Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ένα μνημείο στην Πρέβεζα (συνεργασία του Αλέξη)

Posted by sarant στο 22 Μαρτίου, 2018


Ο τίτλος ειναι δικός μου, αλλά όχι το άρθρο. Το έχει γράψει ο φίλος μας ο Αλέξης, στον οποίο το ιστολόγιο χρωστάει μερικά πολυ καλά άρθρα, όπως το περσινό πολιτικοδημοσιογραφικό κλισεδολόγιο, τη συλλογή ιστορικών λέξεων και φράσεων της μεταπολίτευσης, πριν από 4 χρόνια, και την ανασύσταση των Ομηρικών επών  το 2011.

Στην πραγματικότητα, μάλιστα, ο Αλέξης έστειλε «Τρεις μικρές γλωσσικές ιστορίες», αλλά δεδομένου ότι το συνολικό κείμενο ήταν κάπως μεγάλο, και κυρίως επειδή οι άλλες δυο ιστορίες είχαν διαφορετικό θέμα, αποφάσισα να χωρίσω τη συνεργασία του σε δύο μέρη και να παρουσιάσω σήμερα την πρώτη ιστορία και (πιθανότατα) αύριο τις άλλες δύο που αφορούν περιπου το ίδιο θέμα.

Προς το παρόν δεν λέω περισσότερα, αλλά θα σχολιάσω στο τέλος.

Ο Αλέξης μού έστειλε και την εξής φωτογραφία, από ένα μνημείο για το οποίο γίνεται λόγος στη συνέχεια. Βλέπουμε και την Πυροβολαρχία Πρεβέζης, που εχει απαθανατιστεί στο ποίημα του Καρυωτάκη.

Δίνω όμως τον λόγο στον Αλέξη:

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στερεότυπα των ανθρώπων μεγαλύτερης ηλικίας όταν μιλάνε για τους νέους είναι ότι οι σημερινοί νέοι «δεν είναι σαν αυτούς».  Σύμφωνα με το στερεότυπο  οι νέοι σήμερα δεν έχουν το ήθος, την παιδεία, το φιλότιμο, την εργατικότητα, την ευγένεια, τους τρόπους των παλιών.  Επειδή το στερεότυπο αντανακλά στην ουσία το χάσμα των γενεών, τη διαφορετικότητα στον τρόπο που βλέπουν τα πράγματα ο πενηντάρης και ο εικοσάρης, αλλά ίσως βαθύτερα και τη νοσταλγία των μεγαλύτερων για τα παιδικά και τα εφηβικά τους χρόνια, είναι κάτι επαναλαμβανόμενο από γενιά σε γενιά, ένα «μότο» που όλες οι γενιές αναπαράγουν και μεταδίδουν. Αυτό που έλεγαν σ’ εμάς οι γονείς μας και που πιθανότατα το άκουγαν κι αυτοί ως νέοι, το λέμε εμείς σήμερα στα παιδιά μας.

Αν επικεντρωθούμε στο ειδικότερο ζήτημα της παιδείας και πιο στενά της γλώσσας, το κλισέ είναι πολύ συγκεκριμένο: Οι νέοι σήμερα δεν ξέρουν καλά ελληνικά, δεν χειρίζονται σωστά τη γλώσσα, δεν έχουν πλούσιο λεξιλόγιο, επικοινωνούν με 500 όλες κι όλες λέξεις κλπ. κλπ. Τα τελευταία χρόνια, με την είσοδο της πληροφορικής στη ζωή μας έχουν προστεθεί και άλλα επιχειρήματα στο σκεπτικό αυτό, όπως ότι γράφουν γκρίκλις, συνεννοούνται με συντομογραφίες κ.ά. Και φυσικά σταθερή επωδός σε όλα αυτά είναι η μη επαρκής γνώση των αρχαίων ελληνικών και η επέλαση της «βάρβαρης» δημοτικής  η οποία υποτίθεται ότι προκαλεί όλα αυτά τα «δεινά». Ας δούμε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα:

Ο κ. Ευάγγελος Κυτίνος είναι ένα πρόσωπο γνωστό στην Πρέβεζα, αφού αρθρογραφεί καθημερινά στην τοπική εφημερίδα «ΒΗΜΑ ΤΗΣ ΠΡΕΒΕΖΑΣ» ενώ γράφει άρθρα και σε τοπικές ενημερωτικές ιστοσελίδες. Έχει πλουσιότατο βιογραφικό (ενδεικτικά εδώ) και λαμπρές σπουδές, με βασικό πτυχίο μάλιστα χημικού μηχανικού

Στις 9 Μαρτίου δημοσιεύτηκε ένα άρθρο του με τίτλο «Πώς και ποιος ομορφαίνει μια πόλη;» στον ειδησεογραφικό ιστότοπο PamePreveza.gr το οποίο μπορούμε να δούμε εδώ. Το άρθρο είναι πολυθεματικό θα λέγαμε, αφού θίγει διάφορα θέματα της καθημερινότητας και  μεταξύ άλλων γράφει:

Είμαι σε ένα ωραίο σημείο της Πρέβεζας και διαβάζω. Κάποια στιγμή μια παρέα νεαρών παιδιών με τα ποδήλατά τους, έρχονται, αφήνουν τα οχήματα στην άκρη και αρχίζουν να μιλάνε, να θαυμάζουν το τοπίο, να σχολιάζουν. Είναι ηλικίας 12-14 ετών, δηλ. γυμνασιόπαιδα.

Ένα από αυτά πάει να διαβάσει  το κείμενο που υπάρχει στο Μνημείο.

Σε λίγο βάζει μια φωνή!

-Ρε μαμάκες (!), στην Πρέβεζα έχουν μνημείο για το μ…. (γυναικείο γεννητικό όργανο) !

-Σκάσε ρε ηλίθιε! Ήταν η ομαδική απάντηση…

-Ελάτε να διαβάσετε… Το λέει καθαρά «μνημείο αιδοίου». 

Σταματάω εδώ την περιγραφή της πραγματικής εικόνας για να σχολιάσω.

Το σημείο, όπως καταλάβατε όλοι, είναι το Μνημείο του Ναύτη στα Παλιοσάραγα ή στα ιαματικά Λουτρά.

Κατασκευάστηκε επί δικτατορίας και η γλώσσα του είναι η αρχαΐζουσα καθαρεύουσα.

Τότε ΔΕΝ είχαν διανοηθεί ότι κάποτε θα έρθει η Δημοτική γλώσσα και τα Ελληνόπουλα δεν θα ήξεραν αρχαίες λέξεις !

Έτσι η επιγραφή αρχίζει: «Τοις του πολεμικού ναυτικού ανδράσι»… και τελειώνει με τρεις λέξεις: «ΑΪΔΙΟΥ ΔΟΞΗΣ ΜΝΗΜΕΙΟ».

Από τις τρείς τελευταίες λέξεις ο άσοφος μαθητής κατάλαβε ότι είναι το μνημείο για τη δόξα του γυναικείου οργάνου!!!

Πώς να φανταστεί ότι η λέξη «αϊδίου δόξης» σημαίνει αθάνατης, αιώνιας, παντοτινής δόξας !!

Ο καθένας βλέποντας το ίδιο μνημείο, πράγμα, αντικείμενο κλπ, καταλαβαίνει ότι του λέει το μυαλό του, το κεφάλι του, οι γνώσεις του…

Ωστόσο εδώ ο κ. Κυτίνος είναι εμφανώς άδικος. Το γεγονός ότι ο νεαρός δεν γνωρίζει το αρχαιοελληνικό επίθετο «αΐδιος» σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει ότι είναι αγράμματος ή «άσοφος» όπως γράφει στο κείμενό του. Πόσοι από τους σημερινούς ενήλικες των 40, 50, και 60 χρόνων, που έχουν φάει τα αρχαία «με το κουτάλι» στο σχολείο, γνωρίζουν το επίθετο αυτό και είναι σε θέση να πουν τι σημαίνει χωρίς  να καταφύγουν σε κάποιο λεξικό;  Εγώ για παράδειγμα, που θέλω να πιστεύω ότι γνωρίζω σε επαρκέστατο βαθμό την ελληνική γλώσσα, ομολογώ ευθαρσώς ότι δεν το γνώριζα, μέχρι που διάβασα το άρθρο του κ. Κυτίνου και άνοιξα κάποιο λεξικό.

Όμως είναι και κάτι άλλο που  εμφανώς καταρρίπτει τον ισχυρισμό του κ. Κυτίνου. Ο «άσοφος» μαθητής φαίνεται να γνωρίζει πολύ καλά την αρχαία ελληνική λέξη «αιδοίο». Για να φέρω σαν παράδειγμα και πάλι τον εαυτό μου, δεν μπορώ να θυμηθώ σε ποια ηλικία έμαθα τη λέξη, όμως είναι πολύ πιθανό στην ηλικία των 12-14 χρόνων να μην γνώριζα τη λέξη «αιδοίο» και τη σημασία της, ενώ φυσικά γνώριζα πολύ καλά τη γνωστή συνώνυμη λέξη που αρχίζει από «μ».

Και ο συλλογισμός του κ. Κυτίνου κλείνει με τη γνωστή επωδό, το στερεότυπο που λέγαμε παραπάνω: «Τότε ΔΕΝ είχαν διανοηθεί ότι κάποτε θα έρθει η Δημοτική γλώσσα και τα Ελληνόπουλα δεν θα ήξεραν αρχαίες λέξεις !»

Φταίει  λοιπόν η δημοτική  που τα Ελληνόπουλα δεν ξέρουν αρχαίες λέξεις! Θα έπρεπε δηλαδή να συνεχίσουμε να διδάσκουμε, να γράφουμε (και να μιλάμε ίσως;)  την καθαρεύουσα προκειμένου να μάθουν στα παιδιά μας αρχαίες λέξεις. Αναρωτιέμαι όλοι αυτοί που καταφέρονται εναντίον της δημοτικής με παρόμοια επιχειρήματα, άραγε ποια γλώσσα μιλούσαν με την οικογένειά τους ως παιδιά; Με τους φίλους και τις παρέες τους; Πόσες φορές άκουγαν να μιλιέται γύρω τους η καθαρεύουσα, πέρα από κάποιες πολύ συγκεκριμένες καταστάσεις και χώρους, όπως π.χ. η εκκλησία ή η εκφώνηση κάποιων επετειακών ομιλιών;

(Την περίπτωση ο μαθητής να κατάλαβε ότι εκεί γράφει κάτι άλλο και όχι «αιδοίο» και απλά να έκανε πλάκα, την αφήνω στην άκρη. Ας δεχτούμε ότι η έκπληξή του ήταν ειλικρινής!)

Αυτά γράφει ο Αλέξης. Να πω κι εγώ δυο πράγματα.

Ούτε εγώ θα κακίσω τον νεαρό που διάβασε λάθος το «ΑΪΔΙΟΥ» (αν δεχτούμε ότι δεν έκανε πλάκα) και που αγνοούσε την αρχαία λέξη, ούτε θα τον χαρακτηρίσω «άσοφο».

Καταρχάς, τα διαλυτικά στις κεφαλαιογράμματες λέξεις δεν φαίνονται καλά, και τούτο ισχύει και για τη συγκεκριμένη επιγραφή (δείτε τη φωτογραφία). Οπότε, αν κανείς δεν είναι υποψιασμένος, δηλαδή αν δεν ξέρει τη λέξη, είναι εύκολο να μην τα προσέξει.

Κι έπειτα, γιατί θα έπρεπε να ξέρει τη λέξη «αΐδιος» ένας μαθητής 12-14 χρονών, ένας μαθητής γυμνασίου; Είναι μια αρχαια λέξη, η οποία βέβαια έχει περάσει και στην καθαρεύουσα και μπορεί ακόμα και σημερα να χρησιμοποιειται σε επίσημο και αρχαΐζον ύφος, αλλά με κανένα τρόπο δεν θα έλεγα ότι ανήκει ή οτι πρέπει να ανήκει στο λεξιλόγιο ενός παιδιού του γυμνασίου.

Εσείς αλήθεια την ξέρατε τη λέξη; Ίσως, αν εντρυφείτε σε πανηγυρικούς γραμμένους σε αρχαΐζουσα καθαρεύουσα, ή αν διαβάζετε θεολογικά κείμενα, όπου εμφανίζεται συχνά. Μπορεί επίσης βλέποντας «αϊδίου δόξης μνημείον» να υποθέσετε ότι είναι κάτι που προσδιορίζει τη δόξα -αλλά ποιαν ακριβώς ιδιότητά της αναφέρεται;

Να το πάρει το ποτάμι. Αΐδιος σημαίνει αιώνιος, παντοτινός, αναλλοίωτος. Η δόξα των πεσόντων της Πρέβεζας είναι αιώνια -ή έτσι θέλει να πιστεύει αυτός που έφτιαξε την επιγραφή. Η λέξη αΐδιος, ήδη ομηρική, προέρχεται από το επίρρημα «αεί» (πάντοτε), με το επίθημα -διος (πρβλ. αιφνίδιος).

Επειδή οπως είπα χρησιμοποιείται σε θεολογικά κειμενα (διότι αν δεν είναι αΐδιος ο Θεός, ποιος θα είναι; ), η λέξη δεν έχει πέσει σε απόλυτη αχρηστία, κι έτσι την λημματογραφούν τα δύο από τα τρία μεγάλα λεξικά μας (το ΛΚΝ δεν την έχει, Μπαμπινιώτης και Χρηστικό την καταγράφουν).

Πάντως, αφού το μνημείο φιλοτεχνηθηκε στον καιρό της δικτατορίας, δηλαδή πριν από 50 περίπου χρόνια, η χρήση της αρχαΐζουσας λέξης δικαιολογείται περισσότερο, διότι πριν από 50-80 χρονια έβλεπες τη λεξη να χρησιμοποιείται συχνότερα, π.χ. σε φιλοσοφικά κείμενα. Αυτό δεν σημαίνει ότι την ήξεραν οι δωδεκάχρονοι πριν από πενήντα χρόνια -σας διαβεβαιωνω ότι δεν την ήξεραν, για να μην πω οτι πριν απο 50 χρόνια αρκετοί δωδεκάχρονοι ή δεκατετράχρονοι είχαν αφήσει το σχολείο, κάποτε χωρίς να το θέλουν.

Σήμερα, πάντως, εγω δεν θα διάλεγα να τη χρησιμοποιήσω. Όχι από φόβο μήπως κάποιος μπερδέψει το μνημείο αϊδίου δόξας με το αιδοίο, αλλά αφενός επειδή πολύς κόσμος δεν ξέρει τη λέξη και δεν έχει και καμιά ετυμολογική βοήθεια για να καταλάβει τι σημαίνει και αφετερου επειδή μπορεί το μπέρδεμα με το αιδοίο να μην είναι πιθανό, είναι ομως σίγουρη η ηχητική ομοιότητα του αϊδίου με την αηδία.

Θα συμφωνήσω με τον Αλέξη ότι εμείς στα 12 χρόνια μας μπορεί να μην ξέραμε τη λέξη «αιδοίο», αλλά τα σημερινά παιδιά, που έχουν Διαδίκτυο, σίγουρα θα την έχουν συναντήσει. Στην εποχή μας έχει σχεδον εκλείψει η συστολή για τα «ου φωνητά» και βρίσκει κανείς πάμπολλες αναφορές σε έντυπα και κυρίως σε ιστοσελίδες. Στον καιρό μου δεν έβρισκες στην εφημερίδα άρθρα για «10 πράγματα που ισως να μην ξέρατε για το αιδοίο».

Όσο για τον συνάδελφό μου τον κ. Κυτίνο (να θυμίσω ότι σε μια προηγούμενη ενσάρκωση ήμουν χημικός μηχανικός), με στενοχώρησε ο υποτιμητικός τρόπος με τον οποίο εκφράστηκε για τον έφηβο μαθητή. Το αστείο όμως είναι ότι ενώ ελέγχει τον μαθητή για ασοφια και έλλειψη γνώσεων, στο δικό του το κείμενο υπάρχουν δυο καίρια λάθη, που δεν μαρτυρούν άγνοια αλλά πάντως τσαπατσουλιά και αδιαφορία για τον αναγνώστη: λείπει ο τόνος από το «πώς» του τίτλου (εδώ το έβαλα) ενώ στην τελευταία πρόταση το ό,τι είναι αναφορικό (και επίτηδες το άφησα χωρις να το διορθώσω: Ο καθένας βλέποντας το ίδιο μνημείο, πράγμα, αντικείμενο κλπ, καταλαβαίνει ότι του λέει το μυαλό του, το κεφάλι του, οι γνώσεις του…).

Θα μου πείτε, αυτά τα λάθη μπορεί να τα έκαναν οι υπεύθυνοι της ιστοσελίδας (την ακούω συχνά αυτή τη δικαιολογία) και, τέλος πάντων, είναι λάθη απροσεξίας, ο συντακτης ξέρει ότι κανονικά το «πώς» θέλει τόνο και το «ό,τι» υποδιαστολή.

Ασφαλώς το ξέρει. Κι ο μαθητής της ιστορίας, όμως, μπορεί να ήξερε πως το μνημείο δεν ανεγέρθηκε για να τιμήσει τη δόξα του αιδοίου!

 

 

 

155 Σχόλια to “Ένα μνημείο στην Πρέβεζα (συνεργασία του Αλέξη)”

  1. atheofobos said

    Πόσοι άραγε ξέρουν επίσης ότι: αιδοίον είναι το γεννητικόν όργανον ανδρός ή γυναικός , τα άλλως απόκρυφα μέρη (Δημητράκος)

  2. spiral architect 🇰🇵 said

    Καλημέρα.

    Και τα χρονάκια μου τα’ χω και καθαρεύουσα διδάχτηκα και το παλιό Κλασσικό Λύκειο τελείωσα και το ποίημα ξέρω, και το άσμα ξέρω, την επιγραφή δεν την είχα προσέξει αν και έχω πάει καναδυό φορές Πρέβεζα, το αΐδιος εδώ το’ μαθα και να’ σαι καλά Αλέξη. 🙂

    Υ.Γ.: Δώστε βάση στον πρώτο λίκνο μου, η εκτέλεση του Θανάση Γκαϊφύλλια είναι φοβερή.

  3. Καλημέρα

    Δυσκολεύεσαι να γράψεις την λέξη που αρχίζει από μ κι αν διαβάσει το κείμενο κανένας δωδεκάρης θα ψάχνει να την βρει στα λεξικά απεγνωσμένα !

    Η γλώσσα της χούντας δεν ήταν αρχαΐζουσα καθαρεύουσα αλλά πιασ’τ’αβγό και κούρευτο στρατιωτική διάλεκτος (να μην εισέρχεσθε με χωρίς πηλίκιον λέγαν οι αξιωματικοί, να πάτε για κατάκλισσις κι ύστερα να ξαπλώσετε προσθέτανε οι βαθμοφόροι )

    Νικο, ο Καρυωτάκης αναφέρει εξηκονταρχία Πρεβέζης, το πολυβολαρχία ίσως είναι πιο δύσκολο στην προφορά

  4. spiral architect 🇰🇵 said

    @1: Και όχι μόνον Δημητράκος. 😉

  5. dryhammer said

    Καλημέρα.
    Σε κάμποσα (πόσα;) χρόνια που όλα τούτα θα είναι γραφικότητες του παρελθόντος (κάνε όνειρα), θα πρέπει να φτιάξουν κι ένα «αιδοίου δόξης μνημείον» για τον κ. Κυτίνο και τους ομοϊδεάτες του, που μας έκαναν την αντίληψη για τη γλώσσα, μουνί

  6. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    1-4 Δίκιο έχετε βέβαια, και ειχα σκοπό να το γράψω

    3 Πολύ σωστά, λάθος μου.

  7. spiral architect 🇰🇵 said

    Το βιογραφικό του κυρίου Κυτίνου -χωρίς πλάκα τώρα- τον κάνει στα μάτια μου ένα σύγχρονο πολυεπιστήμονα, σα και το Γαλιλαίο ένα πράμα.
    (ΧημΜηχ και οδοντίατρος;) 🙄

  8. sarant said

    7 Υπάρχουν και ΧημΜηχ που εχουν και πτυχίο αγγλικής φιλολογίας, και γράφουν και βιβλία για τη γλώσσα 🙂

  9. Παναγιώτης Κ. said

    Η κριτική των μεγάλων προς τους νέους και οι έπαινοι των συγχρόνων για τους προγόνους τους είναι ένα φαινόμενο διαρκές. Η κριτική αυτή υποκρύπτει μια τάση προβολής αλλά και κυριαρχίας του μεγάλου απέναντι στον νέο.
    Πρόχειρα μου έρχεται στον νου ο Δημοσθένης που επαινεί τους προγόνους του και τους χαρακτηρίζει γενναίους ενώ οι συμπατριώτες του στους οποίους απευθύνεται είναι περίπου…κότες αφού δεν αντιστέκονται στον Φίλιππο.

    Ωραίο το σημερινό, ας το πω χρονογράφημα, του Αλέξη.

    Την επίμαχη λέξη δεν την γνώριζα και οπωσδήποτε θα κατέφευγα στο λεξικό.
    Δεν φέρνω… βαρέως αυτή την άγνοιά μου. 🙂
    Σε επιγραφές σαν και αυτή βλέπω επιτήδευση και ελιτισμό από μεριάς των συντακτών.

  10. Από κάτι εκκλησιαστικό το ήξερα το αΐδιον.

  11. Και επειδή δεν μ’ αρέσουν τα τερτίπια την λέξη αΐδιος δεν την είχα ξανασυναντήσει αλλά αμ’εσωα από τα συμφραζόμενα φαντάστηκα πωςπροέρχεταο από τον Αΐδη- μετά το γιώτα γίνεται υπογεγραμμένη, μετά Αδη, εξάλλου θα τους ταίριαζε η δόξα των νεκρών. Μετά διάβασα την εκδοχή από το αεί και αμφιταλαντεύθηκα… σκέφθηκα όμως πως από το αεί μπορεί να βγαίνει το αειπάρθενος, ίσως και το αέναος δηλαδ΄γ δεν βλέπω τον λόγο να χαθεί το έψιλον από το αεί με ετυμολογικά κόλπα, οπότε προτιμώ σαφώς την δική μου εκδοχή σαν πιο λογική

  12. LandS said

    Όταν την πρωτοείδα τη λέξη είπα «Δεν μπορεί, αφού γράφεται διαφορετικά κάτι άλλο θα σημαίνει». Μέχρι σήμερα δεν είχα νοιαστεί. Ευχαριστώ τον κ. Κυτίνο που προκάλεσε το άρθρο του Αλέξη και τον Νικοκύρη που μας το παρουσίασε.

    Πιστεύω ότι ο πιτσιρικάς έκανε πλάκα.

  13. Νέο Kid said

    Αυτό το ιστολόγιο είναι πηγή αϊδίου γνώσεως !
    Ποιος να το φανταζόταν ότι θα μαθαίναμε σήμερα ,μετά από τόσα χρόνια , ποιος είναι ο τόπος του αιδοίου! Μπράβο του πιτσιρικά παιδίου (Μποστ παν) ,ήρθες μουνί στον τόπο σου!
    Απομένει σε προσεχή άρθρα να μάθουμε επιτέλους και τι είναι αυτό που τρέχει στα γύφτικα, και πού στο διάλο πάει αυτός ο καραμήτρος…

  14. Νέο Kid said

    Μια κι ο Νικοκύρης έχει ξεχάσει εδώ και κάμποσα τέρμινα να βάλει κανα κουίζ, βάζω εγώ ένα από το λινκαρισμένο βιογραφικό :
    Ποια η ετυμολογία της εταιρείας ΑΣΠΡΟΦΟΣ ; ( η ορθογραφία είναι ορθότατη)

  15. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Το «υπό» στην «υπό νάρκης ανατίναξιν» είναι το πλέον ενδεδειγμένο;
    Ή μετά τα αιδοία συγχωρούνται όλα τοις ανδράσι;

  16. Λεύκιππος said

    Μην είμαστε υπερβολικοί και απέναντι στο παιδί και απέναντι στον Κυτίνο (απίθανο επώνυμο). Καθημερινές ιστορίες.

  17. Και τώρα «τί θα κάνουμε χωρίς καθαρευουσιάνους», θα έλεγα παραφράζοντας τον Καβάφη!
    Η απάντηση είναι: Όταν δεν βρίσκουμε καθαρευουσιάνους, τότε τους κατασκευάζουμε (ή, το πολύ-πολύ, τους …ανιχνεύουμε)!
    Εγώ δεν συνάντησα πολλούς που να μιλάνε για ‘επέλαση της «βάρβαρης» δημοτικής’ (για την ακρίβεια δεν συνάντησα κανένα!). Και μια και μπλέξαμε με χημικο-γλωσσολόγους (εξαιρείται ο Νοικοκύρης), φαίνεται ότι …ανακαλύπτουν τέτοια ίχνη, χρησιμοποιώντας κυανούν του μεθυλενίου.

    Είμαι σίγουρος ότι ο πιτσιρικάς έκανε πλάκα βλέποντας την αρχαϊζουσα επιγραφή, «και συ τον πήρες σοβαρά», που θα έλεγε και ο Χατζής.
    Λοιπόν, δεν έχω ακούσει ούτε «πανηγυρικούς γραμμένους σε αρχαΐζουσα καθαρεύουσα» ούτε καν «θεολογικά κείμενα» (ας πω κηρύγματα) σε αρχαϊζουσα γλώσσα.
    Βέβαια πολλοί ομιλητές, χρησιμοποιώντας τη νεοελληνική-δημοτική, χρησιμοποιούν παγιωμένες εκφράσεις της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ γλώσσας, όταν θέλουν να δώσουν κάποια έμφαση: Θα χρησιμοποιούσα (και) τη φράση «αϊδίου δόξης μνημείον» αν …εκφωνούσα έναν πανηγυρικό στην Πρέβεζα ή …στους ναύτες του Πολεμικού Ναυτικού. Όπως (τηρουμένων των αναλογιών) θα χρησιμοποιούσε και ο …χημικο-γλωσσολόγος τον όρο «κυανούν του μεθυλενίου» (το να το πεις …γαλάζιο μεθυλενέϊκο, πάει πολύ).
    ——-
    Τέλος, άσχετα με τα παραπάνω, θέλω να αγνοώ σχεδόν πλήρως τη θέση του Νοικοκύρη ότι ‘κανονικά το «πώς» θέλει τόνο και το «ό,τι» υποδιαστολή’: Δεν βάζω ποτέ υποδιαστολή στο αναφορικό ότι, θεωρώντας ότι το σωστό νόημα βγαίνει άνετα από τα συμφραζόμενα. Βάζω τόνο στο «πως» όταν βλέπω ότι είναι απαραίτητο. Βάζω μάλιστα τόνο και στο ερωτηματικό «τι», έτσι για έμφαση. Άλλωστε, δεν πρέπει να αφήσουμε …άνεργους τους λαθοθήρες!

  18. LandS said

    11
    «τοις υπερ πατρίδος τελευτήσασιν αϊδίου δόξης μνημείον»=

    Λες ότι
    «Μνημείο της δόξας του Άδη [αφιερωμένο] σε αυτούς που πέθαναν για τη Πατρίδα»
    είναι πιο λογικό από
    «αιώνιας δόξας μνημείο σε αυτούς που πέθαναν για τη Πατρίδα»

  19. spiridione said

    14. Χα, χα ωραίο.
    Η εταιρεία ξεκίνησε ως σύμπραξη μεταξύ των Ελληνικών Διυλιστηρίων Ασπροπύργου (ΕΛ.Δ.Α.) και της Foster Wheeler Italiana
    http://www.asprofos.gr/el/etairia/istoria

  20. LandS said

    17 Και μια και μπλέξαμε με χημικο-γλωσσολόγους (εξαιρείται ο Νοικοκύρης)

    Ο Νικοκύρης εξαιρείται γιατί εντάσσεται στη κατηγοράι χημικομηχανικο-γλωσσολόγου

  21. spiral architect 🇰🇵 said

    @14: Διυλιστήρια ΑΣΠΡΟπύργου (τα νυν ΕΛ.ΠΕ.) + FOSter Wheeler (Italiana)
    (στα νιάτα μου είχα δουλέψει σαν εξωτερικός τους συνεργάτης)

  22. # 18

    Αρχικά έχουμε εκείνο το ρημάδι το ε από το αεί που δεν ξλέρουμε γιατί αυτομόλησε χωρίς να ξέρω άλλο τέτοιο παράδειγμα

    Μετά δεν λέω δόξα του Αδη- τι δουλειά ‘εχει αυτός άλλοι να σκοτώνονται κι αυτός να παίρνει την δόξα- αλλά την δόξα που απέκτησαν τώρα που βρίσκονται δίπλα, μαζί, στα οικόπεδα του Αδη, όπως πολλάκις σημαίνει η κατάληξη -ιος (γεώργιος ο δίπλα στον γεωργό)

  23. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    Εδώ που είμαι, για να ξέρετε, χιονίζει.

  24. Είπαμε να κάνουν οι χημικομηχανικοί τους γλωσσολόγους αλλά να το έχουν ψάξει και λίγο, όχι απλά «ό,τι λέει η λογική τους». Το αΐδιον φως και την αΐδιο φύσιν πώς θα τα συνδέσεις με τον Άδη;
    http://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/search.html?lq=%CE%B1%CE%90%CE%B4%CE%B9%CE%BF%CF%82&sin=all

  25. spiral architect 🇰🇵 said

    @23: Εδώ, δεν χιονίζει, δεν βρέχει (ακόμα), ούτε μας ψεκάζουν, αλλά μας θάβουν σιγά-σιγά. 😦

  26. # 24

    Από αεί δεν μου βγαίνει ετυμολογικά η προέλευση, αυτό είπα. Τώρα πως ο,τι έχει σχέση με τον Αδη ότι ανήκει στον κόσμο του (κατάληξη -ιος) είναι πνεύμα και έχει πάψει πλεον να είναι φθαρτό δεν είναι δύσκολο να το σκεφτείς

  27. # 2

    Πολύ καλό αλλά αυτό του Γκαϊφύλλια είναι αξεπέραστο https://www.youtube.com/watch?v=o2xx3qwlgEI

  28. ΣΠ said

    Καλημέρα.
    Θεοδόση Βολκώφ, Αιδοίον Αΐδιον

  29. Γς said

    Και κάτι άσχετο με το αΐδιον, αθάνατο, αιώνιο
    αιδοίον, που ζει και βασιλεύει και τον κόσμο κυριεύει στους αιώνας των αιόνων, Αμήν.

    Idea,[αϊντία] ιδέα στ αγγλικά.

    Και μια κούκλα δεινή μεταφράστρια:

    «Δατ’ς ε γκουτ αϊντία» ο ομιλητής.

    «Μια καλή αηδία»! η μεταφράστρια.

    Δεν παίρνω όρκο ότι με λίγη αφηρημάδα όλοι μπορεί να το λέγαμε. Δεν είμαι σίγουρος όμως ότι δεν θα σταματούσαμε για να διορθώσουμε ή και να ζητήσουμε και συγνώμη.

    Αυτή πάντως σαν το καλό πιανίστα που έκανε λάθος, συνέχισε λες και δεν συνέβη κάτι και σίγουρα η ζημιά ελαχιστοποιήθηκε.

  30. Theban said

    13
    Ο Καραμήτρος, ως γνωστόν, ένα βήμα μπροστά έκανε μόνο.

  31. sarant said

    28 Α, δεν ήξερα ότι είχε κάποιος εκμεταλλευτεί την ομοιότητα των λέξεων!

  32. Kουτρούφι said

    #10. Από το τροπάριο της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος;

    «Μετεμορφώθης ἐν τῷ ὄρει Χριστὲ ὁ Θεός, δείξας τοῖς Μαθηταῖς σου τὴν δόξαν σου, καθὼς ἠδυναντο. Λάμψον καὶ ἡμῖν τοῖς ἁμαρτωλοῖς, τὸ φῶς σου τὸ ἀΐδιον, πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου, φωτοδότα δόξα σοι.»

    6 Αυγούστου. Μεγάλη γιορτή. Τρώμε και ψάρια.

  33. spiral architect 🇰🇵 said

    @28: Θεϊκό!

  34. Pedis said

    Πώς να φανταστεί ότι η λέξη «αϊδίου δόξης» σημαίνει αθάνατης, αιώνιας, παντοτινής δόξας !!

    Άιντε κι έμαθε μία λέξη παραπάνω …

    Για τις απαιτήσεις και τα στάνταρντς που «έχει» κάθε εποχή στο μυαλό της, τουλάχιστον για την ελίτ της …

    … εδώ τα θέματα εισαγωγικών εξετάσεων στο Χάρβαρντ, έτος 1869.

    Harvard University Entrance Exam 1869

    https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=1&ved=0ahUKEwjEwd-G0v_ZAhVH6qQKHWExBR4QFggvMAA&url=https%3A%2F%2Fwww.peterkrantz.com%2Fwp-content%2Fuploads%2F2012%2F02%2Fharvard-admission-1899.pdf&usg=AOvVaw2aDsv9QxeeDwFWnHKN_Drr

    Για δοκιμάστε τα.

    Έχει, εκτός γεωγραφίας, αριθμητικής, γεωμετρίας, ιστορίας κλπ, θέματα λατινικών και *αρχαίων* ελληνικών.

    Τι βαθμό διάφοροι άριστοι της σήμερον; Ο Κούλης, λχ; (Στο Χάρβαρντ δεν έκανε τη θητεία του ως πολιτικός προτεκτοράτου;)

  35. ΣΠ said

    Καλά, είναι προφανές ότι ο μαθητής έκανε πλάκα (ένας νεαρός Γς πρέπει να ήταν). Είναι δυνατόν να μη ξέρει ότι πρόκειται για μνημείο πεσόντων; Είναι δυνατόν να νόμισε ότι το μνημείο είναι αφιερωμένο στο αιδοίο; Δεν τα σκέφτηκε αυτά ο κ. Κυτίνος;

  36. sarant said

    35 Κι εγώ μικρός έκανα τέτοιες πλάκες

    34 Εντυπωσιάστηκα!

  37. Pedis said

    # 36 – Είδες;

    Σε κάθε μπάρμπα που παραπονιέται, κλαίγεται, οικτίρει τους νέους κλπ βάλτου το εξάμ και φύγε …

  38. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας κι ἀπὸ μένα.

    Τελικὰ μεγάλη πληγὴ αὐτοὶ οἱ Χημικοὶ Μηχανικοί.
    Ἰδιαίτερα αὐτοὶ ποὺ τὸ ἐπώνυμό τους τελειώνει σὲ -ῖνος. 🙂

    Τὸ ἀΐδιον τὸ εἶχα ξαναδεῖ/ἀκούσει κάπου καὶ τὸ ψιλοκαταλάβαινα ἀπὸ τὰ συμφραζόμενα.
    Κι ἐμένα, πάντως, δὲν μοῦ καλοπῆγε ἡ ἐτυμολογία ἀπὸ τὸ ἀεί.
    Ὅ,τι θένε λένε αὐτοὶ οἱ ἐτυμολόγοι, μοῦ φαίνεται. 🙂

  39. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @28. Πολὺ ὡραῖο τὸ ἀΐδιον αἰδοῖον, Σταῦρο. Εὑρηματικό.

  40. spiral architect 🇰🇵 said

    Για το λίκνο του #34 έχω μείνει με το στόμα ανοιχτό, όχι τόσο για τη δυσκολία των θεμάτων, όσο γιατί αποδεικνύει ότι πηγαίνοντας πίσω στο χρόνο οι έχοντες ακαδημαϊκή μόρφωση έπρεπε να έχουν ευρύτερη γνώση, όχι μόνον του (μελλοντικού) αντικειμένου τους, αλλά και άλλων ακόμα και μη συγγενών. Συγκριτικά και σε μικρότερο χρονικό εύρος δείτε την εξέλιξη των συναδέλφων μου Η/Μ (και όχι μόνον στη Ελλάδα) που ξεκίνησαν σαν Ηλεκτρολόγοι-Μηχανολόγοι, «έσπασαν» στη μέση και έφτασαν στις μέρες μας και οι δύο ειδικότητες να μην μπορούν να επισκευάσουν ένα ακροκιβώτιο μέσης τάσης ή να κλείσουν μια σφαιρική βάνα.

  41. Νέο Kid said

    Eντάξει, μη πηγαίνουμε στο άλλο άκρο, με εξυπνακίστικες σοφιστείες και Pedisκά «επιχειρήματα «… Από πότε η «ύλη εξετάσεων» είναι κριτήριο επιστημονικής ή πνευματικής επάρκειας;;
    Και οι Ιησουίτες καλογέροι έβγαζαν ασκήσεις ευκλείδειας γεωμετρίας τερατώδους δυσκολίας, που δεν θα μπορούσαν να τις λύσουν ο Ευκλείδης, ο Αρχιμήδης, ο Νεύτωνας κι ο Αϊνστάιν ομού! Και τι να λέει αυτό όμως; Δεν είχαν κανένα απολύτως βαθύτερο μαθηματικό ενδιαφέρον. Όπως είχε πει κι ένας μεγάλος εγγλέζος σοφός «Οι εξετάσεις φοβίζουν και τον καλύτερα προετοιμασμένο γιατί ο μεγαλύτερος ηλίθιος μπορεί να ζητήσει περισσότερα απ’όσα μπορεί να απαντήσει ο μεγαλύτερος σοφός»

    Η ουσία είναι πως το «εμείς στην εποχή μας…ενώ εσείς οι νέοι! φευ!» έχει δυστυχώς διαχρονικό απήλ (απ’την εποχή των σπηλαίων μάλλον).

  42. ΣΠ said

    34
    Ένα πράγμα που μου έκανε εντύπωση είναι ότι μάθαιναν να υπολογίζουν κυβικές ρίζες.

  43. Παναγιώτης Κ. said

    @40. Πέστα!
    Να επισημαίνουμε λοιπόν με κάθε ευκαιρία αυτή την… αφ’ υψηλού στάση των συγχρόνων επιστημόνων. Θαρρώ πως το μεγαλύτερο μέρος της επιστημοσύνης τους αποτυπώνεται στην οθόνη ενός υπολογιστή!
    Και εκεί που άφηνα…υποθήκες στις κόρες μου ο σύντροφος που θα διαλέξουν πρέπει να ξέρει να στερεώσει μια πρίζα και να τηγανίσει δυο αβγά μάλλον θα υποχρεωθώ να…τα ξεχάσω. Άλλαξαν τα πράγματα!

  44. Νέο Kid said

    42. ..και Long divisions (μεγάλη η -παλαι πότε- λόξα των αγγλοσαξώνων με τις long divisions…) Σήμερα αυτά τα υπολογίζει ο ατμομάγειρας της κουζίνας. 🙂

  45. Γιάννης Ιατρού said

    Διασωθέν από την βιβλιοθήκην της Αλεξάνδρειας 🙂 ,
    Terms for Eternity, Ἀιώνιος and Ἀῒδιος in Classical and Christian Texts, των Ramelli & Konstan, εδώ
    (π.χ. σελ. 92, 115, 225 κλπ.)

  46. Pedis said

    # 40 – κατά τη γνώμη μου αξίζει να παρατηρήσει κανείς δύο ζητήματα εντελώς ξεχωριστά, και ξένα μεταξύ τους που είναι:

    – η, με δραματικο ρυθμό, θρυμματοποίηση της γνώσης σε εξειδικευμένους τομείς και παράλληλα η ολοένα και μικρότερη αλληλεπικάλυψη περιοχών κοινής κουλτούρας και γνώσεων ακόμη και μεταξύ των καταξιωμένως μορφωμένων.

    – οι μεθόδοι διαμόρφωσης αισθήματος υπεροχής κατά την εκπαίδευση της διευθύνουσας τάξης: στα πρώτα βήματά της η γκαβλωμένη αστική τάξη θέλει να αποδείξει την υπεροχή της με γνώσεις και απίδειξη πνευματικής πειθαρχίας.
    Αργότερα, με την καυχησιάρικα αλαζονική επίδειξη της ικανότητας και του δικαιώματος στο λόμπιν.

  47. Pedis said

    Αν προ(σ)κληθώ θα αναρτήσω τις συμβουλές ενός μεγάλου Αμερικάνου πολιτικού και διανοητή προς τον εκκολαπτόμενο για πολιτική καριέρα έφηβο ανηψιό του όσον αφορά το πρόγραμμα μελέτης που οφείλει να ακολουθήσει.

    Θέτε;

  48. Theo said

    Καλημέρα!

    Όπως φαίνεται από το παρακάτω απόσπασμα του αγγίου Γρηγορίου του Θεολόγου (Λόγος εις τα Θεοφάνια, PG 36, 313), ἀίδιος για την Ορθόδοξη θεολογία σημαίνει αυτός που δεν έχει ούτε αρχή ούτε τέλος, που δεν μετριέται χρονικά, είναι εκτός χρόνου:
    «Αἰὼν γὰρ, οὔτε χρόνος, οὔτε χρόνου τι μέρος· οὐδὲ γὰρ μετρητόν· ἀλλ᾽ ὅπερ ἡμῖν ὁ χρόνος, ἡλίου φορᾷ μετρούμενος, τοῦτο τοῖς ἀϊδίοις, αἰὼν, τὸ συμπαρεκτεινόμενον τοῖς οὖσιν, οἷόν τι χρονικὸν κίνημα, καὶ διάστημα.»

  49. To ‘αΐδιος’ το είχα μάθει μικρός από ένα βιβλίο χημείας («Ηλεκτρονική θεωρία του σθένους και δεσμού», δεν θυμάμαι το συγγραφέα — μήπως και ο κ. Κυτίνος από κει την είχε μάθει;), όπου για κάποιο φαινόμενο (νομίζω τη διάσταση και επανένωση των ιόντων σε υδατικό διάλυμα άλατος) έλεγε ότι γίνεται «αΐδίως και αστραπιαίως», σχολίαζε μάλιστα σε υποσημείωση ότι ο χαρακτηρισμός «αστραπιαίως» είναι καταχρηστικός, διότι η ταχύτητα της διεργασίας είναι πολύ μεγαλύτερη από της αστραπής 🙂 Μου είχε μείνει πάντως κάποια αμφιβολία για τη σημασία της λέξης, διότι κάποιος δάσκαλός μου στο σχολείο (!), προφανώς ετυμολογώντας την από τα α- και ίδω, μου είπε κάποτε ότι κάνω λάθος και σημαίνει «αόρατος»! Οπωσδήποτε είναι λέξη ελάχιστα γνωστή, και είμαι σίγουρος ότι και τον καιρό που διδασκόμασταν καθαρεύουσα, ελάχιστα παιδιά 12-14 ετών την ξέρανε. Ασε που πόσοι πηγαίνανε στο Γυμνάσιο πριν από 50 χρόνια;

  50. Νέο Kid said

    47. OXI !!

  51. ΣΠ said

    την λημματογραφούν τα δύο από τα τρία μεγάλα λεξικά μας (το ΛΚΝ δεν την έχει, Μπαμπινιώτης και Χρηστικό την καταγράφουν).

    Την έχει και το Ελληνο-αγγλικό Λεξικό του Γεωργακά.
    http://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/georgakas/search.html?lq=%22%CE%B1%CE%90%CE%B4%CE%B9%CE%BF%CF%82%2C+-%CE%B1%2C+-%CE%BF%22&dq=

  52. Γιώργος Αιγινίτης said

    Μετά το άρθρο του κου Κυτίνου στο Βήμα της Πρέβεζας, θα μου κάνει μεγάλη εντύπωση αν κάποια τοπικά αλάνια δεν έχουν ήδη εξαφανίσει τα διαλυτικά (ελάχιστη λευκή μπογιά χρειάζεται και το αναλλοίωτο θα γίνει μ….)

  53. ΚΩΣΤΑΣ said

    Συγχαρητήρια, φίλε Αλέξη. Φαίνεται ότι έχεις ταλέντο να εξελιχθείς σε έναν καλό χρονογράφο ή αρθρογράφο, μιας και βρίσκεις πάντα και κάτι που να κεντρίζει το ενδιαφέρον του αναγνώστη, όπως εκείνη η σουφροκλανίστρα και σήμερα το αΐδιον αιδοίον. 🙂

    Τη λέξη την ξέρω, μάλλον από εκκλησιαστικά κείμενα, αϊδίου δόξης όπως το αοιδίμων κτητόρων.

  54. spiral architect 🇰🇵 said

    Ελλήνων προμαχούντες Αθηναίοι Μαραθώνι, χρυσοφόρων Μήδων εστόρεσαν δύναμιν

    Άλλο πράμα ο Σιμωνίδης ο Κείος και άλλο πράμα ο τοπικός και διορισμένος από τη χούντα δήμαρχος. Κοινώς, αν πάτε εδώ θα μάθετε επί θητείας ποιανού δημάρχου κατασκευάστηκε το μνημείο. Ο πίνακας μάς λέει ότι, είτε επί θητείας του Ιωάννη Σκάρα, αξιωματικού ε.α., είτε του Ορέστη I. Τσακαλώτου, εμπόρου.

    Τα συμπεράσματα δικά σας. 😉

  55. Alexis said

    Ευχαριστώ το Νικοκύρη για τη δημοσίευση και όλους τους σχολιαστές για τα σχόλια.
    Έλειπα από το πρωί και μόλις πριν από λίγο μπήκα και τα διάβασα.

    #2: την επιγραφή δεν την είχα προσέξει αν και έχω πάει καναδυό φορές Πρέβεζα…

    Είναι σε σημείο που μάλλον δεν θα το δει ο επισκέπτης, στις παρυφές της πόλης…

    #28: Καταπληκτικό, δεν το ήξερα! 🙂

  56. Λ said

    Περίεργο που δεν διευκρινίζει η επιγραφή στο μνημείο ποιό σκάφος ανατινάχθηκε από τη νάρκη. Το Ν/Α Πηνειόςπου είχε τέτοια τύχη ή μάλλον ατυχία ήταν ναρκαλειευτικό και όχι αντιαεροπορικό

    http://www.haniotika-nea.gr/epichirisiaki-ke-politiki-diastasi-tou-chronikou-tis-apolias-tou-na-pinios/

  57. Λ said

    Κι εγώ πήγα στην Πρέβεζα το 16 και δεν το είδα. Ίσωςνα γειτονεύει με αυτό
    http://discoverpreveza.gr/landmarks/monuments/mnimeio-agnostou-nayti/

  58. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Μὲ τοῦτα καὶ μ᾿ ἐκεῖνα ξέχασα ν᾿ ἀπονείμω τὰ ἔνσ, φτοῦ, εὔσημα στὸν συγγραφέα τοῦ ἄρθρου.

    Μπράβο, Ἀλέξη.

    Ὅμως ἂς ὄψονται τὰ ἀΐδια αἰδοῖα. Ἔχουμε ποὺ ἔχουμε τὴ φύρα τῆς ἡλικίας, ἦρθαν κι αὐτὰ καὶ συμπληρώσαμε! 🙂

  59. Soumela said

    Κάθε γενιά διαφέρει από την προηγούμενη. Τα σημερινά παιδιά έχουν άλλη αυτοπεποίθηση, έχουν πολλά ερεθίσματα γιατί επεξεργάζονται τις πληροφορίες γρήγορα και δεν τους αρκεί αυτό που βλέπουν. Θέλουν να ανακαλύψουν, να κατακτήσουν και φυσικά να βελτιώσουν τον κόσμο (η βασική διαφορά με τις προηγούμενες γενιές που ήθελαν να αλλάξουν τον κόσμο). Είναι η γενιά του διαδικτύου, έχουν προφίλ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, χρησιμοποιούν διάφορες εφαρμογές με ευκολία. Η γενιά αυτή διαβάζει με διαφορετικό τρόπο και έχει πρόσβαση σε άπειρες πληροφορίες. Μορφώνεται περισσότερο, μαθαίνει ξένες γλώσσες, καλλιεργεί μια στάση ζωής πιο ισχυρή γιατί δεν ακολουθεί πιστά τις παραδόσεις αλλά τις προσαρμόζει στα καινούργια δεδομένα.
    Γιατί λοιπόν πολλοί κατηγορούν τη νέα γενιά ποτέ δεν το κατάλαβα. Ήμασταν μια παρέα πολυεθνική και συζητούσαμε για την καινούργια γενιά και κάποιος κατηγορούσε ότι χρησιμοποιούν πολύ το διαδίκτυο, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και άλλα παρεμφερή και πετάγεται ο γηραιότερος της παρέας πατέρας φίλου από την Αυστραλία και αναφωνεί why not it’s the future!

    Όσο για τη λέξη ΑΪΔΙΟ, ιδέα δεν είχα κι ας είμαι 56 χρονών

  60. spiral architect 🇰🇵 said

    …κι ας είμαι 56 χρονών
    Δεν τα λένε αυτά. 😉 😎

  61. Θεοδώρα said

    Ευχαριστούμε Αλέξη. Δεν γνώριζα τη λέξη αλλά με τα διαλυτικά κατάλαβα ότι κάτι άλλο σημαίνει. Όταν κάνω βόλτα σε εκείνη τη μεριά προτιμώ να απολαμβάνω τη θάλασσα…

  62. 47 εμένα θα μ’ ενδιέφερε αυτό

  63. sarant said

    47-62 Κι εμένα

    51 Και ο Γεωργακάς βέβαια, αλλά δεν ξέρω αν θεωρείται σύγχρονο λεξικό αφού το υλικό του μαζεύτηκε στη δεκ 1960. Πολύτιμο είναι, βέβαια, και μας δίνει με τα παραθέματα και την αίσθηση ότι η λέξη παλιότερα χρησιμοποιόταν κάπως περισσότερο.

  64. Λ said

    https://www.politeianet.gr/books/9789602192382-ensler-eve-niki-ekdoseis-aidoion-monologoi-195099

  65. 28,
    😀

    Το κελαηδούν τ´ αηδόνια:
    αοιδού αιδοίον αΐδιον!

  66. Το Foster στο ΑΣΠΡΟΦΟΣ είναι,
    ως γνωστόν,
    ελληνικής προέλευσης,
    από την κλητική του «φωστήρ»:

    Ω φώστερ!

  67. Meshuggah said

    57 Εκεί ακριβώς βρίσκεται και η στήλη με την επιγραφή, δίπλα από κάτι μπαρ.

  68. sarant said

    65-66 😉

  69. … σε ένα ωραίο σημείο της Πρέβεζας … μια παρέα νεαρών παιδιών …

    Τα λες και
    πρεβεζόνια.

  70. Alexis said

    #57: Μα είναι αυτό!

    #58: Ευχαριστώ Δημήτρη!

    #61: Να σου πω την αλήθεια, έχω πάει πολλές φορές στο σημείο αλλά δεν είχα κάνει ποτέ τον κόπο να διαβάσω την επιγραφή.

    #17: Κύριε Μπαρτζούδη, δεν «κατασκευάζουμε» κανέναν καθαρευουσιάνο, ούτε είπα εγώ ποτέ ότι ο Κυτίνος είναι καθαρευουσιάνος.
    Δημοτική γράφει ο άνθρωπος και αυτό που συζητάμε είναι η άποψη που εξέφρασε στο άρθρο του και τίποτα παραπάνω.
    Όπως είδες, οι περισσότεροι σαραντάκειοι αναγνώστες δεν γνώριζαν τη λέξη «αϊδιος» αν και είναι κάποιας …σεβαστής ηλικίας. 🙂

  71. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Αϊδιος ήταν στο βιβλίο των θρησκευτικών, μια από τις ιδιότητες του Θεού. Ενας, αίδιος,άχρονος( ο ων ο ην και ο ερχόμενος) άπειρος (απειρον και ακατάληπτον το θείον…κλπ)

  72. Pedis said

    # 62, 63 – Χαίρομαι, Δύτα και Νικοκύρη.

    Ιδού λοιπόν. Από την επιστολή του Τόμας τζέφερσον στον έφηβο ανηψιό του, Πίτερ Καρρ, 1785:

    For the present, I advise you to begin a course of antient history, reading every thing in the original and not in translations.

    First read Goldsmith’s history of Greece. This will give you a digested view of that field. Then take up antient history in the detail, reading the following books, in the following order: Herodotus, Thucydides, Xenophontis Hellenica, Xenophontis Anabasis, Arrian, Quintus Curtius, Diodorus Siculus, Justin. This shall form the first stage of your historical reading, and is all I need mention to you now.

    The next, will be of Roman history (Livy, Sullust, Caesar, Cicero’s epistles, Suetonius, Tacitus, Gibbo). From that, we will come down to modern history. In Greek and Latin poetry, you have read or will read at school, Virgil, Terence, Horace, Anacreon, Theocritus, Homer, Euripides, Sophocles. Read also Milton’s Paradise Lost, Shakspeare, Ossian, Pope’s and Swift’s works, in order to form your style in your own language. In morality, read Epictetus, Xenophontis Memorabilia, Plato’s Socratic dialogues, Cicero’s philosophies, Antoninus, and Seneca.

    In order to assure a certain progress in this reading, consider what hours you have free from the school and the exercises of the school. Give about two of them, every day, to exercise; for health must not be sacrificed to learning.

    […]

    Give the principal to History, the other two, which should be shorter, to Philosophy and Poetry. … The plan I have proposed for you is adapted to your present situation only. When that is changed, I shall propose a corresponding change of plan. I have ordered the following books to be sent to you from London, to the care of Mr. Madison. Herodotus, Thucydides, Xenophon’s Hellenics, Anabasis and Memorabilia, Cicero’s works, Baretti’s Spanish and English Dictionary, Martin’s Philosophical Grammar, and Martin’s Philosophia Britannica. I will send you the following from hence. Bezout’s Mathematics, De la Lande’s Astronomy, Muschenbrock’s Physics, Quintus Curtius, Justin, a Spanish Grammar, and some Spanish books. You will observe that Martin, Bezout, De la Lande, and Muschenbrock are not in the preceding plan. They are not to be opened till you go to the University. You are now, I expect, learning French. You must push this; because the books which will be put into your hands when you advance into Mathematics, Natural philosophy, Natural history, &c. will be mostly French, these sciences being better treated by the French than the English writers. Our future connection with Spain renders that the most necessary of the modern languages, after the French. When you become a public man, you may have occasion for it, and the circumstance of your possessing that language, may give you a preference over other candidates. I have nothing further to add for the present, but husband well your time, cherish your instructors, strive to make every body your friend; and be assured that nothing will be so pleasing, as your success

    The Letters of Thomas Jefferson to Peter Carr, (Paris, August 19, 1785)
    http://avalon.law.yale.edu/18th_century/let31.asp

    υπάρχουν κι άλλα ενδιαφέροντα σημεία, εκτ’ος απο την «πλατωνίζουσα» πρώτη παράγραφο όταν λ.χ. τον συμβουλεύει:

    A strong body makes the mind strong. As to the species of exercise, I advise the gun. While this gives a moderate exercise to the body, it gives boldness, enterprise, and independence to the mind. Games played with the ball, and others of that nature, are too violent for the body, and stamp no character on the mind. Let your gun therefore be the constant companion of your walks. Never think of taking a book with you. The object of walking is to relax the mind. You should therefore not permit yourself even to think while you walk; but divert your attention by the objects surrounding you. Walking is the best possible exercise. Habituate yourself to walk very far. The Europeans value themselves on having subdued the horse to the uses of man; but I doubt whether we have not lost more than we have gained, by the use of this animal. No one has occasioned so much, the degeneracy of the human body. An Indian goes on foot nearly as far in a day, for a long journey, as an enfeebled white does on his horse; and he will tire the best horses. There is no habit you will value so much as that of walking far without fatigue.

    Υπάρχει μια σειρά από επιστολές στον Πίτερ Καρρ (https://www.encyclopediavirginia.org/Carr_Peter_1770-1815) διαθέσιμες στο νέτι.

  73. «Τότε ΔΕΝ είχαν διανοηθεί ότι κάποτε θα έρθει η Δημοτική γλώσσα και τα Ελληνόπουλα δεν θα ήξεραν αρχαίες λέξεις !»

    Μα το να χρησιμοποιούν αρχαίες λέξεις σε σύγχρονες επιγραφές είναι το παράξενο, όχι το ανάποδο. Επειδή ακριβώς η επιγραφή δεν είναι γραμμένη σε φυσιολογική γλώσσα γι’ αυτό γίνεται θέμα συζήτησης. Όπως κάτι σημερινές επιγραφές έξω από εκκλησίες που προσπαθούν να μιμηθούν άλλες εποχές (εκτός αν τα γράφουν επίτηδες έτσι ακαταλαβίστικα).

  74. ΓΚ said

    Πριν 30-40 χρόνια, πιτσιρικάς, θυμάμαι μια σκηνή στην τηλεόραση. Ταινία ή σίριαλ, θα σας γελάσω.
    Ένας καθηγητής φώναζε στους μαθητές του: «Πώς θα βγείτε αύριο στην κοινωνία,αν δεν γνωρίζεταε το οφλισκάνω, ωφλίσκανον, οφλήσω, ώφλον, ώφληκα, ωφλήκειν!!!»
    Θα μπορούσε να προσθέσι και το «αϊδιος»…

  75. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    52 αν κάποια τοπικά αλάνια δεν έχουν ήδη εξαφανίσει τα διαλυτικά (ελάχιστη λευκή μπογιά χρειάζεται και το αναλλοίωτο θα γίνει μ….)
    μ…καλλιγραφία! 🙂

  76. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    35 Κι εγώ μικρός έκανα τέτοιες πλάκες
    π.χ.;

    >>-Ρε μαμάκες (!), στην Πρέβεζα έχουν μνημείο για το μ….
    Μ(ου)νημείο

  77. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Χάριν παιδϊάς, μην παρεξηγηθώ-πες πως ήμουν 12χρονο παιδίο-παϊδιο:

    >>Τοις του πολεμικού ναυτικού ανδράσι
    αν δράσει

    >> αϊδίου δόξης
    παϊδίου δόξης
    αιδίου λόξης
    παιδίου λόξης 🙂

  78. Τσούρης Βασίλειος said

    25. 23
    spiral architect

    : Εδώ, δεν χιονίζει, δεν βρέχει (ακόμα), ούτε μας ψεκάζουν, αλλά μας θάβουν σιγά-σιγά. 😦

    Μη φοβάσαι, ξέρουμε όλοι πώς είσαι σπόρος 😦

    Αλήθεια, η πατρότητα του γνωστού στίχου ανήκει στον Ντ.Χριστιανόπουλο; (άλλη στιγμή θα σάς πω γιατί ρωτάω.)

  79. Γιάννης Ιατρού said

    73: ΄Ετσι Γιάννη 🙂

  80. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    79 >> ΑΓΝΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΩΝ
    ΑΡΝΙΑ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ (θα το πείραζα) 🙂

  81. Γιάννης Ιατρού said

    80: Αυτό θα είναι η Ετία όλων των Κακόν 🙂

  82. BLOG_OTI_NANAI said

    Αν κάποιος έχει διαβάσει λειτουργικά, Πατερικά ή άλλα εκκλησιαστικά κείμενα, το αΐδιος είναι τόσο συχνό σαν να ακούς νήπιο να λέει μπαμπά, μαμά.

    28: Το ποίημα «Αιδοίον Αΐδιον» νομίζω ανήκει στη συλλογή «Από τη μέση και κάτω». Εκεί υπάρχει και το πολύ καλό ποίημα, «Ο όρχις μου» ( ή «Ωχ, ο όρχις μου«, δυστυχώς μου διαφεύγει ο ακριβής τίτλος).
    Νομίζω ξεκινάει κάπως έτσι:
    Ο πόνος αυτός,
    πώς με χυπάει στη μέση,
    νιώθω σαν να το κλώτσησε
    σε πέναλντι ο Μέσι
    .

  83. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    81.βάλε το σου, εστία!

  84. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    79 Εστία παντων των βλακΟν 🙂

  85. Λ said

    Surprise!
    By Francette Pacteau – Formations of Fantasy, The Impossible Referent: representations of the androgyne; p. 72, Κοινό Κτήμα, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=12517137

  86. sarant said

    72 Θελει μελέτη αυτό, μερσί.

  87. 72 Δεν έχει τον Αριστοτέλη στο morality…! Πού οι καιροί που τα Ηθικά Νικομάχεια ήταν το άλφα και ωμέγα.
    Παρόλα αυτά ο ανιψιός έγινε λέει a supporter of education 😉 https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_Carr_(Virginia_politician)

  88. ΣΠ said

    Στο βιογραφικό του κ. Κυτίνου υπάρχει ένα λάθος που δεν θα έπρεπε να κάνει κάποιος που έχει διδαχθεί αρχαία ελληνικά και καθαρεύουσα:
    «Νους υγιής εν σώματι υγιή«

  89. sarant said

    88 Ωχ!
    Αφού το ξέρουν όλοι ότι το σωστό είναι «…εν σώματι υγιές»!
    (Πλάκα κάνω)

  90. Eli Ven said

    Στον «Επιτάφιο» του Θουκυδίδη (κεφάλαιο 41, http://users.uoa.gr/~nektar/history/1antiquity/pericles_epitafios_logos.htm) θαρρώ ότι οι παλιοί τριτοδεσμίτες πρωτοήρθαμε σε επαφή με τη λέξη : πᾶσαν μὲν θάλασσαν καὶ γῆν ἐσβατὸν τῇ ἡμετέρᾳ τόλμῃ καταναγκάσαντες γενέσθαι, πανταχοῦ δὲ μνημεῖα κακῶν τε κἀγαθῶν ἀΐδια ξυγκατοικίσαντες.

  91. Γς said

    35:

    >Καλά, είναι προφανές ότι ο μαθητής έκανε πλάκα (ένας νεαρός Γς πρέπει να ήταν). Είναι δυνατόν να μη ξέρει ότι πρόκειται για μνημείο πεσόντων;

    36:
    >Κι εγώ μικρός έκανα τέτοιες πλάκες

    Εγώ στο στοιχείο μου!

    Να κάτι σχετικό με ένα παρελκόμενο του αϊδίου αιδοίου: Το Τάμπαξ!

    Μπαίναμε στην τάξη και το μάτι του Γς πέφτει σ ένα μπαμπάκι που κάποιος άλλαξε απ το τσακμάκι του.
    Εκείνος τους παλιούς αναπτήρες που στουμπώναμε μέσα ένα κυλινδρικό μπαμπάκι [3 cm μήκος και διαμέτρου βάσης 1 cm περίπου] ποτισμένο στην βενζίνη. Τούτο μάλιστα φαινόταν και σαν ματωμένο από την σκουριά του μεταλλικού αναπτήρα.

    Στματάει ο Γς και κάνει μια αΐδιο, ουπς, αηδιαστική γκριμάτσα στον καθηγητή που αιφνιδιάζεται και τα χάνει. Πλακώνει κι όλη η τάξη γύρω μας που κατάλαβαν την πλάκα που του έκανα απορώντας τάχα μου για το περίεργο τούτο πράγμα.
    Κι ο δυστυχής καθηγητής να τα έχει χαμένα. Αφου συνιστά ψυχραιμία [την χρειαζόταν] άρχισε να μας λέει ότι προφανώς κάποιος έχει πρόβλημα υγείας αλλά θα πρέπει να προσέχει που πετάει τα χρησιμοποιημένα τέτοια κλπ κλπ.

    -Μα είμαστε όλοι άντρες κύριε καθηγητά.
    Ο επαΐων Γς, Δεν είχε γίνει ακόμα το γυμνάσιο μικτό.

    Τι να απαντήσει ο καημένος. Είδε κι απόειδε για να μας ησυχάσει και το έληξε το θέμα σαν να ήξερε κάτι που δεν ήθελε να μας πει.

    Και αποφοιτούμε και ο πρωτοετής στο Πανεπιστήμιο Γς συναντά τον σοβαρό κύριο καθηγητή στο Σύνταγμα που πολύ ευχαριστήθηκε που τώρα πια ήμασταν … συνάδελφοι. Πήγαμε για καφέ, μου έδωσε συμβουλές και μου άνοιξε και την καρδιά του.
    Ότι ήταν αυστηρός μαζί μας γιατί έτσι ήθελαν οι Γάλλοι καθολικοί παπάδες του σχολείου, οι οποίοι α προπό πίνανε και το αίμα των καθηγητών.

    -Ασε που θέλανε να τους λέμε και το παραμικρό που συνέβαινε στις τάξεις

    -Δεν πιστεύω να είπατε στους φρερ κι εκείνο με το Τάμπαξ και να ψάχνονται ακόμα;

    Και του εξήγησα τις απορίες του. Συναδελφικά

  92. Pedis said

    # 87 – χαχά … ε μάλλον θα του ετοίμαζε άλλο κόρς σχετικό με την πολιτική φιλοσοφία.

    Ο Τζέφερσον ήταν αρχαιογνώστης και, λένε, γερός.

    Πάντως, δεν μπορείς να αρνηθείς ότι η αστική τάξη στο ανέβασμά της δεν διακινδύνευε να περιοριστεί να εκπαιδεύει την ελίτ της να διαλέγει μεταξύ ετοιμοπαράδοτων συνταγών για σαξέσφουλ μάρκετιν, εφφίσιεντ μάνατζμεντ, τεχνικές νιουρομάρκετιν κλπ.

    Με την ευκαιρία έχω μια απορία (με αφορμή κάτι που συνάντησα πρόσφατα και δεν το έχω ακόμη ερευνήσει … οπότε ρωτώ, μπορεί κάποιος να είναι σχετικός και να βοηθήσει).

    Το ρεύμα του νεοκλασικισμού στην αρχιτεκτονική ξεκινάει με τους πρώσσους ή είναι κι άλλοι με τους οποίους πρέπει να μοιραστούν τα πρωτεία;

    Λ.χ. δείτε το Virginia State Capitol (έτος έναρξης κατασκευής 1785, σε σχέδιο του Τ. Τζέφερσον)

  93. 92 Αυτά τα μάρκετιν και μάνατζμεντ όμως, δεν τα μαθαίνουν όσοι πραγματικά προορίζονται για την ηγεσία της αστικής τάξης, είναι για τα στελέχη. Ο Έκο που σ’ αρέσει έγραφε κάπου ότι όσοι διαφημίζουν το κινητό τους ως δείγμα υψηλού στάτους, στην πραγματικότητα διαφημίζουν ότι είναι στελέχη, αναγκασμένα να μπορούν να εντοπιστούν παντού από το αφεντικό τους, ενώ οι πραγματικά ισχυροί δεν έχουν ανάγκη το κινητό. Αυτά βέβαια προ δεκαετιών.

    Για το άλλο, ξέρεις, ο γούγλης και η βίκη είναι φίλοι μας 🙂 https://en.wikipedia.org/wiki/Neoclassical_architecture

  94. 92,
    Το αρχαιοελληνικό στυλ στην αρχιτεκτονική εμφανίστηκε σε πολλά μέρη.
    Ιδιαίτερα δημοφιλές σε δημόσια κτίρια στην Αμερική.
    Δεν προλαβαίνω για λεπτομέρειες, αλλά η Βίκη έχει μια καλή περίληψη.

  95. cronopiusa said

    φρουρά…

  96. Γιάννης Ιατρού said


    Ιλισσός, το χαμένο ποτάμι
    : Στην εκπομπή, 21/7/2017, μιλούν οι συγγραφείς Παναγιώτης Αβραμόπουλος, Ευάγγελος Κυτίνος και Κοσμάς Τσολάκος …

  97. Pedis said

    # 93 – μεγάλη συζήτηση … μα (και) χάρη στην ποιότητα των υψηλών στελεχών της μακροημερεύει η αστική τάξη (στέλεχος ήταν κατά κύριο λόγο ο Τζέφερσον, όχι ταικούν …)

    δεν το έχω διαβάσει αυτό του Εκο, αλλά όπως μου το περιγράφεις, φαντάζομαι ότι θέλει να ρίξει στα αυτιά στα τότε νεοεμφανιζόμενα αναλώσιμα στελέχη (μισοαμόρφωτα) λ.χ. στις πωλήσεις/διαφημίσεις/χρηματιστήριο.

    έχω λίγο διαφορετική υπόθεση εργασίας …

    ας πούμε, δεν θα ήταν ενδιαφέρον να συγκρίνει κανείς (δεν το έχω κάνει) το πρόγραμμα σπουδών (ύλη, απαιτήσεις, εξετάσεις και κυρίως οι μέθοδοι με τους οποίους εμφυτεύεται η αίσθηση της υπεροχής γιατί αυτός είναι ένας από τους κύριους σκοπούς) στα σχολεία της ελίτ στις αγγλοσαξωνικές χώρες σήμερα και πριν από εκατοπενήντα χρόνια;

    (θέματα ιδανικά για να φτιαχτεί η γνωστή κουρελού της βίκι δεν τα κοιτάω καν, με πιάνει το κεφάλι μου.)

  98. Πέπε said

    Έχω την άποψη, και την έχω ξαναεκφράσει κι εδώ, ότι το να μπαίνουν διαλυτικά στα κεφαλαία είναι λάθος.
    Το παράδειγμα του σημερινού κειμένου μού παρέχει μερικά επιχειρήματα:

    1. Η λέξη γράφεται ἀίδιος. Στο πολυτονικό τα διαλυτικά περιττεύουν, γιατί η ψιλή στο άλφα καθιστά σαφές ότι δεν έχουμε δίψηφο. Άρα είναι μια λέξη χωρίς διαλυτικά. Πώς στα κεφαλαία ξαφνικά φυτρώνουν διαλυτικά;

    2. Φυσικά το παραπάνω δεν ισχύει για το μονοτονικό, όμως σε λέξεις όπως γάιδαρος και πάλι δε βάζουμε διαλυτικά στα πεζά, ενώ, όλως ασυνεπώς, βάζουμε στα κεφαλαία.

    3. Θα μου πεις: είναι θέμα σαφήνειας, και αποφυγής συγχύσεων. Δεν είναι αυτός ο σκοπός της κεφαλαιογράμματης γραφής όμως. Όλο με κεφαλαία γράφουμε σε σύντομα κείμενα, μονολεκτικά (ένα όνομα οδού στην ταμπέλα) ή λίγων λέξεων (ένας τίτλος σε βιβλίο, ένα σύνθημα σε τοίχο). Ο σκοπός δεν είναι η εξαντλητικά λεπτομερής απόδοση του λόγου, αλλά η άμεση διαβίβαση ενός απλού μηνύματος.

    4. Θα μου ξαναπείς: μα να που τα παιδιά δεν κατάλαβαν. Ναι, αυτό φταίει. Αν έβλεπαν πιο καθαρά τα διαλυτικά θα καταλάβαιναν;

    5. Και γιατί δεν τα είδαν; Το μάτι δεν είναι συνηθισμένο να αναζητεί διακριτικά σημάδια στην κεφαλαιογράμματη γραφή, ούτε και οτιδήποτε που να είναι πιο ψηλά ή πιο χαμηλά από το όριο ύψους των γραμάτων που, στα ελληνικά, είναι το ίδιο για όλα τα κεφαλαία ανεξαιρέτως. Στη μικρογράμματη αντίθετα είναι συνηθισμένο να τρέχει όχι μόνο ευθύγραμμα αλλά και πάνω-κάτω, καθώς επίσης και να κοιτάει πιο αναλυτικά. Δεν είναι τυχαίο ότι παλιά ούτε την υπογεγραμμένη δεν έβαζαν κάτω από το κεφαλαίο, αλλά στο πλάι.

  99. Pedis said

    # 93 – να προσθέσω το εξής: την επίδραση της υπερεξειδικευμένης γνώσης, της θρυννατοποίησής της, δεν μπορεί να μην την νιώθει και η ελίτ στην απόδοσή στης; Δεν ζουν σε άλλον πλανήτη.Υπόκεινται στο γενικότερο φαινόμενο του εκφυλισμού (πρώτα και κύρια στην εκπαίδευση της ικανότητας για αφηρημένη σκέψη …).

  100. Pedis said

    Νικοκύρη, όταν ευκαιρήσεις, ελευθερωσε ένα σχόλιο.

  101. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    93 …δεν σου κάνουν δώρο ένα ρολόι, εσύ είσαι το δώρο, εσένα κάνουν δώρο στα γενέθλια του ρολογιού.

    (Κορτάσαρ, αυτά βέβαια προ δεκαετιών 🙂 )

  102. ΣΠ said

    98
    Δηλαδή λες ότι δεν πρέπει να βάζουμε διαλυτικά στα κεφαλαία ακόμα και σε λέξεις που, όταν είναι γραμμένες με πεζά, βάζουμε; Όπως γίνεται με τους τόνους;

  103. Πέπε said

    102:
    Ναι, αυτο λέω. Θυσιάζουμε λίγη σαφήνεια (ΠΑΙΔΑΚΙΑ ΣΤΑ ΚΑΡΒΟΥΝΑ), που την έχουμε έτσι κι αλλιώς θυσιασμένη (ΑΛΛΑ / ΝΟΜΟΣ / κλπ. τονικές ασάφειες) υπέρ της συνέπειας και της αμεσότητας.

  104. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    Μπράβο Αλέξη, άλλο ένα πολύ ωραίο άρθρο.
    Έχω την αίσθηση πως η ιστορία με τους πιτσιρικάδες του κ. Κυτίνου, είναι κατασκευασμένη από τον ίδιο (αίσθηση που ενισχύεται από την απουσία άλλων μαρτύρων) για να βρεί αφορμή να κάνει τον «έξυπνο» και για να βγάλει την μικροψυχία του για τους νέους.

    Όσοι βιώνουν την ζωή με πληρότητα αισθήσεων, μόνο καλά λόγια έχουν για τους νέους.

    40 – Η εκπαίδευση τη αμάθειας.☺

    41 – Σοφός ο εγγλέζος σοφός.☺

  105. Pedis said

    Δύτα: σχετικό (λίγο πολύ): από ομιλία του διάσημου μαθηματικού V.I. Arnold («The antiscientifical revolution and mathematics», 1998)

    Liz studied the history of art at Harvard. At a lesson of French language she was
    asked whether she had visited France (“Yes”), Paris (“Yes”), whether she had seen the
    Notre Dame de Paris cathedral (“Yes”) and whether she liked it (“No”). “Why?” – the
    question came. “It is so old” – Liz answered.

    Mathematics is now, as it was 2000 years ago, the first candidate to be eliminated.
    The computer revolution allows one to replace the educated slaves by the ignorant ones.
    The governments of all countries have started to eliminate the mathematical sciences
    from the high school education curriculum.

    The biology department of the University of Gottingen has asked that the mathematicians provide a course in number theory. The mathematicians, initially puzzled by
    this proposal, discovered that what the biologists wanted was to teach students the
    addition of fractions. Many of the Gοttingen University’s students prefer to add the nominators and the denominators of fractions separately, like the American students do :
    1/3+1/2=2/5.

    http://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=8&ved=0ahUKEwj3hu7rtYDaAhXG_qQKHVR_B9IQFghuMAc&url=http%3A%2F%2Fwww.math.ru.nl%2F~mueger%2Farnold.pdf&usg=AOvVaw1aVYRZa6-rT5VPklsQnE53

    (Η ομιλία έχει το επιπλέον ενδιαφέρον ότι δόθηκε στην ποντιφίκεια -pontifical, πώς τη λέμε στα ελληνικά;- ακαδημία του Βατικανού και έχει κάτι πολύ ωραία και καυστικά σχόλια για την εκκλησία και την ιστορία της συνεισφοράς της στον σκοταδισμό.)

  106. sarant said

    100 Απελευθερώθηκε

    103 Δεν συμφωνώ για τα διαλυτικά στα κεφαλαία αν και εχει κάποια βάση αυτό που λες.

  107. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    40/104 Πολύ βολική η αμάθεια της υπερεξειδίκευσης, «ηλίθιους σοφούς» δεν αποκαλούν τα προϊόντα της?
    Ποιά Χιροσίμα και ποιά Στελθ, εγώ τεχνικά προβλήματα λύνω (και γαμώ την ουδέτερη επιστήμη μου μέσα).

  108. ΣΠ said

    103, 106
    Εγώ πάντως θα προτιμούσα να βάζαμε ακόμα και τόνους στα κεφαλαία ακριβώς για μεγαλύτερη σαφήνεια.

  109. Πέπε said

    108
    Κατά τη γνώμη μου η σαφήνεια των κεφαλαίων είναι ούτως ή άλλως περιορισμένη.

    Έχεις δει εκτενές κείμενο γραμμένο όλο με κεφαλαία; (Το συνηθίζουν μερικοί στο ίντερνετ, όχι κατ’ ανάγκην για να δείξουν ότι φωνάζουν). Εγώ δεν μπορώ να παρακολουθήσω εύκολα το νόημα. Τα κεφαλαία χρησιμοποιούνται για σύντομα «κείμενα».

    Τώρα, αν το ότι συνηθίζεται να χρησιμοποιούνται για σύντομα κείμενα είναι αποτέλεσμα της περιορισμένης τους σαφήνειας ή, αντιστρόφως, επειδή τα βλέπουμε πάντα σε σύντομα κείμενα γι’ αυτό στα μεγαλύτερα δυσκολευόμαστε, δεν μπορώ να το πω. Πάντως, με δεδομένη τη σημερινή πραγματικότητα και τις συνήθειές της, από τα κεφαλαία δε γυρεύουμε απόλυτη σαφήνεια, και αυτό δεν αλλάζει είτε βάλουμε διαλυτικά είτε όχι.

  110. ΣΠ said

    109
    Ακριβώς επειδή χρησιμοποιούνται σε σύντομες φράσεις (τίτλους, επιγραφές κλπ.) θα έπρεπε να εξασφαλίζεται η σαφήνειά τους αφού δεν υπάρχουν συμφραζόμενα να βοηθήσουν.

  111. Πέπε said

    Αυτό φαίνεται λογικό, αλλά διαψεύδεται από την πράξη (τουλάχιστον έτσι νομίζω). Στο παράδειγμα της σημερινής ιστορίας, είναι σαφές ότι η παρανόηση δεν οφείλεται ούτε στα κεφαλαία ούτε στα διαλυτικά που -υποθετικά- μπορεί να μην είδε το παιδί αν και υπήρχαν, αλλά στη χρήση μιας άγνωστης λέξης που είναι φυσικό να είναι άγνωστη.

    Η μόνη στάνταρ περίπτωση που θα συμφωνήσω ότι δημιουργείται τονική ασάφεια είναι τα κύρια ονόματα, π.χ. ΟΔΟΣ ΤΡΑΛΛΕΩΝ (συνήθως το ακούμε Τραλλέων). Νοηματική ασάφεια όμως, δε νομίζω.

  112. ΓΚ said

    Η συζήτηση για τα κεφαλαία φαίνεται ενδιαφέρουσα.

    Υπάρχουν περιπτώσεις που γράφουμε με κεφαλαία ακριβώς για να μεταδώσουμε μια πληροφορία με όσο το δυνατό περισσότερη ακρίβεια. Όταν γράφουμε τη διεύθυνση μιας επιστολής, ας πούμε. Θα τη γράψουμε με τρόπο που… θα πέι το γράμμα στον προορισμό του.

    Επομένως, θα βάλουμε διαλυτικά στο ΧΑΪΔΑΡΙ, κι ας υπάρχει ο ταχ. κώδικας δίπλα. Επίσης στα ΧΑΝΙΑ καλό είναι να βάλουμε «προσδιορισμό». ΧΑΝΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ή ΧΑΝΙΑ ΠΗΛΙΟΥ.

    Κάτι ανάλογο θα έλεγα και για τις πινακίδες γενικά. Δεν μπορώ να πω αν είναι σωστό ή λάθος, λέω ότι είναι ένα θέμα για συζήτηση…

  113. Πέπε said

    …ναι, ξέχασα να συμπληρώσω:

    Η καθιερωμένη συνήθεια είναι να τα χρησιμοποιούμε -τα κεφαλαία- σε φρασούλες που, ίσα ίσα, δε χρειάζονται συμφραζόμενα, παρά είναι απλές και σαφείς από μόνες τους.

  114. Πέπε said

    112:
    Και γιατί να μην το γράψουμε με μικρά;

    (Υποτίθεται ότι τα μικρά και τα κεφαλαία ειδικά στους ταχυδρομικούς φακέλους ακολουθούν κωδικοποίηση, αλλά ποιος την ξέρει και ποιος την εφαρμόζει… Προσωπικά βάζω κεφαλαία μόνο στη χώρα.)

    Το 113 το έγραφα ταυτόχρονα με το 112 του ΓΚ. Αποτελεί συμπλήρωμα του 111, που απαντά στο 110 του ΣΠ)

  115. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    111 >> ΟΔΟΣ ΤΡΑΛΛΕΩΝ
    ΟΔΟΣ ΠΕΡΔΙΚΑ

  116. Πέπε said

    ΟΔΟΣ ΛΟΥΚΑ ΝΙΚΑ

  117. ΓΚ said

    Τα ΕΛΤΑ προτείνουν όνομα και διεύθυνση με μικρά και περιοχή χώρα κλπ με κεφαλαία. Υποθέτω ότι η λογική είναι ότι οι (συνήθως) δύο πρώτες γραμμές διαβάζονται από τον διανομέα, ενώ οι υπόλοιπες από τους υπαλλήλους που κάνουν τη διαλογή.

    Χμμμμ…. παραμένει ενδιαφέρον… 🙂

  118. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    ΟΔΟΣ ΠΟΥΛΙΟΥ

  119. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    107 – Παρασύρεσαι σε επίκνδυνα μονοπάτια.☺
    Το ωραίο, είναι πως αυτό το μοντέλο έχει σύντομη ημερομηνία λήξεως γιατί δεν εξυπηρετεί πλέον την οικονομική ελίτ, αλλά δεν φαίνεται να το αντιλαμβάνονται πολλοί, και τα «εργοστάσια» συνεχίζουν να παράγουν στο φούλ υπερεξειδικευμένους, όταν στην θέση του πτυχιούχου θα προσλαμβάνεται ρομπότ, θα πέφτουν απ’ τα σύννεφα.☺

  120. ΓΚ said

    http://www.elta.gr/Portals/0/pdf/TK_12.pdf

    Ακόμα περισσότερο, όταν δεν είσαι σίγουρος πώς γράφεται με μικρά η διεύθυνση, όπως στα παραδείγματα που αναφέρθηκαν, μάλλον θα τη γράψεις με κεφαλαία γαι να αποφύγεις το ρεζίλεμα, χεχε.

  121. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    120 Στο λινκ γράφει «…το ταχυδρομικό αντικείμενο δε μπορεί να διαχειριστεί και επιστρέφεται…» τί δε μπορεί να διαχειριστεί το αντικείμενο;

  122. Γιάννης Ιατρού said

    98: Πέπε
    1. Η λέξη γράφεται ἀίδιος. Στο πολυτονικό τα διαλυτικά περιττεύουν,….

    Κατανοητά αυτά που γράφεις, πάντως σε πάμπολλα πολυτονικά κείμενα, τουλάχιστον όπως μας μεταλαμπαδεύονται, τη λέξη την βρίσκω γραμμένη ἀΐδιον. Σε σχετικές αναφορές με λατινικό αλφάβητο, την γράφουν aïdion.

  123. Γς said

    120:

    Απ το λίκνο σου:

    653 02 ΚΑΒΑΛΑ

    653 02 [πάνω στ άλογο] ΚΑΒΑΛΑ

    ο Μωχάμεττ Αλη στην Καβάλα

  124. ΣΠ said

    Πάρτε αυτή την καταχώριση στον τηλεφωνικό κατάλογο. Πού τονίζεται το επώνυμο;

  125. Γιάννης Ιατρού said

    124: Στο Ή(τα) 🙂

  126. ΓΚ said

    @121
    Habarim yok. :-))))))))))))

  127. Νίκος Κ. said

    Είναι αλήθεια πως έχω γνωρίσει πολλους νέους που δεν ήξεραν καλά ελληνικά, δεν χειρίζονταν σωστά τη γλώσσα και δεν είχαν πλούσιο λεξιλόγιο. Πολλοί από αυτούς δεν ξέρουν ούτε από υπολογιστές.
    Μόνο που τώρα έχουν μεγαλώσει και κατηγορούν τους νέους.

  128. Helena said

    https://www.google.gr/search?q=μνημείο+αδελφών+εμμανουηλ&client=ms-android-huawei&prmd=imnv&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=0ahUKEwjlg7Ss7IDaAhUBpiwKHfugBaAQ_AUIESgB&biw=360&bih=524#imgrc=wFXrE4LRGPuwbM:

  129. Γ-Κ said

    @121 συνέχεια.

    Το θυμήθηκα! Σε συζήτηση με προϊστάμενο ταχυδρομικών διανομέων, μου είπε: «Αφού δεν σας βρήκε στο σπίτι ο διανομέας, ειδοποίησε το αντικείμενο». Δηλαδή… άφησε το γνωστό σημείωμα με την «ειδοποίηση».
    Φυσικά τον έκραξα, λέγοντάς του να μιιλάει «κανονικά» Ελληνικά για να μπορέσουμε να συνεννοηθούμε. Το αστείο είναι ότι και διάφοροι που βρίσκονταν τριγύρω επιβεβαίωναν ότι στέκει η έκφραση «ειδοποιώ το αντικείμενο».

    (Είναι οι περίφημες επαγγελματικές εκφράσεις που σκοτώνουν…)

  130. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

  131. Helena said

    ΕΙΣ ΑΪΔΙΟΝ ΜΝΗΜΗΝ
    ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΜΑΡΤΥΡΩΝ
    ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕ
    ΡΙΑΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ
    ΡΗΓΑ ΤΟΥ ΦΕΡΡΑΙΟΥ
    ΑΔΕΛΦΩΝ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ
    ΙΩΑΝΝΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ
    Ο ΔΗΜΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ

  132. Pedis said

    Εκσυγχρονίζουμε ακόμα και ένα μάθημα, όπως είναι τα μαθηματικά, που παλιά τα μαθαίναμε με απίστευτη αυστηρότητα. Τα πράγματα έχουν εξελιχθεί και ως προς το διδακτικό (σκέλος) και ως προ το περιεχόμενο.

    https://www.thepressproject.gr/article/125748/Allages-sta-biblia-tis-istorias-kai-ton-mathimatikon-proaniggeile-o-Gabroglou

    Καταλάβαμε.

    Αλλά, ποιος να τόλεγε ότι ο Γαβρογλου προωθεί τη διδασκαλία των μαθηματικών με μειωμένη αυστηρότητα … κρίμα.

  133. Pedis said

    Αλλά, ποιος να τόλεγε ότι θα βλέπαμε τον Γαβρογλου να προωθεί … (κατι πάει κι έρχεται, τώρα, με τη σύνταξη …)

  134. Πολύ ενδιαφέροντα τα θέματα των εισαγωγικών εξετάσεων του Χάρβαρντ του 1899.
    Πολλά με κατέπληξαν εκεί μέσα. Οι υποψήφιοι εξετάζονταν στα λατινικά, τα οποία προφανώς είχαν διδαχτεί. Γιατί χρειαζόταν να τους δίνουν στις υποδείξεις κάθε λέξη; Μαθητές που έδιναν τέτοιες εξετάσεις δεν θα ήξεραν π.χ. πως η Ελλάδα λέγεται Graecia λατινικά;
    Ακόμα πιο παράξενο μου φάνηκε πως συχνά τους ζητούσαν, όχι να εφαρμόσουν παρά να πουν τον κανόνα (για το πότε το cum συντάσσεται με υποτακτική, π.χ.).
    Οι ερωτήσεις αριθμητικής και άλγεβρας ήταν όλες σχολικές — να ξέρεις να κάνεις πράξεις. Καμία δεν απαιτούσε κάποια ευστροφία. Η κυβική ρίζα του 0,0093 με κούφανε. Δίδασκαν πραγματικά κάποιον αλγόριθμο που την έβγαζε ψηφίο-ψηφίο; Χρησιμοποιούσαν πίνακες λογαρίθμων; Περίμεναν να ξέρει ο υποψήφιος τη μέθοδο του Νεύτωνα; (Αν κρίνω από το όλο επίπεδο, μάλλον όχι…)
    Και τέλος, το πιο απίστευτο από όλα, οι ερωτήσεις γεωμετρίας ήταν ΟΛΕΣ θεωρίας: να αποδειχθούν διδαγμένα θεωρήματα! Τρία από αυτά αφορούσαν τη θεωρία των αναλογιών του Ευδόξιου, που είναι βαθυστόχαστη και αποτελούσε τεράστια ανακάλυψη για την εποχή της — αλλά επειδή βέβαια δεν περίμεναν από το μαθητή να την ξανανακαλύψει μόνος του, πρέπει να υποθέσουμε ότι τη θεωρούσαν διδαγμένη και απλώς ζητούσαν από τον υποψήφιο να την επαναλάβει.
    Ας προσθέσουμε και κάτι άλλο, για όσους δεν ξέρουν τα αμερικάνικα πράγματα. Εισαγωγικές εξετάσεις σήμερα δεν υπάρχουν, ούτε στο Χάρβαρντ ούτε, νομίζω, πουθενά. Υπάρχουν βέβαια οι εξετάσεις του College Entrance Examination Board, που είναι ιδιωτικός φορέας, οι οποίες χρησιμεύουν κυρίως όταν ο υποψήφιος προέρχεται από Λύκειο άγνωστου επιπέδου (είναι π.χ. ξένος) και είναι ένας μόνο συνεκτιμώμενος παράγοντας εισαγωγής. Λαμβάνονται σοβαρότατα υπόψη τα συστατικά γράμματα του υποψηφίου, οι κοινωνικές του δραστηριότητες, οι αθλητικές ή καλλιτεχνικές του ικανότητες, οι οικογενειακοί του δεσμοί με το εκάστοτε πανεπιστήμιο και άλλα. Και οι κακές γλώσσσες (Καράμπελας) λένε ότι οι εισαγωγικές εξετάσεις καταργήθηκαν όταν, στη δεκαετία του 1920, έγινε σαφές ότι αν βασίζονταν μόνο σ´αυτές, το Χάρβαρντ π.χ. θα είχε κατά πλειοψηφία Εβραίους φοιτητές!

  135. Pedis said

    # 134 – είναι του 1869 (φαίνεται κάτω αριστερά στις σελίδες).

    Για να κρίνουμε πρέπει να έχουμε διαθέσιμα τα εγχειρίδια που χρησιμοποιούσαν για την προετοιμασία τους. Φαντάζομαι ότι δεν θα είχαν Παττάκη και τα ρέστα να τους κάνει λιανά-ψιλά.

    Όσον αφορά τη γεωμετρια, έχω την εντύπωση ότι ακόμη εκείνη την εποχή την διδάσκονταν ακόμη συμβουλευόμενοι το έργο του Ευκλείδη, δηλ. η παρουσίαση δεν είχε ακόμη απλοποιηθεί στο κλασσικου τύπου εγχειρίδιο Ευκλείδιας γεωμετρίας με ασκήσεις κλπ με κάποια βέρσιον του οποίου ήρθαμε σε επαφή οι παλαιότεροι ενώ πλέον δεν εχουν ιδέα οι νεώτεροι.

    (έπειτα δεν έδιναν εισαγωγικές στην εκόλ πολιτεκνίκ για να βγουν οι μεταλλειολόγοι σεφ σαν τον Πουανκαρέ την ίδια εποχή, στο Χάρβαρντ για άλλου τύπου σπουδές προορίζονταν τα παιδιά …

    αλήθεια, για βάλε με το νου σου, μέχρι τα τέλη του ’50 στο ελληνικό γυμνάσιο ίσα που φτάνανε οι μαθητές να μάθουν να παίζουν με τη συνάρτηση …).

    Η εντύπωσή μου, τέλος, είναι ότι εξετάζονταν σε επιμέλεια και πειθαρχία στη μελέτη, ικανότητα απομνημόνευσης, οργάνωσης βασικών γνώσεων, στο να βάζουν τον κώλο κάτω και να μην παραιτηθούν μπροστά στην απαίτηση να ασχοληθούν με τα αρχαία ελληνικά (υποθέτω χωρίς να έχουν πρόσβαση σε εξαντλητικά εγχειρίδια, βοηθήματα και φροντιστήρια) όλα εκείνα δηλαδή τα προσόντα που θα τους έδιναν τον αέρα της διανοητικής υπεροχής.

  136. Pedis said

    Ερώτηση: οι μαθητές που προορίζονται για τις φιλολογικές σχολές κάνουν εξάσκηση στη μετάφραση κειμένου/χωρίου από τα νέα ελληνικά στα αρχαία;

  137. # 134

    Απορώ πως ακόμα δεν βγήκε ο Λάμπρος να πει πως αυτή η ύλη τους εκπαίδευε στο να βγάζουν χρήματα… (χίλιες φατσιούλες)

  138. leonicos said

    ομολογώ ευθαρσώς ότι δεν το γνώριζα

    ελπίζω να υπερβάλλει ο συμπαθής Αλέξης

  139. leonicos said

    Επίσης ο κ. Κὐτινος δενμας εξηγεί πώς ο μαθητής δενήξερε το αϊδιος αλλά ήξερε το αιδοίον, επίσης αρχαία λέξη.

    Άρα η ιστορία είναι φτιαχτή κι εδώ δεν ισχύει το si non e vero e ben trovato

  140. leonicos said

    Αν το είχε αναγείρει ο Γς…. μπορεί να ήταν κια για το αιδοίο. Αλλά ο Γς δεν ήταν της δικτατορίας

  141. sarant said

    136 Οχι, αντίστροφη μετάφραση δεν κάνουν.

  142. Corto said

    Συγχαρητήρια στον Αλέξη για την πρώτη γλωσσική ιστορία. Περιμένουμε τις άλλες δύο!

    Πέραν των γλωσσικών, διαβάζοντας κανείς ολόκληρο το άρθρο του κ. Κυτίνου, διαπιστώνει ότι θίγει πολύ σημαντικά ζητήματα, με άξονα τους διαφορετικούς τρόπους πρόσληψης των μνημείων και των στοιχείων εξωραϊσμού του αστικού χώρου.
    Αναμφίβολα σήμερα υπάρχει κοινωνικό αίτημα ανάκτησης ενός αισθητικού επιπέδου στις ελληνικές πόλεις. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα πρόκειται για αίτημα πιο επιτακτικό και από την ανάγκη επαύξησης/ εκσυγχρονισμού των λειτουργικών υποδομών.

    Δυστυχώς μετά την επέμβαση στην Πλάκα (η οποία όμως είχε κυρίως χαρακτήρα διατήρησης/ προστασίας της φυσιογνωμίας) και με την εξαίρεση των πολεοδομικών παρεμβάσεων της ΕΑΧΑ, ελάχιστα εκτενή προγράμματα έχουν πραγματοποιηθεί στην χώρα μας προς αυτήν την κατεύθυνση τις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Εξάλλου παρατηρείται πολύ εύκολα ότι τα περισσότερα προγράμματα ανάπλασης περιορίζονται κυρίως στην οριζοντιογραφία και σπανίως παρεμβαίνουν στις προσόψεις των κτιρίων, η δε εγκατάσταση στοιχείων καλλωπισμού είναι σπανιότατη.

    Από αυτήν την άποψη, έστω και ένα άγαλμα μιας γοργόνας σε ένα λιμάνι είναι πολύτιμο.

  143. Pedis said

    # 141 – Ε, το 1869 από τα αμερικανάκια τους τη ζήτησαν για μια φράση, έστω και καθοδηγώντας τους.

  144. Pedis said

    μπορεί να ενδιαφέρουν τα θέματα εξετάσεων (και το κλίμα που δημιουργείται) στο κινέζικο σύστημα εισαγωγικών εξετάσεων.

    gaokao!

    http://www.thatsmags.com/shanghai/post/19325/30-absolutely-insane-questions-from-china-s-gaokao-exam

  145. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    137 -Gee, γνωρίζεις κάποιον δισεκατομμυριούχο που να τελείωσε το Χάρβαρντ; Αυτό το αφήνουν για τους έξυπνους νομπελίστες υπαλλήλους τους, οι ίδιοι αν χρειαστεί, κάνουν ένα «τηλεφώνημα» και τους στέλνουν όποιο πτυχίο επιθυμούν στο σπίτι ενώ με δύο «τηλεφωνήματα» τον ανακηρύσσουν επίτιμο διδάκτορα.

    Σ’ αυτόν τον κόσμο για την επιτυχία δεν χρειάζεται κόπος αλλά τρόπος, εσύ σαν μεγάλος Πσαράς πρέπει να το γνωρίζεις αυτό.☺

  146. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    Ἔχασα χθὲς κείμενο γιὰ τὸ αἰδοῖο; Ὅπως ἔχω ξαναπεῖ τὸ ἐν λόγῳ ὄργανο ὑπῆρξε ἀφορμὴ νὰ γνωρίσω τὸ Νικοκύρη περὶ τὸ 2000, ἂν θυμᾶμαι καλά. Συμπληρωματικὰ θὰ πῶ ὅτι ἐξέταζα τὴν κόρη μου (β’γυμνασίου) στὴ βιολογία καὶ τὸ μάθημα γιὰ τὴ γονιμοποίηση εἶχε πλήρη περιγραφὴ τῶν γεννητικῶν ὀργάνων καὶ τοῦ τρόπου χρήσης τους π.χ (τὸ διεισδυτικὸ ὄργανο ποὺ εἶναι τὸ πέος κοκ) ἁπὸ περιέργεια τὴ ρώτησα ἂν κατὰ τὴ διάρκεια τῆς παραδόσεως γελᾶνε στὴ τάξη κι ἡ ἀπάντηση ποὺ ἔλαβα ἦταν «μόνο τ’ἀγόρια ποὺ εἶναι ἀνώριμα»

  147. Λητώ said

    Το αιδοίο έχει μπει και στη δημοτική, αλλά μόνο για το γυναικείο όργανο, σε αντίθεση με τα αρχαία που σημαίνει και ανδρικό και γυναικείο (νομίζω ότι και στην καθαρεύουσα σημαίνει και τα δύο – αν κάνω λάθος, διορθώστε με).
    Ποτέ δεν κατάλαβα γιατί στα κεφαλαία, ενώ (πολύ ορθώς) μπαίνουν διαλυτικά, δεν μπαίνουν και οι τόνοι (όπως πχ γαλλικά, ισπανικά). Υπάρχουν λέξεις που με αλλαγή τόνου αλλάζει η σημασία τους, πχ μαλακία – μαλάκια κλπ, αλλά και επώνυμα είτε σπάνια είτε που προέρχονται από επαγγέλματα ή ιδιότητες, πχ κανατάς (ο κατασκευάζων ή πωλών ή και τα δύο κανάτια) – κανάτας (ο χρησιμοποιών κανάτια), μαχαιράς (ο κατασκευάζων ή πωλών ή και τα δύο μαχαίρια) – μαχαίρας (ο μαχαιροβγάλτης), χουλιαράς (ο κατασκευάζων ή πωλών ή και τα δύο ξύλινες κουτάλες) – χουλιάρας (ο ανακατωσούρας), κλπ.

  148. sarant said

    146 Εξαιρετική απάντηση

    147 Να πούμε και το θεατρικό έργο Αιδοίων μονόλογοι (vagin στο πρωτότυπο)

  149. Πέπε said

    @146:
    Πράγματι είναι. Από γεννησιμιού τους. Η φύση, για δικούς της λόγους που δεν μπορώ να κατανοήσω, προέβλεψε να ωριμάζουν αρκετά αργότερα από τα κορίτσια. Είναι χαρακτηριστικό ότι, από τα πρώτα ερωτικά σκιρτήματα της εφηβείας μέχρι και τουλάχιστον τη μέση ηλικία, τα περισσότερα κορίτσια/γυναίκες προτιμούν μεγαλύτερα αγόρια/άντρες και τα αγόρια μικρότερα κορίτσια.

    Απορώ πώς δεν έχει θεσμοθετηθεί να πηγαίνουν σχολείο ένα-δυο χρόνια αργότερα από τα κορίτσια.

    @139:
    Λεώνικε, και το «και» είναι αρχαία λέξη αλλά το ξέρουν όλοι. Επειδή το λένε όλοι. Το «αιδοίο» το ξέρουν αρκετοί, επειδή το λένε αρκετοί. Τον «αΐδιο» τον ξέρουν λίγοι και τον λένε ακόμη λιγότεροι!

    «Αρχαία λέξη» δε σημαίνει τίποτε. Υπάρχουν οι μόνο αρχαίες λέξεις, και οι αρχαίες και σημερινές λέξεις (και όλες οι σχετικές αποχρώσεις). Δεν αποσύρονται οι λέξεις μετά από ένα σταθερό όριο αρχαιότητας!

  150. Γιάννης Ιατρού said

    147: Λητώ
    ..ο κατασκευάζων ή πωλών ή και τα δύο κανάτια..

    με όλο το θάρρος,
    «..ο κατασκευάζων ή πωλών κανάτια ή και τα δύο,..» κλπ.
    (για να καταλαβαινόμαστε 🙂 )

  151. Γιάννης Ιατρού said

    149β: Για το θέμα, υπενθυμίζω, κυρίως για τους όψιμους αναγνώστας, τα αναγραφόμενα από τον κο Καραποτόσογλου στη σελ. 388ff στο «Ετυμολογικά, 5° τεύχος του Lexikon zur byzantinischen Grazität» 🙂

  152. Triant said

    146: Υπάρχει και το άλλο:
    Τα αγόρια μεγαλώνουν μέχρι τα 7. Μετά, απλώς ψηλώνουν 🙂

  153. Πέπε said

    @147 (Λητώ):
    Αν και κατανοώ το πνεύμα της δεύτερης παραγράφου, και βασικά συμφωνώ, ωστόσο δε νομίζω ότι τα παραδείγματα σημαίνουν αυτό. Κανατάς, όντως, είναι αυτός που φτιάχνει ή πουλάει κανάτια (ή και τα δύο), αλλά κανάτας δεν είναι τίποτε: τέτοιο επώνυμο μπορεί να προέρχεται μόνο από παρατσούκλι, που ίσως δήλωνε ότι αυτός που του το βγάλανε έμοιαζε με κανάτα (κοντοχοντροφαρδόκωλος) ή έπινε πολύ ή τέλος πάντων είχε κάποια αξιοκουτσομπόλευτη ιδιότητα. Ούτε είναι, ούτε θα μπορούσε να είναι κοινό προσηγορικό ουσιαστικό. Ανάλογα και ο μαχαίρας και ο χουλιάρας.

    Πέραν αυτού, είναι γεγονός ότι χωρίς τόνους δεν μπορείς να ξέρεις ανο άλλος ονομάζεται Χουλιαράς ή Χουλιάρας. Κι εγώ είχα προγόνους που άλλοι λέγονταν Πρωτοπαπά(ς) και άλλοι Πρωτόπαπα(ς), αλλά τους περισσότερους τους φώναζαν αδιακρίτως και με τα δύο, και φαίνεται ότι κάποια εποχή δε γινόταν ούτε στην επίσημη γραφειοκρατία διάκριση μεταξύ των δύο.

    Δε φταιν όμως τα κεφαλαία. Τα ονόματα είναι υπεράνω ετυμολογίας. Κι έναν άλλο γνωστό μου είναι αδύνατον να θυμηθώ αν τον λένε Λαγουμτζή ή Λαγουμιτζή, γιατί δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος να είναι το ένα πιο σωστό από το άλλο. Βέβαια όταν το βλέπω γραμμένο ξέρω να το διαβάσω σωστά, αλλά αυτό δεν αρκεί για να λύσει το εγγενές πρόβλημα.

  154. Χαχα… πρωταγωνιστεί η πατρίδα μου Πρέβεζα και φίλοι μου.
    Του Βαγγέλη, τόσο φιλότιμου και ακούραστου γραφιά, τι του ‘μελλε να ακούσει… 🙂

  155. Λητώ said

    150.
    Όντως, «ατυχής» διατύπωση (και μένα κάπου δεν μου «κόλλαγε», αλλά βιαζόμουν – ΔΕΝ μπορεί να αποτελέσει δικαιολογία).

    153.
    Σχετικά με τα μαχαιράς – μαχαίρας και χουλιαράς – χουλιάρας, βλ και Ηλίας Πετρόπουλος: «ἡ Ἐθνικὴ Φασουλάδα καί ἡ ὀμελέτα», «Νεφέλη», έκδοση 1993, σελ. 23.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: