥΠΗΚΟΟΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ, ΘΡΗΣΚΕΥΜΑ ΙΣΡΑΗΛΙΤΗΣ»
    «Γιατί δεν λέει εβραίος;»
    «Επειδή για εκείνους που δεν είναι εβραίοι, η λέξη εβραίος μοιάζει με βρισιά.»
    «Κι εγώ γιατί πρέπει να τα μάθω όλα αυτά;»
    «Γιατί δεν ξέρεις πού θα γίνει ο επόμενος διωγμός, και δεν ξέρεις που θ’ αναγκαστείς να ζήσεις!»
    «Κι αν πάω κι εγώ στο Ισραήλ;»
    «Η Ελλάδα είναι καλύτερη, τουλάχιστο για την ώρα!»

    Βέβαια, δεν αγγίζει τη λέξη ιθαγένεια, ούτε έχει λεξικογραφική ή νομική βαρύτητα, αλλά δείχνει πόσο ασαφείς είναι μερικοί όροι.

    Το πιο ωραίο σημείο των χθεσινών σχολίων ήταν η ερώτηση: ‘Οτανν αφαίρεσαν επί χούντας την ιθαγένεια από την Μερκούρη, τί της στέρησαν; Ελληνίδα ήταν, ελληνικά μιλούσε κι έβριζε, ελληνικά έλεγε τις εξυπνάδες και τις βλακείες της (απ’ όλα πολλές) και στην Ελλάδα θα ξαναγύριζε όταν τελείωνε η χιλιετία του Papadopulosreich. Αλλ’ αυτά έχουν οι οιήσεις της αιωνότητας και της γενικής αποδοχής.

  15. atheofobos said

    Ένα χαριτωμένο διήγημα του Νιρβάνα με τίτλο Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΚΟΥΤΑΜΑΡΑΣ έχω δημοσιεύσει εδώ:
    http://atheofobos2.blogspot.gr/2008/08/blog-post_27.html

  16. Δανιήλ said

    9 Όπως έγραψε ο Νικοκύρης τα γερμανικά είναι πολύ δημιουργική γλώσσα κι έχουν ευχέρεια στη σύνθεση, ώστε να δημιουργούν λέξεις όπως: die Feuerwehrrettungshubschraubernotlandeplatzaufseherin, ή όπως ο τίτλος του γνωστού νόμου για τον έλεγχο του μοσχαρίσιου κρέατος: das Rindfleischetikettierungsüberwachungsaufgabenübertragungsgesetz ή ακόμη, όπως η μεγαλύτερη, ίσως, γερμανική σύνθετη λέξη: die Donaudampfschifffahrtselektrizitätenhauptbetriebswerkbauunterbeamtengesellschaft που είναι τίτλος εταιρείας! Μάλλον ο Καρολάκης δεν θα δυσκολεύτηκε πολύ να μεταφράσει τη σκουληκομυρμηγκότρυπα.

  17. Νέο Kid Στο Block said

    Η σχέση πάντων των Ελλήνων με την ευπιστία είναι πραγματικό παράδοξο.
    Αν σού πει ένας άγνωστος στην Ομόνοια «Ξέρεις,στον Πειραιά σήμερα το πρωί πετούσε ένας γάιδαρος πάνω απ’την Καστέλα» θα έχει αναμεταδωθεί η πληροφορία ως έγκυρη μέσα σε μισή ώρα σε όλη την Αθήνα. Αν όμως σού πει ο φίλος σου «μη καθήσεις σ’αυτό το παγκάκι. Είναι φρεσκοβαμένο.» …θα πας να ακουμπήσεις το δάκτυλο για να τσεκάρεις προσωπικώς την εγκυρότητα της πληροφορίας… 🙂

  18. leonicos said

    @4,5 Γς Λες; Γι’ αυτό εσύ πήρες από μακριά… για ν’ αποφύγεις εμένα; Ωε, μωρό μου! Και στην Αφρική έκανα θαύματα!

  19. leonicos said

    Ψέματα λέω περί Αφρικής, για να τη σπάσω του Γς. Αλλά μην του το πείτε.

  20. leonicos said

    @17 θα πας να ακουμπήσεις το δάκτυλο για να τσεκάρεις προσωπικώς την εγκυρότητα της πληροφορίας

    Νεοκίδιε υπερβάλλεις. άλλος ένας γάιδαρος στον Πειραιά κι άλλο ένα παγκάκι μπροστά σου. Κι αν έχει στεγνώσει στο μεταξύ; Κι έπειτα… να μη δεις κι εσύ πόσο έχει τραβήξει (κατά τον Μπαμπ τραυήξει. Ετυμολογικά πείθει αλλά πρακτικά δεν τον ακολουθώ.)

    Τον ακούω γενικά πάντως. Άλλο συμφωνώ με όσα λες, και άλλο κάνω ό,τι μου λες!

  21. www.ndimou.gr said

    Πριν 4 χρόνια είχα δημοσιεύσει στην LiFO ένα κείμενο με τίτλο: «Η Χαζομάρα των Γερμανών» που έχει άμεση σχέση με τή σημερινή ανάρτηση. http://ndimou.gr/el/keimena/dimosieymata/lifo/2010/%CE%B7-%CF%87%CE%B1%CE%B6%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CF%81%CE%B1-%CF%84%CF%89%CE%BD-%CE%B3%CE%B5%CF%81%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CF%8E%CE%BD-(040310)/

  22. leonicos said

    άλλωστε όταν γράφεις ένα λεξικό, στην πραγματικότητα εκτίθεσαι τόσες φορές όσα λήμματα περιλαμβάνει.

    Κι αυτό απαιτεί μεγάλο θάρρος. Κι εγώ έχω διαφωνήσει δίκαια (όπως ατα περί ασφάλτου) ή άδικα (όπως σινάφι και άλλα που δεν θυμάμαι)
    Είναι δυνατό να μην υπάρχει κάπου αντίλογος, αβλεψία, ελάττωμα;

    Η αλήθεια να λέγεται. Αν δεν υπήρχσε ο Μπαμπ. τι θα είχαμε στο μαξιλάρι και το γραφείο μας;

  23. Γς said

    17:

    >Ξέρεις,στον Πειραιά σήμερα το πρωί πετούσε ένας γάιδαρος πάνω απ’την Καστέλα”

    Σύμπτωση ε;
    Χτες ο φίλος μου ο Χαράλαμπος [ο «γκιρίσα’-Ελληνας στην Ιαπωνία] μου έλεγε για την ευπιστία [κούνια που τον κούναγε] των Ιαπόνων:

    -Στο Τόκυο έλεγα σε έναν Ιάπωνα ότι στην Ελλάδα τα γαϊδούρια πετούν. Με κοίταζε με απορία και έκανε «Ωωωω». Το πίστευε!

    ——–

    >λέγοντάς του ότι αυτό στα ελληνικά σημαίνει “Ελάτε όλοι μέσα”

    Ο άλλος με κοίταζε και παρακολουθούσε πως λέγεται στα ελληνικά το:
    “Παρακαλείται η κυρία Π. Τ. όπως προσέλθει στο σταθμό Α της TWA”

    http://caktos.blogspot.gr/2010_12_01_archive.html

  24. Γς said

    Λάθος λίκνο:

    http://caktos.blogspot.gr/2010/12/1988-jfk.html

  25. Theo said

    Έχοντας ‘δίψα για γράμματα», στην 6η δημοτικού, αγόρασα τα ΄Απαντα του Νιρβάνα που κυκλοφορούσαν σε τεύχη από τον Γιοβάνη (δεν έβρισκες και πολλά λογοτεχνικά, όχι παιδικά ή διασκευασμένα, βιβλία τότε στην Έδεσσα). Με τη συμπλήρωση κάθε τόμου, τα έδινα στον θείο μου που έμενε στη Θεσσαλονίκη και μου τους επέστρεφε δεμένους. Ωραίο δέσιμο, βαρύ χαρτί ιλουστρασιόν, που μύριζε και ωραία.
    Τα έχω ξεκοκαλίσει. Μετά τα άφησα στη (νεώτερή μου) ξαδέλφη μου. Τώρα τα διαβάζει ο πατέρας της, που μετά τη σύνταξη, ασχολείται με το διάβασμα και το σερφάρισμα στο Διαδίκτυο.

  26. ΠΑΝΟΣ said

    Νίκο,κάτι για τα παλιά.Είδα,όσο πρόλαβα,στην ΝΕΡΙΤ,μιαν εκπομπή,όπου αναφερόντουσαν στο Μπάγκειον τής Ομονοίας.Και έλεγαν ότι εκεί μαζευόντουσαν οι «καταραμένοι» καλλιτέχνες,όπως ο Φιλύρας,ο Λαπαθιώτης,οΆγρας,ο Βέλμος με το Φραγκέλιό του κ.ά.,που όλοι τους πέθαναν νέοι.Και όπου,έλεγαν, δεν περνούσαν από εκεί τα πλουσιόπαιδα,ο Ελύτης,ο Σεφέρης κ.λπ.,οι οποίοι μαζευόντουσαν αλλού.Σύνταγμα,Κολωνάκι και πάνω.Έχεις ασχοληθεί με αυτό,το πολύ ενδιαφέρον θέμα;

  27. spiral architect said

    @21: Ωραία όλα αυτά τα κείμενα που γρατζουνούν το θυμικό των Γερμανών «κορόιδων» και γεμίζουν τους Έλληνες ενοχές, αλλά αναρωτιέμαι, ποιος πραγματικά ήταν το κορόιδο στο διαχρονικό ελληνογερμανικό νιτερέσο.
    (και όχι μόνον ελληνογερμανικό) 😉

    Επί του προκειμένου και περί του Καρολάκη τείνω να συμφωνήσω με τον Λεό στο 8γ.

  28. sarant said

    Eυχαριστώ πολύ για τα νεότερα σχόλια!

    26: Είναι τεράστιο το θέμα, έχουν γράψει αρκετοί. Ο Παπακώστας έχει γράψει ογκώδες βιβλίο για τα φιλολογικά στέκια. Την εκπομπή δεν την είδα, αλλά ξέρω ότι συμμετείχε κι ο Τάκης ο Σπετσιώτης.
    Όμως πέφτεις πάνω μου, θα έλεγα, γιατί έχω σκοπό να βάλω, μια Κυριακή, τις αναμνήσεις κάποιου από το Μπάγκειο. Μάλιστα, στο Μπ. μαζεύονταν άλλοι στο ισόγειο και άλλοι στο υπόγειο (οι πιο καταραμένοι).

    17: Πολύ εύστοχη παρατήρηση!

    14: Αν και άσχετο, πολύ μου άρεσε που το διάβασα.

  29. VK said

    Καλημέρα. Πολύ ενδιαφέρον και το σημερινό.

    Να σταθώ λιγάκι στον πρόλογο; «Όποτε περνάω από εκεί, βρίσκομαι στα δυο νερά -από τη μια, αν όλοι ψωνίζουν κοψοχρονιά, θα σταματήσουν να βγαίνουν καινούργια βιβλία.» Φαντάζομαι πως οι περισσότεροι βιβλιόφιλοι έχουμε βρεθεί σε τέτοια θέση αλλά αναρωτιέμαι σε ποιο βαθμό ισχύει αυτός ο προβληματισμός. Νομίζω πως οι παλιότεροι τίτλοι σε χαμηλότερες τιμές λειτουργούν ανταγωνιστικά στις νέες κυκλοφορίες μόνο(;) αν θεωρήσουμε ότι το αγοραστικό κοινό είναι σταθερό και αμετάβλητο και ότι ο συνολικός αριθμός τίτλων που πουλιούνται/αγοράζονται είναι επίσης σταθερός. Αρκετοί φίλοι και γνωστοί πήραν από τις εφημερίδες (και σιγά σιγά τα διαβάζουν) βιβλία τα οποία δε θα αγόραζαν ποτέ από βιβλιοπωλεία (ούτε καν σε χαμηλότερες τιμές). Κάπως έτσι, μάλλον μεγάλωσε το κοινό. Αναρωτιέμαι λοιπόν τι λένε για όλα αυτά οι άνθρωποι του βιβλίου. Σε άλλες χώρες –και όχι μόνο για το βιβλίο- γίνονται έρευνες και μελέτες αφενός για την αποτίμηση κινήσεων και μέτρων (πχ αυτό που ζήσαμε τόσα χρόνια με παλιούς τίτλους από εφημερίδες και περίπτερα σε πολύ χαμηλές τιμές) και αφετέρου προβλέψεις και κυρίως σχέδια για το μέλλον. Υπάρχει κάτι τέτοιο στην Ελλάδα. Πόσα βιβλία πουλήθηκαν μέσω εφημερίδων; Πώς επηρέασε αυτό τα υπόλοιπα;

    Και γενικότερα, πώς άραγε σκέφτονται να αυξήσουν το αναγνωστικό κοινό; Τους ενδιαφέρει κάτι τέτοιο; Είναι η τιμή το μόνο εργαλείο στα χέρια τους; Τι λένε για τα νέα δεδομένα πχ την επόμενη μέρα του ηλεκτρονικού βιβλίου (γιατί το ηλεκτρονικό βιβλίο είναι ήδη χθεσινό). Διάβασα χθες με ενδιαφέρον συνεντεύξεις για την πολύ πρόσφατη ανακοίνωση της amazon της συνδρομητικής της υπηρεσίας για πρόσβαση σε όλους τους τίτλους (τύπου Spotify για βιβλία) αλλά θα είχε ενδιαφέρον κάτι του στυλ «το Ελληνικό βιβλίο το 2030»…

  30. sarant said

    29: Ενδιαφέρουσα η παρατήρηση και πράγματι με τις προσφορές βιβλίων δωρεάν το αναγνωστικό κοινό διευρύνεται. Από την άλλη όμως, είναι τόσο πολλές οι προσφορές, που το αναγνωστικό δυναμικό φτάνει σε κορεσμό και τα ράφια των βιβλιοθηκών στα σπίτια γεμίζουν.

  31. Ο Καρολάκης και τα καριολάκια» έπρεπε να είναι ο τίτλος εάν ο Νικοκύρης ήταν λίγο πιο αθυρόστομος. Αν και εκείνη την εποχή, καριόλα έλεγαν μόνο το μεγάλο, στολισμένο κρεβάτι…

  32. ππαν said

    Νικοκύρη, τα βιβλία τσέπης στη Γαλλία, σε τιμές κάτω των 10 ευρώ, συχνά, αν είναι κλασικά που είναι στο πρόγραμμα των σχολείων, και 3-4 ευρώ, δεν έχουν περιορίσει το αναγνωστικό κοινό εδώ και δεκαετίες 🙂

  33. Ο Καρολάκης πάντως δεν φάνηκε να κρατά κακία, προλόγισε και μετέφρασε τους ποιητές του κύκλου του (και τον Καρκαβίτσα).

    Απολαυστικός όμως και ο υπόλοιπος Νιρβάνας στο λινκ που δίνεις, Νίκο! Να τι σκέφτηκε να κάνει ο Χατζόπουλος στον Παλαμά:

    «Όμως πεθύμησα φάρσα και δεν έχω τίνος να κάμω. Ο Παλαμάς μου στέκεται πάντα μπροστά, αλλά θα θυμώσει αν του γράψω άξαφνα, πως του γράφει ο Νίτσε. Αλλά με το Νίτσε άλλοι πρέπει ν’ ανοίξουν και προσωπική γνω­ριμία. Επιτέλους, αν του ’γραφε ο Μπιέρντζερνε Μπιόρσον ή ο προφέσορ Έρν Χέκελ ή μία κάποια Λάουρα Μάλχαλμ, που δήθεν διάβασε ένα άρθρο του για το γυναικείο ζήτημα ή ο Αντρέας Σαλομέ, πως δήθεν από το ποίημά του «Απόκρυφο Ευαγγέλιο» εμπνεύσθηκε τη δική του φιλοσοφική μελέτη «Ισούς ο Ιουδαίος. Τι λες; Άλλα μη με προδώσεις, να ζήσεις».

    Αποκορύφωμα όμως, πώς σκηνοθέτησε την τρέλα του στη Γερμανία!

  34. Νέο Kid Στο Block said

    33. «Αποκορύφωμα όμως, πώς σκηνοθέτησε την τρέλα του στη Γερμανία!» ? please elaborate! 🙂

  35. Νέο Kid Στο Block said

    34. Α,άκυρο! Tώρα διάβασα το λινκ.

  36. ππαν said

    Δύτη, αν δεν το έλεγες δεν θα το διάβαζα! Τι αριστούργημα φάρσα!

  37. sarant said

    32: Απ’ όσο έχω δει, πάντως, στη Γαλλία δεν έχει πάρει τέτοιες διαστάσεις η προσφορά βιβλίων μαζί με εφημερίδες ή οι εκπτώσεις 80% στα βιβλιοπωλεία. Είναι βέβαια χαμηλότερες οι τιμές *κάποιων* βιβλίων (και λέω κάποιων, επειδή πάρα πολλά είναι πανάκριβα) αλλά και το γαλλόφωνο κοινό είναι πολλαπλάσιο.

  38. Νικοκύρη, στο κείμενο που βρίσκεται στην άκρη του λινκ, στον ιστότοπό σου, νομίζω πως υπάρχει ένας πλεονασμός:

    τους πρώτους του πειρασμούς φαρσικούς πειρασμούς του ξενιτεμένου ποιητή

    ή εγώ μπερδεύτηκα;

  39. Avonidas said

    Ρε τον καημένο τον βυζαντινοτέτοιο, τι τράβαγε 🙂

    «Αναρωτιέμαι αν είναι ελληνική ιδιοτροπία ή αν κι άλλοι λαοί αγαπούν αυτές τις φάρσες.»

    Μπα, αν κρίνω από το Amici miei, και στη γείτονα λατρεύουν τις χοντρές πλάκες. 😉

  40. ππαν said

    37: Μετά από ένα περίπου χρόνο τα πιο γνωστά βιβλία, και μιλάμε για εκατοντάδες κάθε χρόνο, βγαίνουν σε τσέπης, σε μισή και κάτω τιμή. Παρόλα αυτά πολλοί άνθρωποι εξακολουθούν να αγοράζουν τις κανονικές εκδόσεις. Θέλω να πω ότι το φτηνό βιβλίο λειτουργεί παράλληλα με το ακριβό, δεν περιορίζει το κοινό.

  41. Νέο Kid Στο Block said

    Εcho tria arkidia

  42. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Κατά το Καρολάκης έχουμε εξελληνισμένο τον Παύλο Φωράκη, Πωλ Φωρ (Paul Faure)
    υπεραγαπητό κι αγαπημένο στην Κρήτη, (μια θεία μου, μόνο με γνώσεις δημοτικού,διάβαζε ενθουσιασμένη ό,τι βιβλίο δικό του έφτανε ως εκείνη),
    και η Μελίνα, Ντασενάκη έλεγε το Ντασέν (ίσως Ντασενάκι 🙂 )

  43. Γς said

    @@@

  44. VK said

    37, 40 Κάπως έτσι δουλεύει νομίζω και στην Αγγλία. Ουσιαστικά μιλάμε για διαφορετικά «προϊόντα» που απευθύνονται σε διαφορετικό κοινό ή σε διαφορετικές ανάγκες. Για παράδειγμα πολλά βιβλία τα αγοράζω μεταχειρισμένα από charity shops, άλλα με μαλακό εξώφυλλο από βιβλιοπωλείο, πιο σπάνια κάποια με hardcover και άλλα από απο amazon ή για kindle. Για αυτό το ερώτημα που έβαλα αρχικά (σχ 29) είναι ποιες είναι οι σκέψεις και τα σχέδια του χώρου στην Ελλάδα για επέκταση του κοινού (και όχι πως να μοιράσουν μια πίτα που μικραίνει)…

  45. Avonidas said

    @8:

    «Ἂν ὁ βλὰξ καταφεύγει εἰς τὴν ἐπιτηδειότητα λόγω τῶν πενιχρῶν πνευματικῶν τοῦ μέσων ἐκ τῆς αὐτῆς ἐλλείψεως ἀνωτέρων πνευματικῶν μέσων ὠθεῖται καὶ πρὸς τὴν ἀπάτην. Ἀπάτη εἶναι ὡς γνωστὸν ἡ ἀποσιώπησις τῆς ἀληθείας ἢ ἡ παράστασις ψευδῶν πραγμάτων ὡς ἀληθῶν. Ἐξ αὐτοῦ τούτου τοῦ ὁρισμοῦ αὐτῆς συνάγεται ὅτι ἡ ἀπάτη δὲν ἀνάγεται εἰς τὴν εὐφυΐαν τοῦ ἀπατεῶνος, διότι πᾷς ἄνθρωπος δύναται νὰ παραστήση ψευδῶς πράγματα ὡς ἀληθῆ καὶ αὐτὸς οὗτος ὁ βλάξ, ἀλλ᾿ εἰς τὴν εὐπιστίαν τοῦ θύματος. […] Πόθεν λοιπὸν προέρχεται ἡ εὐρέως διαδεδομένη ἀντίληψις, ὅτι ὁ ἀπατεὼν ὄχι μόνον ἀποκλείεται νὰ εἶναι βλάξ, ἀλλ᾿ ἀναγκαίως εἶναι εὐφυής, ἀντὶ τῆς ὡς ἄνω ἀναλύσεως, ἐξ ἢς ἀντιθέτως προκύπτει, ὅτι ὁ ἀπατεὼν ὄχι μόνον ἀποκλείεται νὰ εἶναι εὐφυής, ἀλλ᾿ εἶναι ἀναγκαίως βλάξ; Ἡ ἀντίληψις αὕτη προέρχεται ἐκ τῆς «θεωρίας» τοῦ βλακὸς περὶ τῆς εὐπιστίας. Εἰθισμένος ὁ βλὰξ νὰ «σκέπτεται» οὐχὶ διὰ τοῦ νοητικοῦ μηχανισμοῦ, ἀλλὰ διὰ χονδροειδῶν ἔξωθεν ἐντυπώσεων, δὲν ἐρευνᾷ τὰς αἰτιοκρατικὰς σχέσεις, ἀλλὰ περιορίζεται εἰς τὸ γεγονὸς μίας ἐπιτυχούσης ἀπάτης, γεγονὸς ἐξ οὗ καὶ μόνου συνάγει τὴν βλακείαν τοῦ θύματος καὶ τὴν εὐφυΐαν τοῦ ἀπατεῶνος. Ὅτι ἡ ἀπάτη δὲν ὀφείλεται εἰς εὐφυίαν ἀνελύθη, νομίζομεν ἐπαρκῶς. Ὅτι ὅμως ἡ εὐπιστία τοῦ θύματος ἀποτελεῖ βλακείαν, τοῦτο εἶναι ἀληθὲς μνημεῖον βλακικὴς «διανοίας» καὶ πολιτιστικῆς ὑποστάθμης. Διότι ἡ εὐπιστία ἑνὸς ἀτόμου, ὡς προϋποθέτουσα τὰ ἄλλα ἄτομα ὡς ἔντιμα καὶ συνεπῶς ὡς εὐφυά, εἶναι ἀσφαλῶς τὸ μέγιστον τῶν τεκμηρίων τῆς πνευματικῆς του ἀναπτύξεως καὶ τοῦ πολιτισμοῦ του. Ὅσον ὑψηλότερον ἐπὶ τῶν βαθμίδων τῆς εὐφυΐας καὶ τοῦ πολιτισμοῦ ἵσταται ἐν ἄτομον ἢ εἷς λαός, (οἱ Εὐρωπαῖοι ἐν σχέσει πρὸς τοὺς Ἀνατολίτας) τόσον περισσότερον εὔπιστος εἶναι. Ὁ τελευταῖος τῶν βλακῶν θὰ ἠδύνατο νὰ ἐξαπατήσῃ ἕνα Κὰντ ἢ ἕνα Μπετόβεν καὶ ὁ τελευταῖος τῶν Ἑλλήνων ἕνα Εὐρωπαῖον… Τὸ μειδίαμα τοῦ οἴκτου,τὸ ὁποῖον ρίπτουν οἱ «ἀφελεῖς κουτόφραγκοι», δημιουργοὶ τῶν πνευματικῶν ἀξιῶν καὶ ἐξουσιασταὶ τοῦ κόσμου, ἐπὶ τῶν δυστυχῶν «ἔξυπνών» της Μεσογείου καὶ τῆς Ἀνατολῆς, ἂς εἶναι καὶ ἡ τιμωρία τῶν βλακῶν καὶ διὰ τὴν «θεωρίαν» των ταύτην!

    (Ευάγγελου Λεμπέση, Ἡ Τεράστια Κοινωνικὴ Σημασία τῶν Βλακῶν ἐν τῷ Συγχρόνῳ Βίῳ)

  46. SophiaE said

    Αυτό που μου φάνηκε ενδιαφέρον από το απόσπασμα ήταν η δις Αντωνιάδη, που αναφέρει. Δεν την ε΄χια υπόψη μου, επιπλέον αυτά γίνονταν σε μια εποχή που στην Ελλάδα δεν υπήρχαν πολλές ελληνίδες πανεπιστημιακοί.
    http://de.wikipedia.org/wiki/Sophie_Antoniadis

  47. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    46: Πρέπει να είναι από τις πρώτες ελληνίδες καθηγήτριες πανεπιστημίου.

    38: Λείπει ένα κόμμα μετά το πρώτο «πειρασμούς»

  48. BLOG_OTI_NANAI said

    Μια αναφορά στη «Νέα Εστία», τχ. 676, σ. 1162α, για τη μεταφραστική εργασία του Καρολάκη.

  49. 48 Από τον Βλαχογιάννη. Μ’ αρέσει που τον γράφει κι αυτός «Καρολάκη»!

    …Καρολάκης, ο αγαθώτατος, που άμα τονέ παρακαλούσες να σου μεταφράση κανένα έργο σου, αιστανότανε το βάρος αυτής της παρακάλιας σα χρέος υπέρτερο.

  50. BLOG_OTI_NANAI said

    49: Φαίνεται πως ήταν ένας άνθρωπος συμπαθής και καλοπροαίρετος, χωρίς την πονηράδα την ελληνική. Πάντως, και το «Καρολάκης» πόσο μάλλον το «αγαθώτατος» έχει κάτι το υποτιμητικό: αθώος, αγαθιάρης, απονήρευτος, κάτι ανάμεσα.

  51. Νέο Kid Στο Block said

    Ο Καρολάκης (Karlchen) είναι γνωστό γερμανικό μάπετ (στο RTL)

  52. Νέο Kid Στο Block said

    Yπάρχει κι ένας Καρολάκης (Charlie) που λέει τον καιρό της Σκωτίας στο BBC.

  53. spiral architect said

    @52: Αιδώς Σκωτσέζοι! 😛
    (πήγαν περίπατο οι θεσμοί εις την Εγκλαντέραν)

  54. Voulagx said

    Μικροδιόρθωση:
    «Δημοτικιστής ο ίδιος, όπως όλοι οι ξένοι νεοελληνιστές, μιλούσε κι έγραφε τα ελληνικά, σχεδόν ά[π]ταιστα.»

  55. sarant said

    54: Βουλάγξ, άφταιστα γράφει ο Νιρβάνας -που ήταν μεν δημοτικιστής αλλά κάθε άλλο παρά ακραίος. Προπολεμικά, τα πτ, κτ δεν είχαν μεγάλη πέραση, όλοι σχεδόν οι λόγιοι που έγραφαν δημοτική, και όχι μόνο οι κουμουνιστές, έγραφαν «τρομαχτικός» (καλά, αυτό ακόμα γράφεται) ή «ηλεχτρικό».

  56. Γς said

    Κι ένα Καρολάκι απ τα παλιά!

  57. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    20 Ιουλίου
    Δεν Ξεχνώ (γι’ αυτό και κάθομαι πάνω σε νάρκες)

  58. Τον Ντίτριχ τον ήξερα λόγω ιστορικής γλωσσολογίας: Ντίτριχ στην Ανέμη

    Με στεναχώρησε η ιστορία. Επικροτώ το @45, και μακάρι να αλήθευε το @8. Αλλά υποψιάζομαι πως ο Κάρολος ναι μεν ήξερε ακριβώς τι καζούρα του έκαναν, αλλά έκανε τον κουτό όχι από αντεπίθεση, αλλά από αμηχανία. Δεν ήταν στα χωράφια του ο Κάρολος, φιλοξενούμενος ήταν, με φράγκικο σεβασμό στους οικοδεσπότες του· και δεν μπορούσε να διανοηθεί ο Κάρολος να κάνει παράπονο, στα βόδια που τον φιλοξενούσαν.

    Ναι, βόδια. Γιατί σε τύπους που παίρνουν στο ψιλό έτσι κάποιον που φιλοτημήθηκε να ασπαστεί τη γραμματεία τους, ο χαρακτηρισμός «βλάξ» παραείναι επιεικής.

    Ιστορία με βόδια είχε και ο Θωμάς Ακινάτος, μάλλον παρόμοια:

    https://thesmoakhouse.wordpress.com/2008/11/28/naivete-of-st-thomas-aquinas/

  59. sarant said

    59: Χαίρε ΝικΝικ. Πράγματι έχει ομοιότητες η ιστορία του Ακινάτη: Προτιμώ να πιστέψω ότι τα γελάδια πετάνε παρά ότι ο αδελφός μου μού λέει ψέματα.

  60. leonicos said

    @15 Αθεόφοβε, ωραία παρέμβαση, γιατί διήγημα δεν είναι. Μου φάνηκε δε σαν απάντηση σ’ εμένα, στο @14. Όντως τα μπερδεμένα βγάζουν κουτούς ή μάλλον αναδεικνύουν τους κουτούς.

    @21 Καταπληκτικό, ιδίως η τελευταία σου φράση

    Είναι πολύ άγριο πράγμα να σε παίρνουν στα σοβαρά

    Κλεμμένο από το λινκ του Νικ Νικόλας @58 “I would rather believe that cows can fly than that my brothers would lie to me.” The laughter ceased at that point

    @59 Το εντόπισε και ο Σερ Σαρ. Άρα είμαι καλός.

    Όλο αυτό θα το βάλω και στο σημερινό αλλά αφορά ΧΤΕΣ

    Ένας χάλιας είμαι.

  61. Γς said

    57:

  62. spiral architect said

    «Τους Έλληνες πρέπει να τους αρπάζεις από τα μαλλιά, να τους βουτάς το κεφάλι στο νερό και λίγο πριν να σκάσουν, να τους αφήνεις να πάρουν μιαν ανάσα.«

  63. Ο Κίσσινγκερ το είπε κι αυτό;

  64. sarant said

    Υποτίθεται η Μέρκελ

  65. Μαρία said

    Και σύμφωνα με τον εγκυρότατο Τράγκα.

  66. ππαν said

    Ενδεχομένως το προηγούμενο βράδυ θα είχε δει τον Pierrot le fou και τον εντυπωσίασε η αντίστοιχη σκηνή. Εκτός αν ήταν καμιά του Τζέιμς Πάρις, δεν ξέρω.

  67. sarant said

    Πάντως η φήμη διαδίδεται ταχύτατα, απειλεί να εξελιχτεί σε νέα δήλωση Κίσινγκερ

  68. atheofobos said

    60- Σαφώς και δεν αφορά όσα έγραφες στο 14, γιατί δημοσιεύτηκε 2 λεπτά μετά, δηλαδή δεν είχα προλάβει να διαβάσω το σχόλιο σου γιατί τότε έγραφα το δικό μου,

  69. Νέο Kid Στο Block said

    (63,…,67). Φανταστικό σκηνικό πάντως! Η Αγγέλα με στολή Βάφεν Ες-ες & S/M Domina…βουτάει το κεφάλι του Νίκου Κούρκουλου στο καζάνι με το νερό και μόλις τον βγάζει -για μια ανάσα ίσα-ίσα..- εκείνος φωνάζει «Πλημμύρισε νερό το αμπάρι! ΌΧΙ άλλο κάρβουνο!! » 😆

  70. Ρε Κιντ, έλεος! Σε είχα για καλόγουστο τύπο…

    Το ξέρεις πως η Άνγκελα φοβάται τα σκυλιά; Κι εξαιτίας αυτού, όταν επισκέφθηκε το Κρεμλίνο, ο τοβάριτς Βλαδιμίρ Βλαδιμίροβιτς «άφησε» να μπουν στην αίθουσα υποδοχής τα σκυλιά του Κόνι και Γιόργκο; όπου Γιόργκο ιδού
    http://valiacaldadog.blogspot.gr/2010/12/blog-post.html

    τάκλασε η μαύρη η Άνγκελα!

  71. Αναρωτιόμουν πού να το βάλω, ας το γράψω εδώ: η λέξη «καλαμπαλίκια» που βάλανε τον Καρολάκη να πει σήμαινε βέβαια τα συμπράγκαλα, τα πράματα (πριν διευρυνθεί –ή, αν προτιμάτε, στενέψει– η σημασία της) –εξού και το γνωστό τραγούδι του Μάρκου άλλωστε. Η τούρκικη σημασία της λέξης είναι εντελώς διαφορετική, σημαίνει «πλήθος». Αυτή λοιπόν είναι ίσως η πρώτη εμφάνιση στα ελληνικά:
    ευθύς όπου εμίσευσαν οι βαστάζοι με τα καλαμπαλίκια (Γ. Κεχαγιόγλου επιμ., Τα Παραμύθια της Χαλιμάς, τ. Β΄, Αθήνα 1990, σελ. 312).
    Είναι η μετάφραση του Πολυζώη Λαμπανιτσιώτη, που βγήκε στη Βιέννη το 1791. Ο τόμος εδώ.

  72. sarant said

    Yπάρχει και μια άλλη γλώσσα, ευρωπαϊκή και όχι συγγενής με τα τουρκικά, όπου η λέξη kalabalik, δάνειο από τα τουρκικά βεβαίως, σημαίνει «φασαρία». Ποια είναι;

  73. Τα βουλγάρικα;

    Κάτι άλλο που σημείωσα από τη μετάφραση του Λαμπανιτσιώτη: πότε λέγαμε για το «διατελώ» (=μένω, παραμένω, είμαι) και το πώς έμεινε μόνο του στο τέλος των επιστολών (αντί για «διατελώ δούλος σας» κλπ); Να πώς τελειώνει ένα γράμμα του χαλίφη, δυο σελίδες μετά από τα ανωτέρω καλαμπαλίκια: «…να ακολουθήσετε καθώς σας γράφω και σας παραγγέλλω, και μένω». Γενικά αξίζει τον κόπο μια γλωσσική αποδελτίωση σ’ αυτό το βιβλίο.

  74. sarant said

    73: Είναι στα σχέδια αυτή η αποδελτίωση, αλλά είναι κι άλλα τόσα…

    Άλλη γλώσσα, άλλη!

  75. Τι λες! :0
    (το γκουγκλ είναι φίλος μας)

  76. Μαρία said

    72
    Και στα ελληνικά χρησιμοποιείται μ’ αυτή τη σημασία.
    Το γεγονός όμως οτι στη μεσοπολεμική Αθήνα η λέξη φαίνεται να χρησιμοποιείται μόνο κακεμφάτως (άλατις) με παραξενεύει.

  77. sarant said

    Ωραία, πιο μακριά.

  78. Μαρία said

    75
    Χα, χα! Στο Πύθιο θα την έμαθαν.

  79. Χα! τώρα συνειδητοποιώ ότι έλειπες στα του Καρολάκη 🙂
    Μόνο κακεμφάτως όχι: το τραγούδι του Μάρκου (μικρός αρραβωνιάστηκα…) είναι του ’37 (πάνω-κάτω).

  80. Πιο μακριά; Έχει κι άλλη;

  81. Τι δουλειά είχαν οι Σουηδοί στο Πύθιο; (Απόψε δεν καταλαβαίνω τίποτα απ’ όσα μου γράφετε 🙂 )

  82. Μαρία said

    79
    Πώς εξηγείται όμως τόσος σαματάς στο άρθρο του Νιρβάνα, όταν μάλιστα αντικαθιστά τη λέξη πράματα;

    Δεν έλειπα, ήμουν όμως υπ’ ατμόν.

  83. Μαρία said

    81
    Έχεις χάσει οθωμανικά επεισόδια.
    http://www.mfa.gr/sweden/presveia/news/otan-souedia-kuberniotan-apo-to-didumoteikho.html

    https://www.didymoteicho.gr/el/component/k2/item/412-kingcharlesxii.html

  84. Βλακεία έγραψα στο 71. Φυσικά ο Μάρκος εννοεί «πλήθος».

    Μαρία, και τα «πράματα» μάλλον θα ακούστηκαν αστεία. Αλλά σκέψου, άλλο να πεις «στη μετακόμιση φόρτωσα ένα κάρο καλαμπαλίκια, τζάντζαλα μάντζαλα» και άλλο «πάρε τα καλαμπαλίκια μου, στα έστειλα».

  85. ΟΚ, φαντάστηκα τον Κάρολο αλλά δεν θυμόμουν το Διδυμότειχο.

  86. physicist said

    Σουηδικά;

  87. physicist said

    kalabalik (Swedish) = uproar (English)

    Κέρδισα τίποτα ή τζάμπα κόπος βραδιάτικα;

  88. sarant said

    Μπράβο, το βρήκατε!

    Virtue is its own reward, ωστόσο!

  89. physicist said

    Α, το είχε βρει ο Δύτης. Φτου.

    (Έχει και στα σουηδικά άισιχτήρ ή όχι;)

    😉

  90. Μπα, καλώς τονα!
    Πριν δοκιμάσω τη γουγλομετάφραση, δοκίμασα σκέτο γούγλη και μου έβγαλε ένα σουηδικό τραγούδι, συγκρότημα ή κάτι τέτοιο (#τα_μυστικά_του_επαγγέλματος)

  91. 89 Έβαλα «αει σιχτίρ» και κοίτα τι μου έβγαλε: https://translate.google.gr/?hl=el&tab=wT#el/sv/%CE%B1%CE%B5%CE%B9%20%CF%83%CE%B9%CF%87%CF%84%CE%AF%CF%81 🙂

  92. physicist said

    Καλώς σε βρίσκω! Εγώ το βρήκα με φάρδος, χτυπώντας τρεις γλώσσες στην τύχη και προσπαθώντας να μεταφράσω το kalabalik στ’ Αγγλικά. Δούλεψε με τα σουηδικά αλλά το ψάξιμό μου ήταν λίγο biased αφού ο Νικοκύρης είχε δώσει νύξη. Κάτι σαν Monte Carlo method, δηλαδή (#τα_μυστικά_του_επαγγέλματος).

    Ύστερα είδα ότι έχει αυτόματη αναγνώριση γλώσσας, λέω ας γράψω aschiktir κι ο γούγλης το αναγνώρισε για γερμανικά («Deutsch – erkannt»). Όχι ότι κατάλαβε τι θα πει αλλά το σπέλλινγκ γερμανίζει. Θα το δοκιμάσω αύριο σε τυχαίο δείγμα να δω αντιδράσεις.

    😉

  93. physicist said

    #91. — 😀 😀 😀

    You just made this up, come on!

  94. Πού είχα διαβάσει για το μεγάλο Καν Μπαλίκ, την ορδή του μεγάλου Χαν (όπως Τσενγκίς Χαν), από την οποία ονομάστηκε το καλαμπαλίκι, ένεκα που έκαναν τόση φασαρια κι από τεστοστερόνες, ε είχαν και περίσσεμα; Ε;

  95. physicist said

    http://en.wikipedia.org/wiki/Khanbaliq

  96. Μ’ αρέσει που ξεκίνησα με κάθε σοβαρότητα να γράψω μια λεξιλογική παρατήρηση, η πρώτη εμφάνιση της λέξης και δεν συμμαζεύεται. Αλλά όπως είπε κι ο σύντροφος Χαλβατζής… 😀

  97. physicist said

    Στις 23:36 βρήκες να κάνεις σοβαρή λεξιλογική παρατήρηση, την ώρα που βγαίνουν οι χαβαλέδες;

  98. Έλα ντε! Ήμουν ξύπνιος, μόνος στο σπίτι, όλοι έβλεπαν τον γάβρο, είπα να κάνω κάτι σοβαρό. Φταίω εγώ που τέλειωσε το ματς αμέσως μετά; (Τώρα όμως θα πάω για ύπνο –λεκανόστ!)

  99. physicist said

    Καληνύχτες και πάντα τέτοια. 🙂

  100. Άντε, σας αφήνω να στοιχηματίσετε 😉

  101. Μαρία said

    91
    Είναι που το έγραψες ανορθόγραφα. Ενώ το σωστό άι το διαβάζει σαν συντομογραφία του αιώνα. 🙂
    https://translate.google.gr/?hl=el&tab=wT#el/fr/%CE%B1%CE%B9%20%CF%83%CE%B9%CF%87%CF%84%CE%AF%CF%81

  102. sarant said

    101: Και χαρακτηρίζει τον αιώνα μας;

  103. Μαρία said

    κάνω το καλαμπαλίκι μου
    Πώς το εννοεί άραγε ο Πάγκαλος;
    http://www.avgi.gr/article/4231177/th-pagkalos-to-pasok-exei-teleiosei-
    «Διότι δεν θέλει αξιολόγηση, θεωρεί ότι πρέπει να προσλαμβάνονται δημόσιοι υπάλληλοι και να παίρνουν τη σύνταξη στα 65 τους, κάνοντας το καλαμπαλίκι τους.»

  104. sarant said

    103: Να τον ρωτήσουμε 🙂
    Μάλλον το εννοεί κάπως σαν κωλοβαρωντας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: