Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Από μικρός στα γράμματα (Γιώργος Κοτζιούλας)

Posted by sarant στο 11 Σεπτεμβρίου, 2016


Καθώς αύριο ανοίγουν τα σχολεία, ταιριάζει θαρρώ το σημερινό μας λογοτέχνημα να αναφέρεται στα σχολικά χρόνια -και νομίζω πως επίσης ταιριάζει να βάλω ένα εκτενές απόσπασμα από την αρχή ενός παραγνωρισμένου έργου που το θεωρώ εξαιρετικά ενδιαφέρον αλλά και το αγαπώ πολύ: εννοώ το αυτοβιογραφικό αφήγημα «Από μικρός στα γράμματα», του αγαπημένου μου Γιώργου Κοτζιούλα, κι ας είναι η σημερινή δημοσίευση φόρος τιμής και για τα 60 χρόνια από τον πρόωρο θάνατό του, που είχαμε την επέτειό τους πριν από δώδεκα περίπου μέρες.

Ο Κοτζιούλας δεν ευτύχησε να δει τυπωμένο σε βιβλίο το «Από μικρός στα γράμματα». Το έγραψε το 1948 και ήθελε να το εκδώσει, αλλά τα τυπογραφικά ήταν πολλά για τα χρονίως στενεμένα οικονομικά του. Έτσι, τελικά, αφού οι προσπάθειες δεν ευδοκίμησαν, κατέληξε να το δημοσιεύσει σε 16 συνέχειες, στο περιοδικό Ηπειρωτική Εστία το 1953-54. Στη συνέχεια, το έργο συμπεριλήφθηκε στον Β’ τόμο των Απάντων του ποιητή (Δίφρος, 1957) που εκδόθηκαν μετά τον θάνατό του. Επίσης εκδόθηκε αυτοτελώς σε έκδοση Βαρσοβίας από και για τους πολιτικούς πρόσφυγες -έτσι εκπληρώθηκε η επιθυμία του ποιητή.

Διάλεξα να παρουσιάσω σήμερα αποσπάσματα από τις δύο πρώτες ενότητες του βιβλίου (που συνολικά αριθμεί εννέα ενότητες). Στο τέλος εξηγώ κάποιες λέξεις. Σας παροτρύνω να διαβάσετε ολόκληρο το αφήγημα, που υπάρχει στον παλιό μου ιστότοπο, σε πληκτρολόγηση και επιμέλεια της φίλης μας της Μαρίας.

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟ

Ο πρώτος μου δάσκαλος ήταν ο πατέρας. Αυτός μου πρωτόδειξε τυπωμένα τα γράμματα, αρχίζοντας βέβαια απ’ τα πιο εύκολα, και μ’ έμαθε να τα προφέρω, να τα συλλαβίζω. Αλλά εκείνο που του χρωστάω περισσότερο είναι πως πήρε με το δουλευτάρικο, τριχωτό χέρι του το δικό μου το άμαθο, το δισταχτικό και με δίδαξε πώς να γράφω. Καθώς ο ίδιος, παρ’ όλη τη λιγοστή μόρφωσή του, έγραφε προσεχτικά και κανονικά, μ’ έναν τύπο δικό του, ευανάγνωστο κι ελκυστικό, πήρα απ’ αυτόν τη συνήθεια του λεπτού και ωραίου γραψίματος, έτσι που με τον καιρό να γίνω σχεδόν καλλιγράφος και ν’ ακούσω γι’ αυτό όχι λίγους επαίνους στη ζωή μου. Μα για την καλλιγραφία του πολυσπουδαγμένου γιου ευθυνόταν ο λιγογράμματος πατέρας, με τις δυο ή τρεις τάξεις του δημοτικού.

Δε μάθαιναν πολλά γράμματα στον καιρό του∙ πολλοί μάλιστα, της ίδιας ηλικίας μ’ αυτόν, δεν ήξεραν ούτε να βάλουν την υπογραφή τους. Κι όταν τους πήραν αργότερα στο στρατιωτικό ή όποτε παρουσιάζονταν στο δικαστήριο, δήλωναν σαν το φυσικότερο πράμα: αγράμματος. Το καταλάβαιναν και μόνοι τους πως αυτό δεν ήταν σωστό, ίσως να ντρέπονταν κιόλας κατά βάθος, μα δε μπορούσαν πια να το διορθώσουν. Κι αν η αμορφωσιά τους έμοιαζε μ’ ένα είδος αναπηρία, ήταν πολλοί γύρω τους που έπασχαν από το ίδιο σακατλίκι. Στο κάτω κάτω παρηγοριόνταν μονάχοι τους λέγοντας: «Δε βαριέσαι! Σάματι θα γίνω γω παπάς ή γραμματικός;» Σ’ αυτές τις δύο κατηγορίες ήταν απαραίτητα τα γράμματα, οι άλλοι μπορούσαν να κάμουν και χωρίς αυτά.

Το ’ριχναν όξω λοιπόν επαναλαμβάνοντας διασκεδαστικά το εύθυμο στιχάκι, που το ξέραν ακόμα κι οι γυναίκες και το ’λεγαν σαν παροιμία ή σαν ξόρκι:

Άλφα βήτα
κόψι πίτα,
φάι κι ισύ,
δο μ΄κι μένα!

Ως εκεί έφταναν οι πνευματικές γνώσεις των περισσότερων, αντρών και γυναικών. Σε μερικούς είχε μείνει, σα μακρινή ανάμνηση παλιάς διδαχτικής μεθόδου, από τότε που τα μάθαιναν απόξω κι ανακατωτά, και το εξής μνημοτεχνικό, ένα είδος κινέζικα:

Άλφα – ω
βήτα – ψι
γάμα – χι…

Οι δάσκαλοι τότε ήταν σπάνιο δείγμα, κι αν έβγαινε κάπου κάπου κανένας, δε θα ’ρχόταν να φάει ψωμί στα δικά μας φτωχοχώρια, σ’ εκείνο το έρμο καυκί ανάμεσα Τζουμέρκου και Ξεροβουνιού, που έχει κατακάτσει φαίνεται από παμπάλαια γεωλογική καθίζηση, για να τυραννιούνται από γεννητάτη φτώχεια οι κάτοικοί του. Τα πρώτα γράμματα τα δίδασκαν οι παπάδες, σαν οικογενειακό τους προνόμιο, σα μυστικό του σιναφιού τους, στους γιους τους που θα κληρονομούσαν το επάγγελμα, στοιχεία απ’ το Χτωήχι και το Ψαλτήρι που τα ’χαν μάθει με κόπο κι οι ίδιοι, υπηρετώντας κανέναν καλόγερο κοντινού μοναστηριού. Ο πρώτος κοινοτικός δάσκαλος που ξέπεσε στα μέρη μας (τα χωριά μας δεν είχαν ξαγοραστεί ακόμα απ’ τον Αφέντη) ήταν κάποιος Τσαπαδόντης, που αξίζει να πούμε γι’ αυτόν μερικά.

Ο Τσαπαδόντης δε λεγόταν έτσι πραγματικά, μα χρωστούσε το παρατσούκλι στα δόντια του, μεγάλα τάχα σαν τσαπιά. Θα ήταν κακόθωρος, φαίνεται, νομίζω πως είχε και κάποια κουτσαμάρα, έτσι που προκαλούσε την αποστροφή και τον τρόμο στ’ ανυπόταχτα της εποχής εκείνης παιδιά.

Επειδή δεν είχαν διαθέσιμο χτίριο για σκολειό, τα μάζευε σ’ ένα παρεκκλήσι, απ’ αυτά που λειτουργιούνται μια φορά το χρόνο, στη μνήμη του αγίου τους, κι εκεί προσπαθούσε να «τους γιομίσει το κεφάλι» με κρανίσιες βέργες, με τσουκνίδες στα χέρια, με γονατίσματα απάνω σε χαλίκια, με κλεισίματα μες στην εκκλησιά και άλλα μεσαιωνικά μαρτύρια. Οι πιο πολλοί δεν άντεχαν και με πρώτη ευκαιρία το σκάγαν, για λίγο ή για πάντα. Πιο τυχεροί ήταν όσοι έκαναν υπομονή στο δάρσιμο, στις κλωτσιές και στα βρισίδια του μανιακού δασκάλου τους, του διαστρεμμένου Τσαπαδόντη, ώστε πρόφταιναν, πριν φύγουν, να έχουν μάθει να χαράζουν «δυο κλίτσες» στο χαρτί και να ξέρουν να κάνουν ένα λογαριασμό της προκοπής.

Η αλήθεια είναι πως τη φυσική φυγοπονία των ακαλλιέργητων μαθητών και την τάση τους γι’ ανταρσία μπροστά στον τύραννο παιδαγωγό, που η συναίσθηση της δυσμορφίας του τον έκανε ακόμα χειρότερο, αυτές όλες τις κακές προϋποθέσεις τις διευκόλυνε αρκετά κι η ανοχή των μανάδων με τις ανάγκες του σπιτιού. «Δεν το ’χω ’γώ το παιδί μου να μου το σκανιάζει ο αντίχριστος», έλεγαν οι νοικοκυράδες με μίσος για το δάσκαλο. Δεν τα πονούσαν μονάχα, τα χρειάζονταν κιόλας. Τα είχαν βοηθούς στις δουλειές τους, στα γίδια, στα χωράφια, παντού. Οι άντρες έλειπαν, δούλευαν, και τα παιδιά ήταν χρήσιμα από έξι-εφτά χρονών. Τις καλοκαιρινές διακοπές αντικαθιστούσαν τους μεγάλους. Αλλά και τις καθημερινές δεν τ’ άφηναν έτσι τις διαθέσιμες ώρες. Όταν λοιπόν οι μεγάλοι έβλεπαν πως προτιμούσαν και τα ίδια να λείψουν από το βάσανο του σχολειού, τα ’κοβαν από κει μια ώρα αρχύτερα, για να γίνουν γιδάρηδες ή τεχνίτες ή σκαφτιάδες, σαν τους πατεράδες τους.

Ο πατέρας μου, αντίθετα προς όλους σχεδόν τους άλλους χωριανούς, είχε από φυσικού του μεράκι για γράμματα και δεν έχανε την ευκαιρία να κάνει συντροφιά πρόσωπα ανώτερά του, προπαντός γραμματισμένους.

Ένας απ’ αυτούς ήταν κι ο δάσκαλος ο Καράμπαλης, που υπηρετούσε στο γειτονικό χωριό, αν και καταγόταν απ’ αλλού, πέρα απ’ το ποτάμι. Δεν ξέρω πώς είχε ριζώσει εκεί κι έμεινε ως τα τέλη σχεδόν της ζωής του, συνταυτισμένος με τα λαδάσκια, με τους σπληνιάρηδες, όπως τους παραγκωμιάζαν οι δικοί μας τους κατοίκους αυτού του χωριού, επειδή είχε βρουτσίλια, μέρη πολύ νοτερά, και τους έπιαναν συχνά θέρμες, κιτρίνιζαν απ’ την αδυναμία. Κρυφοί όπως ήταν, γεμάτοι κρυψίνοια και αντιζηλία μεταξύ τους, είχαν ισόβιες διαφορές και ο δάσκαλος, κοντά στην κύρια υπηρεσία του, πρόσφερε κι άλλην, όχι λιγότερο σπουδαία γι’ αυτούς: να συντάσσει μηνύσεις. Ήξερε και τις σκάρωνε μια χαρά, έτσι που να μη μπορείς να ξεφύγεις από τις πλεχτάνες της δικονομίας του. Επειδή τον είχαν όλοι ανάγκη, καταφεύγοντας σ’ αυτόν με κάθε μυστικότητα, προσποιούνταν πως δεν ήξεραν ποιος ήτανε ο συντάχτης της μήνυσης του αντιδίκου και δεν τον πείραζαν αυτόν, τον είχαν σαν ένα είδος ουδέτερο έδαφος, βγάζοντας τα μάτια μεταξύ τους και μην απολείποντας ποτέ από τα δικαστήρια. Νομίζω μάλιστα πως ο δάσκαλός τους απασχολημένος να πλουτίζει τις γνώσεις του με τα πολύπλοκα της δικολαβίας, που έβρισκε κιόλας κάποια κρυφή ηδονή σ’ αυτά, δεν είχε καιρό, δεν τον τραβούσε να καταγίνεται με τη δασκαλική.

Απ’ τις πολλές φορές που ερχόταν ο Καράμπαλης – Θεός σχωρέστον! – μουσαφίρης στο σπίτι μας και κουβέντιαζαν με τον πατέρα μου δίπλα στη γωνιά, κάποτε ο τελευταίος έφερε την κουβέντα γύρου σ’ εμένα που στεκόμουν περίεργος και άκουγα με σεβασμό, πρωτότοκος της φαμίλιας, πεντέξι χρονών. Ο Καράμπαλης, κιτρινοπρόσωπος κι αυτός σαν τους ξενοχωριανούς του, με κοίταξε μ’ εκείνο το κρύο του βλέμμα πίσω απ’ τα γυαλιά και για να φανεί, καταλαβαίνω, υποχρεωτικός με κάλεσε κοντά του. Πλησίασα όλο δισταγμούς, μ’ εκείνο το μίγμα συστολής και καμώματα που έχουν τα παιδιά.

Ο Καράμπαλης έβγαλε απ’ την τσέπη του ένα μολύβι και χαρτί, πήρε απ’ τη «θουρίδα» μας ένα παλιό μεταφρασμένο Βαγγέλιο με πέτσινο ντύμα για ν’ ακουμπάει, και άρχισε τη μύησή μου στα θαυμαστά της παιδείας.

– Το βλέπεις αυτό που ζωγράφισα εδώ; Με τι μοιάζει; Δε σου πάει στο νου, ε; Να στο πω εγώ. Είναι σαν αγκίστρι, σαν αυτό που ψαρεύουν στο ποτάμι, τα ξέρεις. (Δε τα ’ξερα καθόλου, γιατί ο Άραχθος μας έρχονταν λίγο μακριά και δεν ψάρευε κανένας απ’ τους δικούς μου.) Αυτό λοιπόν – συνέχισε ο Καράμπαλης – είναι το ι, το γιώτα.

Δεν τολμούσα όμως να τον ρωτήσω∙ ποιο ήταν απ’ τα δυο: το ι ή το γιώτα;

Έπειτα σχεδίασε ένα στρογγυλάδι.

-Αυτό πάλι με τι μοιάζει; (Πάλι δεν ήξερα, τα είχα σα χαμένα.) Αυτό είναι σαν την κουλούρα που ζυμώνει η μάνα σου (και μου έδειξε πραγματικά το ψωμί που ζυμωνόταν εκείνη τη στιγμή στο σκαφίδι.) Λέγεται ο, όμικρον. Τα δύο μαζί κάνουν ίο. Κατάλαβες;

Ξεροκατάπια απ’ την αμηχανία μου.

-Πρόσεξε τώρα, συμπλήρωσε αμείλιχτος ο ζόρικος μουσαφίρης μας. Θα σου φκιάσω μια κουλούρα κι ένα αγκίστρι μαζί. Αυτό είναι το άλφα. Έχουμε λοιπόν και λέμε: ίο, ία… Πες τα κι εσύ. Έλα μη ντρέπεσαι.

Το κεφάλι μου είχε γίνει σαν καζάνι, δε μπορούσα να σταθώ στα πόδια απ’ την ταραχή μου. Στ’ αυτιά μου σφυροκοπούσαν ακατανόητοι ήχοι: ίοία. Ανάθεμα τα γράμματα!

Φαίνεται πως ο Καράμπαλης με λυπήθηκε, ή βαρέθηκε ίσως, και μ’ άφησε κείνη τη φορά.

(…)

Εκείνον τον καιρό, με τις επιστρατεύσεις, το χωριό μας είχε μείνει χωρίς δάσκαλο. Κι ούτε ήταν ελπίδα να ’ρθει κανένας από πουθενά. Μια μέρα όμως παρουσιάζεται, στα καλά καθούμενα, ένας νέος καλοντυμένος, σωστός λιμοκοντόρος, που δήλωσε στο μεσοχώρι πως ήταν δάσκαλος σταλμένος απ’ το Υπουργείο κι έβαλε να βαρέσουν την καμπάνα για να συναχτούν τα παιδιά.

Κινήσαμε απ’ τους μακρινούς μαχαλάδες μας και πήγαμε να ιδούμε τον καινούριο δάσκαλο. Πέρασαν χρόνια πολλά από τότε και δε θυμούμαι καλά. Πάντως η εντολή που έδωσε ήταν αυτή:

-Να πείτε στις μανάδες σας να σας δώσουν λεφτά για βιβλία. Οι μεγάλοι να πάρουν κι από ένα τετράδιο, οι μικροί από μια πλάκα να γράφουν. Όποιος δε φέρει λεφτά να του αγοράσω, δεν έχει να πατήσει στο σκολειό. Τ’ ακούσατε καλά; Έτσι να πείτε στις μανάδες σας…

Όρισε και το ποσό, αρκετό για κείνα τα χρόνια, και θαρρώ ίδιο για όλους, ξεκομμένη ταρίφα. Πήγαμε στα σπίτια μας, επιμείναμε στις γυναίκες και κείνες, απ’ τις οικονομίες που είχαν κάμει πουλώντας αυγά στο γυρολόγο, αντίς ν’ αγοράσουν κερί για την εκκλησιά ή μαντήλια για το κεφάλι τους, μας έδωσαν τα λιανώματα δεμένα καλά σε κανένα ρεντζοπάνι, να μην τα χάσουμε στο δρόμο, κι εμείς τα παραδώσαμε σχεδόν μ’ ευλάβεια στο νεόφερτο δάσκαλό μας.

Εκείνος κατέβηκε στο παζάρι, στη Φιλιππιάδα, ν’ αγοράσει μόνος του τα όργανα του φωτισμού μας, αλλά έκαμε καλά και δεν ξαναγύρισε στο χωριό. Περιμέναμε δυο τρεις μέρες, περιμέναμε μια βδομάδα να έρθει ο δάσκαλος και τότε κατάλαβαν οι χωριανοί πως ο δάσκαλος ήταν απατεώνας, απ’ αυτούς που μαζεύουν τα λεφτά του κοσμάκη με ψευτιές. Πρωτύτερα όμως δε βρέθηκε κανένας που να του κόβει λιγάκι, για να ζητήσει απ’ τον ψευτοδάσκαλο το διορισμό του ή άλλο χαρτί, πώς τον λένε τουλάχιστο. Τόση αθωότητα βασίλευε ακόμα σ’ εκείνα τα χωριά.

Αφού κάηκαν οι χωριανοί μου απ’ τον ξένο, αποφάσισαν να βάλουν δικό τους άνθρωπο στο σχολειό, έστω με λιγότερα γράμματα. Διάλεξαν λοιπόν ένα παιδαρέλι, το γιο του Κώτσιου Παπά, αγγόνι του παπα-Γιωργάκη, που είχε μάθει κάμποσα απ’ τον παπούλη του, καθώς κι απ’ τον πατέρα του, που έκανε τον αριστερό ψάλτη στην εκκλησία μας, βοηθώντας τον παπά στη λειτουργία. Κάτι κανόνισαν να του δίνουν, σε είδος νομίζω, «γέννημα», παραπέρα στις σοδειές, μαζί με το παπαδικό.

Έτσι ο Γιώργος του Κώτσιου Παπά ανάλαβε τα καθήκοντα του δασκάλου. Θα ’ταν ως δεκαοχτώ δεκαεννιά χρονών, αλλά το ψηλό μπόι τον έκανε να φαίνεται στα μάτια μας πιο μεγάλος. Εξόν απ’ το ανάστημα επιβαλλόταν με τη δυνατή του φωνή, με τους απότομους, ζωηρούς τρόπους του και με τα κατσαρά του μαλλιά που ξεπετιόνταν σαν του τσαλαπετεινού.

Όλα αυτά τα προσόντα χρειάζονταν εκεί με το παραπάνω, γιατί αλλιώς θα του έπαιρναν τον αέρα οι μαθητές του, που μερικοί απ’ τα ψηλώματα, τη συνοικία του βουνού, τον έφταναν στα χρόνια και στην αξιάδα. Γι’ αυτό ο νέος δάσκαλος φυλαγόταν να μην απλώνει χέρι απάνω τους, ούτε να τους αποπαίρνει στα βρισίδια, παρά όταν έρχονταν αδιάβαστοι (κι αυτό γινόταν συχνά), προτιμούσε να δίνει τόπο της οργής του μπροστά σ’ εκείνους τους ανυπόταχτους γιδοβοσκούς. Απεναντίας μάλιστα προσπαθούσε να τους καλοπιάσει, επιζητώντας τη συμμαχία τους κι εξαντλώντας την αυστηρότητά του σ’ εμάς τους μικρούς.

-Ε, χοντροκέφαλοι! μας φώναζε. Εσείς θέλετε ξυλιές για να γιομίσει το ξερό σας…

Στις μικρότερες τάξεις έβανε από έναν μεγάλο μαθητή, είδος επόπτη, είδος σωφρονιστή, με απεριόριστα δικαιώματα στην τιμωρία των μαθητών. Αυτοί οι ανεξέλεγκτοι τοποτηρητές μάς άστραφταν σφαλιάρες, «ασφανταλιές», «πισωκεφαλιές» για το τίποτε. Οι «φούσκοι» και οι «μπάτσες» ήταν η κυριότερη ένδειξη του βαθμού και της εξουσίας τους. Μονάχα ένας δε μας έδερνε άδικα, κι αυτός ήταν ο ταχτικός βοηθός του δασκάλου, ο επιμελής μαθητής του. Είχε μια έκφραση νοημοσύνης στο πρόσωπό του, κι αυτόν, μπορεί να πει κανείς, τον σεβόμασταν.

(…)

Ο ΠΑΡΑΞΕΝΟΣ ΚΕΦΑΛΟΝΙΤΗΣ

Τι αέρας ανάποδος, ποια φουρτούνα οργισμένη τον έριξε εκείνον τον άμοιρο νησιώτη στ’ απόκεντρα, στ’ απάτητα χωριά μας, που έπρεπε να περπατήσεις εδώθε μια μέρα για να φτάσεις σε δημόσιο δρόμο; Εκεί, εξόν απ’ τους ντόπιους που ήταν ριζωμένοι στο χώμα τους σαν τα δέντρα και τα κοτρόνια του τόπου, κανένας ξένος δεν πατούσε ποτέ. Οι μόνες αρχές που μας είχε στείλει το κράτος ήταν η χωροφυλακή: κάτι Κρητίκαροι με φουσκωτές βράκες και μαύρο κεφαλοπάνι, με βούρδουλα στο χέρι, σ’ έπιανε τρόμος να τους βλέπεις, μόλο που οι περισσότεροι ήταν ήρεμοι ανθρώποι. Κοντά στους χωροφυλάκους γνοιάστηκαν τότε να μας στείλουν και δάσκαλο, αφού ο δικός μας, ο βαλμένος από την κοινότητα, είχε φύγει με τους κληρωτούς.

Έτσι λοιπόν μας ήρθε ο δάσκαλος ο Κεφαλονίτης.

Πού να ήταν τάχα, σε ποιο μέρος της γης, αυτή η Κεφαλονιά; Στο σχολειό μας, που εξακολουθούσε να βρίσκεται μες στο παρεκκλήσι του Αηνικόλα, δεν είχαμε βέβαια χάρτη, ούτε ήμασταν τόσο πολύ προχωρημένοι στη Γεωγραφία, για να ξέρουμε πού έπεφτε αυτό το νησί. Όμως θα βρίσκονταν πολύ μακριά, στα πέρατα του κόσμου, αφού κανένας δικός μας δεν είχε φτάσει εκεί, ούτε άλλος από κει μας ξανάρθε ποτέ.

Και να τώρα που ξεφύτρωσε στο χωριό μας τούτος ο Κεφαλονίτης.

Ήταν άμαθος από τέτοια μέρη, δεν ήξερε καλά καλά να περπατήσει. Το χωριό μας έρχονταν κατηφοριά κι είχε όλο κακοτοπιές. Πριν από λίγα χρόνια βούλιαξε κιόλας και η εικόνα που θα παρουσίαζε σ’ έναν πρωτόφερτο δε θα ’ταν καθόλου ευχάριστη. Μέρες, βδομάδες έκανε ο καινούριος δάσκαλος να το συνηθίσει, γιατί, λέει, του ’ρχόταν σκοτούρα!

Μα ήταν κι ένα άλλο χειρότερο που τον πιλάτευε κει στη μοναξιά. Τα παιδιά δεν άργησαν να το μάθουν και το λέγαν αναμεταξύ τους σα να μην το πίστευαν:

-Ο δάσκαλος ο Κεφαλονίτης σκιάζεται τα σκυλιά…

Και όποτε τον καλούσαν στα σπίτια, δίσταζε πολύ να πάει μουσαφίρης.

-Ε, ε! φώναζε από παραπέρα με τη συρτή, αστεία φωνή του. Δέστε το σκύλο σας να περάσω!

Όλοι έκαναν γούστο, κρυφογελούσαν μαζί του, γιατί ο φόβος του φαινόταν αλήθεια κωμικός. Να βλέπεις έναν κοτζάμ άντρα με μπαστούνι στο ένα χέρι, με πέτρες στο άλλο, να στέκεται στην άκρη της ρούγας φωνάζοντας στις απορημένες νοικοκυράδες να δέσουν τα σκυλιά τους, τους φύλακες των σπιτιών, που μονάχα όταν έπαιρναν να ψωμώσουν οι ρόκες τα περιόριζαν με τριχιές μερικά, όσα είχαν το κακό συνήθειο να τρων, σαν τα γιδερά ή τις γελάδες, καλαμπόκια, και τώρα ετούτος να θέλει να βάλει τάξη στους ανθρώπους και στα ζωντανά, ε, αυτό ήταν ένα θέαμα, ένα άκουσμα που δεν είχε ξανασταθεί στα χωριά μας.

Εμείς που ήμασταν ανήλικα ακόμα, λιανόπαιδα, μαξούμια, δε μας ίδρωνε τ’ αυτί από τέτοια. Τραβάγαμε ίσια στο σπίτι του αλλουνού, οπλισμένοι με πέτρα ή με ραβδί, μακάρι και να ’χε ζαβό σκυλί ή από κείνα τα μουλωχτά, τα κρυφόσκυλα, που σου ρίχνονται χωρίς να το περιμένεις. Ακόμα κι αν το παρακινούσε με προτροπές «πάρτο, μωρέ!» το παιδί του σπιτιού, θέλοντας να δοκιμάσει τη δική σου αντρειά, ήταν ζήτημα τιμής για σένα να μη σταματήσεις. Εξ άλλου είναι παρατηρημένο από όλους πως το σκυλί κυνηγάει μονάχα όποιον το φοβάται. Αυτό έχει τα δόντια, εσύ το ξύλο, το λιθάρι. Αλλά και να σε δαγκώσει λίγο, τι θα πάθεις; Θα τρέξουν κάμποσες στάλες αίμα.

Μα ο Κεφαλονίτης, μ’ όλα τα γράμματα που είχε μάθει, αποδειχνόταν ανήξερος σ’ αυτά, κατώτερός μας.

-Να προσέχετε από τους σκύλους, μας συμβούλευε κι εμάς σοβαρά. Μπορούν να σας κάνουν κακό, πιάνουν λύσσα.

Τόσα χρόνια δεν έπαθε κανένας από λυσσασμένο σκυλί και τώρα θα βάναμε τέτοια έγνοια στο κεφάλι μας; Άσ’ τον να λέει.

Ο ίδιος, όποτε πήγαινε σε σπίτι, ακολουθώντας πάντα κανέναν χωροφύλακα ομοτράπεζο ή τον ίδιο το νοικοκύρη για οδηγό, έβανε πάντα να δέσουν το «σκύλο» για όση ώρα θα έμενε κει, φοβόταν ακόμα και τα κουτάβια, που δεν ήξεραν ν’ αλυχτήσουν καλά, που κλάφνιζαν έτσι στον αέρα.

-Πωπώ, μαντρόσκυλα! έλεγε για τα πιο συνηθισμένα, τα πιο άκακα σχεδόν.

Για να μην έχει μπερδέματα μαζί τους, προτιμούσε να κάθεται στην κατοικία του, στο κέντρο του χωριού, δίπλα απ’ την αστυνομία και τα μαγαζιά, εκεί που δεν είχαν βέβαια καμιά θέση τα σκυλιά, εκείνα είχαν τη δουλειά τους, το καθένα κοντά στο κονάκι του.

 

Ακούγοντας όμως για κατοικία του δασκάλου, μην πάει ο νους σας σε τίποτε το ξεχωριστό! Κοιμόταν απλούστατα μες στο σχολειό, δηλαδή στο παρεκκλήσι, επειδή κανένα σπίτι στο χωριό δεν είχε διαθέσιμη κάμαρα να του παραχωρήσει. Έτσι κι αυτός το έπιασε στα δυτικά της εκκλησιάς, στην απάνω μεριά, το «γυναίκειο», όπου ανέβαινε κανείς με τρία τέσσερα σκαλοπάτια. Στην πλακόστρωτη εκείνη εξέδρα, να πούμε, είχε ένα κουτσοτράπεζο, χωρίς συρτάρι, για γραφείο, μ’ ένα σκαμνί απ’ το μπακάλικο για κάθισμα και κάτι παλιοσάνιδα παραπέρα, με κοτρόνες από κάτου, που του χρησίμευαν για κρεβάτι. Ο πρόχειρος κοιτώνας του με όλο το νοικοκυριό – μια τέντζερη κι ένα καπάκι, καθώς και το τσουκάλι για νερό – ήταν εκτεθειμένα στην κοινή περιέργεια.

Όταν του πηγαίναμε καμιά φορά απ’ το σπίτι μας γάλα «γλυκό», αβάρετο, σε καμιά μπουκάλα βουλωμένη με γούτσι, ο δάσκαλος μας έλεγε:

-Άδειασ’ το μέσα στο πιάτο!

Λέγοντας πιάτο εννοούσε ο καψερός το χαλκωματένιο καπάκι.

-Εσύ δεν είσαι για γράμματα, έλεγε πάλι σε κανέναν αμελή. Θα πω του πατέρα σου να σε στείλει να φυλάς γουρούνια…

Μα από γουρούνια εμείς δεν είχαμε ιδέα, δεν είχαμε δει στα μάτια μας ποτέ, γιατί τέτοιο ζώο δεν το σήκωνε ο τόπος μας, δεν είχε με τι να το θρέψει. Μας ήταν αρκετή τιμωρία το να φυλάμε τα γίδια, όπου μας έστελναν οι δικοί μας, όποτε δεν είχαμε μάθημα.

(…)

ΕΡΧΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ

 

Κάθε ξένος δάσκαλος που διορίζονταν στο χωριό μας φρόντιζε να φύγει το γληγορότερο από κει. Θα ’πρεπε να μην έχει κανέναν προστάτη ή να τον κυνηγάει κάποιος με πείσμα, για να μην μπορέσει να μετατεθεί κάπου αλλού. Και πώς να ζήσει αλήθεια ένας ξενοφερμένος σ’ εκείνα τα κακοτόπια, όπου οι άνθρωποι δε χόρταιναν ούτε ψωμί; Δάσκαλος απ’ άλλο μέρος δε μπορούσε να φάει τη δική μας μπομπότα. Γι’ αυτό έστελνε να του φέρουν «χάσικο», αγοραστό ψωμί, απ’ το παζάρι, μαζί με τους χωροφυλάκους. Μα ώσπου να το φέρει ο αγωγιάτης απ’ την Άρτα, το καρβέλι ξεραίνονταν στο δρόμο, γινόταν κεραμίδα. Έπειτα ήταν και το ζήτημα της κατοικίας, που δεν περίσσευε ακόμα δωμάτιο πουθενά, για να μείνει ο δάσκαλος.

Στο μεταξύ ο πάρεδρος του χωριού μας, ένας γέρος βαθύς, παλιός μπακάλης, που του έστελνε μπιλιέτα ο βουλευτής και που κατέβαινε στην πολιτεία τρεις τέσσερις φορές το χρόνο, με το να διαχειρίζεται τα επιδόματα που έπαιρναν οι οικογένειες των στρατευσίμων, έπαιρνε, λέγαν, κι αυτός το μερίδιό του και φαίνεται πως είχε γλείψει τα δάχτυλά του, έβαλε κι έχτισε στη μέση του χωριού ένα μεγάλο οίκημα, κούλα σωστή, μ’ ανώγια και κατώγια, το πάνω να ’ναι για σκολειό, το κάτω για μαγαζιά με την αστυνομία κολλητά και παραδίπλα το κοινοτικό γραφείο. Έτσι θ’ αφήναμε πια το παρεκκλήσι τ’ Αηνικόλα, εμείς τα μαθητούδια, και θα ’χαμε σκολειό της προκοπής με κανονικά παράθυρα και με καινούρια θρανία, όχι εκείνα τα παλιά, τα ξεγοφιασμένα, που τα ’χαμε σακατέψει χαράζοντάς τα βαθιά με τους σουγιάδες για να καμαρώνουμε τα ονόματά μας, άσε που είχαν γίνει χάλια κι απ’ τις χυμένες μελάνες, τις αγοραστές –βαφή «μαν’σακί» – ή τις άλλες που κάναμε μόνοι μας με νερωμένη καπνιά ή στύβοντας «βιζιάδια», κάτι ζουμερούς σπόρους άγριων χορταριών.

Εκείνη την εποχή μας ήρθε κάποιος δάσκαλος Παυλόπουλος, απ’ τα μέρη του Αιγίου νομίζω. Αυτός είχε φέρει μαζί και τη γυναίκα του. Αλλά εμείς δεν τη βλέπαμε καθόλου, γιατί προσκολήθηκε σ’ ένα σπίτι κάπου εκεί κοντά και δεν έβγαινε όξω, στους κακόστρωτους δρόμους που μοιάζαν με γιδόστρατες. Σε λίγον καιρό χάθηκε η άμοιρη, πέθανε απάνω στη γέννα της. Ήταν άμαθη από τέτοιον τόπο και δεν είχε κανένα να την κοιτάξει. Ούτε γιατρός βέβαια, ούτε μαμή βρίσκονταν εκεί γύρω. Οι δικές μας γυναίκες ήταν μαθημένες να κάνουν τα παιδιά μόνες τους, ακόμα κι όξω στα χωράφια, ούτε πάθαινε καμιά τους από λεχωνιά. Μα η άμαθη ξένη πλήρωσε με τη ζωή της τον ερχομό της στο χωριό μας.

Από τότε ο δάσκαλός μας άφησε άκοπα τα γένια του, όπως συνήθιζαν κι οι χωριανοί σε χάσιμο δικού τους. Μα περιπλέον κόλλησε και μια μαύρη λουρίδα στο μανίκι του, που την έλεγαν «πένθος». Κι έγινε πιο κατσούφης απ’ ό,τι τον ξέραμε, κλείστηκε στον εαυτό του με πείσμα, μην ανοίγοντας το στόμα παρά μόνον για να μας κάμει μάθημα. Καμιά φορά προς το βράδυ έβγαινε για σεργιάνι τάχα, δώθε προς το λαγκάδι κι εκεί τον άκουγε καμιά περαστική γυναίκα να μιλάει μόνος του, όπως «ξενοκρένουν» τα παιδιά στον ύπνο.

-Πάει ο δάσκαλος, αποχοντριάστηκε! λέγαν. Έτσι παθαίνουν αυτοί με τα πολλά γράμματα…

Άλλη βέβαια ήταν η αιτία της κατάντιας του και όχι τα «πολλά γράμματα», γιατί είναι ζήτημα αν ο Παυλόπουλος είχε πατήσει στο γυμνάσιο. Αλλά τότε δε μπορούσαμε να φανταστούμε πόσο στοιχίζει σ’ έναν ευαίσθητο άνθρωπο ο χαμός της γυναίκας του, ούτ’ εμείς τ’ ανήξερα παιδιά, ούτε οι μεγάλοι που τον σχολίαζαν άπονα! Οι χωριάτες παρηγοριούνται εύκολα στα δυστυχήματά τους, η σκληρή ζωή δεν τους αφήνει να πάρουν κατάκαρδα τίποτε.

Ο Παυλόπουλος ήταν ο πρώτος δάσκαλος που άρχισε να βαθμολογεί. Μας έπαιρνε τα τετράδια και μας έβανε βαθμό. Αυτό ήταν κάτι το καινούριο για μας. Έτσι φροντίζαμε ποιος να γράψει ομορφότερα, πιο καθαρά. Γινόταν μια ξεσυνέρια μεταξύ μας, ένας ανταγωνισμός που είχε αποτέλεσμα να συνηθίζουμε στην καλλιγραφία. Μονάχα οι σβαρνιάρηδες, οι ανεπρόκοποι του παρουσίαζαν μουντζούρες κι έπαιρναν «σχεδόν καλώς» ή «μετρίως». Μα εκείνους πάλι δεν τους ένοιαζε καθόλου, ούτε τον κοίταζαν καν το βαθμό.

Ύστερ’ απ’ ένα χρόνο έφυγε ο Παυλόπουλος, πάντα κακιωμένος με το χωριό μας, όπου άφηνε θαμμένη τη γυναίκα του, και μας ήρθε ένας νέος δάσκαλος, απόφοιτος του γυμνασίου, απ’ τα μέρη μας κιόλας, αντίκρια απ’ τον Άραχθο.

Ψόφια ψείρα! τον παράστησε με δυο λόγια κάποια γειτόνισσα που τον πρωτοείδε στην εκκλησιά την Κυριακή.

Ήταν αλήθεια λιανός, ντελικάτος, με μια χλωμάδα στο πρόσωπό του. Κι οι χωριάτες αγαπούν να βλέπουν γεμάτους, ροδοπρόσωπους, αποφασιστικούς ανθρώπους, γιατί γι’ αυτούς υπάρχει μόνο εκείνο που φαίνεται: τ’ ανάστημα, η ομορφιά. Την ψυχή, το πνεύμα, ποιος να τα ιδεί!

Μολαταύτα ο καινούριος δάσκαλος, για μας τουλάχιστο τους πιο μεγάλους, ήταν εκείνο που θέλαμε. Δεν έστελνε κάθε τόσο τους υποταχτικούς του να κόψουν βέργες απ’ τη γειτονική αγριλιά για να μας τις τσούζει στην απαλάμη, ούτε κρατούσε στο χέρι το χάρακα για να μας κοπανάει στο κεφάλι με το παραμικρό, ούτε μας τραβούσε «για ξεκώλωμα» τ’ αυτιά, ώσπου να βγάλουν αίμα, σαν τους προκατόχους του. Από τα πολλά που ήξερε ο ίδιος μας μάθαινε κι εμάς αρκετά, και μάλιστα μ’ ευχάριστο τρόπο. Ήταν μια χαρά να τον ακούς.

Στη Ζωολογία π.χ. όταν φτάσαμε στον παπαγάλο, μας διηγήθηκε πως αυτός είχε δει ένα τέτοιο πουλί, το είχε η σπιτονοικοκυρά του, λέει (άκου κει όνομα: σπιτονοικοκυρά! – τι μυστήριο πάλι να ’ταν αυτό) κι ο παπαγάλος άνοιγε το στόμα του και μιλούσε μ’ ανθρώπινη φωνή και ξεχώριζες λόγια καθαρά κι έλεγε της κυράς του, για φαντάσου:

-Παπαγάου, θέου (θέλω) καφέ!

Αυτά μας φαίνονταν απίστευτα, πρωτάκουστα. Αχ, τι πράματα, τι θάματα που έχουν αυτές οι πολιτείες! Και τι σοφός, τι πολύξερος που ήταν ο λιγοκρέατος, αμούστακος δάσκαλός μας! Να μπορούσε να γίνει δάσκαλος κανένας, υπάρχει μεγαλύτερο αξίωμα στον κόσμο;

Ο ίδιος ζωγράφιζε κιόλας ωραία στον πίνακα. Παίζοντας με την κιμωλία, χωρίς να πολυαργεί μας στάφνιζε ολόκληρο κεφάλι ή άλογο με χαίτη ή αετό με φτερά, που τα κοιτάζαμε μ’ ανοιχτό στόμα.

-Αντιγράψτε το κι εσείς, μας παράγγελνε.

Μα το δικό μας το χέρι έσερνε αδέξια γραμμές δίχως γούστο, που δεν έμοιαζαν καθόλου ούτε με τ’ άλογο, ούτε με τον αετό του δασκάλου μας. Εμείς ήμασταν άξιοι μονάχα για κανένα νομό, που τον χρωματίζαμε ύστερα με μπογιές, μ’ εκείνα τ’ αγοραστά κοντύλια, αφού τον ξεσηκώναμε είτε με το μάτι, υπομονετικά, είτε απ’ το χάρτη κρυφά, βάζοντας από κάτου ένα γυαλί.

Καταλαβαίναμε πια τα μαθήματά μας, ο δάσκαλος δεν είχε ανάγκη να ξεφωνίζει και να μαλώνει για το τίποτα. Με ήρεμο ύφος, πειστικά μας μιλούσε για τα ζώα και τα φυτά, για τις πέντε ηπείρους και τους μακρινούς ανθρώπους που δοξάζονταν με τους πολέμους.

Επιθεωρητής δεν είχε πατήσει ποτέ σ’ εκείνα τα χωριά, μα ήταν το ίδιο για το δάσκαλό μας, αφού είχε ζήλο, μεράκι στη δουλειά.

 

Μέναμε τώρα στο καινούριο σκολειό με τους ασβεστωμένους τοίχους, με σανίδια αποκάτου, με νταβάνι ψηλά. Έμπαινε ήλιος, έμπαινε φως, κι εμείς ακούγαμε ή λέγαμε το μάθημα δίχως χτυποκάρδι. Λίγα θρανία πιο πίσω, κάθονταν η τρίτη τάξη, κι αυτοί διάβαζαν απ’ το νέο αναγνωστικό τους, τα «Ψηλά Βουνά». Παρακολουθούσαμε άθελά μας την όμορφη ιστορία του Λάμπρου και της Αφρόδως, που ζούσαν ανάμεσα στα πρόβατα, στις ράχες σαν εμάς. Τα περισσότερα από κει μέσα τα νιώθαμε σα να ’ταν δικά μας. Μονάχα πεύκος δεν ξέραμε ακόμα τι είναι:

-Γιάννη, γιατί έκοψες τον πεύκο;
γιατί, γιατί;
-Αγέρας θα ’ναι, λέει ο Γιάννης
και περπατεί…

Ωραία ήταν και τα ποιήματα και η διήγηση από κει μέσα. Κρίμα μονάχα που δεν είχαμε κι εμείς τέτοιο βιβλίο στον καιρό μας και περάσαμε την τρίτη τάξη με τ’ άλλο, το παλιό, που ήταν κρύο κι άχαρο.

Κι οι μέρες, οι βδομάδες περνούσαν και δε μας αποφαίνονταν καθόλου, γιατ’ είχαμε το νου μας όλο στα μαθήματα και κοιτάζαμε ποιος να περάσει τον άλλον. Μόλις γυρίζαμε στο σπίτι, καθόμασταν αμέσως να γράψουμε το παρακάτω ή να λύσουμε τα προβλήματα, να τα προφτάσουμε πριν νυχτώσει, γιατί το λυχνάρι της νύχτας δεν περίσσευε να φέξει για μας, είχαν οι δικοί μας τόσες άλλες δουλειές, στο στενόχωρο εκείνο κονάκι, όπου φέρναμε γύρα όλοι μαζί. Καθόμουν κι εγώ, θυμάμαι, μπροστά στο δεξί μας παραθύρι γονατιστός, και με πονούσαν τα γόνατα απ’ τον ασβέστη, όπου ακουμπούσαν και στύλωνα τον αγκώνα μου στο πέτρινο πρεβάζι το ξασβεστωμένο και κοίταζα πέρα στα περήφανα Τζουμέρκα μες απ’ την ξύλινη «σταύρωση» παραθυριού (σε σχήμα κεφαλαίου Τ), να ιδώ μην «έγειραν τα ίσκια», μην κόντευε να σουρουπώσει και δεν πρόφταινα να τελειώσω την αντιγραφή και δεν έπαιρνα το συνηθισμένο μου «άριστα 6», την πολύτιμη αμοιβή, με την μονογραφή του δασκάλου, που την περνούσαμε κι αυτήν ύστερα με μελάνη, για να μην τυχόν και τη σβήσει ο χρόνος!

Στο γράψιμο τα κατάφερνα μια χαρά, το άριστα το ’παιρνα με το σπαθί μου. Μόνο στην απαγγελία, στις φιγούρες, δεν έφτιανα τίποτε. Φοβόμουν, ήμουν άτολμος. Με πονούσε συχνά τ’ αυτί, μάζευε και καμιά φορά, λοιπόν αυτό μου έφερνε ντροπή που την κρατούσα μέσα μου και δεν την έδειχνα σε κανέναν. Έμαθα να θεωρώ τον εαυτό μου κατώτερον απ’ τους άλλους και όπου χρειάζονταν θάρρος, απόφαση, εγώ ερχόμουν τελευταίος απ’ όλους.

Έτσι μια φορά ο Παυλόπουλος, για να περάσει η ώρα, μας έβαλε να ειπούμε από ένα παραμύθι ο καθένας. Οι άλλοι άρχισαν πρόθυμα και μερικοί μάλιστα γελούσαν μόνοι τους εκεί που τα λέγαν, κάνοντας και τους άλλους να ξεκαρδιστούν. Μονάχα εγώ στάθηκε αδύνατο ν’ ανοίξω το στόμα μου.

-Να πάρε παιδί μου, κανένα κόσκινο για να σκεπάσεις το μούτρο σου! μου είπε ειρωνικά ο δάσκαλος δυσαρεστημένος.

Κι εγώ ντροπιάστηκα ακόμα περισσότερο απ’ την παρατήρησή του, αντιπάθησα μάλιστα το δάσκαλό μας που θέλησε να μου διασύρει την αδυναμία.

Ένας λόγος τώρα ν’ αγαπάω το διάδοχό του τον Αράπη – που γι’ αυτόν έγραψα πριν τα παραπάνω – ήταν πως δεν πείραζε κανέναν και σεβόταν, μπορεί να πει κανείς, τα τρωτά μας.

Αλλά πριν τελειώσει ο χρόνος, μας έστειλαν άλλο δάσκαλο, έναν Κερκυραίο που τον έλεγαν Σταμάτη Κουλούρη. Φαίνεται πως είχαμε γίνει πολλοί πια και δεν μπορούσε να μας βγάλει πέρα ένας μοναχός του. Γι’ αυτό ήρθε ο Κερκυραίος βγαλμένος από διδασκαλείο, λέει (ο πρώτος του είδους τους που πάτησε στην περιφέρεια), κι επειδή είχε και προϋπηρεσία, έγινε διευθυντής του διτάξιου πια σχολείου.

Μας φάνηκε κάπως παράξενο αυτό, να βρεθεί άλλος δάσκαλος ανώτερος απ’ τον Αράπη, μα το δεχτήκαμε, γιατί έτσι έπρεπε. Κι εμάς, την πιο μεγάλη τάξη, μας πήρε αυτός πια. Η αλλαγή όμως μας στοίχισε, τουλάχιστο σ’ εμένα.

Ο νέος δάσκαλός μας έφερε δικά του σκέδια. Όπως ο Αράπης είχε προτίμηση στην ιχνογραφία και στην καλλιγραφία, ετούτος πρόσεχε την ωδική, λέει, και τη γυμναστική. Τι ήταν αυτά πάλι, πού τα ξόμπλιασε ο χριστιανός! Εμένα μια φορά δε μου άρεσαν καθόλου, επειδή δεν τα κατάφερνα ίσως.

Έπαιρνε να μας μάθει τον Εθνικό Ύμνο – άλλος μπελάς:

Απ’ τα κόκαλα βγαλμένη
των Ελλήνων τα γερά…

Έτσι τα έλεγε, «γερά», ενώ το βιβλίο έγραφε «ιερά». Και χειρονομούσε κιόλας, έκανε κάτι κινήσεις που δεν τις είχαμε ξαναδεί. Μας ερχόταν να γελάσουμε, αλλά κρατιόμασταν, γιατί ο δάσκαλος ήταν σοβαρός, μας είχε επιβληθεί με το πρώτο.

Καλός μπορεί να ’ταν, αλλά τι την ήθελε κι εκείνη τη ρημάδα τη γυμναστική! Έδινε αράδα παραγγέλματα κι οι άλλοι χαίρονταν να τα εκτελούν, σα να ’ταν σε χορό. Έτρεχαν αυτοί, φώναζαν, έπαιζαν, κι η γυμναστική τούς ερχόταν στα μέτρα τους. Αλλά εγώ μ’ εκείνον τον πόνο του αυτιού… άσ’ τα.

(…)

Απόλαμπρα  έγινε κι ένας γάμος, παντρεύτηκε ο αδερφός του πατέρα μου. Ο δάσκαλος μας έβαλε να γράψουμε μια έκθεση (άλλη καινοτομία!) μ’ αυτό το θέμα. Περίμενα να ’ρθω πρώτος με την καλλιγραφία μου, κι επειδή ήμουν τόσο κοντινός του γαμπρού, αλλά πήρα μονάχα 3, για πρώτη μου φορά. Το μεγαλύτερο βαθμό τον έδωσε ενός αλλουνού, που είχε πατέρα παπά, εκείνος ορμήνεψε το γιο του τι να γράψει, μ’ εκκλησιαστικές ονομασίες.

Μου φάνηκε άδικο, αλλά το κατάπια κι αυτό. Δοκίμασα όμως και μεγαλύτερη καταφρόνια όταν, προς το τέλος του χρόνου, μας έβαλε τα ελάχιστα ποιήματα του βιβλίου γι’ απαγγελία στις εξετάσεις. Τα πήραν οι τρεις τέσσεροι άλλοι συμμαθητές μου, κι εγώ, σαν ανίκανος βέβαια, έμεινα απέξω. Έλεγε το παπαδοπαίδι και ξανάλεγε για εξάσκησή του τη «Σκλάβα Πόλη», αυτή την πεντάμορφη που «κάθεται στο Βόσπορο και κλαίει» (εδώ σφούγγιζε τα μάτια του με τα δάχτυλα σαλιωμένα) «κι ο φιδωτός ο Βόσπορος…» (έκανε με το χέρι το σχήμα του φιδιού), όλο έτσι ως το τέλος, απαγγελία και μιμική. Μπορούσα να μη ζηλεύω τον τυχερό συμμαθητή;

Επιτέλους ήρθαν κι οι εξετάσεις, έγιναν οι απαγγελίες των άλλων. Είχαν μαζευτεί κόσμος κι έκαναν γούστο μ’ εμάς. Ήταν κάτι που δεν είχε ξαναγίνει στα χρονικά του σχολείου. Στο τέλος ο δάσκαλος, καινοτομώντας ακόμα μια φορά, έβγαλε λόγο και μίλησε για την πατρίδα, για τον πόλεμο που γίνονταν στη Μικρασία. Ήταν έφεδρος αξιωματικός, είπε, και ίσως να μην ξανάρχονταν στο χωριό μας.

-Ουχ ήττον…συνέχισε.

Τι ήθελε να πει μ’ εκείνο το «ουχ ήττον»; Κανένας από μας δεν το ’χε καταλάβει. Δε βαριέσαι, άσ’ τον να πάει στο καλό του. Τελείωσε το σχολικό έτος. Τελειώσαμε κι εμείς την πέμπτη.

 

Γλωσσάρι

κακόθωρος: άσκημος στη θωριά, κακομούτσουνος

κλίτσες γράμματα: λιγοστά γράμματα

λαδάσκια: ασκιά που βάζουν λάδι, εδώ: άνθρωποι βρωμιάρηδες

σπληνιάρης: άρρωστος από ελονοσία που του μεγάλωσε η σπλήνα

βρουτσίλια, τα: μέρη πολύ νοτερά (επίσης το βουρτσίλι, βροτσίλι)

θουρίδα: εσοχή στον τοίχο που χρησιμεύει σαν πρόχειρο ντουλάπι, θυρίδα

λιανώματα: τα κέρματα

παπαδικό: το κανονισμένο δόσιμο στον παπά από κάθε οικογένεια του χωριού

μαξούμι: μικρό παιδί

γούτσι: ο ξεσπειριασμένος κώνος καλαμποκιού

χάσικο ψωμί: άσπρο ψωμί

κούλα: πύργος

μαν’σακί: βαθυγάλαζη βαφή

στάφνιζε: έφτιαχνε, σκάρωνε

απόλαμπρα: μετά το Πάσχα

 

 

214 Σχόλια to “Από μικρός στα γράμματα (Γιώργος Κοτζιούλας)”

  1. Γς said

    Καλημέρα

    Από μικρός στα γράμματα.

    Και λίγο χώρο σας παρακαλώ για έναν μπαλωματή:

    http://caktos.blogspot.gr/2014/01/blog-post_21.html

  2. Γς said

    >Ο πρώτος μου δάσκαλος ήταν ο πατέρας. Αυτός μου πρωτόδειξε τυπωμένα τα γράμματα, αρχίζοντας βέβαια απ’ τα πιο εύκολα, και μ’ έμαθε να τα προφέρω, να τα συλλαβίζω

    Ο πρώτος μου δάσκαλος ήταν ο Σωκράτης.
    Οχι ο αρχαίος.

    http://caktos.blogspot.gr/2010/12/1948.html

  3. Γιάννης Κουβάτσος said

    Καλημέρα!
    Ο δάσκαλος του διέσυρε την αδυναμία. Παιδαγωγικό έγκλημα, αλλά τόσο ξέραν οι ανεπαρκείς δάσκαλοι εκείνων των εποχών, τόσα έκαναν. Μέχρι και στα χρόνια τα δικά μας κυριαρχούσαν στα σχολεία η προσβολή, η σφαλιάρα, η τυπολατρία άνευ ουσίας…Το κρέας δικό σου, δάσκαλε, τα κόκαλα δικά μου, δέρνε τον να γίνει άνθρωπος. Και μας δέρνανε οι δάσκαλοι…Γίναμε άνθρωποι, τελικά;

  4. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα

    Πολύ ωραίο Νίκο. Νά ΄σαι καλά που μας το ξαναθύμισες. Το ‘χα διαβάσει παλιά, αλλά μετά… (αυτός ο γερμ. γιατρός … θα φταίει 🙂 )
    Είναι πολύ ζωτανές οι περιγραφές των προσώπων αλλά και του χωριού με την τοπική κοινωνία, συνήθειες κλπ. Και δεν είναι και τόοοοσο πολλά χρόνια πίσω αυτά που περιγράφει. Καμιά 100στή … δηλαδή! Σχεδόν λαογραφία.

    1: Γς
    Ωραία ανάμνηση Γιάννη 🙂

    ΥΓ: …Ο πρώτος μου δάσκαλος ήταν ο πατέρας…
    Α, κι είμαι βέβαιος ότι θα έχουμε ενδιαφέροντα σχόλια για το θέμα σήμερα.. ονόματα δεν λέμε 🙂

  5. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    3 Σήμερα δεν δέρνουν, αλλά το ψυχολογικό μπορεί να το εφαρμόζουν κάποιοι απέναντι στο διαφορετικό παιδί

    4 Ναι, μπορεί και να έχουμε κλείσει τα 100 από την αρχή των αναμνήσεων, αφού ο Κ. γεννήθηκε το 1909

  6. Γιάννης Κουβάτσος said

    Ναι, σαφώς και μπορεί να πέφτει ακόμα ψυχικό ξύλο από ακατάλληλους δασκάλους, Νίκο, και αυτό είναι το πιο επικίνδυνο είδος βίας, αφού είναι δύσκολο να αποδειχτεί και να ελεγχθεί. Όπως είναι βέβαιο ότι κυκλοφορούν στα σχολεία μας εκπαιδευτικοί με σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα ή ιδεοληπτικοί.Π.χ. μου έλεγε πρόσφατα φίλος σχολικός σύμβουλος ότι εξετάζει καταγγελίες γονέων κατά της δασκάλας των παιδιών τους, επειδή τους είπε στην τάξη ότι ο Θεός έστειλε καρκίνο στη Μελίνα Μερκούρη, γιατί αυτή ήθελε να επισκεφτεί το Άγιον Όρος και να καταπατήσει το άβατο. Τέτοια υπάρχουν, ναι, αλλά είναι πια η εξαίρεση. Ευτυχώς.

  7. Παναγιώτης Κ. said

    Στα δικά μου μέρη «κλίτσες γράμματα» σημαίνει κακογραμμένα γράμματα.
    Κακός γραφικός χαρακτήρας θα λέγαμε με άλλο τρόπο.
    Η λέξη κλίτσα προέρχεται από την αγκλίτσα που κρατούν οι τσοπάνηδες.

    Ως εκπαιδευτικός, έδινα σημασία στο ζήτημα της γραφής. Οι μαθητές δικαιολογούνταν ότι δεν είναι καλλιγράφοι και εγώ τους έλεγα ότι αρκεί να γράφουν τα γράμματα όπως τα είχαν μάθει στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού. Να μην έχουν δηλαδή περίσσειες ουρές, να είναι καθαρά και να πατάνε στη γραμμή.
    .
    Αρκετοί μαθητές εντυπωσιάζονται (;) από την αλλαγή που οι μεγάλοι κάνουν στο γραφικό τους χαρακτήρα και τους μιμούνται. Πάρτε για παράδειγμα τη γραφή του λ και πως την αλλάζουν κάποιοι.

  8. spiral architect said

    Πολύ καλό!

  9. Γιάννης Ιατρού said

    7: Παναγιώτης Κ.
    (τέλος) 🙂

  10. Γς said

    6:

    >καταγγελίες γονέων κατά της δασκάλας των παιδιών τους, επειδή τους είπε στην τάξη ότι ο Θεός έστειλε καρκίνο στη Μελίνα Μερκούρη, γιατί αυτή ήθελε να επισκεφτεί το Άγιον Όρος και να καταπατήσει το άβατο

    Κι όμως τηρούσε την Κυριακάτικη αργία

    Never on Sunday

  11. Παναγιώτης Κ. said

    100 χρόνια πίσω σε αυτά που αναφέρεται ο Κοτζιούλας και γύρω στα 60 αλλά με μικρότερη είναι αλήθεια ένταση, που τα ζήσαμε όσοι μετράμε κάμποσα χρόνια και προερχόμαστε από αγροτικές περιοχές…

    «Γιατί πουλάς μέρα και αγοράζεις νύχτα» ήταν η φράση της γιαγιάς καθώς με έβλεπε το βράδυ να ετοιμάζω τα μαθήματα για την επομένη. Με το φως της μέρας ήμουν έξω. Έπρεπε να σκοτεινιάσει για να μαζευτώ στο σπίτι. 🙂

  12. gpoint said

    Καλημέρα

    Πολύ καλό κι αυτό που μ’ αρέσει περισσότερο είναι που είναι γραμμένο με την παιδική αθωότητα κι όχι την ύστερη ματιά του μεγάλου

  13. Παναγιώτης Κ. said

    @9. Ακριβώς έτσι και σε ευχαριστώ!

  14. sxoliko said

    Πο πο! Παρέλαση δασκάλων. Ωραία ιδέα να γινόταν στα σχολεία, η κάθε 6η που φεύγει (αφού έχει φύγει) από το Δημοτικό, να γράφει για τους δασκάλους που ‘χαν. Τι θα λένε τότε τα παιδιά έχει αξία, όταν δεν θα είναι υπό την εξουσία των δεσμ… ε.. δασκάλων. Αν και για τη σημερινή κατάσταση, πολλοί θα πουν ότι η εξουσία έχει άλλαξει ένοικο στο χώρο του σχολείου.

  15. geobartz said

    Ενδιαφέρουσα αφήγηση. Απέκτησα τελευταία κάποια βιβλία του Κοτζιούλα αλλά δεν τα διάβασα ακόμα. Κατά τα άλλα, φαίνεται ότι η κατάσταση των σχολειών στα βορειότερα, ήταν καλύτερη, πριν 120 και πλέον χρόνια. Όποιος δεν βαριέται ας δει μια παλιότερη ανάρτησή μου στο Φ/Β για τους …βόρειους δασκάλους:

    Georgios Bartzoudis, 20 Νοεμβρίου 2015 •

    ΟΙ ΔΑΣΚΑΛΟΙ
    (Η παρακάτω αναφορά στους δασκάλους του Ξυλότρου/Αγίας Παρασκευής Βισαλτίας, ας θεωρηθεί φόρος τιμής στους δασκάλους όλου του κόσμου!).
    – Ο δάσκαλος Θωμάς Μαδεμλής, με καταγωγή από την Κάτω Καμήλα, ήταν ο πρώτος «σπουδαγμένος» δάσκαλος του Ξυλότρου. Δίδασκε στη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνα (1904-1908) και ήταν Μακεδονομάχος.
    – Οι παλιοί ανέφεραν ότι έκανε δάσκαλος στο χωριό ένας καλόγερος από το Μοναστήρι του Αγίου Προδρόμου Σερρών, λίγο πριν ή λίγο μετά τον Μαδεμλή, Μεταξύ άλλων, είχε μαθητή και τον Χριστόδουλο Βασιλούδη (τον οποίο θυμούνταν αρκετά χρόνια μετά).
    – Τσέκος Απόστολος, από τη Σησαμιά. Τον θυμούνταν ως δάσκαλο στο χωριό, για τη σχολική χρονιά 1912-13. Σύμφωνα με τον αείμνηστο καθηγητή Παπαθανασίου, ήταν σημαντική η προσφορά του στο Μακεδονικό Αγώνα: Το Ελληνικό Προξενείο Σερρών, του οποίου ήταν σύνδεσμος, τον διόρισε επιθεωρητή και μπορούσε να περιέρχεται ανενόχλητος τα χωριά. Ίσως να κάλυψε αυτοπροσώπως το κενό που φαίνεται ότι υπήρξε στο σχολείο του Ξυλότρου μετά την (φυσική μάλλον) απουσία του Μαδεμλή.
    – Νικόλαος Αθαν. Νικολαϊδης. Κατά τη σχολική χρονιά 1913-14, σε ηλικία 19 ετών, ήταν δάσκαλος στο «Ξηρόλουτρον», όπως αναφέρεται το χωριό στα Αρχεία της Γενικής Διοίκησης Μακεδονίας (σύμφωνα με την Ε. Κωνσταντίνου-Στεργιάδου). Είχε ενδεικτικό της Β’ Τάξεως του Γυμνασίου Σερρών και 1 έτος προϋπηρεσίας, Κατάγονταν από το «Αβδαμάλιον» (Σησαμιά) και ο μισθός του ήταν 25 τουρκικές λίρες. Στο μονώροφο 5/τάξιο σχολείο του χωριού φοιτούσαν τότε 51 αγόρια και 9 κορίτσια.
    – Τον Νικολαϊδη διαδέχτηκε ο Χρίστος Δημητριάδης, με καταγωγή από το Δημητρίτσι, απόφοιτος του «Υποδιδασκαλείου» Θεσσαλονίκης. (Αναφέρεται ότι κατά τη σχολική χρονιά 1913-14 ήταν άγαμος, 25 ετών και υπηρετούσε στο «Αβδαμάλιον» με 3 έτη προϋπηρεσίας και μισθό 29 τουρκικές λίρες). Από τα πρώτα χρόνια της διδασκαλικής του σταδιοδρομίας, ήταν οργανωμένος στον Μακεδονικό Αγώνα. Είχε εγκατασταθεί μονίμως στο χωριό. Δίδαξε σε γενεές γενεών Ξυλοτρονών, μέχρι το 1950. Είχε 4 παιδιά: Θανάσης, Μαρία, Χρυσούλα, Βασίλης. Ο Θανάσης σπούδασε νομικά. Ο Βασίλης σπούδασε δάσκαλος και δίδαξε στην Τερπνή, Βέργη και άλλα σχολεία της Βισαλτίας αλλά δυστυχώς έφυγε πρόωρα από τη ζωή.
    – Το 1941 διορίστηκε, πλάι στον Δημητριάδη, ο δάσκαλος Ηλίας Μπάρτζιος ή Μπάρτσιος, καταγόμενος από τα χωριά της Ηράκλειας. Ήταν από τα ηγετικά στελέχη του ΕΑΜ περιοχής Νιγρίτας. Δυστυχώς, το 1943 υπήρξε θύμα της εμφύλιας διαμάχης. Έμεινε έτσι και πάλι μόνος του ο Δημητριάδης. Μάλιστα για 1-2 χρόνια (κάπου το 1948-49) στην «πελατεία» του προστέθηκαν και καμιά 40/ριά μαθητές από τη Νικόκλεια, που στερούνταν δασκάλου. Κάθε μέρα, μετά το σχόλασμα, άρχιζε «φιλικός» πετροπόλεμος: Ξυλοτρονοί εναντίον Νικοκλειανών!
    – Στο τέλος του 1949 διορίστηκε ο Βασίλης(;) Λιάπης, καταγόμενος από τη Βοιωτία. Ίσως έχει κάποια συγγένεια με τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο (κατά κόσμον Ι. Λιάπης, καταγόμενος επίσης από τη Βοιωτία). Στη μέση εκείνης της χρονιάς απεβίωσε ο αείμνηστος Δημητριάδης (που στα τελευταία 5-6 χρόνια είχε χάσει το φως από το ένα του μάτι). Τότε η Κοινότητα προσέλαβε μια Κοινοτική δασκάλα, την Αμαλία, με καταγωγή από τις Σέρρες.
    – Την επόμενη χρονιά (1950-51) είχε φύγει ο Λιάπης. Για 1 μήνα το σχολείο είχε μείνει μόνο με την Αμαλία οπότε ανέλαβε (και) καθήκοντα δασκάλου ο τότε νεοδιορισμένος Γραμματέας της Κοινότητας, Θόδωρος Καραγιάννης. Το κενό καλύφθηκε γρήγορα με τη δασκάλα Ελένη Καπερούνη, από τον Πύργο Ηλείας.
    – Από την αρχή της σχολικής χρονιάς 1951-52 διορίστηκε ο Κώστας Κωστόπουλος (καταγόμενος από τη Ρούμελη). Συνυπήρξε για ένα διάστημα με την Καπερούνη. Στα χρόνια εκείνα, από Λιάπη και μετά, οι δάσκαλοι του χωριού φιλοξενούνταν σε ορισμένο σπίτι του χωριού: Δωμάτιο, διατροφή, πλύσιμο κλπ (δωρεάν φυσικά). Στον Κωστόπουλο οι μαθητές πήγαιναν με τη σειρά φαγητό κάθε μεσημέρι! Επίσης κάθε μαθητής πήγαινε από ένα ξύλο κάθε μέρα, για τη σόμπα του σχολείου.
    Για την περίοδο από το 1953 και μετά, έρχονται στη θύμηση οι εξής δάσκαλοι/ες:
    – Ελένη(;) Τζουτζούλα, από τη Νιγρίτα
    – Βαγγελιώ Καμελίδου, (γνωστή και ως Βαγγελιώ του Δέλιου), επίσης από τη Νιγρίτα.
    – Ένας άλλος δάσκαλος που φορούσε πάντοτε ένα καφέ πουκάμισο. Δυστυχώς το όνομά του διαφεύγει από τη θύμηση.
    – Ζαφείρης Σοφίτσης, από τον Νέο Σκοπό. Άρχισε την καριέρα του από το Ξυλότρο. Είχε ενταχθεί στην παρέα των «γυμνασιόπαιδων» της εποχής (όπως φαίνεται και στη φωτογραφία που παρατίθεται στο τέλος). Διέπρεψε ως δάσκαλος σε αρκετά σχολεία του νομού Σερρών και τώρα, συνταξιούχος από ετών, «απεσύρθη εις τα ίδια».
    – Γιώργος Μπαρτζούδης. Υπηρέτησε και σε αρκετά άλλα σχολεία, όπως Μύρκινος, Χουμνικό, Κερδύλλια, Ανθή, Νιγρίτα κλπ. Μας άφησε χρόνους πριν κάποια χρόνια.
    (Ο ανωτέρω κατάλογος είναι μάλλον ελλιπής, ιδίως σε ότι αφορά τα νεώτερα χρόνια. Όσοι επιθυμούν, ας τον συμπληρώσουν με σχόλιά τους).

    Tasos Tasioudis Πάρα πολύ καλή η αναφορά στους δασκάλους που μας έμαθαν τα πρώτα γράμματα,μετά τον Ζ.Σοφίτση είχαμε δύο δασκάλες από τη Λέσβο την Μυρτώ Κομνηνού και την Χαρίκλεια Λεωντή (1960-61) μετά από αυτές ήλθε στο χωριό η Μαρία Ανδρουλακάκη και ένας ακόμη δάσκαλος από την Κρήτη που έμεινε στο σπίτι του Π.Λασκαρίδη δεν θυμάμαι το επίθετό του και τελευταία που θυμάμαι ήταν η Αγγελική Ζευγόλη από την Νάξο.

  16. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    15 Ευχαριστούμε, πρέπει να τους μνημονεύουμε!

    14τέλος: Ακριβώς αυτό!

    7: Τώρα που το σκέφτομαι, η δική σου εξήγηση πρέπει να είναι η σωστη για τη διατύπωση του Κοτζιούλα.

  17. sxoliko said

    Για τη δασκάλα με τη Μελίνα: Το ότι μες στους χιλιάδες που είναι, θα βρεις και περίεργους δεν είναι κάτι που μπορούμε να το αποφύγουμε. Το κακό είναι να μην τα λέει μέσα στην τάξη. Το τι περίεργα πιστεύει ας τα κρατάει για τις βραδινές προσευχές. Βέβαια η συνύπαρξη πανεπιστημιακής μόρφωσης και πνευματικής εργασίας με τόσους ανορθολογισμούς, μάλλον κάτι λέει για την κοινωνία μας.

  18. spiral architect said

    @3: Το κρέας δικό σου, δάσκαλε, τα κόκαλα δικά μου, δέρνε τον να γίνει άνθρωπος.
    Στα χρόνια μου δεν το’ λεγαν, αλλά κάποιοι δάσκαλοι το εννοούσαν. Έτσι, ένα χτύπημα με το χάρακα στο κεφάλι με ξύπνησε κάποτε στο Παίδων. Ο πατέρας μου -που δεν είχε σηκώσει το χέρι του ποτέ του απάνω μου και ήταν εκ πεποιθήσεως κατά τέτοιων «πρακτικών»- πήγε στο σχολείο και ανταπάντησε με ένα κροσέ στο κεφάλι του δάσκαλου, αλλά τι να το κάνεις, η αφορμή που «ξύπνησε» μια αόρατη αιτία στο κεφάλι μου έμεινε σαν κουσούρι που’ φυγε λίγο μετά το στρατό.

  19. Υπάρχει ένα μικρό βιβλίο για εφήβους της Διδώς Σωτηρίου, Οι επισκέπτες, με παρόμοιο περιεχόμενο: την νεαρή πρωταγωνίστρια, που πηγαίνει αν θυμάμαι καλά λύκειο και προσπαθεί να κοινωνικοποιηθεί μέσα στο κλίμα της Μεταπολίτευσης, επισκέπτονται κατά σειρά η Ελισάβετ Μαρτινέγκου και ένας νεαρός Κωνσταντινοπολίτης με τις αναμνήσεις τους από την φριχτή εκπαίδευση (ο δεύτερος, ακριβώς «το κρέας δικό σου τα κόκκαλα δικά μου»). Για τη Μαρτινέγκου η Σωτηρίου βασίστηκε στην αυτοβιογραφία της, για το άλλο παιδί όμως δεν ξέρω ποια ήταν η πηγή της.
    (Τώρα βλέπω ότι το γράφει, αλλά πια δεν έχω το βιβλίο πρόχειρο παρόλο που το θυμάμαι πολύ καλά)

  20. Παναγιώτης Κ. said

    @6. Γιάννη έχω την άποψη ότι οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί είμαστε εμπειροτέχνες και μαθαίνουμε, αν μαθαίνουμε, «στου κασίδη του κεφάλι». Πορευόμαστε κυρίως με τις μνήμες μας ως μαθητές και όχι γιατί κάποιος μας υπέδειξε το πως.
    Στα τελευταία χρόνια μου ανάθεσαν να…μεταλαμπαδεύσω την πείρα μου σε νέους συναδέλφους .Μου δόθηκε χρονικό περιθώριο τριών μηνών για να προετοιμαστώ.
    Όταν πρόκειται να μιλήσεις σε ειδικό κοινό δεν χωράει αυτοσχεδιασμός. Η διδακτική εμπειρία πρέπει να φορμαριστεί με βάση τα πορίσματα της Διδακτικής πράγμα το οποίο έκανα. Διαπίστωσα λοιπόν ότι υπάρχει μέθοδος διδασκαλίας και δεν συμφωνώ ότι πρέπει να το έχεις για να διδάξεις. Ίσως αυτό ισχύει για να γίνεις πολύ καλός.

  21. spatholouro said

    #7/16
    Εγώ πάντως βλέπω πως σημαίνει «μαθαίνω λίγα γραμματάκια»:

    Σύρε σχολείο να μάθς κανιά κλίτσα γράμματα έρμε μ
    http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:mBeXbxlXCk8J:aetostz.blogspot.com/2013/08/blog-post_4543.html+&cd=4&hl=el&ct=clnk&gl=gr

    Στρώσου στο διάβασμα να μάθεις μια γκλίτσα γράμματα.
    http://www.philology.gr/blog/?p=196

    ας μάθη πρώτα δυό γκλίτσες γράμματα, όπως λέγαν οι παλιοί
    http://www.vimaorthodoxias.gr/agio-oros-athos/agzooi/item/48168-

  22. Γς said

    Κι ο Κατζιούλας πρέπει να ήταν ήταν μόλις 4 ετών όταν λευτερώθηκε η περιοχή απ τους Τούρκους.

    Ηταν κι η Γιάννοβα, η γυναίκα του Γιάννη, του παππού το Γς. Η Ευφρωσύνη. Ηταν σε διπλανό χωριό του Κατζιούλα. Δεν πήγε σχολείο.

    Ο αδελφός της όμως πήγε. Μου έλεγε ιστορίες για τα μαθήματα που έκαναν στα τούρκικα στο τούρκικο σχολείο.

    Οσο για την γιαγιά την Φρόσω έμαθε να διαβάζει στα 92 της!!!
    Οταν έσπασε το πόδι της και ήταν στο κρεβάτι.
    Διάβαζε και ακουγόταν με την Ηπειρώτικη προφορά της.

    Τις προάλλες βρεθήκαμε με την Ειρήνη στο Κοιμητήριο της Αγίας Παρασκευής (δίπλα στο Δημόκριτο) στην εξόδιο ακολουθία ενός φίλου.

    Πήγα και είδα την γιαγιά μου.

    Ημουν μέσα στο Δημόκριτο εκείνη την ημέρα, του 1972 που την κήδευαν, αλλά δεν με εύρισκαν.

    Αυτή τη φορά ήθελα να πω στη Γιάννοβα ότι θα κάνει τρισέγγονο. με το ίδιο ακριβώς χρωμόσωμα Υ του προ-προ πάππου του, του άντρα της και με το Χ της μαμάς του απ τη Φοινίκη

    Φεύγω πάω στο ΚΑΤ. Στην Ειρήνη

  23. sxoliko said

    20: Μα ακριβώς έτσι είναι. Το να μπαίνεις σε μία τάξη, δεν είναι πέσε και κολύμπα. Απλώς, οι σχολές που οδηγούν στη Δευτεροβάθμια δεν έχουν ως πρώτιστο τη διδακτική. Στις παιδαγωγικές, αυτά λες ότι οι εκπαιδευτικοί μαθαίνουν μετά από χρονια εμπειρικά, τα έχεις μάθει και (υποτίθεται οτι) πρέπει να τα εφαρμόζεις. Για παράδειγμα,αυτός ο ισχυρός μύθος «έχει μεταδοτικότητα αυτός» στη σχολή το καταρρίψανε στο πρώτο μάθημα.

  24. Spiridione said

    Κλούτσα έχει και ο Πασχαλούδης ότι είναι τα κακογραμμένα γράμματα: το κλούτσις είνι φτες στο τιτράδιου σ’.
    http://www.nikospaschaloudis.gr/sitehtml/e-lexiko-b/130_.pdf

  25. nikiplos said

    Δύσκολο πράγμα η εκπαίδευση… Και το σχολείο… ακόμη πιο δύσκολο στα πρώτα του βήματα που είτε θα διώξει τους ανθρώπους είτε θα τους αγκαλιάσει… Για την πρώτη ημέρα των σχολείων το «Ξύπνησα και Πήγα» του Κωστή Παλαμά, ενδεικτικό για την περίπτωση.

    Δεν το έχω σε ηλεκτρονική μορφή… Θα το γράψω και θα το στείλω, όταν θα γυρίσω στο σπίτι, γιατί είμαι εκτός οικίας…

  26. Pedis said

    Μμμμ! Ωραία ελληνική παράδοση.

    Αρχές! Ηθική! Τάξις!

    Πολιτισμός!

    Με τόσα παιδιά σε μονοθέσιο, στου διαόλου τη μάνα, πείνα και δουλειά … αν ήταν μόνο το ξύλο του δασκάλου που βλάπτει, θα ήταν φολκλόρ.

    Άλλωστε, σε συνθήκες όπου οι ανώτεροι δικαιωματικά δέρνουν τους κατώτερους (στο στρατό, οι αξιωματικοί τους φαντάρους -μετά το τέλος του Ι ΠΠ αν δεν απατώμαι) σιγά μην ασχοληθεί κανείς που το παιδάκι τρώει ψιλές.

  27. Πέπε said

    > > «Παλιά έδερναν, τώρα ίσως μόνο ψυχολογικά…»

    Έχω επιφυλάξεις.

    Στο σχολειό στην Κάρπαθο (Γυμνάσιο), όπου ήμουν από το 2004 ως το 2008, είχα αναφέρει κάποτε στην τάξη σε κάποια συζήτηση «ξέρετε, παιδιά, παλιά οι δασκάλοι έδερναν», και άκουσα εμβρόντητος την απάντηση «τι παλιά κύριε, κι εμείς τις έχουμε φάει από τον δάσκαλο». Με τον χάρακα στα δάχτυλα.

  28. Γιάννης Κουβάτσος said

    Ναι, στις παλιές παιδαγωγικές ακαδημίες και στα σύγχρονα παιδαγωγικά τμήματα διδάσκονταν και διδάσκονται γενικές και ειδικές διδακτικές, ψυχοπαιδαγωγικές κι όλα τα συναφή και απαραίτητα ώστε ο μέλλων δάσκαλος να είναι επαρκής. Για τα άλλα, εξίσου απαραίτητα, πρέπει να φροντίσει μόνος του. Να βρίσκει τρόπο να πλησιάζει και το πιο «δύσκολο» παιδί, να είναι κάθε μέρα εφευρετικός, ώστε να μην καταντήσει ρουτινιάρης και βαλτωμένος, να μην περνάει τα εσκαμμένα μεταδίδοντας στους μαθητές του τις προλήψεις του, τις προκαταλήψεις του, τις φοβίες του, τις ιδεοληψίες του. Πολλά έμαθα στη μετεκπαίδευση παρακολουθώντας κυρίως το πώς δίδασκαν οι καθηγητές μας και όχι τόσο τι δίδασκαν. Στο μάθημα π.χ. του μακαρίτη του Λιαντίνη είχαμε σολντ άουτ, ήταν πραγματικά συναρπαστικός, ενώ κάποιοι άλλοι βαριεστημένοι και κοιμήσηδες μάς έστελναν στις καφετέριες της πλατείας Κολωνακίου, αφού η ανία της διδακτικής τους ώρας ήταν αβάσταχτη.

  29. 29

    Κι επειδή εδώ λεξιλογούμε

    μουροκλαρίδα εύκαμπτη βίτσα από ημίχλωρο καδί μουριάς (στην χοντρή της άκρη έχει ξύλο) μήκους περί τα 80 εκατοστά. Ο μαθητής έβγαινε από την τάξη, έκοβε ένα κλαρί, το καθάριζε από τα φύλλα και το έδινε στο δάσκαλο κρατώντας τις παλάμες του ανοιχτές και στραμμένες προς τα πάνω.

    Κι ο Τζον ΛεΚαρέ αναφέρει πολλά περιστατικά βίας στα ιδιωτικά σχολεία της μεταπολεμικής Μεγάλης Βρετανίας.
    Για να μην αναφερθούμε στον καημένο τον Γιακουμάκη, στα Γιάννενα.

  30. Κακό παράδειγμα ο Λιαντίνης — και το πανεπιστήμιο γενικότερα. Στο δικό μου Τμήμα (Ιστ-Αρχ ΑΠΘ, δεκ. ’90) κόσμο τραβούσε ένας απίστευτος φελλός που έλεγε ανέκδοτα και ανέβαινε βαθμίδα με κάθε επανέκδοση της διατριβής του, ενώ π.χ. τη μακαρίτισσα τη Σκοπετέα που ήταν μακράν από τους πιο αξιόλογους δασκάλους ούτε γω καλά καλά δεν άντεχα να την παρακολουθήσω.

  31. Γιάννης Κουβάτσος said

    Ο Λιαντίνης δεν έλεγε ανέκδοτα, ούτε έδινε παράσταση για να γίνει αρεστός, Δύτη. Έξω απ’ την τάξη ήταν μάλλον απρόσιτος, με τον τρόπο του. Ήταν απλώς ταλαντούχος δάσκαλος. Σαφώς και υπάρχουν εξαιρετικοί επιστήμονες που αδυνατούν να διδάξουν. Κι αυτό είναι μεγάλο πρόβλημα όταν μπαίνεις στο τάξη, είτε ως διδάσκων είτε ως διδασκόμενος.

  32. Νεσταναίος. said

    Οι πραγματικοί σοσιαλισταί πεθαίνουν, εκτελούνται.
    “yo no voy a renunciar,… pagare con mi vida… la historia es nuestra y la hacen los pueblos.”

  33. Μιλώντας για τον Γ. Κοτζιούλα, δεν ξέρω αν είναι γνωστό το παρακάτω:

    «Το Θέατρο στο βουνό», Αλίντα Δημητρίου

    Το «θέατρο στο βουνό» αναπτύχθηκε στην ελεύθερη Ελλάδα τα χρόνια της γερμανικής Κατοχής. Βασικοί συντελεστές ο Γιώργος Κοτζιούλας και ο Βασίλης Ρώτας.

    «…Για πρώτη φορά οι άνθρωποι εδώ έβλεπαν θέατρο. Ψυχαγωγούσε και εκπαίδευε».

    Ένα κομμάτι του πολιτιστικού έργου των ανταρτών εκείνης της εποχής.

    Σκηνοθεσία: Δημητρίου Αλίντα
    Διάρκεια: 48΄
    Έτος: 1985

    Μαζί και η άλλη ταινία της Αλίντας Δημητρίου:

  34. Πέπε said

    30 κ.α.

    Το πανεπιστήμιο είναι βέβαια διαφορετική υπόθεση, αλλά με το ελεύθερο των παρακολουθήσεων δίνει λίγο ένα μέτρο: έρχονται φοιτητές ή δεν έρχονται;

    Στη Φιλολογία Αθηνών, περίπου τα ίδια χρόνια που λέτε, ο πιο σολντ-άουτ ήταν ο Μπαμπινιώτης. Σίγουρα εν μέρει λόγω της διασημότητάς του, αλλά αυτό είναι λόγος να πρωτοέρθεις, όχι όμως και να συνεχίσεις να έρχεσαι. Και συνέχιζαν να έρχονται πλήθη.

    Ο Μπαμπινιώτης έκανε πολύ καλό μάθημα. Εφήρμοζε κάποια απλά και βασικά κόλπα ώστε να κερδίζει τη συμμετοχή και το ενδιαφέρον του ακροατηρίου, όπως να μην παλουκώνεται στην έδρα αλλά να κυκλοφορεί σ’ όλο το αμφιθέατρο, να κάνει ερωτήσεις και να ενθαρρύνει να του κάνουν, να πετάει κάθε τόσο προσφωνήσεις (κλασικά «φίλες – φίλοι», τουτέστιν σ’ εσάς μιλάω, όχι μόνος μου), καθώς και το κόλπο με τον προτζέκτορα. Θυμάστε τους παλιούς προτζέκτορες που έβαζες απάνω ένα βιβλίο και το πρόβαλλαν στον τοίχο; Εκείνος έβαζε μια διαφάνεια και έγραφε απάνω με μαρκαδόρο ό,τι αλλιώς θα έγραφε στον πίνακα, γλιτώνοντας τον χρόνο που θα μας είχε γυρισμένη την πλάτη και, συνάμα, γράφοντας πιο γρήγορα σε μέγεθος σελίδας απ’ ό,τι σε μέγεθος πίνακα.

    Επιπλέον, έχω να πω ότι, ενώ από την πρώτη φορά που μπήκα (και από πιο πριν) είχα τις ίδιες περίπου επιφυλάξεις για τον Μπαμπινιώτη ως επιστήμονα που έχω ακόμη, δεν αντιλήφθηκα ποτέ να προσπαθεί να μας χώσει στο μυαλό πράγματα επιστημονικώς αμφίβολα. Σε γενικές γραμμές αφενός μας βοήθησε να μάθουμε αυτά που όντως έπρεπε να μάθουμε, και αφετέρου, παράλληλα, μας γνωστοποιούσε και τις δικές του απόψεις, για να τις πάρει ο καθένας όπως ήθελε. Δε θυμάμαι πολύ ξεκάθαρα πώς γινόταν αυτό (σίγουρα όχι με ρητό διαχωρισμό), αλλά βλέποντας το αποτέλεσμα μένω με μια τέτοια εντύπωση.

  35. Pedis said

    Για πείτε για τον Λιαντίνη …

  36. Πέπε said

    34 συμπλ.:

    …Και έκανε και το άλλο στοιχειώδες: φρόντιζε συνειδητά να ακούγεται η φωνή του. Είναι τόσο εύκολο, αρκεί να αναρωτηθείς πώς θα το πετύχεις και η λύση θα εμφανιστεί μπροστά σου με την πρώτη ή τις λίγες πρώτες προσπάθειες. Τόσοι άλλοι κρύβονταν πίσω από το «να μη μιλάτε για ν’ ακούτε».

  37. 34 Ο Πέπε μας θύμησε τα επιδιασκόπια:
    «Θυμάστε τους παλιούς προτζέκτορες που έβαζες απάνω ένα βιβλίο και το πρόβαλλαν στον τοίχο;»

    Πωπωπωωωω… γεράσαμαν!

  38. Πέπε said

    37:
    Πω πω! Πράγματι, επιδιασκόπιο… Κάποιες λίγες φορές την είχα ακούσει αυτή τη λέξη. Συνήθως πώς το λέγαμε άραγε; Δε νομίζω προτζέκτορα… Μηχανή προβολών; μπα…
    Πραγματικά δε θυμάμαι.

  39. Γιάννης Κουβάτσος said

    Λιαντίνης λάιβ…Συμφωνούσες, διαφωνούσες, δεν έφευγες, δεν χασμουριόσουν, συζήταγες μαζί του, σε άκουγε, σου απαντούσε…

  40. Ριβαλντίνιο said

    @ 39 Γιάννης Κουβάτσος

    @ 35 Pedis

  41. Χμμμμ… Οπωσδήποτε δεν πείστηκα (καθόλου· το περίμενα βέβαια), φοβάμαι όμως ούτε εντυπωσιάστηκα. Ομολογουμένως, το θεατρικό στιλ και η ιδιοσυγκρασία κράτησαν το ενδιαφέρον μου, αυτό το παραδέχομαι.

  42. Γιάννης Κουβάτσος said

    Να μην παρεξηγηθώ: δεν παρουσιάζω τον Λιαντίνη ως γκουρού, ως Δάσκαλο, σαν κι αυτούς των χριστιανικών αιρέσεων του αμερικανικού νότου…Απλώς τον φέρνω σαν καλό παράδειγμα δασκάλου, που ήξερε να ξυπνάει αλλά και να διατηρεί αμείωτο το ενδιαφέρον των μαθητών. Αυτό κατ’ εμέ είναι το μεγαλύτερο προσόν στη δουλειά μας.

  43. ΓιώργοςΜ said

    37 Αυτό είναι διαφανοσκόπιο.
    Επιδιασκόπιο είναι τούτο:
    http://goo.gl/nKOPr4
    Στο επιδιασκόπιο τοποθετούσες το βιβλίο, το οποίο φωτιζόταν από ένα πολύ ισχυρό λαμπτήρα. Με ένα σύστημα κατόπτρων το βιβλίο προβαλόταν στην οθόνη. Χρειαζόταν απόλυτο σκοτάδι, το βιβλίο δε φαινόταν καλά και η γυάλινη επιφάνει που ακουμπούσε η σελίδα ζεσταινόταν τόσο που καμμιά φορά κολλούσε και καταστρεφόταν.
    Το πρόλαβα σε κάποιο μάθημα το 1988…

  44. Ιάκωβος said

    Πολύ ωραίο. Έχω ακούσει τέτοιες και χειρότερες διηγήσεις από παλιούς. Χωριό τέτοιο στη Μακεδονία, προπολεμικά. Η φήμη ότι οι καινούριοι δάσκαλοι που έστειλε το κράτος ήταν κομμουνιστές και άθεοι είχε φτάσει πρώτα και έτσι κάποιοι έβαλαν τα παιδιά να τους πετροβολήσουν.

    Η αλήθεια είναι οτι η ορεινή Ελλάδα είχε μείνει ίδια μέχρι το 1950. Με το άροτρο του Ησίοδου. Όλη η νότια Ευρώπη. Στα χωριά της Ισπανίας πχ, μέχρι τα μεγάλα έργα του Φράνκο, το ΄50, οι άνθρωποι δεν ζούσαν πολύ διαφορετικά απ΄όπως ζούσαν την εποχή του Θερβάντες. Las Hurdes, tierra sin pan, κλπ.

    Ακόμα και στην Αγγλία, τότε άρχισαν να γίνονται στις πόλεις κάποιες σημαντικές αλλαγές. Εκεί βέβαια, δεν ήταν το ίδιο, είχε προηγηθεί η βιομηχανική επανάσταση, αλλά πολύς κόσμος στις εργατικές συνοικίες ζούσε μέσα στα σκατά. Μετά τον πόλεμο με τις κυβερνήσεις των Εργατικών, είδαν οι άνθρωποι τουαλέτες και γιατρούς.
    (πριν χρόνια που έζησα εκεί, πάντως, αγνοούσαν το …ντούς. Γέμισμα της μπανιέρας από δυο διαφορετικά ρομπινέ κρύο-ζεστό, μπλουμ και μετά σηκωνόμαστε και σκουπιζόμαστε χωρίς ξέβγαλμα 🙂 )

  45. Ιάκωβος said

    Θα συμφωνήσω ότι ο Λιαντίνης είναι κακό παράδειγμα.

    Άλλωστε, τα στερνά τιμούν τα πρώτα, και φάνηκε ότι ο άνθρωπος ήταν δυστυχισμένος και διαταραγμένος.

    Θυμάμαι ότι οι κοντινοί του συγγενείς πίστεψαν οτι δεν πέθανε, αλλά αναλήφθηκε.

    Και, όλως τυχαίως, η ιδεολογία του έκλινε πολύ προς τα ακροδεξιά. Είχε θεωρήσει ιεροσυλία το ταμπελάκι για τον Γλέζο στην Ακρόπολη.

    Πχ, αυτό το απόσπασμα από το Ηρώδειο. Μέσα σε δυο λεπτά αραδιάζει τόσες μπούρδες. Αν ήταν οι στρατοί των Ελλήνων τόσο δυνατοί και η ιδεολογία τους τόσο ανίκητη πια, ενώ ο Χριστός τόσο ψοφοδεής , πως το Βυζάντιο έζησε 1000 χρόνια και οι Αραβικές δυναστείες άλλα τόσα;

    Δηλαδή και λίγη κοινή λογική νάχουμε παιδιά. Να μη συσκοτίζεται από το παραλήρημα μεγαλείου. Δεν υπάρχει αρκετή παράνοια στον κόσμο για να διδάσκεται και από καθέδρας;

  46. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Από μικρός στα γράμματα, αλλα …βαριομουν 🙂

    Καθως ειχαμε το ιδιο δωματιο με την αδελφη μου, οταν πηγε στην 1η Δημοτικου η αδελφη μου ημουν 4 ετων, αναγκαστηκα να μαθω νωρις τα γραμματα και τον συλλαβισμο των λεξεων. Οποτε οταν ηλθε η σειρα μου να παω στο Δημοτικο, βαριομουν, γιατι ειχα προγυμνασθει, σχεδον αθελα μου.

    Ο δασκαλος στο τελος της 1ης Δημοτικου ειπε -στον πατερα ου- οτι ημουν πολυ τεμπελης.και συνεχισε «Αυτο το παιδι δεν θα γινει τιποτα ή θα γινει σημαντικος ανθρωπος.» Ειχε εν μερει δικαιο 3/4 στο δευτερο. 🙂

  47. Πέπε said

    46:
    Το να μάθει το παιδί ανάγνωση πριν φτάσει να τη διδαχτεί μαζί με τους συνομηλίκους του συχνά οδηγεί σε προβλήματα, που μπορεί να διαρκέσουν και όλη τη σχολική ηλικία.

  48. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πάει αλλού η κουβέντα περί Λιαντίνη και δεν είχα αυτόν τον σκοπό. Δεν μ’ ενδιαφέρει καθόλου να υποστηρίξω τις απόψεις του, με αρκετές εκ των οποίων διαφωνούσα. Ποτέ όμως δεν με αντιμετώπισε με το υπεροπτικό ύφος του προφέσορα, που τον αμφισβητεί ένας μαθητής. Άλλο ένα σημαντικό προσόν του καλού δασκάλου.

  49. https://www.youtube.com/watch?v=Oz5pjXQMhiE για όσους έχουν κακοκεφιές

  50. Ιάκωβος said

    Η αντιπαράθεση ΑΗΠ με το Χριστιανισμό, που σ’ αυτή αναφέρεται κι ο Λιαντίνης, συνήθως κρύβει αντισημιτισμό. Από τη μια «εμείς», λευκοί, καθαροί, πνευματικοί, ωραίοι, δυνατοί και από την άλλη οι Εβραίοι και άλλοι γύφτοι, υλιστές, έμποροι, σκούροι, βρώμικοι, δειλοί.
    Έχω διαβάσει, ότι αυτός ο ψυχολογικός πυρήνας του ναζισμού, έχει περιγραφεί από κάποιους ψυχίατρους στην Αμερική σαν ψυχική διαταραχή και έχουν γίνει προσπάθειες να εισαχθεί στο DSΜ σαν ειδική περίπτωση ψυχοπάθειας.

  51. Ιάκωβος said

    Σκύλε, βλέπω συμμαχείς και με τα ξαδέρφια σου του νερού,

    [video src="http://img-9gag-fun.9cache.com/photo/aGVW0GG_460svwm.webm" /]

    όχι μόνο του δάσους

  52. Ιάκωβος said

  53. Pedis said

    # 48, Γιάννη, τι μάθημα σας έκανε ο Λιαντίνης;

  54. Πέπε said

    #20:
    > > έχω την άποψη ότι οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί είμαστε εμπειροτέχνες και μαθαίνουμε, αν μαθαίνουμε, «στου κασίδη του κεφάλι».

    #23:
    > > οι σχολές που οδηγούν στη Δευτεροβάθμια δεν έχουν ως πρώτιστο τη διδακτική.

    Η εμπειρία μου από τη Φιλολογία Αθηνών είναι ότι τα μαθήματα παιδαγωγικής και διδακτικής αντιμετωπίζονταν ως εντελώς δευτερεύοντα. Ήταν «δανεικά» από άλλο τμήμα και, όπως και στα άλλα «δανεικά» (ιστορίες, ψυχολογίες και φιλοσοφίες στη Φιλολογία, αρχαία και νέα εκτός Φιλολογίας κλπ.), οι απαιτήσεις ήταν μειωμένες αμφοτέρωθεν. Παρά τις διάφορες λαμπρές εξαιρέσεις, η γενική αντιμετώπιση από καθηγητές και φοιτητές ήταν «ντάξει μωρέ».

    Δεν ξέρω τι ίσχυε, ούτε τι ισχύει τώρα, σε άλλα τμήματα (Φυσικομαθηματικά κλπ.), ούτε σε άλλα πανεπιστήμια.

    Διάφορα παιδαγωγικά διαβάσαμε επίσης για τον διαγωνισμό του ΑΣΕΠ. Ψηλότερες απαιτήσεις εκεί, αλλά ο καβγάς γινόταν αποκλειστικά για το πάπλωμα, όχι δηλαδή πώς να γίνεις καλός δάσκαλος αλλά πώς να περάσεις τις εξετάσεις.

    Ό,τι ξέρω και δεν ξέρω από παιδαγωγική και δασκαλίκι το έμαθα εντελώς εμπειρικά, ή το άκουσα στους διαδρόμους. Μάλιστα κάποτε το εξήγησα και στους μαθητές αυτό, και είπαν «α, δηλαδή δεν είστε δάσκαλοι».

    Το κακό είναι ότι τα κεφάλια όπου έμαθα την τέχνη δεν ήταν κασιδιάρικα, σαν του πρωτόπειρου κουρέα της παροιμίας, αλλά γεμάτα ωραίο πλούσιο υγιές μαλλί. Δυστυχώς όλοι οι μαθητές που θα συναντήσει κανείς σε σχολεία βρίσκονται εκεί για να διδαχτούν, δεν παράγεται ειδικό πειραματικό μοντέλο για να μαθαίνουμε εμείς.

  55. spatholouro said

    34 (Πέπε-Babis)

    Να εισφέρω κι εγώ τη μαρτυρία μου περί Babi.
    Μιλάμε για το 1980-81, που κάθε άλλο παρά διασημότης ήταν και ουδείς από το ευρύ κοινό, στοιχηματίζω, εγνώριζε την ύπαρξή του.
    Τι δουλειά άραγε είχαμε εμείς της Νομικής να ροβολάμε από τη Σόλωνος να πάμε στην Ιπποκράτους να τον ακούσουμε;
    Είχε ακουστεί λοιπόν τόσο πολύ στόμα με στόμα μεταξύ των φοιτητών το μάθημα που έκανε, ώστε σπεύσαμε κι εμείς να ακούσουμε…γλωσσολογία.
    Ήταν πράγματι εντυπωσιακό το μάθημά του κι ελκυστικό ακόμα και για άσχετους με το αντικείμενο, όπως εμείς τότε.

    Έχουν περάσει τόσα χρόνια και μου έχει μείνει η όλη ιστορία…

  56. Γιάννης Κουβάτσος said

    Νεοελληνική λογοτεχνία, αλλά αυτό ήταν τυπικό. Στην πραγματικότητα, συνδύαζε φιλοσοφία, λογοτεχνία μέχρι και αστρονομία. 😊

  57. Pedis said

    # 56 – Κατάλαβα. Προφανώς δεν τον έλεγχε κανείς αν ακολουθεί το πρόγραμμα σπουδών.

    Και πώς γινόταν η εξέταση;

  58. Γιάννης Κουβάτσος said

    Α, θα το ξέχναγα, αλλά το θυμήθηκα συνειρμικά, διαβάζοντας αυτά που γράφει ο φίλος Ιάκωβος για παραλήρημα μεγαλείου και ειδική ψυχική διαταραχή : μη χάσετε το αφιέρωμα της σαββατοκυριακάτικης Εφημερίδας των Συντακτών στον μακαρίτη τον Χριστόδουλο. Εξαιρετικό.

  59. Γιάννης Κουβάτσος said

    Συμβατικά. Δεν έδινε σημασία στις εξετάσεις, τον ενδιέφερε μόνο η διδασκαλία και η επικοινωνία.

  60. Πέπε said

    Από μικρός στα γράμματα, μικρός στα πινακίδια
    και τώρα στα γεράματα αρματολός και κλέφτης.
    Όλα τα κάστρα πάτησες κι όλα τα μοναστήρια,
    και του Βαρλάμου το κελλί δεν μπορ’ να το πατήσεις.
    Σαράντα γύρους το ‘φερες, την πόρτα δεν του βρίσκεις
    κι απάνω στους σαρανταδυό, φωνάζεις του γουμένου:
    -Κατέβα κάτω γούμενε, να μας ξομολογήσεις…

  61. Pedis said

    # 59 – Συμβατικά, δηλ. γραπτά; Με θέματα που είχε διαπραγματευτεί στο μάθημα και παραπέμψει στη βιβλιογραφία. Αλήθεια, τι βιβλιογραφία έδινε;

    Δεν έδινε σημασία στις εξετάσεις, τον ενδιέφερε μόνο η διδασκαλία και η επικοινωνία.

    Υπάρχει ένα πρόβλημα εδώ: οι εξετάσεις (πρέπει να) είναι συνέχεια του μαθήματος, μέρος του μαθήματος, της διδασκαλίας …

  62. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κοίταξε, στη Φιλοσοφική Αθηνών, όπου δίδασκε, προφανώς θα τηρούσε τους τύπους, θα έδινε βιβλιογραφία, θα βαθμολογούσε κανονικά. Σ’ εμάς τους δασκάλους, στη μετεκπαίδευση του Μαράσλειου Διδασκαλείου, τα πράγματα ήταν χαλαρά, οι καθηγητές επέλεγαν το αντικείμενο διδασκαλίας χωρίς ιδιαίτερο έλεγχο. Να φανταστείς ότι κάποιος Μιχάλης Δημητρακόπουλος μάς δίδασκε μόνο Νίτσε. 😊

  63. Γς said

    37:

    Επιδιασκόπιο, διαφανοσκόπι, προζέκτορα, ή όπως αλλιώς το λέγαμε.

    >Πωπωπωωωω… γεράσαμαν!

    και μυαλό δεν βάλαμεν

    Ποιος άλλος;

    http://caktos.blogspot.gr/2015/06/blog-post_80.html

  64. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα και την ωραία συζήτηση!

    Κι εγώ έχω ακούσει από πολλούς ότι ο Μπαμπινιώτης έκανε πολύ ελκυστικό μάθημα. Και στις διαλέξεις είναι καλός.

    33 Ξέρω ότι έχει γυριστεί το ντοκιμαντέρ, έχω διαβάσει και σε εφημερίδα περί αυτού, αλλά δεν το έχω δει. Μήπως το έχεις;

  65. Θύμμαχος Θήτης said

    50

    Επικίνδυνες γενικεύσεις κάνεις. Μάλλον προτιμάς να βλέπεις τον γραφικό νεοφορμαλισμό ολίγων πυροβολημένων και να μην βλέπεις (ή αγνοείς) πως η αντιπαράθεση υπάρχει στο έργο πολλών στοχαστών, που συνήθως τούς απεχθάνεται ή τους παραχαράσσει το ποιμνίο του ψευδοδημοκρατικού τόξου. Αναπόφευκτη είναι εξάλλου η αντιπαράθεση για όποιον σκέφτεται, καθώς άλλοτε το εκκλησιάζω σήμαινε δρω, συμμετέχω, συγκαθορίζω την ζωή μου και άλλοτε είμαι παθητικός μες στα λιβάνια, άλλοτε είχαμε αμφισβήτηση και άλλοτε πίστευε και μη ερεύνα. Από την άλλη μεριά, άλλο το πρότυπο και άλλο η πηγή έμπνευσης. Και οι φορείς του αντισημιτισμού στην ελλάδα είναι, στην πλειονότητά τους, φανατικοί οπαδοί της επικρατούσας.

  66. Corto said

    «Άλφα βήτα
    κόψι πίτα,
    φάι κι ισύ,
    δο μ΄κι μένα!»

    Γνωστή είναι και η παρακάτω εκδοχή:

    «Άλφα βήτα
    κόψε πίτα,
    δώσ’ εμένα
    δώσ’ του Γκίκα,
    να φυλάξει την κατσίκα»

  67. spatholouro said

    64/33
    Αυτό δεν είναι;

  68. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Ο γνώριμος τρυφερός, πονεμένος κι αγαπημένος Koτζιούλας! Πάλι, όπως κάθε φορά, συγκινήθηκα. Η ματιά του παιδιού που μπορεί με τον τρόπο του και μας δανείζει στην αφήγηση κι η γλώσσα του τόπου κάνει (και)αυτά τα γραφτά του αριστουργηματικά.
    Μιας και λέμε για το άνοιγμα των σχολείων, πήγα πρώτη φορά γύρω στα πέντε μου χρόνια, να με κρατήσει ο δάσκαλος ,άτυπα, στην τάξη με τ΄άλλα παιδιά γιατί είχαν φύγει τ΄αδέλφια μου για το γυμνάσιο και να μη με τραβολογάνε στα χωράφια οι γονείς μου. Αυτό γινότανε,όπως θυμάμαι και μ΄άλλα παιδιά προσχολικής ηλικίας, αν κάθονταν ήσυχα και δεν επηρέαζαν τη ζωή της τάξης. Καθόμασταν πίσω πίσω,σαν ακροατές να πω. Μονοθέσιο επαρχιακό σχολείο,ο δάσκαλος ήταν και μακρινός συγγενής (γαμπρός στο σόι). Ε, δε θυμάμαι τί έγινε ,πάντως με βίτσισε την πρώτη μέρα, βγήκα έξω και δεν ξαναπήγα!Τον άλλο χρόνο τον μετέθεσαν και ο νέος δάσκαλος ήταν νέος στην ηλικία και στο πνεύμα και πέρασα ευτυχισμένα τα έξι χρόνια του δημοτικού καθώς δεν τον άλλαξαν. Αναγνωρίζω θετικά την επιρροή του στις μετέπειτα επιλογές μου.Είναι από άλλη μπάντα της Κρήτης μα όταν συναντά άνθρωπο δικό μου,ακόμη ρωτά για μένα και τ΄άλλα παιδιά.

  69. ΣΠ said

    64

  70. sarant said

    67-69 Μπράβο και μπράβο!

  71. Γς said

    Δεν είχα καθηγητή τον Λιαντίνη αλλά είχα καθηγητή τον Καθηγητή του Καθηγητή σας.

    Τον Ιωάννη Θεοδωρακόπουλο.

  72. Pedis said

    # 62, Δεν γνωρίζω ακριβώς την κατάσταση στην μετεκπαίδευση,αλλά καταλαβαίνω ότι απευθυνόταν σε επαγγελματίες. Φαντάζομαι, λοιπόν, ότι ο διδάσκοντας, αντί για χαλαρός, θα πρέπε να ‘ναι πιο τυπικός σε αυτήν τη περίπτωση. Μπορεί, βέβαια, να μην είναι σφάλμα του ίδιου αλλά του καθεστώτος, του κλίματος κλπ.

    Τέλος πάντων, αν βρεθεί κανείς αναγνώστης που τον είχε καθηγητή στο πανεπιστήμιο, και δεν βαριέται, ας μας πει τη βιβλιογραφία που πρότεινε, τον τρόπο που εξέταζε και προσέγγιζε τις απόψεις των φοιτητών που ήταν αντίθετες με τις δικές του κλπ κλπ.

    Είμαι περίεργος να καταλάβω τι σημαίνει ότι λένε ότι ήταν καλός δάσκαλος. Δηλ. ας πούμε, για παράδειγμα, έκανε τους φοιτητές του να ψάξουν να διαβάσουν πράγματα και θέματα που αγνοούσαν; Προσπαθούσε να βάλει μία «τάξη» στη μελέτη των φοιτητών;

  73. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    66.
    Η καθ΄ημάς εκδοχή:
    Άλφα βήτα
    γάμα δέλτα
    Όλα τα βιβλία φέρτα
    Και μολύβι και χαρτί
    για να γράψω κάτι τι.

  74. Γιάννης Κουβάτσος said

    Σ’ εμάς πρότεινε αυτά τα βιβλία…Θεωρούσε απαραίτητο να τα διαβάσει ένας δάσκαλος…

    http://antikleidi.com/2016/06/28/liantinis_vivlia/

  75. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

  76. Ιάκωβος said

    73,
    Εμείς:

    Άλφα βήτα τορορό,
    το κεφάλι σου ξερό.

    Είχε και απάντηση:

    Άλφα βήτα τορορό,
    το κεφάλι μου ξερό,
    το δικό σου μαλακό
    που το τσιμπάν’ οι κότες.

  77. Corto said

    73: Υποθέτω ότι θα υπήρχαν στιχάκια που θα κάλυπταν όλο το αλφάβητο, κάτι σαν μνημοτεχνικό κόλπο.

  78. Γς said

    72:

    >Είμαι περίεργος να καταλάβω τι σημαίνει ότι λένε ότι ήταν καλός δάσκαλος

    Περιττό να σας παινευτώ ότι ήμουν καλός δάσκαλος. Ετσι νομίζω.

    Αυτό όμως που ήμουν και δεν το ήξερα, ήταν ότι ήμουν καλός ματσμέικερ!

    http://caktos.blogspot.gr/2015/01/blog-post_21.html

  79. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Από σχολικό σκετς της τελευταίας τάξης του δημοτικού όπου όλα τα παιδιά λένε στην Κοινωνία (ρόλος) τί επάγγελμα θα διαλέξουνε.
    Ο Αποστόλης λοιπόν λέει, δάσκαλος.
    Η Κοινωνία (εγώ):
    -Μπράβο σε παραδέχομαι
    το βρήκες Αποστόλη
    το πιο σπουδαίο επάγγελμα,
    τ’ αναγνωρίζουμ’ όλοι

    Γιατ΄είν ο δάσκαλος κερί
    που σ΄οδηγεί και βγαίνεις
    από της γης τα τάρταρα
    στο φως της οικουμένης

    Μόνο μια χάρη σου ζητώ
    ποτέ,μήτε στ΄αστεία
    να μη βαράς τους μαθητές
    που θα ‘χεις στα θρανία

    Προτού ν΄αρχίσεις να χτυπάς
    Απόστολε θυμήσου
    πόσες φορές ο δάσκαλος
    σου τράβηξε τ΄αυτί σου

  80. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    46. Διορθωσις (4,75 αντι 4 ετων)

    «Καθως ειχαμε το ιδιο δωματιο με την αδελφη μου, οταν πηγε στην 1η Δημοτικου η αδελφη μου ημουν 4,75 ετων , αναγκαστηκα να μαθω νωρις τα γραμματα και τον συλλαβισμο των λεξεων. Οποτε οταν ηλθε η σειρα μου να παω στο Δημοτικο, βαριομουν, γιατι ειχα προγυμνασθει, σχεδον αθελα μου.»

    47. Βοηθα η ημερομηνια γεννησης. Αν ημουν 4 ετων θα ημουν σχεδον πολυ φωτισμενος 🙂

  81. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    78.Γεια σου δάσκαλε.Θα ήσουν,δεν αμφιβάλλω, δάσκαλος ουσίας.
    Ξέρω, και …συνουσίας (ας το γράψω αφού για το Γς πρόκειται 🙂 )

  82. Ιάκωβος said

    77,
    Στα εφτανησιώτικα τραγούδια υπήρχαν. Το αρφάβητο της αγάπης

    Από τ’α από τ’ αλφα θε ν αρχίσω
    κόρη μου κορη μου να σ’αγαπήσω

    Βη μωρέ βήτα, βέβαια σου λέω
    πως για σε πονώ και κλαίω

    Γα μωρέ γάμα, στείλε μου ένα γράμμα
    για να κοιμηθούμε αντάμα

    κλπ

    Μ΄αρέσει η τριφωνία, ο μπάσος κι όλο αυτό το οπερετικό της αρέκιας.

  83. Γιάννης Κουβάτσος said

    Μνημοτεχνικό κόλπο για να θυμόμαστε τις δασυνόμενες λέξεις από έψιλον:
    Ένα, έξι και εφτά
    εκατό και ερπετά
    Ερμής, Έλλη και Ελένη
    η Ελλάδα η τιμημένη
    έδρα, έτοιμος, ενώνω
    μια εβδομάδα σιδερώνω
    εορτή και η εστία
    επομένως και ευρίσκω
    εταιρεία κι ερμηνεία.
    Τι καθόμασταν και μαθαίναμε… 😴

  84. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    77.Από τα νεότερα τραγούδια:
    Λουδοβίκος των Ανωγείων
    Η Αλφαβήτα /2001

    Άλφα, βήτα, γάμα, δέλτα
    σκόνη γίνεται κι η πέτρα
    έψιλον, ζήτα, ήττα, θήτα
    μοιάζει η νίκη με την ήττα

    Βι, γα, δε, ζι, θι
    κα, λα, μι, νι, ξι
    πι, ρο, σίγμα, ταυ
    φι, χι, ψι

    Γιώτα, κάπα, λάμδα, μι
    πόσο αξίζει μια στιγμή
    νι, ξι, όμικρον, πι, ρο
    φεύγω μα σε καρτερώ

    Σίγμα, ταυ, ύψιλον, φι
    μοναξιά στην κορυφή
    με το χι, το ψι, το ωμέγα
    μια παλικαριά `ναι η φεύγα

  85. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    81. Τοτε τα παιδια που ειχαν γεννηθει εως 31 Μαρτιου (>= 5,5 ετων) πηγαιναν στην 1η Δημοτικου με τα γενηθεντα το προηγουμενο ετος. Αυτο ηταν επαμφοτεριζοον μετρο, προφανως θετικο για τους ευφυεις μικροτερους.

    Εως την 4η Δημοτικου τα επαιρνα τα γραμματα αμεσως αλλα βαριομουν!!!

    Στην 6η Δημοτικου ομως ενω ημουν πραγματικα πρωτος μαθητης (1ος στα τελικα διαγωνισματα μαζι με ενα αλλο παιδι, επισης συμφοιτητη στο ΕΜΠ) ,πηρα απολυτηριο με 9 (ως ατακος) και το χρησιμοποιησα ως επιχειρημα να περασω ανετα ολο το 6-ταξιο Γυμνασιο με μετριους βαθμους λ.χ. 14, 7 (4η) 15 1/12 (6η)

  86. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Μια τρελή τρελή αλφαβήτα
    http://diastixo.gr/kritikes/paidika/1856-mia-treli-treli-alpha-beta-boubouri

  87. Corto said

    82:
    Καταπληκτική η καντάδα.
    «Ήτα ή εσένα θέλω ή καλόγερος θα γένω»

    83: Και στην Χημεία βέβαια υπήρχε εκείνο το καταπληκτικό «Κάνε βαριά καρδιά ναύτη μάγκα κλπ»

  88. «…αλλά μη ζητάς χρήματα φέτος!»

    Κοίτα τι θυμήθηκες! 🙂

  89. Corto said

    88: Ναι αλλά πώς πάει όλο;
    Εδώ βλέπω μια εκδοχή, αλλά δεν είμαι σίγουρος ότι ήταν αυτή που ήξερα:

    http://www.retromaniax.gr/vb/forum/%CE%B7-%CE%B6%CF%89%CE%AE-%CF%83%CF%84%CE%B1-80s/culture-lifestyle/%CF%83%CF%87%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CE%BC%CE%BD%CE%AE%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82/22804-%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%BA%CF%82-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CE%BD%CE%B1-%CE%B8%CF%85%CE%BC%CF%8C%CE%BC%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B5

  90. gpoint said

    # 50

    τα θέλεις και τα λες ή σου ξεφεύγουν ;;

  91. Πέπε said

    83, 87:
    Αρχίσαμε;

    Όρμπις πίσκις φάσκις μένσις,
    κόλις άξις άνγκβις ένσις,
    πούλβις-πούλβερις, ανάλις,
    λάπις-λάπιντις, κανάλις.

    Μάλλον θα το θυμάμαι μέχρι την ύστερή μου μέρα, αλλά προ πολλού ήδη δε θυμάμαι από ποιον κανόνα εξαιρούνται.

  92. Αγαθίας ο Σχολαστικός said

    Αγαπητοί συμπατριώται,

    από το μακρυνό Σικάγο παρεμβαίνουμε στο δημοκρατικό σας ιστολόγιο για να σάς πούμε τα ευχάριστα: Η Μάχη της Πλανηταρχίας εκρίθη οριστικώς υπέρ του ελληνόψυχου Ντόναλντ. Όπως μεταδίδουν όλα τα παγκόσμια ΜΜΕ η crooked Hillary είναι τόσο βαρειά άρρωστη, που απεχώρησε προ 3 ωρών (9.36 το πρωΐ ώρα Νέας Υόρκης) ;άρον – αρον από το Ground Zero. Και θέλει αυτή η σκρόφα να διοικήσει την Αμερική και να γίνει Πλανητάρχισσα, ενώ δεν μπορεί να σταθεί όρθια ούτε για 15 λεπτά προκειμένου να τιμήσει τα θύματα της 11ης Σεπτεμβρίου.

    Όλοι εδώ μιλούν για οριστικό θρίαμβο του Ντόναλντ και οι εξελίξεις θα είναι καταιγιστικές παγκοσμίως. Είναι η πρώτη φορά στην Αμερικανική Ιστορία που οι κρετίνοι Δημοκρατικοί επέλεξαν υποψήφιο Πρόεδρο ένα άτομο που είναι ετοιμοθάνατο και δεν μπορεί να πάει μόνη της ούτε για κατούρημα…

  93. Corto said

    91: Και βέβαια το περίφημο «Μεθυσμένος Αιθίοπας Προπονείται Βουτώντας».

  94. Pedis said

    # 74, ωραία, δεν λέω. (Ο Αριστοτέλης λίγο λειψός φαίνεται … 🙂 )

  95. κουτρούφι said

    Κανόνας των τριών δακτύλων με χυδαία υπονοούμενα για αρρωστημένα μυαλά. Ρε.Πε.Δυ. (Ρεύμα-Πεδίο-Δύναμη) σχετικά με τη δύναμη που ασκείται σε αγωγό που διαρρέεται από ρεύμα ή για κινούμενο ηλεκτρικό φορτίο μέσα σε μαγνητικό πεδίο.

  96. Ριβαλντίνιο said

    @ 50 Ιάκωβος

    +1

    Μπράβο ! Πολύ πολύ σωστός !!!

  97. ΣΠ said

    95
    Και FBI κατά την αντίστροφη φορά (F=δύναμη, Β= πεδίο, I=ρεύμα).

  98. Ριβαλντίνιο said

    Θερμοδυναμική Β Λυκείου :

    PV = nRT Παύε να ρωτάς.

    PV=NkT Παύε να κοιτάς.

  99. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    Διαβάζοντας τα παρακάτω σχόλια, με λίγη καλή θέληση θα δικαιωθεί αυτός ο βλάκας που έγραφε τις προάλλες, πως την Δευτέρα θα ανοίξουν τα στρατό-παιδα συγκεντρώσεως. 🙂
    To ερώτημά μου, είναι το εξής, γιατί όταν τα γράφω εγώ αυτά που εσείς λέτε, μου την πέφτετε έτσι άγρια; επειδή βάζω την λέξη ΑΠΑΤΗ; Μα αυτή προκύπτει από το εκπαιδευτικό αποτέλεσμα.
    Δεν μπορεί οι έξυπνοι να υπηρετούν τους βλάκες, δεν μπορεί οι βλάκες να βγάζουν πολλά περισσότερα από τους έξυπνους, δεν μπορεί οι βλάκες να αποφασίζουν για τους έξυπνους, δεν μπορεί οι έξυπνοι να τους ψηφίζουν για να τους αντιπροσωπεύσουν, δεν μπορεί οι έξυπνοι να χάφτουν αμάσητα τα παραμύθια που τους λένε οι βλάκες, δεν μπορεί η ελπίδα του παραλογισμού, να υπερισχύει της λογικής, ή μπορεί; Αν όλα αυτά, (και άλλα πολλά) ΜΠΟΡΕΙ, τότε τι ακριβώς κάνει η εκπαίδευση στο μυαλό των ανθρώπων;

    Ας σχολιάσω τώρα σε μερικά σχόλια.

    3 – » Και μας δέρνανε οι δάσκαλοι…Γίναμε άνθρωποι, τελικά;»

    5 – «Σήμερα δεν δέρνουν, αλλά το ψυχολογικό μπορεί να το εφαρμόζουν κάποιοι απέναντι στο διαφορετικό παιδί»

    6 – «Ναι, σαφώς και μπορεί να πέφτει ακόμα ψυχικό ξύλο από ακατάλληλους δασκάλους, Νίκο, και αυτό είναι το πιο επικίνδυνο είδος βίας, αφού είναι δύσκολο να αποδειχτεί και να ελεγχθεί. Όπως είναι βέβαιο ότι κυκλοφορούν στα σχολεία μας εκπαιδευτικοί με σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα ή ιδεοληπτικοί.»

    18 – «Το κρέας δικό σου, δάσκαλε, τα κόκαλα δικά μου, δέρνε τον να γίνει άνθρωπος.
    Στα χρόνια μου δεν το’ λεγαν, αλλά κάποιοι δάσκαλοι το εννοούσαν. Έτσι, ένα χτύπημα με το χάρακα στο κεφάλι με ξύπνησε κάποτε στο Παίδων.»

    20 – » Γιάννη έχω την άποψη ότι οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί είμαστε εμπειροτέχνες και μαθαίνουμε, αν μαθαίνουμε, «στου κασίδη του κεφάλι».»

    23 – «Μα ακριβώς έτσι είναι. Το να μπαίνεις σε μία τάξη, δεν είναι πέσε και κολύμπα. Απλώς, οι σχολές που οδηγούν στη Δευτεροβάθμια δεν έχουν ως πρώτιστο τη διδακτική.»

    26 – «Μμμμ! Ωραία ελληνική παράδοση.
    Αρχές! Ηθική! Τάξις!
    Πολιτισμός!
    Με τόσα παιδιά σε μονοθέσιο, στου διαόλου τη μάνα, πείνα και δουλειά … αν ήταν μόνο το ξύλο του δασκάλου που βλάπτει, θα ήταν φολκλόρ.»

    27 – «> > «Παλιά έδερναν, τώρα ίσως μόνο ψυχολογικά…»
    Έχω επιφυλάξεις.
    Στο σχολειό στην Κάρπαθο (Γυμνάσιο), όπου ήμουν από το 2004 ως το 2008, είχα αναφέρει κάποτε στην τάξη σε κάποια συζήτηση «ξέρετε, παιδιά, παλιά οι δασκάλοι έδερναν», και άκουσα εμβρόντητος την απάντηση «τι παλιά κύριε, κι εμείς τις έχουμε φάει από τον δάσκαλο». Με τον χάρακα στα δάχτυλα.»

    54 – «Η εμπειρία μου από τη Φιλολογία Αθηνών είναι ότι τα μαθήματα παιδαγωγικής και διδακτικής αντιμετωπίζονταν ως εντελώς δευτερεύοντα. Ήταν «δανεικά» από άλλο τμήμα και, όπως και στα άλλα «δανεικά» (ιστορίες, ψυχολογίες και φιλοσοφίες στη Φιλολογία, αρχαία και νέα εκτός Φιλολογίας κλπ.), οι απαιτήσεις ήταν μειωμένες αμφοτέρωθεν. Παρά τις διάφορες λαμπρές εξαιρέσεις, η γενική αντιμετώπιση από καθηγητές και φοιτητές ήταν «ντάξει μωρέ».»

    68 – «Μιας και λέμε για το άνοιγμα των σχολείων, πήγα πρώτη φορά γύρω στα πέντε μου χρόνια, να με κρατήσει ο δάσκαλος ,άτυπα, στην τάξη με τ΄άλλα παιδιά γιατί είχαν φύγει τ΄αδέλφια μου για το γυμνάσιο και να μη με τραβολογάνε στα χωράφια οι γονείς μου. Αυτό γινότανε,όπως θυμάμαι και μ΄άλλα παιδιά προσχολικής ηλικίας, αν κάθονταν ήσυχα και δεν επηρέαζαν τη ζωή της τάξης. Καθόμασταν πίσω πίσω,σαν ακροατές να πω. Μονοθέσιο επαρχιακό σχολείο,ο δάσκαλος ήταν και μακρινός συγγενής (γαμπρός στο σόι). Ε, δε θυμάμαι τί έγινε ,πάντως με βίτσισε την πρώτη μέρα, βγήκα έξω και δεν ξαναπήγα!»

    Υ.Γ – Είμαι σίγουρος, (από τα μέχρι τώρα γραφόμενά σας) πως κανείς σας δεν έχει ασχοληθεί με τις μεθόδους διδασκαλίας σε άλλες χώρες εκτός από τον δυτικό ανεπτυγμένο κόσμο, και σ΄αυτόν όχι με τα δημόσια σχολεία των υποβαθμισμένων περιοχών. Εγώ ασχολήθηκα, με αφορμή μιάς επίσκεψης ενός κλιμακίου (;) εκπαιδευτικών από διάφορες χώρες της άπω ανατολής στο καλλιτεχνικό γυμνάσιο του Γέρακα πριν αρκετά (πλέον 🙂 ) χρόνια, για ανταλλαγή απόψεων (;) κάτι τέτοιο. Από αυτά που μου είπαν οι φίλοι εκπαιδευτικοί αλλά και οι κόρες μους, έμεινα ΑΝΑΥΔΟΣ, το ίδιο θα μείνει κι όποιος ερευνήσει το θέμα. Το ζητούμενο, με οποιοδήποτε κόστος, είναι η επιτυχία, εκεί το αληθινό ξύλο βγαίνει από την κόλαση, ενώ το ψυχολογικό από τα βάθη της.
    Κανείς στον κόσμο δεν ενδιαφέρεται για την εξύψωση του πνεύματος και της κριτικής σκέψης, στα σχολεία αλλά και στις οικογένειες, μόνος στόχος είναι η ΕΠΙΤΥΧΙΑ, δηλαδή το πτυχίο, και για μια καλή δουλειά που θα βγάλει πολλές φορές όλη την οικογένεια από την ανέχεια, αλλά και για κοινωνική αναγνώριση, τα άλλα, είναι για να χρυσώνεται το πικρό χάπι, της αδυναμίας των πτυχιούχων να κάνουν πολλά λεφτά, δουλεύοντας ως επι το πλείστον σε ΒΛΑΚΕΣ.

  100. spiral architect said

    @92:

  101. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    Το κακό είναι ότι τους δικούς μου μνημοτεχνικούς κανόνες… τους έχω ξεχάσει!

  102. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    42 – Πριν χρόνια, όταν οι κόρες μου ήταν στην πρώτη λυκείου και δευτέρα γυμνασίου, τους είχα δείξει κάποια αντίστοιχη διάλεξη του Λιαντίνη (που διαφωνώ στα περισσότερα μαζί του, αλλά σε θεωρώ πολύ τυχερό που τον είχες καθηγητή) και τις ρώτησα αν τους άρεσε αυτός ο τρόπος διδασκαλίας, κι αν είχαν συναντήσει κάποιο δάσκαλο ή καθηγητή που να κάνει έτσι μάθημα. Μου απάντησαν πως τους άρεσε, αλλά δεν είχαν συναντήσει κάποιον, και μέχρι που αποφοίτησαν από το λύκειο δεν συνάντησαν, μόνο η Δανάη στο Γεωπονικό, μου μιλάει για τον Χαριζάνη Πασχάλη (διδάσκει σηροτροφία μελισσοκομία) με τα καλύτερα λόγια, το αμφιθέατρο είναι πάντα γεμάτο.

  103. Ιάκωβος said

    Εγώ θυμάμαι μόνο το duralex, που ήταν κάτι «άθραυστα» ποτήρια, μνημονικό τρίκ για το γένος του lex (τσ’ λέξ’, που θάλεγε κι ο Μιχάλης Νικολάου) του νόμου. Dura lex sed lex. Έμεινε χρόνια στο ράφι το άθραυστο…

  104. Πέπε said

    @99:
    > > Κανείς στον κόσμο δεν ενδιαφέρεται για την εξύψωση του πνεύματος και της κριτικής σκέψης, στα σχολεία αλλά και στις οικογένειες, μόνος στόχος είναι η ΕΠΙΤΥΧΙΑ, δηλαδή το πτυχίο…

    (Το επιτυχίο 🙂 )

    Από το περιεχόμενο των σχολίων που παρέθεσες, Λάμπρο, μπορεί κανείς να βγάλει ένα τέτοιο συμπέρασμα. Το γεγονός όμως καθαυτό της ύπαρξης τέτοιων σχολίων αναιρεί την απολυτότητα του «κανένας στον κόσμο», όχι;

  105. gpoint said

    # 96

    Κάθε τρελλός θέλει ένα να του λέει ναι για να είναι ευτυχής…

  106. ΣΠ said

    Μνημονικός κανόνας για τον τύπο των πολυέδρων: 2ΑΕΚ.
    2+Α=Ε+Κ.
    Α=αριθμός ακμών
    Ε=αριθμός εδρών
    Κ=αριθμός κορυφών

  107. Corto said

    Και ένα ακόμα: c=λν (σελήνη)
    ταχύτητα φωτός = μήκος κύματος επί συχνότητα

  108. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    30 – «, ενώ π.χ. τη μακαρίτισσα τη Σκοπετέα που ήταν μακράν από τους πιο αξιόλογους δασκάλους ούτε γω καλά καλά δεν άντεχα να την παρακολουθήσω.»
    Με ποιά κριτήρια κρίνεται ένας δάσκαλος αξιόλογος; Αν δεν μπορεί ακόμα κι ένας μαθητής που θέλει, να τον παρακολουθήσει, τι σόϊ δάσκαλος είναι;

    41 – «Ομολογουμένως, το θεατρικό στιλ και η ιδιοσυγκρασία κράτησαν το ενδιαφέρον μου, αυτό το παραδέχομαι.» Μα αυτό, είναι το βασικότερο σε μια διδασκαλία, (όπως λέει κι ο Πέπε για τον Μπαμπινιώτη) να δημιουργεί και να κρατάει το ενδιαφέρον των διδασκομένων, μετά λογικά έρχεται ο διάλογος και η κριτική σκέψη, αλλά αυτά είναι δευτερεύοντα στην εκπαίδευση, γι΄αυτο ο ουρανός έχει γεμίσει παπαγάλους και παπαγαλάκια, ΚΥΡΙΟΛΕΚΤΙΚΑ. 🙂

    50 – Ιάκωβε τι είναι αυτά που λές;

  109. Ιάκωβος said

    Λάμπρο,
    εδώ παίζουν δυο πράματα. Οι ικανότητες του δασκάλου αλλά και οι «ειδικότητες» του μαθητή.

    Σήμερα πια, τα παιδιά που «δεν παίρνουν τα γράμματα» είναι στις περισσότερες περιπτώσεις παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες.

    Εκείνα παλιότερα δεχόντουσαν και την περισσότερη βία του δασκάλου.

    Τότε, αλλά ακόμα και τώρα σε μεγάλο βαθμό,το σχολείο δεν λαβαίνει υπ’ όψιν του αυτές τις περιπτώσεις, που είναι πιο πολλές από ότι νομίζουμε. Το αποτέλεσμα είναι αυτά τα παιδιά, που κατά τα κανόνα έχουν υψηλότερη ευφυία από το μέσο όρο, να αναπτύσσουν επιθετικές συμπεριφορές και να γίνονται εχθρικά προς το σχολείο γενικότερα.

    Κάποια από αυτά γλυτώνουν από όλη τη σχολική σαχλαμάρα, κάποια άλλα όμως στιγματίζονται και χαντακώνονται.
    Τώρα πια, δεν μιλάμε μόνο για δυσλεξία έχουν βρεθεί ένα σωρό υποπεριπτώσεις δυσκολιών δυσγραφία, δυσκολίες πρόσφατης μνήμης, έλλειψη συγκέντρωσης κλπ, .

  110. Ριβαλντίνιο said

    @ 105 gpoint

    Κοίτα λοιπόν να βρεις ένα για να ευτυχήσεις …

  111. Pedis said

    # 108 – Λάμπρο, για τιμωρία … να δεις το βίντεο του #39, 10 φορές!

    (και να ετοιμάσεις εργασία: «Η δύναμη πυρός των λεγεώνων»)

  112. Ιάκωβος said

    Ισχύει.
    Να ψάχνει κανείς το ναζισμό με όρους μόνο ιδεολογικούς είναι λειψό.Παίζει και η ζούρλια.

    Όσο για τους Χριστιανούς, αφενός τίποτα δεν είναι αυτό που φαίνεται, στην πραγματική τους ζωή ήταν πολύ πιο σεξουλιάρηδες από ότι νομίζουμε( ο Πάπαςπχ είχε και πολλά πορνεία ) Αφετέρου, η κοινή λογική λέει οτι αφού το σύστημα των βίαιων δουλοκρατικών δημοκρατιών πήγε κατά διαόλου και επικράτησαν οι πολυεθνικές μονο-ιδεολογικές (ας τις πούμε έτσι) αυτοκρατορίες, σημαίνει οτι οι δεύτερες ήταν δυνατότερες και καλύτερες. Και ηθικότερες σε πολλά, κυρίως στο ζήτημα της δουλείας.

  113. Παναγιώτης Κ. said

    @106. Για τον ίδιο τύπο υπάρχει και άλλος μνημονικός κανόνας. Θρησκευτικοκεντρικός αυτός. 🙂
    Κων/νος και Ελένη ΄Αγιοι και οι 2. 🙂

  114. Γιάννης Ιατρού said

    102: ΛΑΜΠΡΟΣ

  115. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    104 – Ναι βρε Πέπε εννοείται αυτό, το έχουμε ξαναπεί άλλωστε για τα «εκτροχιασμένα» τραίνα που όμως δεν αλλάζουν (ούτε καν ταράζουν) το σύστημα των δρομολογίων. 🙂
    Kαι για να παραφράσω μια παλιά κινεζική ρήση, οι συνειδητοί επαναστάτες, σκάβουν αργά το κατεστημένο, αλλά το σύστημα έχει υπομονή. 🙂

  116. Ιάκωβος said

    Όντως. Λάμπρο δες το βίντεο του Λιαντίνη. Τίποτα από αυτά που λέει δεν ισχύει.
    Σιγά μην είναι η δύναμη των λεγεώνων. Το Βυζάντιο ποτέ δεν παρέταξε σε μάχη στρατό που να είναι παραπάνω από τους μισούς του απέναντι στρατοπέδου και στάθηκε όρθιο για 1000 χρόνια.

    Η υψηλή εξωτερική πολιτική και η προπαγάνδα (η βασιλεύουσα, η Αγιά Σοφιά κλπ) ήταν αυτά που κυρίως, μαζί με την τέχνη του πολέμου, κράτησαν την αυτοκρατορία. Και η ιδεολογία. Δηλαδή στοιχεία όχι «καθαρά» » αντρίκια», «ωραία», τίμια, για τους Άριους, ίσως «εβραίικα», «πούστικα» και ποιος ξέρει τι άλλο.

    Βέβαια δεν ξέρω πολλά για τον Λιαντίνη, αλλά όταν ακούω ότι βρέθηκαν τα κόκαλά του σε σπηλιά όπου πήγε να πεθάνει, χωρίς να τον έχει καταδικάσει κανείς να πιεί το κώνειο, σκέφτομαι τι σόι δάσκαλος μπορεί να ήταν;

  117. Θύμμαχος Θήτης said

    112 Σου έγραψα απάντηση και πριν, 65 -> 50, αλλά σε βλέπω αλλαχού για αλλού.

    Γράφεις: Η αντιπαράθεση ΑΗΠ με το Χριστιανισμό συνήθως κρύβει αντισημιτισμό.

    Υποστηρίζεις πως η αντιπαράθεση Δημόκριτου, Πρωταγόρα, Επίκουρου, Αριστοτέλη, Πλάτωνα με τον Άγιο Κωνσταντίνο κρύβει συνήθως αντισημιτισμό; Η αντιπαράθεση των πολιτευμάτων κάποτε στην Αθήνα, τα Άβδηρα, αλλά και στην Σπάρτη και την Θήβα με την Θεοκρατία κρύβει συνήθως αντισημιτισμό; Της Τραγωδίας με τις Υπερμάχους; Της Λογικής με την Ιερά Εξέταση; Δεν πάμε καθόλου καλά, αυτό μόνο έχω να πω. Σας βαζουν σε ρόλο false-flag τρόλλη τον κάθε Σώρα και τα καταπίνετε όλα αμάσητα.

    Τώρα βλέπω και το 116… τί γράφεις; Η βασιλεύουσα και η Αγια Σοφιά είναι για τους Άρειους «εβραικά» και…

    ε, όχι ρε φίλε. Λυπήσου μας.

  118. Εγεννήθη Νικολακάκος και άλλαξε το επώνυμό του σε Λιαντίνης. Βάφτισε την κόρη του Διοτίμα.

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%94%CE%B7%CE%BC%CE%AE%CF%84%CF%81%CE%B7%CF%82_%CE%9B%CE%B9%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%B7%CF%82

  119. Γιάννης Κουβάτσος said

    Για τα παιδιά που έχουν αναπτυγμένη ευφυΐα, αλλά για διάφορους λόγους (μεγάλο θέμα) δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στο σχολείο (ή το σχολείο δυσκολεύεται να προσαρμοστεί στην ευφυΐα του παιδιού) και γίνονται επιθετικά, που αναφέρει ο Ιάκωβος, έχω τωρινό παράδειγμα.
    Στο σχολείο, με το οποίο μοιράζεται την αυλή το δικό μας σχολείο, υπάρχει στην πρώτη, δευτέρα φέτος,ένας μαθητής που ανήκει σ’ αυτή την κατηγορία. Επιτίθεται σε παιδιά και δασκάλους, την κοπανάει από την τάξη, αλλά, αν τον βρεις στις καλές του και κουβεντιάσεις μαζί του, παθαίνεις πλάκα με το υψηλό επίπεδο του λόγου και της σκέψης του. Κάποια μέρα που ‘χα εφημερία, έρχονται τρέχοντας κάποια πιτσιρίκια φωνάζοντας:
    -Κύριε, ο Κωνσταντίνος πήρε το λάστιχο στις τουαλέτες και καταβρέχει.
    Πάω να δω και τον τσακώνω επ’ αυτοφώρω:
    -Τι κάνεις εδώ, αγόρι μου; τον ρωτάω προσεκτικά.
    -Χρησιμοποιώ το λάστιχο ως εναλλακτικό καζανάκι, γιατί το κανονικό δεν βγάζει αρκετή ποσότητα νερού.
    Κάγκελο εγώ.

  120. 108 Λάμπρο, αλίμονο αν ενήλικοι άνθρωποι στο πανεπιστήμιο έπρεπε να βασιστούμε στη μεταδοτικότητα και τη χαρισματική παρουσία του καθηγητή για να μάθουμε πράγματα και να εμπνευστούμε. Μετράει, δε λέω, αλλά δεν είναι το απόλυτο κριτήριο, σίγουρα όχι όσο στο δημοτικό ας πούμε! Όσο για το Λιαντίνη και αυτά που λέει στο βίντεο (άσχετα με τη μεταδοτικότητά του κλπ), όπως το λέει ο Ιάκωβος. Δύναμη, πλούτος, επιστήμη, τέχνη τα θεμέλια του κλασικού πολιτισμού και τα ανέτρεψε λέει ο Χριστιανισμός! Και ο χριστιανικότατος Μεσαίωνας δηλαδή πού βασιζόταν;

  121. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    109 -» Το αποτέλεσμα είναι αυτά τα παιδιά, που κατά τα κανόνα έχουν υψηλότερη ευφυία από το μέσο όρο,» Δεν υπάρχουν παιδιά με χαμηλή ευφυϊα, εκτός από τα γεννημένα χαζά, όλα γεννιούνται με την υψηλότερη δυνατή, είναι το συγκριτικό πλεονέκτημα που έχει το ανθρώπινο είδος απέναντι στα άλλα είδη. Το όποιο
    «πρόβλημα» δημιουργείται στην ηλικία των 3-5 ετών, τότε που ο εγκέφαλος δημιουργεί τις επισυνάψεις που χρειάζεται για να επιβιώσει, εκεί είναι κι ο καταλυτικός ρόλος του στενού περιβάλλοντος που διαμορφώνει τον συναισθηματικό κόσμο του παιδιού, που με την σειρά του επηρεάζει τον εγκέφαλο. Με λίγα λόγια, ο άνθρωπος γεννιέται έξυπνος, η μαθησιακή του ικανότητα, είναι απεριόριστη, αλλά το πόση εξυπνάδα θα χρησιμοποιήσει, και για ποιό λόγο, εξαρτάται από εξωγενείς παράγοντες, τόσο του στενού του περιβάλλοντος, (κατά κύριο λόγο) όσο και του κοινωνικού. Όποιος έχει συμφέρον να ελέγξει την εξυπνάδα των πολλών, ξέρει τι πρέπει να κάνει.

    111 – ΟΙΚΤΟ, ΟΙΚΤΟ, ΟΙΚΤΟ, 🙂
    «Η δύναμη πυρός των λεγεώνων» Άπαιχτο ετσι;

  122. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>καμιά μπουκάλα βουλωμένη με γούτσι
    >>γούτσι: ο ξεσπειριασμένος κώνος καλαμποκιού
    η ράπη του καλαμποκιού, ή το ρουκάνι το λέγαμε μεις.
    Πρώτα να πω για τη μαστοριά του Κοτζιούλα να διατηρήσει,απαθανατίσει τη λέξη μα και τη χρήση κι όλη τη σκηνή,τη μικρή λεπτομέρεια από την ζωή της αγροτικής ζωής στην άγονη αδιαφόρετη γη όπου η επινόηση ήταν δεξί κι αριστερό χέρι των ανθρώπων.Βουλώματα/στουμπώματα/πώματα στις νταμιτζάνες ή στα φλασκιά οι ράπες αυτές. Φυσικό υλικό που τάπωνε μια χαρά.
    Χθες συμπτωματικά τρώγαμε καλαμπόκια (η εποχή γαρ) και μάζεψα τα φαγωμένα ρουκάνια, εξηγώντας στους συνδαιτυμώνες την παλιά χρήση αλλά και τη νέα, καθώς βουλώνω εύκολα κι επιτήδεια (και οικολογικά!)μ΄αυτά π.χ. μια τρύπα εξόδου λεπτής σωλήνας απ΄το μπαλκόνι.

  123. Pedis said

    # 120, Δύτα, καλύτερα να μην αναλύσουμε τα λιαντίνικα, γιατί θα εκτοξευτούμε στα 1500 σχόλια ! 🙂

    Γούστα είναι αυτά, αλλά είχε τύχει να δω μισό βίντεο παλιά και με αφορμή το σημερινό, ολόκληρο εννιάπλεπτο, και πέρα από τα στομφώδη «παπαδίστικα» ακροβατικά που κάνει, δεν αντελήφθην τη … μεταδοτικότητά του. Δεν ξέρω, μπορεί στην έδρα που είχε και πιο εξειδικευμένο κοινό να ήταν πιο … σοβαρός και μεθοδικός απ’ ότι στις ομιλίες του για το ευρύ κοινό.

  124. 122

    κάτω απ’ τ’ αυλάκι, το λέμε καλαμποκάνι

  125. Πέπε said

    Καλά, εδώ που τα λέμε, η δική μου υπόνοια είναι ότι τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες είναι κατά βάση σαν τα παιδιά χωρίς μαθησιακές δυσκολίες, αν εξαιρέσουμε ακριβώς τις μαθησιακές δυσκολίες.

    Δηλαδή: ότι η μέση τους ευφυΐα είναι όσο και των άλλων, ενώ κοιτώντας ατομικές περιπτώσεις κάποιοι θα έχουν υψηλότερη και κάποιοι χαμηλότερη, όπως ακριβώς και στ’ άλλα παιδιά. Και τα ανάλογα για κάθε ειδικότερο είδος ευφυΐας (συναισθηματική κλπ.), και για τις άλλες δεξιότητες και ταλέντα.

    Το ότι οι δυσλεκτικοί είναι πιο έξυπνοι μού φαίνεται σαν μύθος της πολιτικής ορθότητας, η οποία προσπαθεί να κολάσει την ενοχή της που τους αντιμετωπίζει σαν χαζότερους.

    Σίγουρα υπάρχουν παιδιά που, παλεύοντας να υπερβούν τη μαθησιακή τους δυσκολία, βγήκαν από τον αγώνα δυνατότερα. Ίσως αυτοί ενέπνευσαν τον μύθο του εξυπνότερου δυσλεκτικού. Υπάρχουν και άλλα παιδιά που, μη παλεύοντας να επιβιώσουν σ’ ένα σύστημα φτιαγμένο σε άλλα μέτρα κι όχι στα δικά τους, αλλά αντιθέτως παρατώντας τα, βγήκαν με κάποιες ικανότητές τους να έχουν ατροφήσει.

  126. gpoint said

    # 110

    Ρε Ριβαλντίνιο συζήτα καλύτερα για τον βάζελο και την βαζελίνη που είναι της ειδικότητάς σου και εκεί δικαιούσαι να λες και να πιστεύεις ότι θέλει το βαζελινομένο μυαλό σου, για παραπέρα δεν είσαι

  127. Μια και πιάσατε τα μνημονοτεχνικά και επειδή υποψιάζομαι ότι τα σχόλια θα αξιοποιηθούν σε μελλοντικό ποστ: 🙂
    Και βάσανα μεγάλα, μάνα ζητώ χρήματα φέρε (K Ba Ca Na Mg Al Mn Zn Cr Fe – η ηλεκτροχημική σειρά των μετάλλων)
    Ευσέβιος (F Cl B I O S ή κάτι τέτοιο – το ίδιο, για τα αμέταλλα)
    Μπιλ, ήμαστε φίλοι (F=Bilημφ – δύναμη Λαπλάς)

  128. Πέπε said

    120:
    > > αλίμονο αν ενήλικοι άνθρωποι στο πανεπιστήμιο έπρεπε να βασιστούμε στη μεταδοτικότητα και τη χαρισματική παρουσία του καθηγητή για να μάθουμε πράγματα και να εμπνευστούμε. Μετράει, δε λέω, αλλά δεν είναι το απόλυτο κριτήριο, σίγουρα όχι όσο στο δημοτικό ας πούμε!

    Αυτό είναι αλήθεια, αν και δεν είναι η μόνη αλήθεια.

    Αφενός, στο πανεπιστήμιο μπαίνεις με δική σου ευθύνη, και με σκοπό να μάθεις αυτό που θες να μάθεις, κυρίως τη μέθοδο της επιστήμης σου. Στο σχολείο πας και για χίλιους δυο άλλους λόγους, κοινωνικοποίησης κλπ.. Άρα, ένας καθηγητής στο πανεπιστήμιο που έχει ουσιώδη και σωστά πράγματα να σου μεταδώσει, θα του συγχωρεθεί αν τα λέει με βαρετό τρόπο, όπως και, στο σχολείο, ένας φυσικός π.χ. που δε θα σου μάθει φυσική αλλά θα σου μάθει άλλα σημαντικά πράγματα για τον εαυτό σου και τον κόσμο.

    Από την άλλη, γιατί μιλάς αν όχι για να σε ακούσουν; Όσο και σοφό να είναι το δίδαγμά σου, πρέπει να φτάσει στους αποδέκτες, αλλιώς δώρον άδωρον.

  129. Ιάκωβος said

    Λάμπρο, Βάταλε, κλπ
    είναι πολύ ενδιαφέρουσα η κουβέντα, αλλά
    είναι αργα και πείνασα. Αύριο.
    Μαζί με κάτι υπόλοιπα του Λάμπρου, οτι ο Χίτλερ και ο Αιζενχάουερ δε διαφέρουν σε πολλά.

  130. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    116 – Άσε τι λέει ο αρπαγμένος, εγώ λέω τι λές εσύ, ότι η αντιπαράθεση ΑΗΠ με το Χριστιανισμό συνήθως κρύβει αντισημιτισμό, για ξανασκέψου το λίγο, έχω την εντύπωση πως άλλο θέλεις να πείς και το χάνεις.

    120 – Μα εγώ δεν μιλώ ΠΟΤΕ για το πανεπιστήμιο, ούτε καν για την δευτεροβάθμια, η αρχή και το τέλος της εκπαίδευσης για το σύστημα, είναι η πρωτοβάθμια, εκεί εστιάζονται όλοι όσοι έχουν συμφέρον, μετά το τραίνο πάει όπου το πάνε οι ράγες. Αν και φαινομενικά επιλέγει πού θα πάει, στην πραγματικότητα, είναι δρομολογημένο, οι «επιλογές» του, είναι προκαθορισμένες. Οπότε, αυτό που λέω, ανεξαρτήτως τι λέει ο Λιαντίνης κι αν συμφωνούμε (εγώ ΔΕΝ) ή όχι μαζί του, είναι ότι αυτός είναι ένας πολύ καλός τρόπος διδασκαλίας για τα παιδιά, και για να κρατήσει το ενδιαφέρον τους, και για τα υπόλοιπα που λέω, όχι;

    Επειδή βλέπω το Interstelar θα σας αφήσω ήσυχους για λίγο.:)

  131. Πέπε (91), μάλλον είναι τα αρσενικά ονόματα σε -is (τα περισσότερα άλλα είναι θηλυκά). Δεν το ήξερα, τώρα το είδα κι εγώ.
    Από τα μνημοτεχνικά που αναφέρατε δεν ήξερα σχεδόν κανένα (το τετράστιχο για τα ψηφία του π ναι, αλλά κανένας μαθηματικός– ελπίζω — δεν ήταν αρκετά τρελός ώστε να απαιτεί να μαθαίνουμε πάνω από 4-5 δεκαδικά), ενώ τους τύπους ή τις σειρές που υποτίθεται πως βοηθούν να θυμόμαστε τους θυμάμαι ακόμα σχεδόν όλους. (Τη σειρά δραστικότητας των μετάλλων δεν την έμαθα ποτέ απέξω, αν και μου άρεσε η χημεία.) Και μου φαίνονται κατά το πλείστον άχρηστα. Πολύ σκοπιμότερο θα ήταν να κατανοεί κανείς την εσωτερική λογική των τύπων, όταν υπάρχει: π.χ. παρά να προσπαθείς να θυμηθείς τη λέξη «σελήνη» για το αν ισχύει c=λν ή τα σύμβολα μπαίνουν με κάποια άλλη σειρά, πολύ πιο μορφωτικό είναι να συνειδητοποιήσεις ότι η συχνότητα έχει διαστάσεις αντίστροφου χρόνου, αφού σημαίνει «κύκλους ανά δευτερόλεπτο», και συνεπώς πολλαπλασιαζόμενη επί μήκος, έστω και κύματος, εύλογο είναι να δίνει ταχύτητα.
    Ακόμα και για τους καταλόγους εξαιρέσεων της γραμματικής, πολύ καλύτερο είναι να μαθαίνει κανείς ολόκληρες (εκ)φράσεις. Π.χ. στο esoteric παράδειγμα του Πέπε (σοβαρά, κάνατε τέτοια στο σχολείο, ή έστω στη Φιλοσοφική;) πολύ πιο ωφέλιμο (αν υποθέσουμε πως προσπορίζει κάποιο όφελος το να μαθαίνει κανείς λατινικά…) είναι να θυμάσαι εκφράσεις όπως orbis pictus (γνωστός εκδοτικός οίκος) ή in summo colle, και όποιος δεν ξέρει τα dura lex, sed lex (Ιάκωβος, 103) ή de lege lata/ferenda κλπ. μάλλον δεν έχει ανάγκη να θυμάται το γένος του lex 🙂

  132. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι αφού σχεδόν μονοπώλησε τη συζήτηση ο Λιαντίνης, ιδού πώς θεωρούσε αυτός ότι πρέπει να είναι ο καλός δάσκαλος:

    http://opengreekschool.weebly.com/iotasigmatauomicronlambdaomicrongammaiotaomicron/liantinis-ide-o-daskalos

  133. Οι μνημονικοί κανόνες έχουν απασχολήσει μέχρι και Νομπελίστες, όπως ο Μαξ Μπορν, στον οποίον αποδίδεται γνωστός κανόνας που συνδέει μεταβλητές της θερμοδυναμικής.

  134. Corto said

    «Οι μόνες αρχές που μας είχε στείλει το κράτος ήταν η χωροφυλακή: κάτι Κρητίκαροι με φουσκωτές βράκες και μαύρο κεφαλοπάνι, με βούρδουλα στο χέρι»

    Ντοκυμαντέρ του BBC με επιχρωματισμένες φωτογραφίες Κρητικών Χωροφυλάκων στην Θεσσαλονίκη του 1913:

  135. Corto said

    134: Δεν πέτυχε η επικόλληση του συνδέσμου. Οι Κρητικοί Χωροφύλακες στο 6.09.

  136. Θύμμαχος Θήτης said

    129 Καλή όρεξη και, βεβαίως, χώνεψη.

    Δεν ήταν θλιβερό το σχόλιο σου. Εσύ είσαι θλιβερός, με όλον τον σεβασμό στην κομματοσκυλίσια ντουντούκα σου. Επειδή αποκαλείς «συνήθως αντισημίτες» ανθρώπους που κάνουν κριτική με την λογική τους, χωρίς να έχεις μετά την ευαισθησία να παραδεχτείς το λάθος σου. Και ο Καστοριάδης και τόσοι άλλοι «συνήθως αντισημίτες» λοιπόν.

  137. Ριβαλντίνιο said

    @ 126 gpoint

    για παραπέρα δεν είσαι

    Ενώ είσαι εσύ για παραπέρα μπουγατσοδικέφαλη όρνιθα ;

    @ 120 Δύτης των νιπτήρων

    Πες τα χρυσόστομε !

    @ 118 Σκύλος

    Σαν τον Γεμιστό που το έκανε Πλήθων ένα πράμα… 🙂

    ——————————————————————–

    @ Mr Σαραντάκος
    @ Mr Σαραντάκος
    @ Mr Σαραντάκος
    @ Mr Σαραντάκος
    @ Mr Σαραντάκος

    Δεν ξέρω αν έχει ειπωθεί παλαιότερα. To παρακάτω μπορεί να θεωρηθεί απόφευγμα ;

    Η ειρήνη είναι η μεγαλύτερη ευλογία, αν μας εγγυάται την τιμή μας και τα δικαιώματά μας. Αν όμως έχει σαν συνέπεια της το χαμό της εθνικής μας ανεξαρτησίας και την κηλίδωση της ένδοξης μας ιστορίας, τότε δεν υπάρχει άλλο πιο ατιμωτικό κι ολέθριο από αυτή

    Πολύβιος

    https://el.wikiquote.org/wiki/%CE%A0%CE%BF%CE%BB%CF%8D%CE%B2%CE%B9%CE%BF%CF%82

    εἰρήνη γὰρ μετὰ μὲν τοῦ δικαίου καὶ πρέποντος κάλλιστόν ἐστι κτῆμα καὶ λυσιτελέστατον, μετὰ δὲ κακίας ἢ δειλίας ἐπονειδίστου πάντων αἴσχιστον καὶ βλαβερώτατον.

    Πολύβιος 4,31,8

    http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0233%3Abook%3D4%3Achapter%3D31

    http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0234%3Abook%3D4%3Achapter%3D31

    Ή εντάξει δεν έχει ξεφύγει και πολύ και είμαι υπερβολικός ; Παίζει πολύ η αρχική φράση σε «πατριωτικά» και «νεοπαγανιστικά» έντυπα.

  138. ΣΠ said

    133
    Σε σχέση με την Θερμοδυναμική είχα μάθει στην Αμερική τον μνημονικό κανόνα: police force equals the chief plus two: P+F=C+2.
    P: phases
    F: degrees of freedom
    C: components

  139. Πέπε said

    131:
    > > …στο esoteric παράδειγμα του Πέπε (σοβαρά, κάνατε τέτοια στο σχολείο, ή έστω στη Φιλοσοφική;)

    Στο φροντιστήριο για Γ’ δέσμη.

  140. Corto said

    131 (Άγγελος):
    «Πολύ σκοπιμότερο θα ήταν να κατανοεί κανείς την εσωτερική λογική των τύπων»

    Βεβαίως έχεις απόλυτο δίκιο, αλλά μερικά τέτοια τρικ είναι εμπνευσμένα, πρέπει να παραδεχτούμε.

    Έχω την εντύπωση ότι και σε παλαιότερες εποχές, πριν την τυπογραφία, όλες αυτές οι μυθολογίες, οι Καμπάλες και τα αποκρυφιστικά σύμβολα, από τους αρχαίους Έλληνες μέχρι τους αλχημιστές της Αναγέννησης, εν μέρει (όχι απόλυτα) εξυπηρετούσαν την τυποποίηση της γνώσης, σαν ένα είδος μνημονικού τρικ.

  141. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

    137 Ωχ! Αυτό θυμίζει πολύ το «ρητό του Ισοκράτη». Επέμβαση στο κείμενο, που δεν είναι ανεκτή, έστω κι αν δεν αντιστρέφει το νόημα.

    136 Νομίζω πως αδικείς τον Ιάκωβο. Αν εννοεί ότι αρκετοί που επικρίνουν τον χριστιανισμό από νεοπαγανιστικές θέσεις είναι αντισημίτες μπορεί και να έχει δίκιο -και οπωσδήποτε δεν τον κάνει αυτό ‘κομματόσκυλο’. Και ποιου κόμματος τάχα;

    127 !!!

  142. Πέπε said

    @131:

    Το #91 άδεται κατά το Battle Hymn of the Republic, αλλά αυτό δε μας το έμαθαν στο φροντιστήριο, το σκέφτηκα ολομόναχος. Μπορείτε να το δοκιμάσετε και μόνοι σας, με δική σας ευθύνη:

    Σε άλλα νέα, απορώ πώς κανείς δε σχολίασε ότι η φράση «απέξω κι ανακατωτά» εσήμαινε κάποτε κάτι συγκεκριμένο, υπαρκτό, και τόσο απέραντα παράλογο.

  143. Ριβαλντίνιο said

    Το έχω βρει και ως

    Η ειρήνη είναι η μεγαλύτερη ευλογία, όταν μας εγγυάται την τιμή μας και τα νόμιμα δικαιώματά μας. Αλλά όταν έχει σαν επακόλουθο το χάσιμο της εθνικής μας ανεξαρτησίας και το λέρωμα της ιστορίας μας , τότε δεν υπάρχει τίποτα πιο ατιμωτικό και καταστροφικό για τα πραγματικά μας συμφέροντα.

  144. Θύμμαχος Θήτης said

    141β

    Νομίζω πως αυτός αδικεί τον εαυτό του περισσότερο από μένα. Αν εννούσε κάτι άλλο ας το διευκρίνιζε, ωστόσο επέμεινε στον ισχυρισμό του, τον οποίο τον θεωρώ συκοφαντικό. Τυχαίνει να κάνω κι εγώ αντιπαράθεση αρχαίων χριστιανισμού και τυχαίνει να έχει μαλλιάσει η γλώσσα μου για να πείσω κάποιους να καταλάβουν πως οι Εβραίοι είναι άνθρωποι όμοια με όλους τους άλλους. Σχετικά με τη ντουντούκα, απλά επέστρεψα την ειρωνική προσφώνηση «Βάταλε», δεν εννοώ κάποιο συγκεκριμένο κόμμα.

  145. Μην εξάπτεσθε. Κι εγώ πιστεύω ότι ΣΗΜΕΡΑ η αντιπαράθεση ΑΗΠ με το Χριστιανισμό συνήθως κρύβει αντισημιτισμό. Αυτό φυσικά δεν σημαίνει ότι δεν έχει τη θέση της η αντιπαραβολή της αρχαίας ελληνικής κοινωνίας, νοοτροπίας, κοσμοαντίληψης… με τις αντίστοιχες χριστιανικές, και για να διαπιστώνονται τα πλείστα όσα κοινά στοιχεία (η χριστιανική φιλοσοφία ήταν κατά μεγάλο μέρος νεοπλατωνική, ενώ αργότερα η Ρωμαιοκαθολική Δύση ανακάλυψε τον Αριστοτέλη και γοητεύτηκε), και φυσικά για να επισημαίνονται και οι μεγάλες διαφορές. Όσοι όμως ΣΗΜΕΡΑ, στα πλαίσια του ευρωπαϊκού πολιτισμού, που σαφώς προέρχεται από τη σύνθεση της ελληνορωμαϊκής και της ιουδαιοχριστιανικής του κληρονομιάς με το Διαφωτισμό, επικαλούνται τη μία συνιστώσα για να κακολογήσουν ή να υποβαθμίσουν την άλλη, μάλλον κακή υπηρεσία προσφέρουν.

  146. Alexis said

    Πολύ ωραίο κείμενο!
    …τα χωριά μας δεν είχαν ξαγοραστεί ακόμα απ’ τον Αφέντη…
    Τι εννοεί άραγε;

  147. sarant said

    142 και πριν

    Το μόνο μνημοτεχνικό που θυμάμαι ακόμα είναι εκείνο που είχε σκαρώσει ο φίλος μου ο Φώτης για τις καταλήξεις του imparfait:
    ά-ι-ες ά-ι-ες
    α-ι-τε ι-ο-εν-ες
    ι-ε-ζεντε α-ι-ε-εν-τε

    πάνω στο σκοπο ενός διεθνούς σουξέ που το έχω ξεχάσει (νόμιζα πως ήταν το Ποπ Κορν αλλά δεν)

  148. 147 Τέτοια σκάρωνα κι εγώ. Εσεϊέι εμεσέ, εσερουμέμπους εσεσέμπους (τέταρτη ή πέμπτη κλίση, λατινικά).

  149. ΣΠ (106+138) Αλλο ωραίο παράδειγμα. Δεν είναι πολύ πιο μορφωτικό να καταλάβει κανείς την κοινή τοπολογική βάση του κανόνα των φάσεων και του τύπου των κυρτών πολυέδρων από το να μαθαίνει τέτοιες μνημοτεχνικές μπουρδίτσες; Κι αν κάποια στιγμή δεν θυμάται ποιος αριθμός αφαιρείται από το άθροισμα των άλλων, ας φανταστεί π.χ. μια πυραμίδα της Αιγύπτου ή ένα διάγραμμα φάσεων πολυμεταβλητού συστήματος και αμέσως θα το βρει — αν βεβαίως το έχει κάποτε μάθει…

  150. Τι νόημα έχει αυτό, Δύτη (147); Ευκολότερο δεν είναι να απομνημονεύσεις την κλίση μιας υπαρκτής λέξης, π.χ. res, που έχει και κάποια ερείσματα (De re metallica, in medias res, lacrimae rerum…), για όποιον τα έχει ακούσει;

  151. Γιάννης Κουβάτσος said

    Τα είπε όλα με λίγα λόγια ο Άγγελος στο 145. Έτσι ακριβώς!

  152. ΣΠ said

    149
    Άγγελε, συμφωνώ ότι το σημαντικό είναι να μάθει κανείς την ουσία της εξίσωσης και γιατί ισχύει. Εμένα δεν με βοήθησαν ποτέ αυτά τα τρικ. Απλώς τα θυμάμαι γιατί τα ανέφεραν οι καθηγητές και τα βρήκα χαριτωμένα.

  153. (147) Μάλλον θα ήταν τσιφλίκια, ίσως Τούρκων. Το «από τον Αφέντη» δεν είναι ποιητικό αίτιο.

  154. Γιάννης Ιατρού said

    75: ΕΦΗ
    πολύ καλό Έφη 🙂 Ο φιλαράκος, μάλλον από Μέση Ανατολή, 2008 η πιό παλιά ημερομηνία που βρήκα

  155. Alexis said

    #145: Συνήθως δεν το «κρύβει» καν Άγγελε!
    Μεγάλη μερίδα των λεγόμενων «νεοπαγανιστών» είναι απροκάλυπτα αντισημίτες και δεν το κρύβουν!
    Άλλο τα όποια (σωστά) επιχειρήματα για την οπισθοδρόμηση και τον σκοταδισμό που επέφερε η επικράτηση του Χριστιανισμού, και άλλο οι κραυγές του κάθε γραφικού!

  156. Γς said

    81:

    >Ξέρω, και …συνουσίας (ας το γράψω αφού για το Γς πρόκειται🙂 )

    Αντε κι αντί του «Πορνογραφία σημαίνει Συνουσία», τέτοιες ώρες

    http://www.youtube.com/watch?v=oxVCIuCFd6w

    το

  157. 150 Ε, ναι, δεν έχει πολύ νόημα, πάντως τα έμαθα. Σκέφτομαι τώρα, αν μάθαινα μια ζωντανή γλώσσα, έγραφα εκθέσεις κλπ ίσως να μην χρειαζόμουν καθόλου τέτοια κόλπα. Αφότου ενηλικιώθηκα, δεν χρειάστηκα τέτοια για καμία καινούρια γλώσσα, θαρρώ — οπότε ίσως όλα αυτά τα μνημονοτεχνικά προέρχονται από τη σχολική πίεση.

  158. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    151 – Εξ ού και Άγγελος, που δεν είναι μόνο κατ’ όνομα ξέρεις.☺

  159. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    143.147
    Πλατανούσα Ιωαννίνων το χωριό του Γ. Κοτζιούλα
    Με το όνομα Ραψίστα τη συναντάμε από τους Βυζαντινούς χρόνους. Μετά την απελευθέρωση της περιοχής από τους Τούρκους, λίγο πριν την απελευθέρωση των Ιωαννίνων το 1913, αναγνωρίσθηκε ως Κοινότητα και υπήχθη στην Επαρχία Νικοπόλεως και Πάργας του Νομού Πρέβεζας, από τον οποίο μετακινήθηκε στο Νομό Ιωαννίνων. Το 1927 μετονομάσθηκε σε Πλατανούσσα
    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%BB%CE%B1%CF%84%CE%B1%CE%BD%CE%BF%CF%8D%CF%83%CF%83%CE%B1_%CE%99%CF%89%CE%B1%CE%BD%CE%BD%CE%AF%CE%BD%CF%89%CE%BD

    154. Ευχαριστώ! Α τόσο παλιό;

  160. Γς said

    102:

    >μόνο η Δανάη στο Γεωπονικό, μου μιλάει για τον Χαριζάνη Πασχάλη (διδάσκει σηροτροφία μελισσοκομία) με τα καλύτερα λόγια, το αμφιθέατρο είναι πάντα γεμάτο

    Ναι. Ο φίλος μου ο Πασχάλης Χαριζάνης.

    Και είναι ο χώρος μπρος απ τη Μελισσοκομία ένα μικρό δάσος από μουριές. Για τις μέλισσες.

    Το χειμώνα τα γυμνά δέμτρα. Αλλά μετά πυκνή βλάστηση ζούγκλας.

    Εκεί, που λέτε, μια φορά…

    http://caktos.blogspot.gr/2014/03/blog-post_915.html

  161. ΕΦΗ - ΕΦΗ said


    Γιάννη, μια Πλατανουσιώτικη φωτογραφία,του πότε να είναι;
    Την πήρα από δω (στο μπλογκ αυτό έχει και πολλές πληροφορίες για τον Κοτζιούλα):
    http://romiazirou.blogspot.gr/2015/03/video_9.html

  162. sarant said

    146 Αυτό που λέει ο Άγγελος. Και όπως λέει η Έφη, το χωριό του Κοτζιούλα ήταν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ως τους Βαλκανικούς Μάλιστα, ήταν σχεδόν πάνω στα σύνορα (τον Αραχθο).

  163. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    156. Γς, καλησπέρα. Ήμουν άκαιρη το μεσημέρι ε; Προσπάθησα να σε πειράξω σαν πρώτα 😦

  164. Γς said

    127:

    >Μια και πιάσατε τα μνημονοτεχνικά[…]Κ, Ba Ca Na Mg Al Mn Zn Cr Fe – η ηλεκτροχημική σειρά των μετάλλων)

    Και πως δεν έγινα γιατρός.

    http://caktos.blogspot.gr/2013/05/blog-post_1176.html

  165. Γς said

    163:

    Οχι καλή μου. Κάθε άλλο. Και σε ευχαριστώ. Πάρα πολύ

  166. Γς said

    Λιαντίνης.

    Κάποτε ζήλωσα κι εγώ τη δόξα του Λιαντίνη. Και ήταν τόσο το θράσος μου, που όχι μόνο θέλησα να συγκριθώ μαζί του, αλλά τόλμησα εγώ ο κοινός θνητός να θέλω να συγκατοικήσω αιώνια με τους Θεούς. Στον Ολυμπο.

    http://caktos.blogspot.gr/2013/08/105-21-2013-0725-85.html

  167. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Τα έχουμε ξαναπεί στο ιστολόγιο,με άλλες αφορμές, αλλά μιας και λέει ο Κοτζιούλας
    >>Λίγα θρανία πιο πίσω, κάθονταν η τρίτη τάξη, κι αυτοί διάβαζαν απ’ το νέο αναγνωστικό τους, τα «Ψηλά Βουνά»,
    κι αύριο ανοίγουν τα σχολεία, να θυμηθούμε:
    {…}Το 1913 έχουμε την πρώτη προσπάθεια από το κράτος, να δημιουργηθούν Αναγνωστικά. Γίνεται προκήρυξη για τη συγγραφή τους, στην οποία αναφέρεται ότι η ύλη τους πρέπει «να διαμορφώνει το ήθος των μαθητών, εμφυσώσα πάσα προς τούτο κατάλληλον αρετήν ως η θεοσέβεια, η φιλανθρωπία, η συναίσθησις του
    καθήκοντος, η αυτοθυσία [εννοείται για την πατρίδα]» κλπ.
    {…}Το 1917 λοιπόν, στην κυβέρνηση του Βενιζέλου, διορίζονται «ανώτεροι επόπτες Δημοτικής Εκπαιδεύσεως» ο Αλέξανδρος Δελμούζος και ο Μανώλης Τριανταφυλλίδης, δηλαδή η καρδιά του Εκπαιδευτικού Ομίλου. Είναι σαν να τους λέει ο Βενιζέλος: Ελάτε και κάνετε
    αυτά που σχεδιάζατε από το 1910. Τότε δημιουργούνται νέα Αναγνωστικά, που
    αλλάζουν ριζικά το τοπίο στο σχολείο.
    {…}Το σπουδαιότερο βιβλίο αυτής της γλωσσοεκπαιδευτικής μεταρρύθμισης του
    1917, είναι «Τα ψηλά βουνά» του Ζαχαρία Παπαντωνίου. Είναι το πιο συζητημένο Αναγνωστικό της Γ΄ τάξης, (στην Γ΄ τάξη διδάχθηκε). Ήταν το σύμβολο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης του Βενιζέλου. Σήμανε την τομή στην ιστορία των Αναγνωστικών και τελικά κατέληξε να είναι το πλέον ταλαιπωρημένο σχολικό βιβλίο. Φανταστείτε ότι το 1920, όταν ο Βενιζέλος έχασε τις εκλογές και επανήλθαν στο κράτος οι βασιλικοί (το Νοέμβρη του 1920), διοργάνωναν κανιβαλικές εκδηλώσεις σε όλα τα χωριά. Το μάζευαν στις πλατείες και το έκαιγαν!
    «Τα ψηλά βουνά» επανήλθαν στα σχολεία για ένα
    μόνο σχολικό έτος, στη μεταπολίτευση του 1974,
    {…}
    http://www.pi.ac.cy/pi/files/epimorfosi/synedria/alfavitaria/Mpartzis_anagnwstika_2015.pdf
    Καλή νύχτα και καλή αρχή στα παιδιά και στους δασκάλους.

  168. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    166.Στο σωστό νούμερο έπεσες 🙂 .
    Μ΄όλη μου την ασχετοσύνη, ο Λιντίνης δε μου λέει τπτ. Κάπου υπάρχει ένα βίντεο να διδάσκει στη σχολή αστυνομίας… Δεν τον πιάνω καθόλου..

  169. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    168 – Εδώ δεν τον έπιασε η αστυνομία, θα τον πιάσεις εσύ; ☺

  170. gpoint said

    # 141 β

    Νίκο ο αντισημιτισμός δεν ξεφύτρωσε μόνος του αλλά σαν αντίδραση στον σημιτισμό, δλδ οι σημίτες ξεχώρισαν ρατσιστικά τους εαυτούς τους από τους άλλους ανθρώπους γι αυτό και είναι αστείο να μιλάνε για ρατσισμό εκτός από τους βαρεμένους που πιστεύουνε πως ανήκουν στον «περιούσιο» λαό…
    Δεν βλέπω φυσικά καμιά διαφορά σ’ αυτούς με τους Ελ και άλλα νούμερα….

  171. Γς said

  172. gpoint said

    # 145

    Αγγελε, δεν υπάρχει ιουδαϊκοχριστιανική κληρονομιά… ως γνωστόν η νέα (καινή) διαθήκη ακυρώνει την παλιά. Μη μου θυμίζεις νεοέλληνες που περηφανεύονται για την καταγωγή τους από τον…Ισοκράτη (η Σωκράτς που λένε οι Θετταλοί !! )

  173. Νεσταναίος. said

    120, 128. Σε ένα καλό πανεπιστήμιο, οι φοιτηταί επιλέγουν ποιόν καθηγητή θα έχουν και ένα από τα κριτήρια είναι και η μεταδοτικότητα.

    145. Εδώ προσβάλουμε τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη.

  174. spiral architect said

    Απο μικρός στα γήπεδα:

  175. Γς said

    174:
    Βάλε και μια λεζάντα.

    Νίκος Παππάς, που εκτός από το… τηλεοπτικό τοπίο γνωρίζει[;] και το… τόπι

  176. spiral architect said

    Άντε το λοιπόν, καλή σχολική χρονιά με μπόλικη υπομονή στους έχοντες μαθητούδια. Καλή ακαδημαίκή χρονιά επίσης στους φοιτητές που βλέπουν την πραγματικότητα της «κρίσης» να’ ρχεται σιγά-σιγά καταπάνω τους.

  177. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα

    171: Γς
    Γιάννη, δες στο 0.29/0.30 απ΄αυτό https://www.youtube.com/watch?v=YzZl9j580tM

    169: ΛΑΜΠΡΟΣ
    χαχαχαχα, καλό 🙂

    167: ΕΦΗ
    …και καλή αρχή στα παιδιά και στους δασκάλους.

    Ναι, ναι! Κι όλο ερωτήσεις θα ‘ναι σήμερα, την πρώτη μέρα στο σχολείο: «ποιος είσαι συ, που είναι ο μπαμπάς μου» και τέτοια… 🙂

    161: (τέλος) Δύσκολο να πει κανείς Έφη, δεν την βρήκα κάπου αλλού, αναμενόμενο άλλωστε. Κάποια προσέγγιση ίσως είναι δυνατή, απ΄την απεικόνηση του Βασιλιά στη σημαία, στο κέντρο, και από τις λεπτομέρειες της στολής των χωροφυλάκων (;) Το λάβαρο (σημαία ;), δεξιά, κάτι γράφει για «σχολείον»

  178. Γς said

    Σήμερα τα τρία αγοράκια της θα πήγαιναν σχολείο. Στην τρίτη τάξη.

    Τώρα, ποιος ξέρει, μπορεί να την περιμένουν.

    http://3aggelakia.blogspot.gr/2013/05/blog-post.html

  179. sarant said

    Καλημέρα από εδώ!

    174 Φωτοσουπιά;

  180. spiral architect said

    @179β: Όχι, έχει κι άλλες!

    http://bit.ly/2cohiBD

  181. Γιάννης Ιατρού said

    179: ‘Ισως, αλλά πάντως πολύ-πολύ καλής ποιότητας. Ούτε καν στην ανάλυση θορύβου δεν διακρίνεται κάτι ιδιαίτερο !!
    Θα ψάξω, μήπως υπάρχει κι άλλη, παρόμοια εικόνα, με τον πραγματικό παίκτη.

    Ρε ποδοσφαιρόφιλοι, δώστε καμιά πληροφορία (ομάδες, ματς, ημερομηνία κλπ.) 🙂 🙂

  182. Γιάννης Ιατρού said

    180: Spiral,
    Αχά, καλά τα είπα λοιπόν στο 181 ….
    Τώρα είδα το σχόλιό σου 🙂

  183. Γιάννης Ιατρού said

  184. spiral architect said

    Ε ναι, οι φωτοσοπιές κάνουν μπαμ για όσους τουλάχιστον έχουν ασχοληθεί λίγο σοβαρά με τη φωτογραφία, ακόμα και metadata να μην έχουν.

  185. Πέπε said

    Καλημέρα σας και καλή χρονιά, επισήμως πλέον.

    Αυτό που έγινε σήμερα στον αγιασμό θέλω να το καταθέσω. Νομίζω ότι θα αρέσει σε μερικούς, όπως π.χ. στον Λάμπρο.

    (Το σχολειό μας, το Καλλιτεχνικό, είναι και γυμνάσιο και λύκειο, και έχει μαθητές από πολλές άσχετες γειτονιές, που πηγαινοέρχονται με πούλμαν.)

    Μετά το πέρας του κυρίως αγιασμού, με τα πλήθη ακόμη συγκεντρωμένα, η δ/ντρια ανακοινώνει το πρόγραμμα της ημέρας, κυρίως δηλαδή ότι θα γίνει η διανομή των βιβλίων και τι ώρα θα φύγουν τα λεωφορεία.

    -Από το Λύκειο, ποιοι μένουν στις τάδε και τάδε περιοχές; Εσείς; ωραία. Στο σχόλασμα θα πάρετε τα πρωτάκια (γυμνασίου) να ελέγξετε ότι μπήκαν στο σωστό λεωφορείο. Ποια πρωτάκια είναι στις ίδιες περιοχές; Εσείς; ωραία. Οι αρχηγοί σας θα είναι αυτοί. Οι αρχηγοί, κάντε κατάλογο! Από το Λύκειο, ποιοι μένουν στις δείνα και δείνα περιοχές;…

    Και αφού ολοκληρώθηκε αυτό το μοίρασμα:

    -Τα αγόρια της τάδε τάξης να περάσουν χώρια: Εσείς, θα πάτε πρώτοι να πάρετε βιβλία από την τάδε αίθουσα. Μετά, θα μοιραστείτε σ’ όλες τις αίθουσες όπου είναι τα βιβλία της κάθε τάξης, και θα επιβλέψετε τη διανομή στους υπόλοιπους μαθητές.

    Έτσι, από την πρώτη πρώτη μέρα αρχίζει το μάθημα: οι νεότεροι μαθαίνουν και οι …γεροντότεροι θυμούνται ότι οι δουλειές γίνονται συνεργατικά και με ανάληψη ευθυνών.

  186. Pedis said

    Όταν κάνει τέτοιες εμφανίσεις, να παίρνει μαζί του τον Κοτζιά … να κερδίζει από τη σύγκριση, όχι τίποτ’ άλλο …

  187. Pedis said

    186 -> 180 (για κείνον με το λουστρίνι που κάνει πασούλες)

  188. sarant said

    185 Μπράβο της διευθύντριας!

  189. Θεοδώρα said

    Ευχαριστούμε για το υπέροχο κείμενο…που με συγκινεί καθώς σήμερα ο μπόμπιρας μου ξεκινά (έστω και στον παιδικό σταθμό !), βλέπω τώρα και την ταινία ¨Το θέατρο στο βουνό»…πως με το τίποτα οι άνθρωποι γίνονταν άνθρωποι…

  190. Πέπε said

    Στον αγιασμό ακούσαμε επίσης τον χαιρετισμό / ευχή του υπουργού, όπως άλλωστε τον ξανάκουσα και στο ράδιο. Τόνιζε ότι η σχολική χρονιά αρχίζει με τα βιβλία εγκαίρως σταλμένα, και -για πρώτη φορά εδώ και τριάντα, νομίζω, χρόνια- χωρίς κενά εκπαιδευτικών.

    Τα βιβλία ήταν όντως εκεί εγκαίρως, αν και δε βλέπω γιατί αυτό θα πρέπει να το πανηγυρίσουμε ως έκτακτη επιτυχία. Εμάς εκπαιδευτικοί μάς λείπουν (μας λείβονται, μιας κι είμαστε Κρήτη), αλλά επιφυλάσσομαι και για αύριο, που θα είναι η πρώτη κανονική ημέρα. Αν την επομένη του αγιασμού όντως δεν έχει κενά, συγχωρεμένα τα κενά του αγιασμού. Πέρσι τα κενά μας ήταν τόσα ώστε κάποια μαθήματα δε διδάχτηκαν ολωσδιόλου, άλλα μόνο για ένα ή δύο μήνες, και το εβδομαδιαίο πρόγραμμα φτιαχνόταν κάθε βδομάδα, με εξαίρεση ελάχιστων εβδομάδων (μονοψήφιος αριθμός) – δεν υπερβάλλω.

    Αν αυτό που πέρσι δεν έγινε όλη τη χρονιά, και που είναι στοιχειωδώς στοιχειώδες, φέτος γίνει από την πρώτη μέρα, θα είναι αξιέπαινο. Αν περάσουν μια-δυο βδομάδες και δεν έχει γίνει, δε θα είναι αξιέπαινο όποτε κι αν γίνει.

  191. ΓιώργοςΜ said

    190 Οι παλιότεροι θα θυμούνται τον Μπένι Χιλ, βρεττανό κωμικό της τηλεόρασης που μεσουράνησε τη δεκαετία του ’80. Σε κάποιο από τα σκετς υποδυόταν τη μπαλαρίνα που περνούσε οντισιόν, κι ο διάλογος ήταν περίπου:

    «Μα γιατί προτιμήσατε αυτή από εμένα;»
    «Είναι ψηλή»
    «Κι εγώ είμαι ψηλή»
    «Έχει ωραία δόντια»
    «Κι εγώ έχω ωραία δόντια»
    «Είναι όμορφη»
    «Κι εγώ έχω ωραία δόντια».

    Φυσικό είναι όταν διαχειρίζεται κανείς επικοινωνιακά μια κατάσταση να προβάλλει τα θετικά για τον εαυτό του, όπως επίσης φυσικό είναι να συμπεράνει κανείς, όταν τα προβαλλόμενα είναι αυτονόητα ή ασήμαντα, πως δεν υπάρχει κάτι καλύτερο να προβληθεί.

    Για την απεργία της ΠΟΣΥΠ πχ και τη διαμαρτυρία έξω από το υπουργείο Παιδείας, τα ΜΑΤ και τις ψιλές (όχι τα πνεύματα, το άλλο…) που έπεσαν σήμερις θα έλεγε; http://goo.gl/ka4CrM

  192. Μια και είπαμε για σχολικά βιβλία, εγώ είμαι πολύ χαρούμενος γιατί μόλις διαπίστωσα ότι το βιβλίο ιστορίας της Α΄ Λυκείου ξεκινάει από Σουμέριους και Αιγύπτιους και τελειώνει με μια επισκόπηση της ιστορίας Ινδίας, ΝΑ Ασίας, Κίνας. Μακάρι να είχαμε και πανεπιστημιακό μάθημα κάποτε!

  193. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    185 – Πέπε, προσωπικά δεν με εκπλήσει καθόλου αυτό το ωραίο γεγονός. Δεν ξέρω τι γίνεται στα ελάχιστα άλλα καλλιτεχνικά γυμνάσια- λύκεια, αλλά από την εννιάχρονη (ενεργή) εμπειρία μου από το καλλιτεχνικό του Γέρακα, μέχρι που αποφοίτησε και η μικρή μου κόρη η Δανάη, μπορώ να πώ (και τόχω πεί και παλιά) πως τα παιδιά είναι διαφορετικά, έχουν άλλη παιδεία, θέλεις από τους γονείς τους, θέλεις τα ίδια από μόνα τους που έχουν την όποια καλλιτεχνική φύση ή θέληση, τα παιδιά αυτά, αγαπούν το σχολείο τους. Μεγάλο ρόλο σ’ αυτό, πιστεύω πως παίζει κι ο χαρακτήρας του σχολείου, που είναι πολύ πιο χαλαρός (με την καλή έννοια) από τα άλλα, εδώ δεν είναι οι βαθμοί το πρωτεύον, αν και δεν χαρίζονται, το αντίθετο, τουλάχιστον μέχρι την τρίτη λυκείου, (εκεί δυστυχώς, ακολουθείται η πεπατημένη), αλλά η έκφραση, και φυσικά οι εκπαιδευτικοί που το ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ, και το λέω εγώ αυτό. Έξι και τρία χρόνια από την αποφοίτησή τους, και οι κόρες μου ακόμα επικοινωνούν με τους περισσότερους καθηγητές τους, και μόνο για έναν μαθηματικό έχουν να πούν (δηλαδή μόνο η Δανάη) τα χειρότερα. Δεν δημοσιοποιώ το όνομά του, ξέρει ο ίδιος πόσο βλάκας και άσχετος με την διδασκαλία είναι, κι ευτυχώς για τα επόμενα παιδιά, πρέπει να έχει συνταξιοδοτηθεί.
    Στις συζητήσεις που είχα κάνει μαζί τους, βρήκα τους ελάχιστους ανθρώπους (οχι μόνο εκπαιδευτικούς) που συμφωνούσαν με τις απόψεις μου για την εκπαίδευση, βλέποντας την σχέση τους με τα «παιδιά τους» κατάλαβα γιατί.☺
    Όμως, ένας κούκος δεν φέρνει την άνοιξη, και η εξαίρεση επιβεβαιώνει τον κανόνα, τα «εκτροχιασμένα» τρένα, δεν αλλάζουν το σύστημα των δρομολογίων,
    ΔΥΣΤΥΧΩΣ.😢

  194. sarant said

    195 Αυτό είναι το καλύτερο σκίτσο για τη σημερινή κατάσταση

  195. Σωτήρς said

    191, τέλος:
    Για την απεργία της ΠΟΣΥΠ τι να πει δηλαδή;
    Το υπουργείο κάνει ταρζανιές για να κόψει χρήματα και η ΠΟΣΥΠ δεν συμπεριφέρεται ούτε καν συντεχνιακά. Εν συντομεία, κάμποσοι μόνιμοι δάσκαλοι με οργανική θέση αναγκάζονται να συμπληρώσουν ώρες σε άλλα σχολεία.
    Για τους αναπληρωτές που κάθε χρόνο απολύονται, το καλοκαίρι ΟΑΕΔ και από Σεπτέμβρη προσευχή για να μην βρεθούν στην Κολοπετεινίτσα τι λένε οι μόνιμοι; Τίποτα γιατί κάποιος πρέπει να κάνει το αγροτικό.
    Δείξτε μου μία ανακοίνωση των συνδικαλιστών που να καλούν τα πανεπιστήμια με παιδαγωγικά τμήματα να μην δεχτούν φοιτητές για όσες χρονιές χρειαστεί ώστε να ισορροπήσει η ανεργία του κλάδου.

  196. ΓιώργοςΜ said

    197 Η ΠΟΣΥΠ δεν αφορά εκπαιδευτικούς.
    Το σχόλιο έγινε για να δείξει πως οι -εκάστοτε- κυβερνώντες προβάλλουν το ελάχιστο ως ανύπαρκτο έργο τους και αποσιωπούν τις αδυναμίες τους, τακτική πάγια και αναμενόμενη.

  197. Ιάκωβος said

    65,Θύμμαχος Θήτης

    Είναι μεγάλη η κουβέντα αυτή και πάει καιρός που διάβαινα τις στράτες του Διαδίκτυου και… διαφωνούσα. Παρόλα αυτά:

    Όταν λέω «Η αντιπαράθεση ΑΗΠ με το Χριστιανισμό, που σ’ αυτή αναφέρεται κι ο Λιαντίνης, συνήθως κρύβει αντισημιτισμό», δεν αναφέρομαι στον Άγιο Παύλο και την αντιπαράθεσή του με το δωδεκάθεο.

    Αναφέρομαι στους σημερινούς. Λέω οτι αντισημίτες είναι κατά βάθος οι σύγχρονοι αρχαιόπληκτοι, δηλαδή οι δωδεκαθειστές, φιλο-Λάκωνες,εθνικιστές,κι Ελληνοψεκασμένοι.Αυτοί στην πραγματικότητα είναι ημι-άθεοι, δηλαδή έχουν αρνηθεί το άκτιστο φως του όρους Θαβώρ, για να το αντικαταστήσουν, με έναν εξ ίσου μεταφυσικό τρόπο, με το ανέσπερο πνεύμα του Αρχαίου Ελληνικού Πολιτισμού. Θεωρούν (αν και αντιπροσώπευαν τότε εχθρικές μεταξύ τους δυνάμεις που σφαζόντουσαν) την αρχαία Αθήνα και τη Σπάρτη σαν πρότυπα για το σημερινό άνθρωπο.

    Δεν έκανα στατιστική, αλλά αυτό το πάτερν υπάρχει και είναι διαδεδομένο: Άτομα που δε χωνεύουν το παπαδαριό και τα λιβάνια, έχουν εξιδανικεύσει την αρχαία Ελλάδα, που συνήθως αγνοούν και έχουν για ίνδαλμα το Αρχαίο-πνεύμα αθάνατο-αγνέ-πατέρα. Όχι όλοι. Αλλά πολλοί. ίσως οι περισσότεροι. Αυτοί αγνοούν ή κρύβουν τα εξής σοβαρά:

    Πρώτο.Το ανεπανάληπτο Ελληνικό πνεύμα δεν ήταν ένα πυροτέχνημα στο σκοτάδι, ήταν ένα σκαλί στην πορεία της Ιστορίας. Πριν από τους Έλληνες, χιλιάδες χρόνια πριν, άλλο λαοί, Ανατολικοί, ήταν εκείνοι που έφεραν στη γη τον πολιτισμό, ήταν εκείνοι που ανακάλυψαν την πόλη, το κράτος, τη γραφή, τη γραφειοκρατία,το στρατό, το ταχυδρομείο, το ψωμί, την μπύρα, κλπ,κλπ.

    Δεύτερο. Ο αρχαίος κόσμος δεν ήταν μόνο Ευριπίδης κι Αρχιμήδης. Αυτοί αντιπροσώπευαν τη μια πλευρά. Η άλλη πλευρά ήταν ότι επρόκειτο για μια ανελέητη, βίαιη, ανήθικη, ματοβαμμένη και βάρβαρη δουλοκτητική κοινωνία που έπρεπε να καταστραφεί και καταστράφηκε, όπως καταστράφηκε και η φεουδαρχική Ευρώπη και όπως θα καταστραφεί και καταστρέφεται κι η δικιά μας.

    Δεν μπορεί να την επικαλούμαστε και να την έχουμε για πρότυπο. Μόνο μερικά πράγματα δανειζόμαστε από κεί. Σημαντικά βέβαια. Την επιστήμη, το θέατρο.Όμως την αργία του Σαββάτου πχ την δανειστήκαμε από τους Εβραίους και το ότι πρέπει να αγαπάμε ο ένας τον άλλο από τους Χριστιανούς. Και την απελευθέρωση των γυναικών την πήραμε από τους βάρβαρους λαούς του Βορρά. Και τη μουσική μας από τους Σύρους, και τους Πέρσες και τους Άραβες και τους διαφόρων εθνικοτήτων Χριστιανούς.

    Τρίτο. Αφού ο αρχαίος κόσμος καταστράφηκε και έδωσε τη θέση του στις μεγάλες πολυεθνικές μονοθεϊστικές αυτοκρατορίες, που επέζησαν χίλια και δυο χιλιάδες χρόνια, σημαίνει ότι το μοντέλο εκείνο της διακυβέρνησης, οι πόλεις κράτη κι οι φυλές, μετρήθηκε από την Ιστορία και βρέθηκε λειψό. Κρίθηκε δηλαδή. Που είναι τώρα η Ρώμη με τις περίφημες λεγεώνες που καμαρώνει ο Λιαντίνης; Ούτε η γλώσσα της δεν έμεινε.

    Όσο για τον αντισημιτισμό των Ελληνοψεκασμένων, μία περιδιάβαση στο διαδίκτυο θα σε πείσει. Είναι πάντα το δίπολο Έλληνες-λευκοί-λευκά μάρμαρα-πνεύμα-άυλο-ιδέες-ομορφιά-ιδεαλισμός από τη μια και Εβραίοι-γύφτοι-ύλη-εμπόριο-κέρδος-ανθρωπίλα από την άλλη.

    Δεν πρόκειται για ιδεολογία, αλλά για μια ζούρλια, μια κακή και μαύρη προσπάθεια θεραπείας και εσωτερικού καθαρμού.

    Οι Χριστιανοί τουλάχιστον για όλα τα κακά είχαν μια ιδεατή οντότητα, το Διάβολο και του τα φόρτωναν. Δεν τα πρόβαλλαν σε άλλους όπως οι ναζιστές, που όποτε νοιώθουν την ανάγκη να καθαριστούν και να καθαρίσουν τη γη από το κακό, τα φορτώνουν στους Εβραίους ή τους πρόσφυγες και ενίοτε καίνε τους αθώους στο Άουσβιτς ή στις Γερμανικές εργατικές συνοικίες …

  198. Ιάκωβος said

    Επειδή αναφέρθηκε ο Καστοριάδης.

    Τον Καστοριάδη τον θαύμαζα κάποια εποχή. Σ’ εκείνον πρώτα είδα τη δύναμη που μπορεί να έχει το εποικοδόμημα και το φαντασιακό πάνω στην υλική βάση. Εκείνος δηλαδή πρώτος μου διέλυσε τα απομεινάρια ενός μηχανιστικού και κακοχωνεμένου μαρξισμού που λίγο πολύ μας είχε εμποτίσει όλους. Τώρα όμως μου δίνει την εντύπωση, ότι ήταν κάπως μονόπλευρος.

    Ναι, η αρχαία Ελλάδα είχε μια ιδιαιτερότητα, αλλά η αυτορύθμιση της κοινωνίας δεν ήταν κάτι εντελώς καινούριο και σίγουρα μπορεί να πάρει πολλές μορφές. Αν η επιδίωξη της οργανωμένης κοινωνίας είναι η επιβίωση της ίδιας σα σύνολο και των μελών της χωριστά, τότε οι νόμοι του Μανού όσο σκληροί και θεοκρατικοί κι αν μας φαίνονται, ήταν μια αυτορύθμιση της κοινωνίας που κράτησε ζωντανούς τους Ινδούς μέχρι που σήμερα έφτασαν το ενάμισι δισεκατομμύριο νοματέους. Αντίστοιχα οι ηθικές αρχές του Κομφούκιου για τους Κινέζους.

    Αν ήταν διαφορετικά, Θύμαχε Θύτη,και η αρχαία Ελλάδα rules, OK, που είναι η αυτοκρατορία μας; 🙂 Μόνο στο κεφάλι μερικών ψεκασμένων, πάλι με χρόνια…

    Φυσικά είναι και η αυτονομία, η δημοκρατία, η ελευθερία. Αυτό είναι σίγουρα δημιούργημα της αρχαίας Ελλάδας, αλλά κάποιο είδος δημοκρατίας πάντα υπήρχε, στους βάρβαρους λαούς. Γι αυτό και η δική μας σημερινή ας την πούμε δημοκρατία ξεκίνησε το 12ο μεταχριστιανικό αιώνα από τους Σκώτους, τους Άγγλους βαρόνους, τα ισλανδικά όλθινγκ και τις Γενικές Τάξεις των Γάλλων, δηλαδή από τους βάρβαρους αρχαίους θεσμούς των λαών της Δύσης. Και οι πόλεις της Ιταλίας, η Φλωρεντία πχ είχε κάποια εποχή δημοκρατία,και μάλιστα πιο κοντινή με των αρχαίων, γιατί κι αυτή ήταν άμεση, με κλήρο.

    Πιστεύω οτι αντίστοιχα η αρχαία Ελλάδα ήταν ένα μείγμα πολιτισμού (οι ντόπιοι) και βαρβαρότητας (οι Ελληνόφωνοι) σε μια συνταγή που έχει από καιρό χαθεί.

    Ξαναθέτω λοιπόν το ζήτημα τι είναι βαρβαρότητα και τι πολιτισμός κι εδώ σταματάω τη σεντόνα, γιατί μπαίνουμε σε πολύ βαθειά νερά.

  199. Ριβαλντίνιο said

    @ 192 Δύτης των νιπτήρων

    Τώρα το διαπίστωσες ; 200 χρόνια είναι έτσι . 🙂 Από τότε που πήγαινα εγώ σχολείο. Το βιβλίο είναι πολύ καλό και πατριωτικότατο. (Στους αξιλογητές γράφει πως ήταν ο τρομερός Εμμανουήλ Μικρογιαννάκης. ) :

    Η άποψη του μεγάλου φιλοσόφου, του Πλάτωνα, αποδίδει πιο καθαρά την ιδέα που έτρεφαν οι Έλληνες για τους λαούς της Ανατολής: «Κάθε φορά που οι Έλληνες δανείστηκαν κάτι από μη Έλληνες, στο τέλος το οδήγησαν σε μια υψηλότερη τελειότητα» (Πλάτων, Επινομίς 987d).

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A102/45/312,1303/

    Το πρώτο σχολικό βιβλίο που αναφέρει τον πολιτισμό του ΒΑ Αιγαίου (Λήμνο, Λέσβο, Θάσο, Σαμοθράκη , Θράκη) και «Τρωικό Πολιτισμό». Το πρώτο βιβλίο που μιλάει για ελλαδικό πολιτισμό (πρωτοελλαδικός, μεσοελλαδικός, υστεροελλαδικός=μυκηναϊκός).
    Και θέτει και προβληματισμούς :

    Από την άλλη πλευρά με ποια κριτήρια μπορούμε να αποδώσουμε μια καινοτομία στην άφιξη νέων πληθυσμιακών στοιχείων; Από τη νεότερη ιστορία αποδεικνύεται σαφέστατα, άλλωστε, ότι ριζικές πολιτισμικές αλλαγές, που συνοδεύονται συχνά από βίαιες καταστροφές, δεν είναι απαραίτητα αποτέλεσμα εισβολών ή μεταναστεύσεων: ενδεικτικό παράδειγμα μιας τέτοιας περίπτωσης αποτελούν οι επαναστάσεις. Θα μπορούσαμε επομένως να αποδώσουμε τα γεγονότα του τέλους της Πρωτοχαλκής II περιόδου στο Αιγαίο σε μια σειρά από εσωτερικές αναταραχές.

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A102/45/324,1316/

    . Η θεωρία της καθόδου των Δωριέων ως μόνης αιτίας κατάρρευσης των Μυκηναίων δεν έχει σήμερα επιστημονικά ερείσματα.

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A102/45/325,1318/

    Το πρώτο βιβλίο με εκτενή αναφορά στα ελληνοϊνδικά βασίλεια.

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A102/45/338,1368/

    Και όμως ! Το εξαιρετικότατο αυτό βιβλίο έχει χαρακτηριστεί από γκιόζηδες ανθελληνικό Γιατί ; Επειδή τα παιδιά διδάσκονται τους Μηδικούς Πολέμους σε μόλις 1-2 σελίδες.

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A102/45/325,1319/

    Δηλαδή αυτοί οι γκιόζηδες ήθελαν τα παιδιά μας να ξαναδιδαχθούν αναλυτικότατα τους Περσικούς Πολέμους -ενώ τους είχαν διδαχθεί (τουλάχιστον την εποχή μου ) σε 5 μαθήματα στη Δ Δημοτικού (Ιωνική Επανάσταση, Μαραθώνας, Θερμοπύλες-Αρτεμίσιο, Σαλαμίνα, Πλαταιές-Μυκάλη) και σε 10 σελίδες στην Α Γυμνασίου- και να μην μάθουν τίποτα για τους λαούς της Ανατολής, τον Δυτικό Ελληνισμό, τους Ετρούσκους, τους Κινέζους και τους Ινδούς.

    Υ.Γ. Μεζεδάκι από το βιβλίο ιστορίας της Α Γυμνασίου :

    Από τη Μεσοποταμία, με τους Σουμέριους, τον πρώτο λαό στον κόσμο ο οποίος ανέπτυξε υψηλό πολιτισμό, αρχίζει ουσιαστικά η ιστορία. Λαός πιθανώς ινδοευρωπαϊκής καταγωγής, εγκατεστημένος στη Μεσοποταμία από τα μέσα της 4ης χιλιετίας, εφευρίσκει τον τροχό, το άροτρο, την επεξεργασία των μετάλλων, μία μορφή γραφής, τη σφηνοειδή, και πρώτος ιδρύει απόλυτα συγκροτημένες πόλεις, με κυριότερη την Ουρ.

    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-A105/29/156,899/

    🙂 🙂 🙂

    Υ.Γ.1 Για τους Κινέζους (από την αρχή/δυναστείες Ζία και Σανγκ ως την δυναστεία Σούι- 7ος αι.) το καλύτερο βιβλίο της ελληνικής βιβλιογραφίας -κινεζική ιστορία, πολέμους, μάχες, επέκταση και το σημαντικότερο εθνολογία (Κινέζοι, Αλτάιοι, Θιβετιανοί, Βιετ, Τάι κ.λπ.)- είναι αυτό :

    http://www.gnomonpublications.gr/Product.asp?ID=503

    (ο τίτλος ψιλοείναι παραπλανητικός, ουσιαστικά περιέχει τα παραπάνω που αναφέρω)

  200. Ριβαλντίνιο said

    @ Sir Sarant
    @ Sir Sarant
    @ Sir Sarant
    @ Sir Sarant
    @ Sir Sarant

    Νομίζω ότι και εδώ έχουμε κουτσουκέλα . Λένε πως στην μάχη των Θερμοπυλών οι Θεσπιείς αρνήθηκαν να αποχωρήσουν και ο αρχηγός τους Δημόφιλος είπε στον Λεωνίδα :

    Όχι Λεωνίδα, δε φεύγω. Δε θα σε αφήσω να πάρεις μόνος τη δόξα των Θερμοπυλών

    Όμως δεν νομίζω ότι υπάρχει τέτοιο πράγμα σε Ηρόδοτο και Διόδωρο. Διαδίδεται πολύ. Με Ctrl + F την βλέπουμε εδώ :

    http://www.freeinquiry.gr/pro.php?id=3290
    http://el.metapedia.org/wiki/%CE%9C%CE%AC%CF%87%CE%B7_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%98%CE%B5%CF%81%CE%BC%CE%BF%CF%80%CF%85%CE%BB%CF%8E%CE%BD
    http://www.hellinon.net/NeesSelides/NEOTERES/Symvanta.htm
    http://www.xryshaygh.com/enimerosi/view/o-polemos-kai-to-ajiako-tou-susthma-sthn-archaia-ellada-meros-2o
    https://olympia.gr/2014/03/15/%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%81%CE%AD%CF%82-%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B5%CF%82-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B1%CE%AF%CE%B1-%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1/

    Τεσπα. Έχετε εσείς κάτι υπόψιν σας ; Υπάρχει τέτοια φράση ;

    ———————————-
    Ένα που κυκλοφορεί πολύ στα «ΧΑτικα στέκια», αλλά όχι ακόμη στο ιντερνέτι. Διαμαρτύρεται ο Πλεύρης στο γνωστό βιβλίο του ότι ο Γκαίμπελς δεν είπε ποτέ το «συκοφαντείτε, συκοφαντείτε, στο τέλος κάτι θα μείνει». Και λέει ότι δεν πρέπει να θίγουμε το ίνδαλμά του, γιατί αυτό το είπε ο Φραγκίσκος Βάκων (με παραπομπή άστα να πάνε).

    1

    (κάτω κάτω)

    και εδώ η συνέχεια

    2

    Κάτι υπάρχει εδώ :

    Audacter calumniare, semper aliquid haeret.
    Hurl your calumnies boldly; something is sure to stick.
    Francis Bacon, De Augmentis Scientiarum (1623).

    https://en.wikiquote.org/wiki/Defamation

    Audacter calumniare, semper aliquid haeret.
    Hurl your calumnies boldly; something is sure to stick.
    De Augmentis Scientiarum (1623).

    https://en.wikiquote.org/wiki/Francis_Bacon#Meditationes_sacr.C3.A6_.281597.29

    Ξέρετε κάτι παραπάνω ;

  201. Από κανένα παιδικό βιβλίο τη βλέπω να είναι τη φράση 🙂

  202. Ριβαλντίνιο said

    @ 203 Δύτης των νιπτήρων

    Την έχω πρωτοανιχνεύσει σε άρθρο του περιοδικού ΕΛΛΗΝΟΡΑΜΑ (παλιό περιοδικό του παλιού βουλευτή του ΛΑΟΣ Βελόπουλου).

  203. Ριβαλντίνιο said

    Χαχά. Δύτη, στο ίδιο άρθρο ( του ΕΛΛΗΝΟΡΑΜΑτος) ο συγγραφέας λέει πως θα σας περιγράψω την μάχη των Θερμοπυλών, γιατί το σχολικό βιβλίο της Α Λυκείου μιλάει για τους Περσικούς Πολέμους σε μόλις μια σελίδα. Κοίτα σύμπτωση !!! 🙂 🙂 🙂

  204. Είναι απλό. ΗΤΑΝ ΕΚΕΙ.

  205. sarant said

    202 Όχι, δεν έχω ιδέα για τον Δημόφιλο. Θα το ψάξω ίσως.

  206. Ριβαλντίνιο said

    @ 207 sarant

    Και η φράση Μπέικον – Γκέμπελς θα ήταν ωραίο να ψαχτεί. Δηλαδή αν την είπε πραγματικά ο Γκέμπελς, αν αντέγραψε τον Βάκωνα, αν δεν είναι του Γκέμπελς ποιος είναι ο πρώτος που του την απέδωσε κ.λπ.

  207. sarant said

    208 Ναι, καλό θα ηταν. Βέβαια, ας κάνουν και οι ξένοι καμιά δουλειά, όχι όλα εμείς 🙂

  208. Reblogged στις anastasiakalantzi50.

  209. tasios said

    Καλή σας μέρα, αγαπητοί μου λεξιθήρες. Είναι η πρώτη φορά που γράφω σε αυτό το αγαπημένο ιστολόγιο. Είμαι μουσικός στη β΄θμια εκπαίδευση στο Καρπενήσι. Σε ένα Γυμνάσιο προετοιμάζουμε ελαφρά τραγούδια περιόδου 1940-44. Στο «Πατάω ένα κουμπί» https://www.youtube.com/watch?v=OLSBaDIfxfY έχει σε κάποιο στίχοι τη φράση: Μα και γερμανικές κονσέρβες μερικές βουτάτε με «μασιέν» αρπαχτικές. Τι είναι το μασιέν;
    Συγχωρέστε με που εισάγω άσχετο θέμα, αλλά δε γνωρίζω πού πρέπει να το γράψω.
    Σας ευχαριστώ και σας εκτιμώ πολύ.
    Αναστάσιος

  210. sarant said

    Καλημέρα αγαπητέ φίλε!

    Σε ευχαριστώ για τα καλά λόγια!
    Δεν ξέρω το «μασιέν» και δεν ακούγεται στο γιουτουμπάκι που στέλνεις, κόβεται ακριβώς στο «μερικές».

    Μήπως το ξέρει κανείς άλλος;

    (Θα μπορούσε να είναι οι μασιές, πληθυντικός της μασιάς, αλλά και οι μασέλες γερμανοπρεπώς)

  211. spiral architect said

    @211: Όπως λέει και κάποιος στο stixoi.info:
    http://bit.ly/2drGeNO
    το τραγούδι είναι παλιό παρτιζάνικο ισπανικό και έχει πολλές ελληνικές παραλλαγές φτιαγμένες στις ουρές των συσσιτίων. Το «μασιέν» λοιπόν της παραλλαγής που παραθέτεις, μπορεί να είναι «γερμανικοποίηση» της μάσας.
    Δες κι εδώ: http://bit.ly/2drGeNO

  212. Θύμμαχος Θήτης said

    Η ΦΙΛΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΕΟΣ
    Οι αρχαιοελληνικές έννοιες και η διαστρέβλωσή τους από την υποκριτική χριστιανική ηθική
    http://eagainst.com/articles/castoriadis-christianity/

    Επίσης:
    https://sarantakos.wordpress.com/2016/11/12/meze-245/#comment-394762

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: