Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Σχίζοντας τις γραμμές των οριζόντων (Δημ. Σαραντάκος) 15 – Oι γεωγράφοι της Αλεξάνδρειας και της Ρόδου

Posted by sarant στο 19 Φεβρουαρίου, 2019


Εδώ και κάμποσο καιρό ξεκίνησα να δημοσιεύω αποσπάσματα από το βιβλίο του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, Σχίζοντας τις γραμμές των οριζόντων, μια ιστορία των εξερευνητών και των εξερευνήσεων του αρχαίου κόσμου. Οι δημοσιεύσεις αυτές γίνονται κανονικά κάθε δεύτερη Τρίτη.

Η σημερινή συνέχεια είναι η δέκατη πέμπτη. Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ. Βρισκόμαστε στο έβδομο κεφάλαιο του βιβλίου, το προτελευταίο.

Οι γεωγράφοι της Αλεξανδρείας

Οι εκστρατείες του Μεγάλου Αλεξάνδρου δεν άπλωσαν μόνο τον Ελληνισμό ως την Κεντρική Ασία και τις Ινδίες, αλλά εμπλούτισαν τις γνώσεις των Ελλήνων, ειδικά για την Ανατολή. Όπως φαίνεται, ο πρώτος που επωφελήθηκε άμεσα από την εκστρατεία ήταν ο Αριστοτέλης, χάρη στο τεράστιο υλικό που του έστειλε για μελέτη και αξιοποίηση ο ένδοξος μαθητής του. Στα «Φυσικά» και σε άλλα έργα του, αποδεικνύει πρώτος το σφαιροειδές της γης και παραδέχεται την ύπαρξη νότιου ημισφαίριου.

Ένας άλλος μαθητής του Αριστοτέλη ήταν ο Δικαίαρχος ο Μεσσήνιος (από τη Μεσσήνη της Σικελίας), που ασχολήθηκε συστηματικά με τη γεωγραφία. Ήταν αυτός που παρέλαβε τις μετρήσεις των «βηματιστών», για τους οποίους αναφέρω στο 4ο Κεφάλαιο. Στα έργα του περιλαμβάνονται τα “γης περίοδος”, περιγραφή του κόσμου που συνοδευόταν από χάρτη, και πραγματεία “καταμετρήσεις των εν Ελλάδι ορέων”. Το σύστημα αναφοράς στους χάρτες του ήταν δύο ορθογώνιοι άξονες, διηρημένοι σε στάδια, με αρχή την Ρόδο. Ο άξονας κατά μήκος, το διάφραγμα, ήταν μια παράλληλη γραμμή προς τον Ισημερινό που ένωνε τη Ρόδο με τις στήλες του Ηρακλή. Ήταν για τον Δικαίαρχο η γραμμή ίσης διάρκειας της μεγαλύτερης μέρας. Στον Δικαίαρχο αποδίδεται και η τιμή 300 000 στάδια, για τη γήινη περίμετρο, που δόθηκε από τον Αρχιμήδη στο έργο του «Ψαμμίτης».

Επηρεασμένος από τα στοιχεία της εκστρατείας του Αλεξάνδρου είναι και ο Ανδροσθένης ο Θάσιος (στην πραγματικότητα γεννήθηκε στην γειτονική Αμφίπολη) που έγραψε τον  «Παράπλου της Ινδικής»  και τον » Περίπλου του Περσικού κόλπου».

Χωρίς αμφιβολία, όμως, το σημαντικότερο και μονιμότερο αποτέλεσμα της εκστρατείας του Αλεξάνδρου ήταν η ανάδειξη στη ΒΑ γωνιά της Αφρικής ενός καινούργιου πνευματικού κέντρου, ενός αληθινού Φάρου της Γνώσης και της Επιστήμης: της Αλεξάνδρειας. Οι δύο πρώτοι Πτολεμαίοι, ο Α΄, που επονομάστηκε Σωτήρ, και ο διάδοχός του ο Πτολεμαίος Β΄, ο Ευεργέτης, συγκέντρωσαν κοντά τους τις διασημότερες μορφές της ελληνικής διανόησης, θέλοντας να αποσπάσει η Αλεξάνδρεια από την Αθήνα τα πρωτεία στην παιδεία και το πέτυχαν.

Οργανωτής αυτής της προσπάθειας ήταν ο Δημήτριος ο Φαληρεύς, που ενέπνευσε στους δύο Πτολεμαίους την ίδρυση του Μουσείου της Αλεξάνδρειας. Ουσιαστικά, το Μουσείο υπήρξε το πρώτο πανεπιστήμιο στην ιστορία της ανθρωπότητας, με τη σημερινή έννοια του όρου και ανεξάρτητα από το ποιός το ίδρυσε, η αρχική σύλληψη του θεσμού οφείλεται στον Αριστοτέλη, που ονόμαζε έτσι τη Σχολή του.

Τον καιρό της ακμής του, το Μουσείο της Αλεξάνδρειας είχε εκατό περίπου καθηγητές, ενώ οι επιστημονικοί και τεχνικοί συνεργάτες του έφταναν στον απίστευτο αριθμό των δεκατεσσάρων χιλιάδων! Το Μουσείο συμπληρωνόταν με την περίφημη Βιβλιοθήκη, που τον καιρό της ακμής της περιλάμβανε επτακόσιες χιλιάδες τόμους και η οποία εκτός από τα βιβλιοστάσια και το αναγνωστήριο διέθετε ειδικά τμήματα παραγωγής παπύρων και αντιγραφής βιβλίων, όπου δούλευαν εκατοντάδες μορφωμένοι δούλοι, ως αντιγραφείς.

Στον τομέα της γεωγραφίας από τους αλεξανδρινούς σοφούς ξεχωρίζει η μεγάλη μορφή του Ερατοσθένη του Κυρηναίου (276-194 π.Χ.), που υπήρξε διευθυντής της βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας την εποχή του Πτολεμαίου του Ευεργέτη. Ο Ερατοσθένης ήταν «γενικός επιστήμων», μαθηματικός, φυσικός, αστρονόμος, γεωγράφος αλλά και φιλόλογος (παρεμπιπτόντως αυτός καθιέρωσε τον όρο φιλόλογος), επινόησε το λεγόμενο «κόσκινο του Ερατοσθένη» για την εύρεση των πρώτων αριθμών, στο δε πεδίο που μας απασχολεί, ο πρώτος που έγραψε επιστημονική γεωγραφία (φυσική, μαθηματική, χωρογραφία) και δικαίως θεωρείται ο θεμελιωτής αυτής της επιστήμης.

 

Κατασκεύασε χάρτη της Γης, στον οποίο χώρισε σε εξήντα μέρη (μοίρες) τον Ισημερινό και σχεδίασε οκτώ παράλληλους κύκλους στη σφαίρα και επτά μεσημβρινούς. Ο χάρτης του, στηριζόταν μεν σε παλαιότερους, αλλά περιείχε και τις νεότερες ανακαλύψεις, που βασίζονταν στα όσα είχαν φέρει στο φως τα ταξίδια του Πυθέα του Μασσαλιώτη, αναφορικά με τον Ατλαντικό ωκεανό και τις βόρειες θάλασσες και του Νέαρχου και άλλων, αναφορικά με τον Ινδικό ωκεανό.

Ο Ίππαρχος, διάσημος αστρονόμος της Αλεξάνδρειας  και της Ρόδου (άκμασε μεταξύ 160 π. Χ. έως 125 π. Χ.), που θεωρείται ο πατέρας της επιστημονικής αστρονομίας, επισήμανε πως στον χάρτη του Ερατοσθένη υπήρχαν σοβαρά λάθη, καθώς οι γραμμές των μεσημβρινών και των παραλλήλων  τέμνονταν σε ορθή γωνία και πολλές χώρες είχαν μετατοπιστεί και τα διόρθωσε.

Χαρακτηριστικό γνώρισμα της σκέψης του Ερατοσθένη είναι πως συνδυάζει τα αστρονομικά δεδομένα με τα στοιχεία της γεωγραφίας. Κατόπιν υπολογισμών απέδειξε πως το ηλιακό έτος διαρκεί 365 μέρες και 6 ώρες μείον 5 λεπτά, απέχοντας μόνο 6 λεπτά της ώρας από τους σύγχρονους υπολογισμούς. Αλλά το πιο εντυπωσιακό κατόρθωμά του ήταν ο ακριβέστατος υπολογισμός του μήκους του Ισημερινού της Γης.

Μαθαίνοντας ότι στη Συήνη υπήρχε ένα πηγάδι που το μεσημέρι της ημέρας του θερινού ηλιοστάσιου το φως του ήλιου έπεφτε κατακόρυφα ως την επιφάνεια του νερού, συμπέρανε πως εκείνη την ημέρα και ώρα στη Συήνη ο ήλιος βρισκόταν στο ζενίθ. Υπήρχε εξάλλου η γνώση πως την ίδια μέρα και ώρα στη Συνήνη όλα τα αντικείμενα δεν έχουν σκιά. Αντίθετα, την ίδια μέρα και στην Αλεξάνδρεια ή σκιά των αντικειμένων απέκλινε κατά 7 μοίρες και 12 λεπτά από την κατακόρυφο. Εφαρμόζοντας τους κανόνες των ομοίων τριγώνων, υπολόγισε με ακρίβεια την απόσταση Συήνης– Αλεξάνδρειας και από αυτήν το μήκος του Ισημερινού, που το βρήκε 253.000 στάδια, πέφτοντας έξω από την πραγματικότητα μόλις κατά 50 χιλιόμετρα (λάθος της τάξεως του 0,125 %)!

Οι γεωγράφοι της Ρόδου

Δευτερεύον (σε σύγκριση με την Αλεξάνδρεια), αλλά σημαντικότατο κέντρο οικονομίας εμπορίου και πολιτισμού είχε αναδειχθεί κατά την ελληνιστική εποχή και η Ρόδος. Στον τομέα της Γεωγραφίας έζησαν και δημιούργησαν εκεί ο Τιμοσθένης ο Ρόδιος, που υπήρξε και ναύαρχος του Πτολεμαίου του Β΄ αλλά παράλληλα και γεωγράφος, καθώς επίσης ποιητής και συνθέτης!  Ο Τιμοσθένης (έζησε τον 3ο  αιώνα π.Χ.) στα έργα του «Περί λιμένων», «Περί νήσων» και «Σταδιασμοί» περιέγραψε με μεγάλη ακρίβεια χώρες που ήταν πλέον γνωστές, προσδιόριζε τη θέση λιμένων και εμπορικών σταθμών της Μεσογείου.

Σε άλλα έργα του ασχολείται με τελείως διαφορετικά θέματα. Στο σύγγραμμα «Εξηγητικόν», για παράδειγμα πραγματεύεται την ερμηνεία των ιερών νόμων, ενώ μελοποίησε  τον «Πυθικόν νόμον».

Ένας άλλος Ρόδιος γεωγράφος ήταν ο Εύδοξος, που έγραψε την «Γης περίοδον», αλλά από τους πιο επιφανείς ήταν ο Ποσειδώνιος, που γεννήθηκε μεν στη Συρία, ταξίδεψε πολύ, δίδαξε στη Ρώμη (ανάμεσα στους ακροατές του ήταν και ο Κικέρων) αλλά τελικά σε ηλικία σαράντα χρονών εγκαταστάθηκε στη Ρόδο, όπου ίδρυσε σχολή και όπου έζησε τα υπόλοιπα 45 χρόνια της ζωής του. Ήταν κι αυτός πανεπιστήμων, μαθηματικός φυσικός γεωγράφος και ιστορικός. Ένα από τα πολλά και μεγάλα, σε έκταση, έργα του είχε τον τίτλο «Ωκεανός».

Γεωγράφος και εθνογράφος, που εργάστηκε στη Ρόδο, ήταν και ο Αγαθαρχίδης ο Κνίδιος (του 2ου αιώνα μ.Χ.), που στα έργα του περιγράφει την Ερυθρά θάλασσα και τις γύρω από αυτήν χώρες, αναφέρεται στις πλημμύρες του Νείλου και στα μεταλλεία χρυσού της Νουβίας, δίνει πολλές πληροφορίες για τη ζωή των λαών της Αραβίας και της Ανατολικής Αφρικής, αλλά ταυτόχρονα όταν γράφει για περίεργα ζώα και φυτά, παραθέτει πολλά φανταστικά στοιχεία (όπως π.χ. για την ύπαρξη μυρμηκολεόντων).

Από τους θεμελιωτές της μαθηματικής γεωγραφίας θεωρείται επίσης ο γεωγράφος και μαθηματικός Μαρίνος ο Τύριος (60 – 130 μ.Χ.), που χώρισε την υδρόγειο σε «Ωρικάς Ατράκτους», δηλαδή ωριαία ισημερινά διαστήματα και στο χάρτη του παρουσίασε την πρώτη, σε παγκόσμια κλίμακα, απεικόνιση των γνωστών ηπείρων και κρατών με ακρίβεια. Ο Μαρίνος έγραψε το 114 μ.Χ. τα «Γεωγραφικά» (ή «Γεωμετρική Εισήγησις»), όπου συγκέντρωσε όλο το υλικό, που αναφερόταν στην γεωγραφία διαφόρων χωρών και συνέταξε τη διόρθωση γεωγραφικών πινάκων, επάνω στην οποία βασίστηκε αργότερα η γεωγραφία του Πτολεμαίου. Ασχολήθηκε με τη μετεωρολογία και ειδικότερα με τους ανέμους. Το έργο του Μαρίνου, ο οποίος υποστήριζε το γεωκεντρικό σύστημα, επηρέασε τη χαρτογραφία μέχρι το τέλος της Αναγεννήσεως.

Διαφορετικό είναι το έργο του Διονυσίου του Περιηγητού, για τον οποίο, άλλωστε  πολύ λίγα πράγματα ξέρουμε. Γεννήθηκε στον Χάνδακα του Περσικού κόλπου και έγραψε έμμετρη, σε 1117 στίχους, περιγραφή των τόπων που επισκέφθηκε με τον τίτλο «Οικουμένης Περιήγησις».

Advertisements

112 Σχόλια to “Σχίζοντας τις γραμμές των οριζόντων (Δημ. Σαραντάκος) 15 – Oι γεωγράφοι της Αλεξάνδρειας και της Ρόδου”

  1. Λεύκιππος said

    Καλημέρα από την Σκυθια

  2. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Καλημέρα κι ἀπὸ ᾿δῶ.

    Ὄαση πνευματικῆς δροσιᾶς στὴν τοξικότητα τῆς πολιτικῆς ἐπικαιρότητας τὰ κείμενα τοῦ Δημήτρη Σαραντάκου.

  3. NIKOS NIKOS said

    Σημαντικοί γεωγράφοι που δεν αναφέρονται είναι ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος και ο Κράτης Μαλλώτης που έφτιαξε την πρώτη υδρόγειο σφαίρα.

  4. Λεύκιππος said

    Κατόπιν υπολογισμών απέδειξε πως το ηλιακό έτος διαρκεί 365 μέρες και 6 ώρες μείον 5 λεπτά, απέχοντας μόνο 6 λεπτά της ώρας από τους σύγχρονους υπολογισμούς…….

    Η ώρα και το λεπτό της ωρας ειχαν τοτε ίδια διάρκεια με την σημερινή; Αν όχι, ξερουμε πότε καθιερώθηκε η διάρκεια της σημερινής ώρας;

  5. Alexis said

    #4: Η διάρκεια της ημέρας είναι το χρονικό διάστημα που μεσολαβεί ανάμεσα σε δύο διαδοχικές «μεσημβρίες» άρα αυτό δεν μπορεί να έχει αλλάξει.
    Το ζήτημα είναι αν την χώριζαν σε 24 ώρες, όπως σήμερα, και την κάθε ώρα σε 60 λεπτά.
    Καλή ερώτηση… 😔

  6. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Ξαναθυμήθηκα το πείραμα του Ερατοσθένη, που το επαναλαμβάνουν πολλά σχολεία κάθε χρόνο. Ο γιος μου είχε ενθουσιαστεί με τη συμμετοχή του στην ομάδα πρόπερσι.
    Χρήσιμη η περιγραφή ενός πειράματος και των αποτελεσμάτων, δε μπορεί να τα επαναλάβει κανείς όλα, αλλά η συμμετοχή σε κάποια έχει τάξεις μεγέθους καλύτερο αποτέλεσμα από εκπαιδευτική άποψη.

  7. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    3 αλλά από τους πιο επιφανείς ήταν ο Ποσειδώνιος, που γεννήθηκε μεν στη Συρία, ταξίδεψε πολύ, δίδαξε στη Ρώμη (ανάμεσα στους ακροατές του ήταν και ο Κικέρων) αλλά τελικά σε ηλικία σαράντα χρονών εγκαταστάθηκε στη Ρόδο, όπου ίδρυσε σχολή και όπου έζησε τα υπόλοιπα 45 χρόνια της ζωής του. Ήταν κι αυτός πανεπιστήμων, μαθηματικός φυσικός γεωγράφος και ιστορικός. Ένα από τα πολλά και μεγάλα, σε έκταση, έργα του είχε τον τίτλο «Ωκεανός».

  8. Καλημέρα

    Ενδιαφέροντα στοιχεία περιέχονται και στο σημερινό.

    Προφανώς από το αρχαιότερο αριθμητικό σύστημα με βάση το 60 και το «…στον οποίο χώρισε σε εξήντα μέρη (μοίρες) τον Ισημερινό»

    Στοιχηματίζω την ημίσειάν μου περιουσία πως ο σχολιαστής που θα αναφερθεί στον Αγαθαρχίδη θα έλκει την καταγωγή από το Ιλλινόη !

  9. ΓιώργοςΜ said

    4, 5: Από το https://nrich.maths.org/6070 , μια πρόχειρη αναφορά (ελπίζω να έχω σωστή τη μορφοποίηση αυτή τη φορά):

    There are various theories about how the 24 hour day developed. The fact that the day was divided into 12 hours might be because 12 is a factor of 60, and both the Babylonian and Egyptian civilisations recognised a zodiac cycle of 12 constellations. On the other hand, (excuse the pun) finger-counting with base 12 was a possibility. The fingers each have 3 joints, and so counting on the joints gives one ‘full hand’ of 12.

    In classical Greek and Roman times they used twelve hours from sunrise to sunset; but since summer days and winter nights are longer than winter days and summer nights, the lengths of the hours varied throughout the year.

    In about 50 BCE Andronikos of Kyrrhestes, built the Tower of Winds in Athens. This was a water clock combined with Sundials positioned in the eight principal wind directions. By then it was the most accurate device built for keeping time.

    Hours did not have a fixed length until the Greeks decided they needed such a system for theoretical calculations. Hipparchus proposed dividing the day equally into 24 hours which came to be known as equinoctial hours. They are based on 12 hours of daylight and 12 hours of darkness on the days of the Equinoxes. However, ordinary people continued to use seasonally varying hours for a long time. Only with the advent of mechanical clocks in Europe in the 14th Century, did the system we use today become commonly accepted.

    Σουμάροντας, τον Ίππαρχο να μαλώσετε αν δεν σας αρέσει το 24ωρο… 🙂

  10. nikiplos said

    5@ γιατί «δεν μπορεί ν’ αλλάξει?»…
    Στα 2000 χρόνια που έχουν μεσολαβήσει, μπορεί να υπάρχουν ήκιστες μεταβολές που να οφείλονται στη μέση στάθμη της θάλασσας ή στην απομάκρυνση της Σελήνης.

  11. Corto said

    Χαίρετε! Συναρπαστικό το θέμα του σημερινού κεφαλαίου.

    Ας προστεθεί ότι ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος ή Απαμεύς υπολόγισε και την περίμετρο της Γης, με μέθοδο αστρονομική, (διαφορετική από αυτήν του Ερατοσθένους), βασιζόμενος σε παρατηρήσεις του ύψος του αστέρα του Κανώπου.

  12. Corto said

    Χαίρετε! Συναρπαστικό το θέμα του σημερινού κεφαλαίου.

    Ας προστεθεί ότι ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος (ή Απαμεύς) υπολόγισε και την περίμετρο της Γης, με μέθοδο αστρονομική, (διαφορετική από αυτήν του Ερατοσθένους), βασιζόμενος στο ύψος του αστέρα του Κανώπου.

  13. ΓιώργοςΜ said

    8 Χαχαχαχα, από το Ιλλινόη είσαι;

    Μα όνομα κι αυτό! Και Αγαθαρχίδης, και Κνίδιος!
    Φανταστείτε οι δάσκαλοι να έχετε να διδάξετε τα επιτεύγματά του σε μια τάξη. Το λιγότερο που θα απαντούσαν τα παιδιά θα ήταν «κι είχα μια φαγούρα…» 😛

  14. Corto said

    Αξίζει επίσης να υπογραμμισθεί ότι ο Μαρίνος ο Τύριος ουσιαστικά επινόησε την βασική ιδέα της μερκατορικής προβολής, δηλαδή την ορθή κυλινδρική προβολή.

    (Η κύρια διαφορά των δύο προβολικών συστημάτων είναι η εξής: η χαρτογραφική προβολή του Μαρίνου ήταν ισαπέχουσα, ενώ η μερκατορική είναι σύμμορφη.)

  15. Alexis said

    #10: Η διάρκεια της ημέρας εξαρτάται από την ταχύτητα περιστροφής της γής γύρω από τον άξονά της η οποία είναι (πρακτικά) αμετάβλητη.
    Για να είμαστε πιο ακριβείς, σύμφωνα με τους αστρονόμους βαίνει ελαττούμενη, αλλά η μείωση αυτή από την αρχαιότητα έως σήμερα είναι απειροελάχιστη.
    Θα γίνει αντιληπτή ίσως σε χρονικό ορίζοντα κάποιων εκατομμυρίων ετών (αν ζούμε μέχρι τότε…) 😊

    #9: Απαντήθηκε λοιπόν το ερώτημα για την υποδιαίρεση της ημέρας. Τουλάχιστον από τον Ίππαρχο και μετέπειτα 24 ώρες, όπως σήμερα.

  16. Alexis said

    #13: Εκτός από τον Αγαθαρχίδη τον Κνίδιο υπάρχει και ο Σπαζαρχίδης ο Ελληνόψυχος 😂

  17. sarant said

    Για όλα φταίει ο Ίππαρχος, λοιπόν…

  18. nikiplos said

    15@, Δεν μίλησα για την αργή απομείωση της ταχύτητας περιστροφής της γής, αλλά για μεταβολές σε αυτήν που άλλες είναι περιοδικές άλλες όχι. Ας πούμε λογικά τις περιόδους των παγετώνων η γη θα κινείται γύρω από τον άξονά της λίγο πιο γρήγορα, λόγω κατανομής της μάζας προς τους πόλους. Επίσης στις μεταπτώσεις της γωνίας του άξονα περιστροφής οι οποίες συμβαίνουν κι αυτές σε περιόδους χιλιάδων ετών, σε συνδυασμό με άλλες μεταπτώσεις στην τροχιά της Σελήνης, ενδεχομένως κι αυτές να επηρεάζουν, έστι συνολικά να έχουμε παρατηρήσιμες διαφορές στη διάρκεια της ημέρας ανά χιλιετίες. Φυσικά μιλάμε για δευτερόλεπτα αλλά και πάλι…

  19. ΓΤ said

    @16
    Δυστυχώς και ο Αχειρίδωτος Φιλομεμφής Αρχολίπαρων Ζουράρις ο Κρης…

  20. Γς said

    Καλημέρα

    Ας σουλουπώσει κάποιος τον ξεπλυμένο χάρτη του Ερατοσθένους. Εκτός αν εγώ τον βλέπω έτσι

  21. ΓΤ said

    Πάρτε ντελέφωνο τη Μαρία Παντελιά να παίξει ένταξη λήμματος στο TLG> Ορχεοθραύστου του Ιλλινοϊκού, «Prognosticum».

  22. leonicos said

    14 Η κύρια διαφορά των δύο προβολικών συστημάτων είναι η εξής: η χαρτογραφική προβολή του Μαρίνου ήταν ισαπέχουσα, ενώ η μερκατορική είναι σύμμορφη

    Μόλις κατάλαβα πόσο χαζός είμαι!

    Πάντως ο ΠΑΤΗΡ Σαραντάκος γοητευτικότατος και ρέων. Ευκολο – και ευχαριστο – διαβαστος
    Να είχε τη χάρη του κι ο γιος….

  23. leonicos said

    18

    Σήμερα θα με κάνετε να καταρρεύσω. Γιατί ρε παιδιά δεν τα καταλαβαίνω αυτά;

    Θέλω φροντιστηριο;

  24. leonicos said

    Θα λείψω.

    Μη σκάσετε.

    Στις 2 Μαρτίου μάλλον θα είμαι εδώ. Θα φύγω μα΄λλον στις 7.

    Τα μάλλον οφείλονται στη Φωτεινή.

    Λέτε να φταίει ο Ίππαρχος και γι’ αυτήν.

    Γειά σου ρε Γς, με σημετοχή στο πάρτι 1. Τι τα θέλουμε τα 2;Για φασαρία

  25. leonicos said

    ;Τι θα κάνω μ’ αυτόν τον διάολο που μου έχει ρποκύψει, κάθε τρία λεπτά να μου βγαίνει ια διαφήμηση φυλαχτού, μαγικού για πλουτισμό, κοκ;

    Ξέρεικανείς τη θεραπεία;

  26. ΓΤ said

    @25
    Πέφτουν βροχή τα ταλισμάνια
    βοηθήστε με, ρε χακεροαλάνια!

  27. Χαρούλα said

    22 να κάνουμε ομάδα;;;😊
    Ειλικρινά εντυπωσιασμένη! Όσα κατάλαβαίνω βέβαια!
    Εντυπωσιαστηκα απο την ακρίβεια των τότε σοφών, με τις δυνατότητες της εποχής τους βέβαια.
    Αλλά εντυπωσιαστηκα και με τον πατέρα Σαραντάκο για άλλη μια φορά! Τόσες έρευνες χωρίς γκούγκλη! Και χωρίς να είναι και της ειδικότητας!
    Που πάω η Καραμήτρα;;;

    Καλημέρα!

  28. Γς said

    27:

    >η Καραμήτρα

  29. Κάτι μαθήματα αστρονομίας είχα γράψει παλιά…

  30. Γς said

    24:

    >Τι τα θέλουμε τα 2;

    Είναι πολλά πελή η Κύπρια και την φοβάμαι

  31. ΣΠ said

    Για τον υπολογισμό του Ερατοσθένη. Κατ’ αρχάς είναι σωστότερο να λέμε ότι υπολόγισε το μήκος της περιφέρειας της γης και όχι του Ισημερινού, αλλά αυτό είναι ασήμαντη λεπτομέρεια. Αυτό που έχει σημασία είναι η ακρίβεια των υπολογισμών του. Δεδομένων των μέσων και των μεθόδων που χρησιμοποίησε και των σφαλμάτων κάθε μέτρησης που έκανε, σφάλμα μόνο 0,125% μόνο κατά τύχη θα μπορούσε να προκύψει. Στην πραγματικότητα το σφάλμα ήταν περίπου 15%.
    https://anthonybloggeneral.wordpress.com/2012/07/03/eratosthenes-earth-circumference/

  32. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα

    Ενδιαφέρον θέμα το σημερινό. Ας σκεφτούμε πόσες γνώσεις της αρχαιότητας ξεχάστηκαν, πολλές φορές γιατί π.χ. δεν ταίριαζαν με διάφορα δόγματα και θρησκευτικές ερμηνείες κλπ., και βγήκαν στην επιφάνεια πάλι σχετικά πρόσφατα….

    Μια ενδιαφέρουσα δημοσίευση (1992) με τον τίτλο «The Enigma of Ptolemy’s Catalogue of Stars» του Ν. Μ. Swerdlow, καθηγητή (στο Σικάγο/Ιλινόις!! 🙂 ) ιστορίας, αστρονομίας (με ιδιαίτερο βάρος στις αστρονομικές γνώσεις στην αρχαιότητα) κλπ. θα την βρήτε εδώ

  33. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    14 Δε θέλουμε τύριο, έχουμε νιπτήριο 🙂

  34. ΣΠ said

    Έρχεται νέο κύμα κακοκαιρίας. Για την ονομασία, σειρά έχει ανδρικό όνομα από Ψ. Είμαι περίεργος να δω ποιο θα είναι.
    https://www.reader.gr/news/koinonia/teleionoyn-oi-alkyonides-erhetai-sfodri-epideinosi-me-hionia-poy-tha-hionisei

  35. ΓΤ said

    @34
    Ψύχρος (ποταμός της Κολχίδας)

  36. Georgios Bartzoudis said

    Εμπεριστατωμένη, ως συνήθως. η αναφορά του πατρός Σαραντάκου.

  37. Γιάννης Ιατρού said

    34: Και χοντρό μάλιστα, και με διάρκεια 3-4 ημερών (θ < 2°C !!!, τον νου σας στις εξωτερικές σωληνώσεις νερού κλπ….!)

  38. Μανούσος said

    32
    Έχεις παραδείγματα;

  39. Corto said

    32:
    Γιάννη χωρίς να αντιλέγω, απλώς για να επεκτείνω τον σχετικό προβληματισμό, καταθέτω την εξής άποψη:
    Νομίζω ότι δεν ήταν ο όποιος δογματισμός η κύρια (ή έστω η αποκλειστική) τροχοπέδη για την εξέλιξη της γεωγραφικής γνώσης, αλλά η εγγενής δυσκολία του αντικειμένου. Αντίθετα από άλλα επιστημονικά πεδία τα οποία για να υπερβούν το επίπεδο της αρχαίας επιστήμης αρκούσε κατ’ αρχάς η θεωρία και το εργαστηριακό πείραμα, η επέκταση της γεωγραφικής γνώσης και ο προσδιορισμός του σχήματος της Γης απαιτούσε τεράστιο οικονομικό κόστος, ικανή τεχνολογική εξέλιξη και την τόλμη κάποιων ανθρώπων να θέσουν την ζωή τους σε πραγματικούς κινδύνους.

    33:
    Αλήθεια; Δεν το ήξερα! Ωραίον το λογοπαίγνιον!

  40. loukretia50 said

    Καλημέρα! Χάρηκα το κείμενο, όπως όλα τα προηγούμενα, αν και άσχετη και ως προς αυτό το αντικείμενο!

    Λεώνικε
    Έχεις ένα μοναδικό τρόπο να με κάνεις πάντα να νοιώθω ότι δεν είμαι η μόνη!
    ———————————-
    Νομίζω ότι ο Αγαθαρχίδης ο Κνίδιος έχει – με διαφορά! – το πιο αστείο όνομα!
    Άραγε στην εποχή του η κατάληξη προσέδιδε κύρος?

    ΓΤ
    Αν έπασχε από κνίδωση, ωκύς * θα ήταν δρομέας
    Καρυοθραύστης πιθανόν, ή και δεινός ιππέας*

    Ωριμοι – ωραιοπαθείς
    Καρυδοφλογισμένοι
    Υπεροπτικοί – υπεροχής υπέρμαχοι
    Σαραντοκολλημένοι

    ή :
    Ισχυρογνώμονες
    Πολυώνυμοι
    Προγνωστικάριοι
    Ελληνόψυχοι
    Αρχαιολάτρες
    Στρεψοδίκες…

  41. Γιάννης Ιατρού said

    39: Αντρέα, εννόησα όχι την επέκταση, αλλά έστω την διατήρηση ή/και αποφυγή καταδίκης (πολλάκις επί ποινή θανάτου κλπ.) ήδη υφισταμένων γνώσεων.

    38: Μανούσο, το βραδάκι (αν δεν προλάβουν άλλοι), γιατί κάνω «αγροτικές εργασίες» όσο έχει ηλιάκο, να τον εκμεταλλευτώ λίγο τον καλό καιρό αυτές τις δυό-τρείς μέρες που μας μένουν

  42. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    Ωραίος ο πατήρ!

    «στον χάρτη του Ερατοσθένη υπήρχαν σοβαρά λάθη, καθώς οι γραμμές των μεσημβρινών και των παραλλήλων τέμνονταν σε ορθή γωνία»
    Σε τι γωνία τέμνονται οι γραμμές μεσημβρινών και παραλλήλων; Ορθές γωνίες φαίνονται.

  43. Corto said

    41:
    Γιάννη είναι νομίζω πολύ μεγάλο θέμα αυτό που αγγίζουμε -και πολύ ενδιαφέρον βεβαίως. Αναμφιβόλως η ιστορία έχει και τις πτυχές που αναφέρεις, δηλαδή πράγματι υπήρξαν μεγάλα κεφάλαια γνώσης τα οποία ξεχάστηκαν, χάθηκαν ή αποσιωπήθηκαν για λόγους ιδεολογικούς – δογματικούς κλπ.

    Εν προκειμένω αναφέρομαι αποκλειστικώς στα γνωστικά πεδία τα οποία άπτονται της γεωγραφίας:
    Οι γεωγραφικές γνώσεις του Μαρίνου του Τύριου και του Κλαύδιου Πτολεμαίου οπωσδήποτε διατηρήθηκαν σε κάποιον βαθμό και μετά την αρχαιότητα (τουλάχιστον στο Ρωμαϊκό/ Βυζαντινό κράτος). Οι χάρτες του Μάξιμου Πλανούδη (βυζαντινού μοναχού του 13ου αιώνα μ.Χ) αποδεικνύουν ότι η γνώση των χαρτογραφικών προβολών δεν χάθηκε.

    Από την άλλη εντυπωσιάζει το γεγονός ότι ο μεγάλος Ιταλός επιστήμονας Τζιοβάνι-Ντομένικο Κασίνι (1625-1712), υποστήριζε αρχικά το γεωκεντρικό σύστημα, έναν αιώνα μετά τον Κοπέρνικο.
    Ο Κασίνι εκτός των άλλων υπήρξε ο συντάκτης του πρώτου τοπογραφικού χάρτη με κάλυψη ολόκληρου κράτους (της Γαλλίας) και γιαυτό καταλαμβάνει σπουδαία θέση στην ιστορία της χαρτογραφίας και γεωγραφίας.

    Με άλλα λόγια υπάρχει μία αντικειμενικά μεγάλη δυσκολία κατανόησης του σχήματος της Γης και της θέσης της στο σύμπαν. Καμιά φορά αυτή η δυσκολία οδήγησε πολλούς ερευνητές σε παρερμηνείες χωρίς να τίθεται ζήτημα ιδεολογικών περιορισμών κλπ.

  44. cronopiusa said

    Δίχτυ ψαράδικο στην άμμο ξεχασμένο
    προσφέρθηκε φορείο στην ανηφοριά
    για μια μικρή γοργόνα χτυπημένη.
    Αννιούσκα, ζεις;
    Βάσω, με τα πολύτεκνα λαγόνια
    άλλα μικρά σου εδώ κι άλλα στους δρόμους
    Ρόζα, με το πολύτεκνο μυαλό
    Ευθυμία, θλιμμένη αδιάκοπα και πενθισμένη
    Ελένη, αστόλιστη κι ανέραστη
    Μαρία, πόσο αργούν οι Ευαγγελισμοί…
    Αυγή, που αυγή δεν είσαι πια
    Αφροδίτη, αστέρι πρώτο μας άφησες κληρονομια
    Δήμητρα της Θεσσαλονίκης
    κρύσταλλα θα κρεμαστούνε στις σκηνές μας
    Έλλη του Κάστρου, έλα, να πάρεις τα παιδιά.
    Γραμματική απ’ τη Σάμο με τ’ αλφαβητάρι
    έμαθες γράμματα μα δεν ευτύχησες
    μόνη σου πια διαβάζεις τα πικρά μηνύματα,
    Δροσούλα της Φλώρινας, πρώτη φορά
    είδες τη θάλασσα τα πλοία και τα λιμάνια
    αλλά στ’ ορκίζομαι τέτοια δεν είναι τα ταξίδια
    Θάλεια των κοχυλιών κεντήστρα
    σώσε τον ποιητή με το δελφίνι σου.
    Φρόσω, μονόφθαλμη από βλήμα
    αριστερά Ευφροσύνη με το αίθριο μάτι
    δεξιά, θρυμματισμένο άγαλμα Κόρης
    περπάτημα της σκοινοβάτισσας το μονοπάτι.

    ΑΠΟ ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ ‘ΕΚΔΡΟΜΗ’
    Είναι εκδρομή πρώην εξορίστων γυναικών στο Τρίκερι.
    Το ποίημα αφιερώνεται στις γυναίκες που ζήσανε εξόριστες στο ακατοίκητο νησάκι στο Τρίκερι, σε σκηνές,
    ολόγυρ’ από το μοναστήρι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στα χρόνια 1947-1953.

    «Εφυγε» από τη ζωή η αγωνίστρια της Εθνικής Αντίστασης και λογοτέχνης Βικτωρία Θεοδώρου

    Παιδικό
    ΒΟΡΕΙΝΟ ΠΡΟΑΣΤΕΙΟ, 1966, σ. 76

    Ανέγγιχτος είναι ακόμα ο λόφος, χλοϊσμένος,
    αφέντης στο χτήμα του ο βράχος και το θυμάρι,
    βασίλειο των χαρταετών.
    Κίτρινοι κόκκινοι γαλάζιοι με τις ουρές τους τις πλούσιες
    σοφά τα ζύγια τους δεμένα
    κυβερνημένοι από χαρούμενους μικρούς πιλότους
    της αθωότητας σημαίες…
    – Αμόλα καλούμπα Δημήτρη, αμόλα!
    Πώς ανεβαίνει! Πρόσεχε Ρήνα, θα σκαλώσει
    στο δρέπανο του φεγγαριού.
    Γελά ο χαρταετός σου και χορεύει
    τούμπα την τούμπα, κεφαλιά την κεφαλιά, χορεύει
    δικός του ο ουρανός κι ο κόσμος όλος
    καλώδιο δε φοβάται, σύρμα ηλεκτρικό δε σκιάζεται…
    Ανεβαίνει, ανεβαίνει, αεροπλάνο περαστικό χαϊδεύει
    μπλέκεται στο φτερό του, ο αεροπόρος το κοιτά
    μεσ’ από τα μεγάλα του γυαλιά, γελάει,
    απ’ αετό ξεκίνησε κι εκείνος
    με τους χαρταετούς επρωταγάπησε το πέταγμα.

    Η μικρή καρδιά σου μεθυσμένη
    πετάει στο λόφο των χαρταετών
    ούτε ψωμί θυμάται, ούτε σκολειό, ούτε μάνα
    και πού σε χάνω, πού σε βρίσκω,
    στο λόφο επάνω με τους χαρταετούς σπάγγους να ξεμπλέκεις
    και σπάγγους να τυλίγεις,
    τα ζύγια τους να ισιώνεις και να μπαλώνεις τις χάρτινες
    πληγές τους,
    απ’ τους χαρταετούς παρμένο και ξελογιασμένο.

  45. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Μια μέλισσα στο πηγάδι της Συήνης (Ασσουάν) και μια χελώνα στον περίβολο της βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας της Αιγύπτου βοηθούν τον αρχαίο Έλληνα Ερατοσθένη να υπολογίσει την περίμετρο της γης … (Aκριβέστερα, την περίμετρο του μεσημβρινού που διέρχεται από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου.)

  46. ΓιώργοςΜ said

    42 Αφού οι μεσημβρινοί ενώνονται στους πόλους, η γωνία με τους παραλλήλους δε μπορεί να είναι ορθή, παρά μόνο κατά προσέγγιση και σε μικρά πλάτη. Έχει να κάνει με το γεγονός πως ο χάρτης είναι επίπεδος ενώ η γη σφαιρική (εντάξει, υπάρχουν και οι αμφισβητίες 😛 ), οπότε αυτό που βλέπουμε σ΄ ένα χάρτη είναι η προβολή μιας σφαίρας σε έναν κύλινδρο (κυλινδρική προβολή, οι χάρτες που ξέρουμε συνήθως) ή σε ένα επίπεδο (πολική προβολή). Όλες έχουν κάποια ψεγάδια. Η συντομότερη διαδρομή πχ ανάμεσα σε δύο σημεία που δε βρίσκονται στον ισημερινό ή στον ίδιο μεσημβρινό, απεικονίζεται ως καμπύλη.
    Για καλύτερη ακρίβεια έχουν προταθεί περισσότερες προβολές (τη μερκατορική θυμάμαι, αλλά υπάρχουν κι άλλες), ανάλογα με το σκοπό του εκάστοτε χάρτη.

    Παραπάνω δε θυμάμαι, αλλά υπάρχουν και οι ειδικοί που έθιξαν το θέμα

  47. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    44.Κρόνη.
    >>Είναι εκδρομή πρώην εξορίστων γυναικών στο Τρίκερι.

    Τα αποσπάσματα και οι φωτογραφίες είναι από το ιστορικό ντοκουμέντο Στρατόπεδα Γυναικών, Χίος – Τρίκερι, Μακρόνησος, Αι- Στράτης. 1948 – 1954που κυκλοφόρησαν το 2006 οι εκδόσεις Αλφειός με πρωτοβουλία του Συλλόγου Πολιτικών Εξορίστων Γυναικών. Περιλαμβάνονται τα κείμενα ομάδας γυναικών που είναι γνωστά ως τα «θαμμένα τετράδια» και βρέθηκαν κρυμμένα στις κουφάλες των δέντρων στο Τρίκερι. Το υλικό περιέσωσε η Ρόζα Ιμβριώτη και εξέδωσε αρχικά η Βικτωρία Θεοδώρου.

    Τα κορίτσια της βροχής

  48. Corto said

    42:
    «Σε τι γωνία τέμνονται οι γραμμές μεσημβρινών και παραλλήλων; Ορθές γωνίες φαίνονται.»

    Στην κυλινδρική χαρτογραφική προβολή οι γραμμές μεσημβρινών και παραλλήλων απεικονίζονται (προσεγγίζονται) με ορθογωνικό κάναβο.
    Σε άλλα είδη προβολών (π.χ. στις κωνικές) οι γραμμές απεικονίζονται διαφορετικά, π.χ. στην ορθή κωνική οι μεν μεσημβρινοί είναι ευθύγραμμα τμήματα των οποίων η προέκταση τέμνεται στον Βόρειο Πόλο, οι δε παράλληλοι είναι καμπύλες.

    Ο Ερατοσθένης χρησιμοποίησε κυλινδρική προβολή (άρα γραμμές μεσημβρινών και παραλλήλων τεμνόμενες σε ορθή γωνία), όμως ο Κλαύδιος Πτολεμαίος (πολύ αργότερα, τον 2ο μ.Χ. αιώνα) εισήγαγε την κωνική προβολή, εφαρμόζοντας τις αστρονομικές – γεωγραφικές ανακαλύψεις του Ιππάρχου.

  49. sarant said

    44 Ελαφρό να είναι το χώμα

    http://www.sarantakos.com/kibwtos/et/qeodwrou_maxairides.html

  50. venios said

    46 To ότι οι μεσημβρινοί ενωνονται στους πόλους δεν έχει να κάνεθ με τη γωνία μεσημβρινού προς παράλληλο. Εκτός από του πόλους,(όπου ο παράλληλος είναι ένα σημείο, ο πόλος) τόσο οι μεσημβρινοί όσο και οι παράλληλοι είναι κύκλοι (κατά προσέγγιση, γιατί η γη δεν είναι ακριβώς σφαίρα)και κόβονται σε ορθή γωνία (δλδ οι εφαπτόμενές τους σχηματίζουν ορθή γωνία. Έτσι από τους πόλους περνάνε άπειροι μεσημβρινοί, κάθετοι όλοι στον Ισημερινό και σε όλους τους παραλλήλους.

  51. sarant said

    Κι ένα ακόμα δικό της

    Η ΠΟΙΗΤΡΙΑ

    Ψάχνω ένα γύρω τα χωράφια

    να δω πού πήγε το μικρότερό μου·

    με τα παιχνίδια χάθηκε και τρέχω αλαφιασμένη·

    το βρίσκω σε μια γούβα μοναχό

    να κουβεντιάζει με τα λουλουδάκια.

    Ψάχνουν αδιάκοπα τα μάτια μου

    για χόρτα νόστιμα, γιατρευτικά

    κι ο νους μου για μια λέξη,

    για τη λέξη, οπού με τυραγνάει μερόνυχτα

    και τη ζητάει ο στίχος.

    Πάλι αφαιρέθηκα να ψάχνω

    ν’ αρπάξω της Ιδέας την αστραπή

    και να τη ντύσω με τις λέξες που της πρέπουν

    -Να μην ξεχάσω Θε μου να ξαφρίσω

    το δαμαλίσιο κρέας πρίχου πάρει βράση.

    Να μην αφαιρεθώ και μου τσικνιάσει η χύτρα.

    Και τι θάχουν να λεν για μένα πάλι

    που ανόρεχτους τούς άφηκα και κακοταϊσμένους

    Φτάνει που ούτε δεκάρας διάφορο

    δε φέρνω για τη φαμελιά μου.

    (Από τη συλλογή Κατώφλι και παράθυρο, 1962)

  52. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Το αποψινό ουράνιο φαινόμενο, θαρρώ «κολλάει» με το νήμα μας, εξάλλου διαθέτει και …υπερλέξεις! 🙂

    Απόψε η δεύτερη Υπερπανσέληνος του 2019
    Υπερ-Σελήνη ή υπερπανσέληνος σημειώνεται, όταν υπάρχει πανσέληνος και ταυτόχρονα η τροχιά του φεγγαριού το φέρνει πιο κοντά στη Γη (περίγειο), με αποτέλεσμα ο δορυφόρος του πλανήτη μας να φαίνεται μεγαλύτερος και πιο φωτεινός από ό,τι συνήθως.
    https://radiolasithi.gr/apopse-i-deyteri-yperpanselinos-toy-2019/

  53. Corto said

    46 (ΓιώργοςΜ):
    Αν μου επιτρέπετε, δύο μικροπαρατηρήσεις:

    «…ο χάρτης είναι επίπεδος ενώ η γη σφαιρική (εντάξει, υπάρχουν και οι αμφισβητίες)…»

    Για να χαριτολογήσουμε, ευτυχώς που υπάρχουν οι αμφισβητίες, διότι αν οι χάρτες στηρίζονταν στην λανθασμένη αντίληψη ότι η Γη είναι σφαιρική, τότε η ναυσιπλοΐα θα έμενε στην εποχή του Κολόμβου.

    «Για καλύτερη ακρίβεια έχουν προταθεί περισσότερες προβολές (τη μερκατορική θυμάμαι, αλλά υπάρχουν κι άλλες)»

    Και η μερκατορική προβολή είναι επίσης κυλινδρική.

  54. EΦΗ - ΕΦΗ said

    Κι έχω καημό, που δεν μπορώ να πω
    χαρούμενο τραγούδι για τη θάλασσα.
    Οργή και θύμησες πικρές
    μου φέρνουν τα νησιά της.
    Βικτωρία Θεοδώρου «Θάλασσα» Από τη συλλογή Κατώφλι και παράθυρο (1962)

    Για το δίκιο για περηφάνεια σε μύρια βάσανα…

  55. Γιάννης Κουβάτσος said

    44: Όπως φύλλα θα πέσουμε απ’ τα δέντρα…Καλό της ταξίδι…Ένα ποίημά της που το αγαπώ πολύ και ταιριάζει για επικήδειός της:

    ΚΥΚΛΟΣ

    Όπως φύλλα θα πέσουμε απʼ τα δέντρα·
    την άνθηση και τον καρπό εργαστήκαμε
    καλέσαμε τον άνεμο και τη βροχή
    το φως και της σκιάς το δίχτυ
    την πυρκαγιά να συγκρατήσει,
    στις εποχές εκθέσαμε τα μέτωπά μας.

    Θλίψη καμιά. Όμως πολύ το πάθος
    της προσφοράς, η δύναμή μας αναλώθηκε νωρίς
    στα περίχωρα μείναμε.
    Οι φύλαρχοι μας απομάκρυναν και η τάφρος.

    Αλλά ίσως προνόμιο η ανωνυμία
    κι η απουσία μας από την αγορά.
    Στο στρόβιλο της ύλης θα υπάρχουμε
    σαν ανεκπλήρωτη επιθυμία.
    Η μουσική γεννάει τη μουσική.

    Ευνοημένοι [1998]

  56. ΓΤ said

    Με τα καντάρια της μουρλότητας στον κύβο που με διακρίνουν, είχα βάλει πριν από πολλές μέρες ένα παρανοϊκό στοίχημα με τον εαυτό μου: ότι, φρέσκο ψάρι καθώς είμαι στο μπλόγκι, χωρίς να γνωρίζω καν την όψη συγκεκριμένου μέλους του εδώ ιστολογίου, κατοίκου Κυψέλης, θα τον αναγνώριζα. Είναι φορές που η υπερμνησία ωφελεί – παρότι δεν μπορείς να απαλλαγείς από τις κακές σου μνήμες. Θυμάμαι λοιπόν ό,τι αρτάρει και πώς απαντά. Ρεμάλι της σιωπής, συνέχιζα να ελλιμενίζομαι στα προπάδικα, ιδίως ώρες ιπποδρόμου. Ωμο_λογώ ότι είχα εντοπίσει συγκεκριμένο τύπο, ο οποίος σαφώς ξεχωρίζει από το ουγκαναριάτο άμετρων τοποθετήσεων/ανάληψης ρίσκου, αποψάτο, τεκμηριωμένο, ολιγόλογα γλυκαύστηρο, που τις κρύες μέρες δεν αποχωριζόταν το σκουφί του, σαν τον Πάνο Μάρκοβιτς στα χρόνια της αγνής αλήτισσας Δόξας Δράμας. Το αυτί μου είχε λοκάρει, το μάτι μου άκουγε. Έβλεπα μια αχνή σύνδεση της γνώμης που εξέφραζε, με κάποιες εδώ αναρτήσεις. Νουνεχής, σε σχέση με άλλους παίκτες που με το ζόρι αγεροκρέμονται, μπορεί να σου αραδιάσει ξύμπασα την πατρογραμμή αλόγων από τον Βουκεφάλα μέχρι σήμερα. Πήγαινα και καθόμουν δυο-τρία μέτρα μακριά του, και πέταγα μια λέξη που συγγένευε με κάτι που αθλητικό που είχα αναρτήσει, κι εκείνος απαντούσε σχεδόν με ό,τι αναρτούσε εδώ… «Αυτός είναι», έλεγα μέσα μου. Μπούκαρα σήμερα λοιπόν σήμερα να χώσω κέρμα μπας και αναβιβάσω τη σούπα σε ψαρονέφρι, κι εκείνος ήταν εκεί. Προσεγγίζω, απλώνω τραχανά δελτίων, τζογοπεριοδικό (το σαμουά χαρτί το έχω για άλλα αναγνώσματα), και του μιλάω για κάτι που είχα εκφράσει γνώμη χτες εδώ νυχτιάτικα (σε λίγο θα στουμπώσω το κρεβάτι μου στο μπλογκ). Απάντησε ακριβώς όπως απάντησε χτες, ούτε κόμμα παραπάνω. Έντυσα σοβαρά τα χείλη μου, και του είπα:
    -Έχω καταλάβει ποιος είσαι.
    Τραβήχτηκε απειροστά.
    -Ποιος είμαι;!!!
    -Είσαι ο «Gpointofview».
    -Ναι, αυτός είμαι!
    -Είμαι ο «ΓΤ».
    Έστησαν φρίκη και χαρά μαζί τρελό γιορτάσι, είθε να μη βρισκόμαστε στου φεγγαριού τη χάση.
    Ζείδωρη χειραψία, χώρο και χρόνο στύψαμε, και από τις ασύντακτες κι άχρονες θάλασσες του Ίντερνετ, μαζί στο ένα μέτρο.
    Δεν θα φάω τίποτε, έφυγα πλήρης, «κέρδισα» το στοίχημα που είχα βάλει, και γύρισα γυφτοσκέπαρνο στο σπίτι 🙂
    Χάρηκα πολύ, Gpointofview.

  57. Γιάννης Κουβάτσος said

    Έκανες χειραψία με τον Τζι; Μολύνθηκες με παοκτσοϊό G1P1. 😯

  58. sarant said

    56 !!!!!

  59. Γς said

    Χάρτες

    https://sarantakos.wordpress.com/2015/02/05/lahana/#comment-270520

    -Ο, νόου!

    Ελεγε η Αμερικάνα στην κόρη του ιδιοκτήτη μικρής ξενοδοχειακής μονάδας στο Παραδείσι της Ρόδου.
    Κι αυτή σε μένα:

    -Μου ζήτησε μια μάπα και της την έφερα [η σφουγγαρίστρα που κρατούσε]. Τι «νόου» και «νόου»;

    -Χάρτη σου ζήτησε!

  60. ΓιώργοςΜ said

    53 το χαριτολόγημα δεν το έπιασα, αλλά θα το δουλέψω 🙂

    Δεν αντιλέγω για τη μερκατορική προβολή, είπα πως είναι μια από τις πολλές που διορθώνουν κάποια από τα προβλήματα της μετατροπής της σφαίρας σε κύλινδρο.

    56 Elementary, my dear Watson! 🙂 (Αν και μάλλον κάτι από Τσάντλερ θα ταίριαζε να τσιτάρω).

  61. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    56. Πολύ πλάκα! 🙂

    60 ΓιώργοςΜ. >>53 το χαριτολόγημα δεν το έπιασα,
    Κάτι ψεκασμένοι έχουν αμφιβολίες αν πήγε ο άνθρωπος στο φεγγάρι, αν η γη είναι στρογγυλή (αφού δεν πέφτουμε στις άκρες, κάτι τέτοια υποθέτω.Εκανα κι εγώ τσακάρισμα αν καταλαβαίνω καλά τ΄αστεία.
    Όταν διαβάζω τουιτια και δεν πιανω τα σύντομα μηνύματα, ψάχνομαι μέχρι να δω πού πάει το υπονοούμενο 🙂 .

  62. Γς said

    56:

    Α, εγώ τον έκοψα με την πρώτη.

    Περπατούσε στο πεζοδρόμιο της Σταδίου, έξω απ τον Ιανό, όταν τον πλησίασα:

    -Ψιτ, κύριος, ψαρεύετε;

    Ετσι, μπάμ και κάτω!

    Ετσι δεν έγινε Πσαρά μου;

  63. cronopiusa said

    «Ωσάν την πράσινην ελιά να με τσακίζανε
    δεν θα ‘φευγα με τους προσκυνημένους»

    ΒΙΚΤΩΡΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ

    «Άρειος ΄Υπνος»
    (αναφέρεται στην γερμανική κατοχή στην Κρήτη)
    ιγ΄

    Δε θέλω να με προστατέψεις
    δε θέλω να με υπερασπίσεις.
    Έχω στ’ αμπέλι μου κάτω από τη συκιά το στεν,
    στο μεσοδόκι του σπιτιού το δίκοπο
    φόβος και τρόμος του ξανθού –
    Δε σε χρειάζομαι, χαθώ δε χαθώ λογαριασμό δε δίνω
    για τις πέτρες μου, για τα φτενά μου χώματα,
    για τους γιαλούς μου.
    Θέλω τους δρόμους μου τους στενούς,
    τα δίχτυα μου τα παλιά, το λύχνο,
    και τ’ αλέτρι, τα ερείπιά μου.
    Μου φτάνει το κρασί και το λάδι για τις πληγές μου.

    Θέλω τα Όρη μου τα ψηλά – μου αρκούν
    τα χιόνια τους αιώνες να συντηρηθώ.
    Φεύγα απ’ το σπίτι μου
    απ’ τη ζωή κι από το θάνατό μου.

  64. Γιάννης Ιατρού said

    56: Εμ, ρε Γιώργο, 1050 μ. απόσταση τα σπίτια σας (πόρτα-πόρτα), δεν θα βρισκόσαστε νομίζετε; Πάει κι έκπληξη που μαγείρευα… 🙂

    38: Μανούσο, spoiler για την «ερώτηση» που έκανες: Ι. Χρυσόστομος, 4ος αι. μ.Χ.: «η σφαιρικότητα της Γης είναι αντίθετη με την Βίβλο». Περισσότερα το βράδυ 🙂

    Πάνω στο σημερινό θέμα:
    Θα βρείτε (εδώ -> κατάλογος με συνδέσμους), πολλές και ενδιαφέρουσες δημοσιεύσεις, μέχρι και εκτενή συγγράμματα, (όμως οι περισσότερες στα γερμανικά, δυστυχώς για όσους δεν τα κατέχουν), του ιστορικού, φιλολόγου και γεωγράφου καθηγητή (Historical Geography of the Ancient World, Freie Universität Berlin) Κλάους Γκέους, π.χ.:
    The Circumference of the Earth and Ptolemy´s World Map
    Greek and Greco-Roman Geography,
    Maps and Place Lists in Antiquity
    Measuring the Earth and the Oikoumene: zones, meridians, sphragides and some other geographical terms used by Eratosthenes of Kyrene
    Wer ist Marinos von Tyros? Zur Hauptquelle des Ptolemaios in seiner «Geographie»
    Eratosthenes von Kyrene

  65. NIKOS NIKOS said

    @58 Δεν το πρόσεξα συγγνώμη. Για κάποιο λόγο στα κείμενα του πατέρα σας βάζετε μικρότερη γραμματοσειρά. Όμως η διπλή αναφορά του Ποσειδώνιου του Ρόδιου ενός από τους πιο πνευματικούς ανθρώπους που υπήρξαν ποτέ άξιζε τον κόπο έστω και έτσι.

    Σχετικά με τις απορίες για τη παλινδρόμηση των γεωγραφικών και αστρονομικών γνώσεων ανά τους αιώνες.
    Η αστρονομία και το πνευματικό της παιδί η γεωγραφία είναι γέννημα θρέμμα της θρησκείας και των εκφραστών της ιερέων. Η γλώσσα των ιερέων είναι μυστική και έχει άλλη λογική από τον επιστημονικό ορθολογισμό. Είναι γλώσσα που απευθύνεται σε όλους για να διαδοθεί χωρίς να γίνει κατανοητή. Η επιστήμη αντίθετα απευθύνεται μόνο στους μαθητές της που μπορούν να την κατανοήσουν.
    Κοινό χαρακτηριστικό θρησκείας και επιστήμης είναι ο αποθησαυρισμός.
    Η γεωγραφία λοιπόν χρησιμοποιεί κωδικούς (τοπωνύμια) που για τους περισσότερους ανθρώπους δεν σημαίνουν τίποτα. Παρόλα αυτά η αποστήθιση των τοπωνυμίων είναι απαραίτητη.
    Οι γνώστες της ιερατικής γλώσσας γνωρίζουνε την διττή σημασία των τοπωνυμίων και προσανατολίζονται σε άλλο επίπεδο.
    Για να γίνω πιο κατανοητός θα σας δώσω ένα παράδειγμα. Αν γνωρίζατε μία σπηλιά σε μία τοποθεσία που κρύβει ένα θησαυρό πως θα την ονομάζατε;
    α) Η σπηλιά που κρύβει ένα θησαυρό, ελάτε όλοι για να τον μοιραστούμε.
    β) Η σπηλιά που δεν έχει κανένα ενδιαφέρον.
    γ) Η σπηλιά που όποιος την πλησιάσει θα πεθάνει από ένα τέρας.

    Τώρα ίσως θα καταλαβαίνετε την άποψη μου πως γεωγραφικές γνώσεις χάνονται και επανεμφανίζονται ανά τους αιώνες. Πως αρχεία εξερευνήσεων και χάρτες της αρχαιότητας έχουν χαθεί μυστυριωδώς. Αλλά και γιατί τα περισσότερα τοπωνύμια ανά τον κόσμο είναι θύματα παρετυμολογίας μιας κωμικής ράτσας φιλολόγων που ονομάζονται γλωσσολόγοι.

  66. sarant said

    65 Μικρότερη γραμματοσειρά; Περίεργο. Αναρωτιέμαι, βλέπουν κι άλλοι μικρότερη γραμματοσειρά στο σημερινό άρθρο σε σύγκριση πχ με το χτεσινό;

  67. cronopiusa said

    ίδια γραμματοσειρά

  68. 66 (65) Δεν βλέπω καμιά διαφορά.

    50 Αν επιτρέπετε, να το πω διαφορετικά: Η ευκλείδεια γεωμετρία δεν ισχύει αν φύγουμε παραπέρα απ’ το τοπικό επίπεδο. Έτσι το κάθετο είναι λίγο διαφορετικό απ’ αυτό που έχουμε συνηθίσει (το ορθογώνιο τρίγωνο δηλ.). Τελικά είναι πιο δύσκολο να το εξηγήσω. 🙂

  69. Ο Διονύσιος ο Περιηγητής, θυμάμαι τώρα, παρότι τόσο λίγα ξέρουμε για αυτόν, χρησιμοποιήθηκε πολύ από Φαναριώτες συγγραφείς – τον Βούλγαρη στην περιγραφή της Κριμαίας, ή τον Βατάτζη στην Κεντρική Ασία.
    Για περαιτέρω: https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1327842
    https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=2&ved=2ahUKEwj-r6eVo8jgAhUV6OAKHTuVAmMQFjABegQICxAC&url=https%3A%2F%2Fresearch.ncl.ac.uk%2Fhistos%2Fdocuments%2F2016RR28BrodersenonLightfoot.pdf&usg=AOvVaw07__eMapvgNbHwyk-w0c_S

  70. Μουτούσης Κωνσταντίνος said

    « … καὶ διά τοῦ τρόπου τοῦτου ἐντός ὀλίγου τοσαύτη βιβλίων πληθύς συνεσωρεύθη , ὥστε, πληρωθείσης τῆς ὑπό τοῦ πατρός αὐτοῦ ( ἐννοεῖ τοῦ πατρός τοῦ Πτολεμαίου β΄) συγκροτειθείσης βιβλιοθήκης καὶ μὴ χωρούσης πλείονα ,
    ἠναγκάσθη νὰ συστήσῃ (250) καὶ δευτέραν βιβλιοθήκην ἐν τῷ ναῷ τοῦ Σεράπιδος Διός , ἥτις ,
    ὡς εἲρηται προηγουμένως , μικροτέρα τῆς πρώτης οὖσα , ἐκλήθη μικρά καὶ θυγάτηρ αυτῆς πρὸς
    διάκρισιν τῆς μεγάλης καὶ μητρός .
    Πανταχοῦ δὲ φήμης διαδοθείσης περί τῶν βιβλιοθηκῶν καὶ περί τῆς μεγάλης περιποιήσεως
    καὶ ὑποδοχῆς , ἥν εὕρισκον οἱ τῶν Μουσῶν θεράποντες ἐν Αλεξανδρείᾳ ἀνέτως ἐργαζόμενοι ἐν αὐταῖς , ταχέως συνηθροίσθησαν ἐν τῇ αὐλῇ τοῦ φιλομουσοτάτου βασιλέως πολυάριθμοι
    ποιηταί , γραμματικοί , ἱστοριογράφοι , φιλόσοφοι , μαθηματικοί καὶ ἱατροί , ἐπισημότεροι τών ὁποίων εἰσίν οἱ ἀκόλουθοι
    Θεόκριτος ὁ βουκολικός , Καλλίμαχος ὁ Κυρηναῖος , Λυκόφρων ὁ Χαλκιδεύς , Φιλίσκος ὁ Αἰγινήτης,
    Τίμων ὁ Φλιάσιος σιλλογράφος , καὶ Σωτάδης ὁ κιναιδολόγος , Διονύσιος ὁ Ταρσεύς , Ἀλέξανδρος ὁ
    Αἰτωλός , ὁ Σωσιφάνης , ὁ Σωσίθεος καὶ Ὅμηρος ὁ τραγικός ποιηταὶ , Σωσίβιος , Δοῦρις ὁ Σάμιος
    καὶ Ζωΐλος ὁ Ἀμφιπολίτης ὁ καὶ Ὁμηρομάστιξ ἐπικληθείς γραμματικοί , ἐκτός δὲ τῶν προμνημονευθέντων φιλοσόφων Στράτωνος τοῦ Λαμψακηνοῦ καὶ Θεοδώρου τοῦ Κρόνου ἀναφέρεται καὶ Ἡγησίας ὁ Κυρηναϊκός ἐξ οὒ ἒπεται ὅτι ὁ μὲν πατήρ Πτολεμαῖος ὁ α΄ πλείονα κλίσιν
    εἶχε πρὸς τὴν φιλοσοφίαν ἢ τὴν ποίησιν, ὁ δὲ ὑιός Πτολεμαῖος β΄ τἀνάπαλιν μᾶλλον τήν ποίησιν
    ἠγάπα ἢ τὴν φιλοσοφίαν . Ἱστορικοί δἐ Λύκος ὁ Ρηγῖνος , Ἲστρος ὁ Κυρηναῖος ἢ Μακεδών ,
    Φιλοστέφανος συμπατριώτης καὶ φίλος τοῦ προηγουμένου καὶ Ἀντίγονος ὁ Καρύστιος , μαθηματικοί δὲ ἐκτός τοῦ προειρημένου Εὐκλείδου , ὁ διάδοχος αὐτοῦ Κόνων καὶ ὁ περιώνυμος Ἀρχιμήδης .
    Καὶ ἱατροί πρὸ τοῖς μνημονευθεῖσιν Προφίλῳ καὶ Ἐρασιστράτῳ οἱ μαθηταί τοῦ πρώτου Δημήτριος
    Ὁ Ἀπαμεύς , Μαντίας , Βάκχιος ὁ Ταναγραῖος , Ζήνων , Ἀπολλώνιος ὁ Κιττιεύς , Φιλῖνος ὁ Κῶος ,
    Καλλίμαχος , Καλλιάναξ , Καρύστιος και Κυδίας οἱ Μυλασεῖς , καὶ οἱ μαθηταί τοῦ Ἐρασιστράτου ,
    Στράτων ἐκ Βηρυτοῦ , Λύκων ἐκ Τροίας , Ξενοφῶν ὁ Κῶος καὶ Νικίας ὁ Μιλήσιος ·
    οἱ πλεῖστοι τούτων ἐχρημάτισαν μέλη τοῦ Μουσείου, ἂλλοι δὲ τινές καὶ προϊστάμενοι τῆς Βιβλιοθήκης ἢ Βιβλιοθηκάριοι , οἷον Ζηνόδοτος ὁ Ἐφέσιος ὁ διδάσκαλος αὐτοῦ , Ἀριστοφάνης ὁ Βυζάντιος , Ἀπολλώνιος ὁ Ρόδιος , Ἀριστώνυμος ὁ Ἀλεξανδρεύς , καὶ Ἀρίσταρχος ὁ κριτικός . … »

    1874 , Μαργαρίτου Γ. Δήμητσα
    « Ἀρχαία γεωγραφία τῆς Μακεδονίας »

  71. sarant said

    69 Ενδιαφέρον αυτό

  72. NIKOS NIKOS said

    Χρησιμοποιούσα διαφορετική μεγέθυνση. Σε ίδια γραμματοσειρά είναι όλα τα κείμενά σας.

  73. dryhammer said

    44,47,49,51,54,55,63
    Η συχωρεμένη η μάνα μου μαζί με την αδερφή της (Μαρία και Δέσποινα αντίστοιχα) είχαν περάσει εκείνα τα χρόνια από τα θέρετρα του κοινωνικού τουρισμού, Στρατόπεδο Γυναικών Χίου, Ικαρία, Τρίκερι κλπ. Δε μου μιλούσε για την εποχή εκείνη, το μόνο πως το Τρίκερι ήταν καταπράσινο ενώ η Ικαρία κατάξερη… Θά ‘θελες να πας μια φορά, έτσι σαν εκδρομή, να δεις πως είναι τώρα, τη ρώτησα κάποτε. -Όχι!

  74. Corto said

    60 (ΓιώργοςΜ):
    Το χαριτολόγημα τονίζω ότι σε καμία περίπτωση δεν ήταν ειρωνικό προς τις γενικώς ορθές διαπιστώσεις του σχολίου 46.
    Αναφερόμουν στο γεγονός ότι ακόμα και σήμερα επικρατεί σε πολύ ευρύ στρώμα του κόσμου η αρχαιοελληνική και μεσαιωνική αντίληψη ότι η Γη είναι σφαιρική. Και σαν να μην έφτανε αυτό, μερικοί νομίζουν ότι αυτή η στρεβλή αντίληψη συνιστά…απόδειξη προόδου της εποχής μας έναντι των προβιομηχανικών πολιτισμών!
    Ορισμένοι επιστήμονες ήδη από τον 18ο αιώνα (Maupertuis, Clairaut, Condamine, Bouger και άλλοι) αγωνίστηκαν με κίνδυνο της ζωής τους για να μάθουμε επιτέλους ποια είναι η σωστότερη προσέγγιση του σχήματος της Γης.
    Αν η επιστήμη είχε επαναπαυθεί στην υπεραπλούστευση της σφαιρικής Γης (αν δηλαδή κάποιοι ερευνητές δεν ήταν ανήσυχοι και αμφισβητίες) οι χάρτες σήμερα θα ήταν τόσο μικρής ακριβείας, ώστε πλήθος εφαρμογών σχετικών με τον εντοπισμό θα ήταν ανέφικτες.
    Ωστόσο πολλοί σύγχρονοί μας (ακόμα και φυσικοί επιστήμονες) τα αγνοούν όλα αυτά και αρκούνται στην αντίληψη ότι η Γη είναι σφαιρική, γεγονός απογοητευτικό για την σημερινή εποχή.

  75. sarant said

    72 Οκ

    73 Κι άλλοι είχαν αυτοί την αντίδραση…

  76. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    46 48 50 53 60 68 Ευχαριστώ που προσφερθήκατε να μου λύσετε την απορία περί γωνίας μεσημβρινών και παραλλήλων.
    Από ότι κατάλαβα η διαφορά Ερατοσθένη και Ίππαρχου οφειλόταν στον διαφορετικό τρόπο προβολής.

    β)Διβαζα πριν λίγο: Στη Γερμανία οι νέοι συνταξιούχοι θα λάβουν σύνταξη 517 ευρώ!!!(δημοσίευμα της Real – Κοίτα να δεις που θα βγάλουμε δίσκο στις εκκλησίες για τους Γερμανούς συνταξιούχους!). Δεν πειράζει όμως, θα τους στείλουμε τον ευτραφή κύριο να τους πει πως τα “φάγανε όλοι μαζί” και τον Κουτοχορτολέα τον Άρη τον Μπάμπη και τον Τζήμερο να τους εξηγήσουν ότι φταίει η “ιδεολογική ηγεμονία της αριστεράς”.
    Είναι η πρώτη φορά μετά την αρχαιότητα (που είχαμε Ίππαρχο και Ερατοθένη) που υπερτερούμε όλων των άλλων σε τεχνογνωσία (παραγωγής κουτόχορτου!).

  77. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    74 Εννοείς ότι δεν είναι τέλεια σφαίρα; Το σχήμα της Γης όμως λέγεται σφαιρικό, έτσι δεν είναι;

  78. # 56

    Να βάλω μερικά πράγματα στη θέση τους.. σαφώς και χάρηκα που γνώρισα τον ΓΤ, τον είχα κόψει για τύπο που έχει ενδιαφέρον, αν δεν κάνω λάθος πρώτος εγώ τον πλησίασα και του μίλησα. Το σκουφί είναι απαραίτητο γιατί είναι μεγάλη η αίθουσα, ανοίγουν τα παράθυρα γιατί πολλοί καπνίζουν και έχει κρύο για ευαίσθητα κεφάλια. Διαψεύδω κατηγορηματικά πως ξέρω τις γενεολογίες των αλόγων- μάλλον τα μπέρδεψε στις κουβέντες μου με τον φίλο Π. που είναι όντως εξπέρ σ’ αυτές, από αυτόν μαθαίνω ποιά άλογα έχουν γαλάζιο αίμα να τα προτιμήσω σαν γαλαζοαίματος ( λατινικά ) λόγω επιθέτου εγώ. Ο εν λόγω Π. είναι αυτός που με έπεισε εδώ και τρεις μήνες να ασχοληθώ με τα άλογα της Νότιας Αφρικής και όντως είναι ένα δύσκολο και πολύ ενδιαφέρον παιχνίδι όπου δεν φτάνει η σκέτη τύχη, ούτε και η σκέτη γνώση που θα το έκαναν μονότονο αλλά συνδυασμός και των δύο.

    Για τον ΓΤ θα πω τώρα μια αληθινή ιστορία, αυτός θα καταλάβει γιατί την διάλεξα. Μικρός είχα δει μια καλή επίδειξη από έναν μαγαζάτορα που μας αγάπησε σαν πιτσιρίκια που πηγαίναμε στο μπιλιάρδο του και που έριχνε τα ζάρια στο τραπέζι του μπιλιάρδου κι έφερνε ό,τι ήθελε, ακόμα και τις φορές που ρίχναμε εμείς τα ζάρια γι αυτόν. Αυτό ήταν αρκετό για να μην παίξω ποτέ στη ζωή μου ζάρια και να παίζω τάβλι μόνο για χαβαλέ και χωρίς να εμβαθύνω πέρα από τα βασικά. Αξιωματικός στο Π.Ν. συνόδευα τους ναυτόπαιδες Σαλαμίνα-Πόρος με κάποιο πλοίο ειδικό γι αυτή τη δουλειά που το κυβερνούσανε πιλάφια, δηλαδή μονιμάδες. Υπήρχε μια αντιπαλότητα μεταξύ αυτών που περιμένανε 20+ χρόνια για να γίνουν αξιωματικοί καί των στρατεύσιμων όπως εγώ που γινόμαστε σε 40 μέρες και μέσα στις κουβέντες ένας από αυτούς έλεγε πως δεν είχε χάσει ποτέ στο τάβλι από κανέναν, για κάτι τουρνουά κι άλλα πανηγύρια. οπότε τσαντίστηκα εγώ ο άσχετος στο τάβλι και τον προκάλεσα σε μια παρτίδα πόρτες-πλακωτό στα 5. Ξεκινήσαμε από πλακωτό είχε την ζαριά έριξε τρία δύο κι έστρωσε δυο πούλια στο δύο και στο τρία. Τον κοίταξα ειρωνικά και του είπα
    – Τέτοιο τάβλι ξέρεις ;
    – Παίξε ρε που κάνεις τον έξυπνο
    Πήρα ένα πούλι και του πλάκωσα το δικό του στο τρία…
    -‘Επαιξα !
    – Τι-να- φτό- ρε ;
    – Πεντάρες :
    – Πούντες ;
    – Νάτες και πέταξα τα δυο ζάρια που κάθησαν και τα δυό στο πέντε. Είναι κάποιες στιγμές που πραγματικά είσαι σίγουρος πως δεν μπορεί να συμβεί τίποτε άλλο παρά αυτό που θέλεις όσοι αγαπούν τον τζόγο-όχι το κέρδος- τις έχουνε ζήσει.
    Ο τύπος ψυχολογικά έχασε τα αυγά και τα πασχάλια και το παιχνίδι διπλό, όπως διπλό έχασε και τις πόρτες. Η ρέντα πάντα έχει μικρή διάρκεια και στα επόμενα παιχνίδια ΄εβλεπα πως δεν μπορώ να τον αντιμτωπίσω, ήξερε πολύ καλύτερο τάβλι από μένα που απλώς έπαιζα μαντεύοντας σωστά-όσο είχα ρέντα- αν θα φέρω μεγάλες ή μικρές ζαριές, κάτι που δεν αντιμετωπίζεται εύκολα όταν τα ζάρια «ακούνε». Αφού έχασα μονά τα δυο επόμενα παιχνίδια άρχισα πονηρά να παίζω καθυστέρηση, πως τάχα μου σκεφτόμουνα οπότε όταν φτάσαμε στον Πόρο το σκορ ήταν τέσσερα-τρία, εγώ θεώρησα τον εαυτό μου νικητή, αυτός θεωρούσε πως δεν τελείωσε , δεν είχαμε τότε Υπουργό Αθλητισμού τον Βασιλειάδη να δώσει (χάρτινη) λύση. ο Αχιλλέψ Καραμανλής, ΓΓΑ της εποχής, δεν γνωμοδότησε.

  79. ΓΤ said

    @78 Ναι, σε άκουγα, δε μίλαγα, καθώς σιγοψηνόταν η επιβεβαίωση. Διάνθισα χιουμοριστικά με τις γενεαλογίες, συγγνώμη αν υπερέβαλα, αλλά θαρρώ γνωρίζεις αναβάτες, δυνατά data 🙂 Ραντεβού στο Τερφοντέιν.

  80. Γιάννης Κουβάτσος said

    78: Έπρεπε να πετάξεις κάνα τασάκι στο κεφάλι του πιλαφιού, να διακοπεί το παιχνίδι, να ‘χεις να λες ότι το ‘χασες στα χαρτιά, μια που στο «γήπεδο» κέρδιζες 4-3. Ξέρετε εσείς από αυτά. 😉

  81. Corto said

    77:
    Όχι, το σχήμα της Γης δεν λέγεται σφαιρικό, παρά μόνο κατά σύμβαση. Στην πραγματικότητα το σχήμα της Γης είναι μοναδικό και δεν αντιστοιχεί σε κάποιο μαθηματικό μοντέλο. Προσπαθούμε να το προσεγγίσουμε με επιφάνειες αναφοράς, η κυριότερη των οποίων είναι το γεωειδές. Αναλόγως της εφαρμογής, για τους υπολογισμούς και την απεικόνιση επιλέγεται και το ανάλογο ελλειψοειδές εκ περιστροφής που θεωρείται ότι προσεγγίζει καλύτερα την γήινη επιφάνεια (π.χ. το GRS 80).

  82. loukretia50 said

    Mιλώντας για ονόματα αρχαίων ή αλόγων…
    Rowan Atkinson Live – Dirty Names https://youtu.be/R7OxTxAvvLw

  83. # 80

    και σεις από τέτοια (και με λογοκρυμένεςτις φάσεις… μη κοιτάς μετά που σας ξεπέρασε ο γάβρος

  84. Τι άλλο να σου πω ρε Γιάννη…2 000 κόσμο εσείς με τον Αστέρα και εμείς 12 000 με την Κ19 να παίζει με την Τοτναμ για την πρόκρισξ στους 16 του EFA Youth League. Δεν ανήκουμε στην ίδια κλάση στο ποδόσφαιρο, ξεπέρασέ το να μιλάμε για μπάσκετ που κρίνεται από έν σφύριγμα της Τσαρούχα, το καταλαβαίνω…

    https://www.sdna.gr/podosfairo/champions-league/article/569315/oneiro-pire-paratasi-alla-mellon-toy-paok-einai-edo

  85. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    81 Εντυπωσιασμένος Corto!
    Ότι δεν υπάρχει μαθηματικό μοντέλο για το σχήμα ενός πλανήτη κι αυτό με εκπλήσει.

  86. 81/85: Άλλο πράγμα το τρισδιάστατο σχήμα ενός στερεού σώματος, που μπορείς να το δεις και με τα μάτια σου, από την κατάλληλη απόσταση, κι άλλο η προβολή σου στις 2 διαστάσεις. Μην μπερδεύουμε πορτοκάλια με μήλα.

  87. [edit η προβολή της επιφάνειάς του[/edit]

  88. Corto said

    86:
    Ακριβώς, ένα τρισδιάστατο γεωδαιτικό σύστημα αναφοράς δεν ταυτίζεται με κάποια συγκεκριμένη χαρτογραφική προβολή. Γενικότερα βέβαια για ένα γεωδαιτικό Datum θα χρησιμοποιηθεί ένα κατάλληλο σύστημα προβολής το οποίο να βολεύει στην απεικόνιση (π.χ. εγκάρσια μεταφορική προβολή για το ΕΓΣΑ 87). Αλλά σε κάθε περίπτωση η επιφάνεια η οποία προβάλλεται άμεσα στο επίπεδο (ή στον αναπτυκτό κώνο ή κύλινδρο) είναι το ελλειψοειδές εκ περιστροφής, όχι η σφαίρα.

  89. Corto said

    88 διόρθωση:
    εγκάρσια μερκατορική για το ΕΓΣΑ 87

  90. Ιάκωβος ο Αδελφόθεος said

    Καλησπέρα σας από Ιλλινόϊ,

    Στην εξαιρετική καταγραφή των Ελλήνων Γεωγράφων της Αλεξανδρείας + της Ρόδου που κάνει στο παρόν άρθρο ο πατήρ Σαραντάκος, ας μού επιτραπούν 3 επουσιώδεις προσθήκες…

    1) ΕΔΩ μπορείτε να βρείτε από τον γνωστό κινέζικο ιστότοπο που λατρεύει ο Ιατρού μιά σειρά βιβλία για την ΑρχαιοΕλληνική + Ρωμαϊκή Γεωγραφία για δωρεάν κατέβασμα. ΙΔΙΩΣ να προσεχτούν τα δύο βιβλία των ελληνόψυχων εκδόσεων Brill και το μνημειώδες σύγγραμμα «Ancient geography : the discovery of the world in classical Greece and Rome» (2015) που εξηγούν πώς οι χριστιανούληδες (μέ πρωτεργάτες τον Κοσμά Ινδικοπλεύστη και τους Ιωάννη Χρυσόστομο + Μέγα Βασίλειο) απαρνήθηκαν επί 500 χρόνια την ανακάλυψη των Ελλήνων ότι η Γής είναι σφαιρική και ουχί επίπεδη, επειδής ήρχετο σε αντίθεση με τις παπαρολογίες της Αγίας Γραφής (σ.σ.: ακόμη αναμένουμε τον Ιατρού να μάς αναρτήσει το σχετικό απόσπασμα του Ιερού Χρυσοστόμου που υπεσχέθη στο σχόλιο 64, για να δούμε τί θα απαντήσει ο λογιώτατος χριστιανός σχολιαστής Blog-oti-nanai)

    2) Επειδής ορισμένοι σχολιαστές (Gpoint στο 8, Γιώργος Μ. στο 13, Alexis στο 16 και Λουκρητία στο 40) δείχνουν να σοκαρίστηκαν με τον μεγάλο Έλληνα Γεωγράφο Αγαθαρχίδη τον Κνίδιο ή Ρόδιο (181 – 146 π.Χ.), ενημερώνω τους άγευστους Ελληνικής Γραμματείας σχολιαστές ότι υπήρξε και άλλος Αγαθαρχίδης: Ο Αγαθαρχίδης ο Σάμιος, ο περίφημος ιστορικός της Περσικής Αυτοκρατορίας, που μνημονεύει ο Πλούταρχος. Επίσης, υπήρξε και ο περίφημος στρατηγός και ναύαρχος των Κορινθίων Αγαθαρχίδας (με άλφα) που ηττήθηκε το 429 π.Χ. από τον Αθηναίο Φορμίωνα (εξ ού και η οδός Φορμίωνος στο Παγκράτι), λόγω θαλασσοταραχής, και τον οποίον μνημονεύει ο Θουκυδίδης

    3) Θα τελειώσω με κάτι που για ευνοήτους λόγους δεν αναφέρει στο παρόν θαυμάσιο άρθρο του ο πατήρ Σαραντάκος: Ο Αγαθαρχίδης ο Κνίδιος και ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος (135 – 51 π.Χ.) αναφέρονται σε όλες τις Ιστορίες περί Αντισημιτισμού ως διακεκριμένοι Αρχαίοι Έλληνες Αντισημίτες. Κι αυτό γιατί ο μέν Αγαθαρχίδης κοροϊδεύει τον Μωσαϊκό Νόμο και την Αργία του Σαββάτου, ο δέ Ποσειδώνιος αποκαλεί τους Εβραίους «άθεους» και υποστηρίζει ότι τους μισούν οι Θεοί. Αναρτώ το σχετικό απόσπασμα (από το μνημειώδες «The Fair Race’s Darkest Hour» (2018) ), για να μή τολμήσουν να με αμφισβητήσουν οι γνωστοί αντιρρησίες σχολιαστές (Πέπες, Λεώνικος, Άγγελος, Ιατρού κλπ)

  91. 86 88 Καταλαβαίνω τη δυσκολία να μεταφερθεί η σφαιρική(έστω κατά σύμβαση) επιφάνεια σε δισδιάστατο χάρτη. Ευχαριστώ .

  92. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

  93. Corto said

    91: Να είστε καλά!
    Ούτως ή άλλως πλέον με την ανάπτυξη των ψηφιακών χαρτών πολλά από αυτά τα ζητήματα προσεγγίζονται διαφορετικά (για παράδειγμα το Google Earth).

  94. # 90

    Κανένα …άφοβο δεν έχεις να προτείνεις ; μη χαλάς την πιάτσα!

  95. ΓΤ said

    @94 Προφανώς θα τοποθετηθεί υπέρ των σκουληκιών μέσα στην Τούμπα (Κυρ, 19:30)

  96. Γς said

    78:

    >τσαντίστηκα εγώ ο άσχετος στο τάβλι και τον προκάλεσα σε μια παρτίδα πόρτες-πλακωτό στα 5

    Κι έχω να παίξω τάβλι κάτι δεκαετίες.
    Επιχείρησα να παίξω πριν μερικά χρόνια με μια φίλη μου, αλλά το σταματήσαμε όταν διαπιστώσαμε ότι εγώ έπαιζα πλακωτό κι εκείνη θύρες, ουπς, πόρτες…

    [Τας πόρτας τας πόρτας εν σοφία πρόσχωμεν]

  97. Γιάννης Ιατρού said

    64: κάτι χρωστούμενα για το πισωγύρισμα (από σωστές γνώσεις που υπήρχαν προηγουμένως), όπως συνέβη με την απόλυτη προσήλωση σε ιερά κείμενα κατά τους πρώτους μ.Χ αιώνες (ενδεικτικά μόνο):

    Ο Ι. Χρυσόστομος (Εδώ, κάτω-κάτω, από τον Γούγλη -> Ad populum Antiochenum, Ομιλία Θ’, [γ]), όπως και άλλοι (π.χ. ο Αγ. Αθανάσιος Αλεξανδρείας, στο Contra Gentiles, Κεφ. 27 & 36) υποστήριζε (ως απόρροια της μελέτης της Αγ. Γραφής) πως η γη ήταν επίπεδη και επέπλεε στο νερό:

    …. Καὶ πόθεν τοῦτο δῆλον, ὅτι ἡ γῆ ὑπεράνω τῶν ὑδάτων φέρεται; Ὁ προφήτης τοῦτό φησιν, οὕτω λέγων· Αὐτὸς ἐπὶ θαλασσῶν ἐθεμελίωσεν αὐτὴν, καὶ ἐπὶ ποταμῶν ἡτοίμασεν αὐτήν. Καὶ πάλιν, Τῷ θεμελιώσαντι τὴν γῆν ἐπὶ τῶν ὑδάτων….

    (μτφρ.:)
    …And whence does this appear, that the earth is borne upon the waters? The prophet declares this when he says, He hath founded it upon the seas, and prepared it upon the floods. And again, To him who hath founded the earth upon the waters…

  98. paolodrosi said

    O Πιρι Ρεις, που βρηκε τους χαρτες του ?

  99. Alexis said

    Καλημέρα.
    Έξοχα τα ποιήματα της Θεοδώρου!
    Ειδικά αυτά του σχολίου 44 της Κρόνη πολύ μου άρεσαν.
    Ας είναι ελαφρύ το χώμα…

  100. Alexis said

    #78: Τα πιλάφια φημίζονται για δεινοί ταβλαδόροι.
    Σύμφωνα όμως με κάποιες απόψεις (εσωτερικό «αστείο» των ιδίων) τους ξεπερνάνε οι πυροσβέστες.
    Την εποχή που υπηρετούσα εγώ στο ΠΝ κυκλοφορούσε το εξής «ανέκδοτο»:
    -Γιατί οι πυροσβέστες έχουν το δεξί χέρι μακρύτερο από το αριστερό;
    -Από το πολύ τάβλι που παίζουνε το χειμώνα!

    Προς άρσιν κάθε παρεξηγήσεως, δεν υπονοώ κάτι για τους πυροσβέστες και τη δουλειά τους. Πρόκειται για «αστείο» (βάλτε όσα εισαγωγικά θέλετε) που το άκουσα και το μεταφέρω.

  101. Alexis said

    Αποκαταστάθηκε (τουλάχιστον σ’ εμένα) το πρόβλημα με την καθυστερημένη εμφάνιση των σχολίων.
    Τα σχόλια εμφανίζονται πλέον «άμα τη δημοσιεύσει» (δεν ξέρω αν το είπα σωστά).
    Εξακολουθεί όμως να μην κρατάει τα στοιχεία του σχολιαστή και χρειάζεται διπλό κλικ στα πεδία για να μου τα εμφανίσει.

  102. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Καλημέρα «χαρτική»

    Ο χάρτης του Αναξίμανδρου ίσως δεν είναι ο πρώτος, ας θυμηθούμε την Ασπίδα του Αχιλλέα όπως την περιγράφει ο Όμηρος:

    Βάζει τη γης, βάζει τη θάλασσα, βάζει τα ουράνια πάνω,
    βάζει τον ήλιο τον ακούραστο, τολόγιομο φεγγάρι, κιόλα ταστέρια, ως στεφανώνουνε τον ουρανό τρογύρα.
    το Αλετροπόδι, τα Βροχάστερα, την ώρια Πούλια βάζει
    και τον Χορό τον Εφταπάρθενο, που τονε λεν κι Αμάξι,
    κι αυτού γυρνάει παραμονεύοντας το Αλετροπόδι πάντα,
    και μόνο αυτός λουτρό δε χαίρεται στον Ωκεανό ποτέ του.
    Κι ακόμα παίρνει βάζει απάνω του δυο πολιτείες ανθρώπων,
    πανέμορφες. …
    Κι ακόμα βάζει το περίτρανο του Ωκεανού ποτάμι
    στου σκουταριού του στέριο ολόγυρα το πιο ακρινό στεφάνι.
    (Ομήρου Ιλιάδα, Μετ. Ν. Καζαντζάκη, Ι. Κακριδή)
    http://www.e-istoria.com/om2.html

  103. cronopiusa said

    Θεομαχία, η ιστορία της αθεΐας στον αρχαίο κόσμο

  104. Γς said

    100:

    >Τα πιλάφια φημίζονται για δεινοί ταβλαδόροι.
    Σύμφωνα όμως με κάποιες απόψεις (εσωτερικό «αστείο» των ιδίων) τους ξεπερνάνε οι πυροσβέστες

    Και ξαφνικά πάνω στην Πάρνηθα βλέπουμε μερικούς πυροσβέστες που το είχαν ρίξει στο τάβλι κάτω από τα δέντρα απέναντι απ το ΜονΠαρνές.

    Σταματήσαμε για λίγο να τους χαζέψουμε και επειδή μας κοίταξαν περίεργα είπα να τους κουφάνω:

    -Μήπως σας βρίσκεται κάνα στουπί,

    Δεν γέλασαν όμως όλοι. Κοντέψαμε να βρούμε το μπελά μας

  105. ΓιώργοςΜ said

    100 Εδώ και χρόνια (παραπάνω από δέκα), το τάβλι απαγορεύεται στους πυροσβεστικούς σταθμούς από τον κανονισμό τους, ακριβώς για το λόγο αυτό. Επιτρέπεται (επιτρεπόταν) νομίζω το ντόμινο αντ’ αυτού, που δεν έχει συνειρμούς καφενείου και τεμπελιάς (οι πληροφορίες απο αξιωματικό της Πυροσβεστικής).

  106. NIKOS NIKOS said

    @97

    Ο Ι. Χρυσόστομος (Εδώ, κάτω-κάτω, από τον Γούγλη -> Ad populum Antiochenum, Ομιλία Θ’, [γ]), όπως και άλλοι (π.χ. ο Αγ. Αθανάσιος Αλεξανδρείας, στο Contra Gentiles, Κεφ. 27 & 36) υποστήριζε (ως απόρροια της μελέτης της Αγ. Γραφής) πως η γη ήταν επίπεδη και επέπλεε στο νερό:

    …. Καὶ πόθεν τοῦτο δῆλον, ὅτι ἡ γῆ ὑπεράνω τῶν ὑδάτων φέρεται; Ὁ προφήτης τοῦτό φησιν, οὕτω λέγων· Αὐτὸς ἐπὶ θαλασσῶν ἐθεμελίωσεν αὐτὴν, καὶ ἐπὶ ποταμῶν ἡτοίμασεν αὐτήν. Καὶ πάλιν, Τῷ θεμελιώσαντι τὴν γῆν ἐπὶ τῶν ὑδάτων….

    Για όνομα του Βούδα που αναφέρουν ότι η γη είναι επίπεδη;

    Οι λόγοι τους είναι σε πλήρη συμφωνία με την Θεογονία του Ησίοδου

    https://www.google.com/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=6&ved=2ahUKEwjF1_GL48ngAhWF-6QKHcuKA9IQFjAFegQIARAC&url=http%3A%2F%2Fwww.theogonia.gr%2Fcosmogonia%2Fdownloads%2FTheogonia.pdf&usg=AOvVaw2yv4yFo2FrQjrlK5_2KFUU

    στίχοι 125 – 135

  107. 97 Το λέμε ακόμα και σήμερα τη Μ. Πέμπτη «Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι την γην κρεμάσας».
    Προφανώς δεν αποτελεί επιστημονικό πόρισμα, αλλά στοιχείο θρησκευτικής λογοτεχνίας (είναι αναμφίβολα μία όμορφη λογοτεχνική απεικόνιση).
    Οι μεγάλοι πατέρες της εκκλησίας ακολουθούσαν τις επιστημονικές απόψεις της εποχής (προφανέστατα τις απόψεις του Αριστοτέλη – απόλυτη αυθεντία τότε – και των αριστοτελιστών).
    Μην είστε σίγουροι ότι τα μελλοντικά επιστημονικά πορίσματα θα ακυρώσουν την πατερική σκέψη.

  108. Γιάννης Ιατρού said

    106: Οι λόγοι τους είναι σε πλήρη συμφωνία με την Θεογονία του Ησίοδου, στίχοι 125 – 135

    Ο Ησίοδος, στους στίχους που παραπέμπεις, δεν λέει κάτι για «επιπλέουσα» γη, ούτε για επίπεδη κλπ. Ψάξε αλλού.

  109. sarant said

    Καλημέρα από εδώ

    105 Βρε τι μαθαίνει κανείς! Και πώς θα μεταλαμπαδευτεί η γνώση;

  110. NIKOS NIKOS said

    @108 Οι στοίχοι είναι οι σωστοί. Η Γαία πρώτα γέννησε ίση με αυτήν τον Ουρανό ώστε να την «περιβάλλει» . Μετά με παρθενογένεση γέννησε τα όρη,τον ατρύγετο πέλαγος, το κύμα και τον Πόντο. Μετά έσμιξε με τον Ουρανό και γέννησε τον Ωκεανό τον «βαθυδίνη» έναν από τους Τιτάνες. Πιο κάτω αναφέρει ότι Ωκεανός και Τήθυς γέννησαν 3000 ποτάμια.

    Τα ίδια λέει και ο Χρυσόστομος.

  111. ΓιώργοςΜ said

    109 Υπάρχει και ο Παλαμήδης, που μου τον κολλήσατε εδωμέσα, κι έχω βάλει σκοπό ζωής να τον ισοφαρίσω στο φεύγα. Δύο χρόνια τώρα δεν το έχω καταφέρει, το σκορ από το Νοέμβριο είναι 327-220 εναντίον μου.
    Υποθέτω η απαγόρευση που θα έκανε πάταγο θα ήταν τα σμαρτφόνια πλέον…

  112. Γιάννης Ιατρού said

    Βρήκα και μια εργασία των Κων. Ιγνατιάδη και Ίρ. Πάτρας με τον τίτλο: «Πτολεμαίος και Αστρονομία: Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της αστρονομικής θεωρίας και πρακτικής του Πτολεμαίου» (2018) εδώ

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: