Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Η παρένθεση της Σάμου

Posted by sarant στο 26 Αυγούστου, 2014


Εδώ και κάμποσο καιρό έχω αρχίσει να δημοσιεύω, κάθε δεύτερη Τρίτη, αποσπάσματα από το βιβλίο του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης” (εκδ. Ερατώ, 1995, εξαντλημένο), που είναι μια βιογραφία του παππού μου, του Νίκου Σαραντάκου (1903-1977), ο οποίος είχε το ψευδώνυμο Άχθος Αρούρης (που είναι ομηρική έκφραση και σημαίνει ‘βάρος της γης’). Η σημερινή συνέχεια είναι η εικοστή τρίτη. Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ. Βρισκόμαστε στα 1938 και ο ποιητής, ο παππούς μου δηλαδή, παίρνει απόσπαση από τη Μυτιλήνη για τη Σάμο, πάντα ως υπάλληλος της ΑΤΕ.

mimis_jpeg_χχsmallΤο φθινόπωρο του ’38 πήρε απόσπαση για τη Σάμο. Η διοίκηση της Τράπεζας εκτιμώντας τις οργανωτικές του ικανότητες από τότε που κατάφερε μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα να οργανώσει το υποκατάστημα της Σητείας, τον έστελνε να οργανώσει το υποκατάστημα της Σάμου, που υπήρχε μεν στα χαρτιά, βρισκόταν όμως εν υπνώσει, καθώς η Εθνική Τράπεζα αντιδρούσε με κάθε τρόπο στην εκχώρηση της αγροτικής πίστης στην Αγροτική.

Η Σάμος ήταν τότε ένα νησί που έσφυζε από ζωή και πλούτο. Τα κύρια προϊόντα του ήταν το θαυμάσιο μοσχάτο κρασί, ο ανθοσμίας, και τα καπνά, που εξάγονταν σε μεγάλες ποσότητες στην Ευρώπη και την Αμερική. Εκτός από κρασί και καπνό, το νησί παρήγε λάδι και δέρματα. Στον Λιμένα Βαθέος, την πρωτεύουσα του νησιού, υπήρχαν μεγάλες καπναποθήκες και στο Μαλαγάρι, απέναντι του, βρισκόταν το μεγάλο οινοποιείο της Ένωσης Συνεταιρισμών, ενώ στο Καρλόβασι λειτουργούσαν πολλά και αξιόλογα βυρσοδεψεία.

Η Σάμος είχε μείνει έρημη για έναν περίπου αιώνα, από το 1479, όταν οι κάτοικοί του μη αντέχοντας τις επιδρομές των κουρσάρων μετανάστευσαν ομαδικά στη Χίο, ως το 1562, όταν οι Οθωμανοί για να προσελκύσουν εποίκους έδωσαν στο νησί σημαντικά προνόμια. Έτσι στη Σάμο ήρθαν έποικοι από πολλά μέρη. Τα ονόματα πολλών χωριών (Μυτιληνιοί, Βουρλιώτες, Αρβανίτες, Πύργος, Παγώνδας –από τον Παγώνδα Ευβοίας), μαρτυρούν αυτόν τον εποικισμό.

Νησί ατίθασων ναυτικών η Σάμος ξεσηκώθηκε από τις πρώτες ελληνικές περιοχές το ’21 και αντιμετώπισε νικηφόρα κάθε απόπειρα των Τούρκων να πατήσουν το πόδι τους στο έδαφος της, μόλο που είναι σχεδόν κολλημένη στην Τουρκία. Διαμορφωθηκε τότε στο νησί ένα ιδιόμορφο καθεστώς, ημιαυτόνομο από την υπόλοιπη Ελλάδα, με πολύ έντονα δημοκρατικά χαρακτηριστικά.

Όταν αναγνωρίστηκε η ανεξαρτησία της Ελλάδας, αλλά με τη Σάμο εκτός των συνόρων του νέου κράτους, οι Σαμιώτες ξεσηκώθηκαν και πάλι και ανάγκασαν τους Τούρκους να τους αναγνωρίσουν ως αυτόνομη ηγεμονία, με χριστιανό ηγεμόνα, φόρου υποτελή στο Σουλτάνο. Η αυτονομία της Σάμου που κράτησε ογδόντα χρόνια τελικά ωφέλησε το νησί, που σημείωσε μεγάλη οικονομική ανάπτυξη και ευημέρησε.

Όταν ο Νίκος έφτασε στη Σάμο, η αγροτική πίστη βρισκόταν στα χέρια της Εθνικής Τράπεζας, που έκανε παν το δυνατό για να τη δια­τηρήσει. Το υποκατάστημα της Αγροτικής που είχε ιδρυθεί πριν από λίγα χρόνια ουσιαστικά δε λειτουργούσε. Ο διευθυντής του Νίκος Τουλ, Κεφαλλονίτης, ιρλανδικής καταγωγής, άνθρωπος εξαιρετικά μορφωμένος και καλλιεργημένος, που έπαιζε πιάνο σαν βιρτουόζος και είχε δημοσιεύσει μερικά φιλοσοφικά δοκίμια, ήταν εντούτοις από χαρακτήρος αλλά και από πλευράς πείρας ακατάλληλος να δώσει τις απαιτούμενες σκληρές μάχες ή και να οργανώσει στοιχειωδώς το ίδιο το υποκατάστημα.

Όταν διέγνωσε τις ικανότητες του ποιητή, του ανέθεσε την ουσια­στική διεύθυνση του υποκαταστήματος εν λευκώ. Ο Νίκος πράγματι ρίχτηκε στο έργο με όρεξη και δουλεύοντας υπεράνθρωπα κατάφερε μέσα σε οχτώ μήνες όχι μόνο να στήσει το υποκατάστημα αλλά να αποσπάσει την αγροτική πίστη από την Εθνική. Κατά τις διαδικασίες αυτές απόκτησε τη φήμη σκληρού διαπραγματευτή και πολύ τσαγκού ανθρώπου, την οποία ενίσχυσε αφήνοντας μουστάκι τζίβα και υιοθε­τώντας ως κάλυμμα κεφαλής τον μπερέ, όχι τον μπερέ των ζωγράφων ή των καλλιτεχνών αλλά εκείνον των ναυτικών και των φορτηγατζή­δων.

Η πολλή δουλειά δεν τον εμπόδισε να δημιουργήσει γνωριμίες και φιλίες στο νησί, τόσο ανάμεσα στους συναδέλφους του όσο και με πολλούς Σαμιώτες. Πολύ σύντομα με το διευθυντή δημιούργησε στενότερες σχέσεις, πέρα από τις καθαρά υπηρεσιακές, και ο τελευ­ταίος δεν άργησε να διαπιστώσει με κάποια έκπληξη, πως κάτω από το τραχύ παρουσιαστικό του ικανού υπαλλήλου του κρυβόταν ένας ευαίσθητος και πνευματικός άνθρωπος. Στενές σχέσεις δημιούργη­σε επίσης με το συνάδελφό του τον Παύλο τον Σουμίλα, τα δυο παι­διά του οποίου είχαν γίνει αχώριστα με το γιο του. Σε μια πασχαλι­νή οικογενειακή εκδρομή με τους συναδέλφους του στο μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού, ο ποιητής γνωρίστηκε με τον ηγούμενο της μονής, έναν λεβέντη καλόγερο, παλιό μακεδονομάχο, άνθρωπο με πλατιές ιδέες και τολμηρή γλώσσα. Ο ηγούμενος μετά τις πρώτες κουβέντες κατάλαβε με ποιον είχε να κάνει. Έκατσε στο τραπέζι τους, τους φίλεψε με κρασί από το κελάρι του μοναστηριού κι όταν ήρθαν στο κέφι κι οι άλλοι άρχισαν να χορεύουν, εξομολογήθηκε στον Νίκο:

«Νάξερες πόσο θάθελα να χορέψω τσάμικο, μα είναι κείνα τα κωλόπαιδα, που οπωσδήποτε θα με καρφώσουν στο Νομάρχη».

Πραγματικά στο μοναστήρι είχαν εκδράμει και πολλοί φαλαγγί­τες της νεοϊδρυθείσας ΕΟΝ, που ήδη είχαν αποκτήσει επαξίως τη φήμη χαφιέδων του καθεστώτος. Ο ηγούμενος δε φοβόταν το Δεσπότη του, τον Ειρηναίο που ήταν γνωστός για το ευρύ πνεύμα και τις δημοκρατικές πεποιθήσεις του, αλλά το Νομάρχη, έναν πεφυσιωμέ­νο και αυταρχικό βλάκα.

Χάρη σε μια ιδιαίτερη οσμή, που αναδίδουν, θάλεγε κανείς, οι αριστεροί και που μόνο αυτοί ανιχνεύουν και η οποία οσμή τους επιτρέπει να αλληλοαναγνωρίζονται, ο Νίκος έπιασε φιλίες με τον καφετζή (και σκακιστή επίσης) ενός παραλιακού καφενείου, που με τη σειρά του τον γνώρισε και σ’ άλλους αριστερούς της πόλης. Στο καφενείο αυτό παίζανε συνήθως σκάκι και κουβέντιαζαν με τις ώρες, ενώ ο καφετζής πολλές φορές, όταν φεύγανε οι τελευταίοι πελάτες, κρατούσε τον Νίκο κι άκουγε μαζί του, παίζοντας σκάκι, την ελληνι­κή εκπομπή της Μόσχας. Ένα βράδυ κατά τις δέκα (ο ποιητής δού­λευε στην τράπεζα ως αργά και από το καφενείο περνούσε μετά τις εννιά), ενώ στο μαγαζί δεν υπήρχαν πελάτες, άρχισε να παίζει σκά­κι με το μαγαζάτορα, ακούγοντας ταυτόχρονα το ραδιόφωνο, που λόγω της ώρας και της ερημιάς ακουγόταν σε ένταση μεγαλύτερη από όσην υπαγόρευε η στοιχειώδης προφύλαξη. Την ώρα ακριβώς που τελείωσε η ελληνική εκπομπή και ανακρουόταν η «Διεθνής», μπήκε στο καφενείο φουριόζος και ξεπαγιασμένος ο υποδιοικητής του Τμή­ματος της Χωροφυλακής, για να πιει ένα κονιάκ. Ο καφετζής αμέσως έκλεισε το ραδιόφωνο.

«Άσ’ το μωρέ, τι το κλείνεις; Δεν ακούς που παίζει το «Ναμπούκο» του Βέρντι;» διαμαρτυρήθηκε ο αστυνομικός, που ήταν μεν φιλόμουσος δε διέθετε όμως μουσικό αυτί.

Η σύναψη του Γερμανοσοβιετικού Συμφώνου Φιλίας έπεσε σαν κεραυνός στην παρέα των αριστερών φίλων. Ο καφετζής ιδίως τα ’χε

χαμένα. Ο Νίκος το δικαιολόγησε σαν προσπάθεια αντιπερισπα­σμού του Στάλιν στις ίντριγκες και τις αντισοβιετικές μανούβρες των Αγγλογάλλων, που σκοπό τους είχαν να στρέψουν τον Χίτλερ κατά των Σοβιέτ και κατόπιν να εξοντώσουν τον εξαντλημένο νικητή, όποιος κι αν ήταν αυτός. Ο Στάλιν με το Σύμφωνο, τους την έφερε.

Εκείνο το καλοκαίρι ήρθε στη Σάμο για λίγες μέρες ο αδελφός του ο Γιώργος. Είχαν τέσσερα χρόνια να ιδωθούν και στο διάστημα αυτό εκείνος είχε εξελιχθεί σε στέλεχος της Συρματουργίας του Αγγελόπουλου, που τότε μετατρεπόταν σε χαλυβουργία. Το επινικελωτήριο το κράτησε μόνος του ο Γιάννης. Ο Γιώργος είχε πολύ γόνιμες ιδέες και έφεση για έρευνα και, εφευρέσεις. Μολονότι δεν προχώρησε πέρα από το γυμνάσιο, ήταν πολύ μελετηρός και αναπλήρωνε με το διάβασμα τεχνικών και άλλων βιβλίων την έλλειψη των σπουδών.

Οι επιτυχίες του στον τομέα των πυριμάχων τον καθιέρωσαν στην επιχείρηση και οι επιστήμονες χημικοί και μεταλλειολόγοι του Αγγελόπουλου τον είχαν παραδεχτεί απόλυτα. Όταν αργότερα ο Αγγελόπουλος αγόρασε το εργοστάσιο κόντρα πλακέ του Ελλούλ, ο Γιώργος εφεύρε μια ισχυρή κόλλα με βάση την αιμοσφαιρίνη και η επιχεί­ρηση έβγαλε πολλά λεφτά από την αξιοποίηση του αίματος των γει­τονικών Νέων Σφαγείων, που ως τότε πετιόταν.

Ο Γιώργος ήταν πάντα γεμάτος λεφτά, τα οποία ξόδευε με απόλυ­τη ανεμελιά, κάνοντας ακριβά δώρα στα ανίψια του — ο γιος του Νίκου είχε πάντα τη μερίδα του λέοντος — βοηθώντας γενναιόδωρα φίλους και γνωστούς και οργανώνοντας γλέντια και εκδρομές με την παρέα του.

Όταν αποβιβάστηκε από το πλοίο, ρώτησε κάποιον αν ξέρει τον κύριο Σαραντάκο.

«Αυτόν με τον μπερέ και το μουστάκι;»

«Όχι, άλλος θα ’ναι, απάντησε απογοητευμένος ο Γιώργος και αποφάσισε να ψάξει να τον βρει μόνος του. Έτσι, όταν τελικά έφτα­σε ως την Τράπεζα, η πρώτη κουβέντα που είπε του μυστακοφόρου αδελφού του ήταν «φοράς μπερέ;».

Στη Σάμο ο Γιώργος έψαχνε να βρει πετρώματα κατάλληλα για την παραγωγή πυρίμαχων τούβλων. Μαζί με τον Νίκο γύρισαν όλο το νησί, πλούσιο σε δολομιτικά πετρώματα και εντόπισαν ορισμένα κοιτάσματα λευκολίθου.

Στη Σάμο ο ποιητής έγραψε τα περισσότερα μη σατιρικά ποιήματά του. Ήταν τότε τριάντα πέντε χρονών, γεμάτος υγεία και όρεξη για δουλειά και ζωή. Παρ’ όλη όμως αυτή τη διάθεσή του πολλά ποιήματά του ήταν μελαγχολικά και σε κάποιο βαθμό απαισιόδοξα. Η Ελέ­νη έγραφε κι αυτή συνεχώς ποιήματα, τα περισσότερα γεμάτα νοσταλ­γία για τη Μυτιλήνη. Τα περισσότερα από τα ποιήματα της αυτά περιλήφτηκαν στη συλλογή Αύρες του νησιού μου, που εξέδωσε πολ­λά χρόνια αργότερα στην Αθήνα.

73 Σχόλια to “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Η παρένθεση της Σάμου”

  1. Γς said

    Καλημέρα Λεώ

  2. spiral architect said

    Καλημέρα.
    Ωραίο, πολύ ωραίο. 🙂

  3. Γς said

    Ο διευθυντής του Νίκος Τουλ, Κεφαλλονίτης, ιρλανδικής καταγωγής,

    Νίκος Ο’ Τουλ, ίσως;

  4. α said

    στην σαμο τοπαρχης ηταν ο σοφουλης ακομα η σαμος εχει παραδοση βιαιων αποσχιστικων κινηματων με πρωταγωνιστες τους αδερφους γιαγια η παραδοση της ανυποταγης περναει και στον εμφυλιο

  5. Γς said

    >ακατάλληλος να δώσει τις απαιτούμενες σκληρές μάχες ή και να οργανώσει στοιχειωδώς το ίδιο το υποκατάστημα.
    Όταν διέγνωσε τις ικανότητες του ποιητή, του ανέθεσε την ουσια­στική διεύθυνση του υποκαταστήματος εν λευκώ.

    Οπως σήμερα:
    Να είναι λέει ακατάλληλος και να διαγνώσει ότι έχεις ικανότητες…Μαύρο φίδι που σ έφαγε!

  6. Δημήτρης Μ. said

    Καλημέρα!
    Πώς είναι αλήθεια ο μπερές των ναυτικών και των φορτηγατζήδων; Μήπως υπάρχουν εικόνες;

    Υ.Γ. Τελικά ο παππούς, η κουλτούρα κουλτούρα, αλλά στα τραπεζικά σκύλος…

  7. atheofobos said

    Ο διευθυντής της Αγροτικής Νίκος Τουλ, Κεφαλλονίτης, ιρλανδικής καταγωγής, πρέπει να ήταν από την ίδια οικογένεια με τον καθηγητή της Χειρουργικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Χάρη Τούλ.
    Διαβάζοντας δε την βιογραφία του Χάρη Τούλ, ενός ευγενέστατου και εξαιρετικά καλλιεργημένου ανθρώπου, διαπιστώνει κανείς πως ενσωματώθηκαν στην Ελλάδα αρκετοί ξένοι και έγιναν τελικά αυτοί και οι απόγονοι τους σημαίνουσες προσωπικότητες στην ζωή της χώρας.
    Ο χειρουργός Χάρης Ι. Τουλ, γεννήθηκε στο Αργοστόλι της Κεφαλονιάς το 1897. Η οικογένειά του είναι ιρλανδικής καταγωγής (O’ Toole) και ο προπάππος του, Ερνέστος, υπηρέτησε στα Ιόνια Νησιά κατά την κατάληψή τους από τους Άγγλους (1809-1810) και παντρεύτηκε Ζακύνθια κόρη, την Μαριέττα (θετή κόρη της Comptesse Querine), έλαβε μέρος στην Ελληνική Επανάσταση και πέθανε στο Αίγιο. Ο πατέρας του, Jimmy, παντρεύτηκε την Κάτε, κόρη του γιατρού Χαράλαμπου Ιακωβάτου (από την οικογένεια των Τυπάλδων-Ιακωβάτων), και απέκτησαν τέσσερα παιδιά. Ο Χάρης Τουλ παντρεύτηκε την Άννα Χρυσοσπάθη, κόρη του ορθοπεδικού Ιωάννη Χρυσοσπάθη και της Μαρίκας Πατσιάδη. Το 1919 απέκτησε το πτυχίο της Ιατρικής, το 1927 έγινε διδάκτορας και έφτασε σταδιακά κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής το 1957-58, συγκλητικός το 1964-65, ομότιμος καθηγητής από το 1968 ενώ τιμήθηκε με το αριστείο θετικών Επιστημών της Ακαδημίας Αθηνών το 1980.

  8. Γς said

    >Ο ηγούμενος […] εξομολογήθηκε στον Νίκο:
    «Νάξερες πόσο θάθελα να χορέψω τσάμικο, μα είναι κείνα τα κωλόπαιδα, που οπωσδήποτε θα με καρφώσουν στο Νομάρχη».

    Πρότεινα στον παπά να ανεβάσω στο ΓιούΤιουμπ τις ζεμπεκιές που είχε ρίξει [και είχα τραβήξει] στο γάμο της κόρης μιας φίλης μου.

    -Ναι να τα ανεβάσεις, Αλλά μετά να μου βρεις εκκλησία, που θα με σχολάσει ο μητροπολίτης εδώ.

  9. Γς said

    6:
    Καλά δεν ξέρεις τα ελληνικά ναυτικά καπέλα;
    Ολος ο κόσμος [σε όλο τον κόσμο] τα ξέρει

    https://www.google.com/search?lr=&hl=en&q=hreek%20hat&bav=on.2,or.r_cp.&bvm=bv.73612305,d.ZGU,pv.xjs.s.en.N05PaRRsjcM.O&biw=853&bih=585&um=1&ie=UTF-8&tbm=isch&source=og&sa=N&tab=wi&ei=_jP8U6WkHsaj4gTR4oCgDA

  10. Γς said

    Κι ένας άλλος Ιρλανδός [Ελληνα τον θέλουν στην χώρα του ανατέλοντος ηλίου] ο Κοϊζούμι Γιακούμο γεννήθηκε δίπλα στην Λευκάδα κείνη την εποχή που ήρθε ο Ιρλανδός Ο’ Τουλ στην Κεφαλονιά.

    Ο Καϊζούμι Γιακούμο, ο εθνικός ποιητής της Ιαπωνίας. Ο Λευκάδιος Χερν

  11. Δημήτρης Μ. said

    9. Αυτά τα καπέλα, προφανώς, τα ξέρω, αλλά δεν είναι μπερέδες.

  12. 4 – Επιτρέψτε μου, για τους Γιαγιάδες, να παραπέμψω στην αφεντιά μου. 🙂

    Μια και ο λόγος για τον Νομάρχη, ας αναφέρουμε ότι το νησί στο «Καπλάνι της βιτρίνας» της Άλκης Ζέη είναι η Σάμος (και το Λαμαγάρι του βιβλίου, βεβαίως, το Μαλαγάρι). Όσο για το καπλάνι, είχε όντως περάσει το στενό από τη Μικρασία, επικηρύχτηκε από την Ηγεμονία και τώρα βρίσκεται βαλσαμωμένο σε μια βιτρίνα (πού αλλού δηλαδή) στο μουσείο των Μυτιληνιών.

  13. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    7: Ωραία, εγώ δεν ήξερα να απαντήσω!

    4: Σωστά, έχει γράψει ο Δύτης των Νιπτήρων για τους Γιαγιάδες ή Γιαγάδες. Ίσως βάλω κι εγώ κάτι κάποτε.

  14. Γς said

    Χμ, Ναυτικοί μπερέδες; Δεν πάει ο νους μου…

  15. 13γ …που πυροβολεί πιο γρήγορα κλπ κλπ 😉

  16. Δημήτρης Μ. said

    Αλήθεια, γιατί να μη χορεύουν οι παπάδες;

  17. sarant said

    15: Μα ήταν νομοτέλεια!

    16: Το 1937 ήταν αλλιώς.

  18. Γς said

    >τους Γιαγιάδες
    και τις Παππούδες

  19. Ορεσίβιος said

    Μα τι κάνω; Βιαστικά πάω να το διαβάσω; Αυτά τα κείμενα πρέπει να τα απολαμβάνεις! Έχω δουλειές Νικοκύρη μου, το βράδυ θα το διαβάσω…

  20. Alexis said

    Ναυτικοί μπερέδες δε μου ‘ρχονται και μένα στο νου, μάλλον τραγιάσκες θα εννοεί ο ποιητής.
    Μόνο κάποια καπέλα ναυτών σε πολεμικά πλοία (όχι πάντως στο ελληνικό Π.Ν.) μοιάζουν κάπως με μπερέ. Κάτι σαν κι αυτό.

  21. Γς said

    Γιασάν και το γαλλικό ναυτικό καπελάκι με τιο πομπόν ρουζ….

  22. Γς said

    ποmpόν φούντα,

    Και θυμάμαι το καιρό της επάρατου μαζεύτηκαν οι πουτάνες στη Λαμία και φώναζαν στην πλατεία Λαού «Κάτω η Φούντα»,
    Η φούντα του Δεσπότη, που ήθελε να τις διώξει έξω απ την πόλη.
    Και τα κατάφερε…

  23. Δημήτρης Μ. said

    20. Αυτό είναι ναυτικός μπερές, αλλά με μπερδεύουν οι φορτηγατζήδες…

  24. andam said

    Μια χαρά τα εξήγησε ο παππούς για το Γερμανοσοβιετικό Σύμφωνο Μολότωφ – Ρίμπεντροπ που αποτελεί ακόμα και σήμερα σημείο έντονων συζητήσεων και πολιτικών αντιπαραθέσεων. Ακόμα και σήμερα τα αντικειμενικά –υποτίθεται- ιστορικά ντοκιμαντέρ του BBC και του History Channel κατηγορούν τους σοβιετικούς για την συμφωνία αυτή.

    Ας δούμε όμως τι γράφει ο Ρεϊμόν Καρτιέ στην «Ιστορία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου» για τη συμφωνία αυτή [πηγή βικιπαίδεια]:

    Η ΕΣΣΔ είχε κάνει πρόταση συμμαχίας αλληλοβοήθειας με την Φινλανδία σε περίπτωση προσβολής από την ναζιστική Γερμανία, η οποία απορρίφθηκε.

    Οι δε Αγγλο-Γάλλοι είχαν ξεκινήσει τις διαπραγματεύσεις με τον Χίτλερ για εισβολή στη Σοβιετική Ένωση και την κατάπνιξη των Μπολσεβίκων και αυτό ήταν προσδοκία και των ΗΠΑ.

    Είναι χαρακτηριστικό πως μετά την υπογραφή του συμφώνου ο Ουίνστον Τσώρτσιλ, πρωθυπουργός της Βρετανίας, δήλωσε πως οι ναζί «πρόδωσαν το αντι-Κομιντέρν σύμφωνο και τις αντι-Μπολσεβίκικες συμφωνίες», ενώ η αμερικανική εφημερίδα Νew York Herald Tribune έγραφε πως ο Χίτλερ «δεν κράτησε την υπόσχεσή του να είναι λιοντάρι προς ανατολάς και αρνάκι προς δυσμάς».

    Από την πλευρά της ναζιστικής Γερμανίας, ο Χίτλερ, ενώ σχεδίαζε επίθεση κατά της Πολωνίας, ήθελε να αποφύγει με κάθε τρόπο τον πόλεμο των δυο μετώπων, όπως υπήρξε για την Γερμανία ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος του 1914[1].

    Υπό αυτές τι συνθήκες, υπεγράφη στις 23 Αυγούστου 1939 το Σύμφωνο μη Επίθεσης μεταξύ της Σοβιετικής Ένωσης και της ναζιστικής Γερμανίας.

    Σύμφωνα με τον Ρεϊμόν Καρτιέ, ο μεν Στάλιν υπέγραψε το Σύμφωνο με στόχο να κερδίσει χρόνο και ο Χίτλερ με την εκ των προτέρων απόφαση «να το ξεσχίσει»[1]

    Εκ του αποτελέσματος φαίνεται πως αν το Σύμφωνο δεν είχε υπογραφεί, η ΕΣΣΔ θα είχε υποκύψει στα χιτλερικά στρατεύματα.

  25. Εαμοβούλγαρος said

    Ξαναχτύπησε ο τακτικός αναγνώστης του παρόντος Ιστολογίου, κ. Νίκος Δήμου: Για το συμφέρον του Ρωμέϊκου είναι καλύτερα να μη βρεθεί τίποτα στην Αμφίπολη, έγραψε στο Protagon του Σταύρακα κι έχουνε πέσει όλοι οι Εθνικοπαράφρονες να τον φάνε

    http://www.protothema.gr/culture/article/405045/nikos-dimou-kalutera-na-mi-vrethei-tipota-ston-tafo-tis-amfipolis/

    Ο Εαμοβούλγαρος συμφωνεί απόλυτα με τον κ. Νικό-Δημο: Θα είναι μεγάλη τραγωδία για το αποβλακωμένο Ρωμέϊκο να βρεθεί κάτι σημαντικό στην Αμφίπολη

    ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΕΙΝΑΙ: Θα έγραφε ποτέ ο κ. Νικό-Δημος παρόμοιο άρθρο για το αγαπημένο του Ισραήλ; Δηλαδή, θα ευχόταν δημόσια να μή βρεθεί ποτέ ο τάφος του Μωϋσή, η Κιβωτός της Διαθήκης, η σφεντόνα του Δαβίδ και το σπέρμα του Αυνάν που «εξέχεεν επί την γήν»; (Γένεσις 38,8). Όχι, βέβαια… Διότι την άλλη μέρα θα τον είχε πρωτοσέλιδο ο Παγκόσμιος Τύπος και θα τον έτρωγε η μαρμάγκα τον κ. Νικό-Δημο τώρα που πατάει τα ογδόντα. Ούτε γηροκομείο δεν θα εύρισκε για να περάσει τα γεράματά του…

  26. Alexis said

    #24: Καλή είναι όλη αυτή η ερμηνεία και ως ένα βαθμό έτσι μπορεί να έγινε, όμως δεν εξηγεί το γιατί τελικά οι Ναζί επιτέθηκαν στην ΕΣΣΔ.

  27. Ιάκωβος said

    Πολύ καλό.

    Παιδιά, αυτό είναι το μπερέ, το κλασσικό γαλλικό (ή βάσκικο) μπερέ. Γνώρισα παππούδες ,που το φορούσαν . Είναι πολύ ενδιαφέρουσα η πληροφορία πως τότε το φορούσαν οι λαϊκοί τύποι, φορτηγατζήδες και λοιποί.

    Τώρα αυτό που αναφέρει για «το μπερέ που φορούσαν οι ζωγράφοι», μάλλον πρόκειται για κλισέ του κινηματογράφου,δεν νομίζω να υπήρχε ειδικό καπέλο των ζωγράφων, απλά υποθέτω, σε κάποια αυτοπορτραίτα οι ζωγράφοι παρουσιάζονται με τα μπερέ της εποχής, και έτσι επικράτησε πχ

  28. Δημήτρης Μ. said

    26. Η ερμηνεία είναι απλή: Όταν οι αντιθέσεις είναι ανυπέρβλητες, τα σύμφωνα υπογράφονται για να παραβιαστούν στην πρώτη ευκαιρία.

    Το πρόβλημα με το Σύμφωνο Ρίμπεντροπ – Μολότωφ βρίσκεται στην ερμηνεία του. Εκεί συνήθως μπερδεύονται τα κρατικά συμφέροντα και υπολογισμοί με ιδεολογικά ζητήματα. Κατά τη γνώμη μου, το εν λόγω Σύμφωνο χρειάζεται δύο ερμηνείες. Μία γεωκρατικοπολιτική και μία ιδεολογικοπολιτική. Όσον αφορά τα κρατικά συμφέροντα, η κίνηση ήταν πετυχημένη, έως και μεγαλοφυής. Όσον αφορά την ιδεολογία του σοσιαλισμού, αυτή το 1939 ήταν τόσο βαθιά θαμμένη κάτω από τα κρατικά συμφέροντα, που δεν έπαιζε πια κανένα ρόλο.

  29. Ιάκωβος said

    Α, τι έγινε;

    Να , αυτό είναι το μπερέ

    http://www.frenchpresents.com/index.php?main_page=product_info&cPath=37&products_id=437&zenid=7mnkujg5kd7grqpf963nof1vo5

    Και εδώ ο Ρέμπραντ με μπερέ:

    http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt

  30. Δημήτρης Μ. said

    27. Μάλλον έχεις δίκιο, αλλά έχω την εντύπωση ότι την εποχή, για την οποία μιλάμε, και οι ζωγράφοι και οι ναύτες και οι φορτηγατζήδες φορούσαν το ίδιο μπερέ.

  31. Παναγιώτης Κ. said

    Μα πόσο ωραίο!!!
    Μιλάει για οικεία «σχήματα» που μας αγγίζουν!

    «Χάρη σε μια ιδιαίτερη οσμή, που αναδίνουν,θάλεγε κανείς,οι αριστεροί και μόνον αυτοί ανιχνεύουν και η όποια οσμή τούς επιτρέπει να αλληλογνωρίζονται».
    Βρίσκομαι λοιπόν στη λαϊκή και εντελώς συμπτωματικά πιάνω κουβέντα με έναν ηλικιωμένο.Οι μεγάλοι εύκολα αρχίζουμε μια κουβέντα.Βγαίνει από την κουβέντα ότι υπήρξε μαχητής του ΔΣ και μετά, όχι περισσότερο από δύο λεπτά, μου κάνει μια πλήρη ακτινογραφία για τις πολιτικές μου πεποιθήσεις παρόλο που ήμουν λακωνικός απέναντί του. Περιοριζόμουν σε ερωτήσεις σχετικές με την εμπειρία του.

    «Νάξερες πόσο θάθελα να να χορέψω τσάμικο» είπε ο παπάς.
    Χορευτής δεν είμαι αλλά έχω βρεθεί σε πάρα πολλά γλέντια και παρατήρησα αυτούς που,ειδικά τις μικρές ώρες,σηκώνονται για να χορέψουν.Οι, κατά τα άλλα συνηθισμένοι άνθρωποι, μεταμορφώνονται.Όμοια με το κυνηγετικό σκύλο που επίσης μεταμορφώνεται καθώς «φερμάρει».

    Όσο για τους παπάδες αν χορεύουν, μπορώ να βεβαιώσω ότι πρώτοι άνοιγαν τον χορό στα διάφορα χοροστάσια και αρκετά τραγούδια της δημοτικής μας μουσικής έχουν ως θέμα κάποιον παπά.

    @16.Δημήτρη μπράβο για την επιλογή σου! Ο παπάς που χορεύει είναι αξιοζήλευτος.

    @9,14.Μα νομίζω ότι ο Κόλλιας ο Μαραμπού έχει φωτογραφία με τέτοιο σκουφί.

  32. Γς said

    25:
    >η Κιβωτός της Διαθήκης

    Και είναι ένα μικρό κουτάκι που το δένουν στο μέτωπό τους οι ορθόδοξοι Εβραίοι όταν είναι να διαβάσουν τα ιερά τους βιβλία. Συμβολίζει την Κιβωτό της Διαθήκης.
    Μετά αρχίζουν και κουνιούνται μπρος πίσω

    http://caktos.blogspot.gr/2013/04/blog-post_13.html

  33. Γς said

    29:

    Εμένα μου άρεσε το καπελάκι που φορούσε ο Τουλούζ Λοτρέκ.

    Τον θυμήθηκα χτες που κατέβηκα στην Αθήνα με την κόρη μου.
    Βρεθήκαμε το μεσημέρι στην Πάτση και πήγαμε να φάμε στου Μπάμπη που έχει στους τοίχους αντίγραφα έργων του.

    Πήγα να τις πω την σχετική πλακούλα, αλλά την ήξερε,. Προδόθηκε. Διαβάζει Κάκτο

    http://caktos.blogspot.gr/2013/02/toulouse-lautrec.html

  34. Aγάπη said

    16 Υπάρχει, βεβαίως, και αυτό – παράδοξο αν σκεφτεί κανείς το τραγούδι 🙂

    Γενικά όμως οι παπάδες όχι μόνο χορεύαν, αλλά υπάρχουν – και υπήρχαν από παλιά – τόποι όπου όχι μόνον άνοιγαν τον χορό αλλά και γίνονταν χοροί μόνο για – και από – παπάδες Π.χ. στην Κέρκυρα εδώ και τουλάχιστον δυο αιώνες

  35. Aγάπη said

    Και τώρα που το θυμάμαι, οι παπάδες σήμερα δέν χορεύουν μοναχά, αλλά παίζουν και όργανα δημόσια και τραγουδάνε, όπως εδώ

    αλλά βγάζουν ενίοτε και θαυμάσιους δίσκους όπως αυτός εδώ

    Αλλά αυτά είναι από τη δεκαετία τού 90 και τού 70 αντίστοιχα 🙂

  36. Γς said

    Είναι και οι περιστρεφόμενοι Δερβίσιδες Αγάπη

  37. leonicos said

    Στα πολύ ωραία άρθρα αφήνω πάντα τον Γς να προηγείται, για να ομορφαίνει ακόμα περισσότερο το άρθρο.

    Ήμουν χειρουργείο από τις 2.30 π.μ. μέχρι τις 7.30 π.μ. Δεν ήξερα ούτε πού είναι το κομπιούτερ. Αλλά πήγε καλά.

    Φωνάζει πάλι η Φωτεινή. έρχομαο το βράδυ αργά! Να με περιμένεις!

  38. Γς said

    Γιατρέ μου είσαι ήρωας.

    Κι εγω που νόμιζα ότι ούτε κότα δεν μπορείς να σφάξεις

    Το φωνάζαμε το παραπάνω χωρατό σ έναν τύπο που κυκλοφορούσε πριν 40 χρόνια στην Αθήνα.
    Ηταν ο «γιατρός». Ντυμένος κάτασπρα με μπόλικα δαχτυλίδια στα χέρια του.
    Κυκλοφορούσε με δυό ιατρικές τσάντες Πανεπιστημίου Σύνταγμα. Και του φωνάζαμε:

    -Γιατρέ έχουμε μια κότα. Θα μας την σφάξεις;

    Τον θυμάται κανείς;

  39. Εαμοβούλγαρος said

    @32: Αγαπητέ κ. Γς (σχόλιο 32), χωρίς να θέλω να σάς κολακέψω ή να σάς γλείψω, θερμά συγχαρητήρια για το χρονογράφημά σας

    http://caktos.blogspot.gr/2013/04/blog-post_13.html

    περί των Ορθοδόξων Εβραίων που προσευχόσαντε μέσα στο αεροπλάνο και φοβηθήκατε πως θα το ρίξουν από τα κουνήματά τους. Περνάτε με χιούμορ ένα τεράστιο θέμα, που έχει φοβερές προεκτάσεις, πολλές από τις οποίες ούτε ο ίδιος που γράψατε το χρονογράφημα, δεν τις αντιλαμβάνεστε… ΙΔΟΥ μερικές:

    1) Θα τολμούσαν ποτέ Ορθόδοξοι μοναχοί να προσευχηθούν ομαδικά μέσα σε αερόπλανο με άλλους επιβάτες; Όχι, βέβαια… Κι αν ακόμη δεν τους έκαναν αυστηρές συστάσεις να σωπάσουν οι αεροσυνοδοί, θα αναγκαζόσαντε να το βουλώσουν από τις αντιδράσεις των λοιπών επιβατών, που μέχρι ροχάλες θα τους έρριχναν… Ωστόσο, τους Εβραίους δεν τους πείραξε κανείς, όπως μάς βεβαιώνετε ως αυτόπτης μάρτυς… Ιδού τι σημαίνει να ανήκεις σε ένα πανίσχυρο Έθνος κι όχι στο ρεντίκολο της Οικουμένης που ονομάζεται Ρωμέϊκο και τρώει καρπαζιές από παντού ακολουθώντας τις μαζοχιστικές εντολές του αποσυνάγωγου Ραββίνου Ιησού…

    2) Αν ήταν μαζί σας στο αερόπλανο η Ρεπούση, ο Λιάκος, ο Νικό-Δημος ή ο Βερέμης, θα τολμούσαν να σχολιάσουν επί τόπου τις προσευχές των Ορθοδόξων Εβραίων; Όχι, βέβαια… Αν όμως ήταν στη θέση τους τίποτα φουκαράδες Ρωμιοί καλόγεροι, θα τους καρπάζωναν για να το βουλώσουν και μετά θα το έκαναν θέμα με άρθρα τους στο «Βήμα» και στα «Νέα», στηλιτεύοντας τον απερίγραπτο μεσαίωνα της Εκκλησίας, ότι μιά χούφτα μοναχοί ξεφτίλισαν την Ορθοδοξία μέσα σε αεροπλάνο και λοιπά πολλά.

    3) Θα ήταν ποτέ δυνατόν Ορθόδοξοι καλόγεροι να ταξιδέψουν ομαδικά με αερόπλανο, όπως οι Χαρεντί Εβραίοι του χρονογραφήματός σας; Όχι, βέβαια… Διότι οι Ορθόδοξοι Εβραίοι το φυσάνε το παραδάκι, ενώ οι αποβλακωμένοι από το Ευαγγέλιο Ρωμιοί καλόγεροι έχουν εντολή από τον Ραββίνο τους τον Χριστό να μένουν φτωχοί, βρώμικοι, παρθένοι, κι αν τους περισσέψει κανένα ευρώ, να το δίνουν ελεημοσύνη στους εχθρούς τους (τούς τζιχαντιστές, ας πούμε…) που θα τους σφάξουν μεθαύριο στο γόνατο, όπως τον 40χρονο χριστιανούλη Αμερικανό δημοσιογράφο James Foley

    http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22769&subid=2&pubid=64054621

  40. Ορεσίβιος said

    Απολαυστικό! Θα μπορούσε νάναι ανεξάρτητο διήγημα με τίτλο: «Ο μυστήριος μυστακοφόρος τραπεζικός με το μπερέ»…

  41. sarant said

    37: Γεια σου Λεώνικε!

    31: Πολύ το χάρηκα αυτό που γράψατε!

    28: Και είχε και φριχτές παράπλευρες απώλειες το σύμφωνο….

  42. Ιάκωβος said

    Το σύμφωνο Ριμπεντροπ-Μολοτωφ θα μπορούσε να ήταν καλή κίνηση, αν οι Σοβιετικοί ετοιμαζόντουσαν. Όμως την επίθεση δεν την περίμεναν. Ο Στάλιν είχε εμπιστευτεί τον Χίτλερ, αυτή είναι η αλήθεια.

    Οι Άγγλοι τον είχαν προειδοποιήσει για την σχεδιαζόμενη εισβολή των Ναζί, το ίδιο και ο πράκτοράς του Ζόργκε από το Τόκιο,που του έδωσε την ακριβή ημερομηνία, αλλά δεν τους πίστεψε. Κανα δυό Γερμανούς λιποτάκτες διεθνιστές που ήρθαν και δώσανε την πληροφορία ότι ο Γερανικός στρατός ετοιμάζεται να μπουκάρει, τους περάσανε για προβοκάτορες και τους ντουφεκίσανε.

    Οι στρατηγοί (όσοι γλυτώσανε από τις εκκαθαρίσεις) κάνανε διακοπές. Με την επίθεση έγινε φριχτό μπάχαλο στον κόκκινο στρατό. Το αποτέλεσμα ήταν μέσα σε ελάχιστο χρόνο οι Γερμανοί να καταλάβουν μια περιοχή όσο η Γαλλία, να αχρηστεύσουν εκατοντάδες αεροπλάνα και να πιάσουν τρία εκατομύρια σοβιετικούς στρατιώτες αιχμαλώτους, που πολλούς οι Ναζί τους άφησαν και πέθαναν από την πείνα.

    Γιαυτό άλλωστε ο Στάλιν εξαφανίστηκε από τα ΜΜΕ, για βδομάδες δεν είχε μουτρα να βγει στον κόσμο, και τον πρώτο λόγο για το ζήτημα τον εκφώνησε ο Μολότοφ, όπου κατηγορούσε το Χίτλερ για …επιορκία. Μετά, για την τεράστια αυτή αποτυχία ο Στάλιν κατηγόρησε διάφορους επιτελικούς και τους ντουφέκισε, για να πετάξει από πάνω του την ευθύνη.

  43. spiral architect said

    @42: Ο Στάλιν είχε εμπιστευτεί τον Χίτλερ, αυτή είναι η αλήθεια.
    Κάνα έγκυρο λινκ μας βάζεις; 🙄

  44. giorgos said

    Η συνθήκη του Λοκάρνο, ως γνωστόν, ήταν για το πρόβλημα της Αλσατίας και της Λωραίνης, που είναι κοινό γαλλογερμανικό πρόβλημα. Στην περιοχή αυτή υπάρχει σίδερο που λείπει από την Γερμανία, ενώ στην περιοχή του Ρήνου υπάρχει κάρβουνο που λείπει από τη Γαλλία. Και οι δύο συνεπώς αυτές χώρες συνεξαρτώνται για την βιομηχανική τους παραγωγή (Montanunion), ενώ η Γερμανία ως κεντρική Ευρώπη θα μπορούσε άνετα υπό ομαλές πολιτικές συνθήκες να εξασφαλίσει το σίδερο της από τις «σχεδόν ανεξάντλητες» πηγές της ανατολικής Αυστρίας. Βασικά η Γερμανία, ως ένας από τους βασικούς φορείς της κεντρικής Ευρώπης (ο άλλος είναι η Ρωσία), κανένα πρόβλημα πρώτων υλών δεν αντιμετωπίζει. Ίσα-ίσα τις έχει όλες και μάλιστα εν αφθονία. Αλλά μια φυσική λειτουργία της Γερμανίας σε μια έννοια φυσική Ευρώπης (δηλαδή μιας μεγάλης Ευρώπης) χαλάει την έννοια του λιμπεραλισμού και της «Πανευρώπης»! Αυτό ακριβώς υπήρξε και το πρόβλημα κατά τον β’ παγκ. πόλεμο. Ο Στάλιν δεν είχε δυσκολίες στις πολιτικές του διαπραγματεύσεις κατά την διάρκεια του πολέμου, διότι είχε ένα ατού που δεν είχε ο Τσώρτσιλ (ο οποίος ήθελε την πλήρη ήττα του φασισμού, διότι ήξερε την ιδεολογική του βάση): ότι μπορούσε ανά πάσαν στιγμή να συνθηκολογήσει με τους ναζιστές, οι οποίοι πολύ το ήθελαν μετά το Στάλινγκραντ (σημειωτέον ότι την ίδια πολιτική έναντι του Τσώρτσιλ εφήρμοσε και ο Τίτο κατά τη διάρκεια του πολέμου). Την τελική αντίσταση τους μάλιστα οι ναζί την άσκησαν στο δυτικό μέτωπο, αφήνοντας τους Ρώσους να προχωρήσουν και εκβιάζοντας έτσι μια συνθήκη ανακωχής με τους δυτικούς, που ήσαν και ο κύριος ιδεολογικός εχθρός τους (αυτό είχε μια ευεργετική συνέπεια: ότι η ανατολική Γερμανία διασώθηκε περισσότερο από την δυτική, η οποία εβομβαρδίζετο και αφού είχε υπογραφεί η συνθηκολόγηση…). Τις πολιτικές του διεκδικήσεις ο Στάλιν είχε τρόπους να τις επιβάλλει και μεταπολεμικώς λόγω των κινημάτων που εξέσπασαν στα πλαίσια του πρώην αποικιοκρατικού κόσμου και, ιδίως στην Ευρώπη, λόγω του εμφυλίου στην Ελλάδα. Η πολιτική της λιμπεραλιστικής φιλοσοφίας, συνεπώς οδήγησε διϊστορικώς στα εξής αποτελέσματα: επεζήτησε από το 1919 την βίαιη κατάλυση του «μπολσεβικισμού» και αντ’ αυτού έκαμε τον «μπολσεβικισμό» από μεγάλη δύναμη υπερδύναμη’ και εμίκρυνε την Ευρώπη σε 2,5 κράτη – την Αγγλία, τη Γαλλία και τη μισή Γερμανία. Η ιδέα του Στάλιν περί ολόκληρης και ουδέτερης Γερμανίας δεν μπορούσε βέβαια να γίνει αποδεκτή. Αφ’ ενός μεν γιατί αυτό αργά ή σύντομα θα έφερνε κατάργηση του λιμπεραλισμού, αφ’ ετέρου δε γιατί αυτός δεν μπορούσε να δουλέψει σαν σύστημα με δύο μόνο κράτη, την Αγγλία και τη Γαλλία. Εχρειάζετο τουλάχιστον κι ένα τρίτο κράτος, ώστε να μπορεί να διεξάγεται «εξωτερικό εμπόριο». Η μισή Γερμανία, που είχε και το 40% της προπολεμικής βιομηχανίας, ήταν συνεπώς η αναγκαστική λύση των μεταπολεμικών πραγμάτων. Με την βιομηχανία των πολέμων και το πνεύμα του ψυχρού πολέμου, άρχισαν η «ανάπτυξη» και η «δημοκρατία» να λειτουργούν… Κανένας δεν κάνει περισσότερα λάθη απ’ αυτόν που ενεργεί με υπολογισμούς, είχε πει ο Βωβενάργκ…

  45. Δημήτρης Μ. said

    42. Ιάκωβε, υπάρχει κι αυτή η άποψη και, επειδή δεν είμαστε ειδικοί, άκρη δε θα βρούμε. Ούτε οι ειδικοί εξάλλου βρίσκουν. Το σίγουρο είναι ότι ο Στάλιν δεν ήταν ο πάνσοφος πατερούλης, αλλά δεν ήταν καθόλου βλάκας, ή αφελής. Το δεύτερο με τίποτε. Να μην εκτίμησε καλά τις λεπτομέρειες δεν το αποκλείω καθόλου, αλλά να εμπιστεύτηκε τον Χίτλερ, νομίζω, ούτε εσύ το πιστεύεις.

    Το θέμα είναι ότι η Ιστορία της Σοβιετικής Ένωσης δεν έχει μελετηθεί ακόμη στα σοβαρά και θα αργήσει να μελετηθεί. Είναι πολύ μεγάλα τα ζητήματα, που παίζονται εκεί, και η ιδεολογική χρήση της ιστορίας πολύ έντονη.

  46. Giorgo, δικά σου είναι αυτά ή π.χ. του Κιτσίκη; Αν είναι αλλουνού, λέγε από πού τα παίρνεις! Και από πού κι ως πού η δυτική Γερμανία δυτική, «εβομβαρδίζετο και αφού είχε υπογραφεί η συνθηκολόγηση»;

  47. giorgos said

    αυτά είναι από τό βιβλίο «το ανατολικο ζήτημα σήμερα» εκδόσεις εικοστού πρώτου .

  48. spiral architect said

    @42, 45: Must read:
    Χάγκεν Φλάισερ: Οι πόλεμοι της μνήμης. Ο Βʼ Παγκόσμιος Πόλεμος στη σύγχρονη δημόσια ιστορία. Εκδόσεις Νεφέλη

  49. Spiridione said

    24. Τι είναι αυτό, τρολιά είναι;

  50. Λ said

    Επιτρέψτε μου να αναρτήσω ένα ποίημα για κάποιο άλλο νησί. Το ξέρω είναι άσχετο, αλλά στριφογυρίζει στο μυαλό μου από το πρωί και πρέπει να το μοιραστώ μαζί σας. Εξάλλου, νομίζω θα άρεσε στο ποιητή παππού του Νικοκύρη.

    The Lake Isle of Innisfree
    BY WILLIAM BUTLER YEATS

    I will arise and go now, and go to Innisfree,
    And a small cabin build there, of clay and wattles made;
    Nine bean-rows will I have there, a hive for the honey-bee,
    And live alone in the bee-loud glade.

    And I shall have some peace there, for peace comes dropping slow,
    Dropping from the veils of the morning to where the cricket sings;
    There midnight’s all a glimmer, and noon a purple glow,
    And evening full of the linnet’s wings.

    I will arise and go now, for always night and day
    I hear lake water lapping with low sounds by the shore;
    While I stand on the roadway, or on the pavements grey,
    I hear it in the deep heart’s core.

  51. alexisphoto said

    καλησπέρα,
    Είναι η πρώτη φορά που αναφέρεται στην ποιήτρια Ελένη ή κάνω λάθος?
    Φαντάζομαι ότι τόσα χρόνια θα είχε σημαντικό έργο.
    Παρόλα αυτά δε συμμετέχει στις λογοτεχνικές παρέες ή τουλάχιστον δε διακρίνεται καθαρά η συμμετοχή ή η απουσία της.
    Μπορεί πάλι να είναι και ιδέα μου.
    Ευχαριστώ

  52. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    51: Όχι, έχω κι άλλες φορές αναφερθεί στη γιαγιά μου, που έχει εκδώσει μια συλλογή ποιημάτων και μια με διηγήματα και έχει ανθολογηθεί.
    Δείτε εδώ:
    http://www.sarantakos.com/litersarant.html

  53. Δημήτρης Μ. said

    49. Εξαιρετκό βιβλίο.

  54. Ιάκωβος said

    43, spiral architect said

    @42: Ο Στάλιν είχε εμπιστευτεί τον Χίτλερ, αυτή είναι η αλήθεια.
    Κάνα έγκυρο λινκ μας βάζεις; 🙄

    Άκου τι λέει ο Έρεμπουργκ, που ήταν παρών τότε:

    » Ο Σούριτς κι αργότερα ο Λιτβίνωφ κι ο Μαΐσκι μου λέγανε πως το σύμφωνο με το Χίτλερ είταν απαραίτητο: ο Στάλιν κατόρθωσε να χαλάσει τα σχέδια του δυτικού συνασπισμού που εξακολουθούσε να ονειρεύεται τον αφανισμό της Σ.Ε. Ωστόσο ο Στάλιν δεν εκμεταλλεύτηκε τα δυο χρόνια της ανάπαυλας για να ενισχύσει τη άμυνα της χώρας-αυτό το άκουσα από στρατιωτικούς και διπλωμάτες. Έχω ξαναπεί οτι ο Στάλιν είταν φοβερά καχύποπτος, υποπτευόταν ακόμα και τους στενότερους συνεργάτες του σαν ενδεχόμενους «εχθρούς του λαού», μα για κάποιο άγνωστο λόγο, πίστεψε την υπογραφή του Ρίμπεντροπ. Η χιτλερική επίθεση μας βρήκε στον ύπνο. Στην αρχή ο Στάλιν τάχασε, δεν τόλμησε να πει ο ίδιος πως δεχθήκαμε εισβολή και το ανέθεσε στον Μόλοτοβ.»

    «Άνθρωποι-χρόνια-ζωή » μετάφραση Άρη Αλεξάνδρου, εκδόσεις Νεφέλη,Τόμος 6ος.

    Μετά λέει για τους εκτελεσμένους , τον Μέγιερχολντ, τον Μπάμπελ, και αυτό που ένοιωσε ο κοσμάκης όταν το εικοστό συνέδριο αποκαθήλωσε τον πατερούλη.

    «Έχοντας διαβάσει τα πρακτικά του 20 Συνέδριου, ένοιωσα κι εγώ, όπως κι εκατομύρια συμπατριωτών μου ότι έπεσε μια πέτρα που μου βάραινε την καρδιά.»

    Μετά περιγράφει την ικανοποίηση με την οποία διάβασαν όλοι μια ειδησούλα στην Πράβντα οτι αθωώθηκαν οι εβραίοι γιατροί, που, μετά το θάνατο του Στάλιν, είχαν κατηγορηθεί για πράκτορες, μετά τι ανακούφιση ένιωσαν όλοι όταν συλλάβανε τον Μπέρια και πώς ο ίδιος ο Έρεμπουργκ έγραψε το μυθιστόρημα «Τα χιόνια λιώνουν»

    «Και να που στην Ολομέλεια έγινε δριμύτατη κριτική της γεωργικής πολιτικής και τονίστηκε οτι τα πράγμα δεν πάνε καθόλου καλά, απόδειξη οτι οι αγελάδες είναι λιγότερες το 53 στη Σοβιετική Ένωση από το 1916 στην Τσαρική Ρωσία.»

    Αν είσαι ακόμα στο κόμμα, αυτό το βιβλίο, και τους 6 τόμους του, που είναι η αυτοβιογραφία του Έρεμπουργκ -ουσιαστικά όλη η Ιστορία του 20 αιώνα- αξίζει να το διαβάσεις.

    Ρίξε μια ματιά στο βιβλίο Ο πόλεμος Του Ιβάν, Εκδόσεις Ιωλκός.

  55. alexisphoto said

    @52
    Αναφέρομαι στο βιβλίο του παππού Σαραντάκου – αυτό που με αγωνία διαβάζουμε κάθε δεύτερη Τρίτη! Δε βλέπω συχνά αναφορές στο συγγραφικό της έργο.
    Χρήσιμο το λινκ δεν το είχα δει καθόλου τόσο καιρό.
    Μάλλον έχω χάσει πολλά επεισόδια….
    Ευχαριστώ και πάλι.

  56. Λ said

    Το ποίημα αυτό της μητέρας σας είναι πολύ όμορφο και αληθινό.

    Τα χέρια της μάνας σου

    Στη μάνα μου.

    Αγγελικής Πρωτονοταρίου-Σαραντάκου

    Τα χεριά της μάνας σου πριν μάθουν να γράφουνε

    μάθαν να πλένουν στη σκάφη

    ρούχα χοντρά της δουλειάς·

    τέσσερ’ αδέρφια της άφησε, βλέπεις, η μάνα της.

    Τα χέρια της μάνας σου δεν μάθανε να χαϊδεύουν

    γιατί ποτέ δεν τα χάιδεψαν,

    μα ξέρουνε να ζυμώνουν ατέλειωτες σκάφες αλεύρι.

    Αν στρώσεις κάτω τα χιλιάδες ψωμιά

    θα γίνουν δρόμοι με άσπρες, στρογγυλές πλάκες

    που θα διασχίζουν όλη τη γη.

    Τα χέρια της μάνας σου γίναν κουτάλια να σε χορτάσουν,

    γίναν κουπιά που λάμνουν στη θάλασσα

    να σε βρουν, όπου πας.

    Τα χέρια της μάνας σου μάκρυναν,

    κουβαλώντας ασήκωτα δέματα

    στο σχολειό, στη δουλειά σου, στη φυλακή.

    Τα χέρια της μάνας σου κολλούσαν στη σίτα της φυλακής

    και λιώναν το σύρμα για να σ’αγγίξουν

    κι ύστερα με τ’ αποτυπώματα, κατακόκκινα,

    πλάθανε κουλουράκια για τις κοπέλλες του θαλάμου σου.

    Τα χέρια της μάνας σου δεν θα μείνουν ακίνητα

    ούτε κάτω απ ‘το χώμα·

    μα θα βρούνε τον τρόπο να φυτρώσουν και να βλαστήσουνε

    για να σου κάνουν λουλούδια!

  57. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    56.Της γιαγιάς του, Ελένης Μυρογιάννη, που δεν πολυαγάπησε την Κρήτη,ούτε τη Σάμο, σαν το νησί της :).
    Πράγματι υπέροχο.

  58. sarant said

    Όχι, το 56 είναι της μητέρας μου, της Αγγελικής Πρωτονοταρίου-Σαραντάκου. Της γιαγιάς είναι στο λινκ του 52

  59. leonicos said

    @16 Δημήτρη, υπέροχος ο παπάς σου, με τον ποντιακό πυρίχειο

    @ 34, 35 Αγάπη, τι όμορφα πράγματα είναι αυτά; Τους βρίσκω αξιοπρεπέστατους. Και ο Ψυλλάκης υπέροχος. Είναι δυνατό να χαλάει ο παπάς επειδή τραγούδησε ριζίτικα; Αν είναι δυνατό.

    @36 Γς, είσαι εκτός θέματος. Αυτοί δεν χορεύουν αλλά μετέχουν σε δόκιμη ιεροτελεστία. Αυτό βέβαια δεν κάνει το βίντεό σου λιγότερο ωραίο.

    @38 Γς, ήταν ένα φουκαράς που έπαιρνε πιέσεις για πεντεροδεκάρες. Τον είχα δει κάπου στη Μητρόπολη ή την Ανδριανού. (έμενα Θουκυδίδου και Νικοδήμου)

    @39 Εαμοβούλγαρε, πρώτον σου θυμίζω τη χθεσινή μου απειλή. Αν με ξανααποκαλέσεις ‘κύριο’ εδώ και μου ξαναμιλήσεις στον πληθυντικό, πρώτον θα σου το ανταποδώσω ‘κύριε εαμοβούλγαρε τι κάνετε;’ Και δεύτερον θα το πω στη Φωτεινή… και άντε καθάρισε

    Για το θέμα μας. ‘Έχω δει και μουσουλμάνους να προσεύχονται στο αεροπλάνο, είχε γίνει ειδική διευθέτηση και είχαμε ειδοποιηθεί, έχω συνταξιδέψει και με πορτοκαλόχρωμους μάλλον βουδιστές, γιατί ινδουιστές δεν ήταν, που επίσης προσευχήθηκαν, πιο διακριτικά όμως. Το αν συντονίζονταν κι έπεφτε το αεροπλάνο θα ήταν μεγάλη τύχη διότι θα είχαμε απαλλαγεί από αυτό το τσιμπούρι, τον Γς, (μην του πεις τι είπα, όπως προχθές σε κάποιον άλλο) αλλά δεν συνέβη. Η αλήθεια είναι ότι οι εβραϊκές προσευχές συνήθως δεν συντονίζονται επίτηδες. Ακόμα και αν ψέλνουν πολλοί μαζί, ψέλνουν άλλα ο καθένας. Ομολογώ ότι δεν έχω δει καλόγερους, έχω όμως συνταξιδέψει για Θεσσαλονίκη με ιερέα, φίλο μου, ο οποίος ζει σαν καλόγερος, και προσευχόταν συνεχώς, όπως κάνει κι εκτός αεροπλάνου.

    Και η δική μου εμπειρία τώρα, αν κι έχω αναφερθεί και παλαιότερα, νομίζω.
    Έχω χειρουργήσει μια καλόγρια ΓΟΧ (κοινώς παλαιοημερολογήτισσα). Κάποια στιγμή με κάλεσαν σ’ ένα ‘μοναστήρι’ από τα πολλά ΓΟΧ που βρίσκονται διάσπαρτα στην περιοχή Νίκαιας Κορυδαλλού Κερατσινίου, μέσα στον οικιστικό ιστό, συνήθως κάπωςε μεγάλες μονοκατοικίες, σε κάποια πανήγυρη. Ήσαν παρόντες τουλάχιστο δέκα μητροπολίτες. Μετά από το φαγητό, είχε ρεύσει και αρκετό κρασί, ήρθαν στο κέφι και άρχισαν σιγά σιγά να ψέλνουν. Δεν είπαν ‘κοσμικά’ τραγούδια, αν και ακούστηκαν μερικά δημοτικά, αλλά βασικά ήσαν ύμνοι, ανάκατα από ό,τι ακολουθία τούς ερχόταν. Γέλαγαν και οι ίδιοι με το μπέρδεμα που έκαναν. Επρόκειτο για μια καταπληκτική εμπειρία, υπέροχη βυζαντινή μουσική, που έληξε ομαλά, χωρίς κάτι άσχημο. Αλλά διασκέδασαν με την καρδιά τους. Δεν χόρεψαν εννοείται.

    Μικρός, σ’ ένα γάμο, σχολίαζαν κάποιον παπά, συγγενή της νύφης, ότι τραγουδούσε το γαρύφαλο στ’ αφτί. Μου έκανε εντύπωση, τον πλησίασα και του ζήτησα να μου τραγουδήσει. Ενοχλήθηκε, ήξερε προφανώς ότι σχολιάζεται, αλλά κάθισε και μου εξήγησε γιατί πίστευε ότι ‘αν δεν ήμασταν ξενόπληκτοι, θα είχαμε φτιάξει τη δική μας κλασική μουσική από το ρεμπέτικο.’

  60. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Η γραφή του Μίμη Σαραντάκου,που εδώ εξιστορεί και διαβάζουμε σε συνέχειες για τη ζωή του ποιητή-πατέρα του,Νίκου,έχει το χάρισμα να είναι (και)χρονογραφική.Ένα κομπολόι, μια αλυσίδα με μικρές και μεγαλύτερες πραγματικότητες που κάθε φορά απολαμβάνουμε την αφήγησή τους.
    Μια στάση εδώ και μπαίνουμε στην νεοσύστατη επαρχιακή τράπεζα με τα άχαρα προβλήματά της να ζητούν και να παίρνουν δρομολόγηση. Ύστερα μια βόλτα στον όμορφο τόπο με τα πλούσια αγαθά.Μετά απλωνόμαστε μαζί του και μπλεκόμαστε στο ζεστό ντορό των γύρω του ανθρώπων, στο χνώτο εκείνων που συναναστρέφεται και στον απόηχο εκείνων που αναγκαστικά διασταυρώνονται οι δρόμοι τους. Παρακάτω μια ματιά στην ταραχώδη ιστορία του πολύπαθου, μα καλοζωισμένου τώρα, νησιού.
    Όλα με το βλέμμα και την πνοή του αγωνιστή της ζήσης,του ανθρώπου που ζυμώνει τη ζωή και ζυμώνεται μαζί της με νου, αισθήματα και γνώση. Αυτά λένε οι αράδες του, αυτά είναι τα δώρα μας από το το μεγαλοδύναμο λόγο.

  61. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    58.Ω!
    Κυρία Αγγελική Σαραντάκου,συγγνώμη!
    Μου είχε αρέσει τόσο(και πριν που το ξαναδιάβασα συγκινήθηκα πάλι,κι ευχαριστώ γι αυτό) μα πώς τα μπέρδεψα;ίσως έκανα προβολή στα χέρια της δικής μου γιαγιάς.Παιχνίδια του υποσυνείδητου.

  62. Εαμοβούλγαρος said

    1) @59: Κύριο Λεώνικο: Ευχαριστώ πολύ για την απάντηση, αλλά εγώ το πήγα αλλού. Ότι οι δικοί μας προοδευτικοί διανοούμενοι (Ρεπούση, Λιάκος, Βερέμης, Νίκος Δήμου κλπ) κράζουν και βδελύσσονται τους κακόμοιρους Ρωμιούς καλόγερους + κληρικούς για τον μεσαιωνισμό τους, αλλ’ ουδόλως ενοχλούνται από τους θρησκευτικούς λειτουργούς άλλων θρησκειών που είναι πολύ μεσαιωνικότεροι. Και το λέει αυτό ένας άνθρωπος σαν κι εμένα που ξέρετε πόσο «αντίχριστος» τυγχάνω…

    Δεν μπορώ να μή σάς λέω κύριο, είμαι αρκετά μεγάλος (58, γενν. 1956) για να αλλάξω συνήθειες. Εσείς μιλάτε μου στον ενικό, δεν υπάρχει πρόβλημα

    2) ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ: Αναζητείται ο καλός χριστιανός κ. Blog-oti-nanai να δώσει ηχηρή απάντηση στην «Ελευθεροτυπία» της περασμένης Κυριακής, που τόλμησε

    http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=444281

    να ισχυριστεί πως πολλοί κορυφαίοι Άγιοι του Χριστιανισμού ήσαντε στυγνοί εγκληματίες και εξαγόρασαν την Αγιοσύνη τους με δωρεές προς το… Κόμμα (δηλ. την Εκκλησία). Επίσης, πολλές κορυφαίες Αγίες (της Αγίας Ελένης συμπεριλαμβανομένης) ήσαν πόρνες και συναγωνίζονταν σε εγκληματικές δραστηριότητες τους άρρενες Αγίους, αλλά κι αυτές εξαγόρασαν την Αγιοσύνη τους με Δωρεές προς το Κόμμα – Εκκλησία.

    Σταμάτα λίγο τις διακοπές σου, κ. Blog-oti-nanai και απάντα στις βρωμιές της «Ελευθεροτυπίας», διότι θα χαθούν πολλές απονήρευτες ψυχές, άμα διαβάσουν αυτό το κείμενο.

    Καληνύχτα σε όλους

    Με Αγάπη Χριστού

    ΕΑΜΟΒΟΥΛΓΑΡΟΣ

  63. Λ said

    Εμένα μου θύμισε την μητέρα μου, που την έβγαλαν οι γονείς της με το ζόρι από το σχολείο για να προσέχει τα έξι μικρότερα αδέρφια της, που ύφανε την προίκα της, δουλεύοντας ταυτόχρονα στα χωράφια και στη συνέχεια παντρεύτηκε, γέννησε και ανέθρεψε εφτά παιδιά. Είχαμε ένα τεράστιο ξυλόφουρνο που τον πύρωνε δύο φορές την εβδομάδα, μια για το φούρνισμα τών ψωμιών και μια για το ψητό της Κυριακής. Πράγματι:

    Αν στρώσεις κάτω τα χιλιάδες ψωμιά

    θα γίνουν δρόμοι με άσπρες, στρογγυλές πλάκες

    που θα διασχίζουν όλη τη γη.

  64. Aγάπη said

    59 Φυσικά είναι αξιοπρεπέστατοι – και ο Ψυλλάκης, τί λεβέντικη φωνή 🙂
    Όμως το να χορεύουν οι παπάδες είναι στην παράδοσή μας. Μόνο στις μεγαλουπόλεις – Αθήνα και Θεσσαλονίκη – θεωρούμε ότι τους μειώνει την αξιοπρέπεια, επειδή έχουμε γίνει σοβαροφανέστεροι τών παπούδων μας

  65. Γς said

    63:
    >Αν στρώσεις κάτω τα χιλιάδες ψωμιά
    θα γίνουν δρόμοι με άσπρες, στρογγυλές πλάκες
    που θα διασχίζουν όλη τη γη.

    Ωραίο, σαν αυτό μιας φίλης μου ελληνοαμερικάνας:

    -Αν τις ενώσω όλες θα φτιάξω μια μάνικα για να φέρω πετρέλαιο στην Ελλάδα.

    Καλημέρα

  66. Γς said

    62:

    >πολλοί κορυφαίοι Άγιοι του Χριστιανισμού ήσαντε στυγνοί εγκληματίες

    κι ένας σεμνός όσιος που αναμένει την αγιοποίησή του:

    [Την αγιοποίηση μου!]

    http://caktos.blogspot.gr/2013/03/blog-post_1257.html

  67. Τσοπάνος said

    66: Αυτά γίνονται μετά θάνατον(μπρρρ) τέκνον μου, και μόνον αν δεχτείς να μετανοήσεις….
    62: Αν και είμαστε εκτός θέματος (και θα έχουν δίκιο όσοι μας κράξουν), θα αναφέρω τι λέει (στο περίπου) ο Καζαντζάκης στους «Αδερφοφάδες», αναφερόμενος στον παπά-ήρωα του μυθιστορήματος.
    «…Όταν ήμουν νέος, επισκεπτόμουν διάφορες μονές. Σε μια από αυτές μου έδειξαν μια κάρα και μου είπαν πως είναι του Αγ. Βησσαρίωνος (π.χ.). Μετά από λίγο καιρό επισκέφθηκα μια άλλη μονή όπου κι εκεί μου έδειξαν μια κάρα, λέγοντας πως είναι του Αγ. Βησσαρίωνος.
    – Μα, τους λέω, και στην άλλη μονή που πήγα είχαν κι αυτοί μια κάρα του ίδιου αγίου, αλλά μικρότερη..
    – Ε, εκείνη θα ήταν από τότε που ήταν παιδί…»

  68. Δημήτρης Μ. said

    67. Θα μετανοήσει. Θα μετανοήσει, όταν γεράσει. Για την ώρα συσσωρεύει αμαρτίες, για να είναι πιο εντυπωσιακή και βαθιά η μετάνοια…

  69. sarant said

    61: Δεν πειράζει 🙂

    66: Μήπως λέει το ίδιο πράγμα κάπου και στην Πάπισσα Ιωάννα; Δεν είμαι σίγουρος.

  70. Δημήτρης Μ. said

    69. Στο «Όνομα του ρόδου» λέει ότι του δείξαν τρεις αντίχειρες ενός Αγίου, τέσσερα πόδια κάποιου άλλού κ.ο.κ. και στο τέλος το κεφάλι του Ιωάννη του Βαπτιστή σε ηλικία δέδεκα χρονών.

  71. Δημήτρης Μ. said

    δώδεκα

  72. Κάπου (μάλλον όχι στην Πάπισσα, αλλά δεν είμαι σίγουρος) λέει ο Ροΐδης για τα λείψανα των 11.000 παρθενομαρτύρων της Κολωνίας, όπου ρώτησε το νεωκόρο πώς διατηρούνται κι αυτός του απάντησε «αντικαθιστάμενα δι’ άλλων οσάκις φθαρώσι».
    Αλλά δεν είναι καινούργια αυτά. Την όλη κωμωδία των ιερών λειψάνων και τις συνδεδεμένες με αυτά απάτες τις κοροϊδεύουν πάμπολλοι αυγγραφείς από το Μεσαίωνα. Ο Chaucer παρουσιάζει έναν έμπορο ιερών λειψάνων και συγχωροχαρτιών (pardoner), ο οποίος, αφού διηγείται γλαφυρά στους συνοδοιπορους του πώς εξαπατά τον κόσμο, στο τέλος τόσο παρασύρεται από τη ρητορεία του ώστε… τους ζητά και εκείνων τον οβολό τους, με αποτέλεσμα να πάρει την απάντηση «I would I had thy cullions in my hand»!

  73. Τσοπάνος said

    68: Μήπως είναι καλύτερα να μετανοεί με δόσεις?
    69: Για τον Καζαντζάκη είμαι σίγουρος, για την Πάπισσα δεν θυμάμαι. Πάντως κι εκεί, υπάρχει άφθονη λειψανολογία και θαυματοαναφορά.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: