Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Τα μυστικά του φλιτζανιού

Posted by sarant στο 30 Μαρτίου, 2015


flitzaniΟ τίτλος είναι εντελώς παραπλανητικός: δεν πρόκειται να σας αποκαλύψω τι λέει η μοίρα σας, δεν έχω χάρισμα καφετζούς και εδώ που τα λέμε δεν πιστεύω στην καφεμαντεία ή σε κάποιαν άλλη μαντεία, αν και αναγνωρίζω ότι η μέθοδος έχει ένα σαφές πλεονέκτημα απέναντι σε άλλες μορφές μαντείας, διότι, αν μη τι άλλο, τουλάχιστον πίνεις τον καφέ. Οπότε δεν έχω σκοπό να σας «πω το φλιτζάνι», άλλα είναι τα μυστικά του φλιτζανιού που θέλω να σας φανερώσω. Θα μπορούσατε άλλωστε να το υποθέσετε, διότι, ως γνωστόν, εμείς εδώ λεξιλογούμε.

Και θα λεξιλογήσουμε για το φλιτζάνι, και ειδικότερα για την ετυμολογία της λέξης.

Αν ανοίξετε τα λεξικά, θα δείτε ότι η λέξη φλιτζάνι είναι δάνειο από τα τουρκικά. Συγκεκριμένα, το δανειστήκαμε από έναν διαλεκτικό τύπο, filcan (προφ. φιλτζάν), ενώ ο επικρατέστερος τουρκικός τύπος είναι fincan, που είναι δάνειο από τα αραβικά, και με τη σειρά του ανάγεται στο αρχαίο περσικό pingan.

Αυτά λέει το ετυμολογικό λεξικό του Μπαμπινιώτη, και είναι σωστά, αλλά δεν τελειώνει εδώ η ετυμολογική αλυσίδα -μόλις αρχίζει, θα έλεγε κανείς. Αλλά πριν προχωρήσουμε, ας πούμε παρεμπιπτόντως ότι, επειδή το φλιτζάνι είναι δάνεια λέξη, δεν έχει βάση η γραφή της με ύψιλον, *φλυτζάνι, που συνηθιζόταν παλιότερα. (Ίσως το ύψιλον προτιμήθηκε επειδή θυμίζει το σχήμα του φλιτζανιού, πάντως είναι μια περίπτωση αδικαιολόγητου ύψιλον, όπως επίσης συμβαίνει με τις διαδεδομένες αλλά επίσης αστήρικτες γραφές *φυστίκι και *μπύρα).

Θα υποστηρίξω σε αυτό το άρθρο ότι η περσική λέξη έχει ελληνική αρχή, επομένως το φλιτζάνι είναι αντιδάνειο. Με τα γλωσσικά δάνεια και ιδίως τα αντιδάνεια ασχολούμαι εδώ και πολλά χρόνια, διότι με σαγηνεύει αυτό το δούναι και λαβείν (το αλισβερίσι, το νταραβέρι!) των γλωσσών και των πολιτισμών, που τελικά καταργεί κάθε έννοια ‘κυριότητας’ μιας γλώσσας πάνω στις λέξεις.

Αλλά θα μπορούσα να το βάλω και σε κουίζ: μπορείτε να μαντέψετε από ποια ελληνική λέξη προέρχεται η λέξη «φλιτζάνι»; Δεν νομίζω πως θα το βρείτε, αν δεν το ξέρετε, αλλά να σας δώσω μια βοήθεια: η λέξη από την οποία προέρχεται μας φέρνει στο νου τα σχολικά μας χρόνια. Τώρα, μάλλον θα το βρείτε.

Αλλά δεν έχω σκοπό να σας ταλαιπωρήσω, θα το πάρει το ποτάμι.

Η λέξη φλιτζάνι ανάγεται στην ελληνική λέξη «πίναξ», φυσικά αφού πέρασε από σαράντα κύματα -που θα τα αφηγηθούμε τώρα. Πρέπει να ευχαριστήσω τον φίλο και υπερπολύγλωσσο συνάδελφο Γιάννη Οικονόμου που μου θύμισε την περίπτωση σε πρόσφατη ανάρτησή του στο Φέισμπουκ και που μου υπέδειξε αρκετές προεκτάσεις (παράδειγμα) που θα τις αναφέρω στη συνέχεια.

Η ελληνική λέξη πίναξ, αρχικά σήμαινε μια σανίδα (έτσι στον Όμηρο) αλλά πολύ γρήγορα πήρε τη σημασία «επιφάνεια γραφής, δέλτος» και «κατάλογος». Η λέξη περνάει στα αραμαϊκά ως pinkha (πλάκα, πιάτο) και από τα αραμαϊκά περνάει στα περσικά ως pingan, το οποίο σημαίνει πιάτο αλλά παίρνει και τη σημασία του κύπελλου.

Από τα περσικά, η λέξη περνάει στα αραβικά -και το p τρέπεται σε f, μια και η αραβική γλώσσα δεν έχει αρχικό φθόγγο p (όπως φαίνεται και στα δάνειά της, π.χ. τον Πλάτωνα τον έκανε Αφλατούν). Οπότε, findjan και στα τουρκικά fincan και το διαλεκτικό filcan, με τη σημασία πλέον του φλιτζανιού, και από εκεί το ελληνικό φλιτζάνι (ο ποντιακός τύπος, φιλτζάν’, είναι πιο κοντά στον τουρκικό), με ξαδερφάκια του να υπάρχουν στις βαλκανικές γλώσσες (αλβανικά, σερβοκροάτικα, ακατονόμαστα: φιλτζάν, ρουμάνικα filigean), αλλά και παραπέρα, π.χ. filiżanka στα πολωνικά, που πρέπει να είναι δάνειο από τα ρουμάνικα. Ο άλλος τουρκικός τύπος έδωσε το ουγγαρέζικο findzsa.

Επίσης, η αραβική λέξη findjan έχει περάσει κατά κάποιο τρόπο και στα αγγλικά, δηλαδή τη βρίσκουμε στο μεγάλο λεξικό OED, φυσικά πάντοτε σε λεβαντίνικα συμφραζόμενα, ως fingan, finjan. Μάλιστα, αν δείτε στο Βικιλεξικό, το finjan ορίζεται ως In the Levant, a small coffee cup without a handle, held instead in a zarf δηλαδή μικρό κύπελλο καφέ χωρίς χερούλι, που μπαίνει μέσα στο ζάρφι, μια άλλη σπάνια λέξη που θα τη δούμε ίσως σε άλλο άρθρο.

Αλλά η αραβική λέξη έχει περάσει και στα σύγχρονα εβραϊκά του Ισραήλ, κι έτσι είναι αντιδάνειο στα εβραϊκά. Πιο ενδιαφέρον είναι ότι η αρχαία ελληνική λέξη πίναξ είχε περάσει και στα μισναϊκά εβραϊκά, ως pinkas, κατάστιχο, και η λέξη αυτή είναι ολοζώντανη στα σημερινά εβραϊκά, όπου σημαίνει το μπλοκ, το σημειωματάριο, ενώ επίσης είναι και συχνό εβραϊκό επώνυμο. Μια άλλη συνώνυμη λέξη για το σημειωματάριο στα σημερινά εβραϊκά είναι το daftar, που κι αυτό ελληνική αρχή έχει, από τη διφθέρα, που κάνοντας κι αυτή μια πολύ ενδιαφέρουσα διαδρομή (την έχουμε αφηγηθεί παλιότερα), έδωσε το τεφτέρι.

Θα φανταζόταν κανείς ότι υπάρχει κάποια ετυμολογική σχέση ανάμεσα στο φλιτζάνι και την πινακίδα; Πολύ δύσκολα. Να σημειωθεί ότι η ετυμολογία αυτή δεν υπάρχει, απ’ όσο ξέρω, σε κανένα ετυμολογικό λεξικό, αλλά την αναφέρει ο πρωτοπόρος Γουσταύος Μέγιερ στο έργο του Türkische Studien κι εκεί την είχα συναντήσει παλιά.

Λοιπόν; Είναι ελληνική λέξη το φλιτζάνι τώρα που μάθαμε τα μυστικά του; Ή είναι τουρκική; Ή αραβική; Ή περσική; Ή εβραϊκή; Αυτό είναι το καλό με τα αντιδάνεια, είπαμε. Και εξάλλου, σημασία έχει ο καφές!

 

 

299 Σχόλια to “Τα μυστικά του φλιτζανιού”

  1. Α, τι ωραίο! Δεν θα το φανταζόμουν. Και το έχω το βιβλίο του Μέγιερ…

  2. Γς said

    Το φλιτζάνι όμως, μπορεί να φέρει λεφτά.
    Με κατάλληλους χειρισμούς, βεβαίως [βεβαίως]

    Καλημέρα
    και καλή βδομάδα.
    [Εχουμε Γιουρογκρούπ αυτή τη βδομάδα;]

  3. Παναγιώτης Κ. said

    Tο θέμα της ανάρτησης είναι δάνεια και αντιδάνεια με παράδειγμα το φλιτζάνι.
    Ας το διευρύνω όμως, σύμφωνα με το νόημα της αρχικής εντύπωσης που δημιουργεί ο τίτλος- θέτοντας το εξής ερώτημα:Διαπιστώσατε όσοι και όσες έχετε ζήσει στη Βορειοδυτική Ευρώπη να βρίσκουν έδαφος οι φλιτζανούδες, οι χαρτορίχτρες, οι αστρολόγοι και διάφορα τέτοια τρελά πράγματα;
    Έχω υπόψη μου εγχώρια περιστατικά ανθρώπων με το τεκμήριο της μόρφωσης-πανεπιστημιακές σπουδές κ.λπ-να καταφεύγουν σε φλιτζανούδες για να… λύσουν κάποια προβλήματα συνήθως ερωτικού χαρακτήρα!
    Διαβάσαμε τελευταία για αστρολόγο που έβγαλε ένα ενάμιση εκατομμύριο στο εξωτερικό!
    Αν μου πείτε και τι θα την κάνεις την απάντηση θα πω τούτο: Αν είναι καταφατική-πράγμα που πιθανολογώ- θα πάρω… κουράγιο για την περίπτωσή μας γιατί, …»στο θάνατο των πολλών θάνατος δεν λογιέται», που λέει και ο ποιητής.:)

  4. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρες !

    Και ο στίχος του Βίρβου, «ανάποδα φλιτζάνια στις κολώνες, που παν και κοτσιλάν οι χελιδόνες».
    Για τους πορσελάνινους μονωτήρες των τηλεφωνικών στυλων…

    Ε, με τόσες περιπέτειες του φλιτζανιού, τελευταία έχει πάρει έδαφος η ξενόφερτη κούπα…

  5. AΓΓΕΛΙΚΗ said

    ΠΡΟΓΕΥΜΑ
    (DEJEUNER DU MATIN)

    Έβαλε καφέ
    Στο φλιτζάνι
    Έβαλε γάλα
    Στο φλιτζάνι του καφέ
    Έβαλε ζάχαρη
    Στον καφέ με το γάλα
    Με το κουταλάκι
    Ανακάτεψε
    Ήπιε τον καφέ με το γάλα
    Κι ακούμπησε το φλιτζάνι
    Χωρίς να μου μιλήσει
    Άναψε
    Ένα τσιγάρο
    Έκανε δαχτυλίδια
    Με τον καπνό
    Έριξε τη στάχτη
    Στο τασάκι
    Χωρίς να με κοιτάξει
    Σηκώθηκε
    Φόρεσε
    Το καπέλο στο κεφάλι του
    Φόρεσε
    Το αδιάβροχό του
    Γιατί έβρεχε
    Κι έφυγε
    Στη βροχή
    Χωρίς μια κουβέντα
    Χωρίς να με κοιτάξει
    Κι εγώ πήρα
    Το κεφάλι μου μες στα χέρια
    Κι έκλαψα.

    Ζακ Πρεβέρ(Jacques Prevert)-Από την ποιητική συλλογή \»Κουβέντες\»(Les paroles)

  6. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    3: Αν βρίσκουν έδαφος δεν το ξέρω. Ότι υπάρχουν, υπάρχουν. Υπάρχουν και μέντιουμ, πολλά από αυτά αφρικανοί. Μερικοί φτιάχνουν και τον σκληρό δίσκο εξ αποστάσεως.

    Ότι ο ανορθολογισμός δεν εξαλείφεται με τη γενίκευση της εκπαίδευσης, αλλά μετατοπίζεται, αυτό φοβάμαι πως ισχύει και πως αξίζει να το συζητήσουμε.

  7. sarant said

    4: Σωστά, ανάποδα φλιτζάνια, πολύ ωραία εικόνα!

    5: Ευχαριστούμε πολύ!

    Και ένα ετυμολογικό του Γιάννη Οικονόμου από το Φέισμπουκ:

    To -αν- του φλιτζανιού είναι η κατάληξη της ονομαστικής πληθυντικού στα περσικά (από παλαιότερη γενική πληθυντικού, συγγενή με το ελλην. -ων στις λέξεις χωρών, ανθρώπων). Το τζ του φλιτζανιού είναι η αραβική απόδοση ενός g των άλλων γλωσσών, δηλαδή ο τύπος pinag έγινε pin(a)gān στα περσικά και finjān στα αραβικά. Άλλο παράδειγμα ελληνικού π που έγινε αραβικό φ, εκτός από τον Πλάτωνα που ανέφερες, είναι και το ξενοδοχείο: στα αραβικά λέγεται funduq (πληθυντικός fanādiq) από το βυζαντινό πανδοχείο. Σημειωτέον επίσης ότι τόσο στα αρχαία όσο και στα νέα αρμενικά, το ελληνικό πινάκιο έχει διατηρήσει την αρχική του σημασία χωρίς να υποστεί τις μεταμορφώσεις που οδήγησαν στο φλιτζάνι: pnak στα αρμενικά λέγεται ακόμα και σήμερα το πιάτο.

  8. Νατάσσα said

    Η γιαγιά μου στις συνταγές της είχε πάντα για μεζούρα το φυλτζάνι.
    Πίνκας ως εβραϊκό επώνυμο -το μικρό όνομα Pinchas να έχει, άραγε, ετυμολογική συγγένεια;
    (απλά αφορμή για τούτο: https://youtu.be/doExkaxDET8)

  9. Πάνος με πεζά said

    Έχουμε το χοντρό φλιτζάνι, στο οποίο πολλοί μερακλήδες προτιμούσαν τον ελληνικό καφέ. Όχι από ψώνιο, αλλά γιατί το χοντρό δεν καίει τα χείλια, στις πρώτες γουλιές. Ενώ κάτι ντηζαϊνάτα επίχρυσα, από τη σερβάντα, άστα να πάνε…

  10. Πάνος με πεζά said

    Το φλιτζάνι, ιδίως όπως παλιότερα γραφόταν, «φλυτζάνι», θυμίζει το περίφημο επώνυμο «Πλυτζανόπουλος», γνωστό από το μπλόκο της Κοκκινιάς (σχολιάζω ουδέτερα). Λογικά σαν επώνυμο, κάποια σχέση πρέπει να έχει με το φλιτζάνι.

  11. Γς said

    5:

  12. Γς said

    10:
    Υπάρχει κι ο φίλος μου ο Κώστας Φλυτζάνης καθηγητής στο Baylor του Χιούστον τότε. Και του Παν. Πάτρας τώρα

  13. μήτσκος said

    Κι εγώ δεν πιστεύω στην καφεμαντεία, εντούτοις την εξασκώ, και μάλιστα κατά τα λεγόμενα των πελατισσών μου με μεγάλη επιτυχία. Δυστυχώς ανακάλυψα αργά αυτή μου την κλίση και μάλλον δεν με παίρνει πια να το κάνω επάγγελμα. Συνεχίζω να βγάζω το ψωμί μου με πιο επιστημονικά παπατζιλίκια.

  14. Μαρία said

    >ο ποντιακός τύπος, φιλτζάν’, είναι πιο κοντά στον τουρκικό

    Καλέ τι ποντιακό. Φλιτζάνι και φλιτζανού για να πω, πρέπει να κάνω ειδική άσκηση.
    Βλέπω παραπάνω οτι κι Νάτάσσα φυλτζάνι γράφει.

  15. Stella said

    Να σημειώσω μόνον,για την χρήση του πινακίου-πιατου «αντι πινακίου φακής», οπου φυσικά, το πινακιο είναι το πιατο με την φακή και όχι ο μαυροπινακας.

  16. Γς said

    πινακίου φακής […] το πιατο με την φακή και όχι ο μαυροπινακας.

    Πινακίου μαυροφάσουλων;

  17. cyrusmonk said

    Δὲν καταλαβαίνω γιατὶ νὰ εἶναι «λάθος» ἡ γραφὴ μὲ -υ- τῶν λέξεων ποὺ προαναφέρθηκαν. Ἂν ἰσχύει ὅτι τὸ ἴδιο ἀκούγονται τὰ διάφορα ι,η,υ,ει,οι (ποὺ έν πολλοῖς ἰσχύει) καὶ ἂν ἀληθεύει ὅτι στὰ γλωσσικὰ θέματα εἶναι τί θὰ ἐπικρατήσει ἀπὸ τοὺς διάφορους ἰσχύοντες τύπους, τότε ποιός ὁ λόγος νὰ ἀλλάξουμε τὴν μέχρι πρὸ Μπαμπινιώτη κρατοῦσα γραφή; Μπύρα, φυστίκι, φλυτζάνι, καθὼς καί (ἐπιμένω, μᾶλλον ματαιοπονώντας) τραῖνο, συντριβάνι, μοτοσυκλέτα, στύλ… Ναί, μοῦ φαίνονται πιὸ σωστὰ στὸ μάτι.

  18. sarant said

    10: Κι εγώ το σκέφτηκα αυτό το επώνυμο.

    17: Καταρχάς, δεν έγραψα λάθος, οπότε μην το βάζετε σε εισαγωγικά. Έγραψα «δεν έχει βάση η γραφή της με ύψιλον» και «διαδεδομένες αλλά αστήρικτες». Κατά δεύτερο λόγο, «διαδεδομένη» δεν θα πει «κρατούσα», ούτε είναι μπαμπινιωτικές καινοτομίες τα: μπίρα, φιστίκι, φλιτζάνι. Αν κοιτάξουμε, η εντύπωσή μου είναι ότι ΟΛΑ τα λεξικά του εικοστού αιώνα γράφουν μπίρα, από την Πρωία κιόλας του 1933, οπότε μόνο «κρατούσα» δεν μπορεί να χαρακτηριστεί η γραφή με ύ.

  19. Pirros said

    Συμφωνώ ότι σημασία στο φλιτζάνι έχει το περιεχόμενό του. Μπορεί να είναι καφές ή τσάι, λέξεις που ούτως ή άλλως δεν είναι ελληνικές. Πιο πολύ απ’ όλα πάντως στο κείμενο, μου άρεσε η «ακατανόμαστη γλώσσα»!

  20. Λ said

    Εμείς λέμε φεντζιάνιν και φεντζιανούιν με παχύ παχύ τζ. Και λαλώ,λαλείς, λαλούμεν τον καφέ.

  21. Λ said

    Η κούππα είναι το μπωλ.
    Είσαι κούππα άπαννη (το άπαννη σημαίνει ότι δεν έχεις χρησιμοποιηθεί ακόμα) – δεν έχεις λερωμένη τη φωλιά σου, δεν φταις εσύ (εννοείται λέγεται ειρωνικά).

  22. sarant said

    20: Ενδιαφέρον αυτό το φεντζιάνιν

  23. Cornu Ammonis said

    Πάντως, αν κάνει κανείς μια βόλτα στα παζάρια της Κομοτηνής/Ξάνθης και των γύρω χωριών, θα βρει πάγκους Τούρκων πραματευτάδων, όπου πωλούνται «φιλτσάνες» (ελληνική γραφή). Γεωγραφικό αλλά και γλωσσικό όριο η Θράκη!

  24. cyrusmonk said

    Τὰ εἰσαγωγικὰ δὲν εἶχαν τὴν ἔννοια τῆς πιστῆς παράθεσης, ἀλλὰ τῆς διαφωνίας μου μὲ τὴ θέση τῶν γλωσσαμυντόρων τῆς δημοτικῆς (καὶ ἔχω συναντήσει πολλούς τέτοιους, κυρίως στὸ χῶρο τῶν ἐκδόσεων καὶ τῶν – οθντκ – ἐπιμελητῶν) ὅτι ὅ,τι διαφέρει ἀπὸ τὴν ὁμοιομορφία τῶν λεξικῶν εἶναι λάθος, ἔστω κι ἂν κάποτε – ὄχι πολὺ παλιά – ἦταν δόκιμο. Ὅσο γιὰ τὴ μπύρα, μπορεῖ τὰ λεξικὰ νὰ τὴ γιωτακίζουν ἀπὸ τὸ 1933 ἢ καὶ πιὸ παλιά, ἀλλὰ στὰ κείμενα συγγραφέων, λογοτεχνῶν, δοκιμιογράφων, ἀκόμα καὶ καλλιγράφων (letterist ἀλήθεια, πῶς ἀποδίδεται στὰ ἑλληνικά; ) στὰ κόμιξ κατὰ 90% μπύρα γραφόταν. Ἡ μπαμπινιώτικη αναφορά, τέλος, δὲν ἀφοροῦσε τὴν πρωτοτυπία(!) τοῦ λεξικοῦ, ἀλλὰ τὴ μόδα ποὺ τὸ συνόδεψε νὰ δίνει πρόσφορο ἔδαφος σὲ κάθε λογῆς λαθοθῆρες νὰ κραδαίνουν τὸ ἐν λόγῳ λεξικὸ ρίχνοντας μύδρους στοὺς «ἀνελλήνισους».
    Μακριὰ ἀπὸ μένα ἡ ὁποιαδήποτε μομφὴ ἢ ἐπίθεση σὲ πρόσωπα τοῦ παρόντος ἱστολογίου.

  25. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

  26. Πάνος με πεζά said

    @ 21 : Ποια κούπα είναι το μπωλ; «Φέρτε ένα μπωλ με κρασί, και κάντε μου παρέα;» 🙂 Το μπωλ όπως λέει κι η λέξη, είναι το ημισφαιρικό πιατάκι. Τώρα, για την κούππα με δύο «π», αν παραπέμπουμε προς Κύπρο, υπάρχει κι ένα φαγητό τέτοιο.

  27. sarant said

    24: Παπαδιαμάντης και Λαπαθιώτης πάντως έγραφαν μπίρα. Μου αρκεί. 🙂

  28. cyrusmonk said

    🙂

  29. Λ said

    Ακριβώς, κούπες είναι το φαγητό (πιστεύουμε ότι τις έφεραν οι Αρμένιοι στην Κύπρο μαζί με τα λαχματζιούν) και κούππες είναι τα μπωλ σαλάτας και σερβιρίσματος γενικά. Τα μπωλάκια δημητριακών τα λέμε κουππούθκκια (πλ), κουππούιν (εν). Έχουμε και το κουπποσάνιο, που είναι το σανίδι που βάζουμε τα ψωμιά μόλις τα πλάσουμε για να μπουν (φουσκώσουν) και στη συνέχεια να τα φουρνίσουμε. Το κουπποσάνιο είχε συνήθως 10 κούππες και το μήκος του ήταν πέραν των 2 μέτρων. Καθε νοικοκυριό είχε τουλάχιστον δύο.

  30. Καλημέρες,

    αναγεννάται το κλασικό ερώτημα: ο αστρολόγος που βρέθηκε να έχει βγάλει ενάμιση μύριο στο εξωτερικό, πώς και δεν προέβλεψε ότι θα τον βρίσκανε;

  31. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    27. Ἄ, ὅταν μᾶς συμφέρει εἶναι καλὴ ἡ ὀρθογραφία τοῦ Παπαδιαμάντη 😛 Νὰ σεβόμαστε τὸ σύνολο τῆς ὀρθογραφίας του, ὄχι μόνο τὴ μπίρα.

  32. Πάνος με πεζά said

    Άρα κουπποσάνιο ~ πινακωτή (με την οξύμωρη ομοιοκαταληξία «από τ’ άλλο μου τ’ αφτί»).

  33. marulaki said

    Το γνωστό και πινάκιο φακής! 🙂
    Νατάσα, ο οδηγός μαγειρικής της Χρύσας Παραδείση (της μαμάς μου) έχει επίσης οδηγίες σε φλιτζάνι. Πού να μπερδεύεις ζυγαριές και τα τοιαύτα… Βρίσκεις το φλιτζάνι σου και έχεις όλες τις ποσότητες έτοιμες.

  34. cronopiusa said

    Die Anstalt – Griechenland (31.03.2015)

    «Βρες αν μπορείς
    τι σου έφερα απόψε,
    τα ναζάκια σου κόψε
    να σου δώσω αυτό που κρατώ
    ΚΑΦΕ»
    -ΘΑΝΑΣΗΣ ΒΕΓΓΟΣ-Β.ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ

    Καλή μέρα και καλή βδομάδα

  35. Avonidas said

    #25.
    … κι ο γκαϊφές!

  36. Νατάσσα said

    14: Μαρία, κι εγώ φυλτζάνι το λέω. Βέβαια, λέω και μύδγαλο και αμυδγαλιά και Μαδγαληνή, οπότε…
    33: η γιαγιά μου όμως (Σκιαθίτισσα, ξέχασα να πω) έγραφε φυλτζάνι.

  37. # 27

    Νομίζω πως σου λείπει ο Βάρναλης (φατσούλα)

  38. # 7

    πνακ στα αρμένικα το πιάτο…

    και στα…φωκικά υπάρχει η πνιάτα, το σκεύος που χρησιμοποιείται για την παρασκευήν του δγιαούρτ’

  39. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Στην περιοχή μου στο ιδίωμα λέγεται φριντζάν, ανάμεσα στο τουρκικό fincan και το φλιτζάνι (τα υγρά εναλλάσσονται).
    Το πινάκι ήταν μέχρι πρόσφατα μονάδα μέτρησης στερεών.

  40. Μουρτζούφλης said

    Εμενα το φλυτζάνι μου προβλέπει χρεωκοπία.
    Θα αλλάξω καφετζού.

  41. Πάνος με πεζά said

    @ 36 : το ανάστροφο «δγ» έχει ηχογραφηθεί κι επίσημα, σε ερμηνεία της Φαραντούρη, παρόλοπου ο Σεφέρης το έγραψε κατά το συνήθη τρόπο (όχι; βρείτε το πρωτότυπο σεις που ξέρετε !).

  42. gmich said

    Καταπληκτικό άρθρο . Να πως με ένα απλό φλιτζάνι να τεκμηριώσεις αυτό το δούναι και λαβείν (το αλισβερίσι, το νταραβέρι!) των γλωσσών και των πολιτισμών , όπως γράφεις.

  43. sarant said

    41 Εγώ αμυγδαλιές νομίζω ότι ακούω, αλλά δεν είμαι βέβαιος.

  44. sarant said

    42 Νάσαι καλά 😉

  45. Πέπε said

    Είχα συνηθίσει, ποιος ξέρει γιατί, να γράφω και (όταν είμαι προσεκτικός) να προφέρω φλιντζάνι. Η διάκριση -τζ- και -ντζ- είναι αδιόρατη έως εξαφανισμένη στην προφορά των περισσότερων Ελλήνων (εμού συμπερίλ), είτε μιλάνε ΚΝΕ είτε κάποιο ιδίωμα, αλλά μ’ αρέσει να την κρατάω: παντζάρι μεν, και παντζούρι και τέντζερης, χότζας δε και ατζαμής και ταξιτζής.

    Εν προκειμένω όμως είναι φανερό ότι έκανα λάθος.

    @4: > > Ε, με τόσες περιπέτειες του φλιτζανιού, τελευταία έχει πάρει έδαφος η ξενόφερτη κούπα…

    Δε θα το ‘λεγα. Λέμε πάντα φλιτζάνι το μικρό, του ελληνικού καφέ, καθώς και το μεγαλύτερο που έχει περίπου το ίδιο σχήμα, ενώ λέμε άλλοτε φλιτζάνι και άλλοτε κούπα το ακόμη μεγαλύτερο έως τεράστιο, κυλινδρικό με επίπεδο πάτο, στο οποίο θα πιούμε συνήθως σοκολάτα, νεσκαφέ ζεστό, γάλα, βοτάνια, και (στο σπίτι μας – όχι σε μαγαζιά) τον λεγόμενο «διπλό ελληνικό» που συνήθως είναι τριπλός προς τετραπλό. Όταν είναι πραγματικά τεράστιο μπορεί και να μην είναι κυλινδρικό αλλά σε σχήμα φλιτζανιού, πάντοτε όμως με χοντρά χείλη. Το φλιτζάνι εκείνο που ποτέ δεν το λέμε κούπα είναι κανονικά του τσαγιού. (Προσωπικά, το χρησιμοποιώ όταν κάνω πολύ τσάι στην τσαγιέρα, ή πολύ καφέ στην καφετιέρα του φίλτρου, ενώ όταν κάνω ένα μόνο τσάι το βάζω σε κούπα.)

    Με άλλα λόγια, κούπα μπορεί να είναι μόνο από ένα μέγεθος και άνω, ενώ πιο κάτω είναι υποχρεωτικά φλιτζάνι.

    @5: Τι ωραίο! Ευχαριστούμε!

    @3: Συνέβη πρόσφατα σε γνωστούς μου το εξής:

    Μεσημεριανή επίσκεψη για γεύμα. Η ομήγυρις, νοικοκυραίοι και μουσαφιραίοι, είναι όλοι καθηγητές παν/μίου (φιλόλογοι, νομικοί, γιατροί…). Ηλικίες τέτοιες ώστε η μεσημεριανή σιέστα είναι ιερή, οπότε οι μεσημεριανές επισκέψεις καλόν είναι να λήγουν μια λογική ώρα. Μετά το φαγητό, «περνάνε δίπλα» και η καθηγήτρια-νοικοκυρά προσφέρει καφέδες, που στο εν λόγω σπίτι τους λένε πεισματικά τούρκικους. Μόλις ένας από τους καθηγητές-μουσαφιραίους τελειώνει τον καφέ του, μια άλλη καθηγήτρια-μουσαφίρισσα προσφέρεται να του τον διαβάσει.

    …Η επίσκεψη τέλειωσε του χρόνου, και η καθηγήτρια-νοικοκυρά αγανάκτησε: μα δεν είναι λέει μόνο που δεν ξέρουν πότε είναι ώρα να φύγουν, είναι και το γιατί άργησαν: για να διαβάζουν τον καφέ, αν έχεις το θεό σου, μορφωμένοι άνθρωποι!!

  46. sarant said

    45; Και στο δικό μου κιτάπι, υπάρχει διαφορά μεγέθους κούπας και φλιτζανιού.

  47. Αφαλός said

    Θυμάμαι να έχω διαβάσει σε κάποιο κείμενο Παπαδιαμάντη κάτι σχετικό: σε κάποια φάση περιγράφει μια γιαγιά από ένα χωριό στο βουνό και λέει κάτι του στυλ:

    «…ήταν από την παλιά γενιά των βουνίσιων, που μιλάνε μια πιο παλιά ελληνικά, αμόλυντη από όλες τις καινούριες ξενόφερτες λέξεις που χρησιμοποιούν στην Αθήνα, για παράδειγμα έλεγε πινάκι, κι όχι πιάτο…»

    Μπορεί να μη θυμάμαι καλά το χωρίο, αλλά νομίζω η έμφαση ήταν στο ότι η αλλαγή αυτή συμβόλιζε την αντιπαράθεση του μοντέρνου/δυτικού/πρωτευουσιάνικου με το παραδοσιακό/ελληνικό/βουκολικό στοιχείο. Αναρωτιέμαι λοιπόν αν ισχύει αυτό κι αν ξέρουμε πότε πρωτομπήκε η λέξη πιάτο στα ελληνικά (πχ. μπορεί να υπάρχει ήδη από τους βυζαντινούς χρόνους σε παράλιους πληθυσμούς από ενετική ή γενοβέζικη επιρροή).

    ΥΓ. Αντιλαμβάνομαι ότι το «σε κάποιο κείμενο του Παπαδιαμάντη» δεν βοηθάει και πολύ στον εντοπισμό του χωρίου, αλλά δυστυχώς δεν μπορώ να βοηθήσω περισσότερο.

  48. sarant said

    47 Eίναι η αρχή από τη Συντέκνισσα:

    ― Γεννήσατε;

    ― Σπαργανίσαμε*, συντέκνισσα*.

    Ἦτον γυνὴ ἀπ᾽ τὰ βουνά, σύζυγος ποιμένος, τοῦ Θοδωρῆ τοῦ Τσολοβίκου, ἀπὸ ἐκείνας τὰς ἀρχαϊκάς ― τὶς πρωτινὲς ἢ παλαιινές, καθὼς τὰς ἔλεγαν. Εἶχε ζήσει εἰς τὰ ἥμερα βουνὰ τὰ ἐγγὺς τῆς πολίχνης, ὅπου ὁ παρείσακτος νεωτερισμὸς ἀκόμη δὲν εἶχε ποδάρια διὰ ν᾽ ἀναρριχηθῇ, ὠνόμαζε τὸ πιᾶτο πινάκι, τὴν σουπιέρα λοπάδα, τὸ μπαρμπούνι τριγλί, τὸ τσεκούρι ἀξινάρι, τὴν πουλάδα νοσσίδα, καὶ τὴν κουμπάρα, εἰς τὴν ὁποίαν ὡμίλει, τὴν προσηγόρευε «συντέκνισσα». Πλὴν τούτων, εἶχεν ἄλλας τινὰς ἀφελεῖς λεπτότητας καὶ εὐφημισμοὺς εἰς τὴν γλῶσσαν, καὶ τὸν τοκετὸν τὸν ἀπεκάλει «σπαργάνισμα».

  49. Πάνος με πεζά said

    @ 43 : Άκου καλύτερα (0:10~0:14) !

    Η κούπα πράγματι πρέπει να υπήρξε πήλινο κυλινδρικό «ποτήρι», χωρίς χερούλι, ειδικά για κρασί. Αλλά από τη Ρώμη και το Βυζάντιο στα μεταγενέστερα χρόνια, που το ρίξαμε στους καφέδες, άλλαξε σημειολογία κι αυτή… Πάντως και σήμερα, είναι πιο ψηλή από το μεγαλύτερο δυνατό φλιτζάνι, αυτό του τσαγιού δηλαδή. Ή τέλος πάντων, χωράει περισσότερη ποσότητα.

  50. Παναγιώτης Κ. said

    @34.( Crono…) Μόλις πριν από λίγο είδα το πρώτο βίντεο και ένιωσα έντονα αυτό που λέμε: «Με πνίγει το δίκιο». Εννοείται ότι σου φέρνει δάκρυα η αδικία;

  51. Πάνος με πεζά said

    Εξαίρεση : έχω στο γραφείο ένα γιγαντοειδές, που φτιάχνω μέσα έτοιμες σούπες. Ίσως το έχετε δει σε γνωστή πολύχρωμη αλυσίδα οικιακών. Το σχέδιό του φλιτζανίζει, αλλά χωράει περισσότερο από κούπα. Είναι και για καφέδες νυχτοφυλάκων κατάλληλο…

  52. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    Μιά που άνοιξες τη συζήτηση, Νίκο, θα άξιζε τον κόπο να ξαναβουτήξουν -όσοι έχουν το βιβλίο- στις σελίδες του «Ο τούρκικος καφές εν Ελλάδι» του αξέχαστου ασυμβίβαστου Ηλία Πετρόπουλου, όπου μέσα θα βρουν και άλλα στοιχεία για το φλιτζάνι, τον καφέ, την καφεμαντεία, τα καφενεία και τα συναφή..

  53. Αριστούργημα η Anstalt. Δεν κατάλαβα όμως — από επίσημο κανάλι είναι, ή φιλμ κάποιου ιδιώτη, πιθανώς Έλληνα;

  54. Πέπε said

    48: Μωρέ μπράβο! Ακρίβεια, ταχύτης, εξυπηρέτησις!

    Πω πω, τι χωρίο κι αυτό! Πόσο πολλά πράγματα λέει σε τόσα λίγα λόγια!

    Ωστόσο ο «σύντεκνος», τουλάχιστον στους Κρητικούς που είναι κατεξοχήν γνωστοί γι’ αυτή τη λέξη, άλλο είναι ο σύντεκνος κι άλλο ο κουμπάρος.

    Εκτός ίσως από το πινάκι, το τριγλί και βέβαια τη συντέκνισσα, καμία άλλη λέξη δεν έχω ακούσει, ούτε καν μπορώ να φανταστώ ζωντανούς ανθρώπους να τη λένε.

    Αλλά κι αυτό το τριγλί πάλι… Εις το βουνό ψηλά εκεί, μπορεί ο παρείσακτος νεωτερισμός να μην είχε ποδάρια ν’ ανεβεί, κάνας ψαράς όμως από τα παράλια θα είχε, γιατί αλλιώς πού το ξέραν ολωσδιόλου το μπαρμπούνι; Ε, ο ψαράς λοιπόν μπαρμπούνι δε θα το ‘λεγε; Ένα πράγμα που το βλέπεις στη χάση και στη φέξη και μόνο με τη συνδρομή ενός ανθρώπου που το ονομάζει αλλιώς, πόσο καιρό μπορείς να συνεχίσεις εσύ να το ονομάζεις με τη δικιά σου λέξη;

  55. Αφαλός said

    48: Ευχαριστώ για τον εντοπισμό του χωρίου, ταχύτατος! Για το πιάτο (ή και για άλλες λέξεις όπως πόρτα) θα μπορούσα να ζητήσω ιστορική ανάλυση όταν έχεις λίγο χρόνο; Πόσο παλιά δάνεια είναι; Μετά 1821 ή και πιο πριν (πχ. Ενετικά); Μου φαίνονται ενδιαφέρουσες αλλαγές γιατί αφορούν λέξεις της καθημερινότητας για τις οποίες υπήρχαν ήδη καθιερωμένοι όροι στη γλώσσα (πινάκι-ο, θύρα). Έψαξα στα γρήγορα και το ιστολόγιο αλλά δεν βρήκα κάτι.

  56. sarant said

    54 Είναι διάσημο απόσπασμα 🙂

  57. Λ said

    Και στο δικό μου κιτάπι, υπάρχει διαφορά μεγέθους κούπας και φλιτζανιού

    Εμείς δανειστήκαμε άλλο: το μαγκ(ς), που είναι ασκημούλι και ακούεται εντελώς ξένο.

  58. Συνονόματε (17), οι γραφές τραίνο, μοτοσυκλέτα, στύλ έχουν μια ιστορική/ετυμολογική βάση. Οι άλλες που αναφέρεις (μπύρα, φυστίκι, φλυτζάνι, συντριβάνι) δεν έχουν καμία. Και φυσικά η ορθογραφία είναι σύμβαση: συμφωνούμε λοιπόν (σχεδόν) όλοι να γράφουμε όπως και πριν από 2000 χρόνια τις λέξεις που υπήρχαν και τότε και τα αναγνωρίσιμα παράγωγά τους, κάποια στιγμή όμως (και όχι χτες — ήδη το έθετε ως βασικό κανόνα η κρατική Νεοελληνική Γραμματική του 1941), αποφασίσαμε τις ξένες λέξεις να τις γράφουμε με τον απλούστερο δυνατό τρόπο. Θα πεις ίσως «ποιοι το αποφασίσαΜΕ; Εγώ δεν το αποφάσισα!», όπως δεν αποφάσισες να ξεφορτωθείς και τα αλεξανδρινά σκουληκάκια και γράφεις ακόμα και στον υπολογιστή (που θέλει προσπάθεια!) με πολυτονικό. Δικαίωμά σου· ορθογραφική αστυνομία δεν έχουμε, δόξα τω Θεώ, να σου επιβάλλει διά της βίας πώς να γράφεις. Αναγνώρισε όμως κι εσύ πως, ακριβώς επειδή η ορθογραφία είναι σύμβαση, είναι σκόπιμο να μη γραφει καθένας όπως θέλει και να πειθαρχούμε κατά το δυνατόν στους κανόνες των γραμματικών, των λεξικών και του Υπουργείου Παιδείας!

  59. Γς said

  60. Μαρία said

    53
    http://www.zdf.de/die-anstalt/die-anstalt-31443710.html

  61. Πέπε said

    @54:
    Ψέματα, και το αξινάρι το ξέρω. Αλλά είναι το ίδιο με το τσεκούρι; Και η αξίνα;;; Και το πελέκι;;;

    (Ρητορικά ερωτήματα. Προφανώς όταν ο Ππδ γράφει για τους συμπατριώτες του ξέρει τι λέει.)

  62. Λ said

    Στη Σίφνο, στις Καμάρες νομίζω, υπάρχει ένας κεραμοποιός που φτιάχνει κούπες με τρυπούλες γύρω από τα χείλη. Δεν θυμάμαι πως τις λένε.

  63. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    {Δεν είναι πρεπό σ ένα νήμα με φλιτζάνια να πω την πρώτη επίσημη σκηνοθέτρια που αντάμωσα.Ποιο, πού είναι το νήμα με τις -θέτριες; }

    Μήπως με πήρες για καφέ βαρύγλυκο
    για να με πίνεις κάθε μέρα στο φλιτζάνι

  64. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Εδώ με της κούπας
    τη γριά γωνιά
    θα πετούν τα φλυτζάνια
    σα λευκά πουλιά
    η μάγισσα θά `ρθει μ’ εκατό ραβδιά
    και θα δεις το χαλάκι πέρα να πετά.

  65. leonicos said

    Ο Γς τα έχυσε πάλι! μα δεν θα τον μαζέψει κ’άποιος αυτό το άταχτο π[αιδί; Αμάν πια! Χάλια μας τά’κανε!

  66. Σχετικά με το βίντεο 34α και τα σχόλια 53 και 60:

    Έχοντας δει και το προηγούμενο βιντεάκι των γερμανώ πιτσιρικάδων που πήραν το βίντεο Βαρούφ από το κροατικό συνέδριο και μετατρόλλαραν για το αν ο Βαρούφ σήκωσε ή όχι δαχτυλάκι στη Γερμανία, καταλήγω πως οι Γερμανοί έχουν χιούμορ. Κι αναρωτιέμαι αν θα μπορούσε να γίνει κάτι αντίστοιχο στην Ελλάδα. Από το Λαζόπουλο, πχ… Τι όχι; 😮

  67. leonicos said

    Ομολογώ ότι δεν θα πήγαινε ο νούς εκεί. Είναι μαγεία.

    Αφλατούν είναι έναρθρος ο Πλάτων, το ‘φ’ είναι ‘ηλιακό γράμμα’ και αφομοιώνει το ‘λ’ του άρθρου.

    Με την μπίρα έχω κάποιο πρόβλημα αλλά μάλλον θα παρετυμολογήσω. ένα από τα βασικά συστατικά της στα σουμεριακά είναι ‘μπουρ’, όχι το κριθάρι όμως. Είναι απίθανο να έχει σχέση, όπως π.χ.το δολάριο δεν έχει σχέση με το τάλαντο, όπως λέγαμε κάποτε, αλλά κανείς δεν ξέρει. Γκούμιν είναι το κύμινο και ασφαλτ το κατακάθι του πετρελαίου. Οπότε…

  68. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    61.>>το αξινάρι το ξέρω. Αλλά είναι το ίδιο με το τσεκούρι; Και η αξίνα;;; Και το πελέκι;;
    Πέπε,εδώ έμαθα ότι η ομηρική αξίνη είναι η τωρινή κρητική μαναροσκαλίδα ή μπικοσκάπετο (από τη μια πλευρά πέλεκυς κι από την άλλη σκαλίδι). Είχε παραπέμψει η Ιμμόρ, καλή της ώρα, στον Πυτικάκη και τον Πάγκαλο όπως θυμάμαι.

  69. Παναγιώτης Κ. said

    @52. Άκουσα στην τηλεόραση έναν επιχειρηματία του καφέ, τον «τούρκικο καφέ», αυτό που τον μετονομάσαμε σε «ελληνικό», να τον λέει σμυρνέικο. Μου έκανε εντύπωση το όνομα αυτό.Λέτε να είναι ένας συμβιβασμός ανάμεσα στα ονόματα τούρκικος και ελληνικός; 🙂

  70. Λ said

    Λεώνικε,γκούμι χουρι είναι φοβερή βρισιά στα παστό, Αφγανιστάν μεριά. Δεν θυμάμαι τι σημαίνει

  71. Μαρία said

    66
    Παρατήρησες την ημερομηνία που είναι η αυριανή; Ήταν να το δείξουν στην εκπομπή της περασμένης Τρίτης αλλά λόγω του αεροπλανικού αναβλήθηκε η προβολή. Κάποιοι το τσίμπησαν απ’ την μεντιατέκ του καναλιού.

  72. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    To άσφαλτ δεν είναι σημιτικό. Είναι λάθος αυτή η ερμηνεία. Το άσφαλτ βγαίνει από το α+σφάλλειν =ο αλάνθαστος.
    Το μπιτούμεν (Bitumen) (έτσι λένε την άσφαλτο ) δεν ξέρω.

  73. Πέπε said

    69
    Έχουμε σχολιάσει επανειλημμένως πώς από την ευφημιστική μετονομασία του τούρκικου σε ελληνικό προέκυψαν διάφορα άλλα αρχοντοχωριάτικα, όπως «βυζαντινός» καφές.
    Λοιπόν, μιαν άλλη ονομασία που μπορεί και να ήταν «σμυρναίικος» την πέτυχα σε κάποιο μαγαζί. (Αν όχι σμυρναίικος, κάτι ανάλογο με άρωμα ανατολής, χαμένων πατρίδων, μπαχαρικών, ουτιών και δε συμμαζεύεται). Δε θυμάμαι ποιο ήταν το μαγαζί, και ίσως το αδικήσω αν πω ότι όλο μαζί ήταν κουλτουροδήθεν, αλλά φυσικά η συγκεκριμένη λέξη του καταλόγου ήταν. Ρώτησα τον σερβιτόρο αν είναι κοινός ελληνικός καφές ή κάτι πιο ιδιαίτερο, και μου απήντησε ότι είναι ελληνικός, αλλά μ’ ένα συνωμοτικό γελάκι σα να ‘λεγε «ελληνικός είναι ρε μαλάκα, μην ψαρώνεις, έτσι τον λέμε και καλά».

  74. Μαρια στο 71

    δεν το παρατήρησα εγώ αλλά ένας γερμανος φίλος

  75. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Τι ταιριάζει με ένα καφεδάκι ή τσαγάκι; Ένα ντόνατς! Ομοιομορφιές….(topologically speaking)

  76. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα πολύ ωραία σχόλια!

  77. Γς said

    54:

    >Αλλά κι αυτό το τριγλί πάλι…

    Μπαρμπούνι, Προποντίδα. Ραφήνα

    Κι εδώ

  78. Λ said

    Όταν δεν είναι καλοψημένος ο καφές τον λέμε κοτσιοζούμι

  79. Μαρία said

    74
    Για να μη εκτρέψω τη συζήτηση εδώ, το λίνκαρα χτες στα … μέζεα που είχαν ήδη εκτραπεί προς τις αποζημιώσεις 🙂

  80. Εύγε. Η Φλυτζάνα Πινακίου υποψήφια και φαβορί για τα καλλιστεία ετυμολογιών.

  81. Γς said

    47:

    Αφαλός said

  82. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    >>διαφορά μεγέθους κούπας και φλιτζανιού.
    κι έχομε και λέμε:
    φλιτζάνι,φλιτζανάκι,φλιτζάνα
    Κούπα και κουπάκι
    «Θα σπάσω κούπες για τα λόγια πού ΄πες, και ποτηράκια για τα πικρά φαρμάκια» λέει το άσμα.
    Οι κούπες της τράπουλας πούθε;
    Πινακούλι, το μικρό πιάτο ή η γαβαθούλα ακούγεται ακόμη από τους παλιούς και ,στις αφηγήσεις,η πινακωτή, το στενόμακρο ξύλο με τις σκαλισμένες μέσα του δυο ή τρις γούβες που έβαζαν τα ζυμωμένα καρβελάκια για να»ανεβούν»,να φουσκώσουν κι ύστερα τα πήγαιναν με την πινακωτή ως το φούρνο.Τώρα στς παλιές πινακωτές ,στα σπίτια του χωριού, βάζουμε αμύγδαλα,ρόδια,κυδώνια,ή και τις κρεμάμε στον τοίχο, στυλ ρουστίκ.
    (Στιλ ή στυλ;) )
    Μαρία τί γίνεται εκεί πάνω; Σπάσανε τα φράγματα λέει;

  83. spiral architect said

  84. Νατάσσα said

    Και για τον καφέ ακόμα ο Μπαχ https://youtu.be/H5Ocydot-vA.

  85. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Φλασιά:
    Το φλιτζάνι έχει αυτί αλλά και το αυτί έχει φλιτζάνι! (Έβγαλα ένα σπυρί στο φλιτζάνι ,δηλ.στο πτερύγιο του αυτιού, λέμε κάτω).

    Έχω πλύνει μικρούλα εκατοντάδες φλιτζανοπότηρα στο καφενείο.Τα φλιτζάνια τα κρεμούσα στη σειρά σε καρφιά πάνω από τη γούρνα του νεροχύτη.Τώρα σκέφτομαι ότι μπορεί η εξ απαλών ονύχων εμπειρία μου αυτή να είναι η αιτία που σπάνια έχω ατυχήματα στο πλύσιμο των γυαλικών. Επίσης δεν ξεχνώ μια φορά που περιμέναμε να ρθει ο θείος μου από το Κάστρο,έπλυνα όλα τα ποτηρικά τα σκούπισα τα έβαλα στη βιτρίνα τους και τα φλιτζανάκια τα κρέμασα στην αράδα από τα αυτάκια τους πάνω από τη βρύση.(Μου είχαν σκαμνί και ποδιά γι αυτή τη δουλειά).Ο πάγκος μου θεωρούσα πως ήταν «κούπα» και περίμενα το μπράβο του αγαπημένου μου θείου. Πράγματι πρόσεξε την ταχτοποίηση και μου λέει μπάβο σου αλλά να πλύνεις και τον όξω πάτο των φλιτζανιών! (την πατουρίτσα του πίσω μέρους που καθώς τα είχα κρεμασμένα, φαινόταν ότι ήταν αφρόντιστος,αλλά πού να το δουν τα παιδικά μου μάτια-μπορεί και να ήμουν σε προσχολική ηλικία).Καταντράπηκα.Πάει κι η χαρά μου. Έμεινε μόνιμη η μνήμη αυτή στην υπόλοιπη ζωή μου να παρατηρώ έκτοτε και τα οπίσθια των φλιτζανιών αν είναι λαμπένια.(Καλά, το πλυντήριο έσωσε τις μελλοντικές νύφες μου από ενδεχόμενη …μπηχτή 🙂 )

  86. sarant said

    Τι ωραία ανάμνηση!

  87. leonicos said

    Λ! Το αίμα νερό δεν γίνεται; Ούτ’ εγώ ξέρω, αλλά έχω τρόπο να μάθω.

  88. Ωχ! Να κι ένας γάτος που σού λεει τη μοίρα σου. Άσε! Καλύτερα σκύλος…

  89. leonicos said

    Καλά… τι να πω! Ούτε ο Γς δεν θα το έκανε αυτό. Έπλενες το φλιντζάνι μόνο από μέσα;

    Από πολλά θα γλίτωσαν οι νύφες σου! Πωπώ τι πεθερά θα είσαι! Μόνο για τον Γς θα έκανες (για να τον εκδικηθώ που είναι ωραίος)

  90. leonicos said

    @72 Νεοκίδιε, η τρέχουσα ετυμογία είναι αυτή, ο δεΗρόδοτος το εξηγεί ‘ότι δεν γλιστράει’.
    Αλλά σήμερα τα σουμεριακά κείμενα είναι στη διάθεσή μας, και ήδη ετοιμάζω έκδοση μερικών από αυτά, και αν με προλάβει η ζωή, θα περιλάβω όλο το κόρπους, η λέξη ασφαλτ είναι σουμεριακή (όχι σημιτική, καμιά σχέση, οι πρώτοι σημίτες στην περιοχή ήσαν οι Ακκάδες, του Σαργών., από τον 28ο αι και μετά). Η διάθεση των κειμένων έφερε το πάνω κάτω σε πολλές ετοιμολογίες, κυρίως εβραϊοαραβικές. π.χ. η λέξη shir = άσμα, που εθεωρείτο εβραϊκή (shir ha-shirim = Άσμα Ασμάτων) είναι σουμεριακής προέλευσης, και όταν το είπα σε δικούς μου, με κυνήγησαν. Και πολλές άλλες, εβραϊκές εννοώ.

  91. Λ said

    62. Χλαμπούτσα πρέπει να λέγεται

  92. leonicos said

    @75, από πού το πήρες, ξέρω. Πώς το πήρες, δεν ξέρω

  93. Spiridione said

    Ωραίο άρθρο.
    Tasseography και αυτό με αραβική προέλευση
    http://en.wikipedia.org/wiki/Tasseography

  94. Λ said

    Στο 92 και τα δύο λίκνα είναι λάθος. Θα ήταν καλύτερο να σβηστούν αν αυτό γίνεται. Θα προσπαθήσω ακόμα μια φορά να βάλω ο σωστό λίκνο με την χλαμπόυτσα που φτιάχνει ο κύριος Κώστας Δεπάστας. Πρόκειται για ένα φλυντζάνι που αν δεν κατέχεις από φυσική δεν θα μπορέσεις να το χρησιμοποιήσεις γιατί έχει πολλές τρύπες γύρω γύρω.

    http://www.diakopes.gr/the-experts-way-blog/article/?aid=208213

  95. Λ said

    Ωραία, πέτυχε αυτή τη φορά είναι στην 3η και τέταρτη φωτογραφία.

  96. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    96>>χλαμπούτσα (το τρυπητό γύρω από το στόμιο αγγείο;)
    «το καλό παπούτσι,κάνει και καλό χλαμπούτσι»
    (είναι καλό και το σαράβαλό του δηλαδή. Αλληγορικά ,ο καλοκαμωμένος άνθρωπος κρατάει αρχοντιά και στα γεράματα)

  97. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    το μοίρα σας, με άδεια και με κούριερ
    {δε βάζω λίκνο αλλά κοπιπάστωσα ένα κομματάκι}
    …το καφενείο «Το Κισμέτ» στην Κομοτηνή δίνει διέξοδο και επαληθεύει την πίστη στην παράδοση με την οποία είναι άρρηκτα δεμένος ο έλληνας. Είναι το μοναδικό καφενείο που έχει επίσημα την δυνατότητα( με άδεια από το Ελληνικό κράτος) να σου λέει το φλυτζάνι σε ένα ειδικά διαμορφωμένο χώρο. Ιδιοκτήτρια είναι η Δήμητρα Χιονά η οποία εργαζόταν στο εργοστάσιο Κλωστοϋφαντουργίας ΦΑΝΚΟ του ομίλου Λαναρά.Όταν πριν δέκα χρόνια έμεινε άνεργη αποφάσισε να ανοίξει καφενείο και να λέει το φλιτζάνι στους πελάτες που το επιθυμούν. Την τεχνική αφήγησης του φλιτζανιού του καφέ, την γνώρισε από την πεθερά της, αλλά στη πορεία του χρόνου εξέλιξε αυτή την τέχνη και σήμερα βγάζει με αυτό τον τρόπο το μεροκάματο της.
    Στέλνουν το φλυτζάνι με κουριέρ …

  98. Spiridione said

    Ένα ωραίο λαογραφικό για το στάρι στη Θράκη:
    Οι πρώτες βροχές τον Οκτώβρη δίνουν το έναυσμα για τη σπορά. Το χωράφι οργώνεται δύο και τρεις φορές με το αλέτρι (ξύλινο άροτρο) ή την παπάρα (σιδερένιο άροτρο). Τον Ιούλιο, κατά το Θερισμό που γινόταν με το δρεπάνι, οι αγρότες φορούσαν στο αριστερό χέρι την παλαμαριά (ξύλινο γάντι) ή τις δακτυλήθρες (ξύλινες θήκες για τα δάχτυλα) για να προστατεύονται και να συγκρατούν περισσότερα στάχυα στην αγκαλιά τους. Τα κομμένα στάχυα γίνονται δεμάτια, συγκεντρώνονται και δημιουργούν τις θημωνιές.
    Το αλώνισμα γινόταν στο αλώνι με την αδοκάνα ή ντουκάνα που έσερναν τα ζώα. Με τις συνεχείς κινήσεις της δοκάνας έσπαζαν τα στάχυα. Το χοντρό άχυρο συγκεντρωνόταν με τη σκλαβούρα (ξύλινο εργαλείο) και μεταφερόταν στον αχυρώνα. Το υπόλοιπο -καρπός και ψιλό άχυρο- γινόταν λαμνί (σωρός). Με το λιχνιτίρι (ξύλινη πιρούνα) πετούσαν ψιλά τον καρπό με το σλάμα. Καθώς ο αέρας έπαιρνε το άχυρο ο καρπός έπεφτε στη γη . Στη συνέχεια το κοσκίνιζαν με το σταροδέρμονο (κόσκινο) το έβαζαν στα σακιά και μετέφεραν στο σπίτι. Η μονάδα μέτρησης του σταριού ήταν το σνίκι ή πνάκ (στη Σαμοθράκη).
    Τέσσερα σνίκια ή τέσσερα πνακιό χωράφι ισοδυναμούσαν μ’ ένα κιλό σπόρο όσο χρειαζόταν για να σπείρουν ένα χωράφι δύο στρεμμάτων γης, είναι μάλιστα ενδεικτική η έκφραση «ένα κιλό χωράφι» αντί δύο στρέμματα, που ήταν η επίσημη μονάδα μέτρησης της γης. Στη Σαμοθράκη, καθώς η κτηνοτροφία ήταν η κύρια απασχόληση των κατοίκων, χρησιμοποιούσαν την έκφραση «ένα κεφάλι μαντρί», ως μονάδα μέτρησης μιας μεταβαλλόμενης έκτασης όσο καλύτερη εδαφική φυσιογνωμία είχε η γη τόσο λιγότερη έκταση αριθμούσε το μαντρί.
    https://www.emthrace.org/ekthemata/kaliergia/dimitriakon/

  99. Σωστή κι επινοητική η κα Χιονά, στο 98!

    Τα χλαμπούτσια μου θύμισαν τα βικτωριανά φλυτζάνια τεΐου δια μυστακοφόρους!

  100. Λ said

    97. Ναι ακριβώς.

  101. Πάνος με πεζά said

    Θυμίζει το Σαμιώτινο πήλινο «Μασκαρά Μπαρντάκ». Είχα ένα τέτοιο. Μέχρι που έσπασε, δεν το έκανα να δουλέψει. Αλλά εδώ υπάρχει youtubάκι.

  102. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    100. άλλατις ομορφάδες οι μυστακοφόροι 🙂
    99. >>σνίκι ή πνακ
    Θησαυροί τέτοιες αναφορές.
    http://www.patris.gr/archive/2003/1/16/17th.html :
    πινάκι: ό,τι και το πινακερό.
    πινακερό: Ξύλινο δοχείο χωρητικότητας μισού μουζουριού που χρησιμοποιείται, μάλλον εχρησιμοποιείτο στο παρελθόν, σαν μέτρο καρπών.
    Από την περιγραφή αυτή προκύπτει πως ένα πινάκι στάρι ήταν 6 οκάδες.

  103. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    101.
    και η δίκαιη κούπα

  104. Λ said

    Το Μασκαρά Μπαρντάκ μοιάζει με το μπουτσουνάρι (πάλι στην 3η φωτογραφία από αριστερά, δίπλα από την χλαμπούτσα) το οποίο έσπασα κατά τη μεταφορά. Ευτυχώς έφτασε σώο το καβλινζέκι, που λειτουργεί περίπου με τον ίδιο τρόπο.

  105. Πάνος με πεζά said

    Ενώ οι «δίκαιες κούπες» στη Σάμο είναι δυο στο τάληρο, τις βρίσκεις παντού, το άλλο, έπρεπε να ανέβω σε κάποιο συγκεκριμένο χωριό, θυμάμαι, και να το πετύχω κάποια εποχή ! Κρίμα που πήγε άψαλτο…

  106. Spiridione said

    103. Ωραίο κι αυτό.
    Σε πολλά νησιά του Αιγαίου (εκτός απ’ τη Σαμοθράκη) χρησιμοποιούσαν σε νοταριακά έγγραφα το πινάκι ως μονάδα μέτρησης επιφάνειας, 1 πινάκι = 1 στρέμμα.
    http://helios-eie.ekt.gr/EIE/bitstream/10442/13514/1/B17_gaioktisia_simansi.pdf

  107. nickοsl said

    @67
    i. Το φ δεν είναι ηλιακό αλλά σεληνιακό. Δεν αφομοιώνεται.

    ii. Το Αφλατούν δεν είναι έναρθρο. Το Α μπαίνει στην αρχή για να τηρηθεί η αρχή ότι στα αραβικά δεν ξεκινά λέξη με δύο σύμφωνα. Εμφανίζεται και με τη μορφή Φλατούν.

  108. Γιάννης Ιατρού said

    🙂 🙂

  109. θυμᾶμαι ὅτι λέγαμε τὸν καφὲ μέχρι ποὺ ἤμουν γυμνασιόπαις. μετὰ δὲν ξέρω πῶς ἄλλαξε. ἀλλὰ θυμᾶμαι ἐπίσης ὅτι εἶχα διαβάσει ξώφαλτσα κάπου στὸν Πετρόπουλο ὅτι στὸ μποτιλάκι ὀρθῶς λέγεται ἑλληνικός, στὴν δὲ χόβολη ὀρθῶς λέγεται τουρκικός.

    τέλος πάντων, ὁ καφὲς τουρκικός, ἀλλὰ σὲ ἐλληνικὸ φλιτζάνι!

    γιὰ τὸ πινάκιον νὰ θυμηθοῦμε καὶ τὸν Μιχαὴλ Ζ’ Παραπινάκιο ἢ Παραπινάκη.

  110. cronopiusa said

    Η καφετζού – Ελληνική ταινία ολόκληρη

  111. # 110

    Κορνήλιε επί χούντας ο Μπράβο «τον είπε ελληνικό» για να χτυπήσει τον παπαγάλο κι άλλο που δεν ήθελε η εθνοσωτήριος και οι φωστήρες της, το προμόταραν

  112. Capybara said

    Το σάουντρακ της αιγυπτιακής ταινίας κάριατ αλ-φινγκάν (η καφετζού) από τον Αμπντελχαλίμ Χάφεζ:

  113. #112 στὸ 110 μετὰ τὸ «λέγαμε τὸν καφὲ» ἐξέπεσε τὸ «ἑλληνικό», ἀλλὰ τὸ ἔπιασες!

  114. #114 οὔφ, κάτι ἔχω σήμερα. διόρθωσι στὴν διόρθωσι: «ἑλληνικὸ» διάβαζε «τουρκικὸ» (καλά, προπαροξύτονο τὸ λέγαμε, ἀλλὰ τέλος πάντων)

  115. sarant said

    108β Ναι, έτσι θα έλεγα κι εγώ (Ισκεντέρ κτλ.)

    113 Α τι ωραίο!

  116. Κοιτάω στον «Τσελεμεντέ του 73» έκδοσης του 1973 για τα μέτρα «Όταν διαβάζετε φλυτζάνι σημαίνει φλυτζάνι τσαγιού» και δίνει τις ποσότητες που αντιστοιχούν σε ένα φλιτζάνι για διάφορα υλικά:
    λάδι 195 g
    ζάχαρη 212 g
    νερό 208 g
    αλεύρι 130 g
    ρύζι 212 g
    βούτυρο 221 g
    άχνη 132 g
    γάλα 227 g
    κορν φλάουρ 227g

    αντίστοιχα το ποτήρι (διευκρινίζει οτι εννοεί νερού)
    αλεύρι 160 g
    ζάχαρη 250 g
    βούτυρο 250 g
    λάδι 240 g

    Οπότε μαλον το φλυτζάνι είναι περίπου στα 210~220 ml και το ποτήρι περίπου 220~250 ml

  117. κουτρούφι said

    Στο σύνδεσμο του μηνύματος 95 υπάρχει και ένα βίντεο. Εκεί ο Κωνσταντής δείχνει και άλλες πήλινες κατασκευές του στις οποίες έχει δώσει χαριτωμένες ονομασίες όπως, μετά συχωρήσεως, «μπουτσουνάρι», «καβλιτσέκι».
    #97. Πράγματι, στη Σίφνο και ίσως και σε γειτονικά νησιά η «χλαμπούτσα» είναι το παπούτσι. Συνήθως, πρόκειται για τα ογκώδη και άγαρμπα υποδήματα, κάτι σαν αρβύλες ή μπότες, που τα φοράει κάποιος σε βαρειές δουλειές. Όταν περπατάς στο πλακόστρωτο, κάνουν και θόρυβο. Εδώ, ο Κωνσταντής έδωσε την ονομασία αυτή σε κάποια κατασκευή του.
    Το «πινάκι» στη Σίφνο, το ξέρω με την έννοια του #103. Υπάρχει και γειτονιά στο χωριό της Απολλωνίας με την ονομασία «τα Πινάκια».

  118. Νικος Κ. said

    «δεν έχω χάρισμα καφετζούς» λέει σήμερα ο νοικοκύρης.
    Πολλές φορές μας έχουν απασχολήσει αρσενικά που δυσκολευόμαστε να βρούμε το θηλυκό. Ίσως εδώ να έχουμε μια αντίστροφη περίπτωση, καθότι το καφετζής θα είχε (ως αρσενικό) μια εντελώς διαφορετική σημασία από την καφετζού.

  119. Νίκο Κ. στο 119

    Κι ο δημόσιος άνδρας απ’ τη δημόσια γυναίκα. Αν και την τελευταία δεκαετία η ψαλίδα κάπως κλείνει…

    ΥΓ πικρός καφές

  120. Α, δεν μπήκε η λεζάντα.

    Το παιδάκι είναι προσφυγάκι απ’ τη Συρία. Το πρόσεξε ένας φωτορεπόρτερ και το σημάδεψε με την κάμερα.
    Κι εκείνο σήκωσε τα χεράκια του. 😦 φωτό Osman Sagirli.

  121. Πέπε said

    @118:
    > > Πράγματι, στη Σίφνο και ίσως και σε γειτονικά νησιά η «χλαμπούτσα» είναι το παπούτσι.

    Με το φλαμπούτσο ουδεμία σχέσις.

  122. Λ said

    Η καφετζίνα αντιστοιχεί πλήρως στον καφετζή. Ψήνει , σερβίρει καφέδες και πληρώνεται για τον κόπο της.

  123. cronopiusa said

    Βόλια, μπαρούτι θέλω. Νά.

  124. cronopiusa said

    120

    Ερμιά παντού. Μα κοίταξε κι απάνου εκεί στο βράχο,
    στου κάστρου τα χαλάσματα κάποιο παιδί μονάχο
    κάθεται, σκύβει θλιβερά
    το κεφαλάκι στήριγμα και σκέπη του απομένει
    μόνο μιαν άσπρη αγράμπελη σαν αυτό ξεχασμένη
    μεσ’ την αφάνταστη φθορά.

    Φτωχό παιδί, που κάθεσαι ξυπόλυτο στις ράχες
    για να μην κλαις λυπητερά, τ’ ήθελες τάχα να ‘χες
    ….

  125. Νικος Κ. said

    123: το ερώτημα είναι πώς θα λέγαμε έναν άνδρα που διαβάζει το φλυντζάνι με τον καφέ

  126. Πέπε said

    @126:
    Το οποίο μας φέρνει σ’ άνα άλλο ερώτμα, λίαν ενδιαφέρον ανθρωπολογικά:
    Γιατί οι καφετζούδες είναι (παραδοσιακά) μόνο γυναίκες; Και οι χαρτορίχτρες το ίδιο, όχι όμως όλα τα είδη μάγων και μάντεων.

  127. gryphon said

    110-112
    Εγω τους τον χαριζω παντως αυτον τον τυπο καφε των τουρκων αν και καπου ειχα ακουσει οτι παραδοσιακα οι τουρκοι πινουν τσαι πιο πολυ.Τους τον χαριζω γιατι ο τουρκικος καφες δεν ειναι παρα νεροπλυμα .Και ο φιλτρου επισης ο δε νεσκαφε προερχεται απο υποπροιοντα κοκκων καφε (που κανονικα πετιουνται) με διαφορες αγνωστες κατεργασιες.
    Νεροπλυμα λογω του τροπου παρασκευης του που δεν μπορει να παρει παρα ενα μικρο ποσοστο των ουσιων τηε γευσης.και του αρωματος που εχουν οι κοκκοι.Το ιδιο και ο φιλτρου.
    Γι’αυτο και για λεγομενο τουρκικο καφε παρα τα διαφορα των εταιριων για εκλεκτα χαρμανια και τετοια αν καποιος εχει σχεση με τον χωρο ξερει οτι χρησιμοποιουνται τα περισσευματα .Ετσι κι αλλιως οι καλοι κοκκοι θα πανε χαμενοι.
    Εξυπηρετησε μια αναγκη οταν δεν υπηρχε η δυνατοτητα για κατι καλυτερο και αρεσει ακομη σε πολλους .
    Απο τοτε που εφευτεθηκε ομως ο τροπος να παιρνουμε καθαρο αποσταγμα απο του κοκκουςτου καφε με τον εσπρεσο με την βοηθεια και της τεχνολογιας δεν βλεπω πoια η χρησμοτητα αυτου του νεροπλυματος.Ισως σε καποιο βουνο καπου μακρια απο τον ηλεκτρισμο.

  128. Στο 1:19 του βίντεο για βιωματική εμπειρία.

  129. Πέπε said

    128: Γρύφων, είσαι σίγουρος; (Λες «του χώρου» κι εγώ σίγουρα δεν είμαι, αλλά: )

    Το μπρίκι του εσπρέσο δεν είναι χτεσινή εφεύρεση. Πριν από τα κομματιαστά τύπου Μπιαλέτι (αν το λέω σωστά) υπήρχαν κάτι άλλα, επίσης κομματιαστά αλλά με άλλη διάταξη, κι ένα που έχω δει μοιάζει φτιαγμένο από παραδοσιακό μεταλλοτεχνίτη.

  130. Μαρία said

    126
    φλιτζανού/φλιτζανάς

  131. cronopiusa said

  132. cronopiusa said

    126
    Σαμαράς: Είμαι της αντρικής σχολής
    φλιτζανάς

  133. 12,
    Γς, με αφορμή αυτό, συζητάγαμε με γνωστό μου στο Χιούστον, με επώνυμο «Καφφές», για το ενδεχόμενο διπλού επωνύμου κυρίας σε γάμο γόνων από τις οικογένειες Φλυτζάνη και Καφφέ… 🙂

  134. gryphon said

    130
    Nαι το ξερω αν και αυτο το μπρικι δεν κανει ακριβως εσπρεσο γιατι ο καφες γινεται με τον ατμο με μιανομιζω ατμοσφαιρα πιεση.
    Και παλι ειναι πολυ ανωτερος απο τον τροπο που γινεται ο ελληνικος η τουρκικος.
    Εννοω οτι ο εσπρεσο αρχικα με χειροκινητη αντλια και μετα με ηλεκτρικη ειναι εφευρεση των τελευταιων εκατο χρονων ενω το να ζεστανεις νερο σε ενα μπρικι πρεπει να ειναι αιωνες παλαιοτερο και πριν και απο μολισ 50 χρονια π.χ πολλα μερη της Ελλαδος δεν ειχαν καν ρευμα .

  135. Γς said

    134:
    Πλάκα θα έχει.
    Πάντως έχω κι από καφέ. Τη φίλη μου Ισαβέλλα Καφφέ σε άλλο Πανεπιστήμιο.
    Πάντως δεν βλέπω τέτοιο ενδεχόμενο. Κι οι δυο παντρεμένοι. Κι αυτή «Καφφέ» από τον άντρα της.
    Ασ ‘το!

  136. «Η φλυτζανοπυθία» του Ψαθά στο «Η Θέμις έχει κέφια (σ. 121).
    Ένα από τα έξι μονόπρακτα που ανεβάσαμε πριν τρία χρόνια στο Χιούστον (με τεράστια επιτυχία – και οι δύο παραστάσεις ήταν sold-out! 🙂 )

  137. spiral architect said

    @133: Η «αντρική σχολή» του Σαμαρά προτείνεται έχουσα σοβαρές πιθανότητες για λέξη της χρονιάς 2015

  138. 134 Ξέρεις ότι υπάρχει στ’ αλήθεια, στις τελευταίες σελίδες του τηλεφωνικού καταλόγου, η κυρία Ώττα-Λαγού. 🙂

  139. 139: http://www.11888.gr/list-names?_wpType=name&_wpName=%CE%A9%CE%A4%CE%A4%CE%91&page=5

  140. Γς said

    Καφές στη χόβολη
    κι ο καφετζής μονόχειρ

    http://caktos.blogspot.gr/2015/03/blog-post_85.html

  141. Γς said

    139:
    Λέει τίποτε;
    Εκτός απ το τηλέφωνό της, τί άλλο ξέρεις;

  142. Πέπε said

    Όχι, δε λέει.
    Ακούει μόνο.

  143. Γς said

    114:

    >μετὰ τὸ «λέγαμε τὸν καφὲ»

    ηταν κι η έκφραση: «Καφέ το λέμε τώρα»;

    😉

  144. Ο Γς καραδοκεί το επόμενο θύμα! 😎

  145. Παλιότερα, στην περιοχή Σερρών έλεγαν το φλυτζάνι (του καφέ) σιόλι (σιό-λι), ενώ τη φλυτζάνα (του τσαγιού) τη λέγαν σιόλα (την ίδια λέξη είχαν και για τη σιόλα των παπουτσιών). Αργότερα, από κάποιους ξενόφερτους πασταλτζήδες, διαδόθηκε για τη φλυτζάνα του τσαγιού, και τη λέξη τσιάσκα (τσιά-σκα) που υποθέτω ότι έχει σλαβική προέλευση. Τέλος, υπήρχε και ο χαρακτηρισμός σιολ-τασιάκ(ι) που σήμαινε κάτι σαν ανδρείκελο (προφανώς με μεταφορική έννοια. Η αρχική έννοια πρέπει να αναφέρεται στο «πιατάκι που κρατά το φλυτζάνι»)

  146. Δεν ξέρω τι είναι το σιόλι, αλλά τασιάκι είναι κάτι άλλο και όχι το πιατάκι 😉

  147. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Και καφεμάντης ο φλιτζανάς. Εχει και αγόρια ο κλάδος,αμέ;

  148. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα! Έλειπα έξω και έχασα τη συζήτηση στη Βουλή…

    146: Ναι, η τσιάσκα υπάρχει και στα σέρβικα θαρρώ και σε άλλες βαλκανικές γλώσσες.

  149. Δύτη στο 147

    γιαυτό και οι Πολίτες το λένε politelly chiγαροπχιατάκι.

  150. cronopiusa said

    Nota / Csardas – Breins Cafe

  151. Μαρία said

    147
    Τα σιόλια τα ξέρω αλλά για βρισιά μόνο το τεκ τασάκ.

    149
    Στα βουλγάρικα και ποτήρι.

  152. Μαρία said

    133
    Της ευθείας, της αντρικής σχολής.
    Η Ζωή που είναι της πλαγίας τον επανέφερε στην τάξη.
    …. δεν θα επιτρέψει ξανά «ρατσιστικές και σεξιστικές αναφορές. Ιδίως που σήμερα επισκέπτεται τη χώρα ο εκπρόσωπος του Υπάτου αρμοστή του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα». http://www.koutipandoras.gr/article/136820/tapa-konstantopoyloy-ston-samara-den-tha-akoystoyn-xana-diatyposeis-sexistikes-kai

  153. cronopiusa said

    Juan Luis Guerra – Ojala que llueva café

  154. Μαρία, στο 153

    Ο Πανδώρας Κώστας Β.: άλλος άντρακλας και τούτος. Τον σούταραν (διακριτικά) από τον Ρ/Σ «Στο Κόκκινο» γιατί έπαιζε και ξανάπαιζε τις ηχογραφήσεις του βιασμού καποιανού. Και σήμερα έγραφε πως ο Αντρέας Λούμπιτζ ίσως ήταν ομοφυλόφιλος και πήγαινε σε drag queen σώοου. Αλλά είναι τόσο άντρακλας που μετά το κράξιμο έσπευσε να διευκρινίσει πως μ΄αυτό δεν εννοούσε πως εξαιτίας της τυχόν ομοφυλοφιλίας του ο Λούμπιτζ πήρε στο λαιμό του τον κοσμάκη… 😡

  155. Μαρία said

    155
    Το κράξιμο το είδα χτες αλλά για την ηχογράφηση δεν είχα ιδέα.

  156. Spiridione said

    155. Εννοείς με τον Ψωμ;

  157. 155

    Δεν χάθηκε κι ο κόζμος. Απλώς ενημερώνω. Την έπαιζε αρρωστημένα (που θάλεγε και κάποια ψυχή) την ηχογράφηση.

    166

    Τον Μάκαρο εννοείς, ε; Δεν θυμάμαι, γμτ τον Έμμενταλ. Πάντως, στο ίντερνετς έχει πολλά μπινελίκια επ’ αυτού.

  158. cronopiusa said

    Todo lo negro tomamo cafe!!!

  159. Pedis said

    # 151 – Μπράβο κρονοποιούσα. Εξαιρετικό μιξάρισμα οι τύποι.

    ———-
    Στην Κύπρον, πάντως, δεν ξέρω ποιος έχει επιτυχία να λέει τον καφέ, αλλά φαίνεται ότι ακόμη τους αρέσει να τον σερβίρει ο αράπης. Τουλάχιστον, δεν θα κατηγορηθούν για πολιτικαλλυ (ψιουντο)κορρέκτ.

    ———

    Ο βαξεβάνης έχει καταντήσει αηδία.
    Επιπλέον, τόσο και τέτοιο χαζοκωλογλείψιμο στην κυβέρνηση από το σάιτ του τής κάνει κακό. Καλύτερα να τον έχουν εχθρό τους παρά φίλο τους.

  160. sarant said

    153 Και ο Σαμαράς απάντησε με Πλούταρχο (όχι τον τραγουδιστή), ότι τάχα ο Πλ. στο «Περί γυναικών αρετής» λέει «Η ανδρεία είναι αρετή και των ανδρών και τωνγυναικών»

    http://www.star.gr/Pages/Parapolitika.aspx?art=270825&artTitle=me_ploutarcho_apantise_sta_peri_istikon_scholion_o_samaras

    -αλλά μάλλον διαστρέβλωσε το παραθεμα, διότι ο Πλούτ. στο «Περί γυναικών αρετής» λέει «μίαν είναι και την αυτήν ανδρός τε και γυναικός αρετήν»

    -προσέξτε ότι ο Πλούταρχος γράφει για ΑΡΕΤΗ, όχι για ΑΝΔΡΕΙΑ, επομένως ο Σαμαράς διαστρέβλωσε τον Πλούταρχο για να υπερασπίσει τη σεξιστική του φράση («ανδρική σχολή» ή κάτι τέτοιο).

  161. 139-145,
    😀 😀

  162. Πέπε said

    161:
    Ρε παιδιά, δεν ήταν σεξιστική η ατάκα. Μη μας πιάνει μικροβιοφοβία! Εκφράσεις του τύπου «είμαι άντρας και τα λέω σταράτα» δεν έχουν κανέναν απαξιωτικό υπαινιγμό για τις γυναίκες, παρά μόνο για τους άντρες που δε φέρονται «σαν άντρες» (δεν τιμούν τα παντελόνια τους και όλα τα σχετικά). Άλλωστε και από γυναίκες έχω ακούσει «αν είσαι γυναίκα…». Και για τα δύο φύλα υπάρχουν πρότυπα (σχεδόν τα ίδια άλλωστε) τιμής, ντομπροσύνης κλπ..

    Να πούμε ότι δεν τον παίρνει να μιλάει για ευθύτητα, αυτό μάλιστα. Για δημοκρατία και εκτροπή, μάλιστα. Ότι εξακολουθεί να πουλάει το αποτυχημένο στιλάκι του βαρύμαγκα της πιάτσας, μάλιστα. Αλλά σεξιστικό, σιγά πια, σε λίγο δε θα πρέπει καν να λέμε τις λέξεις άντρας και γυναίκα!

  163. Πέπε said

    Είναι σαν να έλεγε «εμένα με λένε Αντωνάκη και τα λέω σταράτα» και να του απαντούσε η ΖΚ «μην υποτιμάτε όσους λέγονται Γιαννάκης, Γιωργάκης, Δημητράκης, Ααρωνάκης, Αββακουμάκης, Αγγελάκος…[συνεχίστε αλφαβητικά μέχρι το Ωορυφάκης]»

  164. sarant said

    163 Ο Σαμαράς (λένε διότι δεν το άκουσα) είπε «Εγώ είμαι οπαδός της αντρικής γραμμής, εσείς είστε της τεθλασμένης». Και προφανώς είναι ή σεξιστικό ή ομοφοβικό (οπότε πάλι είναι σεξιστικό).

    Αλλά εμένα κυρίως με ενδιαφέρει η χάλκευση του αποφθέγματος, αν όντως έγινε.

  165. Πέπε said

    165:
    Σαμ. -…και επειδή είμαι της αντρικής γραμμής, της ευθείας…
    (βαβούρα, διαμαρτυρίες από τους βουλευτές κάτω)
    Σαμ. -Εσείς προτιμάτε την τεθλασμένη;

    Κι εγώ όταν το διάβασα μου φάνηκε σαν η τεθλασμένη να ενέχει κάποιο υπονοούμενο, αλλά ακούγοντάς το στο βίντεο όχι. Η τεθλασμένη κολλάει στην ευθεία, τίποτε παραπάνω. Άλλωστε σχεδόν αμέσως πρόσθεσε «καλά, αν σας ενοχλεί το αντρική το παίρνω πίσω».

    (Που είναι και αυτοϋπονομευτικό, αν κάτσει κανείς να το σκεφτεί λίγο κακοπροαίρετα: «Καλά, δεν είμαι της αντρικής σχολής»!!!)

    Πάντως μην υπερβάλλουμε με τις υποψίες σεξισμού (ομοφοβίας, ρατσισμού, φασισμού, μπούλινγκ και οτιδήποτε άλλου). Ιδίως όταν, προκειμένου να αποδείξουμε ότι κάποιος δεν τα λέει καλά, υπάρχουν πολύ απλούστεροι τρόποι.

  166. Πέπε said

    γραμμή, σχολή, δε θυμάμαι ποια λέξη είπε αλλά δεν κάνει διαφορά

  167. Πέπε said

    @166 (απαντώ στον εαυτό μου):

    > > Πάντως μην υπερβάλλουμε με τις υποψίες σεξισμού (ομοφοβίας, ρατσισμού, φασισμού, μπούλινγκ και οτιδήποτε άλλου).

    Αυτό υποστήριζαν πολλοί, που με κάναν έξαλλο, τις προάλλες με τα συνθήματα των Οϋκάδων. Ότι δεν είναι εθνικιστικά, τι θα έπρεπε τάχα να λένε τα ΟΥΚ, πλάθω κουλουράκια; Η θέση μου ήταν ότι είναι σαφέστατα εθνικιστικά και ότι κάκιστα λέγονται όχι μόνο στην παρέλαση -που είναι προφανές- αλλά ακόμη και στην εκπαίδευση, όπου δε θέλω μεν να λένε πλάθω κουλουράκια αλλά απαιτώ να ξέρουν ποιος είναι ο εχθρός: όχι ο Τούρκος που κατέχει την Πόλη και την Κ. Μηλιά αλλά όποιος τυχόν επιβουλευτεί τα σύνορά μας.
    Όλοι δηλαδή με οι οποίοι ( 😉 )διαφωνούσα έλεγαν «μην υπερβάλλουμε», κι εγώ έλεγα «δεν υπερβάλλουμε», ενώ τώρα είμαι εγώ που λέω να μην υπερβάλλουμε.

  168. Γς said

    Σιγά μην ήταν σεξιστικό και τούτο:

    Μας έπιασε φανάρι και δεν υπάρχει κάτι να χαζέψω μέχρι ν ανάψει το πράσινο.
    Εκτός από ένα φορτηγό δίπλα μου, που για να το δω μέχρι πάνω έσκυψα λίγο στο παράθυρο.
    Με βλέπει ο οδηγός κι αναρωτιέται τι τρέχει.
    Με κοιτάζει. Τον κοιτάζω,
    Κάτι πήγε να πει. Αλλά τον πρόλαβα.

    -Κατέβα κάτω αν είσαι άντρας, ρε!

    Και πάτησα γκάζι, που άναψε και το πράσινο.

  169. Γς said

    Είναι κι αυτό το φλιτζάνι. Της JAVA.

  170. # 128

    Γρύφονα το νεσκαφέ γίνεται από την χειρότερη ποιοτικά και εννοείται φτηνότερη ποικιλία καφέ (κάτι σαν «μπογκοτά» λέγεται), όσο για τον τούρκικο όταν τον κάνουν με ατμό στα μαγαζιά (!) δεν πίνεται. Αν βρεις όμως τεχνίτη ταμπή να τον ψήσει σωστά ώστε να χυλώσει, ο εσπρέσσο δεν φτουράει ούτε για να πλύνεις τον στόμα σου.
    Για την παρασκευή του τούρκικου καφέ μάλλον τάχεις μπερδέψει, ο καθένας μπορεί να πάρει σπόρους να τους ψήσει και να τους αλέσει, για ποιά περισσεύματα μιλάς ;
    Κι όσον αφορά τα χαρμάνια οι φίλοι του παπαγάλου θα θυμούνται μια περίοδο περίπου δυο χρόνων στην δεκαετία μάλλον του 80 που δεν γινότανε εισαγωγή από την Βραζιλία και η γεύση του χαρμανιού είχε αλλάξει μέχρι να ξαναρχίσει.
    Εχω ξαναγράψει πως ο καλύτερος καφές είναι από το Κιλιμαντζάρο και δυσεύρετος.

  171. spiral architect said

    @171: Κάποιοι άλλοι μερακλήδες του καφέ ισχυρίζονται ότι ο καλύτερος (και ακριβότερος) καφές είναι ο Kopi luwak απ’ τη Σουμάτρα και τα πέριξ.

  172. Βασίλης Ορφανός said

    9
    Θυμάμαι τον πατέρα μου (γενν. 1904) να λέει ότι στον καιρό του στα καφενεία οι βενιζελικοί έπιναν τον καφέ σε χοντρό φλιτζάνι, ενώ οι λαϊκοί σε λεπτό.
    139
    Στον τηλεφ. κατάλογο Κρήτης, σε μεγάλη πόλη, παλαιότερα: Επιστήμη Αχαλινωτοπούλου (!)

  173. # 172

    νομίζω κι αλλού μαζεύουν τους κόκκους από τα περιττώματα του ελέφαντα αλλά φυσικά αυτές είναι μικρές παραγωγές για περίεργους

  174. # 173

    στο χοντρό φλυτζάνι ο καφές κρυώνει πιο γρήγορα από το λεπτό, φαίνεται οι βενιζελικοί ήταν βιαστικοί

  175. Γς said

    >στο χοντρό φλυτζάνι ο καφές κρυώνει πιο γρήγορα από το λεπτό, φαίνεται οι βενιζελικοί ήταν βιαστικοί

    Νόμιζα ότι ήταν απο την Ελλάδα, αλλά ήταν «ντομέστικ». Αμερικάνικος

    http://www.venizeloscoffee.com/

  176. Γς said

    173:

    >Στον τηλεφ. κατάλογο Κρήτης, σε μεγάλη πόλη, παλαιότερα: Επιστήμη Αχαλινωτοπούλου (!)

    [παύλα] – Ξεσαλωπούλου 😉

  177. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Όπως μπορούν να διαβεβαιώσουν (υποθέτω) και οι έγκριτοι φυσικοί του ιστολογίου, ο ρυθμός της μεταφοράς θερμότητας από το ζεστό εσωτερικό στο ψυχρότερο εξωτερικό περιβάλλον (άρα και ο ρυθμός πτώσης της θερμοκρασίας του καφέ ή του τσαγιού) είναι αντιστρόφως ανάλογος του πάχους των τοιχωμάτων του φλυτζανιού.

  178. Γς said

    178:

    Ναι αλλά είναι και η θερμοχωρητικότητα του χοντρού και λεπτού φλιτζανιού, που είναι ευθέως ανάλογη του πάχους τους [η μάζα τους επί τυην ειδική θερμότητα].

    Και η μεταφορά θερμότητας, είναι ακαριαία.

  179. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Και η μαθηματική θεμελίωση του 178. (η σχέση μπορεί να χρησιμοποιηθεί και από θερμομονωσάδες συναδέλφους…:-) )

    Ρ(υθμός μεταφοράς Θερμότητας) = k•A•(T1 – T2)/d

    k=στθερά θερμικής αγωγιμότητας του υλικού (στην περίπτωση μας πορσελάνη, γυαλί ,κ.λ.π. αναλόγως από τι είναι φτιαγμένο του φλυντζάν)
    Α=εμβαδόν επιφανείας διεπιφάνειας (για φλυτζάνι προσομειούμενο χοντρικώς με κόλουρο κώνο ,αφ’ηνεται στους σπουδαστές ως άσκηση ο υπολογισμός…)
    Τ1 , Τ2 = οι θερμοκρασίες καφέ και δωματίου αντίστοιχα.
    d=το πάχος τοθ τοιχώματος του φλυτζανιού.

    To P εκφράζεται σε Joule/sec ή αλλιώς, μια μονάδα ενός σκωτσέζου με όνομα Γουάτ, Βατ, Βουτ…κάπως έτσι, κανείς δεν ξέρει ακριβώς!… 🙂

  180. sarant said

    173 Ωραίος συνδυασμός, Υπάρχει ένας μουσικός Μάνος Αχ. ενώ σιορα-Επιστήμη ήταν η ηρωίδα στην Τιμή και το χρήμα -και είναι και μια χασάπισσα στην Αίγινα.

  181. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    179.»Ναι αλλά είναι και η θερμοχωρητικότητα του χοντρού και λεπτού φλιτζανιού, που είναι ευθέως ανάλογη του πάχους τους» !?? Μη το ξαναπείς μάστορα αυτό! Η θερμοχωρητικότητα (k) είναι σταθερά του υλικού. (όχι του πάχους του)

  182. Γς said

    182:

    Η Θερμοχωρητικότητα (Heat capacity ή thermal capacity) σε απλή απόδοση, πρόκειται για την ενέργεια που χρειάζεται για να θερμανθεί ή να ψυχθεί ένα σώμα.

    Και η μονάδα της θερμοχωρητικότητας είναι joule / Kelvin, j/K.

  183. Γς said

    182:
    Ηeat capacity, or thermal capacity, is a measurable physical quantity equal to the ratio of the heat added to (or subtracted from) an object to the resulting temperature change.

    http://en.wikipedia.org/wiki/Heat_capacity

  184. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    183. (φατσούλα εσωτερικής κόπωσης…)
    Το k είναι ο ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ θερμικής αγωγιμότητας του υλικού και είναι ΣΤΑΘΕΡΑ για το υλικό , ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΣ πάχους.
    οι μονάδες του είναι: W/m/°C.
    To αλουμίνιο π.χ έχει 237. Ο χυτοσίδηρος 55, ο αέρας ο κοπανιστός 0,024 (εξαιρετικόν μονωτικόν ο αήρ, κύριοι!)

  185. Γς said

    163:

    >Μη το ξαναπείς μάστορα αυτό! Η θερμοχωρητικότητα (k) είναι σταθερά του υλικού. (όχι του πάχους του)

    Το μπλέκεις με την Ειδική Θερμοχωρητικότητα

  186. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    184. Ρε μπάρμπα! Αυτό σού λέω! Ότι το ratio of the heat added to (or subtracted from) an object to the resulting temperature change. εξαρτάται (είναι ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΩΣ ανάλογο) του πάχους (d) του φλυτζανιού ,για το ΙΔΙΟ υλικό (π.χ πορσελάνη).

  187. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Καλά, εντάξει… έχεις δίκιο!

  188. Γς said

    Αλλά όπως και να ‘χει το πράγμα, με πιο φλιτζάνι ζεματίζεσαι;
    Το λεπτό ή το χοντρό;

  189. Γς said

    μαζί γράφαμε

  190. LandS said

    Παιδιά ο Κιντ έχει δίκιο.

    Από εγχειρίδιο … αντρικής σχολής :

    «Το χοντρό φλιτζάνι σου προστατεύει τ’ αχείλι και όχι τη γλώσσα.

    Υποθέτουμε ίδια διάμετρο των δύο φλιτζανιώνε.

    Το φαρδύ φλιτζάνι κρυώνει πιο γλήγορα τον καφέ. «

  191. Γς said

    187:

    >Ρε μπάρμπα! Αυτό σού λέω!

    Μπαρμπαριά και τούνεζι!

  192. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Το χοντρό φλυτζάνι κρατάει αναμφισβήτητα πιο πολύ ώρα ζεστό το περιεχόμενο (αφού η θερμότητα διαρρέει με πιο ΑΡΓΟ ρυθμό στο ψυχρότερο περιβάλλον) . Αν ως «ζεμάτισμα» εννοείς κάψιμο από το φλυτζάνι , προφανώς το λεπτότοιχο ξεματίζει πιο εύκολα τα χειλάκια.

  193. Γς said

    Α, δεν πίνεσαι, ουπς, δεν τρώγεσαι!

  194. Τα δαχτυλάκια ζεματίζονται ωρέ μπαρμπάδες, όχι τα χειλάκια 🙂

  195. Γς said

    191:

    >Παιδιά ο Κιντ έχει δίκιο.

    Ο Γς έχει δίκιο!

  196. Ριβαλντίνιο said

    Του Σαμαρά πρέπει να του το είπε ο Μπούμπουκ.

    Εσείς παιδιά που γνωρίζετε τα αρχαία ( γιατί τα δικά μου είναι πιο χάλια και από τα νέα μου ) λέτε να το μπέρδεψε με αυτό ?

    «καὶ ὁ Ἄμασις οὐ μετρίως ἀπεδέξατο τήν τε σωφροσύνην καὶ τὴν ἀνδρείαν: τῆς γυναικός»

    http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A2008.01.0206%3Astephpage%3D261d

  197. sarant said

    Μπορεί να το μπέρδεψε, αλλά αυτό μιλάει για μια συγκεκριμένη γυναίκα που επέδειξε ανδρεία.

  198. Λ said

    Πάντως υπάρχουν και τα γεναικάτα και η γεναιτζιά

  199. # 193

    Το περιβάλλον δλδ ο αέρας έχει την ίδια επίδραση στην επιφάνεια του καφέ σε ισομεγέθη φλυτζάνια διαφορετικού πάχους. Το υγρό όμως για να έρθει σε θερμική ισορροπία με το φλυτζάνι θα δαπανήσει περισσότερη θερμότητα στο χοντρό παρά στο λεπτό φλυτζάνι, άρα στο χοντρο θα μειωθεί περισότερο η θερμοκρασία του.
    Δεν μου έτυχε σε κανένα σπίτι να σέρβιρουν τον καφέ στο χοντρό φλυτζάνι σε αντίθεση με τα κεντρικά καφενεία που ήθελαν να τους αδειαζεις το τραπέζι μια ώρα αρχύτερα

  200. Reblogged this on anastasiakalantzi50.

  201. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Θυμάμαι τις παραγγελίες του καφέ και τους ανθρώπους που τους έπιναν στο χωργιό:
    Γλυκύ βραστό και σε χοντρό φλιτζάνι
    Ναι και όχι (μέτριος προς το γλυκό)
    Μέτριο με κοπελιές (βραστό, με φουσκάλες)
    Σκέτο.(τρις χωργιανοί,ένας ήταν ο παπάς,έβαζαν ζαχαρίνη)
    Σκέτο βαρύ (τίγκα η κουταλιά του καφέ)
    Βαρύ καϊμακλή (γλυκός ,μόλις νάχει πάρει φούσκωμα για να έχει παχύ το καϊμάκι).
    Με ολίγη.
    Απόπλυμα,πολύ αραιός σκέτος.

    Τα χοντρά φλυτζάνια δεν τα συμπαθούσα γιατί δεν είχαν τρύπα τα αυτιά τους και δεν πιανόντουσαν καλά κι ούτε κρεμόντουσαν στη σειρά.
    Ιστορικό χοντρό φλιτζάνι αυτό του Λουμίδη με τον παπαγάλο απόξω.Τέτοια καμωσά ήταν και του καφενείου,χωρίς το πουλί εννοείται.

  202. ΕΦΗ²

    Πριν πάνω από μισόν αιώνα, ένα καράβι καργκοποστάλι (μισό φορτίο, μισό επιβάτες) εξώκειλε σε μια ερημική και απροσπέλαστη παραλία της Φολεγάνδρου, με το όχι τυχαίο όνομα Κάτεργο.

    Οι (θεόφτωχοι) Φολεγανδρίτες, αφού βοήθησαν το πλήρωμα και τους επιβάτες, κατέβηκαν να δούν αν μπορούσαν να … «σώσουν» τίποτα χρήσιμο. Έχω δει σε παλιό σπίτι της Χώρας παλιό σερβίτσιο του καφέ από κείνο το καράβι: η κούπα (μεγαλούτσικι, καραβίσια) μαζί με το πιατάκι της θα ζύγιζε άδεια κάνα κιλό. Όχι χοντρά, θεόχοντρα, λέμε! Και με τη στάμπα της ναυτιλιακής εταιρείας, παρακαλώ. Τόσο βαριά που ήταν αυτά τα σκεύη, σίγουρα δεν θα τσούλαγαν από το τραπέζι όσα μπωφόρια κι αν είχε. 💡

  203. Πέπε said

    @202:
    Επιτέλους, κάποιος έπρεπε να μιλήσει και γι’ αυτό!

    Σήμερα ο ελληνικός είναι αφενός γλυκός, μέτριος, με ολίγη ή σκέτος και αφετέρου μονός ή διπλός, τέρμα. Αμφιβάλλω αν υπάρχουν εν ενεργεία καφετζήδες που να ξέρουν τι σημαίνουν και πώς γίνονται όλες οι λεπταίσθητες παραλλαγές της Έφης. (Αλήθεια, το «απόπλυμα» το λέγαν οι ίδιοι που το ζήταγαν;)

    Αφετέρου, από τότε που θυμάμαι ο καφές δεν ήταν αυτονόητα ελληνικός, πάντα μπορούσε να είναι και νες ή φραπέ. Μετά μπήκε στο ρεπερτόριο και ο γαλλικός. Για τον φραπέ ένα διάστημα ήταν της μόδας και οι παραλλαγές με παγωτό και με μπέιλις, μετά χάθηκαν. Εκεί όμως που η ποικιλία εκτινάχτηκε προς το άπειρο ήταν όταν ήρθαν ο εσπρέσο και ο καπουτσίνο. Για την ακρίβεια, όταν εκλαϊκεύτηκαν – θυμάμαι ότι όταν πρωτοέμαθα τον καπουτσίνο ήταν ένα είδος πολυτελείας, που μπορεί να κέρναγα τον εαυτό μου μια στα τόσα, ο δε εσπρέσο ήταν μάλλον κουλτουριάρικος (για τύπους που πήγαιναν στο καφέ μόνοι τους με Ζιτάν, κασκόλ και βιβλίο ή σημειωματάριο, σκηνοθέτες με δυο λόγια). Αρκετά σύντομα όμως μπήκαν στην καθημερινότητά μας, μαζί με τις φρέντο παραλλαγές τους. Νομίζω ότι την ίδια εποχή πρέπει να ήταν που βγήκαν και οι ντεκαφεϊνέ παραλλαγές όλων αυτών. Μερικά μαγαζιά έχουν αναπτύξει εξειδίκευση στις διάφορες ιταλικές παραλλαγές του εσπρεσοκαπουτσίνου – λούνγκο και ριστρέτο, λάτε, μακιάτο κ.ο.κ. (εκπληκτική ορολογία εδώ ο «ντόπιο[ς]»). Άλλα, που θα τα λέγαμε (ορθώς ή όχι, δεν έχω πάει ΗΠΑ για να το ξέρω) πιο αμερικάνικα, το ‘χουν ρίξει στα φρεντοτσίνο, φραπουτσίνο κλπ..

    Λογικό ότι μέσα σ’ όλη αυτή την …υπερπληροφόρηση δεν υπάρχει χώρος για εις βάθος γνώση της τέχνης του ελληνικού καφέ, ούτε από τους καφετζήδες ούτε από τους πελάτες. Ξαφνικά όμως γίνεται πολύ λιγότερο λογικό, όταν αναλογιστούμε ότι μερικά μέρη έχουν «μπαρίστα» που κατέχει όλη την αντίστοιχη τέχνη του εσπρέσο, μια γνώση που ήρθε εισαγόμενη ενώ του ελληνικού είχε καλλιεργηθεί εδώ. Ήγουν, η ξενομανία που το ’80 και το ’90 θεωρούνταν λαίλαπα ενώ πλέον δεν τη συζητάμε τόσο, δε μας έχει αφήσει τελικά.

    Πάντως μέχρι το 1990 ή 1995 που ο πατέρας μου παρήγγελνε βαρύ γλυκό, κάτι τέτοιο ακουγόταν πολύ νορμάλ. Ένα διάστημα έκανε κάτι ομοιοπαθητικά και δεν έπινε καφέ, και μετά τον είχε πλέον κόψει. Κάμποσα χρόνια αργότερα, όταν αποφάσισε να τον ξαναρχίσει, η έννοια του βαρύ γλυκού (που δεν είναι δα και τόσο εξειδικευμένη) είχε χαθεί. Πλέον όσοι έχουν προτιμήσεις και για το βάρος συνήθως δίνουν ακριβείς περιφραστικές περιγραφές (μισή κουταλιά κλπ.).
    ____________________

    Άλλη παρατήρηση:

    Παλιότερα το φλιτζανάκι του καφέ ήταν μικρότερο απ’ ό,τι συνηθίζεται σήμερα. Το τρέχον σημερινό φλιτζάνι είναι σχεδόν για διπλό, ενώ αυτός που τον λέμε διπλό είναι πολλαπλός. Όταν όμως μεγάλωσαν τα φλιτζάνια, αυξήθηκε η δόση του νερού αλλά όχι του καφέ και της ζάχαρης. Δηλαδή ο κόσμος άρχισε να πίνει περισσότερον ελαφρύτερο καφέ, προσλαμβάνοντας στην τελική την ίδια ποσότητα καφεΐνης. Το παλιό φλιτζάνι με την παλιά δοσολογία ήταν αρκετό, ενώ αν βάλεις σήμερα αυτή την ποσότητα με καφέ όπως τον φτιάχνουμε σήμερα δε φτάνει ούτε για ν’ ανάψεις το τσιγάρο σου. Ο λεγόμενος διπλός είναι ακόμη πιο αραιός. Το συνειδητοποίησα αυτό όταν ζήτησα διπλό σ’ ένα καφενείο, στον Βόλο, που είχε μείνει στις παλιές συνταγές: έπινα, έπινα, είχα προ πολλού χορτάσει καφέ, και δεν έλεγε να τελειώσει!
    ____________________

    Παρατηρώ τον εαυτό μου καμιά φορά που χρειάζομαι μια παράγραφο για να παραγγείλω καφέ: «έναν εσπρέσο λούνγκο διπλό σκέτο» (μάλιστα δεν είμαι από αυτούς που πίνουν αυστηρά έναν συγκεκριμένο καφέ, οπότε ούτε «το γνωστό» παίζει ούτε και τα έχω πάντα αυτόματα στη γλώσσα μου, πάντα σκέφτομαι μήπως ξέχασα τίποτε). Αλλά τελικά πάντα έτσι ήταν: «έναν γλυκύ βραστό σε χοντρό φλιτζάνι»!

  204. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    202, λησμόνησα να το κλείσω όπως το είχα σκεφτεί:
    «ήταν ο κόσμος μαγικός
    παράδεισος η πλάση
    στου φεγγαριού το τάσι
    καφές βαρύ γλυκός»
    204.Το απόπλυμα το λεγανε οι ίδιοι αλλά ήσαν οικείοι και ξέραμε π.χ ότι τους είχε απαγορέψει ο γιατρός τον καφέ ή έπιναν «για την παρέα» καθώς είχαν πιεί κι άλλον νωρίτερα. Νεροζούμι ή καραβίσιος λεγόταν επίσης ο αρύς.
    Συμπλήρωσες τα περί τωρινών φλιτζανιών.Πράγματι,δεν πολυβρίσκεις το τότε μέγεθος. Σε κάποια καταστήματα με είδη εξοπλισμού ξενοδοχείων,εστιατορείων κλπ υπάρχουν ακόμη και λέγονται ακριβώς «φλιτζάνια(και φλιτζάνες) καφενείου» αυτά τα πορσελάνινα άσπρα και παχουλά (όχι τύπου Λουμίδη),τα κουπάτα,πώς να πω.Τα είχα βρει και σε σούπερ μάρκετ ένα φεγγάρι μαζί με τα ποτήρια τα ντουραλέξ που κι αυτά σα να αποσύρθηκαν.

  205. Τις προάλλες στη Σμύρνη δοκίμασα τούρκικο καφέ στιγμής –και ήταν απροσδόκητα καλός. Κυκλοφορεί λέει εδώ και δυο-τρία χρόνια.

  206. # 202, 3

    πολλά βαρύ και όχι, ήταν η ωραιότερη έκφραση φυσικά για τον τούρκικο, όταν μιλάει κάποιος για «ελληνικό» όπως ο Πέπε έχει ήδη ξεφτιλιστεί η έννοια του καφέ. Υποθέτω πως κάποιοι από σας έχετε κάνει εξωτερικό…δεν ζητάτε εκεί έναν «ελληνικό» να δούμε αν θα γελάσει το παρδαλό κατσίκι.
    Οσο αφορά τις παραλλαγές του εσπρέσσο στο Ελλάντα, όσες φορές έχω ζητήσει κορέτο με κοιτάνε σαν ούφο με εξαίρεση το καφέ στο παλιό Αρσάκειο.

  207. Επειδή το θέμα του βέλτιστου πάχους κυλινδρικής μόνωσης (τοιχώματος) είναι κλασικό στην μεταφορά θερμότητας, μια σύντομη περιγραφή, για να είμαστε σίγουροι αν ο καφές κρυώνει πιο γρήγορα σε χοντρό φλυτζάνι η όχι.

    Η βασική ιδέα είναι πως η πιο χοντρή μόνωση (πάχος του τοιχώματος του φλυτζανιού) αυξάνει την αντίσταση ροής θερμότητας μέσα από την μόνωση, αλλά διευκολύνει την ροή θερμότητας στον αέρα, επειδή αυξάνει την εξωτερική επιφάνεια. Η βέλτιστη (μέγιστη) μόνωση είναι κάπου στο ενδιάμεσο*, και υπολογίζεται με βάση τον απλό τύπο

    r = R * λ

    όπου r είναι η βέλτιστη εξωτερική ακτίνα της κυλινδρικής μόνωσης, λ η θερμική αγωγιμότητα της μόνωσης (του φλυτζανιού), και R η αντίσταση ροής θερμότητας στον αέρα γύρω από το φλυτζάνι. Χρησιμοποιώντας τυπικές τιμές R = 0.01 με 0.1 m^2*K/W για τον αέρα (έστω και με ανεμιστήρα) και λ = 30 W/(m*K) για κεραμικά, η βέλτιστη εξωτερική ακτίνα του φλυτζανιού είναι 0.3 με 3 m.

    Που σημαίνει ότι πρακτικά, όσο πιο χοντρό το φλυτζάνι, τόσο πιο ζεστός μένει ο καφές.

    ——–
    * στο ελάχιστο της συνάρτησης f(r) = ln(r/r1)/λ + R/r

  208. Γιατί δεν κάνεις το πιο απλό πράγμα του κόσμου να σερβίρεις ζεστό καφέ σ’ ένα χοντρό κι ένα λεπτό φλυτζάνι και να τους δοκιμάσεις μετά από πέντε λεπτά και βασανίζεσαι με ανεμιστήρες για αέρα και την χοντρή μόνωση που αυξάνει την εξωτερική επιφάνεια (!!!!, πόσο άραγε ;;; )
    Οπως αρετή που δεν παράγει αρετή δεν είναι σύμφωνη με το ντάρμα έτσι κι η επιστήμη όταν βγειαπό το εργαστήριο κι ανακατεύεται με την χόβολη την τρώνε οι στάχτες

  209. # 209

    το γράφω αυτό γιατί το νόημα είναι τι θα γίνει στην διάρκεια των λίγων λεπτών που διαρκεί η απόλαυση του καφε, ως γνωστόν κρύος δεν πίνεται και σ’ αυτό σημασία έχει η θερμική ισορροπία που θα επέλθει μεταξύ υγρού και φλυτζανιού και όχι οι απώλειες προς τον αέρα που θα ακολουθήσουν μετά.
    Γι αυτό και στο λεπτό φλυτζάνι τον καφέ που μόλις έχει σερβιρισθεί τον φυσάνε να μην τσουρουφλισθούν τα χείλη ενω στο χοντρό δεν έχουν τέτοιο φόβο.

  210. Πέπε said

    207:
    > > όταν μιλάει κάποιος για «ελληνικό» όπως ο Πέπε έχει ήδη ξεφτιλιστεί η έννοια του καφέ.

    Μα έχει, δεν το αρνούμαι.
    Όλα αυτά τα περί της τέχνης του ελληνικού καφέ, δεν τα έχω προλάβει. Όταν ήλθα εις ηλικίαν να με αφορά προσωπικά ο καφές κι όχι απλώς να τον ακούω, η λέξη ελληνικός ήταν πια καθιερωμένη.
    Τζι, καμαρώνω τους ανθρώπους που χωρίς ν’ αλλάξουν ποτέ τις συνήθειές τους εξακολουθούν να λένε «τούρκικος» (και ίσως, στο σπίτι τους, να τον ψήνουν με όλη τη σχετική γνώση), αλλά εγώ αν πάω να πω «τούρκικος» θα ακουστεί δηθενιά. Το σκέφτηκα, ξέρεις, αυτό την ώρα που έγραφα: ότι εδώ δεν κολλάει η λέξη ελληνικός. Αλλά αν έγραφα τούρκικος υπήρχε ο κίνδυνος, όποιος δε με ξέρει, να φανταστεί ότι είμαι ο ποιος-ξέρει-τι βαθύς μερακλής και γνώστης, ενώ δεν είμαι.

  211. Πέπε said

    @205:
    Λουή, κάνε μας καφέδες, αλλά όχι από κείνα τα φράγκικα τ’ αποπλύματα με τη ζάχαρη που ξέρεις.
    Βιζυηνός (περίπου, από μν.)

  212. Γς said

    208:

    Δεν μας τα λες καλά. Καθόλου καλά μάλιστα.

    Με τον κηδεμόνα σου!

  213. Γς said

    Ορόσημο στον κύκλο του καφέ.

    Αλλά και της ζωής γενικώς.

  214. Λ said

    Ξεχάσατε το βυζαντινό αν πιστέψουμε τι γράφει πάνω στο κουτί βέβαια.

  215. Γς said

    215:

    Βυζάντιο και καφές, που ποτέ δεν συναντήθηκαν

  216. Καλημέρα

    τι καφέ πίνουμε το πρωί και τι λέμε ;

  217. spiral architect said

    @217: Το άσμα είναι για το Σαμαρά ε; 😛

  218. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Mιχάλη, εισηγήθηκα στο αφεντικό να καταργήσουμε τους διακοσάρηδες τοίχους εξωτερικά και να τούς κάνουμε κατοστάρηδες κι αυτούς . Θα γλυτώνουμε μπλόκια και εργατικά… και θα έχουμε και καλύτερη θερμομόνωση!
    (τώρα έχει σύσκεψη. Μάλλον θα θέλει να με δώκει αύξηση!!.. ε; .:mrgreen: 👿 )

  219. spiral architect said

    Καλά, εκειά που’ σαι, το Δt πάει στο θεό, οπότε δεν έχεις κι άδικο! :mrgreen:

  220. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Τι να πούμε ρε συ Σπαίραλ… σκέφτομαι να οργανώσω μια ιεραποστολική εκδρομή στους Εσκιμώους και στους Αράπηδες να μάθουν ότι δεν πρέπει να χτίζουν χοντρούς τους τοίχους στα ιγκλού και στα λασποκάλυβα αντίστοιχα…
    Tόσες χιλιάδες χρόνια, τίποτα δεν έμαθαν οι πρωτόγονοι. 😆

  221. sarant said

    219-220: Δεν το αναλύετε αυτό;

  222. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Τι να αναλύσουμε και σύ ρε Νίκο; Το νιάου-νιάου στα κεραμίδια; 🙂
    Η φόρμουλα στο 180. είναι σαφής. Το d στον παρανομαστή δείχνει ότι το πάχος των τοιχωμάτων είναι ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΩΣ ΑΝΑΛΟΓΟ του ρυθμού απώλειας θερμότητας.
    Γεγονός που το ξέρουν από τον Βορρά, οι Εσκιμώοι ,μέχρι το Νότο στις θερμές χώρες. Γι’αυτό και οι μεν και οι δε χτίζουν ΧΟΝΤΡΟΥΣ -ΧΟΝΤΡΟΥΣ-ΧΟΝΤΡΟΥΣ τοίχους. Για να κρατάνε, οι μεν τη ζέστη μέσα και οι δε τη ζέστη έξω από τα σπίτια τους. ΣΑΦΕΣ;

  223. Οση σχέση έχει το φλυτζάνι του καφέ με το …σπίτι άλλη τόση έχει ο ΠΑΟ με τα ραπανάκια

  224. Γς said

    223:

    Χμ,

    Πάρε ένα μπρίκι και βάλε καφέ σε ένα χοντρό και σε ένα λεπτό φλιτζάνι.

    Το χοντρό φλιτζάνι θα απορροφήσει περισσότερη θερμότητα από τον καφέ από ότι το λεπτό.

    Μιλάμε για τα πρώτα λεπτά που θέλεις να πιεις τον καφεδάκι σου!

    Πάει και τελείωσε!

  225. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Μακάριοι οι… καλή Βασιλεία!

  226. spiral architect said

    Μην μπερδεύετε το (χοντρό ή λεπτό) αλλά ανοιχτό από πάνω φλιτζάνι, με ένα κλειστό από παντού (με λεπτούς ή χοντρούς τοίχους) δωμάτιο. 😉

  227. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    ΜΑΜΩ ΤΗΝ ΚΑΤΑΔΙΚΗ ΜΟΥ! Με απέλυσαν!! (έδειξα λέει «άγνοια στοιχειωδών αρχών Θερμοδυναμικής, και έλλειψη κοινής λογικής!» μπορώ να κινηθώ νομικά ρε φίλοι Δικηγόροι; Είναι επαρκής λόγος αυτός για απόλυση; )
    Τεσπά, δεν τιμιούνται! Θα πατεντάρω τώρα ένα λεπτότοιχο ποτηράκι ή θερμός …να εστώ στο τάλαρο!…

  228. Γς said

    Α, Πας στοίχημα;

    Να κάνουμε πείραμα με όλους τους κανόνες, θερμόμετρα, χρονόμετρα.
    Για τα πρώτα 2-3 λεπτά του σερβιρίσματος.

    Και με κριτές [ρέφερι] που θα ορίσει ο πάμπλισερ Σαραντάκος 😉

  229. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    227. Μα τι λες τώρα και σύ ρε Σπάιραλ; ΤΙ διαφορά έχει; Γιατί το κλειστό σπίτι ή ό,τι στο διάλο θέλει να είναι κλειστό, ΔΕΝ έχει απώλειες θερμότητας και προς τα πάνω; Εννοείται πως μιλάμε για την ΙΣΟΥ εμβαδού ελεύθερη επιφάνεια, άρα οι απώλειες θερμότητας λόγω radiation είναι οι ίδιες. Προφανώς τα παληκάρια ,μπερδεύονται λόγω ΑΙΣΘΗΣΗΣ ζεστού.(το λεπτότοιχο φλυτζάνι είναι πιο ζεστό στον ίδιο χρόνο απότι το χοντρότοιχο). Ενα θερμόμετρο μέσα στους καφέδες ΙΔΙΟΥ όγκου, θα βοηθούσε στην πλάνη τους.

  230. Γς said

    Α, δεν την γλυτώνεις [γλυτώνω;]:

    Θα κάνω το πείραμα και θα το βιντεοσκοπήσω.

    Αν χάσεις θα σου χρεώσω τα έξοδα

  231. sarant said

    223 Ε μπερδεύτηκα με αυτό που είχες γράψει για λεπτούς τοίχους.

  232. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    232. E, ήταν ειρωνικό to 219. ρε σύ Νίκο. 🙂

  233. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Λόγω convection (μεταγωγή θερμότητας) (κι όχι radiation) εννοούσα στο 230. βέβαια. Το κρίτικαλ στο ρυθμό απωλειών θερμότητας σε υγρό σε δοχείο είναι ο λόγος διεπιφάνειας-όγκου. Για ΊΔΙΟ τέτοιο λόγο (δύσκολο να υπάρξει στα συνηθισμένα φλυτζάνια που κυκλοφορούνε στο εμπόριο) ασφαλώς το πιο χοντρότοιχο κρατάει το ζεστό περιεχόμενο «πιο ζεστό».

  234. spiral architect said

    @230: Με την έννοια των απωλειών από μια μη υπαρχουσα επιφάνεια. Πρακτικά η εσωτερική και η εξωτερική θερμοκρασίες θα εξισωθούν ταχύτατα, πολύ πιο γρήγορα απ’ την περίπτωση ενός κλειστού θαλάμου.

  235. Ναι, αποφασίστε όμως γιατί πρέπει να τον πιούμε εκείνον τον καφέ κάποια ώρα, σχεδόν μεσημέριασε.

  236. Λ said

    Μία ερώτηση, έχετε αγαπημένο φλιτζάνι και μόνο σε αυτό πίνετε τον καφέ ή οποιοδήποτε κάνει;

  237. Γς said

    236:

    >αποφασίστε όμως γιατί πρέπει να τον πιούμε εκείνον τον καφέ

    😉
    Τι θα γίνει κύριος; Θα φάμε;

  238. spiral architect said

    Γι’ αυτό κι εγώ Δύτη μου επειδή παλεύω έναν πρωινό καφέ σχεδόν μέχρι το μεσημέρι, πίνω σχεδόν πάντα κρύο καφέ. 🙂

  239. qq said

    1. Για τα τοιχώματα. Ο χειρότερος αγωγός θερμότητας είναι ο αέρας, μετά το κενό. Δύσκολα να υπολογιστεί, οπότε στο λ ή k ορίζομε μια πειραματική σταθερά, περίπου 0.08 έως 0.15, ανάλογα αν η ροή αέρος είναι κάθετη κτλ. Οπότε στο πρόβλημα σας μπορείτε να θεωρήσετε την μετάβαση από το σταθερό στο αέρα αμελητέα. Η ακτινοβολία είναι ακόμα πιο αμελητέα.
    2. Η άνω επιφάνεια του φλιτζανιού. Υπάρχει τεράστια ροή αέρος και ατμού, η απώλεια θερμότητας είναι τεράστια. Για το πρόβλημα σας θα σκεπάσετε το φλιτζάνι.
    3. Μένη μόνο η θερμοχωρητικότητα. Αυτή έχει σχέση με το υλικό και το πάχος του τοιχώματος. Αφαιρείτε ενέργεια από το υγρό για να θερμανθεί το τοίχωμα, όταν αυτό θερμανθεί αρκετά, τότε μεταβιβάζετε η θερμότητα στο περιβάλλον αέρα.
    4. Τελικά, το καλύτερο φλιτζάνι είναι αυτό με μηδέν πάχος τοιχώματος και μηδέν μάζα. Από σκέτο κενό, και αν αυτό δεν γίνεται, από σκέτο αέρα, και αν ούτε αυτό δεν γίνεται, από μονωτικά πολυουρεθάνης. Γιατί αυτά είναι άριστα μονωτικά?. Η ίδια η πολυουρεθάνη έχει χαμηλή θερμοχωριτικότητα και το μονωτικό είναι γεμάτο από φυσαλίδες αέρος.
    5. Προτιμάτε λεπτά φλιτζάνια. Ζεσταίνονται πιο γρήγορα και η θερμοκρασία που αισθάνεστε ανταποκρίνεται στη θερμοκρασία του καφέ, ενώ το χοντρό θα σας γελάσει.
    6. Τα thermo coffee bottle έχουν δυο πολύ λεπτά τοιχώματα, ενδιάμεσα αέρα.

  240. Γς said

    237:

    >έχετε αγαπημένο φλιτζάνι και μόνο σε αυτό πίνετε τον καφέ ή οποιοδήποτε κάνει;

    ή όπου λάχει; [όπου κάτσει]

    Προσωπικά στην ίδια κούπα,
    που γράφει
    Veni, vidi, vici.

    Και τι καφέ;
    Μια κουταλιά στιγμιαίο Maxwell. Μόνο. Χωρις ζάχαρη, παγάκια χτύπημα και τέτοια

    >αποφασίστε όμως γιατί πρέπει να τον πιούμε εκείνον τον καφέ

    😉
    Τι θα γίνει κύριος; Θα φάμε;

  241. sarant said

    236: 😉

  242. # 225

    Πέστα ρε Γς

    πρώτα θα επέλθει η θερμική ισορροπία ροφήματος φλυτζανιού που μας ενδιαφέρει και μετά η θερμική ισορροπία φλυτζανιού με περιεχόμενο με τον αέρα που μας είναι ΑΔΙΑΦΟΡΗ πότε θα γίνει γρηγορότερα γιατί ήδη ο καφές θάχει κρυώσει και δεν θα πίνεται !
    Οποιος πίνει τούρκικο ξέρει από πείρα την απάντηση.

  243. Γς said

    Elementary My Dear Watson, oops, Psara mou!

  244. spiral architect said

    Τα ίδια λέμε όλοι με διαφορετικό τρόπο.
    (να πίνετε φρέντο, ή φραπέ, για να μην έχετε τέτοιου είδους ερωτηματικά) 😀

  245. spiral architect said

    @238: Τι θα γίνει κύριος; Θα φάμε;

  246. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    245. Σπάιραλ ,αστειεύεσαι ,έτσι;. Τέλος πάντων ,ας δηλώσω για τελευταία φορά ΣΑΦΩΣ ότι ΔΕΝ λέω το ίδιο με τους μπαρμπάδες με άλλο τρόπο!
    Nα ένα ίδιο με τα δικά μου ,με» άλλ層 τρόπο… (βασικά τα έγραψε και ο Μιχάλης πιο πάνω):
    Conductive Heat Transfer
    Liquids warm or cool because energy migrates from hot to cold. If the drink is warmer than the room, the heat energy will travel from the drink to the cooler air. Conversely, if the drink is cooler than the room, the heat energy from the warmer air will travel into the drink. The rate of the heat transfer depends on the insulating properties of the container.

    Thermal Conductivity Coefficient
    All materials conduct heat; in Physics, the property is defined as the quantity of heat energy transmitted through a material in a given amount of time, provided a temperature difference exists between two sides of the material. Designated as «k,» the coefficient is W/mK, where W equals watts of energy, m equals the thickness in meters and K is the temperature in kelvins. Generally, the higher the k-value of a material, the more heat it conducts. In practical terms, the higher the k-value of a container, the faster a drink will warm or cool to match room temperature. Glass has a k-value of 1.05, EPS foam has a k-value of .03 and PET plastic has a k-value of .4. Based on this analysis, liquid will retain its temperature best in an EPS foam container.

    Insulation Properties
    Another way to express how well a container maintains temperature is to examine the insulation properties. Commonly called the R-value, the formula is L/k, where L is the thickness of the material and k is the thermal conductivity coefficient. The higher the R-value, the better the material insulates or maintains temperature. For containers of the same thickness, the R-value of glass is .95L, for EPS foam is 33L and for PET plastic is 2.5L. This means that a PET plastic cup would have to be more than ten times as thick as the EPS foam cup to have the same insulating properties. The glass cup would have to be more than 30 times as thick.

    For containers of the same thickness, the R-value of glass is .95L, for EPS foam is 33L and for PET plastic is 2.5L. This means that a PET plastic cup would have to be more than ten times as thick as the EPS foam cup to have the same insulating properties. The glass cup would have to be more than 30 times as thick.
    For containers of the same thickness, the R-value of glass is .95L, for EPS foam is 33L and for PET plastic is 2.5L. This means that a PET plastic cup would have to be more than ten times as thick as the EPS foam cup to have the same insulating properties. The glass cup would have to be more than 30 times as thick.
    For containers of the same thickness, the R-value of glass is .95L, for EPS foam is 33L and for PET plastic is 2.5L. This means that a PET plastic cup would have to be more than ten times as thick as the EPS foam cup to have the same insulating properties. The glass cup would have to be more than 30 times as thick.
    For containers of the same thickness, the R-value of glass is .95L, for EPS foam is 33L and for PET plastic is 2.5L. This means that a PET plastic cup would have to be more than ten times as thick as the EPS foam cup to have the same insulating properties. The glass cup would have to be more than 30 times as thick.

    ……

  247. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    225.>>το χοντρό φλιτζάνι θα απορροφήσει περισσότερη θερμότητα από τον καφέ από ότι το λεπτό.
    Ναι,αλλά αργότερα-βραδύτερα.Το λεπτό το ξαχνίζει πι και φι ο αέρας. και ο καφές κρυώνει γρηγορότερα. Το παχύ θα τον κρατήσει περισσότερη ώρα ζεστό και βρέστε τους κανόνες.
    Δεν το πιστεύω ότι μπλεχτήκατε ένα τσούρμο άντρες μ΄αυτό!
    Καλό μήνα

  248. spiral architect said

    @248: Κάτσε ΕΦΗ-ΕΦΗ, πού πας; Σε λίγο θα φέρουμε τα θερμιδόμετρα! 😀

  249. Γς said

    247:

    Α, τι εμμονές είναι αυτές;

    Κούλαρε [σαν τον καφέ 😉 ]

    Διάβασε πάλι τα #225, 229, 231.

    Θα το κάνω το πείραμα και δεν θα σε χρεώσω.
    Να μην μας φάνε και τα λεφτά οι γιατροί.

    Τι obsessions είναι αυτές; Any objection?

  250. Γς said

    248:

    Ακριβώς.
    Το λέω καθαρά [για τα 2-3 πρώτα λεπτά]

    Οσο για το
    >Το παχύ θα τον κρατήσει περισσότερη ώρα ζεστό.

    + και αυτό για το [αρνάκι άσπρο και] παχύ φλιτζάνι.

  251. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    249. 🙂 🙂 θα σπάσει το θερμόμετρο.
    «Βαρύς γλυκός και όχι» άλλος καϊβές. Δυνατός καφές, ένα τι λιγότερο γλυκός από το βαρύ γλυκός (1 και 3/4 του κουταλιού ζάχαρη αντί 2)

  252. Γς said

    252:

    Κάτι είχε μυριστεί η μάνα της και την είχε υπό αυστηρή επιτήρηση. Την συνόδευε παντού.
    Εκτός από εκείνη την ημέρα, στα Γαλλικά της.

    Και μου το σφύριξε. Και να ο Γς μια ώρα νωρίτερα στο πρώτο του ραντεβού.
    Ολο νευρικότητα νομίζει ότι όλοι τον κοιτάζουν εκεί έξω από το Παράρτημα του Γαλλικού Ινστιτούτου και πάει απέναντι που κάποιο καφενείο που έχει τραπεζάκια στο πεζοδρόμιο. Κάθεται.

    Χτυποκάρδι και

    -Τι θα πάρεις;
    Αμάν!
    -Καφέ…
    -Πως τον θέλεις;

    Ωχ και δεν είχα ιδέα από αυτά.

    -Λέγε. Γλυκό, βαρύ; Και άλλα τέτοια που δεν είχα ιδέα.
    -Αραιό. Για να είμαστε σίγουροι ότι δεν θα πάθω κάτι στην κατάσταση που ήμουν.

    Γέλασε και
    -Εντάξει αραιό.
    -Πολύ αραιό. Εγινε.

    Και μου τον φέρνει μετά από ώρα μέσα σε ένα φλιτζάνι, βαρύ και ασήκωτο. Και πάω να τον δοκιμάσω και βλέπω ότι ήταν όλος μέχρι πάνω ένα κατακάθι καφέ.
    Με κορόιδεψε.

    Και όταν ήρθε
    -Όμως δεν είστε εντάξει κύριε. Και του δείχνω τον ιζηματοειδή καφέ.
    Στην αρχή γέλαγε. Μετά κοίταξε καλύτερα και μετά:

    -Φτου γαμώτο. Δίκιο είχε ο γέρος που φώναζε.

  253. Πέπε said

    Να επανέλθω λίγο και στους καφέδες σε κούπα, μιας και οι καφέδες σε φλιτζάνι τιμώνται ήδη δεόντως:

    Σε όσους συμβαίνει συστηματικά να μην προλαβαίνουν το πρωί να τελειώσουν όλη την κούπα, ή να μην την αρχίσουν καν, αλλά απ’ την άλλη δεν μπορούν και να πάνε στη δουλειά χωρίς καφέ, εφιστώ την προσοχή:
    Όταν περπατάμε ή οδηγάμε και κρατάμε τον καφέ μας ταυτόχρονα, πιάνουμε την κούπα από πάνω με τον αντίχειρα και τον μέσο, δεν την κρατάμε από το χερούλι. Την αφήνουμε όσο πιο ελεύθερη γίνεται να ακολουθήσει τους κραδασμούς της κίνησής μας. Αν την κρατάμε σφιχτά το πιθανότερο είναι να μην τον πιούμε, να τον λουστούμε.

    (Σίγουρα η ιδέα να πίνεις καφέ περπατώντας ή οδηγώντας θα έφερνε νταμπλάδες από φρίκη στους ανθρώπους της εποχής όπου ο καφές ήταν μόνο τούρκικος και ψηνόταν με εκατό διαφορετικούς τρόπους…)

  254. 232, …είχες γράψει για λεπτούς τοίχους

    Αναφέρεσαι στο ΦΒ και σε τοίχους που διακρίνονται για την λεπτότητά τους, σωστά;
    🙂

  255. 247, …Liquids warm or cool because…

    Κιντ, θυμήθηκα ένα Aggie joke τώρα:

    «Η μεγαλύτερη εφεύρεση τεχνητής ευφυΐας είναι το θερμός:
    Μαντεύει πάντα άν θέλεις να κρατήσεις το ποτό σου ζεστό ή κρύο,
    και καταφέρνει να εκπληρώσει την επιθυμία σου!»

  256. Με διπλά τοιχώματα

  257. Πάνος με πεζά said

    H φωτογραφία στο 120 είναι τρολιά. Το έχουν πει από μέρες, αλλά ας το μεταφέρω σήμερα, που τό’χει και η μέρα. Έχει ποζάρει σε άσχετη στιγμή το παιδάκι.

  258. Λ said

    Veni, vidi, vici (έλα, δες, ζήσε;).
    Ο άντρας μου πίνει τον καφέ του σε μια μεγάλη μαύρη κούπα που φέρει την υπογραφή του Νταβίντσι σε άσπρο χρώμα. Του την πήρα από τους Χαρουπόμυλους Λανίτη όταν είχαν την έκθεση με τις κατασκευές στη βάση των σχεδίων του Νταβίντσι. Είναι μπελάς γιατί την χρησιμοποιά συνεχώς και την πλένουμε στο χέρι. Εγώ όπου λάχει, καθαρή και μικρή να είναι η κούπα.

    Πριν το δύο χιλιάδες πίναμε νεσκαφέ αλλά από τότε μποϊκοτάρουμε τη Νεστλέ για το ρόλο που παίζει στην διάδοση της σκόνης γάλακτος για τα βρέφη και την κατάργηση του θηλασμού στις φτωχές χώρες. Δοκιμάσαμε πολλούς στιγμιαίους και εγώ τελικά έκοψα τον καφέ εντελώς. Στη συνέχεια μάθαμε τον καφέ φίλτρου (όταν καταργήθηκαν τα αναλώσιμα φίλτρα). Αρχίσαμε με ένα γερμανικό και το 13 μετά το κούρεμα προσπάθησα να μποϊκοτάρω οτιδήποτε γερμανικό. Δυστυχώς ανακάλυψα ότι σχεδόν τα πάντα είναι γερμανικά ή έχουν κάποια σχέση με τη Γερμανία. Καταλήξαμε σε ένα Τζέικομπς που κατασκευάζεται στην Ελλάδα (ας έχει και η μητέρα πατρίς τα ποσοστά της). Και αυτό μου θύμισε πόσο θυμωμένοι είναι όλοι εδώ πέρα με την Ελλάδα που επέβαλε τεράστια φορολογία σε προϊόντα που εισάγονται από την Κύπρο.

  259. 258

    καλύτερα τρολιά παρά πραγματικότητα, έτσι δεν είναι;

    259

    «Ήλθα, Είδα, Νίκησα»

    http://en.wikipedia.org/wiki/Veni,_vidi,_vici

  260. sarant said

    258 Τελικά τα μισά ωραία είναι τρολιές 🙂

    259 Η Νικοκυρά είναι φανατική του Γιάκομπς, εγώ δεν τον μπορώ.

  261. Η κούπα μου

  262. sarant said

    262 Για να μη σου λένε «καλή, αλλά καφέ δεν φτιάχνεις»

  263. Σωστά!
    Και στο καπάκι –> κουλουράκια! 😎

  264. # 248

    Οχι Εφη.
    Εφ’ όσαν τα φλυτζάνια είναι ίδιου μεγέθους και υλικού η ταχύτητα μετάδοσης της θερμότητας είναι ίδια. Απλά στο λεπτό φλυτζάνι θα σταματήσει πρώτα γιατί θα ισορροπήσουν θερμικά καφές και φλυτζάνι σε υψηλότερο βαθμό (ας πούμε 40) απ ότι στο χοντρο φλυτζάνι που έχει περισσότερο υλικό να θερμάνει και θα ισορροπήσει πιο κάτω (στα 35 π.χ.)
    Αυτό είναι το σημείο που ενδιαφέρει, στο χοντρό πίνεις καφεδάκι και στο ψιλό καίγεσαι. Οταν έχουν ισοροπήσει θερμικά το πόσο ζεστός είναι ο καφές το καταλαβαίνεις από το φλυτζάνι και φυσικά από το χερούλι που στα λεπτά είναι τρύπιο αλλιώς δεν θα μπορούσες να το πιάσεις λόγω ζέστης ενώ στα χοντρά φλυτζάνια είναι μασίφ.
    Απο κει και πέρα το θερμικά εξισορροπημένο σύστημα καφές-φλυτζάνι προσπαθεί να ισορροπήσει θερμικά με το περιβάλλον. Αυτό γίνεται με πολύ βραδύτερο ρυθμό και είναι άλλου παπά ευαγγέλια το ποιό ψύχεται ταχύτερα.
    Δεν μπορεί να μην έχεις σπίτι σου ένα από τα παλιά λεπτά φλυτζανάκια της γιαγιάς από την εποχή που οι επισκέψεις ήταν αρμένικες. Σήμερα σχεδόν μόνο χοντρά φλυτζάνια βρίσκεις, οι ρυθμοί είναι ταχύτεροι. Κάνε λοιπόν μόνη σου το πείραμα και θα δεις ποιά είναι η πραγματικότητα

  265. qq said

    Μια πράξη των τριών που θυμήθηκα από το νηπιαγωγείο.

    Καφές 0.2 l *80 C = 16 θερμίδες
    Λεπτό φλιτζάνι 0.2 kg * 20 C = 4 θερμίδες
    Χοντρό φλιτζάνι 0.5 kg * 20 C = 10 θερμίδες

    Καφές σε λεπτό φλιτζάνι
    (16+4)/(0.2+0.2)=50 C
    Καφές σε χοντρό φλιτζάνι
    (16+10)/(0.2+0.5)=37 C

    Μόλις χύσεις το καφέ στο λεπτό φλιτζάνι, αυτό ψύχετε στους 50 βαθμούς Κελσίου, ενώ στο χοντρό φλιτζάνι θα πέσει στους 37 βαθμούς Κελσίου (αν και ο χρόνος είναι μεγαλύτερος, όχι όμως τόσο αισθητά να καταλάβεις την διαφορά).

    Το χοντρό φλιτζάνι έχει πλεονέκτημα στην συντήρηση. Αν το πρόβλημα είναι να κρατήσεις την θερμοκρασία σε ένα επίπεδο (50 C ή 37 C), τότε σαφώς θέλει να τροφοδοτείς το σύστημα με λιγότερη ενέργεια στο χοντρό από το λεπτό.

  266. 259, 260, Το Veni Vidi Vici έχει και συνέχεια

    (Από τον New Yorker, 23 Μαρτίου 2015 – έμφαση στο τριανταφυλλί!)

  267. 262, Την είχα κάνει δώρο στην κόρη μου (φανατική φωτογράφο) τα προπερασμένα Χριστούγεννα!

  268. (267 συνέχεια) Σε περίπτωση που υπάρχει λεξιλογική αμφιβολία για το Mani Pedi

  269. Ξανά

  270. # 266

    Τι λε ρε φίλε !!!

    απλή μέθοδο των τριών ; χωρίς να κατεβάσεις καμιά παράγωγο στον τύπο της διεπιφάνειας του φλυτζανιού ;;

    πως θα το κατανοήσει το φιλόμαθον κοινόν ;

    (φατσούλες ντεν γκζέρω να βάζω )

  271. Qq, δεν ξέρω αν ο G κοροϊδεύει εσέα ή εμάς, αλλά τι είναι αυτά που λες; Ίδια ειδική θερμότητα έχει η πορσελάνη του φλιτζανιού και το νερό του καφέ; Για όποιον δεν το θυμάται, το νερό έχει ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ειδική θερμότητα (χρειάζεται πολύ περισσότερη ενέργεια για να ανέβει κατά ένα βαθμό η θερμοκρασία ενός γραμμαρίου) από σχεδόν οποιοδήποτε άλλο υλικό! Μπροστά σ’ αυτο, το ότι προσθέτεις λίτρα και κιλά είναι πταίσμα!
    Για να σοβαρολογούμε τώρα, πιστεύω, χωρίς να έχω κάνει τον υπολογισμό, ότι η ταπείνωση (έτσι δεν το λέγανε παλιά;) της θερμκρασίας του καφέ η οφειλόμενη στο ότι μεταδίδει ένα μέρο; της θερμότητάς του στο φλιτζάνι πρέπει να είναι αμελητέα μπροστά σ’ εκείνη που οφείλεται στην εξάτμισή του από την πάνω επιφάνειά του μέσα στα πρώτα δευτερόλεπτα. Θα ήταν πάντως ενδιαφέρον να κάνουμε το πείραμα.

  272. qq said

    απλή μέθοδος νηπιαγωγείου. Μπορείς να υπολογίσεις και με τζάουλ, μολ ειδικές και γενικές σταθερές, αλλά δεν θα διαφέρει αισθητά. Ίσως να μην είναι 37 αλλά 47, πάντως (αρκετά) χαμηλότερα.

  273. Γς said

    272:
    Υποπτεύομαι ότι η αίσθηση του καυτού ή μη καφέ στα δύο είδη φλιτζανιού να είναι απλώς η διαφορά θερμοκρασίας των φλιτζανιών στα χείλη μας.
    Σε μια τέτοια περίπτωση δίνω κάποιο δίκιο στον Κιντ.
    Να το κάνουμε το πείραμα λοιπόν.

    Θα το είχα ήδη κανει και ανεβάσει στο ΓιουΤιούμπ αλλά δεν έβρισκα χρηματοδότη, ουπς, χοντρό φλιτζάνι ήθελα ναπω, στο σπίτι.

    Στο μεταξύ ας το σχεδιάσει κάποιος [το πείραμα], σκριπτ και τέτοια

  274. qq said

    Για πορσελάνη δεν βρήκα τιμές. Για το υλικό του τούβλου δεν διέφερε πολύ. 55 και 41.

  275. Qq, άλλο 37 και άλλο 47/
    Επίσης, το «πολύ μεγαλύτερη» που είπα ήταν υπερβολή, αλλά το έλεγξα: η ειδική θερμότητα της πορσελάνης είναι 0,26, το 1/4 εκείνης του νερού.
    Τέλος, το ειδκό βάρος της πορσελάνης είναι 2,4 — μ’ άλλα λόγια, για να ζυγίζει μισό κιλό το χοντρό φλιτζάνι που χωράει 0,2 λίτρα (περίπου 200 γραμμάρια) καφέ, θα πρέπει ο όγκος του (των τοιχωμάτων και του πάτου του δηλαδή) να είναι λίγο μεγαλύτερος από τη χωρητικότητά του! Ε, δεν νομίζω ότι αυτό συμβαίνει…

  276. qq said

    Μπορείς να δώσεις τον πίνακα? Ο δικός μου λέει ειδική θερμοχωρητικότητα για τούβλο 0.92, γυαλί 0.7, ασβεστόπετρα 1, γρανίτη 0.9 (και το ειδικό βάρος 2.4 είναι χαμηλό, αλλά δεν επιμένω). 0.92*2.4=2,2. το νερό έχει 4.2. kJ/kg/K. Μπέρδεμα με τις μονάδες μέτρησης, ίσως. Πάντως υπάρχει διαφορά θερμοκρασίας και εφόσον η επιφάνεια προς το περιβάλλον είναι ίδια, πάντα το φλιτζάνι με το λεπτό τοίχωμα θα είναι πιο ζεστό.

  277. Πέπε said

    Για τη διατήρηση της ζέστης, υπάρχει πάντα και το ρεσό, εκείνη η συσκευή με το στρόγγυλο κεράκι που κρατάει τα υγρά ζεστά. Βέβαια δεν το ‘χουν φτιάξει για τον ελληνικό, ούτε για οτιδήποτε σε φλιτζάνι, αλλά για την τσαγιέρα ή άντε για την κανάτα του καφέ φίλτρου (πάντως εγώ το χρησιμοποιώ και για κούπες με οτιδήποτε σκοπεύω να πίνω επί πολλήν ώρα).

    Αυτό δεν απαντά βέβαια στα ερωτήματά σας (τίποτε που να χωράει στο φτωχό μου μυαλό δε θα απαντούσε τα ερωτήματά σας). Ο λόγος που το αναφέρω είναι γιατί εδώ δεν κάνουμε άλλη δουλειά παρά να λεξιλογούμε:

    Το στρόγγυλο κεράκι εφευρέθηκε κυρίως για να χρησιμοποιείται στο ρεσό. Έτσι η εμπορική του ονομασία είναι «κεράκι ρεσό». «Κεράκι ρεσό» όμως σημαίνει «Το κεράκι του ρεσό», δηλαδή η δεύτερη λέξη είναι (ή νοείται) σε γενική. Αφού όμως είναι άκλιτη και δεν της φαίνεται ότι είναι γενική, και επειδή επιπλέον τα ρεσό δεν είναι πολύ διαδεδομένα στην Ελλάδα ενώ τα στρόγγυλα κεράκια τα χρησιμοποιούμε και ως διακοσμητικά, η όλη σύνταξη δε γίνεται κατανοητή, με αποτέλεσμα η λέξη ρεσό να έχει θεωρηθεί ονομασία του συγκεκριμένου είδους κεριού. Όσοι λοιπόν δε γνωρίζουν τη συσκευή που κρατάει ζεστή την τσαγιέρα αλλά γνωρίζουν τα στρόγγυλα κεράκια, δηλαδή ο περισσότρος κόσμος, ρεσό ονομάζουν τα κεράκια.

  278. Αγάπη said

    Καλημέρα
    αυτό πού πρέπει να το βάλω;
    ο όγκος βρέθηκε σε πρώιμο στάδιο και ευτυχώς είναι πολύ καλά στη υγεία του.

    από http://www.candianews.gr/2015/04/01/thetiko-test-egkimosinis-esose-ti-zoi-enos-antra-diavaste-giati-ke-pos-chrisimevi-stous-antres/

  279. # 274

    Ναι ρε Γς αλλά το φλυτζάνι και ο καφές θα ισορροπήσουν θερμικά κάποια στιγμή και το φλυτζάνι δεν μπορεί να είναι πιο ζεστό από το περιεχόμενο

    # 276

    Αγγελε τα προβλήματα του καφενείου λύνονται με εμπειρία και κοινή λογική και όχι με διεπιφάνειες και το βέλτιστον πάχος κυλινδρικής μόνωσης γιατί χάνεται το μέτρο και η γιάρδα.
    Με αναγραμματισμό η γιάρδα γίνεται γαρίδα ομόηχο με το γαρ οιδα…

  280. Γς said

    280 @ Αγάπη

    >ο όγκος βρέθηκε σε πρώιμο στάδιο και ευτυχώς είναι πολύ καλά στη υγεία του.

    Ποιος; ΄Ο όγκος;

    Μήπως πρέπει να κάνω κι εγώ τεστ εγκυμοσύνης;
    Εχω κάποια καθυστέρηση τώρα τελευταία.

    Στην εκσπερμάτωση!

    Αγάπη [μου], που μπορώ να βρω εδώ πέρα χοντρά [και λεπτά] φλιτζάνια;
    Για το πείραμα [#274]

  281. Γς said

    279:

    Ρεσό, και κεριά για καφέ;

    Αυτά είναι για καφέδες της παρηγοριάς [που σερβίρεται μετά την κηδεία].

    Εδώ μιλάμε για καφέ σπέσιαλ.
    Από μικροχήρα [που σερβίρεται μόνο κατά μόνας 😉 ].

  282. Γς said

    281:

    Ρε πσαρά, επίτηδες τα λέω. Μπας και πσαρώσει κανείς και πέσει κανα στοίχημα.

    Οσο για το πείραμα, άσ΄το επάνω μου.
    Κάτι ξέρουμε από εξωτερικό φάλτσο 😉

  283. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    τρεις πηνήντα ηνηνήντα κι εξήντα εκατόνείκοσ’…

  284. LandS said

    Και ύστερα έχετε παράπονο με τις μαλακίες που λένε οι οικονομολόγοι.

  285. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    286. Αφιερουμένου ιξειρετικώς! 😆

  286. cyrusmonk said

    ο όγκος βρέθηκε σε πρώιμο στάδιο και ευτυχώς είναι πολύ καλά στη υγεία του

    Ἔγραψε!!!

  287. Qq (278), το ίδιο λέμε. Ακριβώς για να μην μπλέκω με μονάδες, μιλούσα για ειδική θερμότητα, εκείνην που για το νερό είναι εξ ορισμού 1. Τα στοιχεία τα πήρα από εδώ, αλλά συμπίπτουν με τα δικά σου.

  288. LandS said

    @287 Yes but economists do it with models

  289. Αγάπη said

    http://perierga.gr/2012/10/%CF%84%CE%B1-10-%CF%89%CF%81%CE%B1%CE%B9%CF%8C%CF%84%CE%B5%CF%81%CE%B1-cafes-%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CE%BA%CF%8C%CF%83%CE%BC%CE%BF/

  290. Λ said

    Είναι ευκαιρία με το άρθρο αυτό να μάθουμε κάτι και για το ζάρφι. Το αντικείμενο το ξέρω καλά αλλά δεν ήξερα το όνομά του. Ξέρω κάποιον που έχει μια τεράστια συλλογή ζαρφιών.

    Και φυσικά τα πιατάκια που συνόδευουν κάποτε τα φλιντζάνια: saucer, блюдце (ρωσικά και ουκρανικά), Тацничка (στην ακατανόμαστη), Сподак στα λευκορώσικα, Spodek στα πολωνέζικα.

  291. sarant said

    Το ζάρφι είναι τούρκικο, zarf

    Όπως λέει ο Πετρόπουλος (Ο τούρκικος καφές εν Ελλάδι): «Η θήκη του φλιτζανιού λεγότανε ζάρφι (…). Βεβαίως, οι πασάδες διέθεταν χρυσά και αδαμαντοκόλλητα ζάρφια. Ακόμα, κι ο κάθε ψωροφαναριώτης που γινότανε οσποδάρος θεωρούσε τον εαυτό του υποχρεωμένο να αγοράσει ένα ζάρφι διακοσμημένο με πολύτιμα πετράδια».

    Έτσι ήταν• στη φαναριώτικη Ιστορία του άρχοντος και σπαθαρίου Σταυράκη (18ος αι.) διαβάζουμε ότι είχε «ένα τακίμι ζάρφια και κάθε ζάρφι μία / πέτραν είχεν απάνω του ως δώδεκα πουγγία», ενώ στα Κρητικά του Θ. Αφεντούλη πίνουν καφέ «με το φελτζάνι φαρφουρί, με ζάρφι συρματένιο».

  292. Πέπε said

    @292:
    > > Και φυσικά τα πιατάκια που συνόδευουν κάποτε τα φλιντζάνια…

    Να το, αυτό είναι!!!
    Το φλιτζάνι έχει το πιατάκι του, η κούπα όχι.

  293. Λ said

    Τα ζάρφια τα χρησιμοποιούσαν πολύ στη Ρωσία, ιδίως στα τρένα και ήταν συνήθως καμωμένα από μελχιόρ, κράμα χαλκού και νικελίου (νεἀργυρο, ἀρζαντό λέει το λεξικό)

  294. Κάποιοι δεν χρειάζονται πιατάκι για το καφεδάκι τους

    Chief Raoni Metuktire enjoys a cup of coffee during a parliamentary session at the National Congress in Brasilia to honour Brazil’s indigenous tribes
    Picture: AFP/Getty

  295. Πέπε said

    293: > > Το ζάρφι είναι τούρκικο, zarf

    Χαζεύοντας στη Λεξιλογία, βρήκα εδώ το εξής εκνευριστικό (αλλά διδακτικό πάντως) βίντεο: «48 ονόματα για πράγματα που δεν ξέρατε ότι έχουν όνομα (στα αγγλικά)». Με έκπληξη άκουσα τον εκνευριστικό τύπο να μας πληροφορεί ότι η λέξη έχει περάσει και στα αγγλικά, με ελαφρώς διαφορετική έννοια (ένα χαρτονένιο, αν κατάλαβα καλά, πλατύ δαχτυλίδι για να πιάνουμε το καυτό χάρτινο κύπελλο του καφέ).

  296. Πέπε said

    Και επ’ ευκαιρία, κάτι που ήθελα να ρωτήσω από τις μέρες που αυτή η συζήτηση ήταν φρέσκια:

    Σίγουρα κάποιοι εδωμέσα θα θυμούνται μια μεταλλική κατασκευή με χερούλι που μέσα έβαζε τα ποτήρια του φραπέ ο Λέντζος. Κι αυτό ζάρφι το λέμε; Δε χρησιμεύει σε τίποτα, είναι απλώς διακοσμητικό, αφού ο φραπές δεν καίει.

  297. sarant said

    297 Ενδιαφέρον!

    298 Γιατί όχι;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: