Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Και πάλι για τις δύσκολες ναυτικές λέξεις του Κ. Ράδου

Posted by sarant στο 16 Αύγουστος, 2017


Γυρίζω από ταξίδι, άρθρο αδύνατον να γράψω, οπότε αρκούμαι σε επανάληψη παλιότερου, που ταιριάζει με την εποχή αφού έχει θέμα θαλασσινό. Είχε δημοσιευτεί πριν από εξίμισι χρόνια, κι αν το θυμάστε χαρά στο μνημονικό σας (βέβαια μάς το θύμισε πρόσφατα ο φίλος μας ο Δημήτρης Μαρτίνος). Το κακό βέβαια είναι ότι στο άρθρο που διάλεξα να επαναλάβω είχαν γίνει λίγα μεν σχόλια αλλά πολύ ουσιαστικά, οπότε θα χρειαστεί να τα ενσωματώσω στο άρθρο κι έτσι δεν θα είναι εντελώς άκοπη η αναδημοσίευση -αλλά ουδέν κακόν αμιγές καλού, διότι τώρα το άρθρο είναι πληρέστερο.

Οπότε, η βελτιωμένη έκδοση του παλιού άρθρου έχει ως εξής:

Οι δύσκολες λέξεις του Κ. Ράδου

Την τελευταία φορά που πέταξα με το αεροπλάνο, πριν φύγω, καθώς έψαχνα με το μάτι να δω ποιο βιβλίο θα πάρω για να διαβάζω, πρόσεξα ένα βιβλιαράκι μικρού σχήματος, από τη σειρά «Η πεζογραφική μας παράδοση» της Νεφέλης, που το είχα αγοράσει πριν από καμιά εικοσαριά (και βάλε) χρόνια, του Κωνσταντίνου Ράδου, Ο πειρατής της Γραμβούσης, αλλά δεν το είχα ανοίξει, έμενε με τα φύλλα άκοπα. Μου φάνηκε σαν να με κοιτάζει παραπονεμένο, οπότε το πήρα και το έβαλα στην τσάντα μου.

Ο Κωνσταντίνος Ράδος (1862-1931) ήταν ηπειρώτης, καθηγητής Ιστορίας στο πανεπιστήμιο της Αθήνας, ερευνητής, έφτιαξε μουσεία, έγραψε για διάφορα θέματα, κυρίως όμως για τη ναυτική ιστορία –και έγραψε και ναυτικά διηγήματα, από τα οποία εξέδωσε δύο τόμους, τα Ναυτικά διηγήματα το 1910 σε καθαρεύουσα και τον Πειρατή της Γραμβούσης το 1930 σε δημοτική. Στην έκδοση της Νεφέλης, ο επιμελητής λέει ότι έχει πάρει τρία μεγάλα διηγήματα από τη δεύτερη συλλογή και τέσσερα κάπως μικρότερα από την πρώτη. Πρόκειται για ναυτικά διηγήματα, με θέματα παρμένα από το παρελθόν: Βυζάντιο, Μεσαίωνας, 1821. Πείτε με προκατειλημμένο, αλλά τα καθαρευουσιάνικα διηγήματα τα βρήκα να έχουν κακογεράσει. Αντίθετα, τα τρία που είναι γραμμένα σε δημοτική λάμπουνε σαν διαμάντια. Μπορεί όμως να είναι και σύμπτωση.

Τέλος πάντων, στην Ανέμη υπάρχει ονλάιν και τζάμπα ο Πειρατής της Γραμβούσης και περιέχει τα περισσότερα από τα διηγήματα της έκδοσης της Νεφέλης, καθώς και μερικά άλλα που δεν τα συμπεριέλαβε ο ανθολόγος, μεταξύ των οποίων και ένα με μανιάτικο θέμα, που θα έπρεπε να κάτσω να το διαβάσω.

Από τον Πειρατή της Γραμβούσης, πιο πολύ μού άρεσε το ομότιτλο διήγημα, όπου η δράση εκτυλίσσεται γύρω στο 1828 σε ένα μη κατονομαζόμενο νησί του Αιγαίου (Σπέτσες; Μήλο; Αστροπαλιά;) και στη Γραμβούσα, το οχυρό νησάκι έξω από τον Κίσσαμο που είχε γίνει ορμητήριο των πειρατών και που εκείνη την εποχή ο αγγλικός στόλος, με άδεια της ελληνικής κυβέρνησης, το πάτησε. Ξεσηκώνω ένα απόσπασμα, που έχει και διάλογο ανάμεσα στους πολιορκητές και τους πολιορκημένους πειρατές.

Ο καιρός ήτανε στο μαΐστρο. Μπροστά οι δικοί μας, πίσω οι Εγγλέζοι, όλη η λίνεα κρατούσε ένα μίλι. Κεσέμι πήγαινε μπρος ο καπτάν Αχιλλέας Νταλαμάγκας, μ’ ένα καινούριο κορβετάκι, που ’χανε φιάξει στον Πόρο. Ο Χαμιλτώνας του ’βαλε σινιάλο να ξεκόψει απ’ τη λίνεα να πάει να μιλήσει με το κάστρο. Πήρε λοιπόν κάμποσες βόλτες, ήρθε κοντά, στάθηκε αλά κάπα, έριξε μια κανονιά και σήκωσε σινιάλο παρλάρε. Αμέσως βγήκε όξω μια σακολέβα.

Ο Αχιλλέας έδωσε τα χαρτιά του αρχηγού και τους είπε και με το στόμα:

— Να κάνετε ράι!
— Κάνομε ράι με το αφέωνται αι αμαρτίαι!
— Να κάνετε ράι παστρικό, τέι περ τέι, αλλιώτικα θα σας κάψομε.
— Δεν κάνομε κι ελάτε!

Θα έχετε άγνωστες λέξεις, κι ο συγγραφέας δεν εξηγεί καμία. (Σε όλο το πολυσέλιδο διήγημα εξηγεί μόνο μία λέξη).

  • Κεσέμι ή γκεσέμι είναι το κριάρι που πάει μπροστά στο κοπάδι, ο οδηγός. Ότι ο όρος χρησιμοποιείται και στα ναυτικά δεν το ήξερα αλλά λογικό φαίνεται. (Έχουμε γράψει άρθρο για τη λέξη).
  • Το αλά κάπα πρέπει να σημαίνει «ανάποδα», εμείς το χρησιμοποιούμε μεταφορικά σε εξωναυτικά συμφραζόμενα (το πήρε αλακάπα = το πήρε ανάποδα, παρεξηγήθηκε).
  • Κάνω ράι είναι τούρκικο, το έχει κι ο Μακρυγιάννης, σημαίνει παραδίνομαι, δηλώνω υποταγή. Οι πειρατές ήθελαν να συνθηκολογήσουν και να τους αμνηστευθούν τα όσα είχαν κάνει (αφέωνται αι αμαρτίαι), αλλά οι διώκτες τους δεν το δέχονταν.
  • Αυτό το «τέι περ τέι» είναι αρβανίτικο και σημαίνει «πέρα για πέρα», έπρεπε να παραδοθούν (να κάνουν ράι) άνευ όρων. Την έκφραση την έχει ο Παπαδιαμάντης (π.χ. στο Έρως-Ήρως και στην Εξοχική Λαμπρή) ως «τέπερτε», ως ευχετικό επιφώνημα.

Πάντως, ένα γλωσσάρι θα χρειαζόταν -αν υπήρχε, θα μάθαινε κι ο αναγνώστης ότι οι Ντουλτσινιώτες πειρατές είχαν το ορμητήριό τους στο Ντουλτσίνιο, το σημερινό Ulcinj του Μαυροβουνίου, διαβόητο παλιότερα για τους πειρατές του, όπως άλλωστε και το μεγαλύτερο μέρος των δαλματικών ακτών.

Όμως, στο επόμενο διήγημα, που λέγεται «Στην Κύπρο, στην Αμμόχωστο», και που περιέχει πολύ περισσότερες άγνωστες λέξεις, πάρα πολλές ιταλικές, μια και έχει ως θέμα την πολιορκία της ενετοκρατούμενης Φαμαγούστας από τους Τούρκους το 1570, ο Κ. Ράδος αισθάνεται την ανάγκη να βάλει μια συνολική σημείωση στο τέλος του διηγήματος. Επειδή έτυχε να ασχοληθούμε κι εμείς με το θέμα των σημειώσεων και υποσημειώσεων στα λογοτεχνικά έργα,  και επειδή μου άρεσε το ύφος του συγγραφέα, ξεσηκώνω ολόκληρη την υποσημείωση. Μη φανταστείτε όμως ότι μόνο αυτές είναι οι άγνωστες λέξεις, κάθε άλλο. Παραθέτω λοιπόν ολόκληρη τη σημείωση του αξιότιμου κ. Κωνσταντίνου Ν. Ράδου [αλλά την έχω αναπτύξει ώστε να είναι πιο ευκολοδιάβαστη] και με αυτήν κλείνω το σημερινό σημείωμά μου.

Σημείωσις. Δεν μου αρέσουν αι υποσημειώσεις, διασπούν την συνέχειαν της αναγνώσεως, παραλύουν την ενότητα της εντυπώσεως. Αλλά τέλος πάντων, όταν το διήγημα ανάγεται εις μίαν μακρυνήν έποχήν, έχει λησμονημένην γλώσσαν, όρους και πράγματα, τα οποία μάς αφήκαν χρόνους, ο αναγνώστης δεν τα ηξεύρει και δύσκολον και μακρόν να τ’ αναζητή εις παλαιάς βίβλους. Οικονομώ το πράγμα ρίπτων εδώ μαζί τά δυσκολώτερα των όσων περιέχουν αι ανωτέρω σελίδες και θα εξήγουν αι υποσημειώσεις.

Κοντοτιέροι είναι οι μισθωτοί πολεμισταί από τον μεσαιώνα και εδώ στην Ιταλίαν.

Γεμιτζήδες, oι ναύται, ιδίως αρμενισταί και οιακισταί εις τα τουρκικά σκάφη.

Σινιορία, η κυβέρνησις της Βενετίας.

Το λίμπρο ντ’ όρο το ξεύρετε.

Η Αμμόχωστος είναι η Φαμαγούστα κι η Φαμαγούοτα η Αμμόχωστος.

Αρκεμπουζιέροι, απ’ το αρκεμπούζι, το βαρύ ντουφέκι τους, το πρώτο ντουφέκι με θρυαλλίδα!

Προβεδιτόρος, ο Ενετός αρμοστής.

Γκονφαλονιέρος, σημαιοφόρος και διαγγελεύς.

Φάντης, ο πεζός, φανταρία, το λέμε ακόμα.

Ντογάνα, το τελωνείον.

Μουνιτσίπιο, δημαρχείον.

Σμπίροι, οι αστυνομικοί.

Μπεντένια, επάλξεις.

Τρούπα – Τζίβικα, πολιτοφυλακή.

Σερενίσιμα, Γαληνοτάτη, η Ενετική Δημοκρατία.

Τενέντες, υπαρχηγός.

Τσιταδίνος, αστός.

Μαλσκαλτσόνε, παστρικό ύποκείμενο.

Κόρπο ντι γκουάρδια, η πρωτοφυλακή.

Μοριόνι, κράνος, ένα είδος.

Μίσταρκος, ο μισθοφόρος υπηρέτης.

Κάτεργο, η γαλέρα και γαλέ­ρα το κάτεργο.

Κατεργαρέοι, οι κωπηλάται, αλυσοδεμένοι στους μπάγκους, όλοι μαζί, τσούρμα.

Κρότσε, ο σταυρός.

Οι κομπανιόνοι ντε λα Σκάλτσα, η χρυσή νεολαία της Ενετίας, φορούσαν τις κάλτσες ώς απάνω, τη μια διαφορετικό χρώμα απ’ την άλλη, τρις χειρότεροι από τους βουλεβαρδιέρους του Παρισιού.

Αργουζίνος, δεσμοφύλαξ, αρχηγός της τσούρμας στο κάτεργο.

Σιγκισμέο, ο αγαπητικός της παντρεμένης στην Βενετία.

Πατρόνα, η υποναυαρχίς των γαλερών σε Χριστιανούς και Τούρκους.

Μπαστιόνι, ο προ­μαχών.

Γκαλιοντζήδες, τα πληρώματα του τουρκικού στόλου.

Λουμπαρδιέρος, μπομπαρδιέρος.

Τοπτσής, πυροβολητής.

Κουλεβρίνα, χονδρό ντουφέκι, περίπου το τρομπόνι.

Μπάνιο, η φυλακή.

Ταμπερνάκουλο, το επίστεγο, το πίσω της γαλέρας.

Εσπαλιέροι, οι πρώτοι από την πρύμνην κωπηλάται.

Βάιλος, ο πρέσβυς της Σινιορίας στην Πόλι.

Ρεάλε, η αρχιναυαρχίς.

Κουρσία, ο διάδρομος που χωρίζει εις δύο τους μπάγκους των κατεργαρέων. Τ’ άλλα τα ξεύρετε.

Η απίστευτη παλικαριά του Αστόρε Μπαλιόνε δεν είναι της φαντασίας του συγγραφέως, ούτε το μαρτύριο του Μπραγαδίνου, ούτε ο ηρωισμός της Αμμοχώστου.

Advertisements

102 Σχόλια to “Και πάλι για τις δύσκολες ναυτικές λέξεις του Κ. Ράδου”

  1. Alexis said

    Πολύ καλό, ευχαριστούμε Νίκο!

    Αυτό το «τέι περ τέι» είναι αρβανίτικο και σημαίνει «πέρα για πέρα», ήθελαν αμνηστία για όλα τους τα εγκλήματα.

    Ναι αλλά το λένε οι πολιορκητές, άρα δεν ζητούσαν αμνηστία, μάλλον παράδοση χωρίς όρους.

  2. Alexis said

    Μπα, πρώτος σήμερα;
    Και δεν είπα και καλημέρα! 🙂

  3. atheofobos said

    Η Γραμβούσα και ο Μπάλος είναι από τα ωραιότερα μέρη της Κρήτης και αξίζει να τα επισκεφτεί κανείς.
    ΚΡΟΥΑΖΙΕΡΑ ΣΤΗΝ ΓΡΑΜΒΟΥΣΑ -ΜΠΑΛΟ
    http://atheofobos2.blogspot.gr/2010/09/blog-post_26.html

    Παραθέτω λοιπόν ολόκληρη τη σημείωση του αξιότιμου κ. Κωνσταντίνου Ν. Ράδου
    Συνήθως όλοι όσοι ήσαν κύριοι πριν να πεθάνουν παύουν μετά θάνατον να είναι! 🙂

  4. dryhammer said

    Τρείς κουβέντες μόνο

    α)Ντογάνα, το τελωνείον. Και σήμερα, dogana στα Αλβανικά το τελωνείο.

    β)Μπεντένια, επάλξεις. Το λέμε στη Χίο για τις επάλξεις του Κάστρου.

    Και μια σκωπτική διασκευή που μου μάθαινε η γιαγιά μου η πρόσφυγια.
    «Από τα μπεντένια πέφτω,
    Πέφτω μέσα στα σκατά
    Κι η αγάπη μου φωνάζει
    Πιάστε τον να μην τα φά»

    γ)Ταμπερνάκουλο, το επίστεγο, το πίσω της γαλέρας. Τώρα «πούπι» < poop

  5. Tο ράι φαντάζεστε με ποια λέξη συγγενεύει.

  6. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    1 Εχεις απόλυτο δίκιο, το διόρθωσα

    3 Πέρα από το ότι το «αξιότιμος κ.» είναι στερεότυπο, αναρωτιέμαι πού βασίζεται αυτός ο κανόνας, που τον έχω βέβαια ακούσει πολλές φορές, ότι για τους θανόντες δεν λέμε «ο κ.»

    4α Αξίζει άρθρο

  7. dryhammer said

    Σύγχρονη ναυτική ορολογία ΚΑΙ εδώ

    https://www.slang.gr/definitions/tagged/272-nautika

  8. gpoint said

    πάντως αρκετές από αυτές τις λέξεις δεν είναι ναυτικές

  9. sarant said

    5 Συγγενεύει; Γιατί στο παλιό άρθρο είχαμε πει ότι δεν.

    8 Ναι, δίκιο έχεις σε αυτό.

  10. 5 Τώρα είδα τη συζήτηση στο παλιό άρθρο, που μου είχε διαφύγει. Παρότι ο Γρηγόρης έχει δίκιο ότι ράι (راي) σημαίνει γνώμη, το σωστό είναι αυτό που λέει ο ΚαπετάνΈνας παρακάτω, ότι είναι άλλο ράι (رعی) που σημαίνει προστασία και που, όπως πήγα να υπονοήσω, συγγενεύει με το ραγιά.

  11. Anasto said

    Στη σύγχρονη ναυτική ορολογία έχουμε ακόμα πολλές δανεικές λέξεις, που πλέον όμως έρχονται κι από τα αγγλικά. Πχ λέμε αρόδου, ιβιλάι, μπίντα αλλά και μπουλμές, στρίντζο κ.α. που δεν ακούγονται ελληνικές αλλά δεν ξέρω από πού τις τσιμπήσαμε.

    Καλημέρες σας 🙂

  12. spiral architect 🇰🇵 said

    Καλημέρα:
    @3β, 6γ:

    Τέλος, δεν αποκαλούμε ποτέ κύριο κάποιον που έχει φύγει από τη ζωή γιατί έχει πάψει να είναι κύριος του εαυτού του.
    (από εδώ)

  13. Corto said

    Χαίρετε!

    «Γκαλιοντζήδες, τα πληρώματα του τουρκικού στόλου»

    Υποπτεύομαι ότι παραλλαγή αυτής της λέξης είναι οι καλιουντζήδες ή καλιουντσήδες που αναφέρονται στο περίφημο κλέφτικο «οι Αρβανίτες εις το Ανάπλι» (σπουδαιότατο δημοτικό άσμα, με την μουσική του οποίου μελοποιήθηκε ο Θούριος του Ρήγα):

    «Μπεκιάρικα τουφέκια χιλιάδαις έχ’ οχτώ,
    Και σεις οι καλιουντζήδες χιλιάδαις εκατό»

    Ο στίχος απαντάει και ως:
    «Μπεκιάρικα τουφέκια χιλιάδες εξ, οχτώ»
    Αλλά η πρώτη εκδοχή (έχω, όχι έξι) μου φαίνεται πιο λογική.

    https://books.google.gr/books?id=0BNeAAAAcAAJ&pg=PA113&dq=%CE%BC%27+%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%AD%CF%81%CE%B9+%CE%B4%CE%B9%CE%AC%CE%B2%CE%B7%CE%BA%CE%B5.+%CE%A0%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%B5%CE%B9+%CF%87%CE%B1%CF%81%CF%84%CE%B9%CE%AC+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CF%83%CF%84%CE%AD%CE%BB%CE%BD%CE%B5&hl=el&sa=X&ved=0ahUKEwiWopGqpNvVAhWbOsAKHUlDCVgQ6AEIJjAA#v=onepage&q=%CE%BC%27%20%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%AD%CF%81%CE%B9%20%CE%B4%CE%B9%CE%AC%CE%B2%CE%B7%CE%BA%CE%B5.%20%CE%A0%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%B5%CE%B9%20%CF%87%CE%B1%CF%81%CF%84%CE%B9%CE%AC%20%CE%BA%CE%B1%CE%B9%20%CF%83%CF%84%CE%AD%CE%BB%CE%BD%CE%B5&f=false

    https://books.google.gr/books?id=DQJVAAAAcAAJ&pg=PA149&dq=%CE%BC%27+%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%AD%CF%81%CE%B9+%CE%B4%CE%B9%CE%AC%CE%B2%CE%B7%CE%BA%CE%B5.+%CE%A0%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%B5%CE%B9+%CF%87%CE%B1%CF%81%CF%84%CE%B9%CE%AC+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CF%83%CF%84%CE%AD%CE%BB%CE%BD%CE%B5&hl=el&sa=X&ved=0ahUKEwiWopGqpNvVAhWbOsAKHUlDCVgQ6AEIKzAB#v=onepage&q=%CE%BC%27%20%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%AD%CF%81%CE%B9%20%CE%B4%CE%B9%CE%AC%CE%B2%CE%B7%CE%BA%CE%B5.%20%CE%A0%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%B5%CE%B9%20%CF%87%CE%B1%CF%81%CF%84%CE%B9%CE%AC%20%CE%BA%CE%B1%CE%B9%20%CF%83%CF%84%CE%AD%CE%BB%CE%BD%CE%B5&f=false

  14. 13 Ναι βέβαια, από τα γαλιόνια, τα πολεμικά ιστιοφόρα που αντικατέστησαν τις κωπήλατες γαλέρες από τις αρχές του 17ου αιώνα.

  15. Corto said

    14:
    Και από ότι βλέπω, τα γαλιόνια πράγματι ήταν ήδη σε χρήση από την Βενετία κατά την εποχή της πολιορκίας της Κρήτης (1645-1669 μ.Χ.), ενώ στην ναυμαχία της Ναυπάκτου (1571 μ.Χ.) κυριαρχούσαν ακόμα οι κωπήλατες γαλέρες.

    Διαβάζουμε επίσης ότι αμφότερες οι λέξεις γαλιόνι και γαλέρα έχουν κοινή ελληνική ετυμολογική αρχή, και μάλιστα σχετίζονται με τον γαλέο (το γνωστό σκυλόψαρο):

    The term Galleon «large ship», comes from Old French Galion «little ship» (13c.), from Spanish (Castilian) Galeón «armed merchant ship», from Portuguese Galeão «war ship», from Byzantine Greek Galea «galley» + augmentative suffix -on.[2] Another possible origin is the Old French word galie meaning «galley;»[3] also from Byzantine Greek galea.[4] The galea was a warship of the Byzantine navy, and its name may be related to the Greek word galeos, «dogfish shark».[5]

    https://en.wikipedia.org/wiki/Galleon

  16. Alexis said

    #12: Η εξήγηση που δίνει (έχει πάψει να είναι κύριος του εαυτού του) δεν μου φαίνεται πολύ πειστική. Το «κύριος» είναι προσφώνηση ευγενείας δεν σημαίνει απαραίτητα «κύριος του εαυτού του»

  17. sarant said

    12-16 Την έχω δει αυτή την εξήγηση, αλλά κι εγώ ελάχιστα πειστική τη βρίσκω. Καταρχάς, κύριος του εαυτού του δεν είναι ούτε, ας πούμε, κάποιος που έχει γεροντική άνοια -δεν θα τον πούμε κύριο; Έπειτα, τους πεθαμένους δεσποτάδες, πριν βγει η μόδα του μακαριστού, τους έλεγαν «ο κυρός», που έχει ίδια ρίζα με το κύριος.

    10 Α, ωραία που το ξεκαθάρισες!

  18. Pedro Alvarez said

    11. Το αρόδου ή αρόδο είναι εγγλέζικο; Νομίζω ότι είναι βενετσιάνικο ή γαλλικό, λατινικό τελοςπάντων.

  19. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>Πειρατή της Γραμβούσης το 1930 σε δημοτική

    Της ΓραμβούσΗς; (επειδή δημοτική 🙂 )
    Στης Γραμπούσας τ΄ακρωτήρι

  20. Κουτρούφι said

    13-, 14, 15. Υπάρχει και η γαλιότα: https://el.wiktionary.org/wiki/%CE%B3%CE%B1%CE%BB%CE%B9%CF%8C%CF%84%CE%B1
    Εδώ, έχει κουπιά.

  21. Corto said

    20:
    Και από ό,τι διαβάζουμε, περίφημες ήταν οι ψαριανές κωπήλατες γαλιότες:

    «Κατά την επανάσταση του 1770 , στο Ρωσοτουρκικό πόλεμο (1768-1774 ) , οι Ψαριανοί διέθεσαν στους Ρώσους 36 σακολέβες και γαλιότες. Η μικρότερη απ’ αυτές είχε μήκος 25 ναυπηγικούς πήχεις στην τρόπιδα,16 κουπιά από κάθε πλευρά και δύναμη από 80 πολεμιστές»

    http://nmlitohorou.gr/index.php/el/2013-07-11-12-04-50/207-2013-07-15-12-34-58

  22. Corto said

    Το ράι γνωστό κι από το «Ιφ» του Μαλακάση:

    «Ιφ, κι α δεν κάμεις ράι, ναρθείς
    απόψε βράδυ στο στενό,
    μα το Σταβρό, που προσκυνώ,
    ταχιά δε θα ξημερωθείς,
    και θα χαθώ, μα θα χαθείς.»

  23. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    γαλιοντζής, (ο) και καλιοντζής ‘ναύτης, ναυτικός’, και οικογενειακά ονόματα που συναντούμε σε δικαιοπρακτικά του 18ου-19ου αι. στο νησί, και παραπέμπουν σε καλυμνιακή καταγωγή, όπως Αντώνιος Γαλουζής, Άννα Γαλουζή, Ευφροσύνη Γαλουζή, Νεόφυτος Γαλουζής κ.ά., ο τελευταίος ηγούμενος της Σπηλιανής.
    1Πράγματι σε μια πρώτη προσέγγιση στα ονόματα του Κανονισμού της Δημογεροντίας Καλύμνου (1894),
    2 διαβάζω το όνομα Γαλουζής, πιθ. < τουρκ. kalyoncu μάχιμος ναύτης’, αλλού Καλιοντζής, *Καλιοτζής, -ίδης, -ντζάκης, στην Κρήτη
    Γαλιοτζάκης.
    "Λεξικό του ιδιώματος της Νισύρου" σελ.162 :
    http://nisyriakesmeletes.gr/images/books/21.pdf

    * "Καλλιοτζίνα" (της οικογένειας Καλλιοτζή) γνωστή καλή ταβέρνα στον Κουτσουρά Ιεράπετρας
    http://www.gastronomos.gr/gr/%CE%B5%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%B1%CF%84%CF%8C%CF%81%CE%B9%CE%B1/1-%CE%B5%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%B1%CF%84%CF%8C%CF%81%CE%B9%CE%B1/%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CE%BF%CF%84%CE%B6%CE%AF%CE%BD%CE%B1

  24. sarant said

    11-18 To αρόδο μάλλον ιταλικής ετυμολογίας είναι, λέει το ΛΚΝ (όχι με βεβαιότητα)

  25. spiral architect 🇰🇵 said

    @17α: Κανόνες είναι, που -εθιμικά να το πω;- έχουν επικρατήσει. Περί τεκμηρίωσης ούτε κι εγώ ξέρω.

  26. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Απ΄το «Λεξικό του ιδιώματος της Νισύρου» (σχ.23) διαβάζω επίσης:
    γαλιάρης, (ο) ‘δραπέτης, φυγάδας’,
    ‘η δόξα ’ν’ επικίντυνη, ο πλούτος ν-ει γ-γαλιάρης,
    ο χτεσινός μυργιόπλουτος εί ν-τώρα διακονιάρης’.

    Από γαλιεύγω ‘δραπετεύω, διαφεύγω’
    ‘φεύγω κρυφά’, φρ. ‘εγάλιεψε γ-κι έφυε ν-αφ’
    το σκολείο’.
    Η λ. πιθ. από μσν. γαλέα,(η) ‘μικρό ελαφρό κωπήρες και ιστιοφόρο πειρατικό πλοίο’ ( ‘ληστρικάς νήας μακράς…ας ήδη γαλέας κατονομάζειν
    ειώθασιν’ Ψευδ.-Εφρ.242, Επιτ.).
    1.Κουρζής 292 2.Παπαδόπουλος 1909,85

  27. Alexis said

    #11:Το βιλάι, όπως το λέγαμε εμείς στο ναυτικό, δεν ξέρω από πού ετυμολογείται.
    Δεν πιστεύω να είναι από την κυπριακή «βίλλα» και να έχουμε τίποτα μεταμεσονύχτια διευκρινιστικά σχόλια από τη γνωστή χασαποταβέρνα του ILL-Οινόη(ς) 🙂

  28. epetelos said

    Προσθέτω κι εδώ το γ(κ)εμ(ι)τζής – να ακούγεται ‘γκ’ στα Δυτικά, Βόρεια κ.λπ.   https://www.youtube.com/watch?v=E2TbzADloiA ενώ το λεξικό του Βυζάντιου να έχει το γκεμ(ι)τζής στο καραβιάτης 🙂

  29. spiral architect 🇰🇵 said

    Ο πετρόχτιστος φάρος της Γραμβούσας:

    Κατασκευάστηκε επί Τουρκοκρατίας το 1874 και καταστράφηκε από αέρος βομβαρδισμό το ’43 από -ποιους άλλους;- τους Γερμανούς με την αιτιολογία ότι ήταν βάση ασυρμάτων των Εγγλέζων.

  30. Ριβαλντίνιο said

    @ 29 spiral architect

    Βομβαρδίστηκε το ’43 από τους Γερμανούς ; Και γιατί απλώς δεν τον καταλάμβαναν ;

  31. 27 Είναι αλήθεια ότι τα ιταλικά χρησιμοποιούνται σχεδόν σε όλη τη Μεσόγειο από τους ναυτικούς αν και τώρα έχουν εκτοπιστεί από τα αγγλικά αλλά και πάλι οι ναυτικοί κάνουν δικές τους τις λέξεις όπως όλα όσα βλέπουν στα ταξίδια τους έτσι το Stockhole έγινε στόκολο, το hallway αλουές, ο Boatswain μπόσης (αν και χρησιμοποιείται και το ιταλογεννές λοστρόμος), το heaving line ιβιλάι και μετά βιλάι και πολλά άλλα.
    https://www.slang.gr/lemma/24124-bilai

  32. Ο μπουλμές πάντως, μια και αναφέρθηκε, πρέπει να είναι παλιότερη λέξη κι ας τη μαθαίνουμε από τα αντιτορπιλικά και τις φρεγάτες. Τουρκ. bölme=χώρισμα.

  33. Λ said

    Πολύ ωραίο το σημερινό.
    Πολλές από τις λέξεις της σημείωση ς τις εχω ξανασυναντήσει διαβάζοντας για την Ενετοκρατία στην Κύπρο αλλά μόνο ο μίσταρκος παραμένει στη σημερινή μας καθομιλουμένη. Ο τονος ομως ειναι στη λήγουσα. Λεμε ο μισταρκός. Ειναι βεβαια και ο κατεργάρης αλλά αυτη είναι πανελλαδική
    λέξη.
    Το αρόδου το λέμε αλλά στα αγγλικα άκουσα πολλες φορές να λεμε pasta island για τόπους που δεν εχουν υπηρεσίες και ειναι, φυσικά, νησιά.

    Το διπλό κύριος κύριος πότε και γιατί το λέμε;

  34. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    30.Τί όμορφος ήταν και τετράψηλος! Κρίμας! Απλέρωτος ακόμη. Σκότωσαν, κατάκαψαν, έκλεψαν, γκρέμισαν (και τα) μνημεία , (στη θέση τους …μνημόνια 😦 )
    32, Τον λέγαμε τον μπουλμέ σπίτι μας. Είχε φτιάξει μπουλμέ (από κόντρα πλακέ) στην αποθήκη ο παππούς,στο βάθος λάδια,κρασιά και πιο έξω τα σακιά με φασόλια, φακές, ρύζια

  35. Ριβαλντίνιο said

    @ 34 α) ΕΦΗ – ΕΦΗ

    Δεν διαφωνώ. Αλλά το ’43 οι Γερμανοί κατείχαν την Κρήτη. Γιατί βομβάρδισαν τον φάρο και απλώς δεν τον κατέλαβαν με έφοδο ; Ξέρουμε κάτι παραπάνω ;

  36. Λ said

    Στον άτυχο Μαρκαντώνιο Βραγαδίνο που τον έγδαραν οι οθωμανη ζωντανό μετά την άλωση της Αμμοχώστου αναφερεται ο πινακας του Τιτσιανο. Τον χρησιμοποίησε γαι εξώφυλλολο στο βιβλιο του ο Κριστοφερ Χιτσινς με τιτλο Cyprus Hostage to hisory. https://en.m.wikipedia.org/wiki/File:Titian_-_The_Flaying_of_Marsyas.jpg

  37. Οι Γερμανοί κατέστρεψαν ένα σκασμό φάρους φεύγοντας: Το 1940 το φαρικό μας δίκτυο διέθετε 206 πέτρινους φάρους. Στο τέλος του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου διασώθηκαν μόνο 19 πέτρινοι φάροι καθώς οι Γερμανοί κατέστρεψαν τους περισσότερου από αυτούς, αφού αποτελούσαν στρατηγικής σημασίας στόχους.

  38. gpoint said

    # 33

    φυσικά ποτέ το κ.κ. σημαίνει κύριοι ενώ το κ. κύριος. ομοίως Το Α.Α.Μ.Μ. διαβάζεται αυτών μεγαλειότητες ενώ το Α.Μ. αυτού μεγαλειότης.
    κανένας λόγος επανάληψης δεν υπάρχει εκτό της ασχετοσύνης των εκφωνητών

  39. Ριβαλντίνιο said

    @ 37 Δύτης των νιπτήρων

    Εντάξει το ’44 – ’45, αλλά το ’43 τι έγινε στην Γραμβούσα ; Ξέρουμε κάτι παραπάνω ;

  40. 35, 37 κλπ. Έχω την αίσθηση μάλλον ότι τους κατέστρεφαν όσο διαρκούσε ακόμα η Κατοχή για στρατηγικούς λόγους, για να ελέγχουν καλύτερα τη μη πολεμική ναυσιπλοΐα.

  41. (χτες μου έλεγαν ότι το άκουσαν σε μια σειρά ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ, δηλαδή)

  42. Λ said

    ο αγγλικός στόλος, με άδεια της ελληνικής κυβέρνησης, το πάτησε.

    Μου θυμίζει λίγο το σημερινό δικαίωμα που έχει ο αμερικανικος στόλος να εκτελεί νηοψία στα χωρικά ύδατα της Κυπρου και απ’οτι φαντάζουμε άλλων μεσογειακών χωρών. Έτσι άρχισε η κουβέντα της έκρηξης στο Μαρί.Οι Αμερικανοί ανακαλυψαν το πλοιο με τα εκρηκτικά και ανάγκασαν την κυπριακή κυβέρνηση να κάνει κάτι κλπ κλπ. Εξάλλου οι αμερικανοί των σωματων ασφαλειας μπορούν να βρίσκονται σε κυπριακό έδαφος χωρίς έλεγχο εισόδου, να οδηγούν χωρις άδεια οδήγησης εγκεκριμένη από τη ΚΔ και οι όποιες ενεργειες τους δεν εμπίπτουν γενικά στη δικαιοδοσία του κυπριακού κράτους. αντιλαμβάνομαι το ιδιο θα ισχύει και στην Ελλάδα και αλλου. Θυμαμαι ένα περιστατικό στην Ιταλία με ατύχημα σε τελεφερίκ όπου οι αμερικανοι χειριστες ελικοπτέρου που ηταν υπεύθυνοι δεν δικαστηκαν στην Ιταλια αλλά στην Αμερική.

  43. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας κι ἀπὸ μένα.
    Πολὺ ἐνδιαφέρον τὸ σημερινὸ γιὰ ὅσους ἀσχολοῦνται μὲ τὴ θάλασσα, ὅπως ἡ ἀφεντιά μου. Μὲ τὴν ἀναβίωση τοῦ παλιότερου νήματος (στὶς 2/5/17) εἶχα τὴν τύχη νὰ γνωρίσω τὸν Κωνσαντῖνο Ράδο, ἕναν ἀξιόλογο ναυτικὸ συγγραφέα καὶ ἱστορικό. Μέχρι τότε δὲν τὸν ἤξερα. Φυσικὰ διάβασα τὰ ἀναρτημένα στὸ διαδίκτυο διηγήματά του καὶ τὰ φχαριστήθηκα.

    @Anasto(11). Πολλὲς ναυτικὲς λέξεις ὑπάρχουν στὸ σλανγκρ, ὅπως λέει ὁ Dryhammer στὸ #7, δίνοντας συγκεντρωτικὴ παραπομπή.
    Π.χ. μπίντα https://www.slang.gr/lemma/24972-mpinta
    Γιὰ τὸ (ι)βιλάι δίνει τὴν παραπομπὴ ὁ Δύτης τῶν νιπτήρων στὸ #32 (https://www.slang.gr/definition/27249-bilai).

  44. Λ said

    Που να ξέρε ο Ράδος ότι μια μέρα θα είχαμε Κιντλ και αλλα ρίντερς όπου η ανάγνωση σημειώσεων ειναι πλέον μέρος της απόλαυσης. Ειδικά όταν υπάρχει τάτσκριν.

  45. Λ said

    Σπουδαίος ο Κωνσταντίνος Ν. Ράδος (και μου αρέσει το μουστάκι του)
    https://www.skroutz.gr/books/a.11244.rados-konstantinos-n.html

  46. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

  47. Αιμ said

    Καλησπέρα, γύρισα προχτές κ έχω μείνει καμιά 15αρια άρθρα πίσω αλλά θα αναπληρωσω…

    Επι του προκειμένου, εγώ το γεμιτζης το ‘χα πάρει ότι είναι αυτός που γεμίζει τα κανόνια. Αλλά και πάλι οιακιστης τι στο καλό είναι ;

  48. Αιμ.Παν. said

    27/11 Το βιλάι – ιβιλάι από heaving line, το μικρότερο σχοινί με την μπάλλα στην άκρη που ρίχνεται προς την ξηρά για να τραβηχτεί μετά ο βαρύς κάβος για την πρόσδεση του πλοίου.

  49. Αιμ.Παν. said

    47 οιακιστής – οιάκιον – διάκι το τιμόνι/λαγουδέρα σκάφους (συνήθως πιά μικρού)

  50. Alekos81 said

    Μόνο εγώ νόμιζα ότι ήθελαν μια …σταδιακή συμφωνία παράδοσης, κερδίζοντας κάτι μέρα με τη μέρα…

    Day per day που λένε!

  51. ΣΠ said

    Λουμπαρδιέρος και λουμπαρδιάρης είναι το ίδιο;

  52. Anasto said

    Το αρόδου εμείς θεωρούσαμε δεδομένο ότι ήρθε από το «at roads», το αγκυροβόλιο που διέρχονται ή περιμένουν τα βαπόρια μέχρι να πέσουν σε προβλήτα. Αλλά μάλλον δεν μαντεύουμε καλύτερα από το ΛΚΝ εδώ στο γραφείο.

    Ευχαριστώ για τον μπουλμέ Δύτη. 🙂

  53. BLOG_OTI_NANAI said

    Μίνι εισαγωγικό αφιέρωμα στον Ράδο:

  54. Λ said

    Αροδου ειναι απο το βενετσιάνικο a rodo, καπου διαβασα που σημαινει εκτος αγκυροβολίου. Το αγγλικο αναλογο ειναι off shore. Αλίμονο μου εμένα που επιλέξαμε φέτος να πάμε ιστιοπλοϊα με καταμαράν και θα πήξουμε αρόδου.

  55. sarant said

    53 Μου θύμισες τα Κακαβούλια που κάποτε θα τα ανεβάσω

  56. Λ said

    50. Day by day ομως 🙂

  57. Λ said

    Για το μασκαλτσόνε – υποκείμενο χα χα
    https://www.collinsdictionary.com/dictionary/italian-english/mascalzone

  58. Λ said

    Μπαρντόν, κοπιπαστώνω γιατι τα μαλσκά.ωσα πιο πάνω:
    Μαλσκαλτσόνε, παστρικό ύποκείμενο

  59. Λ said

    53. Πως μπορεί η πτώση της Αμμοχώστου να είναι «μια από τας καλυτέρας σελίδας της ιστορίας της Κύπρου» δεν το πολυκαταλαβαίνω αν και οι οθωμανοί ήταν καλύτεροι από τους Ενετούς όσον αφορά τον κοσμάκη. Απέκτησαν για πρώτη φορά οι κύπριοι δικαίωμα ιδιοκτησίας πχ. Απ΄την άλλη, από την Αναγγέννηση επέσαν στο βαθύ σκοτάδι.

  60. 29, 30 Το ίδιο είχαν κάνει και με το φάρο της Γαύδου, τώρα αναστηλωμένο. Πρέπει να τόκαναν για να μην βρίσκουν τα αγγλικά βαπόρια το δρόμο από Αλεξάνδρεια μέχρι Μάλτα.

    ΥΓ Μόλις επέστρεψα από τα ψηλά βουνά. Βοβούσα και Σαμαρίνα. Ωραία!

  61. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    «…Οι μεγαλύτερες καταστροφές στο Eλληνικό Φαρικό δίκτυο προκλήθηκαν κατά την διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και συγκεκριμένα κατά την αποχώρηση των Γερμανικών στρατευμάτων από την Ελλάδα…»
    http://www.faroi.com/
    Και ωάχνοντας για φάρους, «φανάρια» όπως συνηθίζουν να τα λένε οι ναυτικοί πέφτω πάνω σ΄αυτό

  62. 60 Εμ, ποιος θα ήξερε να απαντήσει μετά λόγου γνώσεως; Πολύ έλειψες βρε Σκλι!

  63. 62 ❤

    Αύριο αποκαλύπτω το άκρον άωτον των σόσιαλ μύδια!

  64. Σήμερα δεν έχει μύδια δηλαδή; Ετοιμάζεται σούπερ σερβίρισμα να υποθέσω!

  65. dryhammer said

  66. 64 Αφού έχουν αναδουλειές τα σχόλια, ας το πάρει ο Αώος.

    Γνώρισα δύο τύπους, συμπαθείς μαγκούφηδες, που κάθε μέρα ανέβαιναν με τα πόδια σε γειτονικές κορυφές, με ασύρματο αυτοκινήτου CB και μπαταρία «παπιού», προκειμένου να επικοινωνήσουν με άλλους ομότεχνους μαγκούφηδες, που είχαν σκαρφατσαλώσει σε άλλες κορυφές.
    Και το απόγευμα, ξεθεωμένοι, κατέγραφαν στο χάρτη την κορυφή, από την οποία επικοινώνησαν, την άλλη κορυφή που τους άκουσε, ίσως την απόσταση και -βέβαια- ημερομηνία, ώρα και καιρικές συνθήκες.
    Κι αυτό, χωρίς να υπάρχει χρονικός περιορισμός, πχ, ότι όλα τα ενδιαφερόμενα μαγκούφια να είναι On Air στις 12 ακριβώς το μεσημέρι.

  67. Χα, ωραίοι. Σαν προϊστορικοί μπλόγκερ ή τουιτεράδες ένα πράμα 😉

  68. Ή φρυκτωράδες, τέλος πάντων, όπως λέγανε τους τύπους που φυλάγανε στα κορφοβούνια ν’ ανάψουν τις φωτιές για τα μυνήματα..

  69. Ριβαλντίνιο said

    Και ύστερα λέμε πρωτόγονους τους Ινδιάνους που επικοινωνούσαν με σήματα καπνού.

  70. Γιάννης Κουβάτσος said

    Η αλήθεια είναι ότι ο Ράδος χωρίς γλωσσάρι δεν γίνεται κατανοητός στις λεπτομέρειες, μόνο στο περίπου.
    Οι αγγλοαμερικάνοι μια χαρά λένε μίστερ τον νεκρό. Στις άλλες γλώσσες τι γίνεται;
    Τι σας κάνει εντύπωση που οι γερμανοί γκρέμισαν τον φάρο; Αφού τη βρίσκανε με τις καταστροφές και τα αλοκαυτώματα.

  71. Γιάννης Ιατρού said

    Χαιρετώ,

    66: Καλώς τον Σκύλο, βλέπω επανήλθες 🙂

  72. 71, Μπαααα, ψίχουλα! https://s17.postimg.org/kwicpii7z/P1000860.jpg

  73. Γιάννης Ιατρού said

    72: Εμ, μόνο ψίχουλα καλά θά ‘τανε. Το χειρότερο είναι πως στην σήμερον κυριαρχεί το ψέμα 🙂

  74. sarant said

    66κε Καλώς επανήλθες αγαπητέ. Τι ηλικία είχαν οι συμπαθείς μαγκούφηδες;

  75. Γς said

    Δεν έβαλα τίποτα σήμερα [σ αυτό το νήμα]

    CB και τέτοια, απ τα παλιά:

    Σίγουρα δεν ήταν ούτε 5 χρονών η κόρη μου. Παίζαμε στην κορυφή του Υμηττού [τότε επιτρεπόταν] με τα αδέλφια της, όταν πήγε στο αυτοκίνητο, που ήταν το CB σταντ-μπάϊ στο κανάλι έκτακτης ανάγκης και άρχισε να διηγείται τα .. Τρία Γουρουνάκια:

    -Μια φορά κι έναν καιρό ήταν τρία μικρά γουρουνάκια που ζούσαν ξέγνοιαστα κι ευτυχισμένα με τη μαμά τους. Όταν μεγάλωσαν τους είπε η μαμά τους «τώρα παιδιά …

    Χαμός στη συχνότητα. Μπλοκαρισμένο το κανάλι σε όλη την Αττική, Κορινθία, Κυκλάδες κλπ από πομπό με ‘παντόφλα’ (παράνομος ενισχυτής σήματος) και λόγω ύψους.

    Που και που ανοιγόκλεινε το μικρόφωνο και άκουγε τις διαμαρτυρίες των από κάτω. Χαμπάρι αυτή. Συνέχιζε ακάθεκτη το παραμύθι και τους απειλούσε μάλιστα:

    – Παιδιά φρόνημα! Μην κάνετε φασαρία γιατί θα σταματήσω! Δεν θα σας πω το παραμύθι!

  76. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>Αρκεμπουζιέροι, απ’ το αρκεμπούζι, το βαρύ ντουφέκι τους, το πρώτο ντουφέκι με θρυαλλίδα!

  77. Γς said

    76:

    Κι ένα Καλάσνικοφ:

    Κάπου είχα παρατήσει το κινητό μου και κατέβηκα στα αμάξι να ψάξω.

    Μετά είπα μήπως μου έπεσε την ωρα που έσκυψα στο μπορμπαγκάζ να μαζέψω κάτι πορτοκάλια που μου έπεσαν στο δρόμο.
    Κοίταξα κάτω απ το αμάξι και μετα γενικώς τριγύρω.

    -Ψάχνεται κάτι κύριε; Μου λένε κάτι Ζητάδες που έχουν σταματήσει με τις μηχανές για τσιγάρο στη γωνία.

    Τους κοιτάζω και

    -Ναι ρε γμτ. Κάπου εδώ είχα αφήσει ένα Καλάσνικοφ

  78. Παναγιώτης Κ. said

    @60. Και δεν θα σου λείψουν τα ψηλά βουνά μια και η ζέστη καλά κρατεί; 🙂

  79. Γς said

    77:

    Και δεν είναι κάνεις αστεία με Ζητάδες και πυροσβέστες, που πιάσανε κι έναν εμπρηστή σήμερα στην Πάρνηθα.

    Κι ήταν αραχτοί μερικοί πυροσβέστες στην Πάρνηθα και έπαιζαν τάβλι.

    Και μας κοίταξαν λίγο περίεργα που σταματήσαμε και αργούσα [δεν έβρισκα τι] να τους ρωτήσω.

    -Μήπως σας βρίσκεται κανα στουπί ρε παιδιά;

    Δεν γέλασαν όλοι όμως. Βρήκα και το μπελά μου από ένα μαγκούφη που ήθελε να με κάνει αρρεστάτο.

  80. Corto said

    Επισημαίνω ορισμένες μικροαποκλίσεις στις λέξεις της υποσημείωσης του Ράδου, όπως φαίνονται στις εκδόσεις «Πελεκάνος» (ο πειρατής της Γραμβούσης και άλλα διηγήματα, Αθήνα 2015):

    Κορποντίγκουάρδια (μία λέξη με δύο τόνους, αντί Κόρπο ντι γκουάρδια)
    Οι κομπανιόνοι δε-λα Σκάλτσα (αντί οι κομπανιόνοι ντε λα Σκάλτσα)
    Σιγκισμπέο (αντί Σιγκισμέο)
    Τοπιτσής (αντί Τοπτσής)
    Βαΐλος (αντί Βάιλος)

  81. Corto said

    Νομίζω επίσης ότι είναι αξιοσημείωτο το επώνυμο ενός από τους ήρωες του διηγήματος: Ανδρέας Γκομενάς.

  82. Alexis said

    Ευχαριστώ για τις απαντήσεις για το βιλάι. Κάπου το ‘χουμε ξαναπεί νομίζω.

  83. cronopiusa said

  84. cronopiusa said

  85. Βάταλος said

    Εντιμώτατοι κύριοι,

    διακόπτω την σιωπήν μου, προκειμένου να διαμαρτυρηθώ διά την απέλπιδα προσπάθειαν του κ. Σαραντάκου να αποκρύψη ότι ο Μέγας Κωνσταντίνος Ν. Ράδος ήτο πρωτοπαλλήκαρον του Μιστριώτου και του Κόντου, κυρίως δε ΜΕΓΑΣ ΠΟΛΕΜΙΟΣ των Ερασμιτών, ήτοι των οπαδών της Ερασμιακής Προφοράς. Αναρτώ τας αφιερώσεις και την 1ην σελίδα του μνημειώδους συγγράμματός του «Ο εν Γαλλία περί της Ελληνικής Γλώσσης αγών» (1890), όπου ξεκωλιάζει τον βασιλόφρονα αρχηγόν των «μαλλιαρών» Γιάννην Ψυχάρην, διά τας προδοτικάς απόψεις του, τόσον περί μαλλιαρής, όσον και περι Ερασμιακής προφοράς

    Όσον διά το ότι εις τα γεράματά του ο Κ. Ράδος ήρχισε να γράφη διηγήματα εις την δημοτικήν, τούτο οφείλεται εις το ότι είχεν ερωτευθή γνωστήν νεαράν μπολσεβίκαν (αν προκληθώ, θα αναρτήσω καταιγιστικά δοκουμέντα), ήτις τον παρέσυρεν εις το στρατόπεδον των «μαλλιαρών» και τελικώς τον ωδήγησεν εις τον πρόωρον θάνατον (69 ετών τω 1931) από τας σεξουαλικάς καταχρήσεις.

    Επίσης, ο αγαπητός κ. Σαραντάκος αποσιωπά ότι εις την «Ανέμην» υπάρχωσι και πολλά άλλα μνημειώδη έργα του Ράδου διά καταβίβασιν, αλλ’ όχι το μνημειώδες και αξεπέραστον σύγγραμμά του διά τηνΝαυμαχίαν της Σαλαμίνος, που πρωτοεξεδόθη εις Παρισίους τω 1915 εις την Γαλλικήν και θεωρείται μέχρι σήμερον ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ η καλυτέρα μονογραφία διά την ιστορικήν Ναυμαχίαν.

    Οι αλήται του Ρωμέικου ηρνούντο επί 89 έτη να μεταφράσωσι το αριστούργημα αυτό, μέχρι που τω 2004 το έπραξεν ο «Ενάλιος».

    Η Κοινότης μας (Ελληνόψυχοι Ελληνοαμερικανοί του Ιλλινόϊ) σάς προσφέρει (καταβιβάσατε εδώ) το εξηφανισμένον άρθρον «Οι Γάλλοι εν τω Μωρέα»του Κ. Ράδου εις το «Ημερολόγιον του 1896» του Κ. Σκόκου, όπου και πρωτοεδημοσιεύθη η φωτογραφία του. Οι αλήται Ρωμιοί καθηγηταί εξηφάνισαν το άρθρον αυτό, διότι, ο Κ. Ράδος (που ενεκαινίασε την Ναυτικήν Ιστορίαν εις το Ρωμέικον) αποκαλύπτει κάτι που αποκρύπτουν επί 190 χρόνια οι αλιτήριοι καθηγηταί του Ρωμέικου Ότι, δηλαδή, περισσότερον ακόμη και από το Ναυαρίνον, οι Ρωμιοί χρεωστούν την Ελευθερίαν των εις τον μεγαλοφυή Στρατηγόν του Ναπολέοντος, Μαιζώνα, όστις εξεκαθάρισε την Πελοπόννησον από τους αραπάδες του Ιμπραΐμη

    Μετά τιμής
    Γέρων Βάταλος
    αιμύλος και σπουδαιόμυθος

  86. 64, … Σήμερα δεν έχει μύδια δηλαδή;
    Ετοιμάζεται σούπερ σερβίρισμα να υποθέσω! …

    Ετοιμάζει σερβίρισμα μειδιών!

  87. Γς said

    Πως δεν έχει μυδια!

    Σερβίρει μειδιούσα η της γνωστής μάντρας γκαρσόνα.

  88. cronopiusa said

  89. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

  90. Γς said

    Αχ βρε Εφη.

    Με έσφαξες

    Εγώ κάνω πλάκα του Μιχάλη για την μάντρα με τα μύδια [λέμε τώρα] κι εύ καπάκι αναρτάς την Μάντρα της Κοκκινιάς!

    Ας είναι δεν το έκανες επίτηδες…

    Σαν σήμερα Πέμπτη, Πέμπτη 17 Αυγούστου 1944.

    Το Μπλόκο της Κοκκινιάς.

  91. Γς said

    >κι εύ καπάκι

    Κι εσύ καπάκι

  92. cronopiusa said

  93. spiral architect 🇰🇵 said

    Μπράβο Έφη^2!
    (χθες ήταν και η επέτειος της Σφαγής του Κομμένου Άρτας από την Εντελβάις)

  94. sarant said

    Kαλημέρα από εδώ!

  95. 74 Νικοκύρη: Ε, στα 50τόσα τους ήσαντε.

    78 Παναγιώτη Κ.: Πως δεν θα μου λείψουν… Διαρκώς μου λείπουν. Αλλά πρέπει να κάνω παρέα και στη μανούλα μου, 86 χρονώ.

  96. Αιμ said

    47. Αν και καθυστερημένα, ευχαριστώ συνονόματε (;)

  97. Jago said

    Για το αλακάπα παραθέτω από ένα λεξιλόγιο ναυτικών όρων
    http://www.faneromeni.gr/gr/pages/view/odysseas/

    Αλακάπα: ναυτ. σταμάτημα του καραβιού στην ανοιχτή θάλασσα με την πλώρη στο κύμα και το τιμόνι στο υπήνεμο, ανακωχή, αντινέμωση, ιτλα. alla capa.

    Ο ίδιος συγγραφέας έχει βγάλει κι αυτό το ενδιαφέρον βιβλίο
    https://www.politeianet.gr/books/9789600214598-blassopoulos-st-giannis-papazisis-sumboli-stin-ermineia-nautikon-kai-emporikon-oron-ton-eptanision-79445

  98. Jago said

    Από την εισαγωγή του διηγήματος που ξεκίνησα τώρα, η Καλή Άκρια, ή Καλιάκρια, είναι ακρωτήριο στη δυτική πλευρά της Μαύρης Θάλασσας, ΒΑ της Βάρνας, σημ. Kelograph Burnu. Σόρι αν ειπώθηκε πιο πάνω, δεν διάβασα τα σχόλια. Αν το συνεχίσω και διασταυρώσω όλες τις λέξεις και τους τόπους, να γράψω κάτι για να προστεθούν όλα.

  99. Παντελής said

    Ρεαλε=ΑΡΧΙναυΑΡΧΙδα
    Συγγνωμη υπαρχει τετοια λεξη; (αφου ναυαρχις ειναι ηδη η αρχιναυς, [αυτη που ηγειται των λοιπων νεών] η μεταφέρουσα τον Ναυαρχο)

    και γιατι αυτη η παρήχηση της… ΑΡΧΙδος;

  100. Παντελής said

    Η παραπομπή* στο γιουτουμπ για το βιντεο με τον καβγα Οικονομεα-Παπαδημούλη δε λειτουργει, αλλα το βρηκα εδω: https://youtu.be/PmWGZOi
    ==============
    (*) Με το συμπαθειο,αλλα προτιμοω την ελληνικοτατη αθτη λεξηα απ τοναστοχότατο όρο «λικνος» (ή λυχνος;;;) που υιοθετηθηκε απ’ το παρον μπλογκ και βασιζεται σε μια βλακωδη εμπλοκη της γλωσσας ενος βλακιστάτου αμερικανοτραφούς προσωρινου πρωθυπουργού (εκλεγεντος οικογενειακώ δικαίω σε καιρους χαλεπούς) και δεν τιμα ιδιαιτερα το ιστολογιο αυτό, που διακρινεται για τη γλωσσικη ακριβεια και ορθοτητα και επιπλεον παρασυρει νεους χρηστες της γλωσσας,στους οποιους (με το κυρος που διαθετει) δινει την εντυπωση οτι ειναι λανθασμενο το ευρεως χρησιμοποιουμενο «λινκ» (=link, που κατ’εμε ειναι προτιμοτερο και αυτου του επισημως καθιερωμένου ορου «συνδεσμος» [που θυμίζει κατασκοπεια,»βαθυ λαρυγγι»-Wikilinks και τέτοια], χαρις στις ελληνικές αποδοσεις των ορων της Microsoft στις διαφορες εκδόσεις των Windows απο τον Οικο «Πουλιάδης & Συνεργάτες», με τον οποίο συνεργάζεται σχεδον εξ αρχης η Microsoft).

  101. Παντελής said

    Τελικά διαπιστωνω οτι ουτε το δικο μου λινκ λειτουργεί…
    Τελοσπάντων, βαλτε στο ψαχτηρι «καβγας οικονομεα-παπαδημουλη» ( το βρισκει αμεσως δεν υπαρχουν κι αλλοι…)

  102. 23 επισκέψιμοι φάροι την Κυριακή φέτος, από30 πέρσι

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: