Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Χαράλαμπος Κανόνης (Δημ. Σαραντάκος) 7 – To EAM και η εκκλησία

Posted by sarant στο 9 Ιουλίου, 2019


Εδώ και λίγο καιρό άρχισα να δημοσιεύω, σε συνέχειες, το βιβλίο του πατέρα μου «Χαράλαμπος Κανόνης. Η ζωή και ο θάνατος ενός Ανθρώπου», το πρώτο μη επιστημονικό βιβλίο του.

Ο Κανόνης ήταν Μυτιληνιός, γεωπόνος, υπάλληλος της ΑΤΕ, συνάδελφος και επιστήθιος φίλος του παππού μου, στέλεχος του ΕΑΜ και του ΚΚΕ. Βρήκε μαρτυρικό θάνατο τον Μάρτιο του 1948 στη Χίο, στον εμφύλιο.

Κανονικά οι δημοσιεύσεις γίνονται κάθε δεύτερη Τρίτη. Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ. Στη σημερινή έβδομη συνέχεια, παντοτε στο δεύτερο κεφάλαιο του δεύτερου μέρους του βιβλίου, εξετάζεται η Εαμική αντίσταση στη Μυτιλήνη.

To EAM, μόλο που είχε ιδρυθεί στα τέλη του Σεπτέμβρη παρέμενε ακόμα άγνωστο στο νησί. Κι όμως οι προ-εαμικές αυτές οργανώσεις δράσανε από την αρχή μέσα στο πνεύμα του κι ακολούθησαν χωρίς να το ξέρουν τις γενικές κατευθύνσεις του, επιζητώντας την ενότητα όλων των ελλήνων στον απελευθερωτικόν αγώνα και προσπαθώντας να βοηθήσουν το λαό να αντιμετωπίσει την πείνα, που θέριεψε μέσα στο χειμώνα.

Την άνοιξη του 1942 πραγματοποιήθηκε επαφή με το ΕΑΜ της Αθήνας και η «Εθνική ’ Οργάνωση Λέσβου» ενσωματώθηκε σ’ αυτό. Δημιουργήθηκε Νομαρχιακή Επιτροπή Λέσβου του ΕΑΜ με γραμματέα τον καθηγητή της Χημείας Απόστολο Αποστόλου, τον γνωστό «Δάσκαλο», πρόσωπο πολύ αγαπητό σε πλατιά στρώματα της λεσβιακής κοινωνίας. Πολύ γρήγορα οι εαμικές οργανώσεις εξαπλώθηκαν σ’ όλο το νησί, ενώ παράλληλα δημιουργήθηκαν οργανώσεις του Κομμουνιστικού Κόμματος, στην αρχή πυρήνες κι αργότερα αχτίδες (ο όρος ΚΟΒ καθιερώθηκε το καλοκαίρι του 1944). Οι κομμουνιστές ήταν οι πιο ζωντανοί και δραστήριοι εαμίτες από την πρώτη στιγμή.

Αργότερα οργανώσεις δημιούργησαν και άλλα δύο κόμματα από τα μετέχοντα στο ΕΑΜ, δηλαδή το Σοσιαλιστικό Κόμμα, με γραμματέα της Νομαρχιακής Επιτροπής του το Θείελπη Λεφκία και το Αγροτικό Κόμμα, με τους Παναγιώτη Κεμερλή, Χρήστο Καλδή και άλλους.

Το καλοκαίρι του 1943 δημιουργήθηκαν στη Λέσβο οι πρώτες οργανώσεις της ΕΠΟΝ, με γραμματέα τον πολιτικό μηχανικό Νίκο Ανδρέου. Πολύ γρήγορα η καινούρια αυτή οργάνωση κατάχτησε τη νεολαία του νησιού, που μαζικά έμπαινε στις γραμμές της. Το Νοέμβρη ιδρύθηκε η πρώτη ομάδα της μαθητικής ΕΠΟΝ από μαθητές των τελευταίων τάξεων του Γυμνασίου και του πρακτικού Λυκείου.

Το φθινόπωρο του 1943 η ηγεσία του ΕΑΜ της Λέσβου άρχισε να προσανατολίζεται στη δημιουργία μονάδων του ΕΛΑΣ στο νησί, που τελικά εμφανίστηκαν στα βουνά την άνοιξη του 1944.

Εκτός από το ΕΑΜ δεν υπήρξαν άλλες αντιστασιακές οργανώσεις στη Λέσβο, σ’ όλη τη διάρκεια της Κατοχής. Στα τέλη του 1943 οι ολιγάριθμοι τροτσκιστές της Μυτιλήνης δημιούργησαν ομάδα με αρχηγό το γνωστό φωτογράφο και παλαίμαχο αριστερό Κλεάνθη Χουτζαίο, αλλά τον Μάρτη του επόμενου χρόνου η ομάδα αυτοδιαλύθηκε και τα μέλη της προσχώρησαν στο ΕΑΜ. Ο Κλεάνθης Χουτζαίος έφυγε για τη Μέση Ανατολή, αλλά σκοτώθηκε περνώντας τη θάλασσα.

Το καλοκαίρι του 1944 κάποιος Μυτζηθρόπουλος προσπάθησε να δημιουργήσει μια ομάδα του ΕΔΕΣ ανάμεσα σε ορισμένους νεαρούς, που δεν ήταν οργανωμένοι στην ΕΠΟΝ, αλλά η προσπάθεια δεν τελεσφόρησε.

Φυσικά όλες οι οργανώσεις και τα κόμματα του ΕΑΜ ήταν γνωστά με τα ιδιαίτερα ονόματά τους μονάχα στους οργανωμένους. Ο πολύς κόσμος ήξερε κι άκουγε μονάχα για την «Οργάνωση», που καθοδηγούσε την αντίσταση κατά των γερμανών. Για τη φτωχολογιά της Λέσβου, για τους πεινασμένους εργάτες, για τους κατατρεγμένους κι αδικημένους αγρότες, για τους ταπεινωμένους και τους καταπιεσμένους υπάλληλους, για όλους όσους νοιώθανε το διπλό ζυγό της εχθρικής σκλαβιάς και της κοινωνικής καταπίεσης, φάνηκε πως για πρώτη φορά στην ιστορία, υπήρχε κάποιος, που τους υπεράσπιζε και τους καθοδηγούσε. Δεν ήταν ένας χαρισματικός ηγέτης, δεν ήταν κάποιος ήρωας, ήταν μια οργάνωση από απλούς ανθρώπους, το ίδιο φτωχούς και κατατρεγμένους. Μέσα στις σκοτεινές και σκληρές μέρες της Κατοχής, φάνηκε κάποιο φως, απλώθηκε μια πνοή ελπίδας κι αισιοδοξίας.

Η πρώτη φροντίδα της Οργάνωσης ήταν η αντιμετώπιση της πείνας, που είχε πάρει επικίνδυνες διαστάσεις και είχε προκαλέσει εκατοντάδες θανάτους, τον πρώτο χειμώνα της Κατοχής. Μέσα στο 1942 δημιουργήθηκαν συσσίτια για τα παιδιά των σχολείων, καταναλωτικοί συνεταιρισμοί για τους υπαλλήλους και επιτροπές επισιτισμού, οι οποίες με διαβήματα προς τον κατοχικό Νομάρχη και τους Γερμανούς, φρόντιζαν για τη συγκέντρωση και διανομή τροφίμων.

Για όλες αυτές τις ενέργειες το ΕΑΜ δημιουργούσε επιτροπές, στις οποίες έπειθε να μπαίνουν, μαζί με εαμίτες, και γνωστοί παράγοντες της λεσβιακής κοινωνίας, πρόσωπα υπεράνω υποψίας για την Ασφάλεια και την Γκεστάπο. Πολύ βοήθησαν την Οργάνωση και ορισμένοι κληρικοί ιδίως της μητρόπολης Μηθύμνης, δηλαδή του δυτικού τμήματος του νησιού. Αυτό δεν ήταν τυχαίο. Οι δυο ιεράρχες της Λέσβου, ο μητροπολίτης Μηθύμνης και ο μητροπολίτης Μυτιλήνης, κράτησαν κατά την κατοχή τελείως διαφορετική στάση ο ένας από τον άλλο.

Ο Μηθύμνης Διονύσιος, ασκητική, πάλλευκη μορφή, έδωσε τα πάντα για την ανακούφιση του ποιμνίου του. Ολόκληρος ο μισθός του, αλλά και χρήματα που συγκέντρωνε από εύπορους ενορίτες, καθώς και τρόφιμα και ρουχισμός, όλα πήγαιναν κάθε μήνα για τα συσσίτια και τα ορφανοτροφεία. Ο ίδιος έμενε, μόναζε είναι το σωστό, στην ταπεινή, λιτή κατοικία του, χωρίς να κρατά τίποτα για τον εαυτό του. Το 1943 προσχώρησε στο ΕΑΜ.

Ο Μυτιλήνης Ιάκωβος (κατά κόσμον Παναγιώτης Νικολάου ή Γκιγκίλας), ομορφάνθρωπος και επιβλητικός, ήταν σ’ αντίθεση με το Διονύσιο, κοσμικός τύπος. Και στις δεξιώσεις πήγαινε, και το καλό φαΐ το τιμούσε και τις γυναίκες το ίδιο (είχε την αδυναμία της σάρκας ο μακαρίτης). Κυρίως όμως ήταν εις άκρον φίλαρχος και αυταρχικός. Ήταν πρόεδρος των Φιλανθρωπικών Καταστημάτων Μυτιλήνης και του Βοστανείου Ιερού Νοσοκομείου και διέθετε μεγάλο κύρος και ισχυρές γνωριμίες. Τα χρησιμοποιούσε και τα δυο για να μεγαλώσει τη δική του εξουσία. Ο ίδιος προσωπικά δεν ήταν ούτε φιλοχρήματος ούτε ιδιοτελής, ήταν όμως φιλόδοξος σε υπερβολικό βαθμό.

Οι ιδιότητές του αυτές, σε συνδυασμό με την άκρατη γερμανοφιλία του, τον έκαναν πρόσωπο μισητό στο λεσβιακό λαό. Ο ίδιος με απέραντη αλαζονεία ενίσχυε το μίσος αυτό. Έφτασε να εκφωνήσει το Πάσχα του 43 τη νύχτα του Μεγάλου Σαββάτου, λίγο πριν από την Ανάσταση, εμετικά φιλοχιτλερικό λόγο, «για τα παλικάρια, που πολεμούν τον άθεο κομμουνισμό εις τας ρωσικάς στέππας», και να βάλει την μπάντα του Ορφανοτροφείου να παίξει το «Ντόιτσλαντ ύμπερ άλλες», με αποτέλεσμα να φύγει το μισό εκκλησίασμα χωρίς να αναστήσει. Τον ίδιο χρόνο, στις 23 Νοεμβρίου, ημέρα Τρίτη, κατέβηκε στο λιμάνι επικεφαλής μεγάλης συνοδείας κληρικών και ευλόγησε τους Γερμανούς στρατιώτες, που πήγαιναν με στολίσκο από εξοπλισμένα καΐκια και πετρελαιοκίνητα, να ανακαταλάβουν από τους Άγγλους τη Σάμο, τη Λέρο και τη Ρόδο. Είχε ακόμα ζητήσει από τους Γερμανούς να του δώσουν μια σημαία τους να την υψώσει στη Μητρόπολη, μαζί με την ελληνική. Φαίνεται πως οι Γερμανοί είχαν μεγαλύτερη αίσθηση του μέτρου από το Δεσπότη και αρνήθηκαν.

Δεν περιορίστηκε όμως μονάχα σε απλές εκδηλώσεις. Επιχείρησε να προχωρήσει σε έργα. Πήγε στην Καλλονή και συνάντησε τον άλλοτε βουλευτή και γερουσιαστή Ορέστη Κυπριανό και τον πίεσε να προσχωρήσει σε μια κίνηση εθνι- κοφρόνων για την ίδρυση και στη Λέσβο Ταγμάτων Ασφαλείας, που θα πολεμούσαν μαζί με τους Γερμανούς τις αντιστασιακές οργανώσεις. Ο Κυπριανός, συντηρητικός βέβαια και αντικομμουνιστής, αλλά πατριώτης, αρνήθηκε κατηγορηματικά να συμπράξει στο αντεθνικό αυτό σχέδιο του Ιάκωβου.

Φυσικά όλοι σχεδόν οι κληρικοί της δικαιοδοσίας του δεν ακολουθούσαν το παράδειγμά του. Υπήρχε η καθαρή, δυνατή φωνή του αρχιμανδρίτη Χαράλαμπου Δέδε, που από του άμβωνος συνάρπαζε και εμψύχωνε τα πλήθη, υπήρχε ο Πρωτοσύγγελος Ιάκωβος (ο μετέπειτα μητροπολίτης Σιατίστης και στη συνέχεια Μυτιλήνης Ιάκωβος), που έγινε πρόεδρος της Εθνικής Αλληλεγγύης, υπήρχε και η λεβέντικη μορφή του παπά – Λευτέρη του Διαμαντίδη, για να θυμίζουν ότι επιζούσε η αρχαία παράδοση της εθνικής προσφοράς και θυσίας, από την οποία κυρίως αντλεί το κύρος της η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία.

 

Advertisements

40 Σχόλια to “Χαράλαμπος Κανόνης (Δημ. Σαραντάκος) 7 – To EAM και η εκκλησία”

  1. leonicos said

    Φαίνεται πως οι Γερμανοί είχαν μεγαλύτερη αίσθηση του μέτρου από το Δεσπότη και αρνήθηκαν.

    Θα το πω και από εδώ, και ας φανεί παράξενο που το λέω εγώ

    αλλά όπως το 22 θα χάνονταν πολλοί περισσότεροι απ’ όσους χάθηκαν, αν δεν βοηθούσαν και δεν έκρυβαν χριστιανούς οι ίδιοι οι τούρκοι

    δεν έχουμε αξιολογήσει τη στάση μερικών γερμανών που πρέπει να μην ήταν σαν τους άλλους.

    π.χ. υμνούμε και δικαίως τον Άγγελο Έβερτ, αρχηγό της αστυνομίας τότε, που μοίρασε ταυτότητες νεκρών ελλήνων σε εβραίους. Έτσι ο πατέρας μου λεγόταν Γεράσιμος Αντυπας εκ Ληξουρίου, εγώ δηλώθηκα ως γιος του Αντύπα, κατόπιν πέθαναν τον νήπιο Αντυπα, αβάπτιστον 2 μηνών, και δηλωσαν τον γιο του Καλ…. που δεν μπούσε να δηλωθεί νωρίτερα.
    Αλλά δεν ειναι δυνατό να γίνει κάτι τέτοιο και σε τέτοια έκταση, που να μην το πάρουν χαμπάρι κάποιοι γερμανοί. Θα τον είχαν επι τόπου καθαρίσει.
    Επίσης έχουμε πει για τον Διοικητή της Ζαύνθου, αυστριακό όμως, ο οποίος με τη συνέργεια, ίσως δε και με την πρωτοβουλία του Μητροπολίτη Ζακύνθου, φυγάδευσε διαμιάς όλο τον εβραϊκό πληθυσμό του νησιού.

    Υπαρχουν δε και γερμανοί που εκτελέστηκαν επί Χίτλερ στη γερμανία για τον ίδιο λόγο.

    Πάντα μέσα στη φρίκη, μπορεί να υπάρξει και κάποιο φως.

    Εξαίρεση, η νέα κυβέρνησή μας. Φως μόνο αν ανατραπεί.

    Και να πούε κι ένα κακό για τον Σύριζα. Με την απλή αναλογική, η ΧΑ πιθανότατα επανέλθει, εκτός αν υπάρχει εκλογικό ελάχιστο. Δεν ξέρω τον νόμο επακριβώς

  2. leonicos said

    κανένας δεν ξύπνησε ακόμα

  3. leonicos said

    Εξαιρετική εξιστόρηση όπως πάντα.

  4. atheofobos said

    Στην αρχή όταν είδα το όνομα του Θείελπη Λεφκία σκέφτηκα πως στο νησί έχουν διατηρηθεί αρχαία ονόματα, όπως η μοναδική Θελξιόπη που έχω συναντήσει στην ζωή μου και η οποία ήταν από εκεί.
    Γουγκλίζοντας όμως το Θείελπης είδα πως είναι τεχνητό και έχει εξηγηθεί πλήρως εδώ η δημιουργία του, πριν 9 χρόνια στα σχόλια.
    https://sarantakos.wordpress.com/2010/03/21/lapa-liano/

  5. Σωτήρς said

    Καλημέρα

    4 Αυτό σκέφτηκα και εγώ πρώτο. Λέω δεν υπάρχει περίπτωση να τον φώναζαν με αυτό το όνομα. Φαντάστηκα την προσφώνηση του να πηγαίνει κάπως έτσι: «Θείελπη, Θείλπη, Θέλπη, Έλπη, Επ, Εεεε εσύ».

  6. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας κι ἀπὸ μένα.

    Πολὺ ἐνδιαφέροντα καὶ τὰ σημερινά.

    Ἡ ἐκ διαμέτρου ἀντίθετη στάση τῶν δυὸ μητροπολιτῶν δείχνει πὼς τὸ ράσο ΔΕΝ κάνει τὸν παπᾶ.

    @4. Κι ἐμένα μ᾿ ἐντυπωσίασε ὁ Θείελπης.

    Εὐχαριστῶ γιὰ τὴν παραπομπή. Μὲ ἀπάλλαξες ἀπὸ τὸ ψάξιμο.

  7. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    4 Όλα απαντιώνται εδώ, λέμε 🙂

  8. nikiplos said

    Καλημέρα πολύ ενδιαφέρουσα και όσο το δυνατόν λιγότερο ετεροβαρής η εξιστόρηση. Η στάση των δύο ιεραρχών, φυσικά είναι πιο πολύπλοκη. Πάντως σήμαινε την παρεισφρηση του τοτινού διχασμού και μέσα στον ίδιο τον κλήρο…

  9. gpoint said

    # 4,5,6

    Αυτή η…Νίκη Κεραμέως είστε σίγουρη πως είναι υφυπουργός και δεν είναι ομάδα σε κάποιο τοπικό πρωτάθλημα ;

  10. Γιάννης Ιατρού said

    9: κλίνεται κατά το βεβαίως-βεβαίως 🙂

  11. Χρήστος Π. said

    9, 10 Δεν μου φαινόταν ιδιαίτερα συμπαθής στις συζητήσεις στη τηλεόραση, αλλά θα δούμε. Ο πατέρας της ήταν σοβαρός, εθεωρείτο καλός στη δουλειά του, τον είχε καθηγητή πολιτικής δικονομίας στη Νομική ή αδελφή μου. Ζει αντιλαμβάνομαι και είναι πλέον ομότιμος του ΕΚΠΑ.

  12. sarant said

    11 Κεραμεύς θα λεγόταν. Είναι παλιά οικογένεια νομικών θαρρώ.

  13. Χρήστος Π. said

    12 Ναι Κεραμεύς…

  14. Κουτρούφι said

    Ἐξέδυσάν με τὰ ἱμάτιά μου, καὶ ἐνέδυσάν με χλαμύδα κοκκίνην, ἔθηκαν ἐπὶ τὴν κεφαλήν μου, στέφανον ἐξ ἀκανθῶν, καὶ ἐπὶ τὴν δεξιάν μου χεῖρα, ἔδωκαν κάλαμον, ἵνα συντρίψω αὐτούς, ὡς σκεύη κεραμέως

  15. Πέπε said

    9, 10:

    Πρόβλημα αυτά τα επώνυμα σε -εύς. Κάποιοι, πριν μερικές γενιές, τα διάλεξαν είτε για τον εαυτό τους (εδώ πάει κι έρχεται) είτε για άλλους (καθαρό καψώνι), γιατί το μέχρι τότε επώνυμο κρίθηκε ποιος ξέρει, εθνικώς ύποπτο, κακόηχο, κάτι τέτοιο, ή ακόμη (παλιότερα) επειδή δεν υπήρχε ολωσδιόλου επώνυμο κι έπρεπε να γίνει μια αρχή. Και μετά το σέρνουν γενεές επί γενεών.

    Για παράδειγμα, ένας κύριος που ήξερα, αγρότης, μετά βίας του Δημοτικού, λεγόταν Κυδωνιεύς. Μάλλον οι προπάτορές του θα λέγονταν Αϊβαλιώτηδες. Πώς να το κουλαντρίσεις τέτοιο επώνυμο;

  16. Χρήστος Π. said

    14 Αχ τι τραβάμε οι καλοί….

  17. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Ο αγρός του κεραμέως μου έχει μείνει έκπαλαι 🙂
    Τα τριάντα αργύρια του Ιούδα που δεν θέλησαν να τα επιστρέψουν,ως «ματωμένα» στο ταμείο του ναού και «ηγόρασαν εξ αυτών τον αγρόν του κεραμέως εις ταφήν τοις ξένοις»
    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CE%B3%CF%81%CF%8C%CF%82_%CE%B1%CE%AF%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%82

  18. Πάνος με πεζά said

    Είναι άσχετη αυτή η δημοσίευση (αλλά και σχετική με το ιστολόγιο !) : αφιερωμένο στον τελευταίο απόγονο της οικιγένειας που έφερε τη μπίρα και την κουλτούρα της στην Ελλάδα, τον Κάρολο Φιξ, που έφυγε από τη ζωή πριν από λίγο… Καλό ταξίδι, κι ευχαριστούμε !

  19. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Μια διδακτορική διατριβή για τον Ιάκωβο
    2) H δράση του Μητροπολίτη Μυτιλήνης κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής στη Μυτιλήνη σελ.191
    α. Η μέριμνα του Μητροπολίτη Ιακώβου για το ποίμνιό του
    β.Η εθνική του δράση κατά τα χρόνια της γερμανικής κατοχής
    3) Οι κατηγορίες σε βάρος του Μητροπολίτη Μυτιλήνης, από τους πολιτικούς του αντιπάλους κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής… http://ikee.lib.auth.gr/record/286525/files/Oikonomopoulos.pdf?version=1

  20. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    18. Πάνος μ.π. Μπύρα και Εταιρεία διαχείρισης διαθεσίμων, προ κρίσης http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=1935

  21. Αγγελος said

    Εχουμε ξαναναφέρει εδώ την Δόμνα Καραγωγέως, καθηγήτρια στο Πανεπ. Κρήτης. O Στάζυμπος είχε βρει (πώς άραγε;) τα αμίμητα ληξιαρχικά του επωνύμου της.

  22. Γιάννης Ιατρού said

    17: ΕΦΗ
    ..Ο αγρός του κεραμέως μού έχει μείνει έκπαλαι..
    Ναι, βέβαια. Και αν τον συνδέσουμε με το σήμερα: Και η σημερινή Ελλάδα αποτελεί ένα πεδίο προδοσίας και έναν «Αγρό Αίματος». Ωστόσο, οι «Ιούδες» τού χθες, όχι μόνο δεν είχαν την ευθιξία να «κρεμαστούν» (ήτοι π.χ. να είχαν αποσυρθεί από τα δημόσια πράγματα) και να επιστρέψουν τα «αργύρια» (μίζες και δωροληψίες), αλλά να, σχηματίζουν πλέον κυβέρνηση!

  23. Alexis said

    Ωραία και η σημερινή ανάρτηση. Μου κάνει εντύπωση όμως ότι όπως και η προηγούμενη αποτελεί μια εξιστόρηση των γεγονότων της εποχής, χωρίς να συμμετέχει καθόλου ο Κανόνης. Λες και ο Δ.Σ. έχει ξεχάσει προς στιγμήν τον ήρωά του και απλώς περιγράφει τον ιστορικό περίγυρο.

  24. Κόκκινος Πλανήτης said

    17 Καλησπέρα
    Πολύ καλό λινκι για τον Αγρό του Κεραμέως, το παρακάτω.
    Το πιο άχρηστο χωράφι, κοντά σε ποτάμι, που η άργιλλος του είχε πια τελειώσει
    γινόταν συχνά νεκροταφείο (Βλ. Κεραμεικός).

    https://en.wikipedia.org/wiki/Potter%27s_field
    Μην προτεινουμε βέβαια στην εκκλησία για χωριστά νεκροταφεία ανεξάρτητα,
    νεκροταφεία για τους νεκρούς μετανάστες,
    καύση νεκρών κτλ, γιατί χάνονται τα έσοδα.

  25. Καλησπέρα

  26. Georgios Bartzoudis said

    Αναμενόμενες οι εκτιμήσεις του πατρός Σαραντάκου

  27. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα! Αναπόφευκτο είναι το άρθρο αυτό, ειδικά σήμερα, να έχει λιγοστά σχόλια.

    23 Δίκιο έχεις, αλλά από την επόμενη συνέχεια ξαναβρίσκουμε τον Κανόνη.

  28. Jane said

    ..Έφτασε να εκφωνήσει το Πάσχα του 43 τη νύχτα του Μεγάλου Σαββάτου, λίγο πριν από την Ανάσταση, εμετικά φιλοχιτλερικό λόγο, «για τα παλικάρια, που πολεμούν τον άθεο κομμουνισμό εις τας ρωσικάς στέππας», και να βάλει την μπάντα του Ορφανοτροφείου να παίξει το «Ντόιτσλαντ ύμπερ άλλες», με αποτέλεσμα να φύγει το μισό εκκλησίασμα χωρίς να αναστήσει…
    …………………………………………………………………………………………………..
    Απίστευτο! Δεν το είχα ξανακούσει κάτι τέτοιο… τι κάθαρμα!

    Εκπληκτική η δουλειά του πατρός Σαραντάκου.

    Η αλήθεια είναι πως ελάχιστοι μητροπολίτες βοήθησαν. Σε αντίθεση με την πλειονότητα των απλών κληρικών που όχι μόνο βοήθησαν αλλά και συμμετείχαν ενεργά στον αγώνα. Και αξίζει να αναφερθεί , πως μόνον δύο «αποκαταστάθηκαν» από την επίσημη εκκλησία λόγω της συμμετοχής τους στο ΕΑΜ.

    Ο Βόλος είχε εκείνα τα χρόνια μεγάλη εβραϊκή κοινότητα, αλλά δεν ξέρω τον αριθμό των μελών της. Το 1943 η πόλη πέρασε στη διοίκηση των Γερμανών μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας. Στις πρώτες εκκαθαρίσεις έπιασαν 155 Εβραίους και τους έστειλαν σε στρατόπεδα εργασίας.
    Τότε , ο μητροπολίτης Δημητριάδος Ιωακείμ σε συνεργασία με τον ραβίνο Μωυσή Πεσάχ και το ΕΑΜ κατάφεραν να μετακινήσουν μέσα σε μια νύχτα το 70% του εβραϊκού πληθυσμού σε χωριά του Πηλίου μέσα από μονοπάτια.
    Σύμφωνα με το Ισραηλιτικό Συμβούλιο το ποσοστό απωλειών στον Βόλο ήταν το χαμηλότερο – περίπου 2% – από όλη την Ελλάδα , χάρη σε κείνη τη συνεργασία.

    Ενα ωραίο αφιέρωμα είχε ο Ριζοσπάστης για την προσφορά του ράσου στην Αντίσταση με στοιχεία από το βιβλίο του Μήτσου Κάιλα , «Ο λαϊκός κλήρος στην Αντίσταση».

    https://www.rizospastis.gr/story.do?id=3723465

    Και πολλοί καλόγεροι στην περιοχή μας έστησαν ολόκληρα στρατηγεία σε μοναστήρια σε συνεργασία με το ΕΑΜ κι όταν συνελήφθησαν δεν κατέδωσαν, παρόλο που βασανίστηκαν και φυλακίστηκαν από τους ναζί.
    Δεν ήταν όλοι σαν κάποιους αγιορείτες καλογέρους που εξυμνούσαν τον Χίτλερ..

  29. mitsos said

    Απολαυστικός ως συνήθως ο πατήρ Σαραντάκος
    Αλλά ναι μας έλειψε ο Κανόνης .
    Όχι δεν θα θα ανατρέξω στην παραπομπή για όλο το έργο…Θα περιμένω το κέρασμα της επόμενης εβδομάδας ( πόσες συνέχεις απομένουν ; )

    Νίκη Κεραμέως ,
    επί της γραμματέως ή επί του καναπέως ;
    Ίσως μόνον επί της τέως…
    Όσο για την υφυπουργό της , Ζαχαράκη… βεβαίως είναι Άριστη και αυτή . ( Σίγουρα πιο άριστη από την κόρη της Τασίας … διό και κανείς δεν καταγγέλει τις συνεχείς αποσπάσεις της … και κατ΄εξαίρεση του νόμου από τον Ν. Φίλη … )

  30. spiral architect 🇰🇵 said

    Επί του λουϊζιέ καναπέως
    είναι ξάπλα η Κεραμέως
    σκεπτόμενη, πώς θα σβήσει τον τέως
    αλλά ο τέως είναι πια χεσταίος.

  31. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    (Τα παρακάτω μπορούν να θεωρηθούν συνέχεια του σχ. 28 της Jane).

    Σε ολόκληρη την Ελλάδα, και διαχρονικά, αυτό συμβαίνει με τον ανώτερο και κατώτερο κλήρο. Άλλοι ακολουθούν πειθήνια -έως προδοτικά- τους εκάστοτε κατακτητές/καταπιεστές, πολλοί μένουν αμέτοχοι, ενώ άλλοι αντιστέκονται έμπρακτα ή/και βοηθούν, όπως και όσο μπορούν. (Δυστυχώς, οι της 3ης κατηγορίας είναι οι λιγότεροι…)

    Για την Κρήτη μού έρχονται πρόχειρα:

    – Η μονή Πρέβελη (Ρέθυμνο), όπου οι μοναχοί φιλοξένησαν και βοήθησαν στη φυγάδευση στη Μ. Ανατολή πολλών από τους εναπομείναντες μετά τη Μάχη της Κρήτης εγγλεζο-αυστραλούς -και όχι μόνο.

    – Η μονή Τοπλού (Σητείας), που διατηρούσε βρετανικό ασύρματο σ’ όλη τη διάρκεια σχεδόν της Κατοχής και έκρυβε αντιστασιακούς. Οι Γερμανοί όταν ανακάλυψαν τι γινόταν, συνέλαβαν τον ηγούμενο, τους μοναχούς και όσους άλλους βρήκαν στη μονή και τους εκτέλεσαν.

    – Ο (μετέπειτα) Μητροπολίτης Κρήτης Ευγένιος Ψαλιδάκης συνεργαζόταν στενά με τις αντιστασιακές ομάδες, αλλά συγκέντρωνε και τρόφιμα για συσσίτια και παρενέβαινε με τόλμη στις γερμανικές αρχές προκειμένου να επιτύχει απελευθέρωση κρατουμένων. Επίσης, έπαιξε κατευναστικό ρόλο στη διάρκεια του εμφυλίου στην Κρήτη.

    – Ο Επίσκοπος Κυδωνίας Αγαθάγγελος Ξηρουχάκης (λόγιος και ιστοριοδίφης) υπήρξε αμφιλεγόμενη προσωπικότητα. Διατηρούσε καλές σχέσεις με τις δυνάμεις κατοχής και δεν υποστήριξε αντιστασιακές δραστηριότητες, αλλά από την άλλη είναι γεγονός ότι έσωσε αρκετούς Έλληνες από την εκτέλεση ή την φυλάκιση και τα βασανιστήρια.

    – Ο επί χούντας (από το 1968) «στεφθείς» Μητροπολίτης Ενόπλων Δυνάμεων Νικόλαος Ξένος υπηρέτησε ως Ιεροκήρυκας της Μητρόπολης Κρήτης. Ήταν γνωστός για τα φλογερά αντικομμουνιστικά του κηρύγματα.
    (Ποιόν σημερινό ιεράρχη «συριζοφάγο» θυμίζει; εύκολο το κουϊζάκι…)

  32. Μαρία said

    11, 12
    Ρε σεις, τόσο καιρό δεν μου πέρασε απ’ το μυαλό οτι είναι κόρη του Κεραμέα.
    Τον είχαμε μνημονεύσει κι εδώ https://sarantakos.wordpress.com/2010/01/16/akrita/#comment-20786

  33. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    22 Γιάννης Ι.
    Ακριβώς! γι αυτό έβαλα και δυο λόγια κι όχι μόνο τον αγρό κεραμέως σκέτο 🙂

    31 Μικιος
    Ο κοινωνικός ρόλος της Εκκλησίας της Κρήτης την περίοδο της Γερμανικής Κατοχής: 1943
    Ο πρωτοσύγκελος Ευγένιος Ψαλλιδάκης αντικατέστησε τον µητροπολίτη Κρήτης Βασίλειο. που αποµακρύνθηκε βίαια το 1942 από τους Γερµανούς και κρατήθηκε υπό αυστηρή επιτήρηση στην Αθήνα, καθώς δε δέχτηκε να συνεργαστεί µαζί τους.

  34. Pedis said

    σιγά μην είχε γενικά κύρος το ελληνορθόδοξο παπαδαριό (πλην εξαιρέσεων που έλαβαν μέρος στον αγώνα των πιο προχωρημένων και πιο θαρραλέων από τον λαό).

    [εννοώ κύρος, τουλάχιστον, στον ανδρικό πληθυσμό … οι γυναίκες δεν πιάνονται, επειδή ως διπλά υποταγμένες έπρεπε να φέρονται αντίστοιχα και να επιδεικνύουν τον σεβασμό τους στον παπά κι επιεδή έτσι τις είχαν μάθει από μικρες και για να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο.]

  35. Pedis said

    Διαβάζω ότι σχεδιάζεται η ίδρυση ενός νέου Υπουργείου για τον συντονισμό του έργου της απογραφειοκρατικοποίησης του υπουργικού έργου, το οποίο θα υπάγεται μερικώς σε μια Ανεξάρτητη Αρχή διορισμένη με τη σύμφωνη γνώμη του Υπουργικού Συμβούλιου και Επιτροπής Τεχνοκρατών, μετά από πρόταση τριών ανεξάρτητων Συμβουλευτικών Σωμάτων Ειδικών προσκεκλημένων με ανάθεση από μία Ειδική Ομάδα Εργασίας παρά τον πρωθυπουργό.

    Το νέο Υπουργείο θα έχει υπό τη δικαιοδοσία του, εκτός από τους δικούς του τομείς ευθύνης για τη διεύθυνση, τη διαχείριση και την υποστήριξη του έργου του, την καθημερινή εποπτεία ενός ευέλικτου συστήματος πολλαπλών μηχανισμών διευθυνόμενων από ειδικές υπηρεσίες επιθεωρητών που θα εγκατασταθούν στα υπόλοιπα υπουργεία.

    Το εγχείρημα είναι αναντίρρητης στρατηγικής σημασίας και υψίστης προτεραιότητας για την κυβέρνηση και υλοποιείται στο πλαίσιο της υλοποίησης των φιλελεύθερων διακηρύξεων για λιγότερο κράτος.

    Εξίσου σημαντικό, στοχεύει στην αξιοποίηση του πολύτιμου και πολυπληθούς στελεχικού δυναμικού των αρίστων που θέλουν να προσφέρουν στη χώρα από τις τάξεις της νέας κυβέρνησης.

  36. Pedis said

    (για άλλο λίκνο πήγαινε αυτό το σχόλιο, αλλά ας έχει …)

  37. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    33, ΕΦΗ-ΕΦΗ:
    Καλά έκανες και υπενθύμισες/πρόσθεσες τον -πατριώτη πράγματι- Μητροπολίτη Κρήτης Βασίλειο Μαρκάκη (δεν μου ήρθε αμέσως στο μυαλό, ίσως γιατί ακριβώς λόγω της εξορίας του δεν πρόλαβε να δράσει σε συγκεκριμένους τομείς…)

    Ωστόσο, και η ανακοίνωση στην οποία παραπέμπεις μνημονεύει αναλυτικά την όλη, θετική τελικά, στάση και συμπεριφορά του Ευγένιου κατά την κατοχή. Π.χ. αναφέρει:

    Ο πρωτοσύγκελος και κατοπινός µητροπολίτης Κρήτης Ευγένιος Ψαλιδάκης προέδρευσε του ΕΟΧΑ της Ιεράς Μητροπόλεως Κρήτης, συνεργάστηκε µε τις αντιστασιακές οργανώσεις και συνέβαλε αποφασιστικά στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής υπέρ των ασθενών και απόρων πολιτών.

    Εκτός αυτών: Πριν φύγει ο Μητροπολίτης Βασίλειος με πλήρη εξουσιοδότηση ανέθεσε καθήκοντα Πρωτοσυγκελεύοντος και Γενικού Αρχιερατικού Επιτρόπου στον αρχιμανδρίτη Ευγένιο Ψαλιδάκη. Ο εξόριστος μητροπολίτης εθεωρείτο ήρως και πολύ αγαπητός στον κόσμο. Ήταν ευλαβής, ελεήμων, αυστηρός και δίκαιος… Ο Βασίλειος, επιστρέφοντας από την εξορία του, αναλαμβάνει πάλι καθήκοντα και φροντίζει για την πλήρωση της θέσης του επισκόπου Αρκαδίας, την οποία κατέλαβε ο Ευγένιος Ψαλιδάκης.
    [Από ιστορική έρευνα «Φωτισμένοι αρχιερείς στην ηγεσία της Εκκλησίας Κρήτης» της κ. Άννας Παπαδοκωστάκη, δημοσιευμένη στην εφημ. ΠΑΤΡΙΣ, Αυγ. 2006].

  38. sarant said

    Kαλημέρα από εδώ!

  39. ΓιώργοςΜ said

    35 Το είδα πρόσφατα σε ένα συνέδριο, και λέω πως ταιριάζει:

  40. 21: > O Στάζυμπος είχε βρει (πώς άραγε;)
    Ε, τι πώς;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: