Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ο εκβιαστής κελαηδούσε υπέροχα

Posted by sarant στο 11 Νοέμβριος, 2015


Το καλοκαίρι διάβασα λιγότερα βιβλία απ’ όσα είχα σχεδιάσει, όμως ένα από αυτά ισοδυναμούσε με πέντε ή έξι. Εννοώ το μυθιστόρημα του Μπαλζάκ «Χαμένες ψευδαισθήσεις», σε μετάφραση του μακαρίτη Μπάμπη Λυκούδη (αδελφού του πολιτικού) από τις εκδόσεις Εξάντας. Όταν πήγα να το αγοράσω, δίστασα ποιαν έκδοση να προτιμήσω, και τελικά διάλεξα του Εξάντα επειδή ανήκε σε μια γνωστή σειρά και ήταν σε έναν τόμο, ενώ μια άλλη μετάφραση ήταν δίτομη, κάτι που είναι μειονέκτημα για μυθιστόρημα (έστω κι αν το έργο του Μπαλζάκ αρχικά είχε κυκλοφορήσει σε τρεις τόμους). Η έκδοση του Εξάντα είναι κομψή και το βιβλίο δεν δείχνει καθόλου τις 770+ σελίδες του.

Ο Μπαλζάκ, θα το ξέρετε, συνηθίζει στα βιβλία του να εμφανίζει ήρωες που έχουν πρωταγωνιστήσει σε προηγούμενα μυθιστορήματά του, κι έτσι στις Χαμένες ψευδαισθήσεις ξαναβρίσκουμε τον Ραστινιάκ και τον Βοτρέν από τον Μπαρμπα Γκοριό, αν και ο πρώτος ελάχιστα εμφανίζεται ενώ ο δεύτερος παρουσιάζεται στο τέλος υποδυόμενος έναν Ισπανό καλόγερο και δεν αποκαλύπτει την ταυτότητά του καθόλου, δίνει όμως τη λύση αφού εμποδίζει τον Λυσιέν, τον κεντρικό ήρωα, να αυτοκτονήσει. Και οι δυο τους συνεχίζουν στο Splendeurs et misères de courtisanes, που δεν το έχω ακόμα αγοράσει ίσως επειδή ο ελληνικός τίτλος δεν με προδιάθεσε καλά (Λαμπρότητες και αθλιότητες εταιρών, το βρίσκω άκομψο, και μόλις καλύτερο το Μεγαλεία και δυστυχίες των κουρτιζάνων). Κοινό πρόσωπο και στα δυο έργα είναι και ο Αλσατός τραπεζίτης βαρόνος Νυσενζέν, που ο Μπαλζάκ του έχει αφιερώσει και το Ο οίκος Νυσενζέν, που έχω αρχίσει να το διαβάζω τώρα, είναι μικρό σε μέγεθος. Ο Νυσενζέν (Nucingen) στη μετάφραση του ΜπαρμπαΓκοριό έχει αποδοθεί Νύσινγκεν, αν θυμάμαι καλά, χωρίς αυτό να είναι απαραιτήτως λάθος, αφού οι Γάλλοι τα γερμανοπρεπή επώνυμα δεν έχουν ενιαίον τρόπο να τα προφέρουν -άλλοι τα προφέρουν γαλλοπρεπώς και άλλοι γερμανοπρεπώς, ας πούμε άλλοι Reiser προφέρονται Ραϊζέρ και άλλοι (όπως ο σκιτσογράφος) Ρεζέρ. Αλλά πλατειάζω.

Η μετάφραση του Λυκούδη δεν είναι κακή -είναι καλή, αλλά τα έχει τα χρονάκια της και φαίνεται πως δεν την έχει δει δεύτερο μάτι. Βρήκα κάμποσα σημεία που ήθελα να τα κοιτάξω να δω πώς είναι στο πρωτότυπο, και μερικά που τα κοίταξα και βρήκα πως ο μεταφραστής έχει αστοχήσει. Ήθελα να γράψω ένα σημείωμα, μετά βαρέθηκα. Στο κάτω κάτω, σε 770 σελίδες από κείμενο που κοντεύει να κλείσει 200 χρόνια όλο και κάποια λάθη θα βρεθούν, μακάρι να τόχει μεταφράσει κι ο Θεός ο ίδιος. Από κάτι δείγματα που είδα, ίσως είναι καλύτερη η μετάφραση του Κώστα Σφήκα, που είναι σε δύο τόμους και που την απέρριψα γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο. Ο Σφήκας δεν ήταν μεταφραστής, σκηνοθέτης ήταν κυρίως, και τη μετάφραση αυτή (που της έχει δώσει τον τίτλο Χαμένα όνειρα) τη δούλευε, λένε, δέκα χρόνια.

Το μυθιστόρημα του Μπαλζάκ το συνιστώ σε πάσης φύσεως γραφιάδες, επειδή εκτυλίσσεται μέσα στα τυπογραφεία και τις εφημερίδες. Ο κεντρικός ήρωας, ο Λυσιέν ντε Ρυμπαμπρέ, ποιητής, έρχεται στο Παρίσι από την Ανγκουλέμη ακολουθώντας μια μεγαλουσιάνα η οποία τον παρατάει, και για να βιοποριστεί αναγκάζεται να γίνει δημοσιογράφος, παρά τις νουθεσίες των φίλων και ομοτέχνων του. Αν πιστέψουμε τον Μπαλζάκ, οι δημοσιογράφοι και οι εφημεριδάδες της εποχής ανέβαζαν και κατέβαζαν συγγραφείς, θεατρικά έργα και ποιητές, οπότε δωροδοκούνταν για να γράψουν καλά (ή για να μη γράψουν άσκημα) για μια καινούργια παράσταση ή για ένα βιβλίο.

Κάτι που βρήκα πολύ ενδιαφέρον είναι ότι το βιβλίο μεταφέρει την αργκό των δημοσιογράφων (αλλά και των τυπογράφων) της εποχής. Στην απόδοση των αργκοτικών όρων βρίσκω πως ο μεταφραστής τα κατάφερε καλά. Θα περίμενε κανείς η δημοσιογραφική αργκό του 1830 να έχει ξεχαστεί δυο αιώνες μετά, και αυτό σε γενικές γραμμές ισχύει, υπάρχει όμως και μία λέξη που τότε έκανε τα πρώτα της βήματα στην αργκό και που σήμερα έχει καθιερωθεί στη γενική γαλλική γλώσσα. Τέτοια προαγωγή από τα πεζοδρόμια στα σαλόνια δεν συμβαίνει συχνά, και ακόμα πιο σπάνιο είναι να βρεθεί ένας συγγραφέας παγκόσμιας ολκής να απαθανατίσει τη γέννηση του όρου.

Πρόκειται για τη γαλλική λέξη chantage, που αν ανοίξετε το λεξικό θα δείτε ότι σημαίνει «εκβιασμός». Ωστόσο, στα γαλλικά chanter σημαίνει τραγουδάω, και με -age σχηματίζονται ρηματικά ουσιαστικά (που πολλά έχουν περάσει και στη γλώσσα μας: μοντάζ, γκαράζ κτλ.) Από το τραγούδι στον εκβιασμό η απόσταση είναι μεγάλη, αλλά όχι αγεφύρωτη. Την ιστορία της λέξης τυχαίνει να την έχουμε ήδη περιγράψει σε παλιότερο άρθρο.

Τότε είχα γράψει, συνοπτικά, ότι στην αρχή της λέξης βρίσκουμε τους κατάδικους που τους βασάνιζαν για να τους αποσπάσουν την ομολογία, κι αυτό λεγόταν faire chanter, δηλαδή τον κάνω να τραγουδήσει (και στη δική μας αργκό λέμε «κελάηδησε» για όποιον ομολόγησε). Από εκεί, το faire chanter πήρε τη σημασία «αποσπώ χρήματα με τη βία» και τελικά «εκβιάζω».

Σήμερα το chantage, όπως είπα, δεν είναι λέξη της αργκό, είναι η βασική λέξη της γαλλικής γλώσσας για τον εκβιασμό, και μάλιστα έχει περάσει και στα ισπανικά ως chantaje.

Ο Λυκούδης στη μετάφρασή του αποδίδει κελάηδημα το chantage και επεξηγεί σε μια από τις λιγοστές υποσημειώσεις του ότι στα γαλλικά χρησιμοποιείται η λέξη chantage που τότε έκανε την εμφάνισή της στην αργκό. Εμείς στη δική μας αργκό έχουμε το «κελαηδάω» για όποιον ανακρινόμενο ομολογήσει και καταδώσει τους συνεργάτες του. Παρόλο που δεν είναι ακριβώς ίδια η σημασία (αν και η αρχή είναι φυσικά η ίδια) νομίζω πως ήταν εύστοχη η χρήση του ορου στη μετάφραση.

Και θα κλείσω παραθέτοντας ένα αρκετά μεγάλο κομμάτι από το μυθιστόρημα (σελ. 484-5 της ελληνικής μετάφρασης):

– Χρωστάς δηλαδή πολλά;

– Τ’ αντερά μου, είπε ο Λουστό. Χίλια σκούδα μού χρειάζονται. Θέλησα να συμμαζευτώ, να μην ξαναπαίξω, και για να τα βολέψω έκανα και λίγο κελάηδημα.

– Τι είναι κελάηδημα; είπε ο Λυσιέν που η λέξη αυτή του ήταν άγνωστη.

– Το κελάηδημα είναι επινόηση του αγγλικού Τύπου και είναι πρόσφατης εισαγωγής στη Γαλλία. Οι κελαηδιστές είναι τύποι που είναι σε τέτοια θέση ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται εφημερίδες. Διευθυντές εφημερίδας ή αρχισυντάκτες ποτέ δεν πρέπει να μπλεχτούν με κελάηδη­μα. Υπάρχουν γι’ αυτό οι Ζιρουντό και οι Φιλίπ Μπριντό. Οι μάγκες αυτοί βρίσκουν κάποιον που, για διάφορους λόγους, δεν θέλει ν’ ασχολούνται μ’ αυτόν. Πολλοί άν­θρωποι έχουν στη συνείδησή τους λιγότερο ή περισσότερο πρωτότυπα αμαρτηματάκια. Στο Παρίσι υπάρχουν πολ­λές περιουσίες ύποπτες, που έχουν αποκτηθεί από λιγότερο ή περισσότερο νόμιμους δρόμους, συχνά με εγκλήματα, και που θα ’βγαζαν ιστορίες απείρου κάλλους, όπως όταν η χωροφυλακή του Φουσέ κύκλωνε τους μπάτσους τού διοικητή της αστυνομίας που, μη όντας μπασμένοι στο μυ­στικό της κατασκευής πλαστών χαρτονομισμάτων της αγ­γλικής τράπεζας, είχαν πάει να συλλάβουν τους παράνο­μους εκτυπωτές που τους προστάτευε ο υπουργός. Έπει­τα η ιστορία των διαμαντιών του πρίγκηπα Γκαλατιόν, η υπόθεση Μομπρεΐγ, η διαθήκη Πομπρετόν κλπ. Ο κελαηδιστής τσακώνει κάπου κάποιο κομμάτι, κάποιο σημαντι­κό ντουκουμέντο, κι ύστερα ζητά ένα ραντεβού απ’ τον άνθρωπο που έχει πλουτίσει. Αν ο λεγάμενος δεν δίνει κανένα ποσό, τότε ο κελαηδιστής τού δείχνει την εφημε­ρίδα έτοιμη να τον παραλάβει, να αποκαλύψει τα μυστικά του. Ο λεφτάς φοβάται και τ’ ακουμπά. Έγινε η δουλειά. Ξεκινάς ένα εγχείρημα επικίνδυνο, μπορεί μια σειρά άρ­θρα να το κάνει να πάει στράφι: σου στέλνουν έναν κελαηδιστή που σου προτείνει την εξαγορά των άρθρων. Υπάρχουν υπουργοί που τους στέλνουν κελαηδιστές και που συμφωνούν μαζί τους να χτυπά η εφημερίδα τις πολι­τικές του ενέργειες και όχι το πρόσωπό τους ή που παρα­δίνουν το άτομό τους ζητώντας χάρη για τις ερωμένες τους. Ο Ντε Λουπό, ο επί των αιτήσεων, τον ξέρεις, ασχολείται σε μόνιμη βάση με αυτού του Τύπου τα παζαρέματα με τους δημοσιογράφους. Ο μόρτης έχει φτιάξει μια θαυ­μαστή θέση στο κέντρο της εξουσίας μέσω των σχέσεών του: είναι ταυτόχρονα εντολοδόχος του τύπου και απε­σταλμένος των υπουργών, εμπορεύεται τις υποθέσεις τι­μής, επεκτείνει το αλισβερίσι αυτό και στην πολιτική, πε­τυχαίνει από τον Τύπο να σιωπά για το τάδε δάνειο, για την δείνα εκχώρηση που έγιναν χωρίς ανταγωνισμό και δημοσιότητα στην οποία δίνουν το μερίδιό του στο φιλε­λεύθερο μπεζαχτά. Έκανες λίγο κελάηδημα με τον Ντοριά, σου ακούμπησε χίλια σκούδα για να μην κράξεις τον Νατάν. Το δέκατο όγδοο αιώνα, όταν η δημοσιογραφία ήταν στις φασκιές ακόμη, το κελάηδημα γινόταν μέσω λιβέλων που η καταστροφή τους εξαγοραζόταν από τις ευ­νοούμενες και τους μεγάλους άρχοντες. Εφευρέτης του κελαηδήματος είναι ο Αρετίνος, ένας πάρα πολύ μεγάλος άντρας της Ιταλίας που επέβαλλε τους βασιλιάδες όπως μια εφημερίδα στις μέρες μας επιβάλλει τους ηθοποιούς.

 

 

Advertisements

73 Σχόλια to “Ο εκβιαστής κελαηδούσε υπέροχα”

  1. Γς said

    Μπονζουρ

  2. «…αυτού του Τύπου τα παζαρέματα» και «…εντολοδόχος του τύπου». Αντιστροφή κεφαλαιων-πεζων? (και η σημαντικοτερη συνδεομενη ερωτηση, το αντιγραψατε με το χερι??? :D)

  3. cronopiusa said

    Καλή σας μέρα!!

  4. Γς said

    Προαναγγελία:
    «Την Δευτέρα Αποκαλύψεις. Το σκάνδαλο του αιώνα»
    Την Δευτέρα: Παράταση, Αναβολή. «Αύριο όλα στην φόρα»
    Αύριο: Ένα ασαφές μονόστηλο
    Μεθαύριο: Μπίζνες εζ γιο’υζουαλ.

    Τι δεν καταλαβαίνεις;

    Σαντάζ

  5. Νίκος Α. said

    Μάκης!

  6. Γς said

    Και σαντάζ α λα κουαφέρ [Κουρής]

    Πάρε μια Μιμή νά’ χεις!

  7. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Καλημέρα, πολύ ενδιαφέρον το κείμενο (δεν λένε ότι οι κλασσικές αξίες δεν χάνονται ποτέ;)!

    Αν και, οπωσδήποτε, έχει γραφτεί για το μυθιστόρημα-ποταμός (βόθρος, μάλλον) του Πανούση, επειδή στο απόσπασμα της μετάφρασης που μας τρατάρεις στο τέλος αναφέρεται ο Αρετίνος («ένας πάρα πολύ μεγάλος άντρας της Ιταλίας») , θυμήθηκα τον καλό νέο έλληνα ποιητή (όχι «νεοέλληνα»!) Θεοδόση Βολκώφ, ο οποίος μας έδωσε την ποιητική συλλογή «Ο Pietro Aretino εν έτει 2013».

    Το 2013, φυσικά (καμία σχέση με το αβέβαιο παρόν…)

  8. sarant said

    Μια και βρήκα γουήφι στο αεροδρόμιο, καλημέρα και ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    2: Το σκανάρισα εκτός από την αρχή-αρχή που ήταν σε πίσω σελίδα. Μπορεί τα αντεστραμμένα κεφαλαία να είναι απο το Οσιάρ, δυστυχώς τώρα δεν μπορώ να ελέγξω.

  9. sarant said

    7: Και που τον γνώρισα σε μια παρουσίαση τις προάλλες -αλλά δυστυχώς δεν τον έχω διαβάσει.

  10. cronopiusa said

    και στην ισπανική χρησιμοποιείται το «κελαηδάω» για όποιον ανακρινόμενο ομολογήσει και καταδώσει τους συνεργάτες του:

    Hafid el Arguioui cantó como un ruiseñor….y explicó a la policía con pelos y señales cómo dos colombianos pasaban droga en un piso en Girona. Eso no gustó nada a …

  11. Spiridione said

    Ο Μάκης ήρθε στο μυαλό μου και μένα. Θυμάμαι μια φορά που του είχε ξεφύγει σε μια εκπομπή και είχε πει ότι οι καλύτερες ειδήσεις ή τα καλύτερα θέματα είναι αυτά που δεν έχουν βγει. Ή κάπως έτσι.

  12. Κουνελόγατος said

    Για την ιστορία, πάρτε κι ένα καρότο από το αγλάισμα της δημοσιογραφίας.
    https://www.google.com/url?q=http://kourdistoportocali.com/post/35397/karoto&sa=U&ved=0CAUQFjAAahUKEwj2_tKQ_IfJAhVm4XIKHV83AU0&client=internal-uds-cse&usg=AFQjCNF844XZEqIFuTcf6v2nIuroA9u38A

    3. Υπουργός Δ.Τ. σου λέει μετά. Ευτυχώς γλιτώσαμε από δαύτον, σειρά τώρα να τηγκανά και ο Μ.

  13. Γς said

    Ντάξει δεν είναι σαντάζ αλλά μοιάζει:

    Πιωμένος ο λίσταρχος Γς [πριν 20 χρόνια] σε [δική] του λίστα. Τα πήρε στο κρανίο όταν κάποια δικιά του άρχισε τα τιτιβίσματα με κάποιον για να με πικάρει.

    Σε ντετέ χρόνο ανάρτηση στη λίστα:

    Τσιτσιδη η κυρία.

    Φωτό από ιδιαίτερες στιγμές μας σε ξενοδοχείο.

    Και της άρεσε γαμώτο!

  14. atheofobos said

    Θυμάμαι ότι απόσπασμα από το βιβλίο αυτό είχε χρησιμοποιηθεί σε προκήρυξη της 17Ν και λόγω του ότι δεν είχε μεταφραστεί (όλο;)στα ελληνικά ο συγγραφέας της πρέπει να ήξερε γαλλικά και η μετάφραση να είναι δική του.
    Όπως γράφει ο Γιάννης Μπασκόζος:
    Επρεπε να έρθει, το 1989, η προκήρυξη της «17ης Νοέμβρη» με τσιτάτα του Μπαλζάκ – ο γάλλος συγγραφέας αποκαλούσε τις εφημερίδες «χαμαιτυπείο της σκέψης», «αποθήκες δηλητηρίου» που«ξεπερνούν το πιο βρώμικο εμπόριο όσον αφορά την κερδοσκοπία και τη συναλλαγή» – για να ψάξουν όλοι πού βρίσκονταν αυτές οι δηλητηριώδεις σκέψεις και να ανακαλύψουν το περίφημο έργο του Χαμένες ψευδαισθήσεις (εκδ. Εξάντας), το οποίο ως τότε δεν είχε κυκλοφορήσει ολόκληρο.
    Οταν κυκλοφόρησε, το 1993, είχε πάψει να υφίσταται ενδιαφέρον.

    http://www.tovima.gr/books-ideas/article/?aid=501956
    Για τον λόγο αυτό στην δίκη της 17Ν θεωρήθηκε ότι την μετάφραση του αποσπάσματος την είχε κάνει ο Γιωτόπουλος.
    Η. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ: Ακουσα να λέει ο κ. Γιωτόπουλος ότι απεκόμιζε από την μεταφραστική του εργασία την οποία ασκούσε συνεχώς, τριακόσιες με τριακόσιες πενήντα χιλιάδες δραχμές το μήνα. Εάν κανείς λάβει ως δεδομένο ότι η αμοιβή για τη μετάφραση μιας σελίδας και μάλιστα τα τελευταία χρόνια δεν υπερβαίνει τις τρεις ή τέσσερις χιλιάδες, αυτό σημαίνει ότι μετέφραζε περίπου εκατό σελίδες το μήνα. Εκατό σελίδες το μήνα επί δώδεκα μήνες, κάνουν 1.200 σελίδες και επί 30 χρόνια που κάνει τον μεταφραστή, αυτό μας κάνει περίπου 40.000 σελίδες μεταφραστικού έργου, ας είναι και 30.000 δεν έχει σημασία. Το ερώτημά μου είναι, από τις τριάντα, ή σαράντα περίπου χιλιάδες σελίδες που έχει μεταφράσει, πού είναι αυτές, ποια βιβλία είναι, ποια άρθρα είναι, σε ποια περιοδικά έχουν δημοσιευθεί, αν έχουν δημοσιευθεί έστω και με άλλο όνομα; Αυτό δηλαδή το κολοσσιαίο μεταφραστικό έργο το οποίο ο μην ασκών άλλη εργασία – κατά τα δικά του λεγόμενα – κ. Γιωτόπουλος επί τριάντα χρόνια, πού βρίσκεται; Αυτό θα είναι θησαυρός να αναζητηθεί. ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Απαντάτε κύριε Γιωτόπουλε; Α. ΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν απαντάω στον κ. εκπρόσωπο των Ηνωμένων Πολιτειών. Η. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ: Γιατί εμείς δεν έχουμε δει τίποτα, κανένα έργο με μετάφραση Γιωτόπουλου και δικαιούμαστε να υποστηρίζουμε ότι δεν έχει μεταφράσει απολύτως τίποτα, εκτός από τον Μπαλζάκ στην προκήρυξη της 17Ν βεβαίως.
    http://www.naftemporiki.gr/printStory/54562

  15. sarant said

    12 Ποιος Μ. ;

    14 Μπράβο ρε συ, μου είχε ξεφύγει εντελώς αυτή η πτυχή!

  16. Γς said

    12:

    Ε, αυτός ο Δημοσιογράφος [με δέλτα κεφαλαίο] με απειλούσε σε σειρά εκπομπών στο κανάλι του ότι θα βγάλει βίντεο με σκληρό πορνό που είχαμε τραβήξει [κοινή συναινέσει] με μια συνάδελφό του.

    Η πλάκα ήταν ότι το είχαν κλέψει χακερικά συνάδελφοί μου που του το έδωαν. Τον εκβίαζαν με μια καταδ’ικη του γιατί είχε βγάλει τις βρωμιές τους.

    Δεν τόλμησε όμως. Ηταν φρέσκια κι η καταδίκη του με ανάλογο βίντεο του Κορκολή.

    Κι έτσι με έκανε διάσημο στο πανελήνιο με μία δήθεν απόπειρα βιασμού «νεαρής» φοιτήτριας [σε σενάριο των ιδίων κύκλων για μια σαρανταπεντάρα μεταπτυχιακή].

    Πέρασα από ΕΔΕ και την Δικαιοσύνη.
    Παντού Αθώος.

    Κάποτε πρέπει να αναρτήσω τα βίντεο των εκπομπών του να δείτε την σκηνοθεσία, τα εφέ, τους δήθεν διαλόγους του κ. καθηγητή και της αθώας φοιτητρίας.

    Και την είδα πριν καιρό:

    -Ωραία δεν περάσαμε;
    Μου είπε

  17. Κουνελόγατος said

    15. Ο Μάρδας βεβαίως-βεβαίως… Αν ξεχνάω κάποιον άλλον της αυτής συνομοταξίας, ζητώ συγγνώμη…

  18. Κουνελόγατος said

    16. Πλάκα κάνεις. Αν είσαι πράγματι τόσο σπουδαίος, πρέπει να δείχνω περισσότερο σεβασμό. R E S P E C T!!!

  19. IN said

    Καλημέρα!

    Κατ’ αρχήν, για όποιον ενδιαφέρεται και ομιλεί την Γαλλικήν, το πρωτότυπο (στα Γαλλικά) του αποσπάσματος που παραθέτει στα Ελληνικά ο Νίκος είναι εδώ: http://www.ibibliotheque.fr/illusions-perdues-honore-de-balzac-bal_illusions/lecture-integrale/page250

    Κατά δεύτερον και επειδή καθένας με τον πόνο του, εμένα μου έκανε εντύπωση ότι ο Λουστό θεωρεί πως του χρειάζονται χίλια «σκούδα», όρος εκ πρώτης όψεως περίεργος γιατί την εποχή στην οποία αναφέρεται το μυθιστόρημα το νόμισμα της Γαλλίας ήταν το γνωστό μας φράγκο, υποδιαιρούμενο σε 100 centimes. Τα «σκούδα» (écus στα Γαλλικά) είναι μεσαιωνικό Γαλλικό νόμισμα που κυκλοφορούσε τόσο σε χρυσή όσο και σε αργυρή εκδοχή.

    Ευτυχώς, η Wikipedia μας πληροφορεί ότι και υπό το καθεστώς το φράγκου και μέχρι, περίπου, το 1930 είχε καθιερωθεί να ονομάζεται écu (σκούδο) το νόμισμα των 5 φράγκων, ιδιαίτερης σημασίας για το νομισματικό σύστημα της Γαλλίας γιατί ήταν ασημένιο και, ουσιαστικά, η βάση όλου του νομισματικού συστήματος. Άρα ο Λουστό εννοεί ότι του χρειάζονται 5.000 φράγκα Το σκούδο είχε, κατά κάποιο τρόπο, και υποδιαίρεση, τα σόλδια (sous), γιατί έτσι ονόμαζαν οι Γάλλοι τα μικρά νομίσματα των 5 centimes (άρα 1 σκούδο/écu = 100 σόλδια/sous). Τα sous έχουν επιζήσει ακόμη και σήμερα στα λίγο λαϊκά Γαλλικά με την έννοια «λεφτά» ενώ και ο επίσημος όρος για τα λεφτά στα Λουξεμβουργέζικα είναι d’Suen, με αναφορά στο ίδιο νόμισμα (που κυκλοφορούσε και στο Λουξεμβούργο, το οποίο επίσης είχε ως νόμισμα το φράγκο).

    Αναρωτήθηκα, επίσης, σε τι περίπου ποσό σημερινό αντιστοιχούν τα 5.000 φράγκα του 1840. Φυσικά ,τέτοιου είδους διαχρονικές συγκρίσεις δεν έχουν πάρα πολύ μεγάλο νόημα γιατί πολλά (τα περισσότερα;) από τα πράγματα που μπορούμε ν’ αγοράσουμε σήμερα με 1, 100 ή 1.000 ευρώ απλώς δεν υπήρχαν εκείνη την εποχή, άλλα ήταν τότε πανάκριβα ενώ σήμερα είναι, συγκριτικά, πάμφθηνα και αντίστροφα, ορισμένα πράγματα και ιδίως υπηρεσίες ήταν τότε, σε σύγκριση με σήμερα, πάμφθηνες (τότε όλοι οι πλούσιοι είχαν στρατιές από υπηρέτες – σήμερα είναι σπάνιο ακόμη και για ανθρώπους με ιδιαίτερα μεγάλη οικονομική άνεση).

    Υπάρχουν, πάντως, υπολογισμοί που μπορούν να μας δώσουν μια ιδέα. Αυτή η ιστοσελίδα http://www.histoire-genealogie.com/spip.php?article398&lang=fr υπολογίζει 1 φράγκο του 1850 στα 2,53 ευρώ του 2006, άρα χονδρικά θα λέγαμε 5.000 Χ 2,50 = 12.500 ευρώ σημερινά τα 1.000 σκούδα του Λουστό. Μια άλλη ιστοσελίδα που βρήκα http://www.leparticulier.fr/jcms/c_57169/valeur-en-euros-des-francs-erosion-monetaire υπολογίζει, όμως, το φράγκο του 1910 (πιο πίσω δεν πάει) πολύ πιο ακριβά, στα 3,96 ευρώ του 2010. Άρα, χονδρικά πάλι υπολογίζοντας, με βάση αυτό τον υπολογισμό, έχουμε 5.000 Χ 4 = 20.000 €.

    Το φράγκο του 1840 είχε σταθερή περιεκτικότητα σε άργυρο (5 γραμμάριο άργυρος καθαρότητας 0.900 ή 4,5 γρ. καθαρός άργυρος) και, με βάση την επίσης σταθερή ισοτιμία 15,5 (γραμμάρια άργυρου) : 1 (γραμμάριο χρυσού), σταθερή επίσης περιεκτικότητα σε χρυσό (0,3225/0,29025). Επομένως, 5.000 φράγκα της εποχής αντιστοιχούν με 22.500 γραμμάρια καθαρού άργυρου ή 1.451,25 γραμμάρια καθαρού χρυσού. Στο Ίντερνετ βρίσκω σημερινή τιμή 1 γρ. αργύρου 0,43 περίπου €, άρα 22.500 Χ 0,43 = 9.675 ευρώ για 5.000 φράγκα του 1840. Σημερινή τιμή 1 γρ. χρυσού 32,6 ευρώ περίπου, άρα 1.451,25 Χ 32,6 = 47.310,75 €. Η μεγάλη απόκλιση στις τιμές αργύρου/χρυσού οφείλεται στο ότι από το 1870 και μετά, με την εγκατάλειψη του κανόνα αργύρου ή του διμεταλλισμού από τη Γερμανία, τη Γαλλία και άλλες σημαντικές οικονομίες, η διεθνής τιμή του αργύρου κατέρρευσε και ποτέ δεν επανήλθε στην ισοτιμία του 15,5 προς 1 με το χρυσό, που είχε καθοριστεί στις αρχές του 19ου αιώνα, όταν εισήχθη το φράγκο.

    Συμπερασματικά, για τα 5.000 σκούδα του Λουστό υπολογίστε 10 με 50 χιλιάδες σημερινά Ευρώ, για να έχετε περίπου μια ιδέα.

  20. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρες !

    Εφόσον το εξηγεί τόσο αναλυτικά, το «κελάηδημα» φαίνεται εκτός κειμένου, σαν από σύμβαση (θα μπορούσε δηλαδή να λέει π.χ. «έστελνα ραβασάκια».
    Επίσης, κάπου παρακάτω, στέκεται περίεργα το «είχαν πάει να συλλάβουν τους παράνο­μους εκτυπωτές που τους προστάτευε ο υπουργός.». Εννοεί μάλλον τους παράνομους τυπογράφους.

    Και μια ένσταση για το δικό σου κείμενο : …όλο και κάποια λάθη θα βρεθούν, μακάρι να τόχει μεταφράσει κι ο Θεός ο ίδιος. Κάτι δε μου πάει καλά με τους χρόνους.
    Λάθη θα βρίσκονταν, ακόμα κι αν είχε μεταφράσει / τόχε μεταφράσει ο Θεός ο ίδιος.
    Λάθη θα βρεθούν, μακάρι και να μεταφράσει / έχει μεταφράσει / τόχει μεταφράσει ο Θεός ο ίδιος.

    (έτσι μου κάθεται, από ένστικτο ίσως…)

  21. Πάνος με πεζά said

    @ 20 : Μπερδεύτηκα στο τελευταίο (γιατί με είχε πετάξει κι έξω), Λάθη θα βρεθούν, μακάρι και να μεταφράσει ο Θεός ο ίδιος. (δηλαδή δε μου πάει το «μακάρι» με παρελθόντα χρόνο, παρά μόνο σε φράση που υπάρχει μόνο του : «Μακάρι να μην έχει πεθάνει».)

  22. IN said

    Ένα ακόμη, και να κάνω και καμιά δουλειά, γιατί ωραία απασχόληση βρήκαμε πάλι:

    – «όταν η χωροφυλακή του Φουσέ κύκλωνε τους μπάτσους τού διοικητή της αστυνομίας» ίδε: http://www.napoleon.org/fr/salle_lecture/articles/files/savaryfouche_faussemonnaie.asp (Γαλλιστί, φευ!).
    – «υπόθεση Μομπρεΐγ» ίδε http://www.appl-lachaise.net/appl/article.php3?id_article=1377 αλλά και ολόκληρο βιβλίο εδώ: https://archive.org/details/laffairemaubreui00mass

    Τα υπόλοιπα βρείτε τα μόνοι σας (αν ξέρετε Γαλλικά) με τη βοήθεια τούτου εδώ: https://archive.org/details/rpertoiredelaco01chrigoog

    Ολόκληρη επιστήμη ήταν ο άνθρωπος (Μπαλζάκ)!

  23. physicist said

    Φαίνεται πως η παλαβομάρα της Ελλάδας αρχίζει να πιάνει και το ιστολόγιο.

  24. Labros said

    Εμένα πάντως αυτό «έκανα και λίγο κελάηδημα.» μου φαίενται πολύ χτυπητό στο μάτι. Κακομεταφρασμένο

  25. LandS said

    13 Αυτό είναι παράνομο (τουλάχιστον)

  26. LandS said

    19 Η Εγγλέζικη Βίκι λέει ότι The écu disappeared during the French Revolution, but the 5-franc silver coins minted throughout the 19th century were but the continuation of the old écus, and were often still called écu by French people

  27. Γς said

    25:
    Μόνο παράνομο;
    Εγκληματικό. Περασμένα ξεχασμένα και ατιμώρητα.
    Αμα ξεφύγεις.
    Οπως σήμερα λ.χ.
    Σε καλό μου.
    Τι μ έπιασε; Π’αω να κ΄νω καμιά [καλύτερη] δουλειά

  28. Πάνος με πεζά said

    Είπατε χρόνια πολλά στο Μηνά;

  29. Πάνος με πεζά said

    Μην απαντήσετε, είναι προβοκατόρικο. 🙂

  30. cronopiusa said

    LandS

  31. Γς said

    Σε ποιο Μηνά;
    [που σου’ κανε αυτό που σού’ κανε;]

  32. Pedis said

    Το κελάηδιμα … άντε καλά. Το «κελαηδιστής» δεν μου καλοακούγεται … γιατί να μην χρησιμοποιηθεί ο «τραγουδιστής», το «πουλάκι» (ως αντίστροφο σχήμα λιτότητας …), κάποια άλλη λέξη του υποκόσμου γι αυτήν την περίπτωση … Τι λες Νικοκύριε;

  33. Yannis said

    Γρηγόρης Μιχαλόπουλος… Επιφανής κελαηδιστής κ α ι εκδότης…

  34. Γς said

    Κι ένας άλλος «τραγουδιστής». Αυθόρμητος και λεξικοπενής

  35. Γς said

    Φτου!

    Κι ένας άλλος «τραγουδιστής». Αυθόρμητος και λεξικοπενής

  36. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    14 και 19:
    έξοχα σχόλια και (για διαφορετικούς λόγους το καθένα) άκρως διαφωτιστικά!
    Ευχαριστούμε!

  37. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Συμπληρωματικά στην πρώτη παράγραφό σου, οι «Χαμένες ψευδαισθήσεις» έχουν εκδοθεί κι από τον ΚΑΚΤΟ, σε έναν τόμο και μετάφραση του Γιάννη Δρασγάνη.

  38. Γς said

    35:
    Φτου!
    >λεξικοπενής

    λεξιπενής!

  39. cronopiusa said


    Οι χίπστερ απολογητές του χρυσαυγιτισμού
    Με την αψεγάδιαστη ολοκληρωτική αισθητική τους…

  40. cronopiusa said

    ο «τραγουδιστής» δεν ήταν ο Πάγκαλος;

  41. IN said

    40: Μεγάλος τραγουδιστής, παρακαλώ (π.χ. http://tsak-giorgis.blogspot.lu/2009/04/blog-post_8871.html)

  42. nestanaios said

    Ας Θυμηθούμε·

    «Κωνσταντοπούλου κατά Πανούση»
    «Κωνσταντοπούλου κατά Φίλη»

    Μεγάλο «λαγωνικό» η Κωνσταντοπούλου.

  43. Δημητρης said

    Έτσι, με το κελάηδισμα δηλαδή, «εξηγούνται» ανεξήγητες κατά τα άλλα, πολιτικές αποφάσεις, και μάλιστα σε πολύ υψηλό επίπεδο. Μετά, τι να περιμένει κανείς.

  44. Πάνο με πεζά (21), δεν συμφωνώ.
    1. Το ευχετικό «μακάρι» συντάσσεται ωραιότατα με παρελθοντικούς χρόνους, είτε με τη σημασία που δίνεις στο παράδειγμά σου (με αόριστο ή παρακείμενο, «μακάρι να έφυγε» =»μακάρι να έχει φύγει» = εύχομαι να μην είναι εκεί), είτε και με σημασία αντίθετη του πραγματικού (με παρατατικό ή υπερσυντέλικο, «μακάρι να ‘ξερα» = «θα ήθελα να το ξέρω, αλλά δεν το ξέρω», «μακάρι να είχε φύγει εγκαίρως» = αλλά δεν έφυγε και τον πιάσανε).
    2. Στη φράση όμως του Νικοκύρη έχουμε το εναντιωματικό «μακάρι [και] να» = «ακόμη και αν», που κι αυτό συντάσσεται ωραιότατα με παρακείμενο ή και αόριστο, ακριβώς όπως το «κι αν», ή με παρατατικό και υπερσυντέλικο προς δήλωση υποθέσεων αδύνατων ή απίθανων.
    3, Τέλος, ο παρακείμενος δεν είναι αποκλειστικά παρελθοντικός χρόνος: αναφέρεται βέβαια σε περασμένα συμβάντα, αλλά από τη σκοπιά του παρόντος. Είναι επομένως απόλυτα λογική η φράση του Νικοκύρη «όλο και κάποια λάθη θα βρεθούν, μακάρι να τόχει μεταφράσει κι ο Θεός ο ίδιος» = «ακόμη κι αν το ΄χει μεταφράσει…» (η μετάφραση έγινε στο παρελθόν, αλλά την ξεψαχνίζουμε για λάθη τώρα).

  45. Pedis said

    Τον εκβιαστή τον κάνουν τα τσογλάνια δημοσιογράφοι, οι δημοσιογράφοι τσογλάνια κάνουν τη δουλειά τους

  46. Πάνος με πεζά said

    @ 44 : Δε διαφωνούμε, αλλά όταν βάλεις το «μακάρι» κατά την έννοια του «ακόμα και αν», «έστω και αν», «δεν πα να…», εκεί είναι που δε μου καλοκάθεται. Σε φράση μόνο του, με την κυρίως έννοιά του, μια χαρά !
    Και πάλι λέω, από ένστικτο. Γιατί οι άλλες περιφράσεις στη δεδομένη φράση, «όλο και κάποια λάθη θα βρεθούν, ακόμα κι αν/ έστω κι αν / δεν πα να τόχει μεταφράσει κι ο Θεός ο ίδιος» δε με τσιγκλάνε σε τίποτα.

  47. gpoint said

    Καλό και το σημερινό…

    Περί Πανούση είχα προειδοποιήσει μόλις ανέλαβε. Οταν δεν περιαυτολογεί, μυθομανεί παιδιόθεν

    Βρε Γς «τσόντα» κοινη συναινέσει δεν υπάρχει, ρώτα και τον Γκουσγκούνη, σοφτ πορνό λέγεται

  48. Γς said

    47:

    Θυμάμαι την πρόταση που είχε κάνει για περιοδική ψυχιατρική εξέταση των Καθηγητών ΑΕΙ.

    Ντάξει μωρέ. Όλα στραβά πήγαν σήμερα. Τι με είχε πιάσει.
    Κοινή συναινέσΗ. Γουσταρε ρε παιδί μου. Και δεν ήταν καθόλου σοφτ.

  49. Νίκος Α. said

    24 Γιατί, το «περιουσίες ύποπτες, που έχουν αποκτηθεί από λιγότερο ή περισσότερο νόμιμους δρόμους» λέγεται; Ολόκληρη η συγκεκριμένη πρόταση δε βγάζει νόημα.

  50. Πάνος με πεζά said

    @ 48 (το άσχετο σχόλιο της ημέρας, προς Γς) : επειδή τώρα τα ζέστανα και τα τσακίζω στο γραφείο (κι είναι κι από το Σάββατο), δεν πιστεύω να μην έχεις δοκιμάσει σκοπελίτικο τυροπιτάκι, από τον τύπο πλησίον της Αστυνομίας, στη Ραφήνα; («Ηλιόπιττα»)

  51. Πάνος με πεζά said

    «Πολλοί άν­θρωποι έχουν στη συνείδησή τους λιγότερο ή περισσότερο πρωτότυπα αμαρτηματάκια.»
    Θα το έλεγα «έχουν στη συνείδησή τους λιγότερο ή περισσότερο συνηθισμένα αμαρτήματα», γιατί κι αυτό δε μου φαίνεται καλά μεταφρασμένο. Όσο για το υποκοριστικό, που το έκοψα από τα …βουτηματάκια, αν σώνει και καλά θέλουμε να υποβαθμίσουμε το μέγεθος, ας πούμε «ατοπήματα».

  52. Γς said

    50:

    Πολλά χρόνια θα ζήσω, θα ζήσεις, θα ζήσει.
    Χτες μιλούσα μαζί του.

    Κι ακούω τώρα στον Σκάι – Μπογδάνο:

    Φωνάζει η Αμερικάνα «Ω μάι Γκαντ» και καταλαβαίνεις ότι κάνει έρωτα.

    Φωνάζει κι η Ελληνίδα ¨»Χριστέ μου» και καταλαβαίεις ότι της κάηκαν τα τυροπιτάκια στο φούρνο.

  53. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Χρησμός – Δελφοί, 8-2-2015

    Παράταση και πάγωμα του τρέχοντος προγράμματος.

    (…θα ναι κι Χριστινούλα μας, του δουνουτού βεβαίως,
    υπέρμαχη της εργατιάς αλλά και του ευρωπέος..)

    Λέει ο Γιανης γλυκόλογα εις την Χριστινουλα
    κι αυτή γελά με νόημα σαν την μικρή παιδούλα
    όταν τo δελφίνι εκολύμβα εις τις πισίνες
    κορμί φιδίσιο μες τα chanel και τες χλιδες :

    «Περικλής ας ήμουνα και συ η Ασπασία
    σιγά μην ασχολιομουν με την χρεοκοπία
    στην έπαυλη μας αραχτος στα ιλισια πεδία
    παιγνιων έρωτα, τέχνες, ιδού ποια ειν’ η ουσία!

    Και ας λένε-οι ανέραστοι- πως αυτή την δεκαετία
    σκληρή και επιμονή αν είναι η εργασία
    εξαγωγές θα κάνουμε εκεί στην Εσπερία
    του ελλείμματος η υπόθεση να γίνει ιστορία.»

    Στις 16 η τελική απόφαση επήγε μια παρατα,
    διμηνη για να ετοιμαστούν του προγράμματος τα data
    σχέδιο σατανικό η λιμπιντο δεν δουλεύει
    κρύο πολύ, άγχος, το πράγμα δεν …σαλεύει

    (Αυτά είναι λίγο πολύ γνωστά εις τους περπατημένους
    οι Γερμανίδες έρχονταν το 60 κάθε καλοκαίρι
    γλώσσα του σώματος, ja, ja , ja!!! εις τα δικά μας μέρη
    οι νέοι μας έκαναν την δουλειά, sex Zimmer κάτω απ’ τ’ αστέρι
    …………………………………………………………………………
    Μετά σαν μεγαλώσανε οι βόρειες εκείνες
    το θέρος εκατεβαιναν πολλές με τους συντρόφους
    εκατασκηνωναν ελεύθερα, το καναν πίσω από τους λόφους
    μα και σε δωμάτια, βλέπεις η θερμοκρασία
    ήδη από τον Απρίλιο έχει την σημασία
    δια επιμηκύνσεις, διάρκειες, ποιότητα της στύσης
    άλλο στους -20 και ααααλλο να πη@@ξεις
    σε κυκλαδιτικο νησί, στην Κρητη ή στην Μανή….)

    Γι’ αυτό είμαι σίγουρος κάτι θα τους έχει μείνει
    και βλέπω με την παράταση κάτι καλό θα γίνει
    δια επιμηκύνσεις, διάρκειες, παγώματα δανείων
    να αρχίσει η ανάπτυξις ημών των νοτιονοτιων.

    (Απρίλης 2015)

    Εις το Γιούρογκρουπ παρέστην κι η Ζωή
    για να περιποιηθεί τον Wolfgang μ’ άδεια ειδική
    βόλτες τον επηγαινε εις το «Britzer Garten»
    πάρκο παραμυθένιο, για ρίμα… will erwarten
    κάθε Απρίλιο, που η φύση οργιάζει.
    μαστίγια, χειροπέδες,… και βοήθεια «αυτή με βιάζει»
    τα είχε πει ο Πιερ Πάολο εις το Σαλο
    και σαν ικανοποιήθηκε ακουστήκαν από τον Υπουργό:

    «Μύριες Καρυάτιδες σαν εσέ, ω δεύτερη Ασπασία
    μελαχρινές να αποστείλετε εδώ στην Γερμανία
    Αφέντρα, μου ιαθηκε πλήρως η …αναπηρία
    των ομολόγων δεκαετές το πάγωμα με τόση ευτυχία!»

    Χορός:

    Καλός ο Μαρξ, η Λουξεμπεργκ, η ρίμα δεν μου βγαίνει
    ο Ζιγκμουντ όμως τα’ λεγε εκεί εις την Βιέννη
    ο Βιλχελμ άκου ανθρωπάκο, την οργονη
    εσχάτως την ωκυτινη και την τεστοστερόνη!

    συνεχεία (θριαμβευτική)

    Μα ευθύς όταν οι οικονομικοί παράγοντες καλομαθαν
    ήθελαν κι άλλο οι ερωτύλοι/ες φώναξαν τον Στρως Καν
    τους πήγε σε κόκκινο χοτελ δίπλα εις το Στρασβούργο
    με εταίρες όλων των ειδών από το Λουξεμβούργο.

    Μόλις τομαθε αυτό ο Γιάννης Δραγασακης
    έλαβε κλήση τηλεφωνική ο Γιανης Θορυβακης
    «Ρε συ ΥΠΟΙΚ, πουλάμε μια ατσάλινη και μπέμπα*
    μειώνουμε προσωπικό, ασφάλεια και χλεμπα
    700 χήνες στοίχισε και συ ρε σπάταλε με τις φιλοξενίες
    εκτός των δαπανών θα βγουν …φωτογραφίες»

    Γ.Β.:«Μα έχω σχέδιο σκοτεινό εγώ… δεν συμμετέχω
    αλλά τις ροζ φωτο στα χέρια μου θα έχω
    αυτά είναι τα πυρηνικά, οι βλάκες αλλά νομίζαν
    λοξά τα έβλεπα πάντοτε ως Πύργος εις την Πιζαν»

    Όπως καταλάβατε είχαμε φαλιρίσει
    δύσκολη η παραμονή της χωράς εις την Δύση
    ως άλλοι Οδυσσσεις με ιδέα Βαρουφακι
    χορηγία εζητήσαμε για το ροζ το σκανδαλακι

    50 χήνες οι εφοπλιστές και 5 μόνον εταίρες 🙂
    30 οι βιομήχανοι, και 3 μόνον ημέρες
    για το όργιο το ομαδικό και για τον φωτογράφο
    οι πλούσιοι τσιγκούνηδες τι θέλω και τα γράφω ;
    ……………………………………………………………………

    Αυτό που ακολούθησε είναι υπεράνω
    ευθύς τα ελληνικά ομόλογα ανεβήκαν απάνω 🙂
    και να ουρά στο Ανάπτυξης για ξένες επενδύσεις
    μην υποτιμάτε τον Έλληνα είναι μην ξεκινήσει…..

    *θωρακισμένη BMW 700 χιλ.

  54. cronopiusa said

    και θυμήθηκα τον Λεώνικο

  55. Κορνεδάκι κανείς;

  56. Πάνος με πεζά said

    @ 54 : Χα ! Έχω ακριβώς τη ραδιοκονσόλα (μουζίκ-ντουλάπ) που φαίνεται στο βίντεο του Φοίβου! Γκρούντιχ του 1964, και λειτουργεί ακόμα….
    Ύστερα μας φταίνε οι Γερμανοί…

  57. sarant said

    Eυχαριστω για τα νεότερα!

    19 Πολύ καλή δουλειά έκανες. Βέβαια, για να σε κάνω τον ψείρα, το έργο γράφτηκε μεν το 1840 αλλά εκτυλίσσεται το 1820.

    20 Το βιβλίο έχει μεταφραστεί από κάποιον. Όταν το αγοράζω και το ξεκινάω, σκέφτομαι ότι θα βρω λάθη μακάρι και να το έχει μεταφράσει ο Θεός.

    44 Α, με πρόλαβε 🙂

  58. Παύλος said

    Ο Κηλαηδόνης κελαηδάει υπέροχα χωρίς να εκβιάζει.

  59. Spiridione said

    54. Σχετικά με τον άνεργο, το εισιτήριο και την καταδίκη του
    http://www.ende.gr/index.php/enimerosi/anakoinwseis/item/358-anakoinosi-gia-analithi-eidisi-epi-apofasis-dikastiriou-thessalonikis?utm_source=twitterfeed&utm_medium=facebook

  60. giorgos said

    Ενα τραγούδι παρηγοριά στήν βαρβαρότητα πού δυστυχώς ζούμε.

  61. Ανδρέας said

    «στα γαλλικά chanter σημαίνει τραγουδάω, και με -age σχηματίζονται ρηματικά ουσιαστικά (που πολλά έχουν περάσει και στη γλώσσα μας: μοντάζ, γκαράζ κτλ.)»

    σχετίζεται άραγε με την έκφραση «μου τό’πε ένα πουλάκι»;

  62. cronopiusa said

    59

    ¡¡¡Ευχαριστώ πολύ Spiridione!!!

    ΕΙΔΕΣ Η ΔΕΗ; Έκοψε 15.000 συνδέσεις ρεύματος (και σε λαϊκές συνοικίες) σε 10 ημέρες!

  63. sarant said

    61 Θα μπορούσε. Βέβαια, οι Γάλλοι δεν την έχουν, λένε (αν δεν κάνω λάθος) mon petit doigt m’a dit… (μου είπε το μικρό μου δάχτυλο…)

  64. Μαρία said

    Υπάρχει κι ο maître-chanteur, αντί του απλού chanteur εκβιαστή, μεταφραστικό δάνειο του γερμανού αρχιτραγουδιστή Meistersinger.

  65. Γιάννης Ιατρού said

    64:

    και

  66. sarant said

    Ναι, maitre-chanteur είναι και ο εκβιαστής και ο αρχιτραγουδιστής. Ενώ chanteur σκέτο ειναι μόνο ο τραγουδιστής.

  67. Μαρία said

    66
    Προϋπήρχε ο σκέτος, όπως φαίνεται και απ’ το κείμενο του Μπαλζάκ, με ποικίλες μάλιστα σημασίες.
    Αφού διαβάσεις το λήμμα του μετρ, αναζήτησε στο λεξικό την αργκοτική σημασία του Ιησού 🙂
    http://www.russki-mat.net/find.php?q=chanteur&l=FrFr&c=lem

  68. Γς said

    63:

  69. Γς said

    63:

    Την έχουν όμως οι άλλοι. Είναι λέει και ιδιωματισμός [οχι όμως και σε τα μας]:

    A little bird told me

    Επιτυχία του 1947. Την χρονιά που με κορόιδευε η νονά μου για το μαρτυριάρικο πουλάκι.
    [και σιγά μην την πίστευα]

  70. Βάταλος said

    Αγαπητοί κύριοι, επιτρέψατε και εις τον γέροντα Βάταλον ωρισμένας επισημάνσεις επί της παρούσης αναρτήσεως…

    1) Εκπλήττομαι που (μετά από 14 ώρας αναρτήσεως εις τον ουρανόν του Διαδικτύου) ούτε είς αναγνώστης του παρόντος Ιστολογίου ηθέλησε να επισημάνη πόσον βαθέως αντισημιτικόν έργον είναι αι «Χαμέναι Ψευδαισθήσεις» του Βαλζάκ. Δείτε τι λέγει η μνημειώδης Αντισημιτική Εγκυκλοπαιδεία της Οξφόρδης («ANTISEMITISM A HISTORICAL ENCYCLOPEDIA OF PREJUDICE AND PERSECUTION») (1η έκδοσις 2005) και θα καταλάβετε περί τίνος πρόκειται…

    https://books.google.gr/books?id=Tdn6FFZklkcC&pg=PA54&lpg=PA54&dq=Balzac+on+jews&source=bl&ots=qLZtscBI-O&sig=MhHj7Yy1IKteV2LiqKzucTHWu_M&hl=el&sa=X&ved=0CCcQ6AEwAWoVChMIlOCCmamJyQIViFsUCh0TxQa_#v=onepage&q=Balzac%20on%20jews&f=false

    2) Προφανώς, ο ρέκτης κ. Σαραντάκος και οι εκλεκτοί αναγνώσται του δεν έχουσι κάν ξεφυλλίση τον Βαλζάκ, ειδάλλως θα έσπευδον να επισημάνουν ενταύθα τον άκρατον αντισημιτισμόν του μεγάλου Γάλλου μυθιστοριογράφου. Ο γέρων Βάταλος δεν τολμά κάν να παραθέση ωρισμένα αποσπάσματα των «Χαμένων Ψευδαισθήσεων» διά να μή παρεξηγηθή και δεχθή νέαν αδικαιολόγητον κιτρίνην κάρταν. Θα περιορισθή, λοιπόν, να αναρτήση έν μόνον (το πλέον ανώδυνον…) απόσπασμα των (όντως αριστουργηματικών) «Χαμένων Ψευδαισθήσεων» εις το γαλλικόν πρωτότυπον και εις την αγγλικήν μετάφρασιν και όσοι πιστοί ας αναγνώσουν τα υπογεγραμμισμένα αποσπάσματα και ας φρίξουν

    http://www.ibibliotheque.fr/illusions-perdues-honore-de-balzac-bal_illusions/lecture-integrale/page386

    3) Οι Αμερικανοί (με τους οποίους – ως γνωρίζητε – σχετίζομαι εδώ και 55 έτη) αμέσως μόλις η 17 Νοέμβρη προέβαλε από τας προκηρύξεις της εκτεταμένα αποσπάσματα έργων του Βαλζάκ (και δή των «Χαμένων Ψευδαισθήσεων») αμέσως κατάλαβαν πόσον Αντισημιτικόν τυγχάνει το Ρωμέικον Αντάρτικον Πόλεων! Αντιθέτως, εδώ εις το Ρωμέικον, ουδείς έκαμε αυτήν την επισήμανσιν, διότι ουδείς είχε πράγματι αναγνώσει τον βαθέως αντισημίτην Βαλζάκ! Τόσον κάφροι είμεθα, αγαπητοί μου Ρωμιοί… Ρίψατε μίαν ματιάν εις το βιβλίον των συγκεντρωμένων προκηρύξεων της 17 Νοέμβρη που εξέδωσε προ ετών ο μακαριστός ελληνολάτρης Οδυσσεύς Χατζόπουλος του «Κάκτου» και θα αντιληφθήτε πόσον μεγάλην λατρείαν έχουσι οι Ρωμιοί αντάρται πόλεως εις τον Βαλζάκ, τον οποίον «τσιτάρουν» συνεχώς…

    4) Περαίνων, ο γερο-Βάταλος απεφάσισε να σάς προσφέρη την μνημειώδη Αντισημιτικήν Εγκυκλοπαιδείαν της Οξφόρδης που ανέφερα εις την αρχήν του σχολίου, προκειμένου να γνωρίζητε επακριβώς ποίοι Μεγάλοι Συγγραφείς είναι Αντισημίται και να μή υποπέσετε εις την παγίδα που έπεσεν ο ρέκτης κ. Σαραντάκος

    http://www.docdroid.net/JZ4C6hr/richard-s-levy-antisemitism-a-historical-encyclopedia-of-prejudice-and-persecution-2-volumes-oxford-2005.pdf.html

    Μετά πάσης τιμής
    Γέρων Βάταλος
    πρώην Ρωμιός, πάντοτε Έλλην και ουδέποτε κάφρος

  71. Γς said

    69:

    Μου τό’πε ένα πουλάκι

    «Μαμαδίστικη χαριτωμενιά, που χρησιμοποιούμε όταν δεν θέλουμε να «δώσουμε» τον ρουφιάνο, που μας κελάηδισε μια πληροφορία»

  72. sarant said

    70 Με τη διαφορά ότι το αντισημιτικό απόσπασμα που ξεχώρισες δεν μπορούμε να το θεωρήσουμε αντιπροσωπευτικό των απόψεων του ίδιου του συγγραφέα, αφού ο Μπαλζάκ το βάζει στο στόμα του (έστω μεταμφιεσμένου) κακοποιού Βωτρέν. Όχι ότι θα ήταν περίεργο να έχει ο ίδιος τέτοιες απόψεις απηχώντας το κλίμα της εποχής. Μπορείς να βρεις αντισημιτικές θέσεις στον Παπαδιαμάντη και τον Ροΐδη.

  73. cronopiusa said

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: