Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Μια γλώσσα δίχως όνομα στα Βαλκάνια (από τη Μοντ Ντιπλοματίκ)

Posted by sarant στο 25 Ιουλίου, 2017


Όταν είδα τον τίτλο του άρθρου, σκέφτηκα μήπως εννοούν τη γλώσσα της Χώρας Χωρίς Όνομα, αυτήν που τα ξεφτέρια τα δικά μας λένε καμιά φορά «τα σκοπιανά», τα σλαβομακεδόνικα που τα λέω εγώ, αν και οι υπέρμαχοι της συνταγματικής ονομασίας της χώρας θα τα πούνε μακεδόνικα σκέτα. Όχι όμως, δεν περιστρέφεται όλος ο κόσμος γύρω μας, το άρθρο είναι γραμμένο για τις γλώσσες που ξεπήδησαν από τα ενιαία σερβοκροατικά όταν διαλύθηκε η παλιά Γιουγκοσλαβία.

Σύμφωνα με τον γνωστό χαριτολόγο ορισμό, γλώσσα είναι μια διάλεκτος με στρατό και ναυτικό. Έχει βάση το χαριτολόγημα κατά την έννοια ότι η απάντηση στο ερώτημα αν μια γλώσσα είναι διαφορετική από μια άλλη (ή αν αποτελεί διάλεκτό της) δεν δίνεται με κριτήρια γλωσσικά αλλά πολιτικά. Το παράδειγμα των σερβοκροατικών από τα οποία γεννήθηκαν τέσσερις γλώσσες όταν η ενιαία Γιουγκοσλαβία διαλύθηκε και ιδρύθηκαν τα νέα κράτη (Κροατία, Σερβία, Μαυροβούνιο, Βοσνία-Ερζεγοβίνη) είναι χαρακτηριστικό. Δεν έχω σαφή εικόνα του τι συνέβη με τα τσέχικα και τα σλοβάκικα μετά το βελούδινο διαζύγιο του 1992.

Για να ξεχωρίσει μια διάλεκτος και να αναδειχτεί σε γλώσσα αυτοτελή οι κρατικοί γλωσσολόγοι θα αναδείξουν τα στοιχεία εκείνα που τη διαφοροποιούν από την άλλη γλώσσα από την οποία επιδιώκεται η απόσπασή της. Κάποτε που είχα πάει στη Βαρκελώνη (μην το πείτε στους δικαστές της Ηριάννας) διάβαζα ένα άρθρο που παραπονιόταν ότι η τοπική κυβέρνηση της Βαλένθιας θέλοντας να αναδείξει σε γλώσσα τα βαλενθιάνικα, τόνιζε τα στοιχεία εκείνα που τα διαφοροποιούσαν από τα καταλανικά. Μπορούμε να φανταστούμε ότι αν σε έναν παράλληλο κόσμο είχε εγκαθιδρυθεί στην Κρήτη ένα κράτος εχθρικό προς το κράτος της Αθήνας, η γλωσσική πολιτική του θα ήταν να τονίσει τους ιδιωματισμούς και το λεξιλόγιο που διαφοροποιούν την κρητική διάλεκτο. Στην υπαρκτή πραγματικότητα, στην Κύπρο έχουμε την αντίθετη τακτική: η κυπριακή βρίσκεται υπό περιορισμό -σάλος έγινε όταν η προηγούμενη κυβέρνηση έβαλε μερικά διαλεκτικά κείμενα στα βιβλία του σχολείου.

Για να επιστρέψω στα σερβοκροατικά και τις παραφυάδες τους, όταν συζητήθηκε το άρθρο που θα σας παρουσιάσω σήμερα σε μια ομάδα γλωσσολογικών ενδιαφερόντων, ο φίλος μελετητής Δημήτρης Μπρόβας, που ξέρει καλά το θέμα, έγραψε:

Επειδή εδώ και χρόνια ασχολούμαι εντατικά με την πρώην Σερβοκροατική, θεωρώ ότι και οι τέσσερις κόρες που προέκυψαν (Βοσνιακή, Κροατική, Μαυροβουνιώτικη, και Σερβική), είναι στην ουσία μία γλώσσα. Είναι πολύ περίπλοκο να επιχειρηματολογήσω περί αυτού μέσα σε λίγες αράδες, πάντως οι δύο πιο απομακρυσμένες μεταξύ τους μορφές, η Σερβική και η Κροατική, διαφέρουν όσο περίπου διαφέρουν μεταξύ τους και τα Αμερικάνικα από τα Βρετανικά Αγγλικά. Τουλάχιστον όσον αφορά τη γραμματική, την ορθογραφία, και την προφορά.

Σε επίπεδο λεξιλογίου οι διαφορές είναι ίσως λίγο μεγαλύτερες, αλλά και πάλι η αλληλοκατανόηση είναι πάνω από 95%.

Η ιδιαιτερότητα της Βοσνιακής βρίσκεται κυρίως στην προσωδία (είναι η πιο «τραγουδιστή» και διατηρεί ορισμένες διακρίσεις μακρών-βραχέων που στα Σερβικα [Σ] τείνουν να χαθούν ενώ στα Κροατικά [Κ] έχουν εκλείψει), ενώ σε επίπεδο λεξιλογίου είναι ανάμεσα στα Σ και στα Κ, απλώς ενθαρρύνεται η χρήση και αρκετών τουρκογενών λέξεων.

Ενώ αρχικά υπήρχε σκέψη, όταν οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων μπουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση να έχουν και οι τέσσερις μία επίσημη γλώσσα, επειδή η Κροατία εντάχθηκε πρώτη και πολύ νωρίτερα από τις άλλες, στην ΕΕ είναι επίσημη γλώσσα τα κροατικά, και όλα δείχνουν ότι αν και όταν ενταχθούν οι τρεις άλλες χώρες θα έρθει η καθεμία με τη δική της, χωριστή, επίσημη γλώσσα. Οι μεταφραστές που θα μεταφράζουν από τα σερβικά στα κροατικά ή στα μαυροβουνιακά θα έχουν ευκολότερη δουλειά!

Αυτό το έγραψα χαριτολογώντας, όμως φαίνεται ότι κάτι τέτοιο ήδη γίνεται. Όπως γράφτηκε στη σχετική συζήτηση, τώρα οι κρατικές υπηρεσίες της Σερβίας και της Κροατίας απαιτούν επίσημες μεταφράσεις από τα σερβικά στα κροάτικα ή το αντίστροφο, ενώ στην ουσία από το κείμενο αλλάζουν λίγες λέξεις.

Όμως πολλά έγραψα εγώ, παραθέτω το άρθρο της Μοντ Ντιπλοματίκ, του Jean-Arnault Dérens, σε μετάφραση της Θεοδώρας Σπαή:

Μια γλώσσα δίχως όνομα στα Βαλκάνια

Η διάσπαση της Γιουγκοσλαβίας και η κλιμάκωση των εθνικών διαφορών είχαν και γλωσσολογικές συνέπειες: ήταν πολύ βολικό να μιλούν βοσνιακά στο Σαράγεβο, κροατικά στο Ζάγκρεμπ, σερβικά στο Βελιγράδι και μαυροβουνιακά στην Ποντγκόριτσα. Ενώ όμως αναγνωρίζουν τις τοπικές παραλλαγές, οι γλωσσολόγοι διακρίνουν σε αυτούς τους πληθυσμούς μια κοινή γλώσσα, την οποία ορισμένοι ελπίζουν να την ξαναδούν να χρησιμοποιείται καθολικά.

Στις 30 του περασμένου Μαρτίου, στο Σαράγεβο παρουσιάστηκε μια Διακήρυξη για την Κοινή Γλώσσα (1) από έναν μεγάλο αριθμό διανοούμενων της ευρύτερης περιφέρειας, με στόχο να βάλουν τέλος στις γλωσσικές διαμάχες που διαιρούν τις τέσσερις πρώην γιουγκοσλαβικές δημοκρατίες από τη δεκαετία του 1990. «Χρησιμοποιούμε κοινή γλώσσα στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, στην Κροατία, στο Μαυροβούνιο και στη Σερβία; Η απάντηση είναι καταφατική», μπορεί κάποιος να διαβάσει στην εισαγωγή του κειμένου, όπου στη συνέχεια διευκρινίζεται: «Πρόκειται για μια πολυκεντρική κοινή γλώσσα, δηλαδή για μια γλώσσα που ομιλείται από πολλούς λαούς σε διαφορετικά κράτη, με αναγνωρίσιμες γλωσσικές παραλλαγές, όπως συμβαίνει με τα γερμανικά, τα αγγλικά, τα αραβικά, τα γαλλικά, τα ισπανικά, τα πορτογαλικά και πολλές άλλες γλώσσες». Όπως σημειώνει ο Σέρβος γλωσσολόγος Ράνκο Μπουγκάρσκι, «η διαφορά έγκειται στο γεγονός ότι σε εμάς οι παραλλαγές έχουν όνομα, ενώ η γλώσσα ως ενιαίο σώμα, που δεν έχει πλέον θεσμική υπόσταση, έχασε την επίσημη ονομασία της».

Οι αντιδράσεις δεν άργησαν να έρθουν. Οι πιο έντονες προκλήθηκαν στην Κροατία. Ο αρχιεπίσκοπος του Ζάγκρεμπ, ο σεβασμιότατος Γιόσιπ Μπόζανιτς, εξαπέλυσε δριμεία επίθεση στο πασχαλιάτικο κήρυγμά του: «Πρόκειται για επίθεση εναντίον της κροατικής γλώσσας, η οποία ετοιμάζει το έδαφος για μια άλλη επίθεση!», ενώ η συντηρητική πρόεδρος Κολίντα Γκραμπάρ-Κιτάροβιτς διαβεβαίωνε ότι «αυτή η υποτιθέμενη κοινή γλώσσα είναι ένα πολιτικό σχέδιο που πέθανε μαζί με τη Γιουγκοσλαβία». Από τη σερβική πλευρά, ο γλωσσολόγος Μίλος Κοβάτσεβιτς πρόβαλλε το εξής επιχείρημα: «Εάν δεν δίνουμε όνομα σ’ αυτή τη γλώσσα, είναι επειδή όλοι γνωρίζουν ότι πρόκειται για τη σερβική γλώσσα». Αυτός ο ένθερμος εθνικιστής θεωρεί τη σερβική γλώσσα έναν «θησαυρό» τον οποίο οι λαοί των γειτονικών χωρών προσπαθούν να «κλέψουν» (2).

Την εποχή της ενιαίας Γιουγκοσλαβίας δεν υπήρχε καμία αμφιβολία για την ύπαρξη μιας κοινής γλώσσας, ομιλούμενης από περίπου 15 εκατομμύρια ανθρώπους στα Βαλκάνια, χωρίς να υπολογίζουμε τον σημαντικό αριθμό των Γιουγκοσλάβων της διασποράς. Αυτή η γλώσσα ονομαζόταν «σερβο-κροατική» ή «κροατο-σερβική» και στο γραπτό λόγο χρησιμοποιούνταν δύο αλφάβητα, το λατινικό ή το κυριλλικό –και τα δύο συστήματα γραφής διδάσκονταν συστηματικά. Ήταν η γλώσσα που χρησιμοποιούνταν καθημερινά ως μέσο επικοινωνίας στους ομοσπονδιακούς θεσμούς, καθώς και η γλώσσα της διοίκησης του Λαϊκού Γιουγκοσλαβικού Στρατού. Συνυπήρχε με πολλές άλλες γλώσσες που ομιλούνταν και διδάσκονταν στην ομοσπονδία –όπως σλοβενικά και σλαβομακεδονικά (αποτελούσαν τα επίσημα ιδιώματα των εν λόγω δημοκρατιών), αλλά και αλβανικά, ιταλικά, ουγγρικά, ρομανί, ρουθηνικά, τσεχικά, τουρκικά, σλοβακικά κ.λπ.

Στη Σορβόννη διδάσκονται τα «BCMS»

Μετά την αιματηρή διάσπαση της γιουγκοσλαβικής ομοσπονδίας στις αρχές της δεκαετίας του 1990, δεν υπάρχει ταυτότητα απόψεων για τον όρο ο οποίος θα καθορίζει το όνομα της γλώσσας που κάποτε ονομαζόταν σερβοκροατική. Στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο της Χάγης για την πρώην Γιουγκοσλαβία μιλούν τα «BCS» (τα βοσνιο-κροατο-σερβικά), ενώ η Σορβόννη προτείνει τη διδασκαλία των «BCMS», προσθέτοντας ένα «Μ» για τα μαυροβουνιακά. Όπως ομολογεί ο συγγραφέας, μεταφραστής και εκδότης Βλαντιμίρ Αρσενίγεβιτς, ένας από τους πρωτεργάτες της Διακήρυξης για την Κοινή Γλώσσα, «το ζήτημα της ονομασίας αποτέλεσε αντικείμενο έντονου διαλόγου. Δεν ήταν δυνατό να χρησιμοποιηθούν οι πολιτικά φορτισμένοι όροι “σερβοκροατικά” ή “γιουγκοσλαβικά”. Οι Σλάβοι του Νότου συνηθίζουμε μεταξύ μας να λέμε naš jezik (“η γλώσσα μας”)». Υποδηλώνοντας έτσι την οικειότητα εντός μιας κοινής ταυτότητας, η οποία διατηρείται παρά τις πολιτικές ρήξεις.

Στην Κροατία, από το 1990 καταβλήθηκαν έντονες προσπάθειες ώστε να τονιστούν οι διαφορές των «κροατικών» από το κοινό πρότυπο. Έτσι, οι Κροάτες έχουν την τάση να πλάθουν νεολογισμούς ή να χρησιμοποιούν αποδόσεις κατά γράμμα προκειμένου να αντικαταστήσουν τους ξένους όρους: μιλούν λοιπόν για zračna luka («αερολιμένας»), όταν οι Βόσνιοι ή οι Σέρβοι λένε aerodrom· χρησιμοποιούν τον όρο pasolstvo (που τον συναντάμε επίσης στα ρωσικά) για την πρεσβεία, την οποία οι γείτονές τους ονομάζουν ambasada, δάνειο από τις λατινογενείς γλώσσες… Η τάση αυτή ενισχύθηκε από τους κήρυκες της γλωσσικής καθαρότητας, δημιουργώντας ενίοτε δυσνόητες λέξεις. Επίσης, κάθε χρόνο, ένας διαγωνισμός με μεγάλη προβολή από τα μέσα ενημέρωσης ανταμείβει την «καλύτερη καινούργια κροατική λέξη». Στη Σερβία, το διακύβευμα επικεντρώνεται γύρω από το κυριλλικό αλφάβητο, το οποίο υποστηρίζεται ένθερμα από την κραταιά ορθόδοξη Εκκλησία και θεωρείται ένας δείκτης σερβικότητας που απειλείται από τα μέσα επικοινωνίας όπως το Διαδίκτυο, όπου κυριαρχεί το λατινικό αλφάβητο, επίσης χρησιμοποιούμενο στη χώρα.

Οι εντάσεις γύρω από τη γλώσσα καταλήγουν μερικές φορές σε ευτράπελα. Έτσι, οι Κροάτες, όπως οι Λευκορώσοι ή οι Ουκρανοί, χρησιμοποιούν παλιούς σλαβικούς τύπους για ορίσουν τους μήνες του χρόνου: λένε travanj (κυριολεκτικά: «ο μήνας της πρασινάδας») για να δηλώσουν τον Απρίλιο, τον οποίο οι γείτονές τους ονομάζουν april. Στις μεικτές περιοχές, προκειμένου να αποφύγουν κάθε εθνικό προσδιορισμό, οι ομιλητές συχνά καταφεύγουν σε περιφράσεις και αναφέρονται «στον τέταρτο μήνα». Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο πολύπλοκη με την αποδοχή της ύπαρξης «βοσνιακών», που χαρακτηρίζονται από την αναγνώριση ορισμένων τουρκικών στοιχείων, πολύ λίγο χρησιμοποιούμενων στην καθομιλουμένη, και στη συνέχεια των «μαυροβουνιακών». Στα τελευταία, οι λέξεις γράφονται και στα δύο αλφάβητα αλλά, από το 2006, όταν η χώρα απέκτησε την ανεξαρτησία της, προστέθηκαν δύο σύμφωνα για να παραπέμπουν στους ιδιαίτερους ήχους της ομιλίας στη χώρα. Οι Σέρβοι εθνικιστές αμφισβητούν την ύπαρξη ιδιαίτερης εθνικής ταυτότητας των Μαυροβουνίων και το γλωσσικό ζήτημα πυροδοτεί συχνά τα πάθη σε αυτό το μικρό κράτος, το οποίο μόλις πρόσφατα εντάχθηκε στο ΝΑΤΟ. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, τα ATM των τραπεζών στο βόρειο τμήμα της χώρας (όπου ζουν ορθόδοξοι, από τους οποίους ορισμένοι αυτοπροσδιορίζονται ως Σέρβοι και άλλοι ως Μαυροβούνιοι, υπάρχει όμως και ένας σημαντικός αριθμός βοσνιακών κοινοτήτων), πρότειναν συνετά την επιλογή «μητρική γλώσσα» (maternji jezik)…

Τα περιφερειακά ΜΜΕ ανθίζουν

Αυτού του τύπου οι διεκδικήσεις ποτέ δεν στάθηκαν εμπόδιο στην αλληλοκατανόηση μεταξύ των κατοίκων των χωρών της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Σύμφωνα με τον Κροάτη γλωσσολόγο από τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Γιόσιπ Μπάοτιτς, οι διαφορές μεταξύ των παραλλαγών της σερβοκροατικής γλώσσας θα περιορίζονταν σε λιγότερο από το 10% των λημμάτων του λεξικού. Στην πραγματικότητα, ο διάλογος που έχει επικρατήσει από τη δεκαετία του 1990 δεν έχει τίποτα το επιστημονικό, είναι πρώτα απ’ όλα πολιτικός. Απόδειξη της «αλληλοκατανόησης, η οποία διασφαλίζει μια σχεδόν τέλεια επικοινωνία μεταξύ ατόμων στο πλαίσιο περίπλοκων δοσοληψιών (3)», εμφανίστηκαν πολλά ΜΜΕ που απευθύνονται σε ολόκληρη την περιφέρεια: το Radio Slobodna Evropa (η τοπική εκδοχή του Radio Free Europe), το AlJazeera Balkans ή, πιο πρόσφατα, το ενημερωτικό κανάλι N1, που αποτελεί μέρος του δικτύου του CNN. Παρά την ύπαρξη μερικών προβλημάτων οικονομικής φύσεως (το βιβλίο είναι πολύ ακριβότερο στην Κροατία απ’ ό,τι στη Σερβία ή στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη), οι εκδοτικοί οίκοι κατάφεραν να ανταπεξέλθουν στην πρόκληση μιας διασυνοριακής παραγωγής.

Το 2009, o Βλαντιμίρ Αρσενίγεβιτς ίδρυσε την οργάνωση Krokodil με σκοπό «την προαγωγή της κουλτούρας του διαλόγου, τη συμφιλίωση και την αποκατάσταση των δεσμών που έσπασαν σε αυτήν την περιοχή που ονομάζεται Δυτικά Βαλκάνια», προκειμένου να επαναφέρει στο αρχικό της μεγαλείο τη σλαβική λογοτεχνία του Νότου. «Μεγάλωσα στην Κροατία, αλλά ζω στη Σερβία και συνδυάζω λέξεις και από τις δύο γλωσσικές παραλλαγές», εξηγεί. «Όταν ξεκίνησα να γράφω, αντιμετώπισα προβλήματα με τους διορθωτές, που ήθελαν να αλλάξουν τις εκφράσεις μου». Παρόμοια και η περίπτωση του κοινωνιολόγου Ιγκόρ Στικς, ο οποίος γεννήθηκε στο Σαράγεβο, σπούδασε στο Ζάγκρεμπ και στο Παρίσι και πλέον ζει στο Βελιγράδι. «Πάντα ρωτάω τους μεταφραστές μου να μου πουν σε ποια γλώσσα γράφω, αλλά κανείς τους δεν ξέρει τι να μου απαντήσει», λέει χαριτολογώντας.

«Στο όνομα των υποτιθέμενων διαφορών μεταξύ των γλωσσών μας, ενισχύουμε τα ήδη υπάρχοντα σύνορα και υψώνουμε νέα τείχη. Οι γλωσσικές πολιτικές των τεσσάρων κρατών, που όλες τους επιμένουν στις διαφορές, έχουν ως συνέπεια πρακτικές ιδιαιτέρως επιζήμιες και επικίνδυνες, οι οποίες επιφέρουν την απαράδεκτη διάκριση των ατόμων, δυστυχώς διαδεδομένη μέχρι και στα παιδιά του σχολείου, ανάλογα με τη “μητρική γλώσσα” τους, γεγονός που καταλήγει στην ανατροφή γενεών γεμάτων με νεαρούς εθνικιστές», σημειώνει αγανακτισμένος ο Ράνκο Μπουγκάρσκι. Οι πρωτεργάτες της Διακήρυξης για την Κοινή Γλώσσα αποφεύγουν να εκφράσουν κάποια πολιτική προοπτική –η οποία αμέσως θα εκλαμβανόταν από τους εθνικιστικούς κύκλους των διαφορετικών χωρών ως μια «ένοχη» νοσταλγία για το πρώην ενιαίο κράτος. Όμως η ανταπόκριση που συνάντησε η πρωτοβουλία δείχνει ξεκάθαρα ότι οι πολίτες των Βαλκανίων σε μεγάλο βαθμό επιθυμούν να ξεπεράσουν τα εμπόδια που ορθώθηκαν εδώ και ένα τέταρτο του αιώνα.

(1) Ολόκληρο το κείμενο στην παρακάτω διεύθυνση: http://jezicinacionalizmi.com/deklaracija

(2) Βλ. Ivan Čolović, «Les prêtres de la langue. Poésie, nation et politique en Serbie», «Terrain», Νo 41, Ναντέρ, Σεπτέμβριος 2003.

(3) Paul-Louis Thomas, «Le serbo-croate (bosniaque, croate, monténégrin, serbe): de l’étude d’ une langue à l’identité des langues», Revue des études slaves, Τόμος 74, τ. 2-3, Παρίσι, 2002-2003.

 

Advertisements

117 Σχόλια to “Μια γλώσσα δίχως όνομα στα Βαλκάνια (από τη Μοντ Ντιπλοματίκ)”

  1. dryhammer said

    Καλημέρα. Πραγματικά ενδιαφέρον θέμα ο γλωσσικός εθνικισμός και η, με το στανιό, ύψωση κι άλλων συνόρων, λες και τα υπάρχοντα δεν είναι ήδη αρκετά.

    https://www.slang.gr/lemma/23641-eulogicon

  2. Πρώτος είμαι σήμερα; Κρίμα που δεν έχω τι να πω…

  3. cronopiusa said

    καλή σας μέρα!

  4. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Έχει λίγο έντονη ηχώ τελευταία (τα μπάνια του λαού που λέγαμε και χτες). Από βδομάδα πιο έντονη, φαντάζομαι.
    Το θέμα είναι ενδιαφέρον όμως, ελπίζω να σκανδαλίσει αρκούντως τους σχολιαστές. Περισσότερο κοινωνικό παρά γλωσσικό: Όταν ψάχνεται κανείς για καυγά, βρίσκει αφορμές παντού, από το χρώμα της φανέλας μέχρι τους ιδιωματισμούς.

  5. Α, με πρόλαβες!
    Εν πάση περιπτώσει, αυτό που ίσως δεν είναι σαφές είναι ότι (αν καταλαβαίνω καλά) τα σερβοκροατικά ιδιώματα διαφέρουν αρκετά μεταξύ τους, αλλά ήδη στα μέσα του 19ου αιώνα διαμορφώθηκε, με συνειδητή προσπάθεια και συμφωνία των λογίων, μια ενιαία σερβοκροατική φιλολογική γλώσσα, βασισμένη κυρίως στη λαλιά της Δυτικής Ερζεγοβίνης. Αυτή η γλώσσα γραφόταν με δύο αλφάβητα, αλλά με αμφιμονοσήμαντη αντιστοιχία μεταξύ τους. Η καλλιέργεια όμως και ο πλουτισμός όμως αυτής της κοινής γλώσσας ακολούθησε εν μέρει διαφορετικούς δρόμους στη Σερβία (που δεν είχε εθνικό πρόβλημα, αλλά ήθελε να ξεπεράσει την καθυστέρησή της, οπότε δεχόταν πρόθυμα φράγκικα δάνεια τύπου ambasada) και στην Κροατία (για την οποία η χρήση της γλώσσας της αντί της γερμανικής ή της ιταλικής δεν ήταν πράγμα αυτονόητο, με αποτέλεσμα να καταβληθεί μεγάλη προσπάθεια δημιουργίας νεολογισμών από σλαβικές ρίζες). Τα περί βοσνιακής όμως (πάλι καλά που δεν λέγεται «μουσουλμανική»!) και μαυροβουνιακής γλώσσαςμου φαίνονται κωμικά, και θα ήμουν πολύ περίεργος να μάθω περισσότερα για τα δύο σύμφωνα που μας λένε ότι πρόσθεσαν οι Μαυροβούνιοι στο σερβικό αλφάβητο: είναι άραγε κάτι σαν να πρόσθεταν οι Κύπριοι γράμμα για τον φθόγγο sh, που τον έχουν βέβαια στη λαλιά τους αλλά αντιστοιχεί σε συγκεκριμένα συμπλέεγματα της κοινής;

  6. FvR_ said

    Αρχές τις χιλιετίας, η άλλη μου λέει για τον εαυτό της και την οικογένειά της

    (Με ενδιέφερε πολύ)

    – Οι παππούδες στο χωριό μεταξύ τους δεν μιλούσαν ελληνικά

    – Και τι μιλούσαν

    – Δεν ξέρω. Δεν έχει όνομα

    Απο την Καστοριά ήταν..

  7. cronopiusa said

  8. Νομίζω θα έπρεπε να γίνει μια αναφορά στο γεγονός πως η γλώσσα μεν είναι κοινή, αλλά το αν χρησιμοποιείται λατινικό (οι Κροάτες) ή κυριλλικό (οι Σέρβοι) αλφάβητο, αυτό είναι εστία μεγάλης έντασης.

    Μέχρι διαδηλώσεις είχαν γίνει
    https://en.wikipedia.org/wiki/Anti-Cyrillic_protests_in_Croatia

    Συλλογές υπογραφών στην Κροατία, με πρωτοστατούντες τους βετεράνους του πολέμου και τις ενώσεις τους για να γίνει δημοψήφισμα (το ΣΤΕ της Κροατίας είπε όχι, αν θυμάμαι καλά)
    http://www.balkaninsight.com/en/article/650-000-croatians-back-anti-cyrillic-referendum

    Και γενικά το θέμα επανέρχεται συνεχώς, σπάζουν πινακίδες κ.λπ., με κάθε ευκαιρία, λ.χ.
    – Dispute Over Cyrillic Raises Tensions Between Croatia, Serbia
    http://www.balkaninsight.com/en/article/tensions-continue-to-raise-between-serbia-and-croatia-08-15-2016

  9. Pedro Alvarez said

    «Σύμφωνα με τον γνωστό χαριτολόγο ορισμό, γλώσσα είναι μια διάλεκτος με στρατό και ναυτικό. »
    H Kύπρος έχει στρατό και ναυτικό (της πλάκας ,αλλά πάντως έχει…) αλλά τα Κυπριακά είναι διάλεκτος της Ελληνικής.
    Σέρβικα και Κροατικά είναι ένα και το αυτό. Και οι καθολικοί Συριανοί ρωμέικα μιλάνε…

  10. Γς said

    2:

    Σε άφησα αλλά μας πρόλαβαν.

  11. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχολισ!

    9 Όμως, το ότι είναι διάλεκτος είναι πολιτική απόφαση

    8 Σωστά επισημαίνεις τη διένεξη για τα αλφάβητα

  12. Γς said

    6:

    >– Και τι μιλούσαν

    SMB σλαβο-μακεδονο-βουλγάρικα.

    Αυτή την άλλη γλώσσα των βαλκανίων

  13. Γιάννης Κουβάτσος said

    Αν θέλεις να υψώσεις φράκτες, εστιάζεις στο 5% ακατανοησίας και όχι στο 95% αλληλοκατανόησης. Παλιά πληγή οι βαλκανικοί εθνικισμοί και τα τραγικά επακόλουθά τους που αποτυπώνονται στην έκθεση Κάρνεγκι, σχετική με τις αλληλοσφαγές και τις εθνοκαθάρσεις των βαλκανικών πολέμων. Αν μπούμε σ’ αυτή τη λογική, θα καταλήξουμε να ψάχνουμε διαφορές ανάμεσα στα πατησιώτικα και τα κυψελιώτικα.
    Αλήθεια, πώς λέγεται σ’ αυτές τις γιουγκοσλαβικές διαλέκτους το «Καλή επιτυχία, Παρτιζάν»;

  14. ΚΩΣΤΑΣ said

    12

    Μπράβο Γς, με τρεις λέξεις τα είπες όλα. Έτσι είναι.

    Όσοι μιλούν αυτό, το άνευ ονόματος, γλωσσικό ιδίωμα, προσδιορίζονται εθνικά ως Έλληνες, Βούλγαροι ή Σλαυοι.

  15. Sarant said: «Κάποτε που είχα πάει στη Βαρκελώνη (μην το πείτε στους δικαστές της Ηριάννας) διάβαζα ένα άρθρο…»

    Τώρα, πού κολλά η (δυστυχής ή ευτυχής) Ηριάννα, δεν κατάλαβα. Μήπως στην …συριζοπάθεια;;;
    Εγώ πάντως έκανα πλάκα στη Βαρκελώνη με τους εθνικιστές της Καταλωνίας: Έχουν στο πίσω παμπρίζ του αυτοκινήτου τους τη ζωγραφιά ενός …γάιδαρου (του Buro Katalano, αν το γράφω σωστά)!
    Η άκρατη …ανοησία των άκρατων εθνικιστών, δεν έχει όρια: Ο Μισίρκωφ, ο πρώτος ανακαλύψας την «μακεδονική» εθνότητα (και …επαναβουλγαρίσας αργότερα) έγραφε το 1903 στο βιβλίο του «Μακεδονικές Υποθέσεις»: Οι πατεράδες μας, έλεγαν πριν από 30 χρόνια ότι είναι Βούλγαροι. Όμως τώρα έχουμε γίνει άλλο έθνος. Είμαστε Μακεδόνες!».
    Τώρα αν ένα ομιλούμενο ιδίωμα είναι γλώσσα ή διάλεκτος, είναι νομίζω δουλειά των γλωσσολόγων να το ορίσουν και όχι των αυτοθεωρούμενων εθνικιστών. Εγώ πάντως, χρησιμοποίησα έναν πολύ πρακτικό τρόπο για να διαιστώσω αν τα σκοπιανά είναι γλώσσα ή διάλεκτος της βουλγαρικής: Ρώτησα έναν φίλο Βούλγαρο αν δυό χωρικοί, ένας από τα Σκόπια και ένας από τη βορειοδυτική Βουλγαρία μπορούν να συνεννοηθούν. Μου απάντησε ότι συνεννοούνται θαυμάσια, όπως εσύ συνεννοείσαι με έναν Κρητικό!

  16. FvR_ said

    12 14

    Οι λέξεις ίδιες όπως και στο στο άρθρο: Χώρα Χωρίς Όνομα –> Γλώσσα Χωρίς Όνομα..

    Και κανείς δεν σου έχει πει τίποτα για όλα αυτά και ξαφνικά: υπάρχουν άνθρωποι που από πάντα μιλούσαν «κάτι άλλο». Αλλά όταν αργότερα βρέθηκα στις Πρέσπες ήμουν έτοιμος..

  17. 6, 12, 14. Μιλάνε «ντόπια». Ένας άλλος τρόπος να ξεπεραστούν τα προβλήματα με την ονομασία.

    Το έμαθα το 1978, στη φοιτητική εστία Ιωαννίνων. Είχαν έρθει Βούλγαροι για προπόνηση στην κωπηλασία στη λίμνη και βλέπω μια γνωστή μου να τους κάνει τη διερμηνέα. Μούκανε εντύπωση και τη ρώτησα πού έμαθε Βουλγάρικα κι αυτή μου απάντησε πως μλάει «Ντόπια» που μοιάζουν με τα Βουλγάρικα (ε, και μου ψυθίρισε μερικά φωνήεντα για την μία και μοναδική γλώσσα που μιλιέται στην Ελλάδα – ειδικά την εποχή εκείνη).

  18. cronopiusa said

  19. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι ένα αρκετά καλό μυθιστόρημα σχετικό με το θέμα:
    https://www.google.gr/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://www.politeianet.gr/books/9789601901640-kourtobik-dimosthenis-ellinika-grammata-ti-zitoun-oi-barbaroi-187383&ved=0ahUKEwjFgun3haTVAhVoBsAKHe57BIEQFgg6MAc&usg=AFQjCNFUQjO6VanYD6jU2l85yeWJ6MfMdg

  20. sarant said

    15 Οι δικαστές που απέρριψαν την αίτηση αναστολής της Ηριάννας ανέφεραν ότι ο σύντροφός της και ο άλλος κατηγορούμενος είχαν ταξιδέψει στη Βαρκελώνη, πόλη που είναι γνωστή για άντρο τρομοκρατικών οργανώσεων.

  21. Γιάννης Κουβάτσος said

    (Ευτυχής η Ηριάννα. 13 χρόνια φυλακή χωρίς αποδείξεις ενοχής είναι ο ορισμός της ευτυχίας.)
    Το βιβλίο του Κούρτοβικ τώρα κυκλοφορεί από την «Εστία». Και αυτή η μελέτη εξαιρετική:
    https://www.googleadservices.com/pagead/aclk?sa=L&ai=DChcSEwiWhdfehqTVAhXvt-0KHblbAxUYABAAGgJkZw&ohost=www.google.gr&cid=CAASE-Ro9Np6zL7mYreebz2qSOPeO7k&sig=AOD64_2U66SuiwXxWyuKaCS1yHVL59rX6w&q=&ved=0ahUKEwiF4dLehqTVAhWsIMAKHREKBYsQ0QwIGA&adurl=

  22. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    Να μην τα βάζουμε πάντα με τα Βαλκάνια, υπάρχουν κι άλλα ….

  23. Γιάννης Κουβάτσος said

    Δίκιο έχουν οι δικαστάδες, Νικοκύρη. Η Βαρκελώνη είναι έδρα τρομοκρατικών οργανώσεων. Συγκεκριμένα, της Μπαρτσελόνα. Υπάρχει αντίρρηση;

  24. Pedro Alvarez said

    11. «9 Όμως, το ότι είναι διάλεκτος είναι πολιτική απόφαση»
    Νικοκύρη, αυτό δεν το καλοκαταλαβαίνω (στην -ας την πούμε- «νομική» πλευρά του).
    Δηλαδή, αν κάποιοι βλαμένοι Αυστριακοί ψηφιστούν στις εκλογές και αποφασίσουν ότι τα αυστριακά δεν είναι γερμανικά, αλλά κάτι άλλο, αυτό θα συνεπάγεται «Αυστριακή» γλώσσα ; Και θα προσληφθούν έξτρα μεταφραστές παρ’υμίν στας Ευρώπας για να μεταφράζουν «αυστριακά»; 🙂

    Αν είναι όντως έτσι, με τα χίλια να κάνουμε κίνημα «Κυπριακής» γλώσσας , να στείλουμε κανα άνεργο παλικάρι στα Λουξεμβούργα! 🙂

  25. Λ said

    апрель ο Απρίλης στα ρωσικά

  26. Λ said

    Αμδέ που θα δεχτει ο κεντροευρωπαιος (που από τη μούγια φκαλλει ξύδι ή ξυν επί το κυπριακότερον) να πληρώνει μεταφραστες και διερμηνείς για τέσσερις διαφορετικές γλώσσες

  27. Για τα σλαβομακεδόνικα έχω ακούσει από τους Φλωρινιώτες φίλους μου τον όρο «ντόπικα», αν θυμάμαι καλά.

  28. Μεταφραστής said

    Αν υπάρχουν γλώσσες όπως κροατικά, βοσνιακά, μαυροβουνιακά και σερβικά, τότε στο χωριό μου που έναι στη Θεσσαλία θα έπρεπε να ιδρύσουμε θεσσαλιώτικο κράτος. Στη Θεσσααλία, όταν μιλούν θεσσαλιώτικα, και οι Αθηναίοι και οι Θεσσαλωνικοίς καταλαβαίνουν μόνο τα μισά ή και λιγότερα <50%, Ο λόγος είναι ότι μιλούν τα λεγόμενα χωριάτικα. Τονίζω το χωριάτικα και όχι το θεσσαλιώτικα. Στις μεγάλες πόλεις, λόγω των σχολείων, έχουν εξαφανιστεί οι διάλεκτοι,, ενώ τα χωριάτικα είναι τα ίδια και εκτός Θεσσαλίας.
    Πριν από τους πολέμους της πρώην Γιουγκοσλαβίας, κάποιος πολίτης της Γιουγκοσλαβίας αλλά που ανήκε στην ουγγρική μειονότητα της βόρειας Σερβίας, μου είπε ότι οι Κροάτες και οι Σέρβοι μιλούν την ίδια γλώσσα. Εξάλλου, αν δεν μιλούσαν την ίδια γλώσσα, ο συνομιλητής μου που καταγόταν από την βόρεια Σερβία, που μεγάλωσε με δύο μητρικές γλώσσες, δεν θα μπορούσε να συνεννοηθεί με τους Κροάτες. Αλλά σε ένα εστιατόριο έξω από το Ζάγκρεμπ που είχαμε φάει το μεσημέρι, δεν χρειάστηκε διερμηνέα.
    Η αλήθεια είναι ότι στην Κροατία, στην Βοσνία-Ερζεγοβίνη, στο Μαυροβούνια και στην Σερβία ομιλείται η ίδια σερβοκροατική γλώσσα. Όλα τα άλλα είναι εθνικιστικά κουρουφέξαλα.
    Οι τοπικοεθνικισμοί της πρώην Γιουγκοσλαβίας είναι οι πιο παράλογοι εθνικισμοί, επειδή όλοι αυτοί οι τοπικοεθνικστές μιλούν την ίδια γλώσσα και εφευρίσκουν τεχνητό λεξιλόγιο για να δείξουν ότι διαφέρουν από τους άλλους.
    Ένα καλό παράδειγμα για το τεχνητό λεξιλόγ«ια είναι ένα σχόλιο που είχε δημοσιευθεί τον καιρό των πολέμων διάλυσης της πρώην Γιουγκοσλαβίας σε γερμανική εφημερίδα.
    Είχε καλά γλωσσικά παραδείγματα. Ένα που θυμάμαι ήταν η λέξη «τηλεγράφημα» που στην σερβοκροατική γλώσσα λέγεται телеграм/telegram (τελεγκράμ). Τα κροατικά ταχυδρομεία την είχαν αλλάξει και χρησιμοποιούσαν μια λέξη που σημαίνει τηλεγράμμα. Μόλις το γκούγκλαρα και ο γκούγκλης, σε πείσμα των κροατικών ταχυδρομείων, επειμένει να την γράφει telegram στα κροατικά.

    Τα χαιρετίσματά μου και στον εθνικιστή καθολικό ασεβέστατο επίσκοπο του Ζάγκρεμπ.

    Πούσε Μάρκο Βαμβακάρη να γράψεις κάνα ρεμπέτικο για τις «γλώσσες» που ιδρύθηκαν με διαταγές των εθνικιστών πολιτικών;

  29. ΣοφίαΟ said

    24: Μα κι οι Ελβετοί μιλάνε διαφορετικά γερμανικά από τους Γερμανούς και από τους Αυστριακούς. Απλά δεν έχουν πρόβλημα να τα θεωρούν όλα μία γλώσσα με τοπικές ιδιαιτερότητες, γιατί δεν έχουν πολιτικές διαφορές μεταξύ τους. Και στην προ ετών ορθογραφική αλλαγή είχαν συνεργαστεί ειδικοί από όλες τις γερμανοφωνες χώρες.
    Στην πρώην Γιουγκοσλαβία δεν τους έχει ακόμα κόψει ότι μπορούν να ξεκινήσουν ινστιτούτα και ακαδημίες και να βολέψουν εκεί όλους τους ειδικούς και «ειδικούς» να λύνουν τα γλωσσικά προβλήματα, ακόμα είναι αναμένα τα αίματα.

  30. Λ said

    Στην έκθεση Ντοκουμέντα και στο Ωδειο συγκεκριμένα είχε ένα εκθεμα της Σουζαν Χέλλερ με μαγνητοσκοπημένες κουβεντες φορέων γλωσσών που τείνουν να εξαφανιστούν η που αυτή την στιγμη δεν υπάρχουν πια (αν λάβουμε υπόψη ότι οι περισσότερες μαγνητοσκοπήσεις έγιναν το 70-80. Δεν χορτενα να τις ακουω διαβάζοντας τους υπότιτλους πότε στα Αγγλικά και πότε στα Ελληνικά

  31. Pedro Alvarez said

    Eπειδή τα ελληνικά δεν είναι η μητρική μου γλώσσα , ας με βεβαιώσει κάποιος αν διάβασα σωστά στον τύπο ότι σήμερα η Ελλάς βγαίνει στες αγορές; Ζακετάκι για να μην πουντιάσουμε, πήραμε;

  32. dryhammer said

    Να θυμίσω τον όρο Balkanization;

    https://en.wikipedia.org/wiki/Balkanization

    και μια (μικρή) απαρίθμηση γλωσσών:

    https://en.wikipedia.org/wiki/Languages_of_the_Balkans

  33. Γς said

    Είναι και μια άλλη γλώσσα των Βαλκανίων.

    Τα Πομάκικα. Μιλιέται από τους Πομάκους στις δυο πλευρές της Ροδόπης κυρίως. Την Βουλγαρία και την Ελλάδα.

    Είναι μία https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CE%B9διάλεκτος της βουλγαρικής με πολλές τουρκικές λέξεις.

    Για πολιτικούς όμως λόγους κάναμε ότι ήταν δυνατόν να ενισχύσουμε τον τουρκικό χαρακτήρα σε όλες τις εκφάνσεις των Πομάκων.

    Μέχρι και Τούρκους δάσκαλους τους στείλαμε.

    Και φυσικά η γλώσσα μέσα σε μισό αιώνα έγινε αγνώριστη. Τούρκεψε για τα καλά. Με το ζόρι μάλιστα.

    Και όταν η εποχή του ψυχρού πολέμου και της Βουλαγαροφοβίας πέρασε καταλάβαμε ότι με τα χεράκια μας βγάλαμε τα ματάκια ημών και των Πομάκων…

  34. Γς said

    31:

    >σήμερα η Ελλάς βγαίνει στες αγορές; Ζακετάκι για να μην πουντιάσουμε, πήραμε;

    Καλέ, ΚΑΛΕ, τι μαθαίνω;
    Βγαίνουμε στις αγορές;
    Κι έχω μια αγοραφοβία…

    [δικό μου στο Fb]

  35. sarant said

    24 Πάντως τα τσεχοσλοβάκικα και τα σερβοκροάτικα ήταν μία γλώσσα και τώρα έγιναν/γέννησαν πολλές. Και όπως λέει και η Σοφία, αν είχαν πρόβλημα ταυτότητας οι Γερμανελβετοί, θα ήταν και τα γερμανελβετικά γλώσσα. Όπως είναι τα λουξεμβουργιανά και δεν είναι τα κολωνέζικα.

  36. Γς said

    33:

    Δεν έπιασε το λίκνο:

    Είναι μια διάλεκτος της βουλγαρικής

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%BF%CE%BC%CE%AC%CE%BA%CE%BF%CE%B9

  37. Λ said

    Να ρωτήσω κάτι. Υπάρχει στο φβ ένα άρθρο που λέει ότι η αναλυση ντιενέι στος Πελοποννησιους εδειξε ότι ειναι Σλάβοι κατα μόνο μηδεν κόμμα δύο τοις εκατόν. Μήπως είναι χόακας;

  38. Λ said

    Πρέπει να ξέρω γιατί η βοηδοκοιλιά με περιμένει και αν συζητήσω με τους ντόπιους για το θέμα μπορεί να μην προλάβει να με δε

  39. Σταυρος said

    Έζησα χρόνια στη Σερβία κ έμαθα σε καλούτσικο επίπεδο τη γλώσσα, αν και ξεχνάω σιγά σιγά.

    13 Όντως τραγελαφική η ύπαρξη Βοσνιακής, αλλά ιδιαίτερα Μαυροβουνιακής γλώσσας…το μεγάλο γέλιο είναι στα μπουκάλια των σαμπουάν ας πούμε που γράφει το ίδιο πράγμα 3-4 φορές! «Srecno» σημαίνει «καλή τύχη» ή σε πιο ελεύθερη απόδοση «καλή επιτυχία», και διαβάζεται «σρέτσνο» με παχύ ‘τσ’.

    15 Σε γενικές γραμμές καταλαβαίνω και τους Σκοπιανούς κ τους Βουλγάρους, κ μπορώ να πω ότι έχουν κάποιες διαφορές, αλλά έχουν να κάνουν με τον τρόπο που εκφράζονται ή με το ρήμα ας πούμε που προτιμάται στην περιοχή τους. Σίγουρα είναι η ίδια γλώσσα.

    16,17 Εντόπικα τα λέμε εμείς στην Πέλλα. Υπάρχουν δύο ειδών κατά τη γνώμη κ τα ακούσματά μου: Αυτά που έμειναν ως είχαν από παλιά και είναι παραφθαρμένα Βουλγάρικα της αρχής του 20ου αιώνα ας πούμε (όπως μιλάνε κάποιοι στο σόι μου) και αυτά που έχουν «ανανεωθεί» μέσω επαφών με τους «απένταντι» μέσω ραδιοφώνου και τηλεόρασης παλαιότερα κ πρόσφατα μέσω πιο άμεσων επαφών (όπως μιλάνε κάποια συγκεκριμένα χωριά που δίνουν μαζικά ψήφους σε αποσχιστικές παρατάξεις – κακά τα ψέμματα…). Η κοπέλα που μετέφραζε από τα Βουλγάρικα ήταν προφανώς από κάποιο από αυτά τα χωριά, τα οποία, σημειωτέον, τότε απείχαν έτη φωτός απ΄την υπόλοιπη Ελλάδα (λόγω δύσβατου της περιοχής και ανύπαρκτων υποδομών ίσως και λόγω της σχετικής «ανυπακοής» στο ελληνοπατριωτικό έθνος των εποχών). Με την έλευση του Αντρέα στην εξουσία, τα χωριά βγήκαν απότομα από την απομόνωσή τους.

    Για να πω κ εγώ τα δικά μου: Σε γενικές γραμμές, όταν είσαι στη Σερβία κ πλησιάζεις προς Σκόπια ή Βουλγαρία, η γλώσσα αρχίζει κ «Βουλγαρίζει», πχ η πόλη του Βράνιε, η οποια αν και 50χλμ από τα Σκοπιανά σύνορα μιλάει με Σκοπιανό συντακτικό κ όχι Σέρβικο (που είναι πολύ πιο περίπλοκο). Αυτό είναι φυσιολογικό. Υποθέτω (δε γνωρίζω, έχω ακούσει) ότι παρόμοιο πράγμα συμβαίνει κ προς τα Ουγγρικά σύνορα.

    Δεν είναι τυχαίο όμως ότι ούτε τα Σέρβικα, ούτε τα Σκοπιανά έχουν επηρεαστεί από τα Αλβανικά – είναι άλλη κουλτούρα, άλλη θρησκεία και όπως αναφέρθηκε, η εκκλησία είναι πανίσχυρη και φυλάει τα έρμα.

    Από κει κ πέρα, αυτό που έζησα είναι μια φο-βε-ρή νοσταλγία από ΟΛΟΥΣ όσους βίωσαν το παλαιό Γιουγκοσλαβικό κράτος, υπολείμματα του οποίου είχα την τύχη να παρατηρώ στην καθημερινότητα μου. Επρόκειτο για μια χώρα σχετικά αυτάρκη, με δικό της σκεπτικό σε τεχνολογικά θέματα (πχ φτιάχνανε δικές τους λάμπες και ηλεκτρικά είδη – δεν εισάγανε). Είναι εύκολο να αντιληφθεί κανείς γιατί έπρεπε να «βγει από τη μέση» – χαλούσε την πιάτσα που λέμε.

    Με πιάνει κ λίγο στεναχώρια που τα σκέφτομαι…

    Αυτά για τώρα κ καλό απόγευμα

  40. Μεταφραστής said

    35

    Από ό,τι έχω ακούσει, δεν υπάρχει τσεχοσλοβακική γλώσσα. Και όταν υπήρχε η Τσεχοσλοβακία ως κράτος, η τσεχική και η σλοβακική θεωρούνταν από τους Τσεχοσλοβάκους ως δύο ξεχωριστές γλώσσες.

  41. Γς said

    Le Monde diplomatique.

    Σπουδαία μηνιαία εφημερίδα.

    Κι αν την έβγαζε ο Πολύφημος ο Κύκλωπας, πως θα την έλεγε;

  42. Γς said

    41:

    Le Monde Monomatique.

  43. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας κι ἀπὸ μένα.
    Τόσο καιρὸ δὲν ἔχετε καταλάβει τὸ σατανικό μου σχέδιο γιὰ τὴν ἀνακύρηξη τῶν Θερμιώτικων σὲ ξεχωριστὴ γλώσσα.
    Τόσες θέσεις μεταφραστῶν θὰ δημιουργηθοῦν!
    🙂

  44. Μεταφραστής said

    43

    Ίσως ο μοναδικός τρόπος να βγεί η Ελλάδα από την οικονομική κρίση…

  45. sarant said

    39 Η Γιουγκοσλαβία ήταν πράγματι φοβερά ενδιαφέρουσα χώρα…

    40 Μπορεί ναχεις δίκιο.

  46. nefelh said

    Εγώ, ως μη γλωσσομαθής, θα ήθελα την γνώμη σας στο ερώτημα, πού εντοπίζονται περισσότερες διαφορές: μεταξύ των διαφόρων σλαβικων γλωσσών που αναφέρθηκαν (Σέρβικα, Κροάτικα, Σλαβομακεδονίτικα, Βουλγάρικα κοκ) ή μεταξύ Ελληνικών – Κυπριακών; Διότι τις διαφορές αυτών των δύο γλώσσων τις έχω συναντήσει και δε μπορώ να καταλάβω γιατί επιμένουμε (επιμένουνε;) να λέμε ότι στην Κύπρο μιλάνε Ελληνικά.

  47. ndmushroom said

    33
    Αν δεν κάνω λάθος, το τεράστιο αυτογκόλ με τα πομακικά έχει να κάνει λιγότερο με τη βουλγαροφοβία μας και περισσότερο με την εμμονή μας να χαρακτηρίζουμε τους μειονοτικούς πληθυσμούς της Θράκης κάθε άλλο παρά τουρκικούς. Μιλώντας για «μουσουλμανική» μειονότητα, τσουβαλιάσαμε επί ένα σχεδόν αιώνα τους (μουσουλμάνους, αλλά όχι Τούρκους) Πομάκους με τον τουρκικό πληθυσμό που παρέμεινε στη Θράκη μετά τη συνθήκη της Λωζάνης, με αποτέλεσμα τα παιδιά των Πομάκων να διδάσκονται με το ζόρι τουρκικά, ως μέλη της «μουσουλμανικής» μειονότητας. Το θέμα είχε ακουστεί αρκετά όταν (το 2006, θαρρώ) είιχε κατέβει με το ΠΑΣΟΚ μια Πομάκα στις νομαρχιακές εκλογές, και την κατηγορούσαν για διάφορες φιλότουρκες δηλώσεις.

  48. Παναγιώτης Κ. said

    Βρέθηκα σε κάποια εθνική γιορτή των Βέλγων στις Βρυξέλλες και μου είχε κάνει εντύπωση το εξής Οι ομιλίες επαναλαμβάνονταν στα Γαλλικά και στα Φλαμανδικά!
    Μια τελετή πραγματικής διάρκειας μιας ώρας στο Βέλγιο αυτομάτως κρατάει δύο ώρες!
    Φαντάζομαι ότι οι ειδικοί έχουν(;) αποφανθεί για το φαινόμενο αυτό της επίσημης διγλωσσίας στην ίδια χώρα και δεν το έχουν απορρίψει.
    Αν αυτό δεν είναι «γλωσσικός εθνικισμός» τότε τι είναι;

  49. Γς said

    47:

    >αυτογκόλ με τα πομακικά έχει να κάνει λιγότερο με τη βουλγαροφοβία μας

    Εχει να κάνει με ατό που είπα: Την κοντόφθαλμη πολιτική μας των 50’ς.

  50. Γς said

    46:

    >δε μπορώ να καταλάβω γιατί επιμένουμε (επιμένουνε;) να λέμε ότι στην Κύπρο μιλάνε Ελληνικά.

    Α, ρε Nefelh.

    Και να σε άκουγε η κύπρια κουμπάρα μου Νεφέλη [εχει βαφτίσει τα 2/3 των παιδιών μου].

    Θα σ έπαιζε επί τόπου [=θα σε σκότωνε]

  51. Pedro Alvarez said

    46. Είχατε πρόβλημα συνεννόησης με τους Κυπρίους; Προσοχή, δεν μιλάω για εσκεμμένα έντονη ντοπιολαλιά! Κι ένας Κύπριος Λεμεσιανός ας πούμε, μπορεί να μην καταλάβει ,αν ο δεύτερος το θέλει, έναν Κοκκινοχώρκατο… Αυτό όμως μπορεί να συμβεί κάλλιστα και στην Ελλάδα.

  52. Παναγιώτης Κ. said

    @46. Τούτη την ώρα που γράφω ακούω δίπλα μου συμπαραθεριστές Κύπριους και μια χαρά τους καταλαβαίνω! Αν παρουσιάζεται κάποια μικρή δυσκολία στην κατανόηση έχει να κάνει με κάποιους που δεν πήγαν πιο πάνω από το Δημοτικό.
    Όταν πάντως κουβεντιάζουμε μαζί τους όχι μόνο δεν παρουσιάζεται κάποιο πρόβλημα στην επικοινωνία αλλά απολαμβάνω κιόλας την συνομιλία λόγω της ιδιότυπης προφοράς που έχουν. ( Ομοίως απολαμβάνω και την κρητική ομιλία ).

  53. Γς said

    26 Ιουλίου 83. Σαν σήμερα. Βουλιαγμένη.

  54. 40, 45β Ναι:
    https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6a/Czechoslovakia_1930_linguistic_map_-_created_2008-10-30.svg
    Έχω ωστόσο την αίσθηση ότι τα σλοβάκικα θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν διάλεκτος των τσέχικων. Αυτό τώρα το λέω έτσι, για να περάσει η ώρα, διότι ούτε ειδικός είμαι ούτε καμιά σλάβικη γλώσσα ξέρω 🙂 Υπάρχει κάποιος ειδικός που σύχναζε κάποτε και ακόμα μας επισκέπτεται πού και πού. Ηλεφού, πού είσαι;
    https://en.wikipedia.org/wiki/Slovak_language#Czech

  55. 27 Μάλλον δίκιο έχεις, κι εγώ κάπως έτσι τα θυμόμουνα, αλλά δεν μου κάθονταν καλά και τ’ απλοποίησα (στο μυαλό μου και στο γραφτό μου 🙂 )

  56. Μεταφραστής said

    46

    Όσον αφορά την Κύπρο, αν κάποιος λέει ότι δεν μιλούν ελληνικά αλλά κυπριακά, είναι σαν να λέει ότι τα κρητικά, τα χωριάτικα της ηπειρωτικής Ελλάδας κ.λπ. δεν είναι ελληνικά. Αν το πεις αυτό σε Κύπριο θα σε κυνηγήσει. Άκου κυπριακό ραδιόφωνο και πες μου αν δεις διαφορά από τα ελληνικά της Ελλάδας. Και μόνη η ερώτησή σου αυτή ακούγεται εξωπραγματική.
    Τα λεγόμενα σλαβομακεδόνικα ή σκοπιανά είναι βουλγάρικα. Μου το είπε κάποτε και κάποιος σλαβομακεδόνας ή σκοπιανός. Αυτός ήταν ο λόγος που μετά τους βαλκανικούς πολέμους η Βουλγαρία ήθελε να πάρει την περιοχή του σημερινού σκοπιανού κράτους.
    Τα κροατικά, βοσνιακά, μαυροβουνιακά και σερβικά είναι μία μοναδική γλώσσα και ονομάζεται σερβοκροατικά. Οι υποδιαίστερες ονομασίες προήλθαν από τοπικοεθνικιστές χαμηλής νοημοσύνης. Η μόνη μεγάλη διαφορά ήταν ότι στις νότιες περιοχές της πρώην Γιουγκοσλαβίας (ορθόδοξες και μωαμεθανικές) χρησιμοποιούνταν το κυριλικό αλφάβητο, ενώ στις βόρειες περιοχές (καθολικές) χρησιμοποιούνταν το λατινικό αλφάβητο. Όταν υπήρχε η Γιουγκοσλαβία, και τα δύο αλφάβητα διδάσκονταν στα σχολεία.

  57. Γεροτάσος said

    33 Γς. Ὀδυνηρά σωστός.

    Ὑ.Γ. Ἐσύ ἔχεις προφίλ στό fb. Ἐγώ ἔχω προφιτερόλ!

  58. Ριβαλντίνιο said

    Τα σερβοκροατικά είναι μία γλώσσα. Κροάτες και Σέρβοι όμως είναι διαφορετικά έθνη. Σαν διαφορετικά φύλα εμφανίστηκαν στην ιστορία ( Χρωβάτοι και Σέρβλοι ) και ο ασπασμός του ρωμαιοκαθολικισμού και της ορθοδοξίας τους έκαναν να απομακρυνθούν μεταξύ τους ακόμη περισσότερο.

    Οι Μαυροβούνιοι είναι καθαρά Σέρβοι για μένα. Απορώ πως αποσχίστηκαν. Μάλλον γιατί οι μειονότητες ( Αλβανοί, Βόσνοι κ.λπ. ), Μαυροβούνιοι αντιεθνικιστές και Μαυροβούνιοι τοπικιστές ψήφισαν μαζικά απόσχιση. Μπορεί να έπαιξαν ρόλο και οι πολιτικές σκοπιμότητες της στιγμής. Βέβαια στον μεσαίωνα Μαυροβούνιοι και Σέρβοι είχαν σχηματίσει διαφορετικά βασίλεια ( Ζέτα και Ρασκία αντίστοιχα ) και αργότερα ήταν διαφορετικά κράτη, π.χ. στους Βαλκανικούς. Οι περισσότεροι Σέρβοι θεωρούν τους Μαυροβούνιους απλώς ως «Σέρβους των Βουνών». Το Μαυροβούνιο ήταν το πρώτο κράτος που κήρυξε τον πόλεμο στην Τουρκία το 1912.

    Οι Βόσνιοι είναι ουσιαστικά Σερβοκροάτες εξισλαμισμένοι. Ωραία θα ήταν να γινόταν μία έρευνα για το τι ποσοστό Βοσνίων έχουν κροατική και τι σερβική καταγωγή. Κροάτες και Βόσνιοι τα πήγαιναν καλύτερα μεταξύ τους από ότι με τους Σέρβους στον πόλεμο. Στον μεσαίωνα υπήρχε βοσνιακό κράτος, αλλά όχι βοσνιακό φύλο. Νομίζω ότι ο λαός ήταν κυρίως ορθόδοξοι ( Σέρβοι δηλαδή ) αλλά οι ηγεμόνες είχαν ασπαστεί τον ρωμαιοκαθολικισμό. Κάποια στιγμή στην Βοσνία επικράτησε και ο βογομιλισμός. Σήμερα οι Βόσνιοι εθνικιστές προσπαθούν να αποδείξουν ότι από την εποχή του μεσαίωνα υπήρχε βοσνιακό φύλο, εντελώς ξεχωριστό από τους Σέρβους και τους Κροάτες. Οι Σέρβοι της Βοσνίας αποτελούν μεγάλο ποσοστό στην χώρα. Απορώ γιατί τα σερβικά εδάφη της Βοσνίας που συνορεύουν με την Σερβιά δεν ενσωματώνονται στην τελευταία. Ο Εμίρ Κουστουρίτσα από Βόσνιος ξανάγινε Σέρβος.

    Τα σκοπιανικά είναι βουλγαρικά και οι Σκοπιανοί είναι Βούλγαροι. Με τον όρο σλαβομακεδονικά και Σλαβομακεδόνες συμφωνώ. Μερικοί εθνικιστές δεν συμφωνούν γιατί λένε πως αν τον αποδεχτούμε είναι σαν να αποδεχόματσε ότι υπάρχουν και Ελληνομακεδόνες, Αλβανομακεδόνες κ.πλ. Αλλά σάμπως δεν λέμε Τουρκοκύπριοι, Τουρκοκρητικοί, Φραγκοσυριανοί, Αλβανοτσάμηδες κ.λπ. ;

    Τσεχική και σλοβακική είναι ξεχωριστές γλώσσες, συγγενικές της πολωνικής. Ωραίο θα ήταν να δούμε τι ποσοστό των μεσαιωνικών Μοραβών συνέβαλε στην εθνογένεση των Τσέχων και τι των Σλοβάκων.

  59. Γς said

    58:

    Ο Εμίρ Κουστουρίτσα από Βόσνιος ξανάγινε Σέρβος.

  60. Γεροτάσος said

    Κατάγομαι ἀπό τό Ἀμύνταιο. Ἔχω μεγαλώσει σέ παρέες ὅπου τά σλάβικα τά μιλοῦσαν καί τά παιδιά ἐπειδή τά ἄκουγαν στό σπίτι.Στά μέρη μας τά λέμε «ντόπια». Ὡς «ντόπικα» τά ἄκουσα πολλά χρόνια ἀργότερα. Εἶναι πολύ πιό κοντά στά βουλγαρικά ἀπ΄ ὅτι στά σερβικά. Ἐπειδή κάποιοι ἀπό τούς προγόνους μου κατοικοῦσαν σέ μέρη ἀπό τήν ἐκεῖ μεριά τῶν τωρινῶν συνόρων, ἔχω ἀκούσει ἱστορίες πού μέ ἔχουν κάνει εὐαίσθητο στό θέμα τῆς γλώσσας κι ἔτσι δέν ἐπεδίωξα νά μάθω τά ντόπια. Ἐπειδή ὅμως ἔβλεπα στά δικά τους τηλεοπτικά κανάλια ποδόσφαιρο, μπάσκετ, χάντμπωλ καί τένις, ἔχω μάθει τήν ὁρολογία τῶν ἀθλημάτων αὐτῶν.

  61. ΚΩΣΤΑΣ said

    Το γλωσσικό αυτό ιδίωμα το συναντάμε σε τρείς περιοχές, ελληνική Μακεδονια, Μακεδονια του Πιριν και Μακεδονια του Βαρδάρη. Μία χαρά συνεννοούνται όλοι μεταξύ τους. Βρείτε τώρα εσείς τί εθνότητας είναι. Μεταξύ τους πάντως δεν συμφωνούν. Μακεδονες μεν, αλλά με τον επιπλέον προσδιορισμό Έλληνες, Βούλγαροι ή Σλαυοι, όπως έγραψα και στο σχόλιο 14.

  62. Μαρία said

    47
    Les Pomaques de Thrace grecque et leurs choix langagiers http://etudesbalkaniques.revues.org/129

  63. Γιάννης Κουβάτσος said

    39. Όντως η Γιουγκοσλαβία χάλαγε την πιάτσα και έπρεπε να διαλυθεί. Πιο εύκολα ελέγχεις αλληλομισούμενες φυλές παρά συμπαγή και αυτάρκη κράτη. Παλιό αλλά πάντα αποτελεσματικό το διαίρει και βασίλευε.

    Παναγιώτη, τους Κύπριους που δεν έχουν βγάλει το δημοτικό και ζουν σε ορεινά, κυρίως, χωριά δεν τους καταλαβαίνουν ούτε οι υπόλοιποι Κύπριοι. Σε μια εκδρομή στο Τρόοδος, ένας Κύπριος φίλος Λεμεσιανός δεν κατάφερνε να μου εξηγήσει τι μας έλεγε ένας παππούς σ’ ένα καφενείο. Μέσα δεκαετίας ’80 αυτό.

  64. spiridione said

    63β. Πράγματι, το έχω διαπιστώσει και εγώ αυτό σε χωριά της Κύπρου. Δεν ξέρω αν οφείλεται αυτό στο λεξιλόγιο, συντακτικό κλπ., ή στην προφορά τους.

  65. Ριβαλντίνιο said

    Ο Δοσίθεος Ομπράντοβιτς (1740-1811) :

    «Ποιος δεν γνωρίζει ότι ο πληθησμoς του Μαυροβουνίου, της Δαλματίας, της Βοσνίας, της Ερζεγοβίνης, της σερβίας, της Κροατίας, της Σλαβονίας, της Μπάτσκας και του Βανάτου ( με εξαίρεση τους Ρουμάνους ) ομιλεί την ίδια γλώσσα ; Όταν γράφω για το λαό που ζεί σε αυτές τις ηγεμονίες και επαρχίες , έχω υπόψη μου τόσο την Ελληνική όσο και τη Λατινική Εκκλησία και δεν αποκλείω ακόμα και τους Τούρκους της Βοσνίας, στο βαθμό που η θρησκεία και η πίστη μπορούν να αλλάξουν , ποτέ όμως η εθνότητα και η γλώσσα. Ο Τούρκος στη Βοσνία – Ερζεγοβίνη ονομάζεται Τούρκος λόγω της θρησκείας του, αλλά όσον αφορά στην εθνότητα και τη γλώσσα, τέτοιοι που ήταν οι προπάτορές του, τέτοιοι θα είναι και οι τελευταίοι απόγονοι : Βόσνιοι και Ερζεγοβίνιοι μέχρι της συντέλειας του κόσμου. Θα ονομάζονται Τούρκοι όσο οι Τούρκοι θα διοικούν τη χώρα, αλλά όταν οι αληθινοί Τούρκοι επιστρέψουν στο βιλαέτι τους, απ’όπου ήρθαν, οι Βόσνιοι θα παραμείνουν Βόσνιοι και θα είναι ακριβώς τέτοιοι που υπήρξαν και οι πρόγονοί τους.»

    Όσοι μιλούσαν την στοκαβική διάλεκτο ήταν για τον Βουκ Κάρατζιτς (1787-1864) Σέρβοι, ο όρος Κροάτες δεν είχε τότε καθολική χρήση εθνονυμίου – χρησιμοποιούνταν μονάχα για την περιοχή γύρω από το Ζάγκρεμπ, αλλού οι Καθολικοί Σλάβοι ( Κροάτες ) αυτοπροσδιορίζονταν ως Δαλματοί, Σλαβόνοι, Κραγινοί κ.λπ. Από τη θέση του Κάρατζιτς το 1836, ότι όλοι όσοι ομιλούν τη στοκαβική διάλεκτο μπορούν να θεωρηθούν Σέρβοι, δεν εξάγεται ένας σερβικός ηγεμονισμός. Ο Κάρατζιτς προσπαθούσε απλά να βρεί ένα γλωσσικό κριτήριο προσδιορισμού των Σέρβων.

    ( Εθνική Αφύπνιση στα Βαλκάνια, Σπυρίδων Σφέτας, Ιάκωβος Μιχαηλίδης, Ελλήνων Ιστορικά ).

    Κακώς δεν έδιναν σημασία στην θρησκεία οι ρομαντικοί εθνικιστές. Όταν η Αυστρία πήρε από τους Τούρκους την Βοσνία, πολλοί Βόσνιοι κατέβηκαν στην Μακεδονία και ξέσπασαν στους ντόπιους χριστιανούς !

  66. Γιάννης Ιατρού said

    Τα (σημερινά) σύνορα των χωρών, ουσιαστικά φτιαγμένα/υπαγορευμένα από τα συμφέροντα των εκάστοτε «μεγάλων δυνάμεων», λογικό είναι να μην ανταποκρίνονται σε μεγάλο βαθμό στον πληθυσμό και την (τοπική) γλώσσα, έστω διάλεκτο, της παραμεθόριας περιοχής. Και γενικά η γειτνίαση με αλλόγλωσσες κοινότητες πάντα προξενούσε την τοπική χρήση και των δύο (συνήθως) γλωσσικών στοιχείων.

    Τα Βαλκάνια, ανέκαθεν έρμαια ξένων συμφερόντων (Ρωμαίοι, Βυζάντιο, Αυστροουγγαρία παλιότερα και Μ. Βρετανία έως ΕΕ και ΝΑΤΟ/US πρόσφατα/σήμερα), επιπλέον αποτελούμενα από διαφορετικής προέλευσης εθνότητες, πολλές φορές και με διαφορετική θρησκεία, (κατ΄εμέ) δεν πρόκειται να βρουν στο ορατό μέλλον μια φυσιολογική ισορροπία/ησυχία, ούτε πολιτικά ούτε γλωσσικά. Από παλιά γείτονες, οι κάτοικοι πάντα θα συγγενεύουν μεταξύ τους, γλωσσικά και σ΄άλλα. Όπως και πάντα θα σπρώχνονται στην διαφοροποίηση, γιατί αυτό συμφέρει τους έχοντας συμφέροντα στην περιοχή.

  67. Μεταφραστής said

    63

    Εγώ τους καταλαβαίνω τους Κύπριους που δεν έχουν βγάλει ούτε το Δημοτικό. Αλλά πήγαινε στο χωριό μου που είναι στη Θεσσαλία και μίλα με πολύ ηλικιωμένους που δεν πήγαν στο Δημοτικό να δούμε τί θα καταλάβεις.

  68. dryhammer said

    Ο μόνος (νομίζω) που είχε σοβαρά ασχοληθεί με την άρση (καί) των γλωσσικών εθνικισμών στην περιοχή που τότε όριζε η Οθωμανική αυτοκρατορία, ήταν ο Ρήγας Φερραίος, που καί σ’ αυτό ήταν 300+ χρόνια μπροστά από την εποχή που έζησε (γι αυτό καζάντησε…)

  69. #56: Και όχι μόνον αυτό, αλλά, με ηθελημένα έντονη ντοπιολαλιά, φαινόμενο μη κατανόησης, φωνητικά όμοιο με τα Κυπριακά, υπάρχει και εντός των ελλαδικών συνόρων, π.χ. Ρόδος.

    #52: Κάτι ανάλογο μας είχε συμβεί πριν από κάτι χρόνια σε μια πιτσαρία στα Εξάρχεια. Ήρθαν και κάθισαν δίπλα μας δύο κοπέλες και ένα αγόρι, και μιλούσαν κανονικά χωρίς να δίνουν «ύποπτα σημάδια». Όταν το αγόρι πήγε στην τουαλέτα, οι δύο κοπέλες έκαναν αμέσως σουίτς σε κουμπαρομόουντ και άρχισαν να τον σχολιάζουν, αρκετά κατανοητά πάντως, και με αυτά τα ευχάριστα στο αυτί χαρακτηριστικά (διπλά / παχιά σύμφωνα, εγκλιτικές αντωνυμίες, κ.λπ.). Παραλίγο να γίνω ρεζίλι, γιατί έπιασα αρκετές φορές τον εαυτό μου να σιγοτραγουδά την Τηλλυρκώτισσα…

  70. Ριβαλντίνιο said

    Ο Ιλλυρισμός ως πνευματική και πολιτική κίνηση.

    Ο Ιλλυρισμός ως φιλολογική κίνηση αναπτύχθηκε στην Κροατία στα μέσα του 19ου αιώνα . Γενάρχης του Ιλλυρισμού ήταν ο Κροάτης Δημοσιογράφος Λουδοβίκος Γκάι. Στόχος του Γκάι ήταν η εθνική αφύπνιση των λαών , που αποτέλεσαν στο παρελθόν πληθυσμιακά τμήματα της Ιλλυρίας , ανεξάρτητα από φυλετική σύνδεση με τους αρχαίους Ιλλυριούς . Οι πληθυσμοί αυτοί που θα « στεγάζονταν » ονοματικά υπό το γενικευτικό όνομα Ιλλυριοί , ήσαν , κατά τον Γκάι , οι Δαλματοί , Κροάτες , Σλοβένοι , Σέρβοι κ . λπ ., κυρίως σλαβικοί λαοί , με σκοπό τη συνένωσή τους και την απάλειψη των ονομασιών που τους χώριζαν . Η πολιτική ένωση όμως απαιτούσε προηγουμένως μια γλωσσική ένωση που δεν υπήρχε . Προς τούτο ο Γκάι προσπάθησε να δημιουργήσει μια ενιαία σλαβική γλώσσα , με πρόσμειξη γλωσσικών στοιχείων της Δαλματίας , της Κροατίας και της Σλοβενίας . Πνευματικό κέντρο του Ιλλυρισμού ήταν η φιλολογική λέσχη «Μαρίτσα» που ιδρύθηκε από Σέρβους της Ουγγαρίας το 1826 στο Νόβι Σαντ. Το 1846 ιδρύθηκε κι άλλη λέσχη με το ίδιο όνομα στο Ζάγκρεμπ . Ο Γκάι για την προπαγάνδιση των ιδεών του Ιλλυρισμού εξέδωκε την «Ιλλυρική Εφημερίδα» και κατόπιν τον «Ιλλυρικό Αστέρα».

    Αυτός όμως που θεωρείται πνευματικός πατέρας του Ιλλυρισμού είναι ο ελληνικής καταγωγής γιατρός και θεατρικός συγγραφέας Δημήτριος Δημητρίου , που ως δημιουργόςτου κροατικού θεάτρου προπαγάνδισε με τα θεατρικά του έργα τις ιδέες του Ιλλυρισμού . Ο Δημήτριος Δημητρίου ή Δεμίτερ Δημήτριε ( γεννήθηκε το 1811 ) ήταν γόνος ελληνικής οικογένειας από τη Σιάτιστα της Μακεδονίας . Ο πατέρας του είχε ιδρύσει εμπορικό οίκο στην Τεργέστη υπό την επωνυμία « Ιωάννης Δημητρίου ». Ένας άλλος Δημητρίου , ο Θωμάς Δημητρίου (1779 ‐ 1810), έμπορος και λόγιος από τη Σιάτιστα της Μακεδονίας , εγκατεστημένος στη Βιέννη , είχε γράψει ιταλική γραμματική κι ένα λογιστικό σύγγραμμα με τίτλο «Scritura Dopia». Ο προαναφερθείς Δημήτριος Δημητρίου πήρε αρχικά ελληνική μόρφωση και έγραψε στην ελληνική τους πρώτους στίχους του . Σε ηλικία 16 ετών συνέθεσε το δράμα « Βιργινία ». Ακολούθως συνέχισε τις σπουδές του στο Ζάγκρεμπ κι εκεί μυήθηκε στις ιδέες του Ιλλυρισμού , τις οποίες εγκολπώθηκε απολύτως , όταν εισήλθε στη φιλοσοφική σχολή του Γκρατς . Σπούδασε ιατρική αλλ ‘ ο έρωτας για την ποίηση δεν τον εγκατέλειψε και μετά το 1841 αφοσιώθηκε αποκλειστικά στο θέατρο . Είναι ο δημιουργόςτου κροατικού θεάτρου . Από τα έργα του ξεχωρίζει το πεντάπρακτο δράμα « Τεύτα » (1864) που αναφέρεται στον αγώνα της βασίλισσας των Ιλλυριών εναντίον των Ρωμαίων . Έγραψε επίσης και το « λιμπρέτο » για την όπερα « Πόριμ », με την οποία υμνείται ο αγώνας των Κροατών εναντίον των Φράγκων .

    Το κίνημα του Ιλλυρισμού είχε απήχηση στις συνειδήσεις καλλιεργημένων Σλάβων , ιδίως στις περιοχές που τελούσαν υπό την εξάρτηση της Ουγγαρίας . Το 1843 ο Ούγγρος βασιλιάς Φερδινάνδος απαγόρευσε τη χρήση του όρου « Ιλλυριός » κι επέβαλε τον όρο « Γιουγκοσλάβος » (= Νοτιοσλάβος ). Έτσι ο Φερδινάνδος έγινε ονοματοθέτης του νεώτερου εθνικού « Γιουγκοσλάβος », που σταδιακά επεκράτησε προς υποδήλωση των πληθυσμώντης Σερβίας , Κροατίας , Σλοβενίας , Δαλματίας , Βοσνίας και Ερζεγοβίνης και των λοιπών περιοχών , σε μια προσπάθεια για τη δημιουργία μιας ενιαίας εθνικής συνειδήσεως και για το σχηματισμό ενιαίου γιουγκοσλαβικού κράτους. Έτσι από φιλολογική κίνηση ο Ιλλυρισμός εξελίχθηκε σε πολιτικό κίνημα , που οι ηγέτες του ( Γκάι , Ντράσκοβιτς , επίσκοπος Στρασμάυερ )
    υπέστησαν πολλές διώξεις από τις αυστριακές και ουγγρικές αρχές .

    Ωστόσο , το ιλλυρικό κόμμα που κατήλθε στις εκλογές το 1842 κατόρθωσε , λίγα χρόνια μετά , το 1848, να πλειοψηφήσει στην Κροατία . Οι Κροάτες , μετά τη νίκη τους , απαίτησαν να υπαχθούν σ ‘ ενιαία διοίκηση η Κροατία και οι άλλες νοτιοσλαβικές περιοχές . Το αίτημα απορρίφθηκε από τους Ούγγρους επικυρίαρχους κι έτσι κροατικός στρατός εισέβαλε στην Ουγγαρία . Αυτό υποχρέωσε την Αυστρία να παρέμβει και να θέσει υπό τη δική της διοίκηση την Κροατία . Η Αυστρία είχε επίσης υπό τη δική της διοίκηση τις άλλες νοτιοσλαβικές χώρες . Το 1867 η Κροατία επανήλθε υπό τη διοίκηση της Ουγγαρίας . Μετά την κατάληψητης Βοσνίας‐Ερζεγοβίνης το 1878 από την Αυστρία , το κίνημα του Ιλλυρισμού διασπάσθηκε . Πολλοί Ιλλυριστές ήθελαν σχηματισμό ενός τριαδικού βασιλείου , Αυστρία , Ουγγαρία , Γιουγκοσλαβία , αλλά οι περισσότεροι επιζητούσαν σχηματισμό ανεξάρτητου γιουγκοσλαβικού βασιλείου . Όμως το σερβικό κράτος , που είχε ήδη ενδυναμωθεί αρκετά , κατόρθωσε να εκμεταλλευτεί επιδεξίως την ιλλυριστική κίνηση και με εύστοχες διπλωματικές ενέργειες κατόρθωσε να σχηματίσει το τριαδικό βασίλειο των Σλοβένων , Κροατών και Σέρβων , ή το βασίλειο της Γιουγκοσλαβίας .

    ( Καργάκος, Αλβανοί, Αρβανίτες, Έλληνες )

    Πληροφορίες και εδώ :

    https://en.wikipedia.org/wiki/Illyrian_movement

    Ο Δημητρίου μπορεί να ήταν και βλαχόφωνος.

  71. chrisv said

    Το πλέον αστείο είναι πως τα σερβικά προγράμματα έχουν υπότιτλους στην Κροατία.Ίσως το αντίστοιχο γίνεται και στην Σερβία. Να βολευτεί και κανένας «μεταφραστής»

  72. leonicos said

    Άλλη μια ιστορία για να φανεί η γελοιότητα των εμμονών, είτε αυτά είναι εθνικισμοί είτε κάτι άλλο. Είναι δυνατό να σου λένε ‘μοντενεγκρίν’ και όχι τσερνογκόρσκι; σα να λέμε μιλάω γκρέκο όχι ελληνικά. Η Σλοβενία ήταν το εξευρωπαϊσμένο ανφάν γκατέ, λατινόγραφη και οι κυρίες λήγουν σε -οφ όχι σε -όβα. Δεν ξέρω πόσο διαφέρουν οι γλώσσες, αλλά γραπτά τις καταλαβαίνω περίπου 95% όλες αυτές. Τους τρώει ο τέτοιος τους.
    Ίσως ο απλός λαός αποδειχθεί κάποτε πιο σοφός από τους ηγέτες του

  73. Γιάννης Κουβάτσος said

    67. Μην αρπάζεσαι, δεν ισχυρίζομαι ότι τα κυπριακά δεν είναι ελληνικά. Αυτό θα ήταν ουρανομήκης ανοησία. Μπράβο σου που καταλαβαίνεις αυτά που δεν καταλαβαίνουν οι Κύπριοι των πόλεων, για τον ίδιο λόγο που κι εγώ δεν καταλαβαίνω τα «βαριά» θεσσαλικά.

  74. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    Το πώς μιλάνε οι Κύπριοι εκφωνητές στην τηλεόραση, προφανώς, δεν έχει καμιά σημασία, για τον απλό λόγο ότι οι Κύπριοι εκφωνητές μιλάνε την κοινή ελληνική όχι την κυπριακή.

    48 Λένε (και μάλλον έτσι είναι) ότι τα διαγγέλματα του Βέλγου βασιλιά είναι μισά στα φλαμανδικά και μισά στα γαλλικά, αλλά με απόλυτη ακρίβεια μετρημένα, με τη λέξη.

  75. gpoint said

    # 69

    Αρχές του 80 στην πιο προχώ ταβέρνα που λειτούργησε ποτέ στην Αθήνα (χωρίς ταμπέλλα, η πόρτα άνοιγε μ’ ένα σκοινάκι που τράβαγες απ’ έξω και μετά αν η φάτσα άρεσε στον Πόντιο είχε καλώς αλλιώς – και συνηθέστερον- σου έλεγε κλειστόν με ύφος που δεν σήκωνε αντίρρηση, καμιά εικοσαριά βαρέλια ξύλινα δυομισάρια και τραπεζάκια τσίγκινα με καρέκλα ψάθινη κάτω από τα βαρέλια, μπριζόλα στα κάρβουνα και κρασί τέτοια, δεν ξανάγιναν) βρέθηκε το διπλανό τραπέζι μια παρέα από τρία κορτσούδια που μιλάγανε μια περίεργη γλώσσα… τελικά ήτανε βουνίσιες κρητικές…

    Η ταβέρνα λειτούργησε κάνα χρόνο, ύστερα έφυγε ο προμηθευτής κρεάτων για τον Βόλο, ο Πόντιος μέθαγε συνεχώς και η γυναίκα του που βάσταγε την κουζίνα βαρέθηκε να τρώει ξύλο και τα παράτησε

  76. Γιάννης Ιατρού said

    75: Μ΄αρέσουν οι προχώ ταβέρνες που βασίζονται σε μελετημένα και σταθερά επιχειρηματικά σχέδια 🙂

  77. Νίκος Κ. said

    Θυμάμαι τη διήγηση ενός πολιτικού πρόσφυγα από τη Βουλγαρία και τη γελοιότητα του πράγματος: είχε επισκεφθεί τη Βουλγαρία ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ, έκανε δηλώσεις στην τηλεόραση, κι από δίπλα ένας διερμηνέας μετέφραζε κάτι που όλοι το είχαν καταλάβει.

  78. Μεταφραστής said

    77

    Δηλαδή μετέφραζε από βουλγάρικα σε βουλγάρικα, ε; χαχαχαχαχα

    Είχα διαβάσει πριν από χρόνια κάτι ανάλογο. Γίνονταν διαπραγματεύσεις μεταξύ Βούλγαρου και Σκοπιανού υπουργού. Ο Σκοπιανός είπε στον Βούλγαρο ότι θα χρειαζόταν διερμηνέας. Ο Βούλγαρος του απάντησε: Για πιο λόγο θα χρειαζόταν διερμηνέας. ΑΦού μιλάμε την ίδια γλώσσα.

  79. Μαρία said

    74
    Στα κυπριακά σκετς (με παχύ τς) που βλέπω καμιά φορά στο ΡΙΚ χάνω ατάκες όπως εδώ στο 23:43 η αθηναία νύφη 🙂 https://www.youtube.com/watch?v=j_KiLgPbJkQ

  80. Νίκο, ο Μεταφραστής έχει δίκιο αυτή τη φορά: τσέχικα και σλοβάκικα είναι δύο ξεχωριστές, αν και στενότατα συγγενικές γλώσσες. Αυτό είναι εν μέρει αποτέλεσμα πολιτικής απόφασης με την ευρεία έννοια: αν είχαν έρθει αλλιώς τα πράματα, ίσως Τσέχοι και Σλοβάκοι να είχαν αναπτύξει μία και μόνη φιλολογική γλώσσα, που θα είχε δυτικά (βοημικά), κεντρικά (μοραβικά) και ανατολικά (σλοβακικά) ιδιώματα, αλλά όταν άρχισαν, οι μεν υπό αυστριακή κυριαρχία Τσέχοι να θυμούνται τις παλιές τους δόξες (Βασίλειο Βοημίας, Ουσσιτικό κίνημα κλπ.), οι δε υπό ουγγρική κυριαρχία από τον 10ο αιώνα Σλοβάκοι να ξυπνούν και ν´ αναπτύσσουν εθνική συνείδηση, διαμόρφωσαν δύο διαφορετικές φιλολογικές γλώσσες. Από καταβολής της Τσεχοσλοβακίας και οι δύο γλώσσες ήταν επίσημες, έστω κι αν βέβαια η επικρατούσα εθνότητα ήταν οι Τσέχοι· χαρακτηριστικό είναι ότι ο εθνικός της ύμνος απαρτιζόταν από μία τσέχικη και μία σλοβάκικη στροφή.

  81. ΣΠ said

    Η γυναίκα μου γεννήθηκε στο Σπλιτ της Κροατίας από πατέρα Σέρβο και μητέρα Κροάτισσα και μεγάλωσε στο Βελιγράδι. Και οι τρεις μιλούν με μεγάλη νοσταλγία για την εννιαία Γιουγκοσλαβία. Μάλιστα αν κάποιος τους ρωτήσει από πού είναι, απαντούν «από την πρώην Γιουγκοσλαβία». Φυσικά θεωρούν ανοησία την τεχνητή γλωσσική διάσπαση και ήταν από τους πρώτους που υπέγραψαν την Διακήρυξη για την Κοινή Γλώσσα, που αναφέρει το άρθρο στην αρχή. Μου έχουν πει χαρακτηριστικά ότι τα Κροάτικα του Ζάγκρεμπ και τα Κροάτικα της Δαλματίας διαφέρουν μεταξύ τους περισσότερο απ’ ό,τι διαφέρουν με τα Σέρβικα. Ένα ευτράπελο τα πρώτα χρόνια μετά την διάσπαση της Γιουγκοσλαβίας ήταν ότι στο Βελιγράδι οι Κροατικές ταινίες προβάλλονταν με Σερβικούς υπότιτλους. Σύντομα κατάλαβαν το γελοίο της υπόθεσης και το σταμάτησαν.

  82. ΣΠ said

    το βιβλίο είναι πολύ ακριβότερο στην Κροατία απ’ ό,τι στη Σερβία

    Πράγματι. Φίλες από το Σπλιτ προτιμούν να αγοράζουν τα βιβλία τους από το Βελιγράδι λόγω της μεγάλης διαφοράς στη τιμή. Φυσικά δεν έχουν κανένα πρόβλημα να τα διαβάσουν κι ας είναι γραμμένα στα Σέρβικα.

  83. Pedis said

    # 81 – πρόκειται για παράδοξο ότι ο ιστορικά πιο «δυτικοστραφής» κροατικός -καθολικός- σωβινισμός εφευρίσκει σλάβικους όρους για να διαχωριστεί από τον … συμπληρωματικό του σέρβικο -σλαβορθόδοξο- που δεν έχει πρόβλημα να έχει στην κυκλοφορία λατινογενείς;

  84. ΣΠ said

    83
    Οι Κροάτες πάντοτε προσπαθούσαν να καθαρίσουν την γλώσσα τους από λέξεις ξενικής προέλευσης, όχι μόνο λατινογενείς αλλά και ελληνικές, τούρκικες κλπ. Ακόμα και σε κάποιες σλάβικες άλλαξαν, π.χ., την κατάληξη για να τις διαφοροποιήσουν από τις σέρβικες.

  85. Pedis said

    # 84 – υπάρχει εξήγηση για αυτό δηλ. πώς ξεκίνησε, από πού κατάγεται αυτή η στάση; (Εννοώ, πώς συνδυάζεται αυτή η στάση με το γεγονός ότι η καθολική ελίτ διαχρονικά τελούσε τα μυστήριά της στα λατινικά -μέχρι σχετικά πρόσφατα καμιά πενηνταριά χρόνια πίσω- ; )

  86. Corto said

    Τρέιλερ της ταινίας «Κύριλλος και Μεθόδιος», συμπαραγωγή Τσεχίας, Σλοβακίας, Ρωσίας και Σλοβενίας (2013). Τμήμα της ταινίας γυρίστηκε στην Κύπρο, με την υποστήριξη του Κυπριακού Οργανισμού Τουρισμού:

    Η ταινία προβλήθηκε σε δύο εκδοχές, μία τηλεοπτική ως σειρά, και μία κινηματογραφική, πιο σύντομη. Αγνοώ σε ποια γλώσσα έχει γυριστεί. Αν γνωρίζει κανείς, θα είχε ενδιαφερον να μαθαίναμε.

    (Βεβαίως στην Ελλάδα γυρίζονται ασυγκρίτως καλύτερες ταινίες, όπως «Σούλα έλα ξανά», «η κληρονόμος» και λοιπά αριστουργήματα.)

  87. Ριβαλντίνιο said

    Τσέχοι και Σλοβάκοι διαφέρουν πολύ και στην θρησκεία. Οι Τσέχοι είναι κυρίως άθρησκοι και άθεοι ( εκεί οδηγούν ο προτεσταντισμός και ο κομμουνισμός 🙂 🙂 🙂 ) , ενώ οι Σλοβάκοι είναι κυρίως Ρωμαιοκαθολικοί.

  88. ΣΠ said

    85
    Δεν γνωρίζω αρκετά για να το εξηγήσω. Πάντως έχω διαπιστώσει πόσο έντονος είναι ο εθνικισμός στην Κροατία. Από την άλλη, μπορεί να γίνεται προσπάθεια να καθαριστεί η επίσημη Κροατική από ξένες λέξεις, αλλά στις Δαλματικές ακτές υπάρχει σημαντική Ιταλική επίδραση με αποτέλεσμα η τοπική διάλεκτος να περιέχει πολλές λέξεις Ιταλικής προέλευσης.

  89. sarant said

    81-82 Πολύ ενδιαφέροντα αυτά!

    80 Ναι, έχει δίκιο, έτσι είναι.

  90. ΣΠ said

    86
    Τσέχικα.
    http://akas.imdb.com/title/tt4077548/

  91. Pedis said

    # 88 – ΟΚ μερσί.

  92. gbaloglou said

    Γνωρίζει κανείς αν αντέδρασαν Έλληνες γλωσσολόγοι όταν καθιερώνονταν ο όρος Macedonian για την γλώσσα/διάλεκτο των ‘ακατανόμαστων’ βορείων γειτόνων;

  93. Corto said

    90:
    Ευχαριστώ πολύ!
    Και μάλιστα βλέπω ότι έχουν ενσωματώσει και ύμνους σε αρχαϊκή τσέχικη γλώσσα:

    «What rules the both versions is the soundtrack, that often borrows from the liturgical texts in contemporary, but also in archaic Czech.»

  94. Όπως θα είδες, ωστόσο, νικοκύρη, υπάρχουν και (υπολογιστικοί) γλωσσολόγοι της Εσπερίας που υποστηρίζουν ότι πρόκειται για διαφορετικές γλώσσες, δηλώνοντας άγνοια για στρατούς και ναυτικά.

  95. sarant said

    92 Το 1957 ο Νικ. Ανδριώτης έγραψε «Το Ομόσπονδο Κράτος των Σκοπίων και η γλώσσα του»

    94 Δεν είχα δει ολόκληρη τη συζήτηση, μερσί.

  96. ΣΠ said

    Ως γνωστόν, στην Βοσνία-Ερζεγοβίνη υπάρχουν τρεις ισχυρές εθνοτικές ομάδες: Βόσνοι Μουσουλμάνοι (50%), Σέρβοι Ορθόδοξοι (30%) και Κροάτες Καθολικοί (15%). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να υπάρχουν τρεις επίσημες γλώσσες (Βοσνιακά, Σέρβικα, Κροάτικα), που ουσιαστικά είναι η ίδια γλώσσα.

  97. Αναπόλησα τώρα μια σειρά άρθρων στο Σχολιαστή, τέλη 80, για τα κινήματα στην τότε ενωμένη Γιουγκοσλαβία… Άμα γυρίσω στη βολή του επιτραπέζιου υπολογιστή, θα ρίξω μια βουτιά στο ψηφιακό αρχείο να μελαγχολήσω.

  98. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κρίμα που το ‘χω στην Αθήνα. Μου άνοιξε την όρεξη να το ξαναδιαβάσω η σημερινή συζήτηση:
    https://www.google.gr/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://www.politeianet.gr/books/9789600356571-andric-ivo-kastaniotis-to-gefuri-tou-drinou-201060&ved=0ahUKEwjo5Mv3lKXVAhXnIpoKHWliBE0QFggaMAA&usg=AFQjCNGteN6VruND7H_LPCRQf650BScn7Q

  99. leonicos said

    Καλησπέρα ξανά

  100. #74 Ακριβές, ως έναν βαθμό, μόνο αν μιλάμε για εκφωνητές ειδήσεων και κάποιους λίγους δημοσιογράφους που κάνουν εκπομπές σχολιασμού (μονολόγου τις λέω εγώ) στο ραδιόφωνο. Στις περισσότερες εκπομπές που υπάρχει διάλογος, είτε είναι χαζά πρωϊνάδικα, είτε σοβαρές (λέμε τώρα) πολιτικές συζητήσεις, είτε εκπομπές μαγειρικής, είτε ακόμα περιγραφές αθλητικών αγώνων, η προφορά των ομιλητών είναι πιο Κυπριακή, ακούγονται περισσότερες διαλεκτικές λέξεις και συχνά ακούγεται «να το πούμε Κυπριακά…» ή «όπως το λαλούμεν…», ακριβώς γιατί η ανάγκη επικοινωνίας είναι σημαντικότερη απ’ το φτιασίδωμα που επιβάλλει η «Άνω» Κοινή Νεοελληνική.

  101. sarant said

    100 Αυτές τις εκπομπές εννοούσα -ειδήσεις κυρίως.

  102. ΚΩΣΤΑΣ said

    … «σκέφτηκα μήπως εννοούν τη γλώσσα της Χώρας Χωρίς Όνομα, αυτήν που τα ξεφτέρια τα δικά μας λένε καμιά φορά «τα σκοπιανά», τα σλαβομακεδόνικα που τα λέω εγώ,»…

    Νέα δεδομένα και στο θέμα της γλώσσας της Χώρας Χωρίς Όνομα, …

    «Ο κ. Μιλόσοσκι επισημαίνει ότι δεν υπάρχει αναφορά σε «Μακεδονικό λαό» ενώ η αναφορά σε «μακεδονική γλώσσα» γίνεται σε σχέση με το «μακεδονικό Σύνταγμα» και όχι σαν ένα πραγματικό δεδομένο.»…

    http://www.liberal.gr/arthro/154562/amyna–diplomatia/2017/to-epikinduno-anoigma-ton-skopion-stin-boulgaria-to-sumfono-filias-kai-i-exegersi-tou-ilinten-.html

  103. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    6.>>Απο την Καστοριά ήταν..
    Πόντια από χωριό της Καστοριάς και η συχωρεμένη κυρά Παρθένα παλιά γειτόνισσα. Πολύ φιλόξενη και μ΄ανοιχτό το σπίτι της.’Εκανα παρέα με τα κορίτσια της κι ανακάτευε στις κουβέντες άγνωστες λέξεις. Θυμάμαι,αν το θυμάμαι καλά, το «ντο φτας» (τί κάνεις) .Εντόπϊα ή εντόπικα έλεγε ότι μιλούσε. 40 χρόνια πίσω αυτά, που ιδέα δεν είχαμε για «Μακεδονικό» κλπ

  104. Μαρία said

    103
    ντο φτας; Πόντιος
    τσι φάτσι; Βλάχος
    στο πράις; Σλαβομακεδόνας
    κακφό πράις; Βούλγαρος

  105. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    97. >>να μελαγχολήσω.
    «Σφαίρες κατά της Γιουγκοσλαβίας»/
    Το φονικό του Πάρατσιν
    http://www.iospress.gr/ios2004/ios20040404a.htm

    104.!! Ίντα κάνεις εδά, με κουζούλανες!

  106. Γιάννης Ιατρού said

    Μα που κρύβεται επιτέλους ο επί των ποδοσφαιρικών αρμόδιος;
    3-1 κέρδισε ο Ολυμπιακός στο Βελιγράδι, μιάς και μιλάμε για Βαλκάνια

  107. ΣΠ said

    γλώσσα είναι μια διάλεκτος με στρατό και ναυτικό

    Το άρθρο της Wikipedia για την φράση:
    https://en.wikipedia.org/wiki/A_language_is_a_dialect_with_an_army_and_navy

  108. cronopiusa said

  109. Γς said

    41:

    Le Monde diplomatique.

    Κι αν την έβγαζε ο Κούλης, πως θα την έλεγε;

  110. dryhammer said

    109 Τέννις βλέπει;

    Le monde gourlomatique

  111. sarant said

    107 Ενδιαφέρουσα ιστορία.

  112. 107 απ’ όπου φτάνει κανείς και σε ενδιαφέρουσες αναλύσεις: https://en.wikipedia.org/wiki/Dialect#Dialect_or_language

  113. gbaloglou said

    95 Εννοούσα αντίδραση σε διεθνή συνέδρια κλπ … κατά της ονομασίας «Macedonian» για την περί ης ο λόγος Νοτιοσλαβική γλώσσα.

  114. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Σαν σήμερα
    Στις 26 Ιουλίου (1822) ο Δράμαλης αποφάσισε να επιστρέψει προσωρινά στην Κόρινθο και κινήθηκε προς τα Δερβενάκια. Αυτό ήταν το ολέθριο λάθος του, μιας και είχε πέσει στην παγίδα. Η βασική διάβαση, με βάση το σχέδιο του Θ. Κολοκοτρώνη, φυλαγόταν από τον Αντώνη Κολοκοτρώνη και περίπου 1.500 άντρες.
    http://news247.gr/eidiseis/afieromata/panw-toys-ellhnes-pws-o-kolokotrwnhs-eftase-sth-sfagh-toy-dramalh.4770592.html?utm_source=News247&utm_medium=MintaXasete_article&utm_campaign=24MediaWidget
    (Με δρόνο στα Δερβενάκια)

  115. Ριβαλντίνιο said

    @ 68 dryhammer

    Στο κράτος όμως που θα φτιαχνόταν ( «Ελληνική Πολιτεία» ) επίσημη γλώσσα θα ήταν η ελληνική. Οι γλώσσες των υπολοίπων ( Αλβανοί, Βλάχοι, Βούλγαροι, Αρμένιοι, Τούρκοι ) θα ήταν σεβαστές βέβαια.

  116. Αγγελος said

    Ριβαλντίνιο (115), «Ελληνική Δημοκρατία» την έλεγε, αν θυμάμαι καλά. « Η Ελληνική Δημοκρατία είναι μία, καίτοι περιλαμβάνει πολλά γένη και θρησκείας.» (άρθρο 1 της Νέας Πολιτικής Διοικήσεώς του — παραθέτω από μνήμης.) Και πάρα κάτω «Κάθε ένας, οπού μιλεί την απλήν ή την ελληνικήν, είναι πολίτης.» Δεν θα απαγόρευε βέβαια τις άλλες γλώσσες — τόσο ιακωβίνος δεν ήταν — αλλά πολύ αμφιβάλλω κι εγώ αν θα τους αναγνώριζε καμία επίσημη θέση στο κράτος του

  117. Ριβαλντίνιο said

    @ 116 Αγγελος

    Ωχ, ναι ! «Ελληνική Δημοκρατία».

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: