Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ν. Λαπαθιώτη «Τα δεκατρία ντόμινα και άλλες ιστορίες»

Posted by sarant στο 6 Μαΐου, 2015


dekatriantominaΚυκλοφόρησε πριν από μερικές μέρες, από τις εκδόσεις “Ερατώ” και σε δική μου φιλολογική επιμέλεια, η συλλογή διηγημάτων του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη “Τα δεκατρία ντόμινα και άλλες ιστορίες”. Το βιβλίο περιέχει 38 διηγήματα του Λαπαθιώτη, δημοσιευμένα από το 1930 και μετά, δηλαδή διηγήματα της ωριμότητας. Είναι ο τρίτος και (εκτός απροόπτου) τελευταίος τόμος με διηγήματα του Λαπαθιώτη. Θυμίζω ότι το 2012 είχα εκδώσει, πάλι από την Ερατώ, τον πρώτο τόμο των διηγημάτων του Λαπαθιώτη, «Τα μαραμένα μάτια και άλλες ιστορίες«, με 30 νεανικά διηγήματα γραμμένα μεταξύ του 1908 και του 1923, ενώ το 2013 ακολούθησε ο δεύτερος τόμος «Ο μυστηριώδης φίλος και άλλες ιστορίες«, με 31 διηγήματα γραμμένα μεταξύ 1924 και 1929.

Τα περιεχόμενα του τρίτου τόμου και άλλα στοιχεία της έκδοσης μπορείτε να τα δείτε, από την παρουσίαση στο ηλεβιβλιοπωλείο της Πολιτείας, εδώ. Έτσι, συγκεντρώνονται συνολικά 99 διηγήματα του Λαπαθιώτη σε τρεις τόμους (ο πλήρης κατάλογος υπάρχει επίσης στο βιβλίο).

Πρέπει να πω ότι για μεγάλο διάστημα ήμουν αναποφάσιστος αν τα 38 ευρισκόμενα διηγήματα του Λαπαθιώτη, που απέμεναν μετά την έκδοση των δύο πρώτων τόμων, θα εκδίδονταν σε έναν ή σε δύο τόμους. Η λύση των δύο τόμων θα είχε το πλεονέκτημα ότι, αν τυχόν στο μεταξύ τους διάστημα έρχονταν στην επιφάνεια κι άλλα αθησαύριστα διηγήματα, θα μπορούσαν και αυτά να συμπεριληφθούν σε έναν τέταρτο τόμο. Ωστόσο, δεν υπήρχε κάποιο λογικό και βολικό σημείο τομής στο προς έκδοση υλικό, κι έτσι τελικά, σε συνεννόηση και με τον εκδότη, προτιμήθηκε να εκδοθεί ένας τόμος, έστω και κάπως ευμεγέθης (πιάνει 466 σελίδες!) αντί για δύο ισχνούς. Άμποτε να βρεθούν κι άλλα διηγήματα του Λαπαθιώτη που λανθάνουν, να προστεθεί τέταρτος τόμος.

(Θα ρωτήσετε ίσως: Υπάρχει πιθανότητα να βρεθούν και άλλα διηγήματα του Λαπαθιώτη; Αυτό είναι μάλλον βέβαιο. Καταρχάς, οι δικές μου έρευνες δεν ήταν δυνατόν να καλύψουν τα πάντα· ανάμεσα στ’ άλλα, δεν μπόρεσα να ερευνήσω στην ολότητά τους δύο πηγές που ήδη έχουν φανερωθεί γόνιμες, το περιοδικό Οικογένεια στα χρόνια 1931-33 και το κατοχικό Μπουκέτο (πουθενά δεν βρήκα πλήρη τα σώματά τους, μόνο ελλιπή). Επίσης, δεν αποκλείεται διηγήματα του Λαπαθιώτη να λανθάνουν σε άλλα έντυπα, ακόμα και σε εφημερίδες. Και τέλος, αν κάποτε ανοίξει ή αξιοποιηθεί το μυθικό αρχείο Λαπαθιώτη που βρίσκεται στην κατοχή των αδελφών Παπανδρέου, μπορούμε να περιμένουμε ότι θα έρθουν στο φως και άγνωστα διηγήματα).

Το βέβαιο είναι ότι, εβδομηνταένα χρόνια μετά την αυτοκτονία του, στις 8 Ιανουαρίου 1944 στο πατρικό του σπίτι, στη γωνία των οδών Οικονόμου και Κουντουριώτου, ο Ναπολέων Λαπαθιώτης όχι μόνο δεν έχει λησμονηθεί, αλλά απροσδόκητα βρίσκεται όλο και περισσότερο στην επικαιρότητα. Λιγότερο απροσδόκητο είναι το ότι οι νεότερες εργασίες για τον Λαπαθιώτη αφορούν κυρίως το πεζό του έργο, το οποίο είχε μείνει στη σκιά του ποιητικού και μέχρι πρόσφατα παρέμενε ανέκδοτο.

Για παράδειγμα, στο πρόσφατο Πέμπτο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Νεοελληνικών Σπουδών (Θεσσαλονίκη, 2-5.10.2014) υπήρξαν δυο εργασίες με θέμα τα διηγήματα και τα πεζά ποιήματα του Λαπαθιώτη. Στο προηγούμενο ανάλογο συνέδριο (Γρανάδα, 2010) άλλες τρεις ανακοινώσεις είχαν θέμα τον Λαπαθιώτη, η μία από τις οποίες αποκλειστικά το πεζό του έργο. Σε ένα άλλο επίπεδο, μεγάλη επιτυχία γνώρισαν στο τέλος του 2013 οι παραστάσεις της διασκευής της νουβέλας Κάπου περνούσε μια φωνή, σε σκηνοθεσία του Ηλία Βογιατζηδάκη, και ερμηνεία από τον ίδιο, τη Μυρτώ Πανάγου και τη Νατάσα Παπανδρέου.

Η ολοκλήρωση της έκδοσης των διηγημάτων δεν εξαντλεί βέβαια το πεζό έργο του Λαπαθιώτη –υπάρχουν ακόμη στοχασμοί, πεζά ποιήματα, χρονογραφήματα και άλλα πεζογραφήματα που δεν έχουν ακόμα καταγραφεί και αναδημοσιευτεί. Ωστόσο, οι μεγαλύτερες φόρμες (αυτοβιογραφία, νουβέλες, διηγήματα) βρίσκονται πια στη διάθεση του αναγνωστικού κοινού, αλλά και των μελετητών, μια και, όπως ανέφερε στο πρόσφατο Συνέδριο της Θεσσαλονίκης η Maria Caracausi, τα διηγήματα του Λαπαθιώτη «αξίζουν … συστηματικότερη μελέτη». Έχοντας συμβάλει αρκετά σε αυτή τη δημοσιοποίηση με τις τέσσερις ως τώρα εκδόσεις λαπαθιωτικών πεζών που επιμελήθηκα, μόνο χαρά (και λίγη περηφάνια) νιώθω γι’ αυτό.

 

Τα περισσότερα από τα διηγήματα του τόμου αυτού δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό Μπουκέτο, το ποιοτικό λαϊκό περιοδικό με το οποίο συνεργάστηκε ο Λαπαθιώτης από το πρώτο του τεύχος ως το τέλος της ζωής του (της ζωής του ποιητή, εννοώ, που αυτοκτόνησε τον Γενάρη του 1944· το περιοδικό φυτοζώησε ένα-δυο χρόνια ακόμα). Ο Λαπαθιώτης συνεργάστηκε βεβαίως με πάμπολλα έντυπα, τόσο σοβαρά όσο και λαϊκά, αλλά μόνο με το Μπουκέτο και με τη Νέα Εστία είχε τόσο μακρόχρονη συνεργασία. Το ιστολόγιο έχει αναφερθεί στο Μπουκέτο περιστασιακά -δείτε εδώ ένα άρθρο αφιερωμένο στο Ημερολόγιο του Μπουκέτου, ένα πανηγυρικό τεύχος που έβγαινε κάθε χρόνο κοντά στα Χριστούγεννα.

Συνολικά, ο Λαπαθιώτης εμπιστεύθηκε στο Μπουκέτο πολύ περισσότερο φιλολογικό υλικό του παρά σε οποιοδήποτε άλλο έντυπο, ανάμεσα στ’ άλλα και την αυτοβιογραφία του, τη νουβέλα «Το τάμα της Ανθούλας» (και τα δυο σε συνέχειες) αλλά και πολλές δεκάδες ποιήματά του, πεζοτράγουδα και διηγήματα. Η συνεργασία δεν ήταν συνεχής, υπήρχαν πολύχρονες διακοπές, και φαίνεται ότι κατά καιρούς οι σχέσεις του Λαπαθιώτη με τους ανθρώπους του Μπουκέτου ψυχράνθηκαν. Παρά τους καβγάδες όμως, ο Λαπαθιώτης τελικά πάντοτε επέστρεφε και ξανάδινε συνεργασία. Ίσως είχε βρει στο Μπουκέτο ένα εκφραστικό βήμα για να φτάνουν τα κείμενά του σε πλατύτερα στρώματα αλλά που διατηρούσε ένα ελάχιστο επίπεδο ποιότητας που άλλα λαϊκά περιοδικά, στα οποία ο Λαπαθιώτης είχε περιστασιακά δώσει συνεργασία, δεν μπορούσαν να εξασφαλίσουν.

Ο τρίτος τόμος των διηγημάτων του Λαπαθιώτη βλέπει το φως και χάρη στη βοήθεια αρκετών φίλων του ιστολογίου που ευγενικά ανταποκρίθηκαν στην έκκλησή μου και πληκτρολόγησαν διηγήματα, διότι αλλιώς θα έπρεπε να σταματήσω για κανένα δεκαήμερο τα άρθρα εδώ. Τα ονόματά τους αναφέρονται στον πρόλογο και θα συνεννοηθώ με τον εκδότη να περάσουν να πάρουν από ένα αντίτυπο.

Ένα από τα διηγήματα του τόμου, και μάλιστα εκείνο που έδωσε και τον τίτλο, Τα δεκατρία ντόμινα, έχει ήδη δημοσιευτεί στο ιστολόγιο πριν από λίγους μήνες. Θα κλείσω το σημερινό άρθρο δημοσιεύοντας ένα άλλο διήγημα του τόμου, που παρουσιάζει μιαν άλλη πτυχή του διηγηματογράφου Λαπαθιώτη, καθώς περιέχει πολλά στοιχεία φανταστικού, εξαιτίας των οποίων άλλωστε έχει συμπεριληφθεί σε ανθολογία ελληνικού φανταστικού διηγήματος. (Μάλιστα, δεν είναι το μοναδικό: αρκετά διηγήματα του τρίτου τόμου έχουν στοιχεία φανταστικού ή υπερφυσικού). Πρόκειται για το διήγημα «Μια πολύ παράδοξη περίπτωση».

ΜΙΑ ΠΟΛΥ ΠΑΡΑΔΟΞΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ

Πρέπει να ομολογήσω ότι δεν απόρησα καθόλου, όταν, εδώ και λίγες μέρες, έμαθα το θάνατο του φίλου μου Ν.Δ. Το ήξερα πως αυτός ο άνθρωπος δε μπορούσε παρά να σκοτωθεί μια μέρα. Είχ’ αρχίσει, μάλιστα, ν’ ανησυχώ, για την αργοπορία του σκοτωμού αυτού. Είχα δεχτεί την εξομολόγησή του, κι απορούσα, μ’ όλη την καρδιά μου, πώς τα κατάφερνε ακόμα να υπάρχει, έπειτ’ απ’ την αλλόκοτη αρρώστια που κατατυραννούσε τη ζωή του… Η αλλόκοτη αυτή αρρώστια – μια απ’ τις παράδοξες αρρώστιες, που ’τυχε ν’ ακούσω στη ζωή μου – ήταν μοιραίο να του κλείσει κάθε πόρτα, να του στερέψει κάθε πηγή χαράς! Ένας άλλος, πιθανόν, στη θέση του, θα ’βρισκε τρόπο να οικονομηθεί – ίσως μάλιστα, να προσπαθούσε να ’βγαζε και σχετικά προσωπικά οφέλη, απ’ την εξαιρετική κατάστασή του. Ο Νίκος, όμως, ήταν άνθρωπος ευαίσθητος, και δε μπορούσε να την εκμεταλλευθεί… Και το καταλαβαίνω μια χαρά, το απονενοημένο του διάβημα: Δεν του ήταν δυνατόν ν’ ανθέξει ως το τέλος…

Είχα δεχτεί την εξομολόγησή του, ένα βράδυ που γυρίζαμε οι δυο μας – μια φθινοπωρινή ζεστή βραδιά, πέρσι, αν καλοθυμάμαι. Είχαμε πάει στον κινηματογράφο, κι έπειτα, βγαίνοντας εκείθε, σ’ ένα κέντρο «διανυκτερεύον». Είχαμε πιει κρασί, κι είχαμ’ έρθει ελαφρά στο κέφι. Αυτό το κέφι μου’ δωσε το θάρρος να τον ρωτήσω εμπιστευτικά, για μια σημαντική μεταβολή, που είχα δει, από καιρό, στο χαρακτήρα του. Δεν ήταν πια ο άνθρωπος που ήξερα.

Αυτός ο αγαθός κι ο ανοιχτόκαρδος, ο στοργικός, χαριτωμένος φίλος, είχε δυο χρόνια, τώρα – και πιο συγκεκριμένα μετά την έξοδό του απ’ το νοσοκομείο, που έμεινε δεν ξέρω πόσους μήνες, έπειτ’ από το τραύμα στο κεφάλι, κληρονομιά του φριχτού πολέμου – είχε ριζικά μεταβληθεί. Είχε γίνει σκυθρωπός, φιλύποπτος, απόφευγε τις σχέσεις με τους φίλους του – είχε γίνει ένας τέλειος μισάνθρωπος… Κι όμως ήταν εντελώς καλά – οι γιατροί μάς το είχαν  βεβαιώσει – παρ’ όλο τον κίνδυνο που πέρασε. Το παλιό εκείνο τραύμα του κρανίου του, δεν είχε θίξει κανένα λεπτό όργανο, η πληγή ήταν επουλωμένη. Το μυαλό του λειτουργούσε όπως πάντα. Είχε γίνει εντελώς καλά κι απ’ τη νευρική εκείνη κρίση, που επακολούθησε την περιπέτειά του, και που ήταν φυσικό ν’ αποδοθεί στον κλονισμό που υπέστη απ’ τον πόλεμο, καθώς συνέβη μ’ ένα πλήθος άλλους. Απ’ αυτά όλα, ήταν γιατρεμένος. Κι όμως, απ’ την εποχή εκείνη, εχρονολογείτο κι η μεταβολή του. Είχε κλειστεί στο σπίτι του, και δεν ήθελε να δει κανένα. Πολλές φήμες, σχετικές με την κατάστασή του, κυκλοφορούσαν, από τότε, μεταξύ μας. Κι αυτό το βράδυ, θέλησα να τις εξακριβώσω.

Ταράχτηκε με την ερώτησή μου. Καθώς βάδιζε με βήματα μικρά, και με το χέρι περασμένο στο δικό μου, κατάλαβα το χέρι του να τρέμει. Μετάνιωσα για την ανάκρισή μου, και προσπάθησα να της αλλάξω τόνο. Εκείνος, όμως δεν έβγαζε μιλιά. Ήξερε καλά πόσο τον αγαπούσα – το ήξερε πάρα πολύ καλά, πιο πολύ κι απ’ όσο φανταζόμουν – και δεν έπρεπε, θαρρώ, να πειραχτεί. Αλλά και κάτι άλλο: πρόσεξα πως προτού να τον ρωτήσω, η μορφή του είχε σκοτεινιάσει σα να περίμενε τα λόγια που θα του ’λεγα

Όλ’ αυτά, τα εξήγησα αργότερα, όταν μου φανέρωσε το μυστικό του πάθος. Πρώτη φορά το εκμυστηρευόταν. Η φωνή του έτρεμε, κι εκείνη. Μου κρατούσε πιο σφιχτά το χέρι, τα μάτια του κοιτούσαν απλανή. Στην αρχή, δε μίλησε καθόλου. Φάνηκε πως δίσταζε να μου το φανερώσει – ή πως έψαχνε να βρει τα λόγια τα κατάλληλα. Αλλά, συγχρόνως, ένιωθε τη φοβερήν ανάγκη, την ανάγκη που τον τυραννούσε, κάπου να τα πει, να ξαλαφρώσει… Ένιωθα πως το μυστικό αυτό, που, όταν τ’ άκουσα, έμεινα κατάπληκτος, καραδοκούσε κάποιαν ευκαιρία, για να μπορέσει να φανερωθεί… Και πιο μεγάλη, πιο ωραία ευκαιρία, απ’ αυτή που του δινόταν τώρα, δε μπορούσε να παρουσιαστεί. Ήμουν ο πιο αγαπημένος φίλος του. Είκοσι χρόνια ανυπόκριτης φιλίας, δεν ήταν προηγούμενο ασήμαντο. Κι εξ άλλου ήξερε πόσο τον αγαπούσα και πόσο, η ερώτηση εκείνη, έκρυβε φιλικό ενδιαφέρον, βαθύ, ειλικρινές κι ανυστερόβουλο…

Άρχισε,  τότε, να μου εκμυστηρεύεται, με φωνή βαθιά, δισταχτική, λίγο φοβισμένη στην αρχή – φοβόταν τόσο πως δε θα τον πιστέψω, ή πως θα τον πάρω για τρελό – έπειτα, όμως, έντονη, παλλόμενη, πυρετώδη, γιομάτη αγωνία!

– Πρώτ’ απ’ όλα υποσχέσου μου, μου λέει, ότι δε θα με πάρεις για τρελό. Είναι το μόνο που δε θ’ ανεχτώ εκ μέρους σου, το μόνο που μπορεί να με πληγώσει! Προτιμώ να πεις πως λέω ψέματα! Αλλά κι αν με πάρεις για τρελό, κι αν, ακόμα, σκεφτείς πως λέω ψέματα, έχω τρόπο να σε βγάλω απ’ την πλάνη… Έχω την απόδειξη μαζί μου! Τότε κι ο ίδιος θα πεισθείς αμέσως, πως διατηρώ το λογικό μου! Πώς ακόμα το κρατώ, κι εγώ δεν ξέρω… Ίσως απ’ την κακία της ίδιας μου της μοίρας, για να τυραννιέμαι πιο πολύ…

…Πριν από το τραύμα εκείνο του πολέμου, ποτέ μου δε θα το φανταζόμουν! Ήμουν, κι εγώ, σαν όλους τους ανθρώπους! Πίστευα στη στοργή, στην καλοσύνη, έπλαθα όνειρα, ζούσα μες στην πλάνη… Από τότε, δεν πιστεύω πια σε τίποτε…

…Τι μου συνέβη, δε μπορώ να εξηγήσω: ποιες αλλοιώσεις έγιναν μες στον εγκέφαλό μου, ποια κύτταρα δυνάμωσαν απρόοπτα, ώστε να αποκτήσω αυτή την ιδιότητα, δεν είμαι σε θέση να σου πω… Είμαι, τώρα, το απίστευτο φαινόμενο – μοναδικό φαινόμενο στον κόσμο – κι αντί να γίνω, απ’ αυτό το γεγονός, ο πιο ευτυχισμένος των ανθρώπων, έχω γίνει ο πιο δυστυχισμένος…

…Πρώτη φορά που κατάλαβα το πράμα, ήταν απάνω στην ανάρρωσή μου. Μια μέρα που κουβέντιαζα με κάποια νοσοκόμα, διαπίστωσα αυτό το γεγονός: ότι πριν ακόμα μου μιλήσει, διάβαζα κατακάθαρα τη σκέψη της· πριν ακόμα τα χείλη της σαλέψουν, ήξερα τι θέλει να μου πει! Αυτό μου κίνησε μεγάλη περιέργεια… Έκανα πειράματα και σ’ άλλους. Έκανα πειράματα απάνω στο γιατρό μου, στους φίλους που μου παραστέκανε, στην αδερφή μου που ερχόταν κάθε μέρα και μου κρατούσε λίγες ώρες συντροφιά…. Σε σένα τον ίδιο, έκανα το πείραμα, κάθε φορά που ερχόσουν να με δεις!

….Είχα μείνει αποσβολωμένος! Διάβαζα τη σκέψη των ανθρώπων, όπως διαβάζεις μέσα στο βιβλίο! Αυτό το πράμα, στην αρχή μου’ δωσ’ έναν τρόμο, που δεν έχω λόγια, δυστυχώς, να σ’ τον κάνω να τον καταλάβεις…Ένιωθα πως είχα αποκτήσει μια μυστηριώδη ιδιότητα, που ξεπερνούσε κάθε φαντασία! Ήξερα για τη νοομαντεία, για την περίεργη εκείνη ιδιότητα, που κάνει ώστε ορισμένοι άνθρωποι να μαντεύουν, με μια μικρή προσπάθεια, τη σκέψη των άλλων ανθρώπων. Εγώ, όμως, χωρίς καμιά προσπάθεια, έβλεπα τη σκέψη να σαλεύει, σα να ήταν το μέτωπό τους γυάλινο…Έβλεπα την αρχή της, την πορεία της, τις παραμικρότερες κινήσεις της, μ’ έναν τρόπο καταπληκτικό…Δεν υπήρχε τίποτε που να μου διαφεύγει….

…Όταν βγήκα απ’ το νοσοκομείο, αυτό το πράμα εξακολουθούσε. Με κυνηγούσε σαν ένας εφιάλτης. Καταλάβαινα πως θα τρελαθώ… Έφευγα μακριά απ’ τους ανθρώπους, δεν τολμούσα να μιλήσω σε κανένα! Έβρισκα παρηγοριά στη συντροφιά των ζώων – γιατί, αν και διάβαζα τη σκέψη τους, κι εκείνων, αυτή η σκέψη ήταν τόσο στοιχειώδης, τόσο απονήρευτη και τόσο φυσική, που δεν ήταν ικανή να με πειράξει! Δεν είχαν ούτε τη θηριωδία, ούτε την απίστευτη κρυψίνοια, την τερατώδη υστεροβουλία των κρυμμένων ανθρωπίνων λογισμών… Δεν ανεχόμουν παρά την αδερφή μου, γιατί σ’ εκείνη διάβαζα κάποια στοργή για μένα, και κάποια ίχνη καλοσύνης για τους άλλους. Για να μη διαβάσω τίποτα δυσάρεστο, καμία σκέψη φοβερή, για μένα, είχα ξεκόψει απ’ όλους μου τους φίλους….

…Είχα κλείσει την πόρτα μου στον κόσμο. Η σκέψη του με κατατυραννούσε! Την ένιωθα, γλοιώδη, απερίγραπτη, να κυκλοφορεί μες στον αέρα, και να μου καταστρέφει τις ελπίδες μου, σαν ένα φίδι πονηρό κι αχόρταγο, που γυρεύει να σε περιτυλίξει… Ήξερα τι σκέπτονται για μένα, ήξερα τι αισθάνονται για μένα, τις κακίες τους και τις υποκρισίες τους, τη φοβερή κι απίστευτη απόσταση που υπάρχει, κάθε δευτερόλεπτο, ανάμεσα στα λόγια και τις σκέψεις τους – κι αυτό το πράμα μου ήταν ανυπόφορο…

…Δε μπορούσα ούτε ν’ αγαπήσω, ούτε να συνδεθώ πια με κανένα. Δε μπορούσα ν’ ανεχθώ, κοντά μου, κανέναν άνθρωπο, ούτε καμιά γυναίκα – γιατί κανένας τους δεν κλείνει καλοσύνη – κι εγώ δεν πίστευα παρά στην καλοσύνη, δε ζητούσα παρά καλοσύνη, δε λαχταρούσα παρά καλοσύνη…

….Το μυστικό μου δεν το είπα σε κανένα. Το ’θαψα βαθιά μες στην ψυχή μου, κι έζησα μαζί του, τόσα χρόνια…Δεν τολμούσα, εξ άλλου, να το πω: γιατί ή θα με περνούσαν για τρελό ή θα με πίστευαν και θ’ απομακρυνόντουσαν, θα ’φευγαν με τρόμο από δίπλα μου, μήπως μάθω τα κρυφά διανοήματά τους, μήπως ανακαλύψω τις κακίες τους, τις οπισθοβουλίες τους, όλα τα μυστικά τους…. Κι έτσι, κι αλλιώς, θα ’μενα πάλι μόνος…

…Σιγά-σιγά, όμως, συνήθισα να τ’ αντικρίζω κι όλ’ αυτά. Το θέαμά τους δε μου κάνει πια εντύπωση, ούτε μου δίνει τον αποτροπιασμό, που μου ’δινε τόσο, στην αρχή… Μόνο που τροποποίησα τις σχέσεις μου, ώστε να μην έχω, στο πλευρό μου, παρά μόνον αυτούς που μ’ αγαπούν… Και τα κακά, που διαβάζω και σ’ αυτούς, τ’ αβυσσαλέα και κρυμμένα πάθη, όλες τις ηθικές διαστροφές και τις τρομαχτικές επιθυμίες, έμαθα, τώρα, να τα συγχωρώ –μου φτάνει μόνο το να μ’ αγαπούν – πολύ ή λίγο, δε μ’ ενδιαφέρει – και να μη θέλουν, μονάχα, το κακό μου…

Σταμάτησε για μια στιγμή κι έφερε το χέρι του μπροστά στο μέτωπό του.

Πήγα να του μιλήσω να τον παρηγορήσω.

Άπλωσε τ’ άλλο χέρι του, και μ’ έσφιξε στον ώμο:

– Σώπα, σώπα, ξέρω τι θα πεις! Σ’ ευχαριστώ… Ξέρω πως μ’ αγαπάς, γι’ αυτό το λόγο, ακριβώς, και σου φανέρωσα το καταπληκτικό μου μυστικό… Ήξερα πως ζητούσες να το μάθεις… Κι αυτή η πράξη, να σ’ το φανερώσω, ήταν, για μένα, ανακούφιση μεγάλη…

Κι έπειτα στυλώθηκε μπροστά μου, ξαφνικά, και πιάνοντας σπασμωδικά τα χέρια μου, μ’ έναν τρόπο τρελό κι απελπισμένο, μου φώναξε με γοερή φωνή:

– Και τώρα, πώς να ζήσω, ΠΩΣ ΝΑ ΖΗΣΩ; Με τι τόλμη ν’ αντικρίσω τους ανθρώπους, με τι καρδιά να συνδεθώ μαζί τους, με τι μάτια να τους πλησιάσω; Κάθε τους σκέψη που δε λένε, με πληγώνει, κάθε ψέμα που λένε, πιο πολύ… Με τρομάζουν ή μ’ αηδιάζουν… Έκοψα κάθε μου κοινωνικό δεσμό, κάθε δοσοληψία μου μ’ αυτούς! Ζω μονάχος, σαν ένας ερημίτης, περικυκλωμένος απ’ τις γάτες μου, κι απ’ τις αθώες, τις πρωτόγονές τους σκέψεις, που αυτές, τουλάχιστον, τις έχω συνηθίσει, και δεν τις τρέμω ούτε μ’ ενοχλούν… Δε θα ’ταν καλύτερα, για μένα, να πέθαινα μες στο νοσοκομείο, ή να είχα σκοτωθεί στον πόλεμο, παρά να ζω μ’ αυτή την αγωνία, μ’ αυτό τον τερατώδη εφιάλτη, που μου θανατώνει την ελπίδα και μου απαγορεύει την αγάπη – που με κλείνει μες στην κάμαρά μου, σαν ένα πλάσμα καταδικασμένο που δεν είναι δυνατόν να λυτρωθεί;…

……………………………………………………………………………………………

Από τη νύχτα αυτή, δεν τον ξαναείδα πια. Κι όταν έμαθα, προχτές, το σκοτωμό του, για μια στιγμή λυπήθηκα, σα φίλος – αλλά παρηγορήθηκα αμέσως, με την ιδέα πως είχε λυτρωθεί…

 

 

71 Σχόλια to “Ν. Λαπαθιώτη «Τα δεκατρία ντόμινα και άλλες ιστορίες»”

  1. atheofobos said

    Το θέμα του να διαβάζεις την σκέψη των άλλων μπορεί τότε να αποτελούσε κάτι το πρωτότυπο και με την πένα του Λαπαθιώτη να αποκτά εδώ μια δραματική διάσταση, αλλά σήμερα έχει χρησιμοποιηθεί κατά κόρο από ένα πλήθος ταινίες επιστημονικής φαντασίας αλλά και κωμωδίας.
    Μια από τις πιο επιτυχημένες αισθηματικές κομεντί με εισπράξεις $182 ,ήταν η ταινία What Women Want στην οποία ο Mel Gibson μπορούσε να διαβάσει τις σκέψεις των γυναικών.
    Πάντως η περιγραφή του Λαπαθιώτη αποδίδει καταπληκτικά το πόσο τρομακτικό θα ήταν αν διαβάζαμε τις σκέψεις των άλλων.

  2. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ για το πρώτο σχόλιο!

    1 Ναι, η αξία έγκειται στο ότι δείχνει ότι δεν θα ήταν και τόσο ευχάριστο να μπορείς να διαβάζεις τις σκέψεις των άλλων *συνεχώς* (και να μη μπορείς να μην τις διαβάζεις)

  3. spiral architect said

    Δεν ξέρω αλλά, διαβάζοντας τη σημερινή ανάρτηση μελαγχόλησα. :/

  4. sarant said

    Την ανάρτηση γενικά ή το διήγημα;

  5. spiral architect said

    @4: Το τελευταίο διήγημα.
    (και θα μου πεις, Λαπαθιώτης είναι αυτός …) 😦

  6. Καλημέρα,

    ψιλοάσχετο αλλά πρόκειται για αγαπημένο ποιητή

    http://left.gr/news/oi-topoi-toy-nikoy-kavvadia-diadrastikos-hartis-me-ola-ta-meri-poy-anaferei-sto-ergo-toy

    Οι τόποι του Νίκου Καββαδία: Διαδραστικός χάρτης με όλα τα μέρη που αναφέρει στο έργο του

  7. cronopiusa said

    Καλή σας μέρα

    ευχαριστούμε τον Νικοκύρη και τους φίλους του ιστολογίου που πληκτρολόγησαν τα διηγήματα
    του Λαπαθιώτη

  8. 6 Ωραίο, Σκύλε!

  9. stratosbg said

    Reblogged this on a hairless ape.

  10. cronopiusa said

    η δασκάλα, ο δάσκαλος, πρέπει να μπορεί να διαβάζεις τις σκέψεις των μαθητών για να δει με τα δικά τους μάτια το γνωστικό αντικείμενο και να τους το κάνει οικείο και ποθητό

    η γιατρίνα, ο γιατρός, πρέπει να μπορεί να διαβάζει το φόβο στις σκέψεις των ασθενών για να μπορέσει να τους συμφιλιώσει με την ασθένεια

    η αγαπημένη, ο αγαπημένος πρέπει να μπορεί να διαβάζει τη σκέψη του καλού της, της καλής του για να τραγουδήσει την στιγμή της κρίσης Nothing Compares To You

  11. Πάνος με πεζά said

    Για όσους ενδιαφέρονται, εδώ στο Παγκράτι στις «Πλειάδες» (το βιβλιοπωλείο που φιλοξένησε και το Νοικοκύρη – Σπ.Μερκούρη 62), απόψε στις 7:30 ελεύθερη συζήτηση με τον Πέτρο Τατσόπουλο.

  12. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    11. Γκόμενες να φέρουμε εμείς, ή θάχει φροντίσει ο Πέτρος;

  13. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    10: Καλό!

    11: Θα περνούσα αν ήμουν στην Αθήνα. Θα είμαι όμως την άλλη Παρασκευή 15 του μηνός, σε δική μου παρουσίαση, αλλά στο βιβλιοπωλείο Τραβέρσο της Καλλιθέας
    http://www.cosmos965.gr/entertainment/books/item/25519-%CE%B7-%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%B3%CE%BB%CF%8E%CF%83%CF%83%CE%B1%CF%82,-%CE%BE%CE%B5%CF%87%CE%B1%CF%83%CE%BC%CE%AD%CE%BD%CE%B5%CF%82-%CE%BB%CE%AD%CE%BE%CE%B5%CE%B9%CF%82-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%BF-%CF%83%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AC%CE%BA%CE%BF

  14. cronopiusa said

  15. Πάνος με πεζά said

    @ 13 : Τραβέρσο ανάποδο, πορεία προς το Νοτιά ο Νοικοκύρης !

  16. spiral architect said

    @14: Τι καλό! 🙂

  17. «ανθολογία ελληνικού φανταστικού διηγήματος» υποθέτω αναφέρεσαι σε πέντε έξι τόμους που είχε βγάλει ο Μάκης Πανώριος πριν δέκα χρόνια και βάλε;

  18. 17 μόνο πριν δέκα χρόνια

    μην σας πώ τριάντα παρά…

  19. 18 Θυμάμαι μια παλιότερη έκδοση που πρέπει να την είχε επιμεληθεί ο Μπαλάνος και είχε μέσα και τα Στοιχειά του Καρκαβίτσα.

  20. θεμελιώδες το ερώτημα…

    If you can read my mind, why must I speak?

  21. sarant said

    17: Ναι, αυτή την ανθολογία, αλλά δεν θυμόμουν τον τίτλο της.

  22. Πέπε said

    #1: > > Το θέμα του να διαβάζεις την σκέψη των άλλων μπορεί τότε να αποτελούσε κάτι το πρωτότυπο…

    Με αφορμή αυτό το σχόλιο, μια ερώτηση, είτε προς τον Νίκο που είναι δεινός Λαπαθιωτιστής, είτε και προς όποιον άλλον το ξέρει.

    Το πιο γνωστό κείμενο του Λαπαθιώτη, γνωστό και σε όσους δεν ξέρουν από Λαπαθιώτη, είναι υποθέτω το σονέτο Βαο-Γαο-Δαο (Ζινώντας αποδίβονο λαβίνι κλπ.). Διάβασα λοιπόν κάπου στο ίντερνετ, δε θυμάμαι πού, ότι αυτό το ποίημα προηγείται κατά καμιά δεκαριά χρόνια της εκδήλωσης του σχετικού κινήματος στην ξένη ποίηση. Έχει όντως τέτοια πρωτιά ο Λαπαθιώτης; (Υποθέτω ότι σε σχέση με τον Λ. Κάρολ δεν την έχει, αλλά μάλλον ο Κάρολ εξετάζεται χώρια από τους ποιητές ενηλίκων.)
    ________________________

    ξανά #1: > > Πάντως η περιγραφή του Λαπαθιώτη αποδίδει καταπληκτικά το πόσο τρομακτικό θα ήταν αν διαβάζαμε τις σκέψεις των άλλων.

    Τρομακτικό, κι όμως το έχουμε ευχηθεί. Είναι κι αυτό ένα κλασικό θέμα της φανταστικής λογοτεχνίας: το δράμα που τραβάνε όσοι έχουν ένα τέτοιο προνόμιο, που κανονικά δεν επιφυλάσσεται σε κανένα θνητό. Διαβάζοντας το διήγημα θυμήθηκα μια ιστορία του Μπόρχες, για τον άνθρωπο που η μνήμη του δε διέγραφε τίποτε, σε σημείο ώστε να μπορεί να κάτσει να ξαναζήσει μια ολόκληρη μέρα με όλες της τις λεπτομέρειες, το κάθε φύλλο στο κάθε δέντρο που είχε δει κλπ., μόνο που θα του ‘παιρνε μια μέρα! Επομένως η μνήμη του δεν έκανε αξιολογήσεις. Ούτε κι αυτός ευτύχησε.

  23. Y. G. said

    Πολυ ενδιαφερουσα ιστορια, Νικοκυρη.

    Η αβεβαιοτητα ειναι απαραιτητη στη ζωη μας σε καποιο βαθμο (a pinch of uncertainty ειναι το γκλου της ζωης). Αλλιως η συμβιωση με αλλους ανθρωπους, ακομα και τους πιο αγαπημενους, θα ηταν αδυνατη και αχαρη. Το ιδιο και η αδιαφανεια. 100% διαφανεια θα μας παρελυε . Το ιδιο και η ασαφεια. Λιγη ασαφεια ειναι δημιουργικη. Το παραδοξο ειναι οτι αν και τα ξερουμε ολα αυτα, δεν (πρεπει να ) τα παραδεχομαστε στην επικοινωνια μας με τους ανθρωπους. Δεν μπορουμε να λεμε δηλαδη οτι επιδιωκουμε αβεβαιοτητα, αδιαφανεια, ασαφεια (Το τελευταιο ειναι ογκωδες χιντ…). Αντιθετα, λεμε οτι επιδιωκουμε την βεβαιοτητα, την διαφανεια, την σαφηνεια.

  24. Πολύ ωραίο. Όπως και εκείνο με το ντόμινο, έχει ένα στυλ και μια δομή που θυμίζει Πόε, σαν τις ιστορίες που ο Πόε βάζει να διηγούνται κανονικοί άνθρωποι για ανθρώπους περίεργους και πράγματα θαυμαστά.

    Τον Λαπαθιώτη τον πρωτοδιάβασα σε ένα παλιό περιοδικό, που έβγαζε ο Λεωνίδας Χρηστάκης,τον Κούρο. Είχε δημοσιεύσει το ΒΑΟ, ΓΑΟ , ΔΑΟ , αλλά νομίζω χωρίς να αναφέρει τον ποιητή.

    Ζινώντας απαβίδονο σαβίνι,
    Κι απονιβώντας ερομιδαλιό
    Κουμάνισα το βίρο του λαβίνι
    Με σάβανο γιδένι του Θαλιό.

    Είχα ενθουσιαστεί. Νίκο, εσύ που είσαι Λαπαθιωτιστής, ξέρεις τίποτε παραπάνω γι αυτό;

    Μετά άκουσα το πολύ ωραίο Ερωτικό του Ξυδάκη.

    Βλέπω τώρα οτι έχουν μελοποιηθεί 40τόσα τραγούδια του. Μέχρι κι ο Ζαμπέτας…Κι ο Σπανός . Κι ο …Χριστιανόπουλος. Θα τα ακούσω, μήπως ξέρω κανένα…

    http://www.stixoi.info/stixoi.php?info=Lyrics&act=index&sort=alpha&lyricist_id=152

  25. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    22: Το έχουμε ευχηθεί, αλλά όχι να γίνεται διαρκώς, έχουμε ευχηθεί να μπορούμε να διαβάζουμε τις σκέψεις του συνομιλητή μας όταν εμείς το θελήσουμε.

    23 Γιαυτό και κάποτε χρειάζεται να παραβλέπεις ή να μη λες κάτι σαφώς.

    24: Έχουν μελοποιηθεί ακόμα περισσότερα, τα έχει καταγράψει ο Βαγγέλης Ψαραδάκης στο Ποιείν.gr Έχει μεγάλη μουσικότητα ο στίχος του, γι· αυτό.

    22-24: Αφού υπάρχει ενδιαφέρον για το Βάο, Γάο, Δάο, θα αφιερώσω άρθρο μια από τις επόμενες Κυριακές.

  26. 25, τέλεια
    Και για λίγο οπτικοακουστικό υλικό:

  27. Corto Maltese said

    Κύριε Σαραντάκο,

    συγχαρητήρια και για αυτή σας την ανάρτηση.
    Θα ήθελα να ερωτήσω εσάς και τους φίλους αναγνώστες της ιστοσελίδας σας το εξής:
    Κυκλοφορεί η φήμη (νομίζω ότι αναφέρεται από τον Ηλία Πετρόπουλο, αλλά το γράφω με επιφύλαξη) ότι ο Λαπαθιώτης όντας περιφερόμενος στα στέκια της πειραιώτικης μαγκιάς (τεκέδες, Βούρλα κλπ) ανέπτυξε φιλικές σχέσεις με ορισμένους ρεμπέτες της πειραιώτικης σχολής και μάλιστα τους έδινε στίχους προς μελοποίηση, χωρίς όμως να φαίνεται το όνομά του.
    Αν υπάρχει κάποια πιθανότητα να έχει συμβεί αυτό, μπορώ να παρακινδυνεύσω την εικασία ότι κάποια συγκεκριμένα τραγούδια φαίνονται να είναι λόγιας προελεύσεως και ως εκ τούτου ίσως να βασίζονται σε στιχουργήματα του Λαπαθιώτη. Ας μην αναφέρω ακόμα ποια μπορεί να είναι αυτά, διότι δεν θέλω να σας προκαταλάβω.
    Γνωρίζουμε κάτι σχετικό;
    Έχει γίνει κάποιας μορφής έρευνα για το θέμα αυτό;
    Ευχαριστώ πολύ.

  28. Πέπε said

    @ βίντεο του #26:

    Πολύ ενδιαφέρον όλο μαζί, και ωραία εκπομπή. Ιδιαίτερα μου έκανε εντύπωση το απόσπασμα του Λαπαθιώτη για τη συνάντησή του με τον Καβάφη: «η ιδιάζουσά του προφορά, ξενική και ραφιναρισμένη», η περιγραφή του γραφείου του κλπ., δένουν ωραία με όσα φανταζόμαστε όσοι ξέρουμε τον Καβάφη μόνο από τα κείμενά του, τα βιογραφικά σημειώματα και τις ανατυπώσεις των χειρογράφων του.

    Αλλά ρε παιδί μου, ποιος το ανέβασε το βίντεο με τέτοιο τίτλο; Ομοφυλόφιλος, πρεζάκιας και κομμουνιστής!! (Αν αντί κομμουνιστής έλεγε μπολσεβίκος, ή αν στην περιγραφή αντί για «ο γνωστός ιστολόγος και μεταφραστής Νίκος Σαραντάκος αποκαλύπτει..» έλεγε «ο ρέκτης», δε θα αναρωτιόμουν καν.)

  29. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    #28
    Καταλάβετέ το, ο Εθνικόφρων είναι ο μεγαλύτερος θαυμαστής του Νικοκύρη! Απλά, καμιά φορά παρασύρεται και του ξεφεύγουν χοντράδες. 😀

  30. sarant said

    27 Η φήμη αυτή κυκλοφορεί, αλλά δεν ξέρω κάποιον να έχει διατυπώσει κάποιες πιο συγκεκριμένες εικασίες. Δεν το αποκλείω πάντως. Στίχους του Λαπαθιώτη ξέρουμε, αλλά σε ελαφρά τραγούδια. Επίσης, ο Λαπαθιώτης ήξερε μουσική και είχε συνθέσει και ρεμπέτικα, που τα έχει δει η Σπανούδη (και τα βρήκε φρικαλέα, όπως όμως έβρισκε τότε όλα τα ρεμπέτικα).

  31. Corto Maltese said

    Εννοείτε ότι η Σπανούδη διάβασε τους στίχους ή τα άκουσε; Υποθέτω ότι δεν ηχογραφήθηκαν ποτέ. Αν έχετε υπόψιν κάποια ηχογράφηση ή στίχους που σώθηκαν, θα με ενδιαφέρε πολύ να με παραπέμπατε σχετικώς.
    Ευχαριστώ εκ νέου.
    Υ.Γ. Αν και μάλλον δεν αφορά κανέναν, για την ιστορία λέω ότι η δική μου εικασία περιλαμβάνει το «Σακκάκι» του Δελιά.

  32. sarant said

    Η Σπανούδη είδε τις παρτιτούρες, που βέβαια ήξερε να τις διαβάζει.

  33. Πάνος με πεζά said

    @ 12 : Για να πω τη μαύρη αλήθεια, τώρα που πέρασα και ξαναδιάβασα, η αφίσα της εκδήλωσης γράφει «Μια βραδιά με τον Πέτρο Τσατσόπουλο»…

  34. Πάνος με πεζά said

    Η Σπανούδη του Τρίτου Προγράμματος; Με τη χαρακτηριστική φωνή;

  35. sarant said

    34 Αυτή που λέω εγώ πέθανε το 1952.

  36. Corto Maltese said

    Η Σοφία Σπανούδη τα ‘χε βάλει και με τον Μπέζο (Κωστή), ο οποίος παρεμπιπτόντως έγραψε το «τουμπελέκι» με στίχους παρεμφερείς με το «σακκάκι» του Δελιά.
    Ήταν δε ο Μπέζος περίπτωση ανάλογη του Ναπολέοντος Λαπαθιώτη, επειδή υπήρξε μουσικός στην μάνδρα του Αττίκ, καθώς και χρονογράφος και σκιτσογράφος σε λαϊκά έντυπα της εποχής, συνεπώς καλλιτέχνης με αρκετά μεγάλη αποδοχή. Συγχρόνως όμως έγραφε τραγούδια ρεμπέτικου ύφους με ψευδώνυμο. Παρατηρούμε δηλαδή ένα είδος εκλεκτικής συγγένειας μεταξύ των δυο τους.
    Αρκετά σας κούρασα. Ευχαριστώ!

  37. Πάνος με πεζά said

    @ 35 : Άρα, μάλλον ανιούσα συγγενής της.

  38. Πάνος με πεζά said

    Ναι, η Αθηνά Σπανούδη, κόρη της Σοφίας, διετέλεσε επίσης μουσικοκριτικός. Έκανε μουσικές αναλύσεις κλασικών έργων στο Πρώτο, τελικά, Πρόγραμμα, στην εκπομπή «Μουσικά Θέματα».

  39. Μιάς και αναφερθήκατε στα ρεμπέτικα, ιδού σχετικό γλωσσάρι (προς αποφυγή)

    http://news247.gr/eidiseis/mixani-tou-xronou/mhxanh-toy-xronoy-to-mega-leksikon-ths-magkias.3452065.html

  40. cronopiusa said

  41. sarant said

    36 Ο Μπέζος (δεν ξέρω αν έχει συγγένεια με τον ηθοποιό) ήταν μεγάλη μορφή. Αξίζει να τον θυμηθούμε κάποτε.

  42. 39 Προς αποφυγή όντως. Αποκορύφωμα το:

    Βουβή = μαχαίρι Βουβουζέλας = αυτός που κάνει θόρυβο (όπως λέμε παπαρδέλας για αυτόν που μιλάει πολύ). Κατά συνέπεια η λέξη βουβουζέλα στο Μουντιάλ της Νοτίου Αφρικής είναι λέξη «πειραϊκή».

    Γέλασα και με το μάλε βράσε:

    Μάλε βράσε = πρόκειται για έκφραση Πειραιωτών κρητικής καταγωγής που κατοικούσαν στην Καστέλα που μόλις μπλέκονταν με Μανιάτες προκαλούσαν φασαρίες. Ειδικά οι προερχόμενοι από τα Μάλια της Κρήτης, μόλις τους προκαλούσαν οι Μανιάτες έβραζαν από θυμό

    Εδώ βέβαια δικαιολογείται (κάπως) μια και κοτζάμ λεξικά δεν πάνε πίσω σε ευρηματικότητα. https://sarantakos.wordpress.com/2010/01/20/malevrase/

  43. Α, το πρώτο παράδειγμα πρέπει να είναι λάθος παράγραφος. Λέει «βουβή=μαχαίρι» (σωστό) και μετά «Βουβουζέλας=αυτός που κάνει θόρυβο» κλπ. Εγώ διάβαζα «μαχαίρι Βουβουζέλας». Αλλά και πάλι…

  44. cronopiusa said

  45. sarant said

    43: Και πάλι, λέξη της μαγκιάς μια λέξη που τη μάθαμε το 2010;! Έχει κάμποσα τέτοια.

  46. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    13 ντόμινα τσέην ρηάκτιον:

  47. Μαρία said

    Το καλυτερότερο του Μπέζου https://www.youtube.com/watch?v=4TYEZSDz2Pw

    Βρε τι μυστήρια που είναι η Ελλάδα,
    δάνεια κλείνει, φράγκο δε δίνει,
    Γαλλία, Αγγλία σαν πει να εισπράξει
    φεύγει ένα τσέκι που γράφει «Εντάξει».
    φεύγει ένα τσέκι που γράφει «Εντάξει».

    Δημοπρατήριο και Γιουσουρούμης
    με δέκα γρόσα και άλλα τόσα,
    σακάκι σου ράβει με φόδρα μετάξι
    κι όλοι σου λένε :
    «Αδερφάκι, φορείς ενα σακάκι σαν αγιοβασιλιάτικο
    και είσαι πολύ, πολύ «Εντάξει»,
    κι όλοι σου λένε πως είσαι εντάξει.

    Ρε πως τη δουλεύουνε εντάξει
    στην Ελλάδα κάθε μηχανή,
    όλοι οι παλαβοί να είν’ απ’ όξω
    και οι λογικοί μες στο Δαφνί.

    Στο τραμ σαν θα βρεθείς μέσα στον κόσμο
    νέες γυναίκες, γριές, μπεμπέκες,
    απάνω σου πέφτουν το τραμ σαν τραντάζει
    κι ο εισπράκτωρ λέει:
    «Κύριος, προχώρει στο διάδρομο,
    ενοχλείς την κυρία. Απαγορεύονται τα γραμματόσημα
    και τα σάντουιτς και δεν είσαι καθόλου εντάξει»,
    κι ο εισπράκτωρ λέει δεν είσαι εντάξει.

    Νύχτα στα κρυφά ο κάθε Έλλην
    στον τοίχο αφήνει αυτό που πίνει,
    κι αν τύχει ο πολίσμαν να τον περιαδράξει
    γλυκά του λέει:
    «Αδερφάκι, πόλισμαν, αν πρόκειται να με πας μέσα
    για μια χουφτίτσα νερό, δεν είσαι καθόλου, εντάξει»,
    γλυκά του λέει δεν είσαι εντάξει.

  48. Πέπε said

    26, 28, ευχαριστώ για την άμεση ανταπόκριση 🙂

  49. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    Συγχαρητήρια, Νίκο, γι αυτή σου την δουλειά!

  50. Earion said

    Ο Κώστας Μπέζος (ή Α. Κωστής) από το Μπολάτι Κορινθίας δεν έχει συγγένια με τον Γιάννη Μπέζο, τον ηθοποιό, που έχει καταγωγή από το Κεραστάρι Αρκαδίας. Η Σοφία Σπανούδη είχε κόρη την Αθηνά (που την θυμόμαστε οι παλαιότεροι από τις εκπομπές κλασικής μουσικής στο κρατικό ραδιόφωνο).

  51. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα, τα καλά λόγια και τις διευκρινίσεις!

  52. Αφού επιστήσω την προσοχή των οπαδών της «τρόικα» και των «παλτό» (ή «παλτώ») στα «Δεκατρία ντόμινα, να πω για τον συνειρμό που μου έκανε εμένα το διάβασμα της σκέψης, ένα τραγούδι που μου αρέσει πολύ.

    Έχω μια φίλη ντιτζέι, και όποτε της ζητάω παραγγελιά το συγκεκριμένο τραγούδι, με λέει φλούφλη και δεν μου το βάζει ποτέ, αλλά εμένα είναι από τα αγαπημένα μου.

  53. Reblogged this on anastasiakalantzi50.

  54. Παναγιώτης Κ. said

    Δεν βρήκα χθες τον καιρό να μπω στο ιστολόγιο. Διάβασα λοιπόν την ανάρτηση και προσπαθώ τώρα να δώσω εξήγηση γιατί τα σχόλια είναι λίγα ενώ, κατά τη γνώμη μου, το διήγημα αποτελεί πολύ καλό έναυσμα για να εξετάζαμε τις συνέπειες μια τέτοιας ικανότητας στους ανθρώπους. Προς το παρόν βρίσκομαι στην προσπάθεια…

    Αν λοιπόν ήταν γενικευμένη η ικανότητα να διαβάζουμε τις σκέψεις των άλλων απλώς ο κόσμος θα πορευόταν με αυτό το χαρακτηριστικό και δεν θα προκαλούσε εντύπωση. Αν πάλι την ικανότητα αυτή την είχαν λίγοι δεν νομίζω ότι θα έπεφταν από τα σύννεφα! Με μικρές παραλλαγές οι σκέψεις των ανθρώπων ομαδοποιούνται σε δύο μεγάλες κατηγορίες.Η μία είναι των παθών και η άλλη των αρετών.

  55. Γς said

    Διαβάζω στο Newsit:

    >Με το υπερσύγχρονο και πανάκριβο τρένο της εταιρείας Eurostar που συνδέει το Λονδίνο με το Παρίσι ταξιδεύει η Ολυμπία. Η κόρη της Marie Chantal και του Παύλου.

    Ακου, «το υπερσύγχρονο και πανάκριβο τρένο της εταιρείας Eurostar»

  56. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Ωχχ…μόλις διάβασα ότι Ο Φυσικός άρπαξε δεκατρία mod 10 μπαλάκια από την Μπάρτσα…
    θάχει τα μπουρίνια του ο καημένος… 🙂
    (ποτέ βέβαια με αυτούς τους εβραίους δεν είσαι σίγουρος. Μπορεί να wird der Baum brennen… 😉 )

  57. Γς said

    δώδεκα mod 9
    έντεκα mod 8

    επτά mod 4

    1341327 mod 666

    διαλιέχτε

  58. spiral architect said

    @56: Μην του κολλάς, γιατί οι Γερμανοί θα μας βγάζουν στη σύνταξη στα 82. 😮

  59. sarant said

    Καλημέρα!

    54 Δεν πάνε κατά παραγγελία τα σχόλια, βέβαια. Πάντως, η εν λόγω ικανότητα δεν θα εμφανιζόταν ξαφνικά -άρα, θα προσαρμοζόμασταν όπως λες.

    56κε Έχω τελείως αποστασιοποιηθεί από το ποδόσφαιρο, ούτε νιάστηκα να δω πόσο ήρθε….

  60. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    58. Άσε με μωρέ με τον παπάρα το Μέσσι… στον τελικό στο Μαρακανά δεν μπορούσε να το κάνει αυτό; 😦

  61. spiral architect said

    @60: Αυτό ξαναπές το! 😦 😦

  62. Παναγιώτης Κ. said

    Κάθε χρονιά ο ίδιος διάλογος.
    -Τι ομάδα είστε κύριε;
    -ΑΒ ρέζους θετικό, προσποιούμενος τον αφελή εγώ.
    Χαμόγελα αμηχανίας από κάτω.
    -Δεν με ρωτήσατε για την ομάδα αίματος στην οποία ανήκω;
    Άδραχνα τότε την ευκαιρία να πω τα δικά μου…αντιποδοσφαιρικά με επωδό: Τι δουλειά έχω εγώ με τις ανώνυμες εταιρείες που διαχειρίζονται τις ποδοσφαιρικές ομάδες και τους αράδιαζα τους αστέρες που είναι ιδιοκτήτες και απασχολούν συχνά πυκνά την επικαιρότητα. Μαζί και κάποιες λέξεις όπως παράγκα , αλητεία , χουλιγκανισμοί, διαγραφή δανείων και τι περίεργο! ακόμα και οι φανατικοί δεν έλεγαν κουβέντα.

    Συνέβαινε κάποιος να λέει:
    -Κατάλαβα. Είστε Εθνική Ελλάδος.
    -Ούτε Εθνική ήταν η δική μου απάντηση.

    Θυμάμαι έναν (μ)Παοκτσή και υποτίθεται πολιτικοποιημένο που είχε στενοχωρηθεί συμφωνώντας όταν του είπα:
    Όταν κατά τη γνώμη σας αδικείται ο ΠΑΟΚ κατεβαίνετε στο Λ.Πύργο για να διαμαρτυρηθείτε. Όταν όμως πετσοκόβουν το μισθό του πατέρα σου και σε καλούν να διαμαρτυρηθείς εσύ κάθεσαι στο σπίτι σου.

  63. spiral architect said

    @62: Όχι στις Ποδοσφαιρικές Α.Ε.! Να κλωτσάς όμως το τόπι είναι έμφυτο στα περισσότερα αγόρια. 🙂

  64. Παναγιώτης Κ. said

    @63. Φυσικά έχω παίξει ο ίδιος ποδόσφαιρο και μάλιστα το οργάνωνα διότι ήμουν από τους τυχερούς γιατί είχα δική μου μπάλα.(… Ένεκα παππού που δεν μου χάλαγε χατήρι…)

  65. sarant said

    62τέλος: Έλα ντε!

  66. antonislaw said

    Συγχαρητήρια για το βιβλίο κ Σαραντάκο! Και σας ευχαριστώ για την ανάρτηση του διηγήματος. Δεν είχα την ευκαιρία να έρθω σε επαφή με τα πεζά του Λαπαθιώτη και σας ευγνωμονώ γι’αυτό. Έχω την εντύπωση ότι ο Λαπαθιώτης ξεκινάει να δημοσιεύει τα πρώτα,ίσως, διηγήματα που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν διηγήματα της αναγνωρίσιμης πόλης (κινηματογράφος, «διανυκτερεύον» κέντρο, νευρική κρίση, ζώα συντροφιάς) και ο λόγος του δημοτική ψύχραιμη πανομοιότυπα και στον ευθύ και στον πλάγιο λόγο.

  67. sarant said

    Σας ευχαριστώ πολύ, εύστοχη η παρατήρηση!

  68. antonislaw said

    Η φασουλάδα έχει τιμηθεί και από τη ελληνική ροκ σκηνή:
    «Σκόνη, πέτρες, λάσπη
    Όλη μέρα στο γιαπί
    Ουρά στο λεωφορείο
    Και τα ψώνια σε σακούλα πλαστική

    Μουρμούρα η γυναίκα
    Κι ο μπόμπιρας στο λούνα παρκ την Κυριακή
    Πενήντα ώρες τη βδομάδα
    Για δυο πιάτα φασουλάδα λαδερή»

    «Σκόνη, Πέτρες, Λάσπη» Δημήτρης Πουλικάκος, 1976, (δίσκος: «Μεταφοραί Εκδρομαί «ο Μήτσος»)
    Το τραγούδι εδώ είναι από απόσπασμα από την ταινία «Αλδεβαράν» του Ανδρέα Θωμόπουλου(1975) όπου και πρωτακούστηκε το κομμάτι (εκτέλεση: Δημήτρης Πουλικάκος & Εξαδάκτυλος) Μάλιστα η ταινία απευθυνόμενη στην αλλοαδαπή είχε και μετάφραση του τραγουδιού στην αγγλική:
    «Dust, stones, mud,
    all day building and bluilding…
    then in line waiting for the bus…
    the shopping in the plastic bag…

    The wife believes in culture
    the kid loves the fun-fair…
    fifty hours a weak
    for just two plates of beans… »

    Αξιοσημείωτα: ο μεταφραστής δεν άκουσε καλά και αντί για «μουρμούρα» άκουσε «κουλτούρα» και μετέφρασε φυσικά κουλτούρα… όσον αφορά τη «φασουλάδα λαδερή» μετέφρασε απλά «plates of beans» ενώ προφανώς η φασουλάδα λαδερή θα πρέπει να ήταν κάπως σαν «oily bean soup». Άλλο αξιοσημείωτο η πλούσια κώμη και το γένι του Πουλικάκου…

  69. antonislaw said

    Συγγνώμη τα σχόλια ήταν για τη φασολάδα αλλά φευ, παρεισέφρησαν εδώ!

  70. Βάταλος said

    Αγαπητέ κ. Σαραντάκο, σάς ενημερώνω διά κάτι που πιθανόν να σάς διέφυγε: Εις την χθεσινήν κυριακάτικον «Καθημερινήν» (Στήλη «Φιλίστορος») εδημοσιεύθη η οριστική αθώωσις των ασέμνων «Ποιημάτων» του Ναπολέοντος Λαπαθιώτου, 22 έτη μετά την κοίμησίν του.

    ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ: Η δίκη των «Ποιημάτων» του Ναπολέοντος Λαπαθιώτη, που έγινεν εις το Α΄ Τριμελές Εφετείον Αθηνών χθες, είχεν ως αποτέλεσμα την οριστικήν απαλλαγήν του εκδότου κ. Γ. Φέξη, του ποιητού κ. Α. Δικταίου και του ζωγράφου κ. Δ. Μεζίκη, κατηγορουμένων επί παραβάσει του Νόμου περί Τύπου διά την έκδοσιν των «Ποιημάτων» του Ν. Λαπαθιώτη, της οποίας ο πρόλογος και ωρισμένα σχέδια είχον θεωρηθεί ως άσεμνα. Το δικαστήριον εκήρυξε παραγεγραμμένον το αδίκημα και ούτω διεγράφη η πρωτόδικος καταδικαστική απόφασις. Ως μάρτυρες υπερσπίσεως των κατηγορουμένων παρουσιάσθησαν οι Γ. Θεοτοκάς, Μαρία Π. Ράλλη, Α. Καραντώνης, Γιάννης Χατζίνης, Γιάννης Μαγκλής, Γιάννης Μόραλης και Μαρίνος Καλλιγάς.

    http://www.kathimerini.gr/817231/opinion/epikairothta/politikh/49-xronia-prin-sthn-k–31v1966

  71. sarant said

    Ευχαριστώ, αγαπητέ. Εναντίον της έκδοσης Φέξη/Δικταίου είχε γίνει μια δίκη για άσεμνα και μία για πνευματικά δικαιώματα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: