Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Χαράλαμπος Κανόνης (Δημ. Σαραντάκος) 4 – Ο πόλεμος

Posted by sarant στο 28 Μαΐου, 2019


Εδώ και λίγο καιρό άρχισα να δημοσιεύω, σε συνέχειες, το βιβλίο του πατέρα μου «Χαράλαμπος Κανόνης. Η ζωή και ο θάνατος ενός Ανθρώπου», το πρώτο μη επιστημονικό βιβλίο του.

Ο Κανόνης ήταν Μυτιληνιός, γεωπόνος, υπάλληλος της ΑΤΕ, συνάδελφος και επιστήθιος φίλος του παππού μου, στέλεχος του ΕΑΜ και του ΚΚΕ. Βρήκε μαρτυρικό θάνατο τον Μάρτιο του 1948 στη Χίο, στον εμφύλιο.

Κανονικά οι δημοσιεύσεις γίνονται κάθε δεύτερη Τρίτη. Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ. Στη σημερινή τέταρτη συνέχεια παρουσιάζω το τέταρτο κεφάλαιο, που είναι και το τελευταίο του πρώτου μέρους. Είναι σχετικά σύντομο αφού αποτελεί γέφυρα που εισάγει τον αναγνώστη στο δεύτερο μέρος, όπου παρουσιάζεται η δράση του αγωνιστή Χαράλαμπου Κανόνη στην Κατοχή.

Θυμίζω ότι αύριο 29 Μαΐου, στις 2 μμ, είμαι καλεσμένος στο Μεταδεύτερο, http://www.metadeftero.gr, στην εκπομπή Πανόραμα του φίλου Κώστα Αδαμόπουλου (γράφει και στο ιστολόγιο με χρηστώνυμο).

4 – Ο πόλεμος

Σαν ξέσκισαν τη νύχτα τότε οι σειρήνες
ποιανού κοπήκαν τα ήπατα τόδες σε λίγο.

Απόστολος Σπήλιος

Ακριβώς στο σπίτι του Διευθυντή της Τράπεζας αντιλήφθηκε ο Κανόνης πως ο πόλεμος με την Ιταλία ήταν υπόθεση ημερών. Είχαν πάει με το Σαραντάκο να του ευχηθούν για τη γιορτή του το βράδυ του Αγίου Δημητρίου και βρέθηκαν σε μια συζήτηση παραγόντων του τόπου. Ήταν ο ίδιος ο Σεβασμιώτατος, ο διευθυντής της Νομαρχίας, ο υποδιοικητής της Χωροφυλακής και άλλοι. Όλοι συμφωνούσαν πως ο πόλεμος θα ξεσπούσε πολύ σύντομα κι όλοι πίστευαν πως δε θα κρατούσε πολύ.

— Θα πέσουν λίγες τουφεκιές για την τιμή των όπλων, έλεγαν.

Οι δυο φίλοι φύγανε από τη δεξίωση φαρμακωμένοι.

—Κοίτα να δεις που θα μας πουλήσουν στους φασίστες, είπε ο Σαραντάκος.

— Δε γινόταν αλλιώς, είναι σαρξ εκ της σαρκός τους. Απομένει να δούμε πόσο ισχυρή είναι η αγγλική επιρροή, απάντησε ο Κανόνης. Ξέρεις, αντίθετα με τα φαινόμενα, δεν είναι τα πράγματα τελείως ανάλογα με την Ιταλία, συμπλήρωσε. Εκεί ο βασιλιάς είναι τελείως υποταγμένος στο Μουσολίνι κι οι Άγγλοι δεν έχουν καμμιάν ισχύ. Εδώ ο βασιλιάς έχει πίσω του την Αγγλία και δεν είναι σίγουρο πως κάνει ό,τι θέλει ο Μεταξάς.

— Μακάρι νάναι έτσι, απάντησε ο Σαραντάκος, σήμερα αύριο θα δούμε.

Εκείνο το συννεφιασμένο πρωινό της 28 του Οχτώβρη του 1940, ο Κανόνης έμαθε την κήρυξη του πολέμου μόλις έφτασε στο υποκατάστημα της Τράπεζας. Βρήκε όλο το προσωπικό ανάστατο. Κανείς βέβαια δε δούλευε αλλά όλοι όρθιοι σχημάτιζαν πηγαδάκια συζητώντας. Το απροσδόκητο ήταν πως στις κουβέντες τους δεν υπήρχε φόβος και ηττοπάθεια, αλλά κάτι που έμοιαζε με ενθουσιασμό. Ο ταμίας κι ένας δυο άλλοι γερμανόφιλοι απομονώθηκαν αμέσως όταν προσπάθησαν να πουν για το αήττητο που Άξονα και για το άσκοπο της αντίστασης.

Από το γραφείο της διεύθυνσης βγήκε ο Βαρκάρης φανερά ταραγμένος.

— Κύριοι, άρχισε με το συνηθισμένο στόμφο του, αι έκτακτοι περιστάσεις επιβάλλουν την αναστολήν των εργασιών της Τραπέζης δια σήμερον, από αύριον εργαζόμεθα κανονικώς.

Προσπάθησε να κρατήσει το Σαραντάκο για βαρκαδιάτικα, αλλά αυτός ξέφυγε, λέγοντας πως πρέπει να βγει να συμμαζέψει το γιο του, που οπωσδήποτε θα τόχει σκάσει από το γυμνάσιο και θα γύριζε στους δρόμους.

Ο Κανόνης γύρισε στο σπίτι του και το απόγεμα η παρέα μαζεύτηκε στου Σαραντάκου. Ο ενθουσιασμός με τον οποίο δέχτηκε ο λαός τον πόλεμο και σι πρώτες ειδήσεις για τις μάχες στα σύνορα, τους γέμισαν αισιοδοξία.

— Λες να πέσουν έξω στους λογαριασμούς τους; ρωτούσαν όλοι με λαχτάρα.

Ο Κανόνης λόγω της διαμονής του τόσα χρόνια στην Ιταλία, έγινε κέντρο προσοχής της παρέας.

— Ο ιταλικός λαός είναι σίγουρο πως δεν αγαπά τον πόλεμο, τους είπε. Ήδη πολεμά από το 1935, πρώτα στην Αβησσυνία και μετά στην Ισπανία. Μονάχα μια φούχτα φασίστες, μελανοχίτωνες και τα ρέστα, είναι φιλοπόλεμοι, αλλά αυτοί φροντίζουν να μένουν στα μετόπισθεν.

Λίγες βδομάδες μετά την κήρυξη του πολέμου, ο Κανόνης πήρε την πρόσκληση να καταταχτεί. Ως σπουδάσας στο εξωτερικό δεν είχε πάει στρατιώτης και τώρα έπρεπε, πριν σταλεί στο μέτωπο, να περάσει από τη βασική εκπαίδευση. Στο μεσαιωνικό Φρούριο της Μυτιλήνης, όπου παλιά στρατωνιζότανε το 22 Σύνταγμα Πεζικού, που τώρα πολεμούσε στον τομέα του Πόγραδετς, εγκαταστάθηκε το Τάγμα των Αγυμνάστων, που το επάνδρωσαν όσοι λέσβιοι δεν είχαν πάει κληρωτοί, λόγω αναβολής για σπουδές ή για διάφορες άλλες αιτίες.

Μαζύ με τον Κανόνη κατατάχτηκαν κι οι παλιοί φίλοι της Εννεάδας, ο Μίλτης ο Παρασκευαΐδης κι ο Χρήστος ο Καλδής. Όλοι τους ανυπομονούσαν να τελειώσουν την εκπαίδευσή τους για να φύγουν στο μέτωπο.

Η θέληση για αντίσταση ήταν κάτι το καθολικό τότε. Οι κομμουνιστές εξόριστοι του Άη Στράτη υπέβαλαν αίτηση στη Νομαρχία Λέσβου και στο Υπουργείο Δημοσίας Τάξεως και ζητούσαν να στρατευθούν και να πολεμήσουν. Ανάλογες αιτήσεις έκαναν όλοι οι κομμουνιστές που ήταν εξόριστοι στα άλλα ξερονήσια ή ήταγ κρατούμενοι στο στρατόπεδο της Ακροναυπλίας. Οι μεταξικές αρχές απάντησαν αρνητικά. [Τους κράτησαν ως το τέλος του πολέμου και τους παραδώσαν δεμένους στους κατακτητές, που τελικά εξόντωσαν τα δύο τρίτα των κρατουμένων στην Ακροναυπλία και στις εξορίες αγωνιστών].

Οι δημοκρατικοί αξιωματικοί, οι απόταχτοι του κινήματος του 1935 ζήτησαν επίσης να πάνε στο μέτωπο σαν απλοί στρατιώτες. Τελικά δυο βδομάδες μετά την έκρηξη του πολέμου τους ανακάλεσαν σχεδόν όλους στην ενέργεια, σαν έφεδρους εκ μονίμων, με τους παλιούς βαθμούς τους.

Ο Κανόνης οπόταν έπαιρνε άδεια ερχόταν στο σπίτι του Σαραντάκου, όπου μαζεύονταν αρκετοί αριστεροί και τάλεγαν. Η τροπή πούχε πάρει ο πόλεμος τους έδινε κουράγιο. Πίστευαν πως οι Ιταλοί θα συνθηκολογούσαν ή θα ρίχνονταν στη θάλασσα, πριν προφτάσουν νάρθουν σε βοήθειά τους οι Γερμανοί. Μετά το γράμμα του Ζαχαριάδη, που δημοσιεύτηκε σ’ όλες τις εφημερίδες, τα πράγματα για τους κομμουνιστές ήταν καθαρά. Ο πρώτος και κύριος εχθρός ήταν ο ιταλικός φασισμός.

Με τον ντόπιο θα τα βρίσκανε μετά τη νίκη.

Ο λαός, που ως τον Οχτώβρη του 1940 ήταν άβουλος και παθητικός θεατής των καμωμάτων της δικτατορίας, τώρα είχε μεταμορφωθεί. Όλοι θέλανε να πολεμήσουν κι όσοι βρέθηκαν στα μετόπισθεν βοηθούσαν όσο μπορούσαν. Οι γυναίκες έπλεκαν ασταμάτητα πουλόβερ και γάντια για τους στρατιώτες. Το ηθικό του κόσμου ήταν πολύ υψηλό. Τα σατιρικά τραγούδια σε βάρος των Ιταλών ήταν στο στόμα όλων. Κάθε νίκη στο μέτωπο γιορταζόταν με διαδηλώσεις και αυθόρμητες παρελάσεις.

Αυτά ως το Δεκέμβρη του 1940. Μπαίνοντας ο καινούριος χρόνος φάνηκε πόσο ανέτοιμη και πόσο απρόθυμη για πόλεμο ήταν η δικτατορία. Οι στρατιώτες ξεπάγιαζαν στα βουνά χωρίς τον κατάλληλο ιματισμό. Τα κρυοπαγήματα έκαναν θραύση. Στο νησί γύρισαν οι πρώτοι σακατεμένοι από το μέτωπο κι αυτό επηρέασε το ηθικό του πληθυσμού. Εντύπωση έκανε το μεγάλο ποσοστό των κουτσών, θυμάτων των κρυοπαγημάτων.

Εκείνες τις μέρες οι φίλοι της Εννεάδας, που υπηρετούσαν στο Τάγμα των Αγυμνάστων, μάθανε το θάνατο του παλιού τους φίλου, του Γιάννη του Βαλετόπουλου. Σκοτώθηκε στον τομέα του Πόγραδετς, λοχίας του πεζικού, την ώρα που πήγαινε να πιει νερό από μια πηγή.

Η πτώση, ύστερα από αιματηρές μάχες, της Κλεισούρας πανηγυρίστηκε όπως όλες οι προηγούμενες νίκες. Ήταν όμως η τελευταία. Η έλλειψη εφεδρειών μπόδισε την κατάληψη του Τεπελενιού, που ήταν τελείως απροστάτευτο. Αν έπεφτε τότε το Τεπελένι ο δρόμος για την Αυλώνα ήταν ανοιχτός.

Έτσι ο πόλεμος κόλλησε στα κατσάβραχα της Αλβανίας. Οι Ιταλοί φέρναν αδιάκοπα ενισχύσεις. Το Μάρτη του 1941 εξαπέλυσαν την «εαρινή επίθεσή» τους. Χύθηκε μπόλικο αίμα εκατέρωθεν, χωρίς εδαφικά αποτελέσματα. Ο κόσμος στα μετόπισθεν έχανε σιγά σιγά το κουράγιο του. Τα τρόφιμα άρχισαν να κρύβονται και η ακρίβεια έπαιρνε διαστάσεις.

Οι γερμανόφιλοι αναθαρρήσανε και σπέρνανε την ηττοπάθεια. Τα γεγονότα τούς βοηθούσαν. Στις 20 Μαρτίου 1941 η γιουγκοσλαβική κυβέρνηση υπόγραψε σύμφωνο φιλίας και συμμαχίας με τη Γερμανία. Είχαν προηγηθεί οι κυβερνήσεις της Ουγγαρίας, της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας. Οι Έλληνες νοιώσαμε απελπιστικά μονάχοι. Με τη Γιουγκοσλαβία σύμμαχο του Άξονα οι Ιταλοί εξασφάλιζαν τα νώτα τους κι εμείς θάχαμε να αντιμετωπίσουμε σύντομα και τους γερμανούς και τους δορυφόρους τους.

Στις 27 του Μάρτη όμως ο γιουγκοσλαβικός λαός με μια θυελλώδη εξέγερσή του ανάτρεψε τη γερμανόφιλη κυβέρνηση κι έφερε στην εξουσία άλλη, που ακύρωσε το σύμφωνο. Γενικός ενθουσιασμός έπιασε τους Έλληνες στο μέτωπο και στα μετόπισθεν. Η χαρά μας δε βάσταξε πολύ. Στις 5 Απριλίου χωρίς κήρυξη πολέμου ή άλλη προειδοποίηση, οι Γερμανοί βομβαρδίσανε βάρβαρα το Βελιγράδι. Την άλλη μέρα εισβάλανε ταυτόχρονα στην Ελλάδα και στη Γιουγκοσλαβία.

 

41 Σχόλια προς “Χαράλαμπος Κανόνης (Δημ. Σαραντάκος) 4 – Ο πόλεμος”

  1. Γς said

    Καλημέρα

    >τα πράγματα για τους κομμουνιστές ήταν καθαρά. Ο πρώτος και κύριος εχθρός ήταν ο ιταλικός φασισμός.
    Με τον ντόπιο θα τα βρίσκανε μετά τη νίκη.

    Και βρήκαμε τον μπελά μας. Τον λεγόμενο εμφύλιο

  2. Georgios Bartzoudis said

    Αναμενόμενη αφήγηση. Θα περιμένουμε και τα παρακάτω. Επί του παρόντος, παρατηρώ ότι δεν γίνεται μνεία για τη 2η και 3η επιστολή του Ζαχαριάδη.

  3. Alexis said

    Καλημέρα.
    Ωραία όπως πάντα η αφήγηση του Δ.Σ.
    Δεν κατάλαβα από τα γραφόμενα αν ο Κανόνης και οι φίλοι του, του τάγματος των Αγυμνάστων, στάλθηκαν τελικά στο μέτωπο και πότε.

  4. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια

    3 Όχι, δεν στάλθηκαν τελικά στο μέτωπο. Δεν πρόλαβαν δηλαδή.

  5. leonicos said

    Και βρήκαμε τον μπελά μας. Τον λεγόμενο εμφύλιο

    Γσ σύνελθε!

    Τον εμφύλιο τον έκαναν οι κομμουνιστές; Είχαν λόγο να κάνουν εμφύλιο;

    Πάλι καλά που δεν τον είπες και συμμοριτοπόλεμο

  6. leonicos said

    Ωραίο γράψιμο. Τα γεγονότα ήσαν ἀσχημα

    Και χτες (Κυριακη εννοώ) ωραίο καιρό είχε. Τ’ αποτελέσματα ήσαν σκ@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@τά.

    Δεν έβαλα το α για να μην καταλάβετε τι εννοώ

  7. leonicos said

    Ο Πολάκης μπορεί να είναι λίγο ασουλούπωτος επικοινωνιακά, αλλά είναι ο μόνος για τον οποίο θα έβαζα το χέρι μου τη φωτιά για την εντιμότητά του και την ευθύτητα του

    Ο μόνος υπουργός του οποίου η γυναίκα δουλεύει κανωνικά, χωρίς καμιά διάκριση

  8. Γς said

    5:

    >Τον εμφύλιο τον έκαναν οι κομμουνιστές;

    Ναί. Κι «Ευτυχώς ηττηθήκαμε σύντροφοι

  9. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Καλημέρα κι ἀπὸ μένα.

    Ξαναγυρίζουμε στὰ δικά μας.

    Ἡ μὴ ἔνταξη τοῦ δικτατορικοῦ καθεστῶτος τῆς 4ης Αὐγούστου στὴ συμμαχία τοῦ Ἄξονα ἦταν μιὰ στρατηγικὴ ἐπιλογὴ τοῦ Μεταξᾶ, παρὰ τὴν ἰδεολογική του συγγένεια μὲ τοὺς φασίστες καὶ τοὺς ναζί.

    Σὲ ἀπόρρητη σύσκεψη μὲ τὴν ἀνώτατη ἡγεσία τῶν ἐνόπλων δυνάμεων, λίγο πρὶν τὸν πόλεμο, τοὺς ἀνακοίνωσε ὅτι ἡ θέση τῆς Ἑλλάδας ἦταν μὲ τὶς δυνάμεις ποὺ κυριαρχοῦσαν στὴ θάλασσα, γιὰ γεωστρατηγικοὺς λόγους.

    Πάντως στὴν ἀνώτατη στρατιωτικὴ ἡγεσία ὑπῆρχαν πολλοὶ γερμανόφιλοι ἀξιωματικοί, ποὺ εἶχαν προδοτικὴ δράση μετὰ τὴν γερμανικὴ εἰσβολή, π.χ. συνθηκολόγηση Τσολάκογλου. Ἄλλοι συνεργάστηκαν μὲ τὶς δυνάμεις Κατοχῆς, ἐνῶ ἄλλοι ἔπαιξαν ἄσκημα παιχνίδια στὴ Μέση Ἀνατολή.

  10. Αυτή τη φράση «λίγες τουφεκιές για την τιμή των όπλων» την έχω ξαναδιαβάσει σαν άποψη του επιτελείου μόλις ξέσπασε ο πόλεμος. Υπάρχει άραγε κάποια πηγή;

  11. Δεν βρίσκω αντικειμενική την περιγραφή των γεγονότων :
    Αρχικά δεν αναφέρεται ο θάνατος του Μεταξά που άλλαξε πολλά στην στρατηγική μια που οι Εγγλέζοι έκαναν πια ό,τι θέλανε. Ο Μεταξάς είχε στα υπ’ όψιν του να σταματήσει την προέλαση για να μην προκαλέσει την επέμβαση των Γερμανών και λέγεται πως γι αυτό τον φάγανε οι γιατροί όταν είχε ένα κρυολόγημα ώστε να συνεχίσουν την προέλαση. Αντίθετα οι Εγγλέζοι είχαν συμφέρον να κατέβη ο Χίτλερ στην Ελλάδα για να ελαφρώσει τη δική τους πίεση.

    Οσο για τα κρυοπαγήματα, κλασσικό παράδειγμα ελληνικής ασχετοσύνης υπευθύνων, παρά τις συστάσεις :
    «Η έλλειψις κυρτώματος εις την απόληξιν του υποδήματος, κοινώς ποντίνι ή μασκαρέτο,στερεί λόγω ελλείψεως διακρατήσεως στρώματος αέρος την συντήρησιν θερμοκρασίας του άκρου ποδός, την οποίαν άλλωστε επιτείνει η ελάττωσις της κυκλοφορίας εκ της επιδεσμωτής περικνημίδος, κοινώς γκέττας «

  12. Γς said

    >Σαν ξέσκισαν τη νύχτα τότε οι σειρήνες

    1949-1950 και συχνές δοκιμές στις σειρήνες. Κι εγώ να σκέφτομαι αν είναι δυνατόν να` φτιαχτούν σειρήνες που ν αρχίζουν να βουίζουν ένα δευτερόλεπτο πριν της πατήσουμε το κουμπί. Ενα λεπτό; Μία ώρα;
    Πόσο χρήσιμη εφεύρεση θα ήταν, που θα είχαμε πολύ χρόνο να κρυφτούμε πριν πλακώσουν τα εχθρικά αεροπλάνα

  13. sarant said

    10 Θέλει ψάξιμο. Πάντως είναι ευρέως διαδεδομένη άποψη (όπως και τόσες άλλες, θα μου πεις).

  14. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @10. Δύτα μ᾿, ἡ στρατηγικὴ ἐπιλογὴ τῆς πολιτικῆς ἡγεσίας (Μεταξᾶς) καὶ τοῦ παλατιοῦ ἦταν φιλοαγγλική.

    Ὁ Μεταξᾶς γιὰ λόγους γεωστρατηγικούς, ἐνῶ ὁ Γεώργιος εἶχε βρεῖ καταφύγιο στὴν Ἀγγλία, ὑπὸ τὴν προστασία τοῦ βασιλιᾶ της Γεωργίου τοῦ Ε, μετὰ τὴν ἐκθρόνισή του τὸ 1924.

    Ὅπως λέει καὶ ὁ Τζῆ (#11), ὁ Μεταξᾶς προσπάθησε νὰ μὴν προκαλέσει τὴν ἐπέμβαση τῶν Γερμανῶν καὶ προσπάθησε νὰ κρατήσει τὴν συμμετοχὴ τῶν Ἄγγλων σὲ χαμηλὰ ἐπίπεδα.

    Πάντως αὐτὸ ποὺ λές γιὰ «λίγες τουφεκιές για την τιμή των όπλων» μπορεῖ νὰ εἰπώθηκε ἀπὸ τοὺς γερμανόφιλους ἀξιωματικοὺς ποὺ προανέφερα (#9).

  15. νεσσίμ said

    10, 13: φαίνεται το είπε ο Παπάγος
    κατά το ημερολόγιό του Μεταξά : «Απόφασίς μου εις αντίστασιν μέχρις εσχάτων. Διστακτικοί εις τούτο μερικοί υπουργοί και ο Παπάγος (ο οποίος πίστευε ότι η Ελλάς θα ρίξει μόνο μερικές τουφεκιές για την τιμή των όπλων!)..»

  16. loukretia50 said

    Όπως αναφέρθηκε, ωραία η αφήγηση για θλιβερά γεγονότα. Και δεν τα ωραιοποιεί.

    «Σκοτώθηκε … την ώρα που πήγαινε να πιει νερό από μια πηγή»
    Αυτό μου θύμισε στη «Ζωή εν τάφω» του Στρ.Μυριβήλη ένα σημείο που γράφει για τους στρατιώτες που σκοτώθηκαν δίπλα σε μια πηγή « …δε σκοτώνουν τα πουλιά όταν πίνουν νερό…»
    Tόσα χρόνια πριν, όμως αυτό το θυμάμαι.

  17. nikiplos said

    Ωραίο και το σημερινό… Αυτές οι σύγχρονες περιγραφές έχουν αξία γιατί παραθέτουν τα γεγονότα και το σκεφτικό που απορρέει από αυτά το χρόνο που εξελίσσονται, χωρίς την μελλοντική αναπόφευκτη αλλοίωση αφού γνωρίζουμε τι έχει γίνει… Ο Μεταξάς γνώριζε καλά πως ο ελληνικός στρατός δεν είχε καμία τύχη να αντιπαρατεθεί στον Γερμανικό. Επομένως ενδεχομένως και να ευχόταν μιαν ελεγχόμενη αποσυμπίεση του όλου πράγματος. Ας μην ξεχνάμε πως την περίοδο εκείνη τα πράγματα καθόλου δεν έδειχναν πως πάνε προς μια συγκεκριμένη κατεύθυνση. Η δεύτερη/τρίτη παγκόσμια στρατιωτική μηχανή της Γαλλίας είχε κάνει ανακωχή με τους Γερμανούς και είχε διαμελιστεί… Δεν το λες αυτό και ηρωική αντίσταση κατά της Βέρμαχτ. Σχεδόν ούτε μια σφαίρα δεν είχε πέσει… Από τον Ιούνιο, οι Γερμανοί γλεντούσαν τους Άγγλους… Ποιά ήταν η Ελλάδα που θα προέβαλε αντίσταση?

  18. Γς said

    >Οι στρατιώτες ξεπάγιαζαν στα βουνά χωρίς τον κατάλληλο ιματισμό. Τα κρυοπαγήματα έκαναν θραύση.

    και δεν ήταν μόνο οι Ελληνες

    Μου θύμισε τις αφηγήσεις του πατέρα μου από την Θεσσαλονίκη [Σέδες, Αεροπορία] και μετά επιστρατευμένος στο στρατό ξηράς, οδηγός στην Αλβανία.

    “Και ξαφνικά εμφανίζονται ιταλικά αεροπλάνα, Σταμάτησα το φορτηγό και τρέξαμε να καλυφτούμε στο δάσος δίπλα.
    Ομως αμέσως πήγα πίσω στο αυτοκίνητο. Μεταφέραμε και πέντε έξι Ιταλούς τραυματίες. Ακρωτηριασμένους από κρυοπαγήματα.
    Φώναζαν “Αγιούτο”. Εβαλα μπρος και έκρυψα το φορτηγό κάτω από μια γέφυρα. Κάθησα μαζί τους. Εκλαιγαν. Κι έκλαιγα κι εγώ”
    Και σκούπιζε τα δάκρυά του την ώρα που μου τα έλεγε…

  19. Γιάννης Κουβάτσος said

    Η δήλωση είναι αυτή:
    Ο Αρχιστράτηγος Παπάγος με την κήρυξη του πολέμου καλούσε τον Συν/χη Γεωργούλη για να του αναθέσει το Επιτελείο του Σώματος Στρατού του Πίτσικα. Να τι είπε επί λέξει ο Αρχιστράτηγος Παπάγος στο Γεωργούλη: «Εχουμε πλήρη επίγνωση πώς ή ’Ιταλία, είναι μεγάλη δύναμις με την όποια δε μπορούμε να πολεμήσουμε, αλλά πρέπει να ρίξουμε μερικές ντουφεκιές εκεί επάνω για την τιμή των όπλων μας».
    Μόνο στο ημερολόγιο του Μεταξά αναφέρεται, άραγε; Πρέπει να υπάρχουν κι άλλες πηγές.

  20. giorgos said

    «ΤΟ ΕΠΟΣ»
    http://katotokerdos.blogspot.com/2011/10/blog-post_27.html

  21. sarant said

    15 Ευχαριστουμε!

  22. νεσσίμ said

    19.
    Φαίνεται υπάρχουν κι άλλες μαρτυρίες.
    Στην «Ακρόπολη» της 28/10/1959 ο υποστράτηγος Π. Πετρουτσόπουλος , Διευθυντής (Ανχης )τότε του Γραφείου επιχειρήσεων της VIII Μεραρχίας που αντιμετώπισε το κύριο βάρος της εχθρικής επίθεσης στην Ήπειρο, δηλώνει : « Η Ανώτατη ηγεσία δεν επίστευεν εις την νίκην , αλλά ήθελεν να ρίψωμεν μερικούς πυροβολισμούς δια την τιμήν των όπλων μας»

  23. Παναγιώτης Κ. said

    «Λίγες τουφεκιές για την τιμή των όπλων».
    Η προετοιμασία αλλά και η αντίδραση που ακολούθησε με το ξέσπασμα του πολέμου (VIII Μεραρχία της Ηπείρου με διοικητή τον υποστράτηγο Χαράλαμπο Κατσιμήτρο) δεν συνηγορούν υπέρ του να έχει λεχθεί αυτή η φράση.
    Προσωπικώς δεν αποκλείω να την ξεστόμισε κάποιος από τους ανώτερους αξιωματικούς στο Επιτελείο στην Αθήνα. Δεν αποτελούσε όμως γενική γραμμή.

    Δικός μου άνθρωπος, 19 ετών το 1940 , με το ξέσπασμα του πολέμου είχε την νεανική …αποκοτιά προτείνοντας,»να πάμε να χτυπήσουμε τους Ιταλούς πριν μπουν στο χωριό».
    Οι γεροντότεροι του χωριού του είπαν…να κάτσει στ΄αβγά του!

    Η δική μου ερμηνεία είναι ότι η αντίδραση αυτή του 19-χρονου ήταν το αποτέλεσμα της καλλιέργειας αντιστασιακού πνεύματος στον κόσμο, πολύ πριν ξεσπάσει ο πόλεμος.

    Και μία ακόμη παρατήρηση: Συνήθως οι άνθρωποι που έζησαν τα γεγονότα δεν μιλούν γιαυτά. Αλλά και οι νεότεροι συνήθως δεν ρωτάμε. Όταν κάποια στιγμή οι νεότεροι αποκτούμε το ενδιαφέρον αυτοί έχουν…αποδημήσει!

  24. Κουνελόγατος said

    «Συνήθως οι άνθρωποι που έζησαν τα γεγονότα δεν μιλούν γιαυτά. Αλλά και οι νεότεροι συνήθως δεν ρωτάμε. Όταν κάποια στιγμή οι νεότεροι αποκτούμε το ενδιαφέρον αυτοί έχουν…αποδημήσει!».

    ΓΜΤ, με κάλυψες 1.000.000.000%, αυτός είναι ο καημός μου εδώ και πολλά χρόνια…

  25. Παναγιώτης Κ. said

    @18. «Κάθησα μαζί τους. ΄Εκλαιγαν. Κι έκλαιγα κι εγώ”
    Και σκούπιζε τα δάκρυά του την ώρα που μου τα έλεγε…»

  26. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @15. Πολὺ ἐνδιαφέρουσα ἡ παραπομπή σου, Νεσσίμ.

    Εἶναι γεγονὸς ὅτι ὁ δικτάτορας παρὰ τὴν ἰδεολογική του συγγένεια μὲ τὰ φασιστικὰ καθεστῶτα καὶ τὸν φιλογερμανισμό* του εἶχε ξεκάθαρη γεωστρατηγικὴ ἄποψη γιὰ τὴν ἔνταξη τῆς χώρας στὸ στρατόπεδο τῆς Ἀγγλίας, λόγῳ τοῦ γεωγραφικοῦ χώρου καὶ τοῦ ναυτικοῦ χαρακτήρα τῆς Ἑλλάδας.

    * Το 1898 πέτυχε τη χορήγηση υποτροφίας από τον Βασιλιά για στρατιωτικές σπουδές στη Γερμανία. Το 1902 αποφοίτησε από την Πολεμική Ακαδημία του Βερολίνου με σημαντικές διακρίσεις [i], δεχόμενος εμφανείς επιρροές από τον πρωσικό μιλιταρισμό.

  27. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>αιματηρές μάχες, της Κλεισούρας

  28. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

  29. Λευκιππος said

    Στην μέχρι στιγμής καταμετρηση, προηγείται με 110.700 ψήφους ο Ζαγοράκης έναντι του δεν ξέρω ποιου. Και παρόλο που είμαι σχετικά ποδοσφαιρόφιλος αναρωτιέμαι αυτοί οι, μέχρι στιγμής, 110.700 που τον ψήφισαν, με το κριτήριο τον ψήφισαν, για να καταλάβει τι στην Ευρωβουλή και να κάνει στη συνέχεια τι ακριβώς. Θα μου πεις, μήπως και οι άλλοι είναι καλύτεροι ή περιμένουμε τίποτε απ’ αυτούς; Ίσως κι αυτό ακριβώς να είναι το κριτηριο.

  30. sarant said

    24 Πολύ πολύ σωστό

  31. Georgios Bartzoudis said

    28, ΕΦΗ – ΕΦΗ said…
    Έτσι ακριβώς. Όμως οι άλλες δύο επιστολές, τα μασάνε (ή μάλλον τα μηρυκάζουν). Οι κακές γλώσσες λένε ότι κάποιοι τράβηξαν τ’ αυτιά του Ζαχαριάδη για το περιεχόμενο της 1ης επιστολής. Οι «καλές» γλώσσες λένε ότι οι 2η και 3η επιστολή Ζαχαριάδη δεν δόθηκε στη δημοσιότητα (από τον Μανιαδάκη) οπότε ο κομματικός μηχανισμός δεν τις ήξερε (…και άρα δεν μπορούσε να τραβήξει αυτιά). Σίγουρα όμως, όταν ο πατήρ Σαραντάκος έγραφε το κείμενο, ΗΞΕΡΕ και τη 2η και την 3η επιστολή, και το …τράβηγμα των αυτιών. Και φαίνεται ότι τηρεί σιγήν ιχθύος!

  32. sarant said

    Μα, το βιβλίο περιγράφει τα συναισθήματα και τις σκέψεις των πρωταγωνιστών το 1940-41.

  33. Γς said

    28:

    Για όσους έχουν διάφορες απορίες για τα ντεσού της ανοιχτής επιστολής του Ν. Ζαχαριάδη [και των άλλων επιστολών του] ας δουν το άρθρο του Ριζοσπάστη [το λινκ του Σχ. 28]

    https://www.rizospastis.gr/story.do?id=6512265

    ή την [κατά Γιάννη Μαρίνο] Ιστορική Αλήθεια

    https://www.tovima.gr/2008/11/24/opinions/o-zaxariadis-o-polemos-toy-40-kai-i-istoriki-alitheia/

    ——-

    Είναι βέβαια και το Κόκκινο Ταγκό, αλλά αυτό είναι απλώς γκρίζα διαφήμιση για το φίλο μου [κοόθορ του βιβλίου]
    Διαβάστε το, πάντως 😉

  34. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

    33 Τι μυαλό αυτός ο Γ. Μαρίνος! Ο Ζαχαριάδης στις 30 Οκτωβρίου του 1940 «αγνοούσε» το σύμφωνο Ριμπεντροπ – Μολότοφ που είχε υπογραφεί τον Αύγουστο του 1939! Πάλι καλά που στη δεύτερη επιστολή γνώριζε ότι κυβερνάει ακόμη ο Μεταξάς!

  35. Γς said

    34:

    Σίγουρα.

    Αλλά κι οι άλλες επιστολές;

    Η δεύτερή του, ένα μήνα μετά την πρώτη, που έλεγε

    1) Να ξανάρθουν τα πράγματα όπως ήταν στις 28 του Οχτώβρη 1940 δίχως καμιά εδαφική – οικονομική – πολιτική ζημιά σε βάρος της Ελλάδας, 2) Οι πολεμικές δυνάμεις της Αγγλίας να φύγουν όλες απ’ τα χώματα και τα νερά της Ελλάδας. Με βάση τους δυο αυτούς όρους να ζητήσουμε αμέσως απ’ την κυβέρνηση της ΕΣΣΔ να μεσολαβήσει για να γίνει ελληνοϊταλική ειρήνη. Αυτό είναι σήμερα το μοναδικό εθνικολαϊκό συμφέρο. Και η πράξη έχει αποδείξει ότι μόνον η ΕΣΣΔ σήμερα έσωσε την ειρήνη και ουδετερότητα της Γιουγκοσλαβίας – Βουλγαρίας – Τουρκίας.

    https://www.rizospastis.gr/story.do?id=1905960

    —–

    Γι αυτό σας λέω

    Δείτε την Τελευταία Φυτίνη [άντε Τανγκό] στο Παρίσι,

    Ultimo tango a Parigi: Qu’est-ce que tu fais?

    https://caktos.blogspot.com/2014/06/blog-post_3750.html

    ή τουλάχιστον [συνιστώμενον] διαβάστε το «Κόκκινο Τανγκό»

  36. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

    35 Πολύ αργά κυκλοφορούσαν τα νέα τότε!
    Μου είναι δύσκολο να φανταστώ πως ο Ζαχαριάδης έγραφε επιστολές προς τον κόσμο χωρίς να έχει ιδέα τι γινότανε στον κόσμο.

  37. Γς said

    Και ρωτάει τώρα στον Σκάι η δημοσιογράφος [που παρουσιάζει την εκπομπή ΣΗΜΕΡΑ] τον Βελόπουλο:

    -Οι επιστολές του Ιησού είναι γραμμένες στη Βυζαντινή γλώσσα;

  38. Georgios Bartzoudis said

    35, Γς said…. «Η δεύτερή του, ένα μήνα μετά την πρώτη, που έλεγε… Να ξανάρθουν τα πράγματα όπως ήταν στις 28 του Οχτώβρη 1940 δίχως καμιά εδαφική – οικονομική – πολιτική ζημιά σε βάρος της Ελλάδας, 2) Οι πολεμικές δυνάμεις της Αγγλίας να φύγουν όλες απ’ τα χώματα και τα νερά της Ελλάδας. Με βάση τους δυο αυτούς όρους να ζητήσουμε αμέσως απ’ την κυβέρνηση της ΕΣΣΔ να μεσολαβήσει για να γίνει ελληνοϊταλική ειρήνη. Αυτό είναι σήμερα το μοναδικό εθνικολαϊκό συμφέρο. Και η πράξη έχει αποδείξει ότι μόνον η ΕΣΣΔ σήμερα έσωσε την ειρήνη και ουδετερότητα της Γιουγκοσλαβίας – Βουλγαρίας – Τουρκίας»

    # Καλά τώρα, γιατί τα φανερώνεις αυτά. Βαλτός είσαι; Χαλάς τη σούπα. Είναι αντίθετα στα κατά τους Σαραντάκους «συναισθήματα και τις σκέψεις των πρωταγωνιστών το 1940-41»!

  39. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

    38 Δεν βλέπω που είναι το μεμπτό στην δεύτερη επιστολή (ούτε στην πρώτη). Ο Ζ. ζητάει την μεσολάβηση της ΕΣΣΔ ως έχουσα υπογράψει σύμφωνο με τη Γερμανία, συμμάχου της Ιταλίας. Η Γιουγκοσλαβία και η Βουλγαρία ήταν ουδέτερες όταν γραφόταν η επιστολή (ως τον Μάρτιο του 41) και η Τουρκία (αυτή έμεινε ουδέτερη).
    Ο Ζ. όπως φαίνεται ήταν πολύ ενημερωμένος για το τι γινόταν στην Ευρώπη. Η περίπτωση να μην έμαθε για το σύμφωνο Ρ. -Μ., παρά μόνο μετά τον Οκτώβριο του 40 είναι εντελώς απίθανη.

  40. Georgios Bartzoudis said

    39, ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said….
    Το αν είναι ή δεν είναι μεμπτό, είναι μεγάλη συζήτηση. Το σίγουρο είναι ότι με τη δεύτερη επιστολή ο Ζ παει πισω ολοταχώς. Να σταματήσουμε τον πόλεμο. Τέτοια δημόσια θέση εν καιρώ πολέμου ισοδυναμεί με πέμπτη φάλαγγα: Το αν και πότε θα σταματήσει ένας πόλεμος που έχει αρχίσει (με τις «ευλογίες μας) το αποφασίζουν οι στρατιωτικοί. Αλλιώς, κινδυνεύουμε να μας πάρει φαλάγγι ο εχθρός. Τέλος, οι «κακές γλώσσες» λένε ότι η πρώτη επιστολή ήταν προϊόν συναλλαγής Μανιαδάκη-Ζαχαριάδη. Επισημαίνουν και την μάλλον «αχρείαστη» ονομαστική αναφορά στον Μεταξά, στην 1η επιστολή

  41. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

    40 Δεν γράφει να σταματήσουμε τον πόλεμο και να αφήσουμε να κάνουν οι Ιταλοί ότι θέλουν, γράφει «να ζητήσουμε αμέσως απ’ την κυβέρνηση της ΕΣΣΔ να μεσολαβήσει για να γίνει ελληνοϊταλική ειρήνη».
    Η αναφορά στον Μεταξά (στην 1η) όντως φαίνεται κάπως. Από όσα έχω γενικώς διαβάσει δεν έχω σχηματίσει καλή εικόνα για τον Ζ..
    Τέλος πάντων, εγώ αμφέβαλα για το ότι ο Ζ. δεν γνώριζε για το σύμφωνο Ρ.-Μ. καθώς φαίνεται στη δεύτερη επιστολή αρκετά ενημερωμένος για το τι συνέβαινε στην Ευρώπη, π.χ. για την ουδετερότητα των τριών χωρών. Τα άλλα μπορεί να συζητιούνται σε εκατοντάδες αλληλοαπαντητικά σχόλια και να μη βγαίνει και άκρη.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: