Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ποντιακά

Posted by sarant στο 4 Ιουνίου, 2018


Tο σημερινό άρθρο δημοσιεύτηκε χτες, πρώτη Κυριακή του μήνα, στο ένθετο Ενθέματα της κυριακάτικης Αυγής στην ταχτική μηνιαία στήλη μου «Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία».

Για ένα τέτοιο θέμα θα μπορούσα φυσικά να γράψω πολύ περισσότερα από τις το πολύ 800 λέξεις που είναι το όριο για την εφημερίδα. Ωστόσο, τώρα που ξαναβλέπω το κείμενό μου διστάζω να κάνω προσθήκες εδώ κι εκεί διότι θα χάσει την ισορροπία του. Οπότε, θα τις κάνετε εσείς στα σχόλια.

Μόνο να πω ότι για την ποντιακή διάλεκτο θα χρειαζόταν άρθρο -που δεν ξέρω αν είμαι εγώ ο αρμοδιότερος να το γράψω. Ασφαλώς θα βάλουμε κάτι ακόμα στο μέλλον. Και να εκφράσω τη διαφωνία μου (δεν χώρεσε η σχετική αναφορά στο άρθρο) στην υποκριτική ή άστοχη αντίθεση στον χρησιμότατο όρο «Ρωσοπόντιοι» για τους Πόντιους που ήρθαν από την πρώην ΕΣΣΔ από το 1990 και μετά.

Δυο γεγονότα που συνέπεσαν μέσα στον μήνα που μας πέρασε ήταν η πρωτοφανής επίθεση του ακροδεξιού εσμού στον δήμαρχο Θεσσαλονίκης Γιάννη Μπουτάρη στις εκδηλώσεις μνήμης της ποντιακής γενοκτονίας και, δυο μέρες αργότερα, ο θάνατος του κοσμαγάπητου κωμικού Χάρρυ Κλυνν –κι έτσι σήμερα θα λεξιλογήσουμε για τους Πόντιους και τα ποντιακά.

Οι Πόντιοι κατάγονται από τον Πόντο, όπως ονομάζεται η νότια ακτή του Εύξεινου Πόντου, που λέγεται αλλιώς και Μαύρη Θάλασσα. Στην αρχή βρίσκεται το ουσιαστικό πόντος, πανάρχαια ομηρική λέξη που σημαίνει και σήμαινε τη θάλασσα, αν και δεν είναι πολύ εύκολο να δούμε στα αρχαία κείμενα πώς ακριβώς διακρίνεται ο πόντος από την άλλη αρχαία λέξη για την ανοιχτή θάλασσα, το πέλαγος. Φαίνεται πως η αρχική σημασία ήταν το θαλάσσιο πέρασμα (πρβλ. Ελλήσποντος), όμως για έναν ναυτικό λαό όπως ήταν οι Έλληνες ακόμα και οι ανοιχτές θάλασσες είναι περάσματα από τη μια στεριά  στην άλλη.

Στα αρχαία κείμενα βρίσκουμε πολλές σύνθετες λέξεις με τον πόντο, όπως ποντοβαφής, ποντομέδων, ποντοπλάνητος, ποντοκράτωρ, από τις οποίες έχει επιβιώσει στη νέα ελληνική ο ποντοπόρος, όπως λέμε τα πλοία που διαπλέουν την ανοιχτή θάλασσα και κάνουν υπερπόντια ταξίδια. Ας αναφέρουμε και το ρήμα ποντίζω, βυθίζω κάτι στη θάλασσα.

Οι αρχαίοι ονόμαζαν «Πόντο» και συγκεκριμένες θάλασσες –για παράδειγμα, στην Ιλιάδα βρίσκουμε τον Ικάριο πόντο- αλλά κατεξοχήν Πόντος ήταν η μεγάλη θάλασσα πέρα από τον Βόσπορο, ο Εύξεινος Πόντος, που όπως όλοι μάθαμε στο σχολείο ονομάστηκε έτσι από ευφημισμό αντί για το «άξενος» αφού αμέτρητοι ναυτικοί είχαν βρει το θάνατο στις φουρτούνες του. Αυτό που μάθαμε δεν είναι όλη η αλήθεια· φαίνεται ότι το «Άξεινος/άξενος» είναι παρετυμολογική προσαρμογή, στα ελληνικά, του περσικού axsaina = σκοτεινός, και η ίδια εικόνα διατηρήθηκε στο ελληνιστικό «Μέλας κόλπος», στη Μαύρη Θάλασσα και στα μεταγενέστερα Καρά ντενίζ των Τούρκων και Τσέρνο μόρε των σλαβικών γλωσσών.

Με απρόσμενο τρόπο, ο Πόντος πλούτισε την ελληνική γλώσσα με δυο ακόμα λέξεις· στα αρχαία, ποντικός μυς ονομαζόταν το τρωκτικό που ερχόταν από τον Εύξεινο Πόντο με τα πλοία που μεταφέρανε σιτηρά και άλλα τρόφιμα. Όταν το ουσιαστικό εξέπεσε, το επίθετο ουσιαστικοποιήθηκε κι έτσι αποκτήσαμε τον ποντικό και το ποντίκι. Να σημειωθεί ότι στα αρχαία Ποντικός ονομαζόταν και ο άνθρωπος ο καταγόμενος από τον Πόντο, π.χ. ο Ηρακλείδης ο Ποντικός.

Η δεύτερη λέξη προέκυψε με παρόμοια διαδικασία αλλά χρειάστηκε και αντιδανεισμός. Ποντικόν κάρυον λεγόταν το φουντούκι. Ο όρος σιγά-σιγά ουσιαστικοποιήθηκε· σε αρκετές πηγές απαντά σκέτο ποντικόν και έτσι το δανείστηκαν οι Άραβες ως bunduq, απ’ όπου πέρασε στα τουρκικά ως fιndιk, και από εκεί το δανειστήκαμε ως φουντούκι.

Αν και μάλλον είναι προφανές, να πούμε ότι η ομόηχη λέξη πόντος (το εκατοστόμετρο) είναι δάνειο από τα βενετικά, ανάγεται στο λατινικό punctus και καμιά ετυμολογική σχέση δεν έχει με τον Πόντο. Αρχικά η λέξη σήμαινε την απόσταση ανάμεσα σε δυο διαδοχικές ραφές της βελόνας και ύστερα πήρε τις πολλές άλλες σημασίες που έχει.

Ανάμεσα στις διάφορες γλωσσικές ποικιλίες της νεοελληνικής, η ποντιακή χαρακτηρίζεται «διάλεκτος» (όπως και τα τσακώνικα, τα κατωϊταλικά και τα καππαδοκικά· ορισμένοι χαρακτηρίζουν έτσι και την κυπριακή όπως και την κρητική). Ολοφάνερα ξεχωρίζει από την κοινή νεοελληνική και τα άλλα τοπικά νεοελληνικά ιδιώματα στην ακουστική εντύπωση και στην κατανόηση· παρουσιάζει πολλούς αρχαϊσμούς αλλά και άφθονους τουρκισμούς. Για να αναφέρω μία μόνο ιδιομορφία της, η ποντιακή είναι η μοναδική νεοελληνική γλωσσική ποικιλία που δεν χρησιμοποιεί το αρνητικό μόριο δεν αλλά το κι, που προέρχεται από το αρχαίο ουκ, ουκί.

Μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1922-24 η ποντιακή έχασε τη γεωγραφική της έννοια, αν και υπάρχουν συμπαγείς προσφυγικοί πληθυσμοί Ποντίων ιδίως στη Μακεδονία και τη Θράκη. Η διάλεκτος πάντως χρησιμοποιείται και από νεότερους, μάλιστα έχει αναγνωριστεί και σαν γλώσσα της Βικιπαίδειας. Στην Τουρκία υπάρχουν ακόμη μουσουλμάνοι Πόντιοι που μιλούν μια ποντιακή ποικιλία (τα οφίτικα) με αναπόφευκτη την επίδραση της τουρκικής. Ενδιαφέρον είναι επίσης ότι η ποντιακή γράφτηκε ίσως για πρώτη φορά σε τέτοια κλίμακα στη δεκαετία του 1930 από τους Έλληνες της ΕΣΣΔ. Ωστόσο, ύστερα από έντονη αντιπαράθεση και πολλές συζητήσεις, οι περισσότεροι διανοούμενοι, αν και είχαν μητρική την ποντιακή, προτίμησαν να εκφράζονται στην κοινή δημοτική, για να υπάρχει επικοινωνία με την Ελλάδα.

Στη δεκαετία του ‘80 άρχισαν να διαδίδονται τα ποντιακά ανέκδοτα, που αν τα πάρουμε τοις μετρητοίς αδικούν τους Πόντιους συμπατριώτες μας, που ασφαλώς δεν έχουν περισσότερους ή λιγότερους αφελείς απ’ ό,τι ο γενικός πληθυσμός. Σε αυτό έχουν δίκιο να διαμαρτύρονται οι Πόντιοι, αλλά δεν συμφωνώ με την υπερβολική ευθιξία που δείχνουν κάποιοι επικεφαλής ποντιακών συλλόγων κάθε φορά που κάποιος εκφράζει μια διαφορετική επιστημονική άποψη π.χ. ως προς το αν συνέβη γενοκτονία στον Πόντο (θυμόμαστε και τις ασχήμιες κατά του Νίκου Φίλη). Το ποντιακό κίνημα καλά θα έκανε να ξεφορτωθεί ποντιοπατέρες και ποντιοκάπηλους, γιατί δεν υπάρχει χειρότερο και πιο κακόγουστο ανέκδοτο από τον Κασιδιάρη που παρελαύνει με τα λάβαρα της μίας ή της άλλης ποντιακής ομοσπονδίας.

Advertisements

186 Σχόλια to “Ποντιακά”

  1. Soumela said

    Καλημέρα από τον πόντο των Βρυξελλών.

  2. Γς said

    Καλημέρα

    Τσόρνε μάρε, η Μαύρη Θάλασσα στα ρώσικα

    Και Οτσι τσόρνιε τα Μαύρα μάτια

  3. Γιάννης Ιατρού said

    Κι από μένα την καλημέρα μου

    Για τον Πόντιο Πιλάτο δεν διάβασα κάτι 🙂

  4. leonicos said

    Ήμουν όντως κοντά αλλά διάβαζα το χθεσινό που απουσίαζα

  5. Νέο Kid said

    0. «..ορισμένοι χαρακτηρίζουν έτσι και την κυπριακή όπως και την κρητική»
    Δεν το καταλαβαίνω Νικοκύρη. Δηλαδή δεν είναι διάλεκτοι η κυπριακή και η κρητική;

  6. Νέο Kid said

    5. Δηλαδή διάλεκτοι της κοινής. Της περίφημης ανα τας Ευρώπας Κόινε…

  7. leonicos said

    Μια απορία γραμματικής φύσεως από χθες

    Ο λεγόμενος Ιστοριοδέπτης καταφέρεται εναντίον ενός αξιωματικού που είπε 28 απόπλους. Πώς θα ήθελε να το πει ελληνιστί;

    Ως γνωστόν σε όσους μιλάνε ελληνικά, τα συνημμένα δισύλλαβα της β’ κλίσης (Ο+Ο>ΟΥ) είναι πνους, χνους, θρους, χρους, ρους, πλους, νους. Ο Παύλος λέει του νοός αλλά του το συγχωρούμε για ευνόητους λόγους, και δε είμαι καθόλου σίγουρος ότι ήταν ‘σωστό’ έστω και στην ελληνιστική κοινή. Ίσως. Δεν είμαι τόσο πολιός όσο ο Γς.

    Αυτά για να θυμόμαστε και κάτι

  8. leonicos said

    Εμένα τα ποντιακά τραγούδια με γοητεύουν και μπορώ ν’ ακούω ώρες

  9. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστω πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    5 Ο Κοντοσόπουλος στο «Διάλεκτοι και ιδιώματα της νέας ελληνικής» θεωρεί ότι «καταχρηστικά μπορούμε να ονομαζουμε διαλέκτους την κυπριακή και την κρητική μορφή της νεοελληνικής. Για ολες τις άλλες τοπικές μορφές της γλώσσας μας θα ταίριαζε επιστημονικά ο χαρακτηρισμός τους με τον όρο ιδίωμα».

    Βέβαια αλλοι γλωσσολόγοι δεν δέχονται καμιά διάκριση και όλα τα ονομαζουν γλωσσικές ποικιλίες.

  10. leonicos said

    Και δεν είμαι ο μονος, ούτε μειοψηφώ.

  11. Νέο Kid said

    9. Ποια είναι η επιστημονική διαφορά μεταξύ διαλέκτου και ιδιώματος; Είχα την εντύπωση ότι είναι ένα και το αυτό.

  12. Γιάννης Ιατρού said

    … στην Ιλιάδα βρίσκουμε τον Ικάριο πόντο..

    Έχουμε και τον «κρασάτο» πόντο (ενδεικτικά μόνο):

    (Iλ, Ψ, 316)
    μήτι τοι δρυτόμος μέγ᾽ ἀμείνων ἠὲ βίηφι:
    μήτι δ᾽ αὖτε κυβερνήτης ἐνὶ οἴνοπι πόντῳ
    νῆα θοὴν ἰθύνει ἐρεχθομένην ἀνέμοισι:
    μήτι δ᾽ ἡνίοχος περιγίγνεται ἡνιόχοιο)

    (Oδ, E, 132)
    τὸν μὲν ἐγὼν ἐσάωσα περὶ τρόπιος βεβαῶτα
    οἶον, ἐπεί οἱ νῆα θοὴν ἀργῆτι κεραυνῷ
    Ζεὺς ἐλάσας ἐκέασσε μέσῳ ἐνὶ οἴνοπι πόντῳ.

    Για το οἶνοψ , οπος, ὁ, (ὄψ)
    Οι αρχαίοι Έλληνες μάλλον δεν ονόμαζαν τα χρώματα όπως εμείς σήμερα. Οι παραδοσιακοί μελετητές του Ομήρου το αποδίδουν ως θάλασσα στο χρώμα του κρασιού. Κι αυτό με επιφύλαξη, γιατί στο ν32 της Οδύσσειας και στο Ν703 της Ιλιάδας αναφέρεται το βόε οἴνοπε το οποίο είναι μάλλον προομηρικό (Fοινοπ- με δίγαμμα), για να μην πω πως έχει ρίζες από το γραμμική Β αφού σε πινακίδα γραμμικής έχει χρησιμοποιηθεί ένας παλαιότερος τύπος του οἴνοπε το wo-no-qo-so

    Για να μην αρχίσουμε με την γεωμυθολογία και την Εριέττα Μέρτζ (Henrietta Mertz), η οποία το 1965 εξέδωσε στο Σικάγο (ILL Οινόη…). το βιβλίο «The Wine Dark Sea» (τίτλος στα Ελληνικά «ΟΙΝΩΨ ΠΟΝΤΟΣ») 🙂 …..

  13. leonicos said

    γλωσσική ποικιλία – διάλεκτος – ιδίωμα

    πρώτο πρόβλημα: οι όροι αυτοί είναι ροβληματικοί στη μετάφρασή τους σε άλλη γλώσσα, ακόμα και αν μπορούσαμε να ορίσουμε τι σημαίνουν. Που δεν μπορούμε διότι ό,τι και αν πούμε θα είναι ‘εξ ορισμού’. Π.χ. οι γλώσσες χωρίζονται από εθνικά σύνορα (δεν μιλάμε για μετανάστες). Ποιος εδώ μέσα θα το δεχτεί αυτό;

    Δεύτερο
    Οι γλώσσες τροποποιούνται α) με το χρόνο από τους ίδιους τους ομιλητές. α1 είτε επειδή κάποιο λάθος ενσωματωνεται και καθιερω΄νεται α2 είτε επειδή γενικεύεται κάποιο ιδιόλεκτο ατόμου ή περιοχής

    β: από τη συνάντηση με άλλη γλώσσα β1 στο ίδιο το άτομα β2 στην ευρύτερη κοινωνία

    η γλώσσα του κατακτητή τροποποιείται διότι τα λάθη του κατακτημένου, που προσπαθεί να η μιλήσει, περνάνε στον κατακτητ΄ομιλητή, που τα μεταφέρει και τα γενικεύει. Και το αντίθετο αλλά σε μικρότερο βαθμό

    και τρίτη αλήθεια: κανείς μας δεν μιάει ακριβώς την ίδια γλώσσα, ακόμα και τη μητρική του, ούτε με τη μάνα του. Το ότι συνεννοούμαστε, δεν σημαίνει ότι μιλάμε την ίδια ακριβώ γλώσσα. Μιλάμε έτσι που είμαστε επαρκώς συνεννοήσιμοι. Αυτό δε το επαρκώς σηκώνει πολύ νερό.

  14. leonicos said

    Άλλωστε τα εχουμε ξαναπει ολοι εδώ. δεν είπα κάτι καινούργιο

  15. Θρασύμαχος said

    https://dailyphotostream.blogspot.com/2008/11/wine-dark-sea.html

  16. spiral architect 🇰🇵 said

    Καλή βδομάδα.
    Ο (πρώην πασόκος) Υφ.Εξ. Αμανατίδης, πώς και δεν ενεπλάκη στην κόντρα «ποντίων»-Μπουτάρη; Ξέρω (από γνωστό μου) ότι, έχει καλές σχέσεις με τους συλλόγους ποντίων.

  17. Αφού πούμε κατ’ αρχάς ότι ομαδικά και με θέρμη η κολεχτίβα μας ψηφίζει το εν κατακλείδι σου : » Το ποντιακό κίνημα καλά θα έκανε να ξεφορτωθεί ποντιοπατέρες και ποντιοκάπηλους, γιατί δεν υπάρχει χειρότερο και πιο κακόγουστο ανέκδοτο από τον Κασιδιάρη που παρελαύνει με τα λάβαρα της μίας ή της άλλης ποντιακής ομοσπονδίας.»…

    …να σημειώσουμε κάτι που χρόνια τώρα υποστηρίζουμε ως φωνή βοώντος εν τη αριστερά ερήμω: Ότι αυτό δεν θα μπορεσει ποτέ να γίνει εάν η Αριστερά δεν εγκαταλείψει τον ελιτισμό της και τα προκάτ σχήματά και δεν σταματήσει να απέχει επιτρέποντας την οικειοποίηση από τους πάλαι ποτέ εχθρούς των προσφύγων, ενός θέματος που δημιουργηθηκε στη δεκαετία του ’80 από δυνάμεις της Αριστεράς…

  18. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρα !
    Αν προσπαθούσα να βρω μια διαφορά μεταξύ διαλέκτου και ιδιώματος, (χωρίς να είναι και σωστό σώνει και καλά αυτό που θα πω), είναι ότι το ιδίωμα μου μοιάζει πιο «σκόρπιο» συνονθύλευμα από λέξεις που λέγονται διαφορετικά από όπως τις ξέρουμε, ενώ η διάλεκτος περιλαμβάνει και άτοπους «γραμματικούς κανόνες». Όταν οι Πόντιοι π.χ. για όλα τα αρσενικά λένε «ο Τάσον», «ο γιατρόν» «ο τσάτσαλον» κλπ., αυτό μπορείς να το πεις κανόνα, και που καθορίζει μια διάλεκτο. Ενώ είναι άλλο πράγμα π.χ. να λες απλά το παλικάρι «κοπέλι», κι ένα πακέτο από άλλες λέξεις και ρήματα. Λέω εγώ τώρα, και τυχαία η αναφορά στο Κρητικό ιδίωμα (ή διάλεκτο; )

    Όσον αφορά τον άλλο πόντο, πρόλαβα στα υποδηματοπωλεία την επιγραφή «ο πόντος δραχμές τόσες» Ήταν μια εποχή που τα παπούτσια είχαν μια διατίμηση ανάλογα με το νούμερο που θα αγόραζες (ίσως βέβαια και μια τιμή βάσης, «σημαία» που λένε…) ! Φαντάζομαι θα το προλάβατε κι άλλοι !

  19. cronopiusa said

    Ποντιακό Λεξικό

  20. sarant said

    11-18 Μια απάντηση δίνει ο Πάνος στο 18. Ένα άλλο κριτήριο είναι η κατανοησιμότητα.

    16 Πρώην πασόκος, είσαι σίγουρος;

  21. nikiplos said

    @19, Αγαπητή Κρόνη, επειδή μου αρέσουν οι (ανα)μείξεις στη μουσική, και οι αλληλεπιδράσεις, από τους ποντιακούς χορούς και σαν μουσική και σαν χορογραφία, μου αρέσει ιδιαίτερα το ΤΑΣ που πήρε ρωσικά στοιχεία

  22. spiral architect 🇰🇵 said

    @20: Όπα λάθος, 😳 τον μπέρδεψα με τον έτερο Καππαδόκη τον Τρινταφυλλίδη.

  23. Νέο Kid said

    20. Mε βάση την κατανοησιμοτητα, τα ποντιακά μάλλον δεν ανήκουν στην κοινή νεοελληνική. Προσωπικά ,όταν ακούω βαριά ποντιακά δεν κατέω πράμα. Το να πιάνεις κάποιες σκόρπιες λέξεις πουποδά τσαι πουποτσεί δεν λέει κάτι νομίζω. Και Σουαχίλι να ακούσεις θα πιάσεις την κόκα κόλλα, την αμέρικα, ξέρω γω.

  24. nikiplos said

    24, Αγαπητέ Κίντο, υποψιάζομαι πως αν δεν είχε συμβεί το τουρανικός επεκτατισμός και είχαμε ως ρωμιοί την έκταση της Μικράς Ασίας έως και τη Βαλκανική, σήμερα μάλλον θα υπήρχαν στην περιόχα 4 χώρες διακριτές με διαφορετικά ονόματα-γλώσσες που θα ανάγονταν όλες στα Ελληνικά / Ελληνισμός, όπως έγινε με τους Λατίνους…

    Μόνο που εμείς χάσαμε κι έπρεπε να χωρέσουμε όλοι μαζί σε ένα καζάνι με τη βία…

  25. nikiplos said

    το τουρανικός επεκτατισμός–> Ο τουρανικός επεκτατισμός…

  26. Γιάννης Ιατρού said

    15: 🙂
    Ναι, κι εδώ, NYT, 12/1983

  27. Soumela said

    Πάρθεν (Κωνσταντίνος Καβάφης)

    Aυτές τες μέρες διάβαζα δημοτικά τραγούδια,
    για τ’ άθλα των κλεφτών και τους πολέμους,
    πράγματα συμπαθητικά· δικά μας, Γραικικά.

    Διάβαζα και τα πένθιμα για τον χαμό της Πόλης
    «Πήραν την Πόλη, πήραν την· πήραν την Σαλονίκη».
    Και την Φωνή που εκεί που οι δυο εψέλναν,
    «ζερβά ο βασιλιάς, δεξιά ο πατριάρχης»,
    ακούσθηκε κ’ είπε να πάψουν πια
    «πάψτε παπάδες τα χαρτιά και κλείστε τα βαγγέλια»
    πήραν την Πόλη, πήραν την· πήραν την Σαλονίκη.

    Όμως απ’ τ’ άλλα πιο πολύ με άγγιξε το άσμα
    το Τραπεζούντιον με την παράξενή του γλώσσα
    και με την λύπη των Γραικών των μακρινών εκείνων
    που ίσως όλο πίστευαν που θα σωθούμε ακόμη.

    Μα αλίμονον μοιραίον πουλί «απαί την Πόλην έρται»
    με στο «φτερούλν’ αθε χαρτίν περιγραμμένον
    κι ουδέ στην άμπελον κονεύ’ μηδέ στο περιβόλι
    επήγεν και εκόνεψεν στου κυπαρίσ’ την ρίζαν».
    Οι αρχιερείς δεν δύνανται (ή δεν θέλουν) να διαβάσουν
    «Χέρας υιός Γιανίκας έν» αυτός το παίρνει το χαρτί,
    και το διαβάζει κι ολοφύρεται.
    «Σίτ’ αναγνώθ’ σίτ’ ανακλαίγ’ σίτ’ ανακρούγ’ την κάρδιαν.
    Ν’ αοιλλή εμάς, να βάι εμάς, η Pωμανία πάρθεν.»

  28. Ένα ενδιαφέρον κείμενο του Vahit Tursun που μελετά τη διάλεκτο της περιοχής του Όφη, απ’ όπου κατάγεται. Με το κείμενο αυτό ο Tursun καταθέτει μια ενδιαφέρουσα υπόθεση εργασίας… κυρίως για τους γλωσσολόγους!

    Η περιοχή αυτή είναι μια κοιλάδα με ελληνόφωνα χωριά ανατολικά της Τρπαεζούντας. Ο εξισλαμισμός όλης της περιοχής κατά τα τέλη του 17ου αι. επέτρεψε τη διατήρηση έως τις μέρες μας ενός ελληνόφωνου θύλακα της αρχαιοπρεπέστερης μορφής της ποντιακής διαλέκτου.

    «Mε φώτισε η τσαραμπούλα»

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2015/11/03/vahit-tursun-2/

  29. ΣΠ said

    18, 20
    Δηλαδή η σερβική και η κροατική δεν είναι καν διαφορετικές διάλεκτοι αλλά διαφορετικά ιδιώματα.

  30. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Λελεύω σε, Νικοκύρη 🙂

    Για τα γλωσσικά του θέματος, βρίσκω πιο εύκολο να κατανοήσω ιταλικά ή ισπανικά χρησιμοποιώντας τα (αρκετά σκουριασμένα πλέον) γαλλικά μου, παρά ποντιακά που ακούγονταν και μέσα στην οικογένεια.
    Μοναχά ένα καλοκαίρι, πιτσιρικάς 14-15 χρονών, ξεκίνησα να καταλαβαίνω αμυδρά τη γιαγιά μου. Τη χρονιά εκείνη ήρθε η αδελφή της από τη Ρουμανία (μετά από 40 χρόνια περίπου). Το καλοκαίρι στο χωριό, οι δύο αδελφές και η συνυφάδα της γιαγιάς μου έπιναν καφέ και κουβέντιαζαν, κι εγώ σα χαζός γελούσα όταν γελούσαν πιάνοντας μια-δυο λέξεις στις δέκα. Μετά από λίγη τριβή, κατάφερα να καταλαβαίνω το θέμα της συζήτησης (νιάτα γαρ), και να βρίσκω αντιστοιχίες με τα αρχαία που (με το στανιό) είχα μάθει, ειδικά στο συντακτικό και τη χρήση κάποιων λέξεων (το ουκ που αναφέρει και ο Νικοκύρης στο άρθρο).
    Όταν έλειψαν οι συνθήκες, τα ξαναξέχασα.

    Δεκαετία του 80 ήταν επίσης που ο Λάζος Τερζάς είχε φτιάξει ένα σήριαλ στα ποντιακά, με υπότιτλους, και είχε ανεβάσει την «Ειρήνη» στα ποντιακά στο Λυκαβητό (Σεπτέμβρης, κι είχαμε ψοφήσει στο κρύο εκείνο το βράδυ). Είχα τον πατέρα μου διερμηνέα όμως σε όσα δεν καταλάβαινα, χώρια που θεωρούσε τα ποντιακά του Τερζά «μπασταρδεμένα», πολύ απλοποιημένα δηλαδή και στην προφορά και στο λεξιλόγιο.

  31. ΣΠ said

    «Ποντιακό» ανέκδοτο από Πόντιο φίλο μου:
    – Γιατί οι Πόντιοι περπατούν με ανοικτά τα πόδια;
    – Γιατί τους έχουν πρήξει τα @@ με τα ανέκδοτα που λένε γι’ αυτούς.

  32. sarant said

    29 Κάπως έτσι -αν και με πολιτική απόφαση είναι διαφορετικές γλώσσες.

    30 Λογικό είναι να ήταν απλοποιημένα τα ποντιακά της παράστασης. Από την άλλη, λένε ότι τα κρητικά του Αστερίξ (έχουν μεταφραστεί 2-3 περιπέτειες) είναι παραφορτωμένα.

  33. ΓιώργοςΜ said

    32β εννοούσα κυρίως τα ποντιακά της σειράς, που είχαν υπότιτλους έτσι κι αλλιώς. Δε νομίζω πως απλοποιήθηκαν συνειδητά: Ο πατέρας μου καταλάβαινε τα ποντιακά που άκουγε παιδί, ως το ’40-’50. Το 82-23, τα ποντιακά που μιλούσαν είχαν προφανώς μπολιαστεί από νεοελληνικές λέξεις λόγω της αναμενόμενης όσμωσης με τη νεοελληνική.

    Ο Αστερίξ στα ποντιακά πάντως (Το ζιζάνιον) είναι άπαιχτος. Δε μπορώ να κρίνω τις λεπτομέρειες, όμως γελάω πολύ κάθε φορά που το διαβάζω…

  34. ΓιώργοςΜ said

    (πολλή ησυχία βλέπω, έδωσα δουλειά με το λίκνο, εεεε;;;; 😀 😀 😀 😀 )

  35. ΚΩΣΤΑΣ said

    Ωραία δομημένο, περιεκτικό και πολύ ενημερωτικό το άρθρο σου, Νικοκύρη.

    Πόντιος δεν είμαι, άρα επί της ουσίας δεν μπορώ να προσφέρω. Περιφερειακά (απ’ όξω – απ’ όξω), ίσως συμβάλω κι εγώ σε κάτι.

    Για το όρο «Ρωσοπόντιοι», συμφωνώ μαζί σου, δεν περιέχει κάτι το κακό, προσδιοριστικό είναι, παρεισέφρησαν όμως άλλοι λόγοι και φορτίστηκε αρνητικά. Οι ίδιοι οι εκ Ρωσίας προερχόμενοι Πόντιοι ήθελαν τον όρο Ελληνοπόντιοι, γιατί στη Ρωσία μας έλεγαν Έλληνες και στην Ελλάδα Ρώσους, διαμαρτύρονταν.

  36. gpoint said

    # 23

    Για να σε δω στα σουαχίλι…

    Μαλάϊκα, νακουπέντα μαλάϊκα, νιγκενκουόα μάλι γουέ, νιγκενκουόα νταντά νασσιντγουά να μάλι σίνα γουέ

    .η έμεινες μόνο στο θεατρικό «αγάπη μου, γουά-γουά » ;

  37. Meshuggah said

    Τις περισσότερες φορές όταν συζητάμε για κατανοησιμότητα κρίνουμε το κατά πόσον κατανοούμε οι ομιλητές της κοινής ελληνικής τις άλλες διαλέκτους/γλώσσες. Έχουμε πληροφορίες σχετικά με την κατανοησιμότητα της κοινής ελληνικής από τους Πόντιους πριν την επαφή των δυο πληθυσμών;

    32β-33 Ο Άκης Γαβριηλίδης αν θυμάμαι καλά σε μια ανάλυση του της ποντιακής κουλτούρας υποστήριζε ότι και στους ίδιους τους Πόντιους υπάρχει η αμφισημία διαλέκτου και γλώσσας. Στα τεύχη του Αστερίξ στα ποντιακά μοιραζόταν και ένα φυλλάδιο που είχε τίτλο «Η ποντιακή γλώσσα» και από κάτω συνέχιζε «Τα ποντιακά είναι διάλεκτος της ελληνικής» (γράφω από μνήμης, αν βρω την εργασία θα την ανεβ’ασω).

  38. #Παρ’ ημίν, τα περισσότερα ποντιακά ανέκδοτα τα λένε οι ίδιοι οι Πόντιοι, αυτοσαρκαζόμενοι. Πριν λίγο καιρό άκουσα από πρόεδρο ποντιακού συλλόγου το παρακάτω (μαλλιαρικώς, καθότι δεν κατέχω …αρχαία ελληνικά!):
    Έφτασε ένας Πόντιος στο Κιλκίς, από τη Θεσσαλονίκη. Και διηγούνταν:
    – Έναν μύα σέβηκεν στο λεωφορείον και με τριγυρνούσε. Αγανάκτησα, αλλά στο τέλος την έπιασα και την κανόνισα.
    – Τί την έκαμες;
    – Άνοιξα το παράθυρον την πέταξα έξω και είπα την: Άϊ τώρα, πάενε σο Κιλκίς με τα πόδια!

    # Περί διαλέκτων, ιδιωμάτων κλπ, δεν κατέχω. Εγώ πάντως, όταν πρωτοάκουσα τα κυπριακά (είχα κάπου 200 Κύπριους συμφοιτητές) δεν καταλάβαινα γρι. Όχι για το λεξιλόγιο κλπ, αλλά λόγω της ιδιότυπης προφοράς. Σε ένα χρόνο …έστρωσα! Το ίδιο μου συνέβη και με τα Ροδίτικα (εν Σαλάκω, το «σωτήριον έτος» 1967). Επίσης και με τα kρητικά και με τα ποντιακά: «Δέβα και φερ έναν ποτήρ νερό» μούλεγε μια γιαγιά, και νόμιζα ότι άκουγα …ταταρικά. Μετά, τα έπιανα σχεδόν όλα.

  39. leonicos said

    @12 γραμμική Β αφού σε πινακίδα γραμμικής έχει χρησιμοποιηθεί ένας παλαιότερος τύπος του οἴνοπε το wo-no-qo-so

    Γιάννη, το wo-no-qo-so αντιστιχεί στο ‘οίνωψ’ τέλεια. Έχω όμως μια επιφύλαξη. Στη Γραμμική Β δεν γράφεται το τελικό ‘ς’ ενώ γράφεται στην αντίστοιχη κυπριακή (αυτοί που κάποιοι χαρακτήρισαν Γραμμική Γ αλλά είναι λάθος). Μήπως πρόκειται για κυπριακή και όχι κρητο-μυκηναϊκή μαρτυρία

  40. @35 Ο όρος «ρωσοπόντιος» ουδέποτε είχε μόνο περιγραφική σημασία.

    Πάντα, από την εποχή της εμφάνισής του στα τέλη της δεκαετίας του ’30, εμπεριείχε και την υποτίμηση. Ήταν ο καινουργιοφερμένος και άρα υποδεέστερος ημών των ιδίων…

    Εξάλλου, για τους νέους «παλιννοστούντες» από το μακρυνό Καζαχστάν, όπου τους εκτόπισε ο Πατερούλης από τον μη ρωσικό σοβιετικό Καύκασο με μοναδική κατηγορία το ότι ήταν εθνικά Έλληνες, ο όρος δεν τους αντιστοιχεί, Μάλλον το Καζαχο_πόντιος ή το Ουζμπεκο_πόντιος ή το Κιργιζο_πόντιος θα ήταν ακριβέστερο….

    ……………..
    ……………..

  41. leonicos said

    @36 Τζι

    ΠΑΟΚ σημαίνει όλο αυτό;

    Πρόσεξε τι θα μου απαντήσεις!!!!

  42. ΚΩΣΤΑΣ said

    40 Σέβομαι απόλυτα αυτό που λέτε, γιατί εσείς αντικειμενικά τα ξέρετε καλύτερα, σας αφορούν.

    Αυτό που είπα εγώ, αναφέρεται κυρίως στους Πόντιους πρόσφυγες από 1990 και μετά – κατάρρευση υπαρκτού. Ανάμεσα στους πραγματικούς Πόντιους, παρεισέφρησαν και κάποιοι Γεωργιανοί, Τσετσένοι κλπ, επιδόθηκαν και σε έκνομες ενέργειες, με αποτέλεσμα να τους πάρει η μπάλα όλους και να θεωρείται πλέον το «Ρωσοπόντιος» ως κακόφημο. Γι’ αυτά μιλάω έχοντας ίδια αντίληψη, στον περιρρέοντα κοινωνικό μου χώρο, στη Θεσσαλονίκη.

  43. ΓιώργοςΜ said

    40 Να υπερθεματίσω και να γενικεύσω λίγο: Η περιγραφική σημασία μπορεί να οδηγήσει και σε μειωτικές διακρίσεις. Εξαρτάται από τη διάθεση της ομάδας εκείνης που τη χρησιμοποιεί. Έτσι, λέξεις που δείχνουν φυλή ή εθνική καταγωγή, (πχ μαύρος, Πολωνός στα αγγλικά) κατέληξαν να είναι βρισιές που καταλήγουν από ενόχληση ή παρεξήγηση μέχρι βρωμόξυλο και άλλα χειρότερα.
    Στην προκειμένη περίπτωση, υπάρχουν διαβαθμίσεις στο πώς προσλαμβάνει κανείς την έννοια, αλλά σίγουρα υπάρχει ένα μειωτικό στοιχείο, του είδους «εντάξει, δεν είστε ακριβώς σαν κι εμάς, αλλά…» στην καλύτερη περίπτωση. Άλλωστε, όπως ήρθαν τα πράγματα, αφενός λόγω της γλώσσας (κύρια τα ρώσικα σε πολλούς), αφετέρου λόγω της κατάχρησης της ιδιότητας του παλλινοστούντος από ανθρώπους που μετανάστευσαν για καθαρά οικονομικούς λόγους, υπήρξε μικρή ή μεγάλη γκετοποίηση κάποια εποχή, μαζί με όλα τα παρελκόμενα.
    Μακάρι να ατονήσουν οι υπόλοιπες έννοιες και να επικρατήσει η περιγραφική σημασία, ή έστω να ατονήσουν οι ακραίες σημασίες, δε μπορώ να προβλέψω όμως.

  44. Γιάννης Ιατρού said

    Προσφορά για το σημερινό θέμα του Νίκου:
    Ο Εύξεινος Πόντος στην αρχαία Ελληνική Γραμματεία (Μύθος – Γεωγραφία – Ιστορία) του Μανώλη Μανωλεδάκη (ΑΠΘ, περιοδικό ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, 2009, πιντιέφι με αναζήτηση, 17 σελίδες 🙂 )

  45. sarant said

    44 Ευχαριστούμε!

  46. ΣΠ said

    Ένας προσδιοριστικός όρος, ακόμα και όταν στην αρχή είναι μόνο περιγραφικός, πολύ συχνά εξελίσσεται σε μειωτικό. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο προσδιορισμός των μαύρων των ΗΠΑ. Είχαμε την εξέλιξη από Negro σε Colored σε Black σε African-American, επειδή κάθε φορά ο νέος όρος αποκτούσε μειωτική σημασία. Ίσως σε μερικά χρόνια αυτό να συμβεί και με το African-American και να πρέπει να βρεθεί ένας νέος όρος.

  47. Ιστοριοδίφης said

    Μία μόνο απορία στο κατά τα άλλα εξαίρετο άρθρο του κ. Σαραντάκου περί Πόντου: Γιατί αποσιωπάται εντελώς ο Θεός Πόντος (εκπροσωπούσε την ανοικτή θάλασσα στην Ελληνική Μυθολογία), ο γιός της Γαίας, ίσως και του Αιθέρος; (Ησίοδος, Θεογονία κλπ). Και γιατί αυτή την παράλειψη του κ. Σαραντάκου, απέφυγε να την επισημάνει επί 5 ώρες ο πολύς κ. Βλάσης Αγτζίδης, στα 3 σχόλια που έκανε μέχρι τώρα ως «Πόντος και Αριστερά»;

    Μήπως γιατί δεν πρέπει να μάθουν οι ανυποψίαστοι αναγνώστες ότι ο Πόντος ζευγάρωσε με την μητέρα του την Γαία (1η περίπτωση αιμομιξίας στην Ελληνική Μυθολογία, την οποία μνημονεύουν κατά κόρον οι μισέλληνες χριστιανοί συγγραφείς, για να αποδείξουν ότι οι Έλληνες ήσαντε ανήθικοι!..) και απέκτησαν 5 τέκνα, που θεμελίωσαν την Ελληνική Κυριαρχία στις παγκόσμιες Θάλασσες; Τον Νηρέα, τον Θαύμαντα, τον Φόρκυ, την Κητώ και την Ευρυβία…

    Αναρτώ το σχεδιάγραμμα της Γενεαλογίας των Θαλασσίων Ελληνικών Θεοτήτων από την αγγλική Wikipedia (η ελληνική το αποκρύπτει, για να μή σοκαριστούν οι χριστιανοί αναγνώστες, από την αιμομιξία Γαίας – Πόντου…)

    Όπως φαίνεται και από το ως άνω σχεδιάγραμμα, ο Πόντος (εκτός από την μαμά του την Γαία) γαμούσε και την Θάλασσα, με την οποία απέκτησαν τρία παιδιά, ένα εκ των οποίων ήτο η Αφροδίτη. Συνεπώς, ο θεός Πόντος είναι ο παππούς της θεάς Αφροδίτης. Τελειώνω επισημαίνοντας πως ούτε ο πολύς Μανωλεδάκης δεν αναφέρει λέξη για τον Θεό Πόντο στο pdf που ανήρτησε ο χωροφύλαξ Ιατρού (44) και απέσπασε τα εύσημα του κ. Σαραντάκου. Προφανώς για να μή μάθουν οι ανυποψίαστοι αναγνώστες πως επετεύχθη η Ελληνική Κυριαρχία στις παγκόσμιες Θάλασσες, μέσω των εξαίσιων ελληνικών μύθων…

  48. To zήτημα της ονομασίας των Ελλήνων που μετανάστευσαν από την τ. ΕΣΣΔ, είχε λυθεί παλιότερα με έναν πολύ πιο πετυχημένο και αντιπροσωπευτικό τρόπο. Το κύμα αυτό της μετακίνησης Ελλήνων από τη Ρωσια και την ΕΣΣΔ προς την Ελλάδα υπάρχει συνεχώς και αδιάλειπτα από το 1918, παρουσιάζοντας κατά εποχές διάφορες κορυφώσεις με μεγαλύτερη αυτή της σοβιετικής κατάρρευσης…

    Τότε τους ονόμασαν «Ελληνορώσους» , εξ ού και ο συνοικισμός των Ελληνορώσων μεταξύ Ν. Ψυχικού και Αμπελοκήπων…

  49. Ιστοριοδίφης said

    (47) ημαρτημένο: Ο Πόντος ήταν «ο μπαμπάς της θεάς Αφροδίτης» και ουχί ο παππούς

  50. gpoint said

    # 41

    Αγγελέ μου θα πει…έλα ρε Λεώνικε που δεν το ξέρεις, ο εθνικός ύμνος κεντρικής και νότιας Αφρικής είναι…

  51. sarant said

    48 Δηλαδή να τους λέγανε Ποντιορώσους, κατά την αναλογία με τους Ελληνορώσους;

  52. ΣΠ said

    50
    https://en.wikipedia.org/wiki/Malaika#Lyrics_and_meaning

  53. χρηστος παναγιωτιδης said

    Καλά θα κάνετε όμως να αναφερθείτε και στους αρνητές γενοκτονιών και ολοκαυτωμάτων που τιμωρούνται με 10ετή κάθειρξη στα δικαστήρια της κεντρικής Ευρώπης και μετά να μιλήσετε για φίληδες και λειπους…

  54. sarant said

    53 Αλήθεια, έχετε ονόματα καταδικασθέντων σε δεκαετή κάθειρξη; Και γιατί μπερδεύετε τους αρνητές του ολοκαυτώματος με όσους συζητούν αν, με επιστημονικούς όρους, στοιχειοθετείται γενοκτονία στον Πόντο ή θέλουν να υπολογίσουν τον ακριβή αριθμό των θυμάτων;

  55. Από χρόνια, εξάλλου,
    Πόντιοι με πόντους σε ποντοπόρα πλοία κατάφεραν με
    υπερπόντια ταξίδια να φτάσουν στην Νέα Ήπειρο, όπου και ίδρυσαν το
    Πόντιακ στο Μί(τ)σιγκαν
    (εξ ου και η μάρκα αυτοκινήτων).

  56. Νέο Kid said

    Ίσως να έπεσα στην ουρά της κατανομής…αλλά όλοι οι Ρωσοπόντιοι που γνώρισα στην Κύπρο (προ κρίσης είχε γεμίσει ο τόπος.με ελληνικά διαβατήρια προεκλογικό κληροδότημα του μεγάλου εκσυγχρονιστή Σημίτη …) ήταν 100% ρωσορώσοι! Οι πλείστοι δεν κατείχαν γρυ ρωμαίικα και ακόμα και την υπογραφή τους την έβαζαν με το προφανώς αληθινό ρωσικό τους όνομα …

  57. cronopiusa said

  58. Μάνια said

    Κι εμένα μού άρεζε πάρα πολύ το άρθρο σας για το Πόντο, αγαπητέ κ. Σαραντάκο. Το να χωρέσετε τόσες πληροφορίες μέσα σε 800 λέξεις, είναι πραγματικό επίτευγμα. Και μάλιστα να τις διαβάζει ο αναγνώστης χωρίς να κουράζεται…

    Όμως, έχω μία ένσταση: Κάποιος που δεν ξέρει πρόσωπα και πράματα και θα διαβάσει το άρθρο σας, βλέποντας να παινεύετε συγχρόνως τον Χάρρυ Κλύνν («κοσμαγάπητος κωμικός»), τον Μπουτάρη και τον Φίλη, είναι αδύνατον να φανταστεί τα όσα κατά καιρούς έχει σούρει ο «κοσμαγάπητος» από το ιστολόγιό του (http://harryklynn.blogspot.com) εναντίον των Μπουτάρη + Φίλη, του Σύριζα και των στελεχών του…

    Σταχυολογώ στην τύχη: «Μαλάκας, αλητομπεκροτσόγλανος, τουρκολάγνος, χαΪβάν-εφέντης κλπ» για τον κ. Γιάννη Μπουτάρη, «όνειδος της Αριστεράς», «ανεπρόκοπο χοιρινό» και πολλά άλλα που δεν γράφονται για τον κ. Νίκο Φίλη…

    Εξίσου πολλές είναι οι κατά καιρούς επιθέσεις του «κοσμαγάπητου κωμικού» εναντίον του στελέχους του Σύριζα, Νάσου Θεοδωρίδη: «Ισλαμοφασίστας» και πολλά άλλα που δεν είναι πρέπον να τα μεταφέρω…

    ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΕΙΝΑΙ: Όταν επαινούσατε από τις Στήλες της «Αυγής» τον μακαρίτη Χάρρυ Κλύνν, γνωρίζατε αγαπητέ κ. Σαραντάκο τις κατά καιρούς ύβρεις του εναντίον του Σύριζα και των στελεχών του, του Μπουτάρη, του Φίλη και τόσων άλλων;

  59. sarant said

    56 Κάποια πράγματα έχουν γραφτεί για το θέμα

    55 Κάποιος ινδιάνος αρχηγός δεν ήταν;

  60. Ριβαλντίνιο said

    @ 59 β) sarant

    Ναι , ο αρχηγός τον Οττάβα. Δημιούργησε θέματα στους Άγγλους.

  61. Ριβαλντίνιο said

    @ 24 nikiplos

    Ποτέ δεν θα γινόταν όμως αυτό όσο θα ήμαστε σε ένα κράτος ( Βυζάντιο ). Η γλώσσα θα ήταν ακριβώς η ίδια και το έθνος ένα. Τον 11ο αι. ο Αθηναίος θεωρούσε συμπατριώτη του τον Πόντιο ( υπάρχει πηγή γι’ αυτό ).

  62. Γιάννης Κουβάτσος said

    Ποντιακή ποίηση:
    https://www.google.gr/url?sa=t&source=web&rct=j&url=http://www.elxefsis.com/index.php/el/%25CE%25B4%25CE%25B9%25CE%25B1%25CE%25BB%25CE%25B5%25CE%25BA%25CF%2584%25CE%25B9%25CE%25BA%25CF%258C%25CF%2582-%25CF%2580%25CE%25BF%25CE%25BB%25CE%25B9%25CF%2584%25CE%25B9%25CF%2583%25CE%25BC%25CF%258C%25CF%2582/374-%25CF%2580%25CE%25BF%25CE%25BD%25CF%2584%25CE%25B9%25CE%25B1%25CE%25BA%25CE%25AE-%25CE%25BB%25CE%25BF%25CE%25B3-%25CF%2580%25CE%25BF%25CE%25AF%25CE%25B7%25CF%2583%25CE%25B7&ved=2ahUKEwj-vbzro7rbAhXCPZoKHeR6DY8QFjACegQIAhAB&usg=AOvVaw1NBH5Q6uqaJvCpoY_whIs-

  63. ΣΠ said

  64. Λ said

    Καλησπέρα από τον ωραίο Κόλπο Πισσουρίου. Θυμάμαι που ψηλωσα μερικους πόντους στον Πόντο και συγκεκριμένα στην Κράσναγια Πολιάνα οπου πήγα απο το Σουχούμι με ελικόπτερο μαζί με συμφοιτητες απ το Μαρόκο, την Πολωνία και τη Ρωσία. Σαν η μόνη ελληνίδα ψήλωσα λιγάκι όταν στο ελικοδρόμιο μας υποδέχτηκε ελληνόφωνος τόπακας με το τζιπάκι του και μας πήγε βόλτα.

  65. Λ said

    Στα κυπριακά ο πόντος/εκατοστό ειναι πούντος και η φράση κράτα τον πούντο σου σημαίνει μην υποχωρήσεις, ενδώσειςή αλλιώς στάθου στο ύψος σου

    Τον πόντο που είναι μια μακροστενη σανίδα που χρησιμοποιούν οι κτίστες στα γιαπιά πως το λέτε;

  66. Παναγιώτης Κ. said

    @19. Φαντάζομαι, Κρόνυ, ότι δεν έχεις ποντιακή καταγωγή.(Το ίδιο και εγώ).
    Διότι μια Πόντια, θα επέλεγε ένα μουσικό κομμάτι με λύρα και όχι με κλαρίνο. 🙂

  67. spiridione said

    3.
    http://www.behindthename.com/name/pontius

  68. loukretia50 said

    «ΠΛΕΩΝ ΕΠΙ ΟΙΝΟΠΑ ΠΟΝΤΟΝ ΕΠ ΑΛΛΟΘΡΟΟΥΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ»

    Wine Dark Sea
    «…The title is a poetic phrase borrowed from the ancient Greek Homeric tales, and is an allusion to the fluid and culturally dependent way we see and describe what we see, especially when it comes to color.»

    https://i2.wp.com/sloweye.net/wp-content/uploads/2011/03/The-Wine-Dark-Sea_by_Randall_Stoltzfus.jpg?resize=1760%2C1085&ssl=1

  69. Παναγιώτης Κ. said

    Τώρα που ο εξ ανατολών γείτονας στράβωσε τι γίνεται με τους Έλληνες; Συνεχίζονται οι επισκέψεις στην Τουρκία και ειδικά στον Πόντο;
    Το 2015 βρέθηκα στην περιοχή και θα ήθελα να ξαναπάω αλλά;…

  70. Λάμπας said

    Ερώτηση προς όποιον γνωρίζει και θέλει να με διαφωτίσει: Κάποιοι από τους Πόντιους που ήρθαν στην Ελλάδα με την ανταλλαγή των πληθυσμών ήταν τουρκόφωνοι. Κάπου άκουσα ότι η διάλεκτος που μιλούσαν ονομάζεται γκαγκαούζικη. Γκαγκαούζοι ονομάζονται και κάποιοι τουρκόφωνοι χριστιανοί που κατοικούν σε περιοχές της πρώην ΕΣΣΔ (νομίζω στη Μολδαβία). Έχουν κάποια σχέση με τους πρώην τουρκόφωνους Έλληνες Πόντιους;

  71. ΣΠ said

    67
    Ώστε ο Πόντιος Πιλάτος ήταν πράγματι Πόντιος;

  72. ΣΠ said

    http://uncyclopedia.wikia.com/wiki/Pontius_Pilates

  73. Ριβαλντίνιο said

    Πόντιος, ξεΠόντιος πήγε και πνίγηκε σ ε μια λίμνη το βόιδι. Νόμιζε πως η Λουκέρνη θα ήταν σαν τη Νεκρά Θάλσσα και θα επέπλεε. Έτσι δεν φόρεσε τα μπρατσάκια του και την κουλούρα του.

  74. spiridione said

    71. Πεντάρας
    https://en.wikipedia.org/wiki/Pontia_gens

  75. Χαρούλα said

    70
    Γκαγκαβούζηδες αποκαλούνται και κάποιοι (γηγενείς;) κάτοικοι του Β.Έβρου, γύρω από την Ορεστιάδα. Δεν γνωρίζω όμως ποιοί, και ποιά η καταγωγή. Ίσως κάποιος ξέρει, ή μπορεί να κάνει συνειρμούς.

  76. spiridione said

    Συγγενές και το λατ. pons – pontis ‘γέφυρα’ και λοιπά ρωμανικά.
    https://en.wiktionary.org/wiki/pons#Latin

  77. Alekos81 said

    Να αναφέρουμε και το όνομα Pontus, που φαίνεται να κυκλοφορεί σε σκανδιναβικές χώρες. Επί παραδείγματι, o Pontus Wernbloom, Σουηδός ποδοσφαιριστής που φέρεται να είναι μεταγραφικός στόχος του ΠΑΟΚ. Βέβαια, αν κλείσουν και άλλοι δύο με το ίδιο όνομα, καλό θα είναι να παίζουν και οι τρεις βασικοί, σε όλο το πρωτάθλημα. Με τον τρόπο αυτό, ο ΠΑΟΚ θα έχει τρεις Πόντους σε κάθε παιχνίδι…

  78. Χαρούλα said

    58
    Αγαπητή Μάνια μην μπερδεύεστε! Δεν ταυτιζόμαστε με όποιον εκτιμούμε. Αντίθετα μπορούμε να έχουμε επικοδομητικότατες διαφωνίες.
    Προσωπικά διαφωνώ με την στάση του Χ.Κλυνν τα τελευταία χρόνια, αλλά αυτό δεν αφαιρεί κάτι από την εκτίμηση μου για τον καλλιτέχνη.

  79. Γιάννης Ιατρού said

    Το ένα χρηστώνυμο τό ΄χουμε «για κάψιμο» και στο μεταξύ, όσο προλάβουμε, χρησιμοποιείται σαν ανεμιστήρας κλπ., κλπ..
    Τ’ άλλο «το φυλάμε» κάπως κοπιάροντας Βίκι κι ό,τι άλλο βρούμε, σαν προκάλυμμα για να βγάλουμε στη φόρα τ΄ απωθημένα μας. Παλιά γελάγαμε και πότε-πότε….τώρα πλέον πέφτει μόνο δούλεμα, «άπιαστο πουλί»!!

  80. ΣΠ said

    79
    Έχω μπερδευτεί. Μόνο δύο χρηστώνυμα τρέχουν αυτή την στιγμή.

  81. ΣΠ said

    74
    Είδα όμως και αυτό στο λινκ που έβαλες στο 67:
    Alternatively, it could be derived from the name of the ancient province of Pontus in Asia Minor, itself probably from Greek ποντος (pontos) «sea». A notable bearer of this name was Pontius Pilate, the Roman governor of Judea who appears in the New Testament.

  82. Γιάννης Ιατρού said

    80: 4-5 γράφει το κοντέρ 🙂

  83. ΣΠ said

    73
    Είναι γνωστό πώς πέθανε ο Πόντιος Πιλάτος;

  84. venios said

    61: Το να «είμαστε ένα κράτος (Βυζάντιο)» σηκώνει πολύ νερό και πολλά αν. Μετά την 4η Σταυροφορία υπήρξαν τρία ελληνικά κράτη (Αυτοκρατορία της Νίκαιας, Δεσποτάτο της Ηπείρου, Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας), από τα οποία τα δύο πρώτα συχνά πυκνά έκαναν πόλεμο μεταξύ τους – χώρια τα φράγκικα δουκάτα και οι βενετογενοβέζικες κτήσεις. Μόνο με την επικράτηση των Οθωμανών οι ελληνόφωνες χώρες ενώθηκαν σε ένα κράτος (οι περισσότερες: πολλά νησιά έμειναν βενεντικές κτήσεις, από τα οποία μάλιστα τα επτάνησα μέχρι την κατάλυση της Γαληνοτάτης από τον Ναπολέοντα). Η Ιστορία δεν γράφεται με αν.

  85. 83 Γλίστρησε στο μπάνιο (είχε πάει να πλύνει τα χέρια του).

  86. Ριβαλντίνιο said

    @ 84 venios

    Σε όλα αυτά τα κρατίδια οι ελληνόφωνοι αισθάνονταν ότι ήταν η ίδια εθνότητα γιατί είχαν προηγηθεί αιώνες κατά τους οποίους ανήκαν στο ίδιο κράτος, το βυζαντινό. Έτσι η ελληνική δεν διασπάστηκε σε ελληνογενείς γλώσσες και το έθνος παρέμεινε ένα και ενιαίο.

  87. 59, 60,
    Πράγματι.
    Από την Βίκη μαθαίνω ότι υπάρχουν κι άλλα Πόντιακ σε ΗΠΑ και Καναδά – που δεν τα ήξερα – ονομασμένα προς τιμήν του αρχηγού.

  88. Μαρία said

    70
    Για τους Γκαγκαούζους https://sarantakos.wordpress.com/2010/06/12/nikopoulou/#comment-37621
    αλλά πρέπει να οπλιστείς με υπομονή 🙂

  89. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Καζαντζίδης και Χρύσανθος οι δυο εμβληματικοί πόντιοι του τραγουδιού.
    https://www.ruclip.me/video/pG_F8hKdN4g/-/

    Σταύρωσε το Χριστό γιατί τον είπε πόντιο το γνωστό παιδικό ανεκδοτάκι για τον Πιλάτο.

  90. Μαρία said

    82
    Παλιά ο Νικοκύρης σφουγγάριζε κατόπιν εορτής, μετά παράτησε τη σφουγγαρίστρα και κατ’ απαίτησιν του κοινού ενεργοποίησε την προέγκριση. Κι αυτή όμως έπεσε σε αχρησία.

  91. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Διαπόντια νησιά
    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%94%CE%B9%CE%B1%CF%80%CF%8C%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%B1_%CE%BD%CE%B7%CF%83%CE%B9%CE%AC

    Άλλο παιδικό:
    Πώς λέγονται οι κάτοικοι του Πόντου; ποντικοί
    και της Κω; κώτες

  92. venios said

    86: Οι ελληνόφωνοι αισθάνονταν ότι ανήκαν στο ίδιο Γένος, όχι έθνος και μαζί με πολλούς άλλους αλλόφωνους Χριστιανούς στο ίδο μιλιέτ (στο οποίο δεν ανήκαν οι Αρμένηδες καθώς η εκκλησία τους ήταν εξαρχής αυτοκέφαλη). Όσο για τη γλωσσική ομοιογένεια, αρκεί να διαβάσει κανείς τη Βαβυλωνία του Βυζάντιου, γραμμένη λίγο μετά την ανεξαρτησία, για να δει τι σόι ομοιογένεια ήταν αυτή (και δεν έχει Πόντιο μέσα, μόνο Ανατολίτη από Κάυσερι, Αη-Βασίλη τόπο…).

  93. spiral architect 🇰🇵 said

    😀😀😀

  94. ΣΠ said

    Ας αναφέρουμε και το ρήμα ποντίζω, βυθίζω κάτι στη θάλασσα.

    Και το «καταποντίζω».

  95. Λάμπας said

    88. Ευχαριστώ για την παραπομπή. Αυτό που κατάλαβα με μια πρόχειρη ματιά είναι ότι υπάρχει διαφωνία σε σχέση με την καταγωγή τους: άλλοι τους θεωρούν εκτουρκισμένους γλωσσικά Ρωμιούς ενώ άλλοι εκχριστιανισμένους Τούρκους (Σελτζούκους). Αυτό που δεν κατάλαβα είναι αν έχουν κάποια σχέση με τους τουρκόφωνους Πόντιους. Ήταν και αυτοί Γκαγκαούζοι;

  96. 83,
    … Είναι γνωστό πώς πέθανε ο Πόντιος Πιλάτος; …

    Τον πάτησε
    ιππήλατο
    ενώ βάδιζε προς το γυμναστήριο
    για πιλάτες.

  97. Ριβαλντίνιο said

    @ 92 venios

    Oι ελληνόφωνοι αισθάνονταν ότι ανήκαν στην ίδια εθνότητα και όσο είχαν κράτος και στο ίδιο έθνος. Ο Αρβανίτης και ο Έλληνας/Ρωμαίος δεν ανήκαν στο ίδιο έθνος/εθνότητα τον 15ο αι. Στην Βαβυλωνία είναι ανακατεμένες ελληνικές διάλεκτοι και άλλες γλώσσες. Η ελληνική δεν διασπάστηκε σε άλλες γλώσσες όπως η λατινική για τους λόγους που είπα.

    __________________________________________________________________________________

    Πώπω , τι ξέθαψα από τα βάθη της παιδικής ηλικίας :

  98. ΣΠ said

    96
    Τις πιλάτες που ανέπτυξε ο ίδιος; (σχόλιο 72)

  99. Ριβαλντίνιο said

    ΣΠ, υπάρχουν εκδοχές για το πως πέθανε ο Πιλάτος.

  100. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

  101. ΣΠ said

    99
    Στην Βικιπαίδεια λέει ότι αυτοκτόνησε ή αποκεφαλίστηκε.
    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CF%8C%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BF%CF%82_%CE%A0%CE%B9%CE%BB%CE%AC%CF%84%CE%BF%CF%82#%CE%A4%CE%BF_%CF%84%CE%AD%CE%BB%CE%BF%CF%82_%CF%84%CE%BF%CF%85_%CE%A0%CE%B9%CE%BB%CE%AC%CF%84%CE%BF%CF%85

  102. Κουτρούφι said

    «…..η ομόηχη λέξη πόντος (το εκατοστόμετρο) είναι δάνειο από τα βενετικά, ανάγεται στο λατινικό punctus και καμιά ετυμολογική σχέση δεν έχει με τον Πόντο. Αρχικά η λέξη σήμαινε την απόσταση ανάμεσα σε δυο διαδοχικές ραφές της βελόνας και ύστερα πήρε τις πολλές άλλες σημασίες που έχει.»

    Σχετικό με το punctus (που δεν έχει ετυμολογική σχέση με τον Πόντο) είναι και η «Πούντα» που βρίσκεται σε πολλά τοπωνύμια (Αιγαίο και αλλού) και σημαίνει, συνήθως, κάβος:

    Πάω κι αν δεν τόν έβρω τον γέρο ζωντανό
    από κειδά την Πούντα θα πέσω να πνι(γ)ώ.

  103. Πέπε said

    Τα ποντιακά είναι σαφώς νεοελληνική διάλεκτος, ενώ τα κυπριακά και τα κρητικά σαφώς ιδιώματα.

    Το αντικειμενιοκό όριο είναι δύσκολο να χαραχτεί. Πρακτικά όμως θα έλεγα το εξής:

    Μια διάλεκτο ο ομιλητής της κοινής δεν την καταλαβαίνει (εκτός από σκόρπιες λέξεις), αν δεν έχει υπόψη του 2-3 βασικά κλειδιά, κα/’ή αν δεν τη δει γραμμένη. Έτσι, τα προφορικά ποντιακά είναι ακατανόητα από τον μέσο νεοέλληνα αν δεν είναι λίγο προετοιμασμένος. Αυτό οφείλεται σε διάφορους παράγοντες, μεταξύ των οποίων θα επεφύλασσα μια ειδική θέση στο λεξιλόγιο. Η ειδική θέση είναι ότι ΔΕΝ πρέπει να το λάβουμε υπόψη μας: και ομιλητές της ίδιας γλωσσικής μορφής είναι δυνατόν να μη συνεννοούνται αν ο ένας χρησιμοποιεί κάποιο εξειδικευμένο λεξιλόγιο που ο άλλος αγνοεί.

    Άρα, φεύγει το λεξιλόγιο από το παιχνίδι. Πάμε τώρα στα κλειδιά.

    Στα ποντιακά υπάρχουν άρθρα που παραπέμπουν σε άλλο γένος απ’ ό,τι στα κοινά νεοελληνικά, καταλήξεις που παραπέμπουν σε άλλη πτώση, φθόγγοι που παραπέμπουν σε άλλα φωνήματα, χρόνοι που σχηματίζονται αλλιώς, και φυσικά το ακατανόητο αρνητικό μόριο «κι» που αναποδογυρίζει τελείως το νόημα των φράσεων (κι έχω = «δεν έχω», κι όχι «και έχω»!) Η αντιστοίχηση αυτών των ανοίκειων στοιχείων με οικεία νεοελληνικά, μέχρι σημείου ν’ αρχίσει το ξεκλείδωμα, είναι βαριά βαριά μια σελίδα πληροφορίες, ενώ με ακόμη λιγότερες καταλαβαίνει κανείς τα ποντιακά αν τα δει γραμμένα. Και εκεί συνειδητοποιεί ότι είναι ελληνικά!

    Μια ντοπιολαλιά λοιπόν που δε μοιάζει για ελληνικά αλλά μπορείς να φτάσεις να συνειδητοποιήσεις ότι είναι, είναι διάλεκτος.

    Στα κυπριακά και τα κρητικά δε συμβαίνει τίποτε τέτοιο. Κανείς δεν έχει αμφιβολία ότι είναι ελληνικά, και κανείς δε δυσκολεύεται να καταλάβει επειδή λένε «είπα σου» αντί «σου είπα» ή επειδή προφέρουν «τσαι / τζιαι» αντί «και». Εκεί που κάλλιστα μπορεί κανείς να μην καταλάβει γρυ είναι όταν μπλέκεται πολύ ιδιωματικό λεξιλόγιο, σε συνδυασμό με τη βαριά προφορά των πιο απομακρυσμένων χωριών. Και πάλι, αν βάλεις τον ομιλητή να σου πει πιο αργά ακριβώς το ίδιο (χωρίς ν’ αλλάξει την προφορά του), ή αν το δεις γραμμένο, η μόνη περίπτωση να σκαλώσεις είναι στο λεξιλόγιο.

  104. Πάνος με πεζά said

    Ο Πιλάτος;
    Μήπως έπλυνε τα χέρια του με διαβρωτικό χρωμάτων; 🙂

  105. Πέπε said

    @70, 75:

    Γκαγκαβούζηδες / γκαγκαούζοι κλπ. είναι, όσο ξέρω, οι κάτοικοι μιας ομάδας χωριών στον Έβρο που είναι γηγενείς τουρκόφωνοι Χρστιανοί Ορθόδοξοι, άγνωστης (σ’ εμένα) απώτερης καταγωγής. Για Ποντίους και Ρωσομερίτες δεν έχω ξανακούσει.

  106. Μαρία said

    95
    Καμία σχέση με τους Πόντιους.

  107. Ριβαλντίνιο said

    Οι Γκαγκαούζοι , οι Ουρούμ και οι τουρκόφωνοι Καππαδόκες θα είναι πάντα ένα μυστήριο . Εκτουρκισμένοι γλωσσικά Έλληνες ή εκχριστιανισμένοι Τούρκοι ;

  108. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    96 83,
    … Είναι γνωστό πώς πέθανε ο Πόντιος Πιλάτος;

    Τον πάτησε
    ιππήλατο
    ενώ βάδιζε προς το γυμναστήριο
    για πιλάτες.

    ποντιοτρόπως 🙂

  109. https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=9&ved=0ahUKEwjo67Dh3brbAhWRasAKHRO9BE4QFghbMAg&url=https%3A%2F%2Fejournals.epublishing.ekt.gr%2Findex.php%2Fmakedonika%2Farticle%2Fdownload%2F6019%2F5757&usg=AOvVaw1-B5OWwPOR5HOyNWmrM4Ul

  110. Μαρία said

    109
    Μπράβο. Είχε παραπέμψει εδώ ο Γκρεγκουάρ.

  111. Αντίθετα με τον Ευξεινο Πόντο, το Αιγαίο είναι η λευκή θάλασσα, μπιάλο μόρε.

  112. Γιάννης Κουβάτσος said

    Σπάσανε το βιβλιοπωλείο του Καραμπελιά τα γνωστά -«άγνωστα» φασιστοειδή, αφού φωνές που δεν συνάδουν με τη δική τους πρέπει να φιμώνονται:
    http://www.efsyn.gr/arthro/i-epithesi-sto-enallaktiko-vivliopoleio-einai-praxi-fasistiki

  113. Λάμπας said

    107. Το «μυστήριο» θα λυθεί, όταν κάποια στιγμή πρυτανεύσει και στις δύο χώρες η ψύχραιμη επιστημονική έρευνα. Τέτοιου είδους «μυστήρια» δημιουργούν οι εθνικισμοί και οι μύθοι που παράγονται από αυτούς. Σε κάθε περίπτωση πάντως, η εθνικότητα δεν είναι θέμα καταγωγής.

  114. Μαρία said

    113
    Διάβασε το άρθρο της Ζαχαριάδου που λίνκαρε ο δύτης στο 109.

  115. sarant said

    111 Και σε εμάς, Άσπρη Θάλασσα, και στα τούρκικα Ακ Ντενίζ

    103 Οπως λες κι εσύ, η γραμμή δεν ειναι εύκολο να χαραχτεί. Επειδή τα κρητικά και τα κυπριακά διαφοροποιούνται σε μεγάλο πλάτος, δεν είναι παραξενο που αρκετοί τα θεωρούν διαλέκτους, εστω καταχρηστικά.

  116. Tomás de Torquemada said

    Λεπτομέρειες για τη ζωή του Π.Πιλάτου προέρχονται από απόκρυφες διηγήσεις που εκδόθηκαν μαζεμένες από τον Κ. Τίσεντορφ. Ανασύρω εκ της κρυφίας βιβλιοθήκης https://archive.org/details/evangeliaapocry02tiscgoog σελ. 210-388, 413-416, 433-458. Ειδικά για το θάνατό του στις σελ. 456-458. Δια τους μη λατινομαθείς, αυτοκτόνησε για να αποφύγει την εκτέλεση.

  117. Γς said

    Ωραίος ο Νίκος Κοτζιάς, στην ΕΡΤ1, τώρα.

    Αυτή όμως την παρομοίωση της σύνθετης ονομασίας των Σκοπίων με τους παππούδες τι την ήθελε;

    Οτι, είναι σαν τα σύνθετα ονόματα που δίνουν στις βαφτίσεις, που περιέχουν και τις δυο γιαγιές ή παππούδες.

    Κάθε παππούς-γιαγιά καμαρώνει για το δικό του συνθετικό

  118. Πέπε said

    Θα ήθελα να κάνω κάποιες διορθώσεις-συμπληρώσεις στο #103 (δικό μου):

    > > Εκεί που κάλλιστα μπορεί κανείς να μην καταλάβει γρυ είναι όταν μπλέκεται πολύ ιδιωματικό λεξιλόγιο, σε συνδυασμό με τη βαριά προφορά των πιο απομακρυσμένων χωριών. Και πάλι, αν βάλεις τον ομιλητή να σου πει πιο αργά ακριβώς το ίδιο (χωρίς ν’ αλλάξει την προφορά του), ή αν το δεις γραμμένο, η μόνη περίπτωση να σκαλώσεις είναι στο λεξιλόγιο.

    α) πολύ ιδιωματικό λεξιλόγιο: το «πολύ» είναι επίθετο και πάει στο λεξιλόγιο. Εννοώ πολλές ιδιωματικές λέξεις, όχι πολύ ιδιωματικές λέξεις.
    β) αν το δεις γραμμένο: εννοείται, γραμμένο με ορθογραφία που να προσεγγίζει τη συμβατική νεοελληνική.

    @115:

    Καταχρηστικές διάλεκτοι (καταχρηστικά θεωρούμενες διάλεκτοι): Ναι, θα το δεχόμουν κι αυτό.

    Σίγουρα, είτε περιλάβουμε και αυτό τον όρο (καταχρηστικές διάλεκτοι) είτε όχι, πρόκειται για ένα σύστημα κατάταξης που χωράει πολύ νερό. Ένα άλλο σημείο γεμάτο ασάφεια είναι οι υποδιαιρέσεις: μια διάλεκτος μπορεί να χωρίζεται σε ιδιώματα, αλλά ένα ιδίωμα (που δεν είναι διάλεκτος) μπορεί επίσης να χωρίζεται σε …σε τι; Πάλι ιδιώματα τα λέμε. Συνήθως βάζουμε πληθυντικό («ΤΑ ιδιώματα») σε περιπτώσεις όπως «τα κυκλαδίτικα ιδιώματα», όπου τα μετρήσιμα επιμέρους ιδιώματα αντιστοιχούν σε νησιά, π.χ. το ιδίωμα της Νάξου, το ιδίωμα της Πάρου, και μετά τα ακόμη πιο επιμέρους: το ιδίωμα του τάδε χωριού ή της τάδε ομάδας χωριών της Νάξου. Αλλά «τα κυκλαδίτικα ιδιώματα» είναι πολλά και όχι ένα για μόνο τον λόγο ότι τα νησιά είναι πολλά. Αντίστοιχα, «το» κρητικό ιδίωμα (ή διάλεκτος ή καταχρηστική διάλεκτος) είναι ένα επειδή η Κρήτη είναι ένα νησί, αλλά μπορεί να υποδιαιρεθεί σε πολλά επίπεδα (Ανατολικής – Δυτικής Κρήτης > της τάδε περιοχής της Ανατολικής Κρήτης > των τάδε πέντε χωριών αυτής της περιοχής > του κάθε χωριού από αυτά τα πέντε). Αν η Κρήτη έσπαγε σε νησίδες ή οι Κυκλάδες ενώνονταν σε μια μεγάλη στεριά, θα αλλάζαμε μέτρηση για το ίδιο πράγμα. Άρα, πρόκειται για μια συμβατική ορολογία.

    Άλλωστε, όταν χωράει τόσο πολύ νερό στο πότε μια γλωσσική μορφή είναι διάλεκτος και πότε γλώσσα, τι να λέμε για την αντικειμενικότητα των στενότερων διακρίσεων;

    Παρά ταύτα, πρόκειται για ένα σύστημα που μπορεί να λειτουργήσει και δε νομίζω ότι δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στους διαλεκτολόγους, εφόσον αυτοί δεν εμπλακούν σε πολιτικά ζητήματα.

    ________

    Πάντως το κριτήριο της αμοιβαίας κατανόησης δε νομίζω ότι είναι να το παίρνει κανείς πολύ στα σοβαρά. Είναι τοπικά διαδεδομένες οι φήμες (δεν ξέρω με πόση βάση) ότι τους Αγιασώτες δεν τους καταλαβαίνουν οι υπόλοιποι Μυτιληνιοί, ούτε τους Αρχαγγελίτες οι υπόλοιποι Ροδίτες. Άμα αρχίσουμε έτσι, καληνύχτα. Άλλωστε, ο καθένας έχει διαφορετική διάθεση (από μεγάλη έως καθόλου) να καταλάβει τον άλλο, και διαφορετική δυνατότητα.

  119. Γ-Κ said

    Δείτε κι αυτό:
    https://en.wikipedia.org/wiki/Gagauz_people

  120. Λ said

    Ποντίζω/ ποντίζουμαι στη δική μας ποικιλία σημαίνει λερώνω/ λερώνομαι
    Έχουμε ένα ποιηματάκι που λέει
    βρέχει χιονίζει,
    τα μάρμαρα ποντίζει
    ο ποντικός χορέφκει
    τζι ο κάττος μαϊρέφκει

  121. Πέπε said

    120:
    Βρέχει βρέχει και χιονίζει
    κι ο παπάς εσπερινίζει
    και η γάτα μαγειρεύει
    και ο ποντικός χορεύει

    (=σχεδόν το ίδιο, εκτός από τον στίχο με το ποντίζω)

    Νομίζω ικαριώτικο. Το πολύ πιο γνωστό πανελλήνιο είναι:

    Βρέχει βρέχει και χιονίζει
    κι η γιαγιά μας κοσκινίζει
    μια κουλούρα να μας κάνει
    να ‘χει απάνω και σουσάμι

  122. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    120.121
    Βρέχει βρέχει και χιονίζει
    κι ο παπάς σημαντηρίζει
    και η γάτα μαγερεύει
    και ο μποντικός χορεύει

    Βρέχει βρέχει και χιονίζει
    κι η λαλά μου κοσκινίζει
    να μου κάνει μια γκουλούρα
    σαν τ΄αφέντη* μου τη λούρα**

    *πατέρα
    **ζωστήρα

  123. Pedis said

    Μια στις δέκα του βγαίνει καλό (γενικά, πάσχει στα λόγια ο Ζερβός, το σκίτσο του είναι καλό, η σύνθεση μέτρια).

    όχι πώς κάνει και καμιά καινοφανή πολιτική παρατήρηση …

  124. Pedis said

    -> 123 : σόρρυ, εκτός θέματος. Στου Σαββάτου την ουρά πήγαινε, αλλού έκατσε.

  125. cortlinux said

    Παντως η πιο ωραια λεξη για την γιαγια ειναι στα ποντιακα. Καλομανα. Και δεν νομιζω οτι δεν μπορει κανενας νεοελληνας να την καταλαβει.

  126. Γς said

    Τι ακούει κανείς.

    Ναύαρχος [ε.α. προφανώς] Φενέκος στον Σκάι τώρα.

    -Μακάρι να έρθουν εδώ να πακετάρουν για την Τουρκία τους 8 Τούρκους αξιωματικούς που ζήτησαν άσυλο. Για να τους ανταλλάξουμε με τους δύο Ελληνίδες αξιωματικούς που κρατούνται στην Αδριανούπολη

  127. Alexis said

    #123: Ποιος είναι στο κέντρο, στην κορνίζα;

  128. 127 Μου διαφεύγει τώρα, σε ποιον Ιταλό αποδίδεται η πρωτότυπη φράση για τη χρήσιμη αριστερά (Κράξι; Αντρεότι;) – ε, αυτός πρέπει να είναι!

  129. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    128 Αν θμμ καλά, στον Ανιέλι της Φίατ αποδίδεται.

  130. Alexis said

    #103: Νομίζω ότι υπάρχει και αντιστροφή στη σειρά των λέξεων στη σύνταξη. Στην κοινή νεοελληνική λέμε π.χ. «δεν έχω λεφτά», στα ποντιακά «παράδας κ’ έχω».
    Πάντως δεν συμφωνώ ότι είναι μια διάλεκτος που δεν καταλαβαίνει κάποιος ότι είναι ελληνική. Όταν ακούει κάποιος έναν Πόντιο να μιλάει οι ευδιάκριτες ελληνικές λέξεις είναι πολλές και «φωνάζουν από μακριά.
    Εγώ θα έλεγα ακούγοντάς τα για πρώτη φορά (όχι κατόπιν εξοικείωσης) ότι «είναι κάποια μορφή ελληνικών, αλλά δεν μπορώ να τα καταλάβω επαρκώς»

  131. Alexis said

    #128, 129: Με τον Ανιέλι μοιάζει περισσότερο…

  132. LandS said

    Ανιέλι και μπαγιάτικο. Έχουν περάσει δεκαετίες από τότε που δεν χρειάζονταν διευκρινίσεις.

  133. sarant said

    Καλημέρα!

    120 Και το μάρμαρο ποτίζει, λέγαμε εμείς και μου φαίνεται λογικό.

    128-9 Το είχαμε συζητήσει και εδώ, ο Ανιέλι ήταν (και εν μέρει δεν ήταν):
    https://sarantakos.wordpress.com/2015/10/16/agnelli/

  134. LandS said

    133 Ποτίζει λέγαμε και εμείς. Και μου φαινόταν παράξενο επειδή το μάρμαρο δεν ποτίζεται. Το ποντίζει φαίνεται ότι ταιριάζει καλύτερα, αν και αλλιώς είναι να σκεπάζει κάτι το νερό, όταν πλημμυρίζει ο τόπος, και αλλιώς να το βουτάς στο νερό.

  135. LandS said

    117 Αυτό το «ασμενώς» το άκουσε και κάποιος άλλος ή γέρασα και με προδίδουν τα αυτιά μου.

  136. π2 said

    Για τη διαφορά πόντου και πελάγους, αχνοθυμάμαι μια ανάλυση ενός Γάλλου (ο Βιντάλ Νακέ να ήταν άραγε;) ότι ο πόντος είναι η ανοιχτή θάλασσα που περνάει κανείς για να πάει από το ένα σημείο στο άλλο, ενώ πέλαγος είναι η ανοιχτή θάλασσα γενικώς, αλλά πού μυαλό να θυμηθώ αν θυμάμαι καλά ή κουράγιο να ψάξω.

    Ας το ψάξει η επώνυμη έδρα Ποντιακών Σπουδών του ΑΠΘ και του ευαγούς ιδρύματος Ιβάν Σαββίδης.

  137. sarant said

    136 Κάτι παρόμοιο γράφει και το ετυμολογικό του Σαντραίν και το αναφέρω και στο άρθρο. Ο Μπαμπινιώτης στο δικό του ετυμολογικό δείχνει να μην δέχεται τα περί ανοιχτής θάλασσας.

  138. Να ένα ποντιακό κομμουνιστικό από το σοβιετικό Μεσοπόλεμο γραμμένο από τον Γιάγκο Κανονίδη (που εκτελέστηκε το 1937 από τους σταλινικούς ως «εχθρός του λαού»)

    Θεός, νόμος, πατρίδα, θρησκεία,

    Α(υ)τά ψέματα είναι α(υ)τά,

    Α(υ)τά είν’ τη τρανού η κοιλία,

    Τα’ αργαστέρια τ’ αγά, τη ποππά.

    ………………
    ………………

  139. …και να σας θυμίσω τη Διεθνή στα ποντιακά:

    Σκωθέστεν σεις που ως ατώρα
    ημέραν ‘κ’ είδετε καλόν
    σα ντέρτια πάντα και σα πόνια,
    σκωθέστεν έρθεν ο καιρόν.

    Εμάς κανείς ‘κι θα γλυτών’ μας
    νε βασιλιάντ και νε θεοί.
    Αν θέλουμε ελευθερίαν
    ας ψαλαφούμε μαναχοί.

    (‘κ’=’κι=ουκί, νε=ούτε, ψαλαφούμε=ψάχνουμε, ζητάμε)

    —————————————————————————–

    Εδώ άλλη μια εκδοχή: https://pontosandaristera.files.wordpress.com/2010/10/internationale.jpg

  140. Chr said

    @Sarant 54, έχετε δίκιο δεν είναι το ίδιο γιατί διαφέρουν τα κίνητρα. Συνήθως όταν κάποιος αρνείται το ολοκαύτωμα το κάνει γιατί θεωρεί ότι το μεγαλύτερο ελάττωμα του Χίτλερ είναι ότι ήταν πολύ συμπονετικός. Αντιθέτως τα κίνητρα του κου Φίλη είναι αδύνατον να προσδιοριστούν και πολλοί πιστεύουν ότι αν κάποιος το έκανε το σύμπαν θα εξαφανιστεί και θα αντικατασταθεί από κάτι ακόμα πιό παράξενο και ανεξήγητο. Κάποιοι μάλιστα πιστεύουν ότι αυτό έχει ήδη συμβεί. Σε κάθε περίπτωση θεωρώ απαράδεκτη την ποινικοποίηση της άποψης αλλά και τις απειλές ή τις ύβρεις όταν κάποιος εκφράζει μια άποψη όσο και αν δεν μας αρέσει.
    Τώρα στο συγκεκριμένο, εκείνο που με είχε κάνει να πέσω από την καρέκλα μου όταν διάβαζα την δήλωση Φίλη πάνω στο συγκεκριμένο θέμα, ήταν το με «επιστημονική έννοια» ή όπως αλλιώς το έθεσε. Πρώτον για να εκφράζεις επιστημονική άποψη πάνω σε ένα θέμα πρέπει να είσαι επιστήμονας με εξειδίκευση στο θέμα για το οποίο εκφράζεις επιστημονική άποψη. Αλλιώς είναι απλά άποψη (η οποία μπορεί να βασίζεται σε επιστημονική γνώση αλλά δεν έχει την ίδια βαρύτητα με αυτή ενός ειδικού). Για παράδειγμα η άποψη που θα εξέφραζε ο μακαρίτης ο Στίβεν Χόκινγκ για την εντροπία των μαύρων τρυπών θα είχε μεγαλύτερη αξία από αυτή που θα μπορούσε να εκφράσει ο Πίτερ Χιγκς παρόλο που κατά πάσα πιθανότητα ο Χίγκς δεν θα πεί βλακεία και θα έχει δίκιο. Όσο βέβαια το πεδίο γνώσεων του ανθρώπου απέχει από το θέμα για το οποίο εκφράζει άποψη τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες να πεί κοτσάνα. Και όχι η προσωπική μόρφωση δεν είναι το ίδιο σημαντική όσο η εκπαίδευση στην μεθοδολογία κάθε επιστήμης, αν θέλεις να λες τουλάχιστον ότι εκφράζεις επιστημονική άποψη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα όλοι εκείνοι οι δικηγόροι που έκαναν μυνήσεις για τον LHC και την καταστροφή της γής που θα έφερνε. Δεύτερον ο κος Φίλης δεν παρέθεσε καμία πηγή για αυτή την άποψη, π.χ. «μόνο εμείς αναγνωρίζουμε ότι έγινε γενοκτονία αλλά στην διεθνή βιβλιογραφία όλοι πιστεύουν ότι οι Τούρκοι απλά θέλαν να ανοίξουν έναν δρόμο και για αυτό έφυγαν οι Πόντιοι από εκεί.»
    Τέλος για την ποντιακή διάλεκτο. Σε συζήτηση για μια άλλη διάλεκτο/γλώσσα που δεν έχει ναυτικό νομίζω ότι οι περισσότεροι είχαν καταλήξει στο ότι η διάκριση είναι καθαρά πολιτική. Άρα τα ποντιακά είναι διάλεκτος (δηλαδη και γλωσσολογικά είναι, αλλά είπαμε αυτό δεν μας ενδιαφέρει).

  141. Γερμανοφιλλανδοαγγλοαμερικανοεβραιοτσολιάς said

    Θυμάμαι, όταν ήμουν παιδί, μία θεία μου (ήδη τότε συνταξιούχο δασκάλα) που κάποτε είπε (που να θυμάμαι με ποια αφορμή): «Είχε έρθει ο επιθεωρητής και ρώτησε έναν μαθητή· κι αυτός, αν και Πόντιος, μπερδεύτηκε και απήντησε λάθος». Καταλαβαίνετε την έκπληξή μου όταν, αργότερα, πρωτάκουσα ποντιακά ανέκδοτα.

    Στο κυπριακό γλωσσικό ιδίωμα (ή όπως αλλιώς λέγεται), το «φύγε» προφέρεται: «φύε».

    Νομίζω ότι από τα πιο δύσκολα ελληνικά γλωσσικά ιδιώματα (ή όπως αλλιώς λέγονται) είναι της Αγιάσου. Χωρίς υπερβολή, ακόμη και οι άλλοι Λέσβιοι αδυνατούν να καταλάβουν τι λένε οι Αγιασιώτες όταν μιλούν μεταξύ τους.

  142. Παναγιώτης Κ. said

    @112. Γιάννη, το κείμενο που παραπέμπει το λινκ, είναι συγκλονιστικό!

  143. Παναγιώτης Κ. said

    @103. Πέπε,
    Κάπως έτσι αντιλαμβάνομαι και εγώ, που δεν έχω ποντιακή καταγωγή, το όλο θέμα.
    Όσο για το μόριο κι, οι φίλοι μου οι πόντιοι μου είπαν ότι προέρχεται από το ουκ.
    ουκ έχω=κι έχω.

  144. Pedis said

    # 131 κλπ στην κεντρική κορνίζα είναι ο Ανιέλι (ο Τζάνι). Σε αυτόν αποδίδεται η σχετική ρήση, ελέυθερη αποδοση της οποίας χρησιμοποιεί ο Ζερβός.

  145. Classicist said

    1) Εγώ δεν έχω σχέση με τον Πόντο, αλλά ο σύζυγος είναι 50% Πόντιος από τη μαμά του. Το αστείο που λέγαμε όλα αυτά τα χρόνια στην οικογένεια είναι το εξής: Οι Πόντιοι εξαποανέκαθεν ήσαντε μεγάλα λαμόγια. Το παίζανε υπερέλλληνες με τρία λάμβδα («τραντέλληνες» κλπ) και ουδέποτε είχαν λάβει μέρος στους Αγώνες του Ελληνισμού από την Αρχαιότητα μέχρι το 1940.

    Φανταστείτε, λοιπόν, την έκπληξή μου όταν αντελήφθην ότι το εσωτερικό αυτό αστείο της οικογένειας για τους Πόντιους είναι ιστορικό γεγονός και το αναφέρει στα βιβλία του ο ίδιος ο ιστορικός του Ποντιακού ΕλληνισμούΚώστας Φωτιάδης (εδώ το πλούσιο βιογραφικό του)!.. Πράγματι, ο κ. Φωτιάδης επανειλημμένως επισημαίνει στα έργα του κάτι που πρώτος είχε παρατηρήσει ο μεγάλος Γερμανός ιστορικός Ιάκωβος Φαλμεράϋερ: Ότι ο Ελληνισμός του Πόντου επέζησε ανά τους αιώνες και αυγάτισε, επειδή είχε τη στοιχειώδη ευφυΐα να μήν συμμετέχει στους πολεμικούς αγώνες του υπόλοιπου Ελληνισμού!..

    Και για να μή βρεθούν τίποτα άπιστοι Θωμάδες και με αμφισβητήσουν, επειδή δεν έχω πρόχειρα τα βιβλία του κ. Κώστα Φωτιάδη, σάς παραπέμπω σε ένα πρόσφατο άρθρο του στο έγκριτο ιστολόγιο Πόντος.gr, όπου γράφει τα εξής εκπληκτικά για την προαιώνια λαμογιά των Ποντίων:

    «Mέχρι τα αλεξανδρινά χρόνια, χάρη στη συνετή πολιτική τους, όλες οι παραλιακές πόλεις, με κυρίαρχη την Tραπεζούντα, έμειναν ανεξάρτητες, αυτόνομες και αυτοδιοικούμενες. Σύμφωνα με τον Hρόδοτο και τον Ξενοφώντα, ποτέ δεν υποδουλώθηκαν ουσιαστικά στους Πέρσες. Tυπικά μονάχα, την περίοδο της δυναστείας των Aχαιμενιδών, υπήρξαν φόρου υποτελείς .

    Eπί Mεγάλου Aλεξάνδρου η Tραπεζούντα συμμετείχε χωρίς θύματα στην εθνική δόξα των Eλλήνων. Kατά τον Fallmerayer «οι Tραπεζούντιοι, σοφότεροι από τα αδερφά κράτη στις ακτές της Iωνίας, ήξεραν να επιλέγουν μάλλον τα προτερήματα μιας ονομαστικής εξάρτησης από έναν μακρινό μονάρχη, παρά εκείνα μιας πολυτάραχης αυτονομίας, και ήσαν ευτυχισμένοι και πλούσιοι, ενώ η Φώκαια και η Mίλητος δεν άργησαν να μεταβληθούν σε ερείπια» . »

    ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Οι Πόντιοι που γενικά τους θεωρούμε βλάκες, είναι πολύ πιό έξυπνοι από εμάς τους υπόλοιπους Έλληνες που αποδεκατιστήκαμε συμμετέχοντας σε βλακώδεις πολεμικούς αγώνες, των εμφυλίων συμπεριλαμβανομένων…

    2) Όσο για την υποτιθέμενη Ποντιακή Γενοκτονία, έχουμε καταλήξει στην οικογένεια ότι για όλα φταίει ο ακροδεξιός Δεσπότης Καστοριάς Γερμανός Καραβαγγέλης, αυτός ο οποίος ηδονιζόταν να βλέπει τα σφαγμένα κεφάλια Βουλγάρων που είχε θαμμένα στον κήπο του Επισκοπικού Μεγάρου. Το πραγματικό αντάρτικο στον Πόντο άρχισε το 1916, όταν οι Ρώσοι κατέλαβαν την πόλη της Τραπεζούντας, μεταφέροντας το ρωσοτουρκικό πολεμικό μέτωπο στην περιοχή εκείνη. Οργανωτής του ελληνικού αντάρτικου ήταν ο φανατικός μεγαλοϊδεάτης Καραβαγγέλης, ο οποίος ήρθε στη Σαμψούντα το 1908 ως μητροπολίτης.

    Μετά τη δημιουργία των ανταρτικών σωμάτων με χρήματα και πολεμοφόδια που πήρε ο Καραβαγγέλης από τους Ρώσους, τα εξαπέλυσε να προσβάλουν τον τουρκικό στρατό στα μετόπισθέν του, τη στιγμή κατά την οποίαν οι Τούρκοι πολεμούσαν τον ρωσικό στρατό στο μέτωπο της Τραπεζούντας. Οι αντάρτες του Πόντου συντάχθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου με τα εχθρικά κατοχικά στρατεύματα της Ρωσίας, καταπολέμησαν τον στρατό του κράτους του οποίου ήταν υπήκοοι, καταπιέζοντας και σκοτώνοντας αλλόθρησκους συμπολίτες τους.

    Οι ταλαίπωροι Πόντιοι αντάρτες, το πλείστον τουρκόφωνοι και αναλφάβητοι, έπεσαν στην παγίδα του αιμοσταγούς αυτού Δεσπότη, χωρίς να αναλογιστούν τις συνέπειες του λεγόμενου «απελευθερωτικού αγώνα», δηλαδή δεν συνειδητοποίησαν καν το τι θα απογίνονταν αυτοί μετά το τέλος του πολέμου, όταν ο μεν Καραβαγγέλης θα εξαφανιζόταν για να σωθεί, όπως και έγινε, αυτοί όμως θα παρέμεναν. Κάτω από την εγκληματική καθοδήγηση του Καραβαγγέλη, οι Πόντιοι χριστιανοί άρχισαν να πυκνώνουν τις τάξεις των ανταρτών χτυπώντας πισώπλατα τον τουρκικό στρατό και ληστεύοντας κυρίως τουρκικά χωριά, για να μπορέσουν να επιβιώσουν. Τί να έκανε και ο Μουσταφά Κεμάλ; Να τους άφηνε να εξολοθρεύσουν τους Οθωμανούς;

  146. cronopiusa said

  147. Γιάννης Ιατρού said

    80 (82) ΣΠ
    μέτρα 🙂

  148. Xτύπησε κι ο Νακρατζάς με τους επιγόνους του…

    Μας τα είπαν κι άλλοι!!!

    ————–

    —————————————————————————————-

    Την άποψη των αυθεντικών Τούρκων εθνικιστών χωρίς Classicist περιτυλίγματα, θα τη βρείτε εδω (δυστυχώς το έχουν αποσύρει, όμως η μνήμη του ψηφιακού κόσμου δεν χάνεται ποτε_ :

    http://www.bulgarmak.org/pontos_lobby.htm

    Και εδώ ακριβώς θα βρείτε την αρχική πηγή του Νακρατζά :

    http://www.bulgarmak.org/pontos_genocide.htm

    Και εδώ η άποψη του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών :

    http://www.mfa.gov.tr/setting-the-record-straight-on-pontus-propaganda-against-turkey.en.mfa

    η οποία, όπως και το κείμενο του Νακρατζά, αναπαράγεται κάθε χρόνο την ιδια εποχή :

    http://www.diplomatikgozlem.com/briefing.asp?id=80

  149. Γιάννης Ιατρού said

    https://tinyurl.com/ydhk6ul8
    ……

  150. Ριβαλντίνιο said

    Π-Λ-Μπ
    Μαυροθαλασσίτης Αλέξιος : Αγωνιστής του ’21 από τον Πόντο. Πολέμησε στην Κρήτη.

  151. @149 Ο Πλεύρης είναι ένας κλασικός ακροδεξιός απατεώνας.

    Με τον τρόπο αυτό προσπαθεί να καλύψει την αποσιωπημένη συνενοχή στο έγκλημα της γενοκτονίας του Λαϊκού κόμματος και όλης της φιλομοναρχικής συμμορίας, που κλήθηκε να διαχειριστεί τη Μικρασιατική πρόκληση από τον Νοέμβρη του ’20. Αποσιωπά ότι στον στρατό πολεμούσαν περί τους 30.000 Μικρασιάτες και ότι στον Πόντο δρούσε ένα αντάρτικο ελληνικό κίνημα που δεν έλαβε ούτε μια σφαίρα από τους πολιτικούς προγόνους του Πλεύρη…

    Επίσης ξεχνά ο απατεώνας τετραυγουστιανός ότι η κυβέρνηση Γούναρη-Πρωτοπαδάκη απέρριψε την Άνοιξη του ΄22 το αίτημα των Μικρασιατών για ανακήρυξη Αυτόνομου Ιωνικού Κράτους, απεμπλοκή από τις συμμαχικές υποχρεώσεις και δημιουργία ντόπιου στρατού που θα αντιστεκόταν στους εθνικιστές του Μουσταφά Κεμάλ.

    Και εκτός από την απόρριψη και την απαγόρευση της λειτουργίας των μικρασιατικών οργανώσεων στην υπό ημιδικτατορική διακυβέρνηση Ιωνία, τον Ιούλιο του 1922 ψήφισε το νόμο με τον οποίο απαγόρευσε την έξοδο του άμαχου πληθυσμού (Ελλήνων και Αρμενίων) ενώ ήδη προσπαθούσε να φύγει από τη Μικρά Ασία….Και όταν έσπασε το μέτωπο λόγω των άπειρων στρατιωτικών και πολιτικών εγκληματικών λαθών, καθώς ο τουρκικός στρατός μαζί με τους τσέτες, πλησίαζε τη Σμύρνη, έδωσε την τελευταία εντολή.

    Πέντε μέρες πριν την είσοδο των τουρκικών στρατευμάτων στην απροστάτευτη Σμύρνη ο Έλλην πρωθυπουργός Πρωτοπαδάκης υπογράφει την τελευταία εντολή προς την Αρμοστεία, όπου τους διατάζει: «Να μην επιτραπεί στους Έλληνες Μικρασιάτες να αναχωρήσουν. Ουδέ καν στους ευπόρους τους έχοντας ιδίαν δυνατότητα…»

    Οι ευθύνες για τη σφαγή και την πυρπόληση της Σμύρνης βαρύνουν επίσης και την ελληνική ακροδεξιά. Για αυτό και μετά το ’22 όλη αυτή η μνήμη ήταν απαγορευμένη και έπρεπε να έρθει η Μεταπολίτευση και η Κοινωνία των Πολιτών για να διεκδικήσουν οι πρόσφυγες την ανάδειξη της Μνήμης τους….

  152. Ριβαλντίνιο said

    Η ιστορική αλήθεια για την «Μικρασιατική Άμυνα»
    http://www.istorikathemata.com/2010/01/blog-post_18.html

    (…) μια πλαστογραφία (νόμος Ιουλίου 1922 )
    http://www.istorikathemata.com/2014/09/13-1922_22.html

  153. Ριβαλντίνιο said

    Βρε Βάτμαν , καλά οι Πόντιοι και οι Αρμένιοι έκαναν αντάρτικο γι’ αυτό τους καθάρισαν οι Τούρκοι. Οι Συροχαλδαίοι και αυτοί αντάρτικο έκαναν ;

  154. Γιάννης Ιατρού said

    151: ..Ο Πλεύρης είναι ένας κλασικός ακροδεξιός απατεώνας..
    Έτσι!

  155. @153… Ριβαλντίνιο, περίμενα κάτι καλύτερο από σένα. Το ιστολόγιο αυτό είναι ένας φιλοβασιλικό ακροδεξιό ιστολόγιο που είχε ως μόνιμη στάση την υποστηριξη των «6» την προώθηση των απόψεων Πρωτοπαπαδάκη, την αγιοποίηση της πολιτικής Γούναρη και τη δαιμονοποίηση του Βενιζέλου… Φαντάζομαι ότι δεν ψάχνεις την αξιοπιστία εκεί μέσα. Σίγουρα καλώς μας το παράθεσες, γιατί είναι ενδεικτικό του γεγονότος ότι 100 χρόνια μετά οι πολιτικοί επίγονοι των φιλομοναρχικών που εγκλημάτησαν κατά του μικρασιατικού ελληνισμού παραμένουν αμετανόητοι…

    Ειδικά το τελευταίο κείμενο του Πρωτοπαδάκη που λέει πώς ο παππούς του έκανε ότι περνούσε από το χέρι να σώσει τους καϋμένους Σμυρνιούς! Μόνο που η αλήθεια βρίσκεται ακριβώς στο αντίθετο σημείο:
    http://www.kathimerini.gr/852787/opinion/epikairothta/politikh/enas-afanhs-hrwas-o-asa-jennings-ths-ymca-smyrnhs-anagnwrizetai–apo-ellhnes-kai-amerikanoys-ws-swthras-xiliadwn-ellhnwn-apo-to-flegomeno-kai

  156. Λ said

    132,133. Τα μάρμαρα ποντίζει
    Βλ. https://pattixa.wordpress.com/%CE%BA%CF%85%CF%80%CF%81%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CF%8C%CE%BD-%CE%B3%CE%BB%CF%89%CF%83%CF%83%CE%AC%CF%81%CE%B9%CE%BD/

  157. cronopiusa said

  158. Ριβαλντίνιο said

    Λοιπόν πάμε στον άλλο μύθο ότι οι Πόντιοι και οι Μικρασιάτες δεν πολέμησαν. Αυτό δεν είναι αλήθεια. Καταρχάς είναι σαν να λέμε ότι δεν πολέμησαν στους Βαλκανικούς οι Ηπειρώτες , οι Μακεδόνες και οι Αιγαίοι .
    Οι Πόντιοι έκαναν αντάρτικο μια χαρά ως το ’24.
    Οι Μικρασιάτες έδωσαν 12.000 – 14.000 μαχητές ( χωρίς να βάζουμε μέσα τους Μικρασιάτες που λόγω των διωγμών είχαν καταφύγει στην Ελλάδα από το 1912 ακόμη και είχαν καταταγεί στον ελληνικό στρατό ).
    Οι Ανατολικοθρακιώτες ομοίως έδωσαν 9.000 μαχητές.

    Αυτό που λένε συνήθως είναι ότι οι Μικρασιάτες, οι Ίωνες στην πραγματικότητα, προσέφεραν αναλογικά με τους Ανατολικοθράκες λιγότερο. Κι αυτό όμως δεν είναι βέβαιο γιατί τα στατστικά δεν είναι βέβαια. Λόγω των διωγμών και των επιστροφών η Ανατολική Θράκη θα μπορούσε να έχει πληθυσμό από 250.000 έως 350.000 άτομα την περίοδο που μας ενδιαφέρει. Αν πούμε 300.000 οι Ανατολικοθρακιώτες έδωσαν για μαχητές το 2,5 – 3 % του πληθυσμού τους.
    Η περιοχή της Σμύρνης με βάση το 1914 είχε 623.000 πληθυσμό. Το 1920 λόγω των διωγμών είχαν μείνει περίπου 470.000. Αναλογικά έδωσαν κι αυτοί λοιπόν κοντά στο 3% και είχαν να αντιμετωπίσουν και τον παπαρούλη τον Στεργιάδη.

  159. Ριβαλντίνιο said

    Α, τώρα κατάλαβα. Ο Βάτμαν είναι οπαδός του πρίγκιπα Ανδρέα :

    Ο κόσμος εδώ γενικώς είναι απαίσιος. Αφήνω τους διαφόρους ποντικούς -ούτως αποκαλούνται ενταύθα οι Λεβαντίνοι- αυτοί επί τέλους έχουν και δικαίωμα να ακολουθούν την πολιτικήν τής δήθεν πατρίδος των. Απαίσιοι πραγματικώς είναι οι εδώ Έλληνες, εκτός ελαχίστων. Επικρατεί Βενιζελισμός ογκώδης και κατά την 15ην Δεκεμβρίου είχον κλείσει σχεδόν όλα τα καταστήματα. Θα ήξιζε πράγματι να παραδώσωμεν την Σμύρνην εις τον Κεμάλ διά να τους πετσοκόψη όλους αυτούς τους αχρείους, οι οποίοι φέρονται ούτω κατόπιν τού φοβερού αίματος όπερ εχύσαμεν εδώ. Αίματος της Παλαιάς Ελλάδος δε, διότι όλα τα παιδιά τών οπωσδήποτε καλυτέρων οικογενειών τών ενταύθα, υπηρετούν εις την Σμύρνην και τα μετόπισθεν, αλλοίμονον δε αν εν οιονδήποτε τμήμα ευρεθή σχηματισμένον μόνον από Μικρασιάτας και ενώπιον τού εχθρού!

    Κι αυτός όμως ομολογεί την ύπαρξη Μικρασιατών μαχητών ! 🙂

  160. Classicist said

    Καλώ τον επίδοξο ιστορικό του Ποντιακού Ελληνισμού κ. Βλάση Αγτζίδη (που κάνει εδωπέρα σχόλια με το ψευδώνυμο «Πόντος και Αριστερά» 148 + 151 + 155) να μάς απαντήσει: Από πότε και γιατί σταμάτησε ΞΑΦΝΙΚΑ να καταφέρεται εναντίον του «Εθνάρχη» Ελ. Βενιζέλου και έγινε φανατικός Βενιζελικός; Όλα τα παλιά του κείμενα όπου καθύβριζε τον Βενιζέλο (ότι ξεσήκωσε και μετά πρόδωσε τους Ποντίους) υπάρχουν αναρτημένα στο Διαδίκτυο (σε διάφορες ακροδεξιές ιστοσελίδες, στις οποίες ο κ. Αγτζίδης έδινε επί χρόνια επιχειρήματα να βρίζουν τον Βενιζέλο) και αν χρειαστεί… ΘΑ ΤΑ ΑΝΑΡΤΗΣΩ. Πολλά κείμενά του υπάρχουν και στο site της παλιάς «Ελευθεροτυπίας», η εκδότρια της οποίας κ. Μάνια Τεγοπούλου μάς άφησε χρόνους χθές το βράδυ από κίρρωση του ήπατος…

    Προς το παρόν, παραπέμπω στο περίφημο άρθρο του κ. (Βενιζελικού εδώ και μερικά χρόνια!..) κ. Βλάση Αγτζίδη «Ο ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ ΤΗΣ ΗΤΤΑΣ», που έχει αναδημοσιευτεί σε εκατοντάδες βασιλικές και ακροδεξιές ιστοσελίδες τα τελευταία χρόνια. Και παρόλα ταύτα, ο κ. Αγτζίδης έχει το θράσος να κατακρίνει (σχ. 155) τον νεαρό και απονήρευτο σχολιαστή Ριβαλντίνιο ότι παραπέμπει σε ακροδεξιές ιστοσελίδες!.. ΙΔΟΥ ένα απόσπασμα για το πώς πρόδωσε (κατά Αγτζίδη) ο Ελ. Βενιζέλος τους Ποντίους και τους έρριξε κατευθείαν στο τουρκικό γιαταγάνι:

    «Οι Έλληνες του Πόντου είχαν διατυπώσει από νωρίς το αίτημα δημιουργίας δεύτερου ελληνικού κράτους στις νότιες παραλίες της Μαύρης Θάλασσας, ως μοναδική δυνατότητα επιβίωσης του ελληνισμού στη γενέθλια γη. Τον Οκτώβριο του 1917 ο Κ. Κωνσταντινίδης, ένας από τους ηγέτες του ποντιακού κινήματος και πρόεδρος της δυναμικής οργάνωσης της Μασσαλίας είχε ενημερώσει τον Βενιζέλο. Στον Πόντο, όπου κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου οι Τούρκοι είχαν προβεί σε γενοκτονία του ελληνικού πληθυσμού, δρούσε ένα δυναμικό αντάρτικο ελληνικό κίνημα, το οποίο αριθμούσε σε 18.000 άντρες. Το αίτημα των Ποντίων ήταν η ενίσχυση των ανταρτών κατά το υπόδειγμα του Μακεδονικού Αγώνα. Ο Βενιζέλος, παρότι αρχικά αμφιταλαντεύτηκε, επέλεξε να αγνοήσει τα αιτήματα των Ποντίων και να υποστηρίξει στη Συνδιάσκεψη Ειρήνης στο Παρίσι το Δεκέμβριο του 1918, την ενσωμάτωση του Πόντου στην Αρμενία. Μια θέση που εξόργισε τους Έλληνες του Πόντου και τις ποντιακές οργανώσεις, οι οποίες με επικεφαλής το μητροπολίτη Τραπεζούντος Χρύσανθο προσπάθησαν να παρέμβουν αυτοτελώς στις Συνδιασκέψεις Ειρήνης προωθώντας το αίτημα δημιουργίας Ελληνικού Κράτους στον Πόντο. Ο Βενιζέλος συνέχισε την πολιτική του και στις 4 Φεβρουαρίου του 1919 δήλωσε στον Αμερικανό πρόεδρο Ουϊλσον ό,τι παρότι οι Έλληνες του Πόντου επιθυμούσαν την ανεξαρτησία, αυτός αντιτάχθηκε απόλυτα. Επίσης σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Sunday Times, δήλωσε ότι δέχεται να συμπεριληφθεί ο Πόντος στην Αρμενία. Σφοδρή υπήρξε η αντίδραση των ποντιακών οργανώσεων. Το υπουργείο Εξωτερικών στην Αθήνα κατακλύστηκε από τηλεγραφήματα διαμαρυρίας. Από τη Μασσαλία, το Λονδίνο, το Αλγέρι, τη Νέα Υόρκη κ.ά. οι ποντιακές οργανώσεις κατήγγειλαν «την προβαλλόμενη ιδέα καθ’ ην η πατρίς ημών φέρεται περιλαμβανομένη εντός μέλλοντος αρμενικού κράτους.»

    Ως αποτέλεσμα των αντιδράσεων άλλαξε η πολιτική της κυβέρνησης. Απεστάλησαν στον Πόντο και στον Καύκασο ο συνταγματάρχης Δ. Καθενιώτης και ο Ι. Σταυριδάκης για να εκτιμήσουν την κατάσταση. Ο Βενιζέλος φαίνεται να αποδέχεται εν μέρει τα ποντιακά σχέδια, επιτρέποντας τη δημιουργία ειδικού ποντιακού σώματος στον ελληνικό στρατό, ώστε μελλοντικά να μπορεί να αποσταλεί στον Πόντο. Όμως, ακόμα και τότε ήταν ορατή η αποστασιοποίηση του Βενιζέλου από το Ποντιακό Ζήτημα το οποίο δεν το ενέτασσε στα ευρύτερα εθνικά σχέδια. Οι Πόντιοι συνέχισαν να επιζητούν την ελλαδική βοήθεια και να απαιτούν την αποστολή ελληνικού στρατού στον Πόντο. Για το σκοπό αυτό είχαν συγκεντρώσει τους απαιτούμενους πόρους για τη χρηματοδότηση της επιχείρησης. Βασικό επιχείρημά τους ήταν ότι οι αντάρτικες ποντιακές δυνάμεις, θα μπορούσαν να αποκόψουν τις γραμμές εφοδιασμού των κεμαλικών από τους σοβιετικούς. Το Νοέμβριο του 1919 οι Βρετανοί απέριψαν σχέδιο αποστολής του ποντιακού τμήματος του ελληνικού στρατού στο Βατούμι και τη συγκρότηση επί τόπου ποντιακού στρατού. Ο Ελ. Βενιζέλος, με αφορμή τη βρετανική άρνηση επανήλθε στις απορριπτικές του θέσεις και επαναμετάθεσε το Ποντιακό Ζήτημα στα πλαίσια του Αρμενικού. Η στάση αυτή προκάλεσε τη σφοδρή αντίδραση της Εθνοσυνέλευσης του Πόντου ενώ ο μητροπολίτης Χρύσανθος χαρακτήρισε τον Βενιζέλο «απληροφόρητο στο ζήτημα του Πόντου.» Στη συνέχεια, το καλοκαίρι του 1920, ο Βενιζέλος θα λάβει τις εκθέσεις των Σταυριδάκη και Καθενιώτη, με τις οποίες προτρέπεται να αποδεχτεί αμέσως τα ποντιακά αιτήματα. Ο Βενιζέλος άλλαξε για άλλη μια φορά στάση και ανακοίνωσε στο Βρετανό πρωθυπουργό Λόιδ Τζορτζ το σχέδιό του για επέμβαση στον Πόντο με στόχο τη δημιουργία ελληνικού κράτους εκεί. Ήταν όμως πολύ αργά! Στην Ελλάδα άρχιζε η προεκλογική περίοδος. Οι βασιλικοί διάδοχοι του Βενιζέλου δεν είχαν καμιά άποψη για τον Πόντο και αγνόησαν ολοκληρωτικά τις ποντιακές προτάσεις, ενώ ο Κεμάλ Ατατούρκ ολοκλήρωνε τη γενοκτονία του εναπομείναντος ελληνικού πληθυσμού.»

  161. Το ζήτημα της Άρνησης της Γενοκτονίας έχει παρουσιαστεί αρκετά στο μπλογκ μας.
    Όσον αφορα τα του Αγτζίδη πηγαίνετε να του τα πείτε στο μπλογκ του.

    Μερικά χαρακτηριστικά δικά μας είναι τα εξής:

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2016/09/21/aftokathorismos/

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2017/05/23/kar/

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2016/04/18/kostopoulos-prosfyges/

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2015/11/09/kyratzopoulos/

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2014/08/28/kostopoulos/

    https://pontosandaristera.wordpress.com/2014/03/21/stefanos-papadopoulos-jeanette-haien-ballard-writers-prize/

    κ.ά

    Και μιας και η ανάρτηση έχει τον τίτλο ‘Ποντιακά» ας θυμίσουμε ένα ποντιακό γνωμικό που ταιριάζει άριστα σε κάποιες περιπτώσεις:
    «Άμα ‘κι θέλω να φιλώ σε, ρωτώ που εν’ το μαγλοπο σ'»

  162. Classicist said

    (161) Ώστε δεν είστε εσείς ο κ. Αγτζίδης. Το δέχομαι και ζητώ συγγνώμη για την λάθος εντύπωση. Ωστόσο, έχετε δημοσιεύσει επανειλημμένως άρθρα του στην ιστοσελίδα σας. Πώς και δεν τον ρωτήσατε ποτέ, τί μεσολάβησε και από υβριστής του Ελ. Βενιζέλου έγινε θερμός υποστηρικτής του και υβριστής των Λαϊκο-Βασιλικών; Είδε τό Φώς το Αληθινόν, όπως ο Απόστολος Παύλος;

  163. Tο μπλογκ μας είναι συλλογικό και η ύπαρξή του χρονολογείται από το 2006. Ζωή σε λόγου μας λοιπόν, όπως και στο μπλογκ του Σαραντάκου!

    Τώρα, όσοι ενδιαφέρονται και για μια άλλη πλευρά των ποντιακών, αυτό του σταλινισμού και των διώξεων, ας πάνε στο σεμινάριο του Αγτζίδη στην Κηφισιά την Παρασκευή: https://pontoshistory.blogspot.com/2018/06/blog-post_5.html#more

    Θα έχει ενδιαφέρουσες εισηγήσεις. Παραθέτω το πρόγραμμα:

     .
     .
    8 Ιουνίου 2018
     .
    Μελετώντας τις σταλινικές διώξεις στην τ. ΕΣΣΔ
     .
    -Βλάσης Αγτζίδης, «Εισαγωγή» 

    -Χρήστος Κεφαλής, συγγραφέας, «Οι Δίκες της Μόσχας του 1936»

    -Ίρις Τζαχίλη, ιστορικός, «Από τα σταλινικά γκουλάγκ στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Η τραγική μοίρα των Γερμανών κομμουνιστών»

    -Βασίλης Τσενκελίδης, ιστορικός, «Επιπτώσεις στη ζωή της ελληνικής σοβιετικής μειονότητας»
    .
    .

    .

  164. Για να πάρετε μια ιδέα από την εκφορά του ποντιακού λόγου της πρώτης γενιάς, ακούστε την εκπληκτική μαρτυρία για το Ολοκαύτωμα του Μεσόβουνου: https://pontosandaristera.wordpress.com/2009/04/22/mesovouno/

  165. Γιάννης Ιατρού said

    Μερικοί παίρνουν παράδειγμα τον εαυτόν τους σχετικά με τη χρήση ψευδο-χρηστωνύμων ή/και πλαστοπροσωπιών ….

  166. Μάνια said

    Κύριε Ιατρού (165), επειδής έχω καταλάβει (από την γνώση της αρχαιοελληνικής γραμματείας που έχετε) ότι είστε κρυφοελληνόψυχος αλλά ντρέπεστε να το πείτε, κι επειδή μού είπαν πως είστε Μανιάτης, ιδού μία ωραία διάλεξη που μπορείτε να παρακολουθήσετε μεθαύριο Πέμπτη στο Πολεμικό Μουσείο από τον συμπατριώτη σας καθηγητή Αντωνάκο, που θα μιλήσει για το υπερόπλο του Ελληνισμού.

    Θα αναφερθεί και στο παρόν ιστολόγιο και τις προσπάθειες που κάνει για να πείσει τον κοσμάκη ότι το Ελληνικό Αλφάβητο είναι Σημιτικό. Να πάτε στη διάλεξη, κύρ Γιάννη, για να ενημερώσετε και τον κ. Σαραντάκο (ως χωροφύλακας που είστε). Θα προσπαθήσω να είμαι κι εγώ εκεί για να συστηθούμε

  167. Αν ήμουν στην Αθήνα, μπορεί και να πήγαινα. Αλλά και το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών παραχωρεί την ισόγεια αίθουσά του σε οποιονδήποτε πληρώνει;

  168. Μάνια said

    (167) ώχ, έχετε δίκιο, είμαι από επαρχία δεν την ξέρω την Αθήνα και νόμιζα ότι το Πολεμικό Μουσείο και το ΕΙΕ είναι το ίδιο. Καλά που το είδατε, γιατί θάπαιρνα στο λαιμό μου τον κύρ Γιάννη τον Ιατρού

  169. Γιάννης Ιατρού said

    166 (167, 168): Α ευχαριστώ πολύ για την ενημέρωση 🙂
    Δεν θα με παίρνατε και στο λαιμό σας, μην ανησυχείτε, αφού στο τέλος του 166 κοπυπαστώσατε σωστά και βεβαίως, αφού ήδη είχα προγραμματίσει να παραστώ (παρακολουθώ ανελλιπώς το πρόγραμμα που έχει αναρτηθεί από καιρό στη σχετική σελίδα, πως αλλιώς θα ενημερωνόταν η υπηρεσία…) .

    Πώς θα σας αναγνωρίσω όμως, αφού αγνοώ το παρουσιαστικό σας; 🙂

    Ελπίζω να μην χάσετε το σωστό δρόμο, αφού όπως γράψατε, είστε από επαρχία και μπερδεύεστε….

  170. sarant said

    167 Είναι ένα ζήτημα αυτό με το ΕΙΕ, πάντως.

  171. voulagx said

    #166 @ Γιαννης Ιατρου: Και κακοψυχος και κρυφοελληνοψυχος και χωροφυλαξ!!! Ανθρωπε μου, δεν παιζεσαι! Ρησπεκτ!

  172. Alexis said

    #169: Πώς θα σας αναγνωρίσω όμως, αφού αγνοώ το παρουσιαστικό σας;

    Θα κρατάς ανά χείρας ένα ελληνόψυχο περιοδικό. Άντε πάλι, ποιος τη χάρη σου! Έχεις και κρυφές διαδικτυακές θαυμάστριες! 🙂

  173. Γιάννης Ιατρού said

    Βλέπω Αλέξη αμέσως βρήκες λύση. Ίσως να κρατά ανά χείρας η κα Μάνια κάτι αντιπροσωπευτικό, θα μας πεί, ίσως 🙂

  174. Γιάννης Ιατρού said

    171: Μα συνδυάζονται αυτά που γράφεις. Βουνό που φαίνεται …..

  175. Γιάννης Ιατρού said

    173: Κανένα κόκκινο γαρύφαλλο π.χ. 🙂

  176. Alexis said

    #175: Εξαρτάται… Αναλόγως …του χαρακτήρα που θα λάβει η συνάντηση. 🙂

  177. gbaloglou said

    145 ΤΟΣΟ απλά είναι λοιπόν τα πράγματα;! Πριν από το 1916 … όλα καλά;! Πρέπει να ανατρέξω στα κιτάπια μου για συγκεκριμένα γεγονότα, αλλά … αυτό που θυμάμαι είναι ότι η γιαγιά μου και η μητέρα της έφυγαν άρον άρον από την Τραπεζούντα το 1915, όχι το 1916…

  178. gbaloglou said

    145, 177 A, και σχετικά με την συμμετοχή των Ποντίων στους πολέμους: περιοριζόμενος και πάλι στα οικογενειακά πλαίσια, αναφέρω εδώ — τιμώντας και την μνήμη του — κάτι που είχα ακούσει από την μητέρα μου, ότι δηλαδή ο μεγάλος έρωτας της γιαγιάς (γεννηθείσης το 1890) ήταν κάποιος συμπολίτης της που σκοτώθηκε πολεμώντας ως εθελοντής είτε στους Βαλκανικούς Πολέμους είτε στον Μακεδονικό Αγώνα.

  179. Classicist said

    Αέρα – πατέρα (178): Είναι επιστήμη αυτό που κάνετε; Πάτε με τις θολές οικογενειακές σας αναμνήσεις να διαψεύσετε τον μεγάλο Ιάκωβο Φαλμεράϋερ (βλέπε σχόλιο 145) που λέει και ξαναλέει στα αθάνατα συγγράμματά του ότι… ο Ελληνισμός του Πόντου επέζησε ανά τους αιώνες και αυγάτισε, επειδή είχε τη στοιχειώδη ευφυΐα να μήν συμμετέχει στους πολεμικούς αγώνες του υπόλοιπου Ελληνισμού;

    Ήμαρτον, κύριε Μπαλόγλου, σάς θεωρούσα πιό σοβαρό… Δεν είδατε ότι συμφωνεί με τον Φαλμεράϋερ και ο επίσημος ιστορικός του Πόντου, ο καθηγητής Κώστας Φωτιάδης;

  180. gbaloglou said

    179 Εσείς είστε η πρώτη διδάξασα, που ξαναγράφετε την Ιστορία του Πόντου σε ένα οικογενειακό συμβούλιο (145-2) 🙂 [Και αναφέρομαι βέβαια σε ΜΕΤΑ τον Φαμεράυερ γεγονότα, και σε οικογενειακές αναμνήσεις που δεν είναι και τόσο θολές…]

  181. @179 Αντιφάσκετε καλή μου! Ή όπως λέει καιη παλιά ποτιακή παροιμία

  182. gbaloglou said

    181 … και τρολάρει ασύστολα 🙂

  183. ….»τζίφος.»

    Γιατί εδώ έχουμε ένα λογικό πρόβλημα. Ο Φαλμεράιερ μιλά για την αρχαιότητα και τον Μεσαίωνα και θεωρεί ότι δεν υπάρχει πουθενά αλλού ελληνισμός που να έχει επιβιώσει παρά μόνο στον Πόντο. (Ενώ ο κ.Gbaloglou αναφέρεται στη σύγχρονη ιστορία).. Οπότε και κατά λογική συνέπεια, μιας και αναφερόμαστε σ’ εκείνα τα ένδοξα και παλιά χρόνια, δεν υπάρχουν αγώνες του ελληνισμού εκτός Πόντου…. μια και δεν υπάρχουν αλλού Έλληνες!

    Είχαμε γράψει πολύ παλιά ένα ενδιαφέρον για τον Φαλμεράιερ και τις θεωρίες του με αφορμή κάποιες αντίστοιχες π@π@ριές που λέγονταν και τότε από κάποια γηραιότερη φίλης σας! Και ξεκινούσαμε το αφιέρωμά μας με μια ερώτηση επί της βασικής σας πλάνης που σας κάνει φιλο-Φαλμεραϊερικές: «Είναι ο Φαλμεράιερ ο ιδεολογικός αντίπαλος του ελληνικού εθνικισμού, όπως πιστεύουν διάφοροι ιδεοληπτικοί;»

    «Ο Φαλμεράιερ και η συνέχεια των Ελλήνων…»
    https://pontosandaristera.wordpress.com/2009/09/28/4-9-2009/

  184. Γιάννης Ιατρού said

    183: Ενδιαφέρον, ευχαριστώ

  185. Ριβαλντίνιο said

    Κάτι παρόμοιο για τον Φαλμ είχα πρωτοδιαβάσει σε μια σελίδα του

    «Το κράτος των Μεγάλων Κομνηνών της Τραπεζούντας. Η βυζαντινή αυτοκρατορία του Πόντου»

    ή

    «Η αυτοκρατορία της Τραπεζούντας και η σημασία μελέτης της ιστορίας της. Οι πηγές και η διαχρονική πρόοδος της έρευνας»

    του βυζαντινολόγου Σαββίδη σε αυτό το συλλογικό έργο : https://www.politeianet.gr/books/9789608256583-sabbidis-gk-alexios-irodotos-o-usteros-mesaionikos-kosmos-11os-16os-aiones-172431

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: