Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Η πώρωση δεν έχει πόρους

Posted by sarant στο 20 Ιουλίου, 2018


Τις υποσχέσεις καλό είναι να τις τηρεί κανείς. Το ιστολόγιο δυστυχώς μοιράζει απλόχερα υποσχέσεις για γράψιμο άρθρων, κάποτε ρητά διατυπωμένες, κάποτε έμμεσα («αξίζει χωριστό άρθρο αυτό το θέμα»). Το παραδέχομαι πως δίνω περισσότερες υποσχέσεις απ’ όσες μπορώ να τηρήσω, κι έτσι σήμερα, που φίλος μού θύμισε μια τέτοια υπόσχεση, έστω κι έμμεση, σπεύδω ν’ ανταποκριθώ.

Πριν από λίγους μήνες, σε ένα σαββατιάτικο άρθρο με μεζεδάκια, σχολιάζαμε τη φράση «Ο σοβιετικός ύμνος παίζει σε αγώνα της εθνικής Ρωσίας και πορώνει τους διεθνείς!» και τους τύπους «πορώνω» και «πόρωση» που χρησιμοποιούνταν σε ένα άρθρο. Και γράφαμε:

Ωστόσο,  το συναίσθημα του έντονου πάθους λέγεται «πώρωση», όχι «πόρωση». Ίσως όμως χρειάζεται χωριστό άρθρο για να ξεμπλέξουμε την πόρωση και την οστεοπόρωση από την πώρωση.

Οπότε, σήμερα έχουμε το άρθρο που θα προσπαθήσει να ξεμπλέξει αυτό το συχνότατο ορθογραφικό λάθος και τη σύγχυση που προκαλείται ανάμεσα σε δυο ομόηχες λέξεις και τα παράγωγά τους.

Οι δυο αρχικές ομόηχες λέξεις είναι ο πόρος και ο πώρος. Ο πόρος είναι το πέρασμα, το άνοιγμα, όπως οι πόροι του δέρματος, ενώ μεταφορικά η λέξη σημαίνει τα μέσα που είναι απαραίτητα για την άσκηση οικονομικής δραστηριότητας και τον βιοπορισμό: φυσικοί πόροι, υδάτινοι πόροι, ανθρώπινοι πόροι, άδηλοι πόροι. Αλλά να μην επεκταθούμε εδώ γιατί θα γράψουμε άλλο άρθρο.

Πάντως, το υλικό που έχει πόρους, μικρές τρυπίτσες, λέγεται πορώδες -πορώδες χαρτί, ας πούμε, ή πορώδες έδαφος, που απορροφάει καλά το νερό. Λέξη «πόρωση» δεν υπάρχει στα περισσότερα λεξικά, αλλά όλοι ξέρουμε την οστεοπόρωση, την παθολογική κατάσταση κυρίως των ηλικιωμένων, και περισσότερο των γυναικών, όπου αραιώνει ο ιστός των οστών μας και γίνονται εύθραυστα. Δεν έρχεται μονάχο του το ρημάδι, ως γνωστόν.

Λέω πως λέξη «πόρωση» δεν υπάρχει στα περισσότερα λεξικά, αλλά γκουγκλίζοντας βρίσκω κάποιες αναφορές σε πόρωση κραμάτων, δηλαδή τη δημιουργία πόρων στα κράματα, ενώ βεβαίως μπορούμε να μιλήσουμε και για πόρωση των οστών, εννοώντας την οστεοπόρωση.

Ωστόσο, στις 99 από τις 100 περιπτώσεις όπου θα συναντήσουμε γραμμένη τη λέξη «πόρωση» δεν θα πρόκειται για αυτές τις σημασίες, αλλά θα πρόκειται για μια ανορθόγραφη «πώρωση».

Στην τρέχουσα χρήση, η πώρωση (που πολλοί τη γράφουν πόρωση) είναι ο υπερβολικός ενθουσιασμός που δείχνουμε για κάτι, ο φανατισμός, η ενασχόληση μέχρι μονομανίας. Έχει πώρωση με το μπάσκετ / με το κόμμα / με το Game of Thrones / με τον τάδε μουσικό / με το τάδε παγωτό / με το τάδε βιντεοπαιχνίδι. Συνεκδοχικά, πώρωση λέγεται και αυτό που προκαλεί τέτοιον έντονο ενθουσιασμό κτλ. (Η τάδε ταινία είναι σκέτη πώρωση!)

Από κοντά και το ρήμα, πωρώνω-ομαι, π.χ. πωρώθηκε με την ιστιοπλοΐα δηλ. ασχολείται φανατικά με αυτήν.

Η πώρωση ετυμολογείται από τον πώρο. Πώρος, η δεύτερη ομόηχη λέξη, είναι ο πωρόλιθος, κοινώς το πουρί. Είναι όμως και ο οστέινος και χόνδρινος συνδετικός ιστός που δημιουργείται στα κατάγματα, στα σπασμένα κόκκαλα, και που συμβάλλει στην επούλωση.

Πώρωση λοιπόν, στην ιατρική ορολογία, είναι η δημιουργία πωρώδους (προσοχή, όχι πορώδους!) ύλης στα δυο άκρα του σπασμένου οστού και συνακόλουθα η επούλωση του κατάγματος. Αυτή την πώρωση τη θέλουμε, είναι ωφέλιμη για τον οργανισμό.

Ωστόσο, η πώρωση ήδη από την αρχαιότητα σήμαινε το πέτρωμα, τη σκλήρυνση, η δε  λέξη πήρε μεταφορική σημασία ιδίως στον χριστιανισμό, και ιδίως σε σχέση με την καρδιά των ανθρώπων που έχει σκληρύνει, έχει γίνει πέτρα όπως λέμε σήμερα, π.χ. πεπωρωμένην έχετε την καρδίαν υμών; στο Ευαγγέλιο του Μάρκου ή τετύφλωκεν αυτών τους οφθαλμούς και επώρωσεν αυτών την καρδίαν, στον Ιωάννη ή διά την πώρωσιν της καρδίας αυτών στην προς Εφεσίους.

Ο άνθρωπος ο πωρωμένος είναι ο αναίσθητος από ηθική άποψη, που η συνείδησή του έχει απονεκρωθεί. Το επίθετο χρησιμοποιείται πολύ συχνά για εγκληματίες -που έχουν πωρωθεί τόσο ώστε να μπορούν να σκοτώσουν χωρίς κανέναν ενδοιασμό.

Σε κάποιο ευθυμογράφημα του Τσιφόρου παρουσιάζεται η εικονική δίκη η οποία πράγματι γίνεται στη φυλακή, από τους κρατούμενους, πριν από την κανονική. Ο κρατούμενος που υποδύεται τον εισαγγελέα, άρχισε να λέει στην αγόρευσή του: Ο κατηγορούμενος είναι πο-… πο-πο… Ποπόνιας; τον βοήθησε ο πρόεδρος. Όχι, πωρωμένος εννοούσε ο ψευτοεισαγγελέας.

Από την πώρωση με τη σημασία της αναισθησίας, από αυτόν που έχει πωρωθεί τόσο ώστε να μην αισθάνεται χαρά ή λύπη, ώστε να μη συγκινείται με τίποτα, η λέξη απόκτησε και τη σημασία της μονομανούς απασχόλησης, της φανατικής προσήλωσης, μια σημασία που η χρήση της πρέπει να έχει αυξηθεί κατακόρυφα τις τελευταίες δεκαετίες -τουλάχιστον αυτή είναι η εντύπωσή μου.

Σε πολλές περιπτώσεις η πώρωση εμφανίζεται, σχεδόν σαν κλισέ, σε αθλητικές ειδήσεις και συζητήσεις. Συχνό είναι και το ρήμα στον αόριστο, πωρώθηκα, για να δείξει τον ενθουσιασμό και την προσήλωση που δείξαμε για μια ταινία, ένα βιντεοπαιχνίδι ή μια άλλη ενασχόληση. Βλέπω και το επίθετο πωρωτικός, για κάτι που προκαλεί πώρωση (με τη νεότερη βέβαια σημασία) πχ. «ανέβασε ένα πωρωτικό βίντεο στο κανάλι των οπαδών του Θρύλου».

Όπως είπαμε, την πώρωση πολλοί τη γράφουν *πόρωση, και αντίστοιχα *πορώθηκα, *πορωτικός, επειδή δεν είναι φανερή η ετυμολογία της λέξης, καθώς στη σημερινή γλώσσα υπάρχει μόνο πόρος και όχι πώρος -και πόσοι ξέρουν τον πωρόλιθο, που συνήθως τον λένε πουρί π.χ. στην Αίγινα όπου υπάρχει σε αφθονία.

Πριν από δέκα και πάνω χρόνια, σε ένα μεταφραστικό φόρουμ στο οποίο συμμετείχα, κάποιος χρήστης, που νόμιζε ότι η σωστή γραφή είναι *πόρωση, είχε μετρήσει στο γκουγκλ και είχε βρει ότι οι γραφές με «πορ-» (οι λαθεμένες) υπερτερούν κατά 2:1 σε σύγκριση με τις σωστές (με πωρ-).

Στη συζήτηση εκείνη. ο Νίκος Λίγγρης είχε πει: Εγώ προτιμώ να γράφω «πωρώθηκα» και να μη γράφω για «άπλετο χρόνο». Τώρα, αν κάποιοι κοντοσταθούν στο «πωρώθηκα» επειδή θα θεωρήσουν ότι είναι ορθογραφικό λάθος, προτιμώ να κοντοσταθούν αυτοί παρά εκείνοι που ξέρουν την παραδοσιακή γραφή της λέξης.

Η αναφορά στον άπλετο χρόνο είναι επειδή σε προηγούμενη συζήτηση του ίδιου φόρουμ είχαμε εξετάσει αν είναι αποδεκτό να λέμε «άπλετος χρόνος» ή αν το επίθετο αυτό χρησιμοποιείται μόνο για το φως και τον χώρο. Περιέργως, τη συζήτηση αυτή δεν την έχουμε κάνει ακόμα στο ιστολόγιο.

Ομολογώ πως δεν έχω ελέγξει τα νούμερα για να δω αν πράγματι η λαθεμένη γραφή «πόρωση» υπερισχύει, και με ποια διαφορά. Αρκούμαι στο ποιοτικό στοιχείο, ότι είναι πολύ διαδεδομένη.

Ωστόσο, ενώ μια πλειοψηφική «λαθεμένη» χρήση θα γίνει αποδεκτή αργά ή γρήγορα, και γι’ αυτό αλλάζουν οι σημασίες των λέξεων και γι’ αυτό λέγαμε πριν από εκατό χρόνια «κυκλοφορούμαι» και τώρα λέμε «κυκλοφορώ», και γι’ αυτό είναι πια αποδεκτό να διαρρέουμε την είδηση, ίσως και να την επικοινωνούμε, δεν ισχύει πάντοτε το ίδιο με μια αποκλίνουσα γραφή.

Επειδή η ορθογραφία είναι σύμβαση, το λάθος απολανθάνεται σπανιότερα και δυσκολότερα. Για μια λέξη που παραδίδεται από τ’ αρχαία απαράλλαχτη όπως η πώρωση, θέλει πολύ ισχυρότερη πλειοψηφία από το 2:1 για να γίνει αποδεκτή η εναλλακτική γραφή.

Οπότε, η πώρωση δεν είναι πολύ πιθανό να αποκτήσει πόρους.

 

 

 

Advertisements

142 Σχόλια to “Η πώρωση δεν έχει πόρους”

  1. «…που συνήθως τον λένε πουρί…» Υπάρχει και επίθετη Πουρής όπως και Πουρίκας.
    Καλημέρα.

  2. venios said

    πωρώθηκα!

  3. Πάνος με πεζά said

    Όταν είχα σπάσει το άλλο πόδι, το ’99. ο γιατρός κοιτάζοντας τις ακτνιογραφίες κατά τη διάρκεια της αποθεραπείας, μου είπε «Ήδη έχει κάνει πώρωση». Κι εγώ, ανήσυχος : «Τι; Τρύπησε το κόκαλο;»

  4. Πάνος με πεζά said

    Η πώρωση με ωμέγα ήξερα ότι σημαίνει απλά «κόλλημα» – όμως αποκλειστικά για κατάγματα, δηλ. δε μπορείς να τη χρησιμοποιήσεις για να αναφερθείς σε κόλλημα άλλων πραγμάτων.
    Ταιριάζει φυσικά όμως με το «κόλλημα» του μυαλού…

  5. Alexis said

    Καλημέρα.
    Ομολογώ ότι δεν γνώριζα ότι υπάρχουν δύο λέξεις, θεωρούσα ότι υπάρχει διπλογραφή, πόρος και πώρος.
    Και ο πωρόλιθος ένα πέτρωμα με πολλούς πόρους.

  6. Alexis said

    Πολλά «ότι» πέσανε μαζεμένα… 😡

  7. Λγς said

    A΄ γυμνασίου, 1993-94:
    Εγώ: Επομένως ο ήρωας δεν καταλαβαίνει, δε συναισθάνεται τίποτε, τι είναι;
    Οι μαθητές: ??
    Εγώ: Πω- ;
    Οι μαθητές: ??
    Εγώ: Πωρωμένος!
    Οι μαθητές: Χαχαχαααα! Πωρωμένος (με τη μπάλα;), χαχααα!
    Εγώ: ??

  8. Λγς said

    Συμπέρασμα: Κάπου τότε γεννήθηκε η σημασία πωρωμένος=κολλημένος.

  9. Πέπε said

    Έχω την εντύπωση ότι το πέρασμα από τον «πωρωμένο εγκληματία»(=τον βυθισμένο στην κακία, αυτόν που η καρδιά του έχει γίνει πέτρα) στην «πώρωση» – ενθουσιασμό, κόλλημα, πρέπει να έγινε στην εφηβική αργκό γύρω στο ’80-’90 αρχής γενομένης απο την «πώρωση» με τη μουσική, δηλ. την κατάσταση όπου κάποιος ενθουσιάζεται πάρα πολύ από ένα τραγούδι, το ακούει με όλο του το είναι χωρίς να αντιλαμβάνεται τίποτε άλλο εκείνη την ώρα, κλείνει μάτια, κουνάει χέρια-πόδια και κεφάλι, κλπ..

    Ισχύει;

  10. leonicos said

    Γα το! Μόλις μπήκα με φωνάζει η Φω για κάτω.

    Δεν ειχαμε παλι άρθρο γα το πωρώνω / πορώνω, φορτίζω συναισθηματικά ετσι που δεν μπορεί να μπει άλλο συναίσθημα (με αποτέλεσμα, συνήθως αρνητικό, να μην μπορεί να φερθεί πιο μαλακά), και το ‘αφαλατώνω το οστούν’ και »κολλάω το κάταγμα;

    Είμαι (;!;) σχεδον σίγυρος ότι υπήρξε άρθρο

  11. leonicos said

    φυσικοί πόροι, υδάτινοι πόροι, ανθρώπινοι πόροι, άδηλοι πόροι.

    έμπορος, διαπόρευση, πορεία, πορεύομαι

  12. Νέο Kid said

    Ο πωρόλιθος κακώς γράφεται με ω. 9 στις 10 περιπτώσεις νοούνται πετρώματα με πόρους ( όπως ο συνηθεστατος ασβεστόλιθος ) αλλά όχι καταναγκην προερχόμενα από πώρωση. Δηλαδή κατακάθια ιζηματογενων αποθεσεων.

  13. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    10 Λες να έχω ξαναγράψει και να γίνουμε ρεζίλι;

    9 Δεν αποκλείεται.

  14. leonicos said

    Στην τρέχουσα χρήση, η πώρωση (που πολλοί τη γράφουν πόρωση) είναι ο υπερβολικός ενθουσιασμός που δείχνουμε για κάτι, ο φανατισμός, η ενασχόληση μέχρι μονομανίας. Έχει πώρωση με το μπάσκετ / με το κόμμα

    Δεν το ξέρω έτσι στα ελληνικά μου

    Είναι η συναισθηματική φόρτιση, συνήθως επί κακώ, που δεν ειτρέπει στο πωρωμένο να λειτουργήσει φυσιολογικά και γίνεται ακραίος

  15. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    …Το παραδέχομαι πως δίνω περισσότερες υποσχέσεις απ’ όσες μπορώ να τηρήσω..

    Νίκο, για βουλευτής πάς !!!! 🙂 🙂 🙂

  16. Alexis said

    #9: Δεν ξέρω αν ξεκίνησε από τη μουσική ή από κάπου αλλού, αλλά για τον χρόνο «γέννησης» πρέπει να έχεις δίκιο.
    Εκεί γύρω στη δεκαετία του ’80 άρχισε να πρωτοακούγεται. Εγώ έχω συνδέσει τα πρώτα ακούσματα της λέξης με τα βιντεοπαιχνίδια των ’80s. Υπήρχαν τότε άτομα που πέρναγαν ώρες στα ουφάδικα* παίζοντας Pacman και Donkey Kong και ταΐζοντας* τα μηχανήματα με δεκάρικα/εικοσάρικα.

    *ορολογία της εποχής

  17. «ο πωρόλιθος, κοινώς το πουρί».
    # Εγώ ως πουρί ήξερα τα συσσωρευμένα άλατα στους σωλήνες και ιδίως στις λεκάνες των λουτροκαμπινέδων.

  18. ndmushroom said

    Νομίζω ότι το μπέρδεμα με την πόρωση και την πώρωση οφείλεται… στο σήκωμα της τρίχας. Όταν ακούμε ένα τραγούδι που μας αρέσει πολύ, ενίοτε «ανατριχιάζουμε». Οι πόροι του δέρματος βγαίνουν προς τα έξω, και οι τρίχες στέκονται όρθιες. Τουλάχιστον τη δεκαετία του ’90 όπου, όντας έφηβος, το πάθιασμα με τη μουσική ήταν σαφώς μεγαλύτερο και το φαινόμενο σαφώς συχνότερο, χρησιμοποιούσαμε το ρήμα «πορώθηκα» για να περιγράψουμε ακριβώς αυτό το ευχάριστο ανατρίχιασμα (και, κατ’ επέκταση, το πόρωση/πορωτικός για να περιγράψουμε το τραγούδι που μας το προκάλεσε. Δεδομένης και της ραγδαίας αύξησης της χρήσης της λέξης που συμπίπτει, νομίζω, χρονικά με όσα περιγράφω, δεν είναι παράλογο να υποθέσουμε ότι υπάρχει κάποια σύνδεση.

  19. Θρασύμαχος said

  20. Θρασύμαχος said

    https://www.slang.gr/lemma/885-pouro

  21. Πάνος με πεζά said

    Στα Κύθηρα πάντως, όπου είναι πολύ διαδεδομένη η χρήση του πωρώλιθου στις παραστάδες (λαμπάδες) των ανοιγμάτων, λένε «το πωρί».

  22. sarant said

    15 🙂

    20 Το οποίο πουρό δεν έχει σχέση με το πουρί

  23. Alexis said

    #20: Πουρό ο νεανίζων γέρος;
    Εμείς πουρά λέγαμε τις ώριμες κυριλάτες κυρίες που έψαχναν για πιτσιρικάδες.

    Περιέργως το σλάνγκρ δεν έχει λήμμα πόρωση ή πώρωση.
    Έχει όμως την οστεοπόρωση που λέγαμε παλιά ως υπερθετικό της πώρωσης.

  24. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πολύ χρήσιμες αυτές οι διευκρινίσεις. Η πώρωση είναι μια από τις λέξεις που, πριν τις γράψω, ρίχνω μια ματιά στο λεξικό για σιγουριά. Από σήμερα αφαιρείται από τον κατάλογο. 😊

  25. Ἀρχιμήδης Ἂναγνώστου said

    Ἔχω τὴν αἴσθηση ὅτι ἡ λέξη πώρωση καὶ ὄχι τόσο αὐτή, ὅσο τὰ ἒπίθετα πωρωμένος καὶ τὸ ρῆμα πωρώνομαι, μπῆκαν στὸ νεανικὸ λεξιλόγιο περὶ τὰ τέλη τοῦ 1985 ἀρχὲς 1986, τότε ποὺ ἤμουν στὴ γ’λυκείου. Μέχρι τότε δὲν τὴν ἤξερα σὰ λέξη, ἀλλὰ ἀπὸ τότε θυμᾶμαι τοὺς συμμαθητές μου, κι ἐγὼ μαζί, νὰ τὴν ξεστομίζουμε τουλάχιστον 10 φορὲς τὴ μέρα. Μέχρι πρὶν ἀπὸ ἐκείνη τὴν περίοδο μᾶλλον ἀνῆκε στὸ λόγιο λεξιλόγιο. Δὲν ξέρω ἆν εἶναι ἰδέα μου, τὸ θέτω ὑπὸ ἐξέταση

  26. Corto said

    21 (Πάνος Με Πεζά):
    Πωρί λέγεται και στις Κυκλάδες (και όχι πουρί). Χαρακτηριστικός όρος στην Κίμωλο.

  27. Γιάννης Ιατρού said

    …Ο πόρος είναι το πέρασμα, …μεταφορικά η λέξη σημαίνει τα μέσα που είναι απαραίτητα….

    Κατά μία άποψη, απ΄ τις δύο αυτές έννοιες της λέξης έχει προέλθει και το όνομα του Πόρου στο Σαρωνικό. Πόρος = Έσοδο, λόγω της σημασίας της περιοχής στο διαμετακομιστικό εμπόριο στην περιοχή της Τροιζηνίας κατά τη μυκηναϊκή (και αρχαιότερη αυτής, πρωτοελλαδικής) εποχής (βλ. και ευρήματα της Πρώϊμης Εποχής του Χαλκού στη θέση Κοκορέλι). Επίσης σε σχέση με την σημασία Πόρος = Πέρασμα, λόγω των σημαντικών γεωλογικών μεταβολών στην περιοχή (καταβύθιση κλπ.)

  28. Γιάννης Ιατρού said

    Ουπς, κάτι πήγε στραβά με το κλείσιμο των πλάγιων και κάτι άλλα…, αλλά νόημα (πιστεύω 🙂 ) να βγάζετε

  29. gpoint said

    # 27

    27 μηνάκια στον Πόρο, στραβάδια απολύομαι (αν αλλάξεις το φωνήεν Γς… πάνω από 200 )

  30. ΣΠ said

    Ώστε τα οστά μπορούν να υποστούν και πόρωση και πώρωση.

  31. ΣΠ said

    23
    Το slang.gr έχει λήμματα πώρος, πωρωμένος – καμμένος, πωρώνομαι.

  32. Avonidas said

    Καλημέρα.

    και γι’ αυτό είναι πια αποδεκτό να διαρρέουμε την είδηση, ίσως και να την επικοινωνούμε

    Για μένα δεν είναι αποδεκτό, κι ούτε θα γίνει ποτέ, να «διαρρέουμε την είδηση», ή να «επικοινωνούμε την επιστήμη». Θα παραμείνουν για παντα φρικτες αμερικανιες που επιβληθηκαν με δημοσιογραφικο πραξικοπημα.

  33. ΑΚ (ο) said

    υπάρχουν και άλγη που ανήκουν στο γένος Porolithon

  34. ΣΠ said

    Μήπως θυμάστε μια διαφήμιση της Pepsi την δεκαετία του ’90 που είχε το σλόγκαν «καλά ε, πώρωση» ; Δεν μπόρεσα να την βρω στο YouTube.

  35. sarant said

    25 Χρήσιμη πληροφορία

    32 Το διαρρέω την είδηση είναι αμερικανιά; Νομίζω πως είναι η γενική τάση μεταβατικοποίησης.

  36. ΣΠ said

  37. Avonidas said

    #35. Το διαρρέω την είδηση είναι αμερικανιά; Νομίζω πως είναι η γενική τάση μεταβατικοποίησης

    Εγώ από δημοσιογράφους το πρωτάκουσα, στην προσπάθειά τους να αποδώσουν το αγγλικό leak the news. Μόνο που το leak ήταν εξαρχής μεταβατικό.

  38. ΣΠ said

    Σαν σήμερα.

  39. Εγώ την πώρωση την ήξερα ως τώρα μόνο με την ηθική της σημασία — ούτε με την ιατρική, ούτε με την πρόσφατη. Κάτι είχα ακούσει για «πώρινο λίθο», σε αρχαιολογικα συμφραζόμενα, και περόλο που ήξερα ότι γράφεται με ω, πίστευα ότι λέγεται έτσι γιατί είναι πορώδης. Είπαμε, διδακτικότατο το ιστολόγιο!

  40. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πόσους και πόσους αγγλισμούς και γαλλισμούς και γερμανισμούς δεν χρησιμοποιούμε καθημερινά χωρίς να το συνειδητοποιούμε…Αυτό δεν είναι ούτε κακό ούτε καλό, αν έχω κάτι καταλάβει από γλωσσολογία, είναι φυσικό.

  41. Avonidas said

    Μην πάει ο νους σας στο κακό… τούβλα μεταφέρει ο άνθρωπος 😉

    https://ibb.co/jugiMy

    (πορότουβλα;)

  42. 15 Δεν κάνει γιατί (προσπαθεί να) τηρεί τις περισσότερες και αναλογίζεται πόσες έχει σε εκκρεμότητα. Άμα ήταν βουλευτής τίποτα απ’ τα δύο 🙂

  43. Το να επικοινωνούμε κάτι αντί να το διαφημίζουμε, είναι καινούριο φρούτο, αφότου η διαφήμιση απόκτησε κακό όνομα.

  44. Avonidas said

    #9. το πέρασμα από τον «πωρωμένο εγκληματία»(=τον βυθισμένο στην κακία, αυτόν που η καρδιά του έχει γίνει πέτρα) στην «πώρωση» – ενθουσιασμό, κόλλημα, πρέπει να έγινε στην εφηβική αργκό γύρω στο ’80-’90 αρχής γενομένης απο την «πώρωση» με τη μουσική, δηλ. την κατάσταση όπου κάποιος ενθουσιάζεται πάρα πολύ από ένα τραγούδι

    Και μιας και πιάσαμε το κολλήματα, μήπως θυμάστε πότε καθιερώθηκε η αργκό «άρρωστος με το Χ», ιδίως για τη μπάλα;

  45. sarant said

    39 Ε, άμα καταφέρνει και διδάσκει και σε σένα… 🙂

  46. Πέπε said

    @40:
    > > Πόσους και πόσους αγγλισμούς και γαλλισμούς και γερμανισμούς δεν χρησιμοποιούμε καθημερινά χωρίς να το συνειδητοποιούμε…Αυτό δεν είναι ούτε κακό ούτε καλό, αν έχω κάτι καταλάβει από γλωσσολογία, είναι φυσικό.

    Κατ’ αρχήν έτσι είναι. Το ίδιο όπως με τα δάνεια – άλλωστε ο ξενισμός είναι μια μορφή δανείου κι αυτός. Άλλο όμως το κατ’ αρχήν κι άλλο το κατά περίπτωση:

    Το να μεταφέρεις λέξη προς λέξη έναν ξένο ιδιωτισμό στα ελληνικά παραβιάζοντας προφανείς κανόνες της ελληνικής γλώσσας, όπως π.χ. το αν ένα ρήμα είναι μεταβατικό ή αμετάβατο, είναι όπως και να το κάνουμε λάθος. Και δεν είναι εγγενές στοιχείο των ξενισμών (=δεν αφορά το κατ’ αρχήν), είναι κάτι που αφορά συγκεκριμένες περιπτώσεις.

  47. Πέπε said

    #43 συν.:

    Βασικά, η απόδοση του «to leak the news» ως «διαρρέω την είδηση» οφείλεται σε παρανόηση βασικών πραγμάτων:

    Leak μπορεί να σημαίνει διαρρέω. Τα δύο ρήματα όμως δεν ταυτίζονται. Άλλες φορές, leak σημαίνει κάτι που στα ελληνικά λέγεται με άλλο ρήμα. Αυτή η απλοϊκή ταύτιση μου θυμίζει μια φίλη μου Αμερικάνα, όψιμα ελληνομαθή, που μάζευε τα ρούχα από την μπουγάδα όταν ήταν «ξερά» (dry: άλλοτε «ξερός», άλλοτε «στεγνός») και δεν της άρεσαν τα πολύ «ζεστά» φαγητά (hot: άλλοτε «ζεστός», αλλά στην εν λόγω περίπτωση «καυτερός»).

  48. Μπορεί να είναι πρόσφατη η εξάπλωση, αλλά το λάθος φαίνεται να εμφανίζεται από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα ήδη.

  49. Avonidas said

    #47. Leak σημαίνει είτε «διαρρέω» (για το περιεχόμενο), είτε «χάνω» (για το δοχείο, όπως λέμε «χάνω λάδια»). Η σημασία που θέλουμε να μεταφράσουμε είναι η δεύτερη, όπου ειρωνικά αυτός που κάνει το leak έχει ακράτεια και του ξέφυγε η είδηση προς τα έξω 😉

  50. spiral architect 🇰🇵 said

    @47: Εγώ, όταν ακούω leak και leakage, φοβάμαι και ψάχνομαι. 😉

  51. Alexis said

    #44: Με την παρέα μου το λέγαμε ως φοιτητές, δεκαετία του ’80, για τους πωρωμένους οπαδούς των ομάδων.
    Αυτούς που όταν έχανε η ομάδα βρίζανε και λέγανε «άμα ξαναπατήσω εγώ στο γήπεδο να μου τρυπήσετε τη μύτη» και στο τέλος του αγώνα: «Ρε παιδιά πού παίζουμε την άλλη Κυριακή;» 🙂

  52. Ο λίκνος του 48 θα βγει τώρα;

  53. Πώς να βγει ο λίκνος, ρε μάστορα, με διπλά αυτάκια παντού…

  54. spiral architect 🇰🇵 said

    Μια κι έξω Στάζυμπε!

  55. 54: Mozilla/5.0 (Windows NT 6.1; Win64; x64; rv:63.0) Gecko/20100101 Firefox/63.0

  56. 54 Είπα να το δοκιμάσω αλλά «Αυτό το πρόσθετο δεν είναι συμβατό με την έκδοση του Firefox σας.» 😦

  57. LandS said

    27 Δεν είναι το ισοδύναμο του αγγλικού ford και -ford; Για παράδειγμα Oxford = Βόσπορος 🙂

  58. LandS said

    37 Ε τότε να λέμε στάζω την είδηση 🙂
    Μπορούμε να θεωρήσουμε ότι το διαρρέω είναι ο κωδικός του αφήνω την είδηση να διαρρεύσει ή επιδιώκω την διαρροή της είδησης. Θέλω να πω ότι εξυπηρετείται και άλλη ανάγκη εκτός από τον αμερικανομιμητισμό

  59. Avonidas said

    #58. Το πιο ακριβές θα ήταν «διοχετεύω την είδηση», αλλά ο οχετός είναι πολύ αρνητικά φορτισμένη λέξη στα ελληνικά. Το «διασπείρω την είδηση» επίσης δεν κάνει, γιατί υποδηλώνει κάτι που μπορεί να γίνεται φανερά κι όχι διακριτικά.

  60. Ἀρχιμήδης Ἂναγνώστου said

    Ἣ μεταβατικὴ μορφὴ κάποιων ρημάτων, ὅπως «τὸν παραίτησαν», «διαρέω τὴν εἴδηση» κλπ εἶναι εἰρωνική. Ἡ πραγματικὴ διαρροὴ δὲν εἶναι ποτὲ ἠθελημένη, γι’αὐτὸ δὲν μπορεῖ κάποιος νὰ διαρρεύσει κάτι κι ὄχι λόγω τοῦ γραμματικοῦ κανόνα ποὺ λέει ὅτι τὸ ρῆμα ἀμετάβατο. Ἡ εἰρωνικὴ χρήση «διαρρέω τὴν εἴδηση» σημαίνει ὅτι βγάζω ἐγὼ ὁ ἴδιος τὴν εἴδηση πρὸς τὰ ἔξω μέσω κάποιου ἄλλου ποὺ ἔχει πρόσβαση στὸ περιβᾶλλον μου, γιὰ νὰ δῶ τὶς ἀντιδράσεις μετὰ κάνω πὼς πέφτω ἀπὸ τὰ σύννεφα ὅταν γνωστοποιεῖται τὸ θέμα. Ἡ διαρροὴ δηλαδὴ δὲν εἶναι πραγματική, εἶναι τεχνητή. Τὸ ἴδιο σημαίνει καὶ «τὸν παραίτησαν». Δὲν τὸ λέμε γιὰ κάποιον τὸν ὁποῖο κάλεσαν φανερὰ σὲ παραίτηση ὅπως π.χ τὸν Πάγκαλο μετὰ τὴν σύλληψη τοῦ Ὀτσαλάν. Τὸ λέμε γιὰ κάποιον ποὺ ὕπουλα, ὑπογείως ἀνάγκασαν νὰ παραιτηθεῖ καὶ ἡ παραίτηση παρουσιάστηκε σὰν νὰ ἦταν δική του πρωτοβουλία.

  61. Πάνος με πεζά said

    Βεβαίως. Ακόμα και το «με πέθανες», που τόσο συχνά το λέμε, δεν παύει να είναι μια ειρωνική διατύπωση, πέρα από τους γραμματικούς κανόνες.

  62. sarant said

    53 Λες τον Δραγούμη ε; Το είχα δει κι εγώ χτες. Εκτός αν είναι του επιμελητή.

  63. ΣΠ said

    Αντί να χρησιμοποιούν το «διαρρέω» σαν μεταβατικό, μπορούν να λένε «αφήνω να διαρρεύσει» ή, αν θέλουν μονολεκτικά, «διοχετεύω». Άλλο ένα ρήμα που έχει αρχίσει να χρησιμοποιείται σαν μεταβατικό είναι το «λήγω», π.χ., «να λήξει ο διαιτητής τον αγώνα», «να λήξουν οι εργαζόμενοι την απεργία».

  64. 62¨Όχι. Διάφορα ευρήματα στα γκουγκλοβιβλία (53), κι άλλα τόσα στη Νέα Εστία στο εκεβι.

  65. Γιάννης Κ. said

    Έχω την εντύπωση ότι το «επικοινωνώ κάτι» δεν προέρχεται από το «leak sth» αλλά από το «communicate sth», το οποίο, αν και βέβαια δεν μου πέφτει λόγος, μού φαίνεται εξίσου δυσκοίλιο με την ελληνική βερσιόν. Κι αυτό το «communicate sth», πάλι έχω την εντύπωση, πρέπει να καθιερώθηκε στη μεταπολεμική Αμερική από τους μπίζνες & μάρκετινγκ εγκζέκιουτιβς.

  66. Πάνος με πεζά said

    Αντί να πεις π.χ. «Κυβερνητικοί κύκλοι διαρρέουν ότι…» ή «Το περιβάλλον του τάδε διαρρέει ότι…» λες «Από κυβερνητικούς κύκλους/από το περιβάλλον του τάδε διαρρέει ότι…» . Τόσο απλό !

  67. leonicos said

    @13 Σερ Σαρ

    Δεν γίνεσαι ρεζίλι από αυτό. Αλλά νομιζω ότι έχουμε ξαναπεί περιπου τα ίδια.

  68. leonicos said

    @60 Αρ Αν

    Συμφωνώ, πολύ καλές παρατηρησεις

  69. Αγαπητέ Νίκο

    Πάντοτε Επίκαιρος και Ακριβολόγος

    Ο κάθε Σχολιαστής, από το δικό του Μετερίζι προσφέρει κι από ένα ληθαράκι έως και μέχρι … Κοτρ’ωνα, έτσι ώστε το αποτέλεσμα να είναι ΘΕΤΙΚΟ .

    Προσωπικά, ευχαριστώ για τη συμβολή σου καθώς επίσης και για την Καταλύτική επίδραση που εξασκείς επι των Σχολιαατών που με την σειράν των ανταποκρίνονται.

    Σπύρος

    .

  70. leonicos said

    @32 Αβονίδας

    Συμφωνώ και επαυξανω

  71. leonicos said

    @21 λαμπάδες

    Πριν αό κάτι χρόνια έμαθα ότι οι παραστάδες των ανοιγμάτων λέγονται λαμπάδες

    ενικός ο λαμπάς, του λαμπά όχι λαμπάδα

    αλλα προφανώς από εκεί μεταφέρθηκε στην οικοδομική, ως ευθυτενές. Πού έφτασε το λάμπω!!!!

  72. Πάνος με πεζά said

    @ 71 : Όπως επίσης πολλά μαστόρια λένε «οι παραστάτες», έμπνευση από την παρέλαση προφανώς.. 🙂

  73. leonicos said

    Τελικά δεν ρίχνουμε καμιά ματια στον Μπαμπινιώτη να ξεκαθαρίσουμε τα πράγματα;

    πωρος και πωρόλιθος, με Ω, είναι αρχαίες λέξεις, και η βασική έννοια είναι ‘σαθρός’. Ο πώρος αναφερόταν αρχικα στην ‘πέτρα’ των δοντιών. Και τώρα θυμάμαι ότι ένας αρχαίος οδοντίατρος (80 χρονώ το 50) μου έλεγε να πλένεις τα δοντια σου συχνά για να μην πιάσουν πώρο. Και όταν τον ρώτησα τι είναι ο πώρος, μου απάντησε πουρί.

    Εξ αυτού συνάγεται (κατά τη γνώμη μου) ότι πώρος ονομάστηκε και το αρχικώς σαθρό υλικό που εμφανίζεται κατά την πώρωση των καταγμάτων. Αυτό όμως εναλατουται (προσλαμβάνει ασβ΄στιο) σκληραίναι και το κάταγμα ‘δένει’. Για τα κατάγματ αδεν λέμε ‘επουλώνεται’.
    Κοντά σε αυτό, όταν ένα κόκκαλο αποσαθρούται (χάνει τα άλατά του) γίνεται εύθρυπτο. εξ ου και η οστεοπώρωση.

    Πιθανολογω ότι κιαι ο πωρωμένος εγκληματίας είναι αυτός που σκλήρυνε στην πορεία.

    υπάρχει κι ενα μυκηναϊκό (γραμμικη Β) po-ro-e-ke που όμως δεν ε΄χει κατανοηθεί η σημασία του, αν δηλαδή είναι κάποιος που έχει ‘πώρο’ (πωρόλιθο), οπότε θα μπορούσε να προέρχεται από το ακκαδικό pulu. ALLA δεν είναι βέβαιο

    Κατά τα άλλα, αγνωστου ετύμου

    Πωρωμενοι οπαδοί είμαστε ο Τζι κι εγώ. Πωρωμένος εραστής ο Γς.

    Ο πόρος με Ο έχει πολύ μεγάλη ιστορία. Φαίνεται ότι αρχιζει με ΙΕ per* που απλώς υποσημαίνει κατεύθυνση. εξ αυτου πείρω (<περjω) τρυπάω, διαπερνώ, απ' όπου προέρχονται όλοι οι πόροι (τρύπες), πορείες, εμπόρια, πόρπες, και πολλές λέξεις σε άλλε ΙΕ γλώσσες.

  74. LandS said

    59 εξάλλου συνδέεται με τις ψευδείς ειδήσεις

  75. Γιάννης Ιατρού said

    56 (54): Γιάννη,
    αφού υπάρχει και νεώτερο ρε παιδιά, συμβατό 🙂 🙂 Εδώ

  76. Πέπε said

    @60:
    > > Ἣ μεταβατικὴ μορφὴ κάποιων ρημάτων, ὅπως «τὸν παραίτησαν», «διαρέω τὴν εἴδηση» κλπ εἶναι εἰρωνική. Ἡ πραγματικὴ διαρροὴ δὲν εἶναι ποτὲ ἠθελημένη, γι’αὐτὸ δὲν μπορεῖ κάποιος νὰ διαρρεύσει κάτι κι ὄχι λόγω τοῦ γραμματικοῦ κανόνα ποὺ λέει ὅτι τὸ ρῆμα ἀμετάβατο. Ἡ εἰρωνικὴ χρήση «διαρρέω τὴν εἴδηση» σημαίνει ὅτι βγάζω ἐγὼ ὁ ἴδιος τὴν εἴδηση πρὸς τὰ ἔξω μέσω κάποιου ἄλλου ποὺ ἔχει πρόσβαση στὸ περιβᾶλλον μου, γιὰ νὰ δῶ τὶς ἀντιδράσεις μετὰ κάνω πὼς πέφτω ἀπὸ τὰ σύννεφα ὅταν γνωστοποιεῖται τὸ θέμα. Ἡ διαρροὴ δηλαδὴ δὲν εἶναι πραγματική, εἶναι τεχνητή. Τὸ ἴδιο σημαίνει καὶ «τὸν παραίτησαν». Δὲν τὸ λέμε γιὰ κάποιον τὸν ὁποῖο κάλεσαν φανερὰ σὲ παραίτηση ὅπως π.χ τὸν Πάγκαλο μετὰ τὴν σύλληψη τοῦ Ὀτσαλάν. Τὸ λέμε γιὰ κάποιον ποὺ ὕπουλα, ὑπογείως ἀνάγκασαν νὰ παραιτηθεῖ καὶ ἡ παραίτηση παρουσιάστηκε σὰν νὰ ἦταν δική του πρωτοβουλία.

    Μισό λεφτό. Δεν είναι ίδια περίπτωση τα δύο ρήματα.

    Πρώτα απ’ όλα, λες, Αρχιμήδη: «Ἣ μεταβατικὴ μορφὴ κάποιων ρημάτων, ὅπως «τὸν παραίτησαν»…». Μα το «παραιτώ» δεν έχει και αμετάβατη χρήση, όπως το «διαρρέω»! Υπάρχει μόνο ως παθητικό, «παραιτούμαι», το οποίο προϋποθέτει έναν ενεργητικό μεταβατικό τύπο «παραιτώ [κάποιον]», που θα ήταν απολύτως σωστό και λογικό αν υπήρχε, μόνο που δεν υπάρχει. Και εκεί ακριβώς έγκειται η ειρωνεία! Αντίθετα το «διαρρέω», στο οποίο ομολογώ ότι ποτέ δεν αισθάνθηκα ειρωνεία στη χρήση, υπάρχει μόνο ως ενεργητικό και ως αμετάβατο. Οπότε, στη μία περίπτωση εφαρμόζεται ένας γραμματικός κανόνας που θα μπορούσε να ισχύει αλλά δεν ισχύει, ενώ στην άλλη εφαρμόζεται κάτι εντελώς εκτός κανόνων.

    Όταν διαβάζουμε την κλασική σύνταξη «διέρρευσε η είδηση ότι…», δε νομίζω ότι η διατύπωση μας δίνει κανένα κλου για το αν κάποιου του ξέφυγε μια κουβέντα ενώ προσπαθούσε να τηρήσει μυστικότητα, ή αν το έκανε σκοπίμως. Κι αν ακόμη όμως δεχτούμε ότι μόνο σκόπιμα μπορεί να το έκανε και ότι άρα το «διέρρευσε» χρησιμοποιείται ειρωνικά, και πάλι η ειρωνεία έγκειται στην επιλογή του ίδιου ρήματος και όχι στο αν τίθεται μεταβατικά ή αμετάβατα.

    Μια περίπτωση αμετάβατου ρήματος που η μεταβατική του χρήση (στον ίδιο τύπο, όχι με αλλαγή φωνής όπως στο παραιτούμαι) είναι ξεκάθαρα ειρωνική είναι «θα σε αυτοκτονήσω».

    _____________

    (Πάντως, εδώ στην Κρήτη λέγεται συστηματικά «παραιτώ κάτι / κάποιον» με την έννοια «παρατώ»! Σχετικά πρόσφατα είχε βγάλει κι ο Νίκος ένα μεζεδάκι με παραιτημένο αυτοκίνητο σε κρητικό ειδησεογραφικό ιστότοπο.)

  77. Πέπε said

    76 διόρθ.:
    στην επιλογή του ίδιου ρήματος > στην επιλογή του ίδιου *του* ρήματος

  78. Classicist said

    Δύο ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΡΙΣΕΩΣ: 1. Το «ταλαίπωρος» έχει σχέση με τον «πώρο» και την «πώρωσι»;

    2. Πότε η «πώρωσις» πήρε μεταφορική σημασία; Στο Ευαγγέλιο, όπως αναφέρει στο άρθρο ο κ. Σαραντάκος, ή μήπως πολύ νωρίτερα;

    Προσέξτε τί θα απαντήσετε, γιατί οι ερωτήσεις έχουν απαντηθεί οριστικά από εμάς τους κλασικιστές. Στο δεύτερο ερώτημα απαντάει και ο Μπαμπινιώτης, αρκεί να ξέρεις να ψάξεις

  79. Πάνος με πεζά said

    Και τώρα στο ραδιόφωνο, κάποιος που μιλούσε για drones, τα είπε «πολυκόπτερα»… Ο Χριστός κι η μάνα του…

  80. Πάνος με πεζά said

    Είναι σαν να λες τον πολυβάλβιδο κινητήρα «πολύβιδο»…

  81. Πάνος με πεζά said

    Ναι, το ξέρω. Απ’ εξω έρχεται η λέξη, αλλά απορώ με ποια λογική την έφτιαξαν έτσι…

  82. Ναί – καὶ ἀντὶ διοχετεύω, ποὺ πρότεινε ἄλλος σχολιαστής, καλύτερα: διαδίδω, ἁπλά.
    Ἀντὶ ἐπικοινωνῶ, γνωστοποιῶ.
    «Αντί να πεις π.χ. «Κυβερνητικοί κύκλοι διαρρέουν ότι…» ή «Το περιβάλλον του τάδε διαρρέει ότι…» λες «Από κυβερνητικούς κύκλους/από το περιβάλλον του τάδε διαρρέει ότι…» . Τόσο απλό !»

  83. Στὰ μουλωχτά: διαδίδω· στὰ φανερά: γνωστοποιῶ

  84. Χαρούλα said

    Έχουμε και τον Πώρο τον σατράπη!
    https://el.m.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CF%8E%CF%81%CE%BF%CF%82

  85. Γιάννης Κουβάτσος said

    Μουλτικόπτερο ή πολυκόπτερο, Πάνο. 😊
    https://www.google.gr/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://www.newsbeast.gr/weird/arthro/677064/apo-to-elikoptero-sto-moultikoptero&ved=2ahUKEwj786yf_q3cAhXiF5oKHVwmD6MQFjADegQIBxAB&usg=AOvVaw2wKsvLQLvnj8O3hQsRVKXS

  86. dryhammer said

    …και θυμήθηκα εκείνο το «τον αυτοκτόνησαν» και την απειλή «θα σε αυτοκτονήσω»

  87. 84 Κάπως ανώτερο από σατράπη 🙂
    Και του οποίου το όνομα παραμένει μυστήριο, παρόλο που η ελληνική βίκι τον αποκαλεί (σανσκρ.: पुरूवास Πουρουβάασα.
    The only information available on Porus and his kingdom is from Greek sources. The Macedonians stated that King Porus belonged to the Pauravas. No primary source traces or validates the lineage of the Pauravas. Thus, Porus is its only recorded king, having no predecessors or successors.
    Due to similar nomenclatures, the Pauravas are often mistakenly ascribed as the Puru tribe or the Pandavas of the Kuru Kingdom which descended from King Pururavas. However, these entities were located in a different region and epoch entirely.

  88. Χαρούλα said

    Εκτός απο το νησί Πόρος με το λεμονόδασος έχουμε και περιοχή Πόρο στην Λευκάδα, και φυσικά τους Νέους Πόρους στην Πιερία(στην Μακεδονία, για) που συνδιάζεται με α)τους Παλιούς Πόρους και β)τους Ανω Πόρους. Για ύπαρξη Κάτω δεν ξέρω!
    (κ.Μπαρτζούδη μην τρομάξετε! Κανένα δεν έχει συνθετικό Βόρειοι. Αλλά δεν είμαι σίγουρη αν όλα ειναι μακεδονικά! Μηπως διεκδικούν και οι θεσσαλοί!😊 Θα μου επιτρέψετε να «περιπαίξω» με καλή πρόθεση την εμμονή σας, ως βορειοελλαδίτισσα αλλά όχι μακεδόνισσα)

  89. 88 Κάτω Πόρος (άλλο δεν έχει)

  90. Πάνος με πεζά said

    Έχουμε και τα Άνω Πορόια Σερρών (ιδιαίτερη πατρίδα της Φαίης Σκορδά !) όπου στην ετυμολογία κατά κάποιες εκδοχές εμπλέκεται και ο πόρος.

  91. ΓιώργοςΜ said

    Η λέξη δεν εχ ετυμολογική διαφάνεια σε άλλες γλώσσες. Επιπλέον, στα Αγγλικά τουλάχιστον είναι πολύ συνηθισμένο να ενώνονται λέξεις κρατώντας το πρώτο συνθετικό της πρώτης και το δεύτερο της τελευταίας. Έτσι, το multi(rotor) helicopter γίνεται multicopter. Ήδη αναφέρονται ως τετρακόπτερα τα τηλεκατευθυνόμενα μαραφετια εδώ και χρόνια. Τώρα που πολλαπλασιάζονται οι έλικες, αλλάζει και η ορολογία.

  92. Χαρούλα said

    Πρώτα να αποσύρω ένα σ απο το βορειοελλαδίτισα και στη συνέχεια, ευχαριστώ δύτη( 89).

  93. Γιάννης Ιατρού said

    89: Βάλε και καμιά ιστορική αναδρομή ρε Δύτα, όχι έτσι ξερά. 🙂
    Μάλιστα έχει και ενδιαφέρον γιατί γράφει «Πόρος» με τη σημασία «χαμήλωμα των δυο βουνών»
    :
    ..Ονομασία-ιστορία

    Την ονομασία του την πήρε από το δύσβατο και επικίνδυνο μέρος της διελεύσεως των ποταμών και τους πόρους των ανοιγμάτων που οδηγούν στα Κολλητά Φαράγγια (Κολλητά Φαράγγια: πελώριοι βράχοι, με απίθανα σχήματα και αμέτρητες σπηλιές σ’ ένα εντυπωσιακό τοπίο όπου φαίνονται οι δυο πλευρές του φαραγγιού σχεδόν να σμίγουν) , αλλά και στο χαμήλωμα (Πόρος) των δυο βουνών.

    Αναφέρεται επί ενετοκρατίας το 1577 με 47 κατοίκους, αλλά και το 1583 με 249 κατοίκους (τους περισσότερους στην ιστορία του).

    Πρώτος οικιστής του χωριού ήταν ο Σφακιανός Χαντουμογιάννης, που έγινε χαΐνης (τιμωρός των Τούρκων-κλέφτης) της περιοχής. Το 1633 ο Κάτω Πόρος επανδρώνει τον Αγκάραθο Αζώνα με φρουρά 5 ανδρών που φυλούσαν το υδροαρδευτικό έργο της Λάππας.

    Επί Τουρκοκρατίας έγιναν φονικές μάχες στην περιοχή, που είχαν ως συνέπεια την ερήμωση οικισμών και σφαγή κατοίκων (αναφέρονται παρακάτω), ενώ στο χωριό δεν έμεναν Τούρκοι. Το 1881 ανήκει στο Δήμο Αργυρούπολης με 86 χριστιανούς και το 1900 στο Δήμο Λαππαίων με 120 κατοίκους. Το 1920 στον αγροτικό Δήμο Αργυρούπολης με 113 κατοίκους, ενώ το 1940 έδρα κοινότητας με 157 κατοίκους και το 1991 με 70 κατοίκους.

  94. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    92.>>να αποσύρω ένα σ απο το βορειοελλαδίτισα
    γιατί καταργήθηκε ω ωραία μακεδόνισσα ; 🙂

    Ποράλι το μικρό πέρασμα/είσοδος
    Πορόκλαδο το κλαδί που φράζει/δίκην πόρτας την είσοδο στα κηπούλια, τη στάνη, την πίσω αυλή κλπ.
    Μεταφορικά ο περιττός που με το ζόρι επιβάλλει την παρουσία του π.χ.στην παρέα: τί ήρθε αυτός,για πορόκλαδο;

  95. Χαρούλα said

    ΈφηΧ2(94), με μαλώσανε!😢 Οπότε έτρεξα και γω να το μαζέψω! Μην γίνω και πολύ ρεζίλι …σάιτ που είναι!

  96. ΣΠ said

    95
    Σε μαλώσανε που το έγραψες με δύο σ; Μα με δύο γράφεται.

  97. Χαρούλα said

    94 & 96
    Ευχαριστώ δίκιο έχετε. Όπως και εγώ αρχικά. Βιασύνη, χαμηλή αυτοπεποίθηση σε θέματα γλώσσας, τυφλή εμπιστοσύνη, όλα μαζί!

  98. Γιάννης Ιατρού said

    Επί τη ευκαιρία να βάλω και τα ετυμολογικά από τον Frisk (Griechisches Etymologisches Woerterbuch, 1960, σελ. 491/2 & 635):

  99. Γιάννης Ιατρού said

    98: (συνέχεια) και για το ταλαίπωρος, το δεύτερο συνθετικό του, συνεχίζει ο Frisk (σελ. 847) που μάλλον δεν έχει σχέση ούτε με τον πόρο (πείρω) ούτε με τον πώρο (πάντα θα υπάρχουν κι άλλες, διαφορετικές γνώμες):

  100. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>Η πώρωση δεν έχει πόρους
    ως άπορη, με χαρτί απορίας θα πορευτεί.Μην απορείτε 🙂

  101. ΣΠ said

    97
    Στην ορολογία του ιστολογίου, όταν κάτι σωστό «διορθώνεται» με κάτι λάθος ονομάζεται σύνδρομο Μανολίτο.

  102. Γιάννης Ιατρού said

    97: Να μας τους πείς να τους δείρουμε 🙂 🙂 🙂 τίποτα άριστοι θά ΄ναι!

  103. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    71-72 Προσωπικά δεν είμαι βέβαιος ότι ο λαμπάς βγήκε από τη λαμπάδα.

    81 Πολυκόπτερα από το multicopter

    82 Βρε καλώστον. Καλό είναι το διαδίδω αν και μπορεί να έχει συνδεθεί με τις διαδόσεις δηλ. αναξιόπιστες ειδήσεις.

    92 Κακώς το αποσύρεις το σ
    97 Οκ. διευθετήθηκε. Ποιος σε μάλωσε να τον δείρω 🙂
    102 Τα μεγάλα πνεύματα… 🙂

  104. Νέο Kid said

    13. O λαμπάς προέρχεται από την οθωμανική οικοδομική ορολογία. Lamba στα τουρκικά είναι γενικά η σύνδεση «αρσενικό-θηλυκό « και ειδικότερα η συνδέσεις με γκινησιά/γκινησόπηχη ή κυρίως (που έχει άμεση εφαρμογή στις συνδέσεις λαμπά και κάσας πόρτας) γωνιακες ξεμορσαριστές με πατούρα. Αυτό που στα εγγλέζικα λέγεται tenon joint.

  105. Νέο Kid said

    Στον Νικοκύρη 103. πήγαινε το 104. για τον λαμπά.

  106. sarant said

    104 Εντυπωσιακό, μερσί!
    Bλέπω πάντως ότι στα τούρκικα υπάρχει και lamba = λάμπα

  107. Μαρία said

    104, 106
    Το σύμπλεγμα mb δεν είναι τούρκικο, το συναντάμε σε δάνεια κυρίως απ’ τα γαλλικά. Θα μας πει κι ο δύτης.

  108. Ιστοριοδίφης said

    Να μήν ξεχάσουμε και το «πωρούνται γάρ οι όρχιες» (= πετρώνουν τ’ αρχίδια) του Ιπποκράτους, από το θρυλικό σύγγραμμά του «Περί Γονής» (= «Περί ψωλοχύματος» στα νεοελληνικά). Ο Ιπποκράτης προσπαθεί να εξηγήσει γιατί δεν καυλώνουν («λαγνεύουσι» στα αρχαία ελληνικά…) οι ΕΥΝΟΥΧΟΙ και το αποδίδει στην μή κυκλοφορία της γονής εντός των όρχεων, μιά 100% ορθή άποψις επιστημονικά, ακόμη και σήμερα…

    Αξιοσημείωτο είναι πως από την φράση αυτή του Ιπποκράτους «πωρούνται γάρ οι όρχιες» προήλθε (το αναφέρει ο Νικόλαος Πολίτης στις «Παροιμίες» του, αλλά δεν θυμάμαι σε ποιόν τόμο…) η γνωστή κοσμαγάπητη έκφραση της νεοελληνικής… «μού΄ πρηξες τ’ αρχίδια»

  109. Γιάννης Ιατρού said

    Ζέστη σήμερα, και έναρξη της περιόδου των κυνικών καυμάτων με την ανατολή του Σείριου (του α του αστερισμού του Μεγάλου Κυνός, εξ ού και «κυνικά» καύματα και «Κυνάδες ημέρες») σήμερα, μετά από μερικούς μήνες που δεν φαινόταν καθόλου. Σχεδόν ταυτόχρονα με τον Ήλιο (συνεδρία).

    Ούτε άχνα από κάτι ελληνόψυχους σχολιαστές, μόνο βλακείες ξέρουν να ποστάρουν και να μας τα πρήζουν (στην πιάτσα ακούγεται πως το μόνο που δουλεύει σ΄αυτούς είναι το κλιματιστικό)… 🙂

    Και πρώτη μέρα του Αιγυπτιακού έτους, που είχε κι αυτό 365 μέρες (με 12 μήνες με 3 εβδομάδες, 10ήμερες τον καθένα και μιά τσόντα 5 ημερών στο τέλος).

  110. Παναγιώτης Κ. said

    -Δεν μπαίνει γύψος στη σπασμένη κλείδα, μου είπε ο γιατρός.
    -Και τί θα γίνει; τον ρώτησα εγώ o παθών.
    -Με τον καιρό θα φτιάξει πώρο και έτσι θα υπάρξει συγκόλληση.

    Νάμαι τώρα εγώ με ένα ελαφρό εξόγκωμα στην αριστερή κλείδα για να μου θυμίζει την εποχή που… την είχα δει easy rider. 🙂

  111. loukretia50 said

    Lou Reed & John Cale – Trouble With Classicists https://youtu.be/MzwY7fcdg8w

    The trouble with personalities, they’re too wrapped up in style
    It’s too personal, they’re in love with their own guile
    They’re like illegal aliens, trying to make a buck
    They’re driving gypsy cabs but they’re thinking like a truck…

  112. Νέο Kid said

    107.
    Lamba ve zıvana sistemlerinin avantajları
    https://www.bosch-do-it.com/tr/tr/amatoerkullan%C4%B1c%C4%B1lar/bilgi/uygulama-oenerileri/kanal-ve-yiv-sistemleri-98690.jsp
    zıvana το αρσενικό
    lamba το θηλυκο ,ο λαμπάς -στην εικόνα.

  113. Ιστοριοδίφης said

    Από τα σχόλια 98 + 99, καθίσταται φανερό ότι ο κ. Ιατρού είναι μέν ικανός ερευνητής και «πιάνει» πράγματα που αδυνατεί «να πιάσε» το 95% των άλλων σχολιαστών του ιστολογίου, αλλά τις περισσότερες φορές ούτε κι ο ίδιος αντιλαμβάνεται τί βρίσκει… Ο ταλαίπωρος δεν κατάλαβε ούτε το βασικό: Ότι στα αρχαία ελληνικά υπάρχουν δύο ρήματα «πωρώ», που καμμία σχέση δεν έχει το ένα με το άλλο…

    Μιά απλή ματιά στο Liddell-Scott, κ. Ιατρού, θα έπειθε και τον πλέον αστοιχείωτο ότι υπάρχουν δύο ρήματα «πωρώ»: Το πωρέω-ώ που σημαίνει πενθώ και το πωρόω-ώ που σημαίνει πετρώνω. Το πωρέω-ώ (= πενθώ) δίνει την λέξη «ταλαίπωρος» (= ο δυστυχισμένος γιατί πενθεί). Ενδιαφέρουσα είναι η λέξις «πωροκήλη» που καταγράφει το L-S και σημαίνει την δημιουργία κάλου στ’ αρχίδια. «Πωρίασις» είναι ο κάλος στα βλέφαρα, το «κριθαράκι» που λέμε στα νεοελληνικά. Εξίσου ενδιαφέρουσα είναι και η φράσις «πώροι γής» που λέγανε για τα μάρμαρα, δηλαδή οι κάλοι που βγάζει η γή.

    Από το ρήμα «πωρέω-ώ» βγαίνει το ουσιαστικό «πωρός» (ο τόνος στην λήγουσα) που σημαίνει τον δυστυχισμένο λόγω πένθους και (κατά τον Ησύχιο) τον τυφλό. Αυτό το «πωρός» έδωσε την λέξη «ταλαίπωρος»

    Ακόμη πιό ενδιαφέρον είναι το 2ο ερώτημα της Classicist (78): Δεν είναι στο Ευαγγέλιο και στις Επιστολές του Παύλου που πρωτοχρησιμοποιείται μεταφορικά το ρήμα «πωρώνω» («πωρόω» στα αρχαία ελληνικά) με την σημασία του «γίνομαι αναίσθητος»: 250 χρόνια πρίν γράψει τις Επιστολές του ο Παύλος και 300 πρίν γραφούν τα Ευαγγέλια, ο μεγάλος Έλλην λόγιος και ιστορικός Νύμφις από την Ηράκλεια του Πόντου (3ος αιών π.Χ.) είχε χρησιμοποιήσει το «πωρόω» με την μεταφορική σημασία του «γίνομαι αναίσθητος, έχω έλλειψη αισθημάτων»). Το λέει σαφώς το Liddell-Scott, αλλά δεν ανεβάζω το σχετικό απόσπασμα του Νύμφιδος, για να μή γίνουν τζάμπα μάγκες μερικοί κακόψυχοι εδώ μέσα. Οι άχρηστοι της ελληνικής Wikipedia δεν έχουν ούτε κάν λήμμα «Νύμφις» στα ελληνικά. Τόσο μεγάλη αγραμματοσύνη υπάρχει στο Ρωμέικο…


  114. Μαρία said

    112
    Το ιταλικό lembo είναι http://www.nisanyansozluk.com/?k=lamba

    Χρήσιμη κι η τζιβάνα 🙂

  115. Πέπε said

    Μοι προξενεί αλγεινήν εντύπωσιν ότι μετά από 15 ώρας εις τον ουρανόν του διαδικτύου ουδείς μπολσεβίκος αναγνώστης, ουδ’ αυτή η Κρήσσα ΕΦΗ-ΕΦΗ, ετόλμησε να αποκαλύψει το παραμικρόν περί του ρήματος πορίζω.

    Διατί μας αποκρύπτουν ο ρέκτης κ. Σαραντάκος και απαξάπαντες οι σχολιασταί του σαραντακείου ιστολογίου ότι ούτω λέγουν εν Κρήτη το «βγαίνω» (π.χ. από την ντουλάπα);

  116. Πέπε said

    @116:
    Τι λογής σελίδα Λίντελ-Σκοτ είναι αυτή που σε τρία λήμματα, τα δύο απανωτά (πωρη, πωρωμα, πωρωσις) δε βάζει τόνους;
    Lidl-Scott…

  117. cronopiusa said

    ήμουν κι εγώ εκεί

  118. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    115 Πέπε 🙂 🙂
    στη μέσα μπάντα τση καρδιάς
    έχω ΄να ποναλάκι
    πόρισε φως μου να σε ιδώ
    να γιατρευτώ λιγάκι

    πορίζω και ξεπορίζω βγαίνω ,προβάλλω, από την πόρτα, από τα φυλλώματα, από το στενό

  119. Γιάννης Ιατρού said

    115/118 Μήπως προέρχεται από αλλού, π.χ. ξε-πορτίζω, με την έννοια βγαίνω, περνάω την πόρτα;

  120. Γιάννης Ιατρού said

    Μπορεί βέβαια να σχετίζεται και με το πόρος=πέρασμα, faites vos jeux τώρα 🙂

  121. gpoint said

    # 109

    εβδομάδες…δεκαήμερες (!), ωω σκέπτομαι και λέω του εαυτού μου πρόκειται περί νεάζοντος γέρου όστις καθήμενος όρθιος επί ξυλίνης πέτρας, έκλαιε γελώντας τον υγιαίνοντα νεκρόν κύνα της ξένης οικίας αυτού…

  122. cronopiusa said

  123. leonicos said

    Γιά να δω τι κάνατε όσο κοιμόμουνα, πωρμένα κουμάσια

  124. leonicos said

    @109 Γιάννη

    ανατολή του Σείριου

    Νομίζω επιτολή, όχι ανατολή. Είναι η εμφάνιση ενός αστέρα στον ορίζοντα και ταυτόχρονη εξαφάνισή του. Αυτό συμβαίνει μια φορά, διότι από κει και πέρα ανεβαίνει όλο και περισσότερο για περισσότερο χρόνο, μέχρι να ξαναρχίσει να κατβαίνει για να εξαφανστί μέχρι την επόμενη επιτολή

  125. leonicos said

    @115

    Πές τα χρυσόστομε Πέπε. Είδες εκεί κατάντια; Μας κρύβουν το ‘πορίζω’ ρε! Πού ξανακούστηκε;

    Πέπε, στη μίμηση του ύφους παίρνεις ΑΡΙΣΤΑ

  126. leonicos said

    @115

    Άσε που μεταμελήθηκε στο 118 αυτή η παλιοΚρήσσα!

    Γειά σου Έφη μας!

  127. leonicos said

    @112 ΝεοΚιδ

    πολύ καλό, αλλά μάλλον πρόκειται για άλλο πράγμα. Αυτό είναι για παρκέ και επιφάνειες, όπου χρειάζεται να εφαρμόσουν τα κομμάτια. Ο οικοδομικός λαμπάς είναι απλώς ‘στητός και γερός.’ Πώς λέμε Γς; Ακριβώς έτσι. στητός και γερός

  128. leonicos said

    @118

    Έφη, μου επιτρέπεις να σου το τραγουδήσω;

    στη μέσα μπάντα τση καρδιάς
    έχω ΄να ποναλάκι
    πόρισε φως μου να σε ιδώ
    να γιατρευτώ λιγάκι

    Μην το πάρεις της μετρητοίς. Είναι και η Κρόνη στη μέση

  129. leonicos said

    Για να μη δοθεί η εντύπωση ότι η Περσόνα Β (@113) της Περσόνας Α (@ 78) απάντησε αποστομωτικά με το κατεβατό που παρέθεσε,

    επισημαίνω τα εξής:

    Το ‘πορέω’ ως πενθώ αναφέρεται άπαξ σε στον Σχολιαστή του Σοφοκλή, ως λέξη των Ηλείων. Μη δοθεί η εντύπωση ότι πρόκειται για λέξη είτε κοινή είτε, έστω, της Αττικής διαλέκτου. Το συμπέρασμα ότι από εκεί προέρχεται και το ‘ταλαίπωρος’ (του οποίου το ‘ι’ δεν εχει ερμηνευθεί ικανοποιητικά) είνι των συγγραφεων L&S.

    Το L&S δεν είναι πραγματιςτικό λεξικό αλλά λεξικό αναφοράς. Λέει πού απαντούν οι λέξεις και με ποια σημασία. Δεν μπαίνει στο ‘τι και γιατί της σημασίας’. Επομένως το ότι οπώρος είναι πετρα, σαν μάρμαρο αλλά ελαφρότερη, σημαίνει κατ’ αρχήν ότι δεν είναι μάρμαρο. Από κει και πέρα η λέξη χρησιμοποιήθηκε γι ανα περιγραψει διάφορα εξοκώματα, πέτρες στα νεφρά, που είναι όντως σαθρές συνήθως κοκ

    Ας μην εντυπωσιαζόμαστε λοιπόν από τη σελιδιά

    Για όλα φταίεο ο Τζι ο πωρωμενος

  130. sarant said

    Καλημέρα από εδώ

    113 Καλό το Λίντελ Σκοτ, καλύτερο να ξέρουμε να διαβάζουμε. Λέει ο Βάτμαν ότι μεταφορικά χρησιμοποίησε το πωρέω πρώτος ο Νύμφις, πριν από τους χριστιανούς.

    Ωστόσο, το Λ-Σ γράφει:
    in Pass., become insensible, of the flesh, ὑπὸ τῆς πεπωρωμένης ἐκ τοῦ στέατος σαρκός Nymphis 16: metaph., become insensible, obtuse, or blind, of the heart, Ev.Marc.6.52, 8.17, Ep.Rom.11.7; πεπώρωνται γὰρ ἀπὸ ὀργῆς οἱ ὀφθαλμοί μου LXX Jb.17.7.

    Όποιος ξέρει να διαβάζει βλέπει ότι ο Νύμφις χρησιμοποίησε το ρήμα για σάρκα πετρωμένη από το στέαρ, όχι μεταφορικά για την καρδιά που έγινε σκληρή σαν πέτρα.Αυτό το είπαν οι χριστιανοί.

  131. Νέο Kid said

    Μαρία, δεν ξέρω τι λέει ο Νισαγιαν ,πώς τον λένε. Αυτό που ξέρω είναι ότι ο λαμπάς μας έχει έρθει απο τους Τούρκους. Λαμπάς είναι ο οδηγός στον οποίο θυλυκώνει το στέλεχος. Τώρα αν οι Τούρκοι το έχουν πάρει από τους Ενετούς ,δεν ξέρω. Μου φαίνεται πάντως απίθανο. Στην Κύπρο υπάρχουν πάμπολλα ενετικά δάνεια στην οικοδομική (π.χ. Πασαμάνο, τσεκολαδούρα, κ.α) αλλά λαμπάς δεν υπάρχει.
    Απ τη λαμπάδα πάντως, σίγουρα δεν είναι.

  132. Νέο Kid said

    131. Eννοούσα ότι μου φαίνεται απίθανο να έχουμε πάρει το δάνειο από τα ιταλικά/ενετικά κι όχι απ τα τουρκικά.

  133. Γιάννης Ιατρού said

    131: Να σημειώσουμε πως χρεώνονται με το τρέχον μέτρο (στην τιμή του τετρ. μέτρου) στα σοβαντίσματα.
    Κάηκες αν έχεις πολλά παράθυρα και πόρτες στην οικοδομή …. 🙂

  134. Γιάννης Ιατρού said

    124: Σωστός Λεώ, «εώα επιτολή»

  135. NIKOS NIKOS said

    @109 Συγχαρητήρια για την πληροφορία!

    Χτες ήταν και πρωτοχρονιά για τους αρχαίους Έλληνες που γιορταζόταν περίλαμπρα σε όλα τα μαντεία της Ελλάδας.
    Ο Σείριος άρχισε να γίνεται ορατός στον ελληνικό ορίζοντα το 1000 π.X., πρώτα στην Κρήτη.
    Ειδικά στην Αττική κατέφθανε από την Δήλο το ιερό φως στο πρώτο πλωτό λιμάνι της Αττικής, το Πόρτο Ράφτη και εν συνεχεία με πομπή πορευόταν προς την Αθήνα. Λωός, στους Mkdnski, Εκατομβιώνας στους ΑΘηναίους μήνες αφιερωμένοι πάντα στον Απέλλων. Χθες ήταν και του προφήτη Ηλία που ενδιαφέρον θα είχε να μελετήσει κανείς την χριστιανική άποψη του βίου του. O Προφήτης Ηλίας, σχετίζεται από τους αγρότες με τα μετεωρολογικά φαινόμενα. Σχετική η παροιμία «Ο Αηλιάς κόβει σταφύλια και η Αγιά Μαρίνα σύκα».(Χρόνια πολλά σε όσους και όσες γιόρταζαν).

    Ειδικά στο Κορωπί, την παραμονή κάνουνε γλέντι πάνω στον Υμηττό στο εκκλησάκι του προφήτη Ηλία (πρώην ναός του προσόψιου Απόλλωνος και ποιος ξέρει ποιας θεότητας πριν, γιατί έχουν βρεθεί και μυκηναϊκά αγγεία). Σε αυτό το σημείο του ναού πέφτουν πάντα οι πρώτες ακτίνες του ανατέλλοντος ήλιου όλο τον χρόνο. Είναι μία πολλή εύκολη εκδρομή κοντά στην Αθήνα που την συνιστώ σε όλους. Φαντάζομαι ότι και το πανηγύρι του προφήτη Ηλία θα είναι πολύ καλό.
    Δίπλα του ακριβώς υπάρχουν και τα χαλάσματα του ναού του Όμβριου Διός.

    Στην νήσο Κέα(Ζέα) ή Τζιά θυσιάζανε στον Δία και προσπαθούσανε να τον καλοπιάσουν με προσφορές μελιού ώστε να φυσήξουν δροσιστικοί βόρειοι άνεμοι(μελτέμια).

    Σχετικά με την προσπάθεια ετυμολογίας λέξεων, όσο πιο πίσω γυρίζουμε το ρολόι της γλώσσας τόσο πιο κατανοητή θα γίνεται.
    Μήπως λέω να ξεχνάγαμε για λίγο τα λεξικά και την ορθογραφία ζώντας στην εποχή των «ανορθόγραφων’ Φοινίκων;
    Μπας και θα πλησιάζαμε πιο κοντά στις αρχικές μονοσύλλαβες λέξεις ρίζες αν καταργούσαμε για λίγο τα φωνήεντα;

  136. Γιάννης Ιατρού said

    135: Για την τοποθεσία αυτή στον Υμηττό (έχει κι άλλο ιστορικό.. 🙂 ), εδώ το σχετικό άρθρο (1950, Πρακτικά αρχαιολογικής Εταιρείας) του αρχαιολόγου 🙂 Νίκου Κοτζιά, «Ανασκαφαί εν Προφήτη Ηλία, Υμηττού» δια πάντα ενδιαφερόμενο.

    Επίσης υπάρχει και η αξιόλογη εργασία από το 2013 του αρχιτέκτονα Νίκου Παπαγιαννάκου («Νεότερη θεώρηση του Ιερού του Απόλλωνος Προοψίου στον Προφήτη Ηλία Υμηττού», σελ. 513-520, στα Πρακτικά ΙΔ΄ Επιστημονικής Συνάντησης ΝΑ Αττικής) ο οποίος με τη βοήθεια της ιστορικής τοπογραφίας ανάλογων σύγχρονων ιερών παρήγαγε εντυπωσιακές αναπαραστάσεις του ιερού και του περιβάλλοντος χώρου.

    Για τα λαογραφικά, τo 2012 ο συγγραφέας Γιάννης Πρόφης (στο «Το πανηγύρι του Προφήτη Ηλία στον Υμηττό») γράφει:

    Η πρόσβαση στο οροπέδιο γίνεται από μονοπάτι, που κατασκευάστηκε περί το τέλος του 19ου αι., στη νότια πλευρά του υψώματος. Η παράδοση λέει ότι αρχικά στο μονοπάτι περνούσαν ακόμη και κάρα και ότι κάποιοι είχαν εκεί καλλιέργειες,…Η παλαιότερη πρόσβαση, που ήταν πολύ περισσότερο κοπιαστική, γινόταν από χαράδρα που υπάρχει στην ανατολική πλευρά…Στην απογραφή της μοναστηριακής περιουσίας και στις καταστάσεις που συντάχθηκαν στις 11 Απριλίου 1836, ο Προφήτης Ηλίας αναφέρεται ως μονή, που περιλαμβάνει την εκκλησία, ένα οίκημα και ένα χωράφι 4 στρεμμάτων… Όταν οι μοναχοί εγκατέλειψαν το οροπέδιο, κάποιοι χωρικοί της περιοχής συνέχισαν την καλλιέργεια. Το ύψωμα ονομαζόταν από τους ντόπιους Άγιος Ηλίας.

    Το απόγευμα της παραμονής της γιορτής του Προφήτη Ηλία, πήγαιναν εκεί πεζοί ή με τα γαϊδούρια τους πολλοί Κορωπιώτες, αλλά και Λιοπεσιώτες, άντρες, γυναίκες και παιδιά, μέσω του άνετου μονοπατιού. Εκτός από τους μεσογείτες, πήγαιναν και αρκετοί Μπραχαμιώτες και Αθηναίοι (Πλακιώτες), από το λεκανοπέδιο της Αθήνας, που ήσαν κι αυτοί αρβανίτες, μέσω της αρχαίας «Σφηττίας Οδού». Οι Μπραχαμιώτες μάλιστα θεωρούσαν το ξωκλήσι σαν δικό τους, αφού κι αυτοί είχαν συμβάλλει, στις αρχές του 20ουαι. στην οικοδόμηση των χαγιατιών. Εκτός απ’ αυτούς, συμμετείχαν και πολλοί βλάχοι, που έβοσκαν τα κοπάδια τους στην οροσειρά του Υμηττού.
    ……..
    Το απόγευμα της παραμονής της γιορτής κατέφθαναν οι προσκυνητές, έχοντας μαζί τους τρόφιμα και στρωσίδια και «στρατοπέδευαν» στα χαγιάτια ή στο αυλόγυρο του ναού. Το νερό παλαιότερα οι πιο πολλοί το έφερναν μαζί τους και δεν έκαναν χρήση του φρεάτινου, επειδή το χρησιμοποιούσαν οι βοσκοί για το πότισμα των προβάτων τους. Τότε το πηγάδι δε διέθετε περιτοίχισμα ούτε μαγκάνι.

    Μετά τον εσπερινό άναβαν φωτιές με ρετσίνι, έψηναν μπριζόλες σε σχάρες ή μαγείρευαν σε τσουκάλι κι έτρωγαν. Αμέσως μετά άρχιζε το πανηγύρι, με μουσικά όργανα το νταούλι του Λίε (=Ηλία) Κυριάκου και την πίπιζα (ζουρνά) του Σταμάτη Βασιλείου και χόρευαν γύρω από τις φωτιές. Οι βλάχοι έκαναν το δικό τους κύκλο χορού, ήσαν αρματωμένοι και δεν κάθονταν μαζί με τους ντόπιους. Το θέαμα με τις φωτιές του Προφήτη Ηλία ήταν πολύ εντυπωσιακό, βλέποντάς το κανείς από το Κορωπί….

  137. loukretia50 said

    The Wise Men looking» by Cathy Bexter

  138. Γιάννης Ιατρού said

    https://www.bridgemanimages.com/fr/collections/artist/baxter-cathy-contemporary-artist/ 🙂

  139. loukretia50 said

    138. “I SEE THE MOON TOO… “ By Bleu Bri

    (C.Βaxter βέβαια! δε διορθώνω συνήθως, απευθύνομαι ταπεινά σε ειδικούς!)

  140. Γιάννης Ιατρού said

    🙂 👍👍

  141. Γιάννης Ιατρού said

    109: Όποιος θέλει να δει την ανατολή του Σείριου (από Αττική), λίγα λεπτά πριν την ανατολή του Ηλίου (για να φαίνεται …) στις 15 Αυγούστου, στις 6 παρά 10′ θα φαίνεται καλά, απ΄ό,τι βλέπω στην προσομοίωση που έκανα

  142. loukretia50 said

    STAR WARS

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: