Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Οι λουκουμάδες του Αγίου Αντρέα (μια συνεργασία της Ειρήνης Σωτηράκη)

Posted by sarant στο 29 Νοεμβρίου, 2019


Αύριο Σάββατο είναι του Αγιαντρέα -ή του Αγιαντριός όπως το θέλει η ιδιότυπη λαϊκη κλίση. Θυμάμαι τον φιλόλογό μου, τον κ. Λεωνίδα Παπαδημητρόπουλο, να μας λέει «Από του Αγιαντριός αντρειεύει το κρύο».

Κρύο, καιρός για κάτι θερμαντικό και παρηγορητικό -ας πούμε, λουκουμάδες. Η φιλόλογος Ειρήνη Σωτηράκη, φίλη του ιστολογίου, μού έστειλε την εργασία που θα δημοσιεύσουμε σήμερα, για το έθιμο των λουκουμάδων του Αγίου Αντρέα, με αναφορές κυρίως -αλλά όχι αποκλειστικά- από τα Δωδεκάνησα.

Συνηθίζεται στα Δωδεκάνησα αλλά και σε πολλές ιδιαίτερα αγροτικές περιοχές της Ελλάδας το έθιμο των λουκουμάδων να πλαισιώνουν τη γιορτή του Αγίου Ανδρέα.

Ας δούμε πρώτα από πού παράγεται η λέξη λουκουμάς. Η λέξη είναι τούρκικη. Το τούρκικο «λοκμά» σημαίνει μπουκιά και είναι λαϊκό γλύκισμα, ένζυμος τηγάνίτης ή τηγανίτης ανεβατός. Πώς παρασκευάζονται τώρα οι λουκουμάδες. Οι Ροδίτισσες για να τους φτιάξουν χρησιμοποιούν τα εξής υλικά: αλεύρι, προζύμη, μαστίχι, αλάτι και λάδι για το τηγάνισμα. Για το σιρόπι χρησιμοποιούν μέλι, ζάχαρη, νερό, ανθόνερο, κανέλα, σησάμι καβουρδισμένο και καρύδια κοπανισμένα. Αφού βάλουν την προζύμη σε χλιαρό νερό να μουσκέψει μαζί με το αλάτι, ρίχνουν σε λεκάνη το αλεύρι και το μαστίχι τριμμένο στο γουδί με λίγο αλεύρι για να μην κολλάει. Διαλύουν την προζύμη και το αλάτι και τα προσθέτουν στο αλεύρι. Ανακατεύουν προσθέτοντας χλιαρό νερό όσο χρειάζεται για ένα μέτριο κουρκούτι. Δουλεύουν με το χέρι το μίγμα ώσπου να γίνει ομοιόμορφο και να κάνει φούσκες στην επιφάνεια. Βάζουν τη λεκάνη σε μια ζεστή γωνιά, την σκεπάζουν καλά και την αφήνουν αρκετή ώρα, για να ανέβει η ζύμη. Όταν είναι έτοιμη, βάζουν σε κατσαρόλα μπόλικο λάδι και το τοποθετούν σε φωτιά για να κάψει. Βουτούν το αριστερό χέρι στη ζύμη, πιάνουν λίγη έτσι ώστε να σχηματιστεί ένα μικρό μπαλάκι. Με ένα κουταλάκι, που το βουτούν πρώτα σε νερό ή λάδι κόβουν το μπαλάκι και το ρίχνουν σε καυτό λάδι. Τηγανίζουν κατόπιν τους λουκουμάδες και τους γυρίζουν με μια τρυπητή κουτάλα για να ροδίσουν απ’ όλες τις μεριές. Στο μεταξύ βάζουν σε κατσαρόλα το μέλι, τη ζάχαρη, το νερό και το ανθόνερο να πάρουν δυο-τρεις βράσεις και το αφήνουν να κρυώσει. Βγάζουν τους λουκουμάδες και ζεστούς όπως είναι τους βουτούν στο σιρόπι. Τους σερβίρουν σε πιατέλα ή πιάτο και ρίχνουν από πάνω κανέλα και καρύδια ή σησάμι κοπανισμένα. Πολλές φορές αντικαθιστούν την προζύμη με μαγιά της μπύρας. Με τη μαγιά η ζύμη ανεβαίνει γρήγορα και οι λουκουμάδες γίνονται πιο αφράτοι. Οι Ροδίτισσες τ’ Αγι- Αντριά φτιάχνουν επίσης, για να γιορτάσουν την καινούργια σοδειά του λαδιού, τακάκια, φοινίκια, ξεροτήγανα και μαντινάδες. Οι μαντινάδες είναι παραλλαγή της ξεροτηγανιάς πού συνηθίζεται στο χωριό Λίνδος τ’ Αγι-Αντριά.

Γιατί όμως το έθιμο της παρασκευής των λουκουμάδων συνηθίζεται στη γιορτή του Αγίου Ανδρέα;

Στις αγροτικές περιοχές τα κυριότερα χαρακτηριστικά στοιχεία των λατρευτικών εθίμων του φθινοπώρου είναι η φροντίδα της σποράς, η έγνοια για τη χειμωνιάτικη ποιμενική περίοδο, το άνοιγμα και η επιτυχία των κρασιών, οι ανησυχίες για το χειμώνα. Ο Νοέμβρης είναι ο τελευταίος μήνας του φθινοπώρου και ο μήνας που κλείνει την πόρτα του γλυκού καιρού και ανοίγει την πόρτα του χιονιά και των ψιχροβοριάδων. Είναι ο μήνας που κλείνει τις πόρτες των σπιτιών, ανάβει τα τζάκια και αμπαρώνει τις κατοικίες των ζωντανών. Στο σώμα του λαού μας τον συναντάμε ως Σποριά (απ’ τη σπορά), Αγιαντριά (απ’ τη γιορτή του Αγίου Αντρέα), Αη- Φιλιππιάτη (απ’ τη γιορτή τ’ Αη-Φιλίππου) κ.ά. Ο Άγιος-Φίλιππος είναι το ορόσημο για τη νέα Σαρακοστή των Χριστουγέννων. Το Σαραντάμερο ο λαός κάνει σαρανταλείτουργα για τις ψυχές. Του Αγίου Αντρέα κάνουν τους λουκουμάδες για την αντρειοσύνη. Τι σημαίνει δηλαδή αυτό; Παρετυμολογικά (Ανδρέας – ανδρείος, αντρειεύομαι) πιστεύεται ότι, από αυτή την ημέρα αρχίζει το κρύο ν’ αντρειεύει, δηλαδή να δυναμώνει η ότι αντρειεύεται [μεγαλώνει] η νύχτα ή ότι ο άγιος αντρειεύει [μεγαλώνει αυξάνει] τα σπαρτά. Για να ενισχύσουν την αύξηση των σπαρτών και την καρποφορία οι γεωργοί βράζουν, όπως και κατά τα Εισόδια της Θεοτόκου, πολυσπόρια (καλαμπόκι και στάρι μαζί) και τα πάνε στην εκκλησία και τα διαβάζει ο παπάς. Το έχουν σε καλό να τα ευλογήσει ο θεός να γίνουν περισσότερα. Τα μοιράζουν σε σπίτια, για να αντρειωθούν τα σπαρτά πράγμα που συμβαίνει στην Ήπειρο. Σε άλλες περιοχές για να καλοπιάσουν τον Άγιο-Ανδρέα επειδή θυμώνει πολύ κάνει πολλές βροχές, οι νοικοκυρές έχουν τους λουκουμάδες σαν θερμαντικό και ευχετικό έδεσμα.

Στην Καλαμιά της Άρτας διηγούνται όταν βρέχει πολύ μια ιστορία με μια παροιμία: «Κάποτε έφτασε στο χωριό ένας άγνωστος ταξιδιώτης, που τον έπιασε η νεροποντή και γύρευε κάπου να μείνει. Είχε περασμένο στον ώμο του ένα ντοβρά γεμάτο με φαγώσιμα του ταξιδιού του. Έβρεχε πάρα πολύ. Χτυπώντας πόρτες κάποιος του άνοιξε. Το σπίτι ήταν φτωχικό και το βραδάκι έστρωσαν να φάνε ό,τι είχαν. Τιποτένια πράγματα. Ο ξένος τους λυπήθηκε και δεν έφαγε μαζί τους. Είπε ότι δεν πεινάει. Έπεσαν να κοιμηθούνε. Τα μεσάνυχτα όμως πείνασε ο ξένος και βγήκε έξω να φάει κάτι από το σακούλι του. Κάθισε σε ένα απάνεμο μέρος της αυλής και άρχισε να μασουλάει. Έβρεχε πάλι και ξημέρωνε τ’ Αγιου Αντριού. Κατά σύμπτωση ξύπνησε ο σπιτονοικοκύρης και άνοιξε την πόρτα να δει τι γίνεται έξω. Βροχή και κατακλυσμός! Φώναξε λοιπόν μέσα στο σκοτάδι – Ρίξε, καμωμένε Αντρέα, ρίξε! (εννοώντας τον κακότροπο άγιο Αντρέα). Ο ξένος όμως από το υπόστεγο, νόμιζε πως μιλούσε σ’ αυτόν, ότι «ρίχνει» μέσα του φαγητό. Και του απαντάει μπουκωμένος. «Κι εάν ρίχνω, από τον ντορβά μου ρίχνω …» Έτσι λένε ότι τ’ Άγι-Αντριός συνήθως βρέχει «ντορβά» εννοούν τα συμπυκνωμένα σύννεφα της κακοκαιρίας.

Στην Κρήτη πιστεύουν, ότι «ο Άγι-Αντρέας αντρειώνει το χιόνι», και πρέπει την ημέρα αυτή, οι νοικοκυρές να κάνουν τηγανίτες (λουκουμάδες), γιατί αλλιώς ο άγιος θυμώνει και τους τρυπά το τηγάνι, τους αχρηστεύει το σκεύος για πολύ καιρό. Γι’ αυτό τον λένε «Τρυποτηγανά» ή «Τρυποτηγανίτη».

Στη Ρόδο σε πολλά χωριά τους λουκουμάδες συνηθίζουν να τους κάνουν την παραμονή του Αγίου Ανδρέα και παίρνουν στην εκκλησία ένα πιάτο για να μνημονεύσουν τους νεκρούς. Κάθε οικογένεια στέλνει το πιάτο της και τα καθίζουν μπροστά στην εικόνα του Χριστού ανάβοντας ένα κερί. Μετά το τέλος της λειτουργίας ο παπάς μνημονεύει γενικά όλους τους νεκρούς λέγοντας το «βασιλέων, πατριαρχών, αρχιερέων, ιερέων». Έπειτα ο καθένας παίρνει το πιάτο του, δίνει στον παπά ένα μέρος και τους άλλους τους μοιράζει στο εκκλησίασμα. Σε μερικά χωριά τους παίρνουν πριν από τον εσπερινό και μνημονεύει ο καθένας χωριστά τους νεκρούς του, σαν κόλλυβα ομαδικά, όπως των ψυχών. Στα Αφάντου τους λουκουμάδες τους λένε βωλαρίτες κατά το τηγανίτες.

Στην Κάρπαθο οι λουκουμάδες γίνονται επίσης στα γενέθλια των παιδιών για να είναι γλυκά τα χρόνια που ακολουθούν, όταν βγάζουν δοντάκια ή όταν πηγαίνουν σχολείο για να διαδέχεται η μια σχολική χρονιά την άλλη όπως ξεπετάγονται οι λουκουμάδες στο τηγάνι.

Στη Σύμη τους φτιάχνουν την Πρωτοχρονιά για καλορίζικα στο νέο χρόνο.

Γενικά οι λουκουμάδες είναι ένα προσφιλές γλύκισμα στον λαό μας πλαισιώνει πολλές γιορτές και ευχάριστα γεγονότα.

 

 

125 Σχόλια to “Οι λουκουμάδες του Αγίου Αντρέα (μια συνεργασία της Ειρήνης Σωτηράκη)”

  1. Λευκιππος said

    Μια γλυκειά, σαν λουκουμάς, καλημέρα.

  2. Γς said

    Καλημέρα

    https://caktos.blogspot.com/2014/10/blog-post_20.html

  3. Γιάννης Ιατρού said

    Πολύ ωραίο κα. Σωτηράκη, και συνταγή 👋👌 και λαογραφία κι απ΄όλα!
    Πάω να πάρω μαγιά… γιατί με την ξερή μάλλον τζίφος θα βγουν, είναι και πολυκαιρισμένη… Θα τα πούμε αργότερα 🙂

    ΥΓ: να γλυκαθούμε και λίγο, γιατί σήμερα, black friday στην τσέπη μας, τελευταία του Νοεμβρίου για φόρους, ΕΝΦΙΑ κλπ…. 😡

  4. Γς said

    >Αύριο Σάββατο είναι του Αγιαντρέα -ή του Αγιαντριός όπως το θέλει η ιδιότυπη λαϊκη κλίση

    Γιορτάζει κι εκείνος ο τύπος

    https://caktos.blogspot.com/2015/03/blog-post_25.html

  5. Γιάννης Ιατρού said

    3. Ξέχασα το ευχαριστώ, και στον Νίκο και στην κα Σωτηράκη!

  6. Παναγιώτης Κ. said

    Μπράβο!
    Είχε Ρόδο, είχε Κάρπαθο, είχε Σύμη, είχε Ήπειρο!
    Νοερά λοιπόν ξαναβρέθηκα σε όλα αυτά τα μέρη.
    Είχε βέβαια και την συνταγή για όποιον δεν ξέρει πως γίνονται οι λουκουμάδες.

    (Γέλασα πριν από λίγο με το «κλειδώνω, αμπαρώνω» στα χθεσινά σχόλια 🙂 )

  7. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    3 Εσύ με τα υστερόγραφα, βαλτός είσαι πρωί πρωί?

  8. ΚΩΣΤΑΣ said

    Ωραίο! Μπράβο σας κα Σωτηράκη, ευχαριστίες Νικοκύρη.

    Τους λουκουμάδες ως θερμαντικό δεν το ήξερα, τώρα το μαθαίνω. Ως επιρρεπής σε προστυχιές, 😉 το άλλο ήξερα: Κρύο, καιρός για δύο!

  9. ndmushroom said

    Καλημέρα!
    Στην Κέρκυρα πάντως (διορθώστε με αν κάνω λάθος) οι λουκουμάδες συνοδεύουν άλλη χειμωνιάτικη γιορτή, 12 μέρες αργότερα. 😉
    Ρόδος του Αγιαντριά (ή Αγιαντριός, αν προτιμάτε), Κέρκυρα του Αγίου Σπυρίδωνα, αναρωτιέμαι αν άλλα μέρη της Ελλάδας με χειμωνιάτικο πολιούχο τηγανίζουν λουκουμάδες στη γιορτή του…

  10. leonicos said

    Βρε τι μαθαίνει κανείς!!!!!

    Εγώ τους έπαιρνα στις εφημερίες. Δεν κάνω πια εφημερίες, δεν τρώω και λουκουμάδες.

    Μάλλον θα ζητήσω να ξανακάνω καμιά εφημερία!

  11. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρα !
    Το μεγάλο ερώτημα με τους λουκουμάδες, είναι φυσικά το αν έχουν τρύπα ή όχι (βλέπουμε στις φωτογραφίες και τις δύο εκδοχές).
    Λογικά, αν πιστέψουμε την παλιά ατάκα του Νίκου Ρίζου,

    ο λουκουμάς ξεκίνησε αρχικά με τρύπα, και είναι μάλλον αυτός ο υπερμεγέθης που ξέρουμε από τις παραλίες, πασπαλισμένος με ζάχαρη αλλά ψημένος σε φούρνο (όχι;)

    ΟΙ τηγανιτοί λουκουμάδες, τουλάχιστον στα γνωστά αθηναϊκά μαγαζιά (Αιγαίον, Κρ΄νος κλπ.), μπορούσαν να βγαίνουν συμπαγείς ή και με τρύπα, ανάλογα με το χειρισμό της μηχανής έγχυσης (πςςςς…)

  12. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια -και καλώς να γευτούν τους λουκουμάδες όσοι και όσες τους ετοιμάσουν!

  13. Triant said

    Καλημέρα.

    Πολύ ωραίο. Και, και.

    Δυστυχώς το «Αιγαίον» έκλεισε! Κρίμα και πάλι κρίμα. Τελευταία φορά που πήρα για να πάω κάπου, τους φάγαμε στο αυτοκίνητο και γυρίσαμε να πάρουμε άλλους 🙂

  14. π said

    > > Πώς παρασκευάζονται τώρα οι λουκουμάδες. Οι Ροδίτισσες για να τους φτιάξουν χρησιμοποιούν τα εξής υλικά: αλεύρι, προζύμη, μαστίχι…

    Όταν πρωτοπήγα στο καφενείο του μακαρίτη του Αντώνη στην Όλυμπο, δε θύμιζε σε τίποτε τις καφετέριες ή έστω και τα καφενεία που ήξερα από τις πόλεις. Κατ’ αρχήν δεν είχε τζαμαρία, είχε τοίχους. Άκου κει! Τον καφέ κανείς δεν τον ζήταγε ούτε «ελληνικό» ούτε «τούρκικο», γιατί απλούστατα δεν υπήρχε άλλος καφές, για να τους ξεχωρίσεις. Και μάλιστα πλανιόταν η αίσθηση ότι αν έλεγες «μονό» ή «διπλό» θα σε κοίταγαν με απορία. Τον έφτιαχνε σ’ ένα σπιτικό γκαζάκι, που το άναβε με τελειωμένο αναπτήρα, και τον σέρβιρε σε φλιτζανάκι στους ξέους και σε κρασοπότηρο στους θαμώνες. Άλλο πράγμα που θα ήταν εξίσου παράλογο να ζητήσεις, εκτός από καφέ που να μην είναι ελληνικός μονός, ήταν τα παγάκια. Μηχανήματα υπήρχαν ελάχιστα: αρχικά μόνο ένα ψυγείο, αργότερα κάποια στιγμή μια ταμειακή μηχανή που χρησιμοποιήθηκε μία φορά κι έγραφε μονίμως 300 (δραχμές), και πολύ καιρό μετά μπήκε και μια τηλεόραση.

    Ενώ κάποιες παροχές (όπως τα παγάκια) ήταν εκτός κάθε πιθανότητας, από την άλλη δεν ήταν καθόλου απίθανο να ζητήσεις κρασί ή ρακή και να αρχίσουν να έρχονται διάφοροι σπιτικοί μεζέδες, όπως π.χ. μαζευτά χόρτα του βουνού (κυρίως ροΐκιο), ή και κανονικό φαγητό. Όπως σ’ όλο το χωριό το ψωμί ήταν αποκλειστικά σπιτικό (δεν υπήρχε φούρνος ή πρατήριο), το αλάτι αποκλειστικά μαζευτό από παραλίες, το λάδι αποκλειστικά δικό τους. Αλλά και τα κηπευτικά, τα κρέατα κλπ..

    Άλλο πράγμα που δε συζητιόταν ήταν αν αυτό το τραπέζι είναι ελεύθερο ή πιασμένο. Η διάταξη των τραπεζιών ήταν τέτοια ώστε όλοι γίνονταν μια παρέα, απλώς οι πρώτοι (όταν ήταν ακόμη άδειο) είχαν τη δυνατότητα να κρατήσουν κάποιες μικρές αποστάσεις από την υπόλοιπη παρέα αν ήθελαν.

    Φυσικά, το καφενείο ήταν άβατο για τις γυναίκες. Γίνονταν όμως δύο εξαιρέσεις: η γυναίκα του, με φουλ παραδοσιακή φορεσιά (όπως όλες οι σιομάλικές της), καθόταν τον περισσότερο καιρό μέσα, και δούλευε συμμετέχοντας παράλληλα και στις παρέες, και επίσης γίνονταν δεκτές τουρίστριες. Κατά τα άλλα, όποια γυναίκα ήθελε να μιλήσει στον άντρα της στο καφενείο έβρισκε ένα παιδί να στείλει να τον ειδοποιήσει.

    Οι συζητήσεις ήταν δημόσιες. Όποιος ήθελε προσωπική κουβέντα δεν είχε παρά να πάει αλλού. Εκτυλίσσονταν σε υποδειγματική τάξη, χωρίς βαβούρα, με σεβασμό στον εκάστοτε ομιλούντα, ιδίως στους μεγαλύτερους. Το καφενείο ήταν ο χώρος όπου γίνονταν όλες οι κρίσιμες για την κοινότητα διαβουλεύσεις. Επίσης, βέβαια, τα γλέντια. Πάντα θα βρισκόταν μια λύρα κρεμασμένη σε κάποιο καρφί, και ο πάσα ενδιαφερόμενος ήξερε άρρητα πότε είναι η στιγμή να την ξεκρεμάσει, και δε χρειαζόταν ούτε να ρωτήσει ούτε να προτείνει. Αν το πράμα χόντραινε, ο Αντώνης θα έβγαζε από το ντουλάπι και την τσαμπούνα του. Αρχαϊκά γλέντια, με το αμίμητο καρπάθικο αυστηρό ήθος.

    Μέσα σ’ όλο αυτό το πλαίσιο, όταν κάποια στιγμή έσκασε στον πάγκο του καφενείου μια φριτέζα, έκανε κάπως αταίριαστη εντύπωση. Προστέθηκαν στις παροχές του καφενείου οι λουκουμάδες. Ήταν ένας εντυπωσιακός νεωτερισμός.

    Ρώτησα κάποτε τον Αντώνη πώς τους φτιάχνει.

    -Α, πρόσεξε να δεις. Βάλλεις λάδι μέχρι εδώ. Το λάδι πρέπει να κάψει είκοσι λεπτά. Μετά παίρνεις μία μία κουταλιά από τη ντζύμη, αλλά πρέπει κάθε φορά να βουτάς πρώτα το κουταλάκι στο νερό. Παίρνεις μια μικρή κουταλιά… κλπ.
    -Και τη ζύμη πώς την κάνεις;
    -Α, τη ντζύμη τη κάνει η γυναίκα!

  15. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Η παραλλαγή (κάποιες λέξεις αλλάζουν, αλλά εδώ λεξιλογούμε) της ιστορίας, όπως την άκουσα από τον πατέρα μου:
    «Μπάσε, Αντριά, μπάσε!»
    «Κι αν μπάζω, απ’ την κ’βέλα μ’ μπάζω!»
    Πιθανόν να είναι πανελλήνιο, καμία σχέση με την Άρτα, εκτός αν το άκουσε ο πατέρας μου μεγάλος, εκτός χωριού.

    Για τους λουκουμάδες: Θυμάμαι ακόμη (δε θα ‘μουνα πάνω από πέντε χρονών) που είχαμε πάει στην Αθήνα βόλτα και φάγαμε λουκουμάδες κάπου στο κέντρο, σε ονομαστό μαγαζί (οι λίγο μεγαλύτεροι θα το θυμούνται σίγουρα, δεν πρέπει να ήταν πολλά· είτε στην Τρικούπη είτε κάπου γύρω από την Κάνιγγος νομίζω). Φεύγοντας, από ένα παράθυρο φαινόταν το καζάνι όπου τηγάνιζαν τους λουκουμάδες. Η τεχνική ήταν απίθανη: Ο ζαχαροπλάστης έπιανε τη ζύμη με το αριστερό χέρι, πίεζε για να βγει ανάμεσα δείκτη και αντίχειρα, και με το δεξί έκοβε αυτό το κομμάτι και το έσπρωχνε με τον αντίχειρα στο καζάνι. Έτσι γινόταν ο λουκουμάς στρογγυλός, με τρύπα στη μέση. Και όλα αυτά, με ταχύτητα πολυβόλου…

  16. Reblogged στις anastasiakalantzi50.

  17. EΦΗ - ΕΦΗ said

    Γλυκασμένοι να ΄στε με το τρατάρισμα σήμερα!
    Οι λουκουμάδες είναι ένα γλύκισμα με υλικά που βρίσκονταν σε κάθε ελληνικό σπίτι και ειδικά της επαρχίας (αλεύρι-λάδι-μέλι), απλή η παρασκευή τους και πάντα καλοδεχούμενο από μικρούς και μεγάλους.

    Κουταλίτες μας έταζε η λαλά και ίσαμε να το πει, τους είχε κι έτοιμους. Αλεύρι, λίγο αλάτι κ λάδι ,χλιαρό νερό, (νομίζω έσταζε και λίγο λεμόνι) και νάτος ο βελούδινος χυλός.
    Από το σιδεροτηγανάκι πάνω στη φωτιά, και στο πιάτο ! Πλακουτσοί, λεπτοί, αφράτοι, μέσα σ’ ένα νάμα θυμαρόμελου* θεσπέσιο !

    *θυμόμελου (θύμος το θυμάρι σ΄εμάς)

    Ενθυμόμελα αχνιστά πρωι πρωί!

  18. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Ήταν πλακουτσοί οι τηγανίτες/κουταλίτες, εξ ού και τηγανίτης ο λιπόσαρκος άνθρωπος.


    Εμείς στην Κρήτη τους λέμε ο τηγανίτης και οι τηγανίτοι ή τηγανίτες. Και κουταλίτες και κουταλάτους τηγανίτους. Και ναι, στην αυθεντική τους εκδοχή έχουν μόνο αλεύρι, νερό και αλάτι. Ό,τι άλλο διαβάζουμε σε σύγχρονες συνταγές (τυρί, ζάχαρη, αυγό, βούτυρο) προστέθηκε πρόσφατα
    https://www.cretangastronomy.gr/2018/11/aploi-xoriatikoi-tiganites/

  19. ΓΤ said

    Θα μπορούσε κάλλιστα να είναι «από του Αγιαντριός αγριεύει ο καιρός», ώστε να παίζει ομοιοκαταληξία… Απλά πράγματα

  20. EΦΗ - ΕΦΗ said

    Τους λουκουμάδες, στρογγυλούς λαδοποτισμένους και πλανταγμένους στο μελοσίροπο, τους γνώρισα παιδάκι, στο Μεγάλο Κάστρο κι απ΄την αρχή έχαναν στη σύγκριση με τους τηγανίτες της γιαγιάς μου.

    Πριν καμιά τριανταπενταριά χρόνια, μια κυρία φίλη, Ρωσίδα, εδώ στην Αθήνα, έψαχνε για το εργαλείο που φτιάχνει λέει λουκουμάδες (ήξερε ότι υπήρχε τέτοιο εργαλείο κουζίνας). Από περιέργεια τη συνόδεψα στην αγορά να δω τί ήταν αυτό. Ενα απλό χειροκίνητο, φτηνότατο μαραφετάκι που τώρα δε βρίσκω φωτό του. Βλέπω βγήκαν διάφορα άλλα, επίσης απλά, πέρα από τα επαγγελματικά.

  21. 15. Ακριβώς την ίδια τεχνική είχα δει και θαυμάσει, παλιά, στο λουκουματζίδικο στην πλατεία Λουδοβίκου, (σταθμός Ηλεκτρικού, στον Πειραιά).

    «Λοκμάς» Έτσι εξηγείται γιατί είχα ακούσει και «λοκμάδες»

  22. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    «Λουκουμάδες Κτιστάκη», κάθε απόγευμα, ανεβαίνοντας την Αγίου Κωνσταντίνου, απ τον Κολωνό προς το φροντιστήριο του Κέντρου, περνούσα ξυστά από τη λαχταριστή του βιτρίνα.
    Βλέπω τώρα πως υπάρχει ακόμη αλλά πιο κει , στη Σωκράτους.Μπορεί να είναι κι από χρόνια εκεί καθώς πάνε σαράντα χρόνια πια που έκανα τη διαδρομή εκείνη.
    http://www.glykesistories.gr/epiloges/4803/Oi-loukoumades-ton-Athinon

  23. Κιγκέρι said

    Τους μικρούς σφαιρικούς λουκουμάδες τους λέμε και σβίγγους.

    Είδα τη λέξη «λοκμά» και θυμήθηκα το γλυκό τετράστιχο από τη Λωξάντρα:

    «Μουχαλεμπί και γκιούλ σερμπέτ ο αναστεναγμός σου
    και του Χατζή Μπεκίρ λοκούμ ο τρυφερός λαιμός σου
    Ο κάθε λόγος σου γλυκός, σαν ραβανί αφράτος
    και σαν Αιβάν-Σεράι λοκμάς με μέλι μυρωδάτος»

  24. Triant said

    15: Το Αιγαίον θάτανε. Αυτό είχε παράθυρο στην Πανεπιστημίου και το παρασκευαστήριο φαινόταν φόρα-παρτίδα.

  25. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    15 >>έπιανε τη ζύμη με το αριστερό χέρι, πίεζε για να βγει ανάμεσα δείκτη και αντίχειρα, και με το δεξί έκοβε αυτό το κομμάτι και το έσπρωχνε με τον αντίχειρα στο καζάνι. Έτσι γινόταν ο λουκουμάς στρογγυλός, με τρύπα στη μέση. Και όλα αυτά, με ταχύτητα πολυβόλου…

  26. spiridione said

    23. Κάτι μου θύμιζαν οι στίχοι. Τον Ορφανίδη και το επικό νήμα:
    Είναι το άσπρο στήθος σου ταζέδικο κα’ι’μάκι,
    του Αϊντίν-ισάρ χαλβάς το κάθε σου χεράκι,
    μουχαλεμπί και γκιούλ-σερμπέτ ο αναστεναγμός σου,
    και του Χατζή-Μπεκίρ λουκούμ (ή του Σταμπόλ σεκέρ – λουκούμ) ο τρυφερός λαιμός σου΄
    ο κάθε λόγος σου γλυκός σαν ραβανί αφράτο
    και σαν ζεστός σαράι-λοκμάς με μέλι μυρωδάτο.
    Κι είν’ ο σεβντάς μου δυνατός, που να γραφεί δε φτάνει
    κι αν γίνει ο ουρανός χαρτί κι η θάλασσα μελάνι.
    https://sarantakos.wordpress.com/2012/09/30/karasevda/

  27. Κιγκέρι said

    26:

    Αχ, τι καλό που φαίνεται και δεν προλαβαίνω να το διαβάσω όλο τώρα! Ευχαριστώ πάντως.

  28. ΓιώργοςΜ said

    25 Έτσ’, έτσ’ έτσ’ !!!! 🙂

  29. # 3

    Πέρνα από δω να σου δώκω προζύμι να βρεις γεύση και την υγειά σου. Κι όσο από χρόνο…ε, τα φιάχνεις από το βράδυ και το πρωί είναι έτοιμα

    Και για τους βιαστικούς αντί για μαγιές και τα ρέστα η μάνα μου έβαζε γιαούρτι, αλεύρι και νερό !!

    Χειμωνιάτικα σπορ αυτά !!

  30. ΣΠ said

    Στην Πάτρα έχω ακούσει να λένε «του Αγίου Ανδρέως».

  31. nikiplos said

    Θυμάμαι τον Αργύρη Μπακιρτζή, να λέει: «Τώρα θα κάνουμε ένα διάλειμμα. Μπορείτε να πάτε στο κυλικείο να αγοράσετε λουκουμάδες, μαλλί της γριάς…»
    Φυσικά το συγκεκριμένο κυλικείο δεν είχε τίποτε τίποτε τέτοια, αλλά τις τυρόπιτες δισκοβόλου (από τη σκληράδα), και ό,τι συσκευασμένο υπάρχει (πατατάκια τσιπς σε διάφορες αποχρώσεις), παγωμένη (λέμε τώρα) μπύρα και ένα άθλιο κατεσάρ για τους πιο μερακλήδες…
    Εντούτοις η έκφραση του Μπακιρτζή έμεινε… και φέρνει κι αναμνήσεις…

    Θα έλεγα κι εγώ το «Αιγαίον» στην Πανεπιστημίου το οποίο δόξασα ως φοιτητής και τη «Μοιροβόλο Άνοιξη» στο Παγκράτι, όμως στο σπίτι μου, είχα καλύτερες μνημονικές γεύσεις, αφού τόσο η γιαγιά μου (Πολίτισσα), και η Σμυρνιά (στην καταγωγή από τον πατέρα της) μητέρα μου, με είχαν μάθει σε πιο πολύπλοκες γεύσεις με μαστίχα Χίου και μαχλέπι για το σιρόπι, καβουρντισμένο σε δύο δόσεις σουσάμι κλπ. Και φυσικά Κανέλα Κεϋλάνης, ανέκαθεν, που στην Πόλη έβρισκες από τότε…

    ΥΓ> ΠΡΟΣΟΧΗ, το όλον μπορεί να χαλάσει και να γίνει τελείως απαίσιο αν τσιγκουνευτεί κανείς στην καρυδόψιχα.

  32. Στο στρατό θυμάμαι μοιραζόμασταν το ίδιο στρατόπεδο στη Λήμνο με μοίρα πυροβολικού. Αυτοί της Αγίας Βαρβάρας (4 Δεκεμβρίου) που γιόρταζε το πυροβολικό ΄σερβίρανε λουκουμάδες με την εξήγηση ότι θυμίζει τις μπάλες των παλιών κανονιών. Σήμερα μαθαίνω ότι την ίδια περίπου ημερομηνία (30 Νοεμβρίου) υπάρχει έθιμο στις αγροτικές κοινωνίες να φτιαχνουν λουκουμάδες οπότε ίσως συνδέονται και το έθιμο των αγροτικών περιοχών υιοθετήθηκε από το Στρατό.

    Δεν ξέρω αν έχει κάποια πρακτική εξήγηση το έθιμο. Μου έρχεται στο μυαλό ότι με το τηγάνισμα καταναλώνεται το λάδι της προηγούμενης χρονιάς ώστε να μπει το νέο στα δοχεία (κιούπια, ντενεκέδες, λαδούνες και άλλα που δεν ξέρω την ονομασία τους σαν παιδί της πόλης που δεν κατάγομαι από περιοχή ελαιοπαραγωγής) και επειδή δεν υπήρχαν διαθέσιμα υλιά για τηγάνισμα όπως κηπευτικά ή ψάρια και κρεατικά εξαιτίας χειμώνα τηγάνιζαν λουκουμάδες. Αλλά δεν έχω στοιχεία να την τεκμηριώσω.

  33. Μυλοπέτρος said

    Στη Χίο τους λέμε φουσκωτούς. Τις τηγανίτες γρι(γ)ές.

  34. ΚΩΣΤΑΣ said

    –> … ψιχροβοριάδων

    γλωσσικός ακτιβισμός ή παρόραμα;

  35. Για την πρώτη παράγραφο το σχολίου 32 βρήκα ότι οι λουκουμάδες στο πυροβολικό εμφανίστηκαν το 1829 που είχαν ακόμα σφαιρικά βλήματα. Δεν ξέρω αν το 19ο αιώνα στην Πελοπόννησο και τη Στερεά έφτιαχναν λουκουμάδες του Αγίου Αντρέα.
    http://www.army.gr/el/organosi/stoiheia-organosis-genikoy-epiteleioy-stratoy/dieythynseis-oplon/dieythynsi-pyrovolikoy-dpv/agia-varvara-0

  36. argyris446 said

    Reblogged στις worldtraveller70.

  37. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

    Πολύ ωραίο το λουκουμολαογραφικό (τι 5 εκατομμύρια, 10 θα φτάσουμε!) άρθρο.
    Η ιστορία με τον πεινασμένο ξένο κυκλοφορούσε παλιότερα στον ορεινό Βάλτο Αιτ/νίας με αρκετές διαφορές. Ο ξένος ήταν γαμπρός και λεγόταν Τύρναβος. Η φράση του σπιτονοικοκύρη ήταν «μπήξε μπήξε Τύρναβε» και η απάντηση του γαμπρού «κι αν μπήχνω απ’ το σακούλι μ’ μπήχνω». Δεν ξέρω για ποιο λόγο αναφέρεται ο Τύρναβος(είναι μακριά από την περιοχή μας)

    31 Τυρόπιτες δισκοβόλου!!!😂

  38. loukretia50 said

    Μα καλά, δεν τους λένε και «φουσκάκια»?

    Κτιστάκη λουκουμάδες, θεϊκοί! Μικρές μπαλίτσες άνευ τρύπας, μόλις τους δάγκωνες αληθινή απόλαυση.

  39. Πάνος με πεζά said

    Και το τραγούδι από την ομώνυμη ταινία της Όλγας Μαλέα.

  40. divolos said

    Κυριακή πρωί. Χειμώνας, βρεγμένοι δρόμοι. Κεντρικό ζαχαροπλαστείο, γωνιακό, ψηλό, με ταπεζοκαθίσματα και τζαμαρία γύρω γύρω, θολωμένη από τους υδρατμούς. Μέσα πάστες νουγκατίνα, σοκολατίνα, φούρνου, κορνέδες, σου καραμελέ, κοκ, τουλούμπες, κουρκουμπίνια. Αλλά η ουρά δεν ήταν γι’ αυτά, ήταν για τους ζεστούς αχνιστούς λουκουμάδες. Απευθείας από το λάδι. Μόνο λίγο μέλι από πάνω κι ένα ανεπαίσθητο πασπάλισμα κανέλας, ούτε σουσάμι ούτε καρύδια ούτε βέβαια η ιεροσυλία των μετέπειτα χρόνων η μερέντα!
    Καλά τίνος ιδέα ήταν αυτό το σημερινό, την ΚΕΤΟ δίαιτά μου μέσα…

  41. Georgios Bartzoudis said

    Παρ΄ημίν, λουκουμάς δεν υπήρχε. Όμως είχαμε τις λαγγίτες, οι οποίες προορίζονταν κατά κανόνα ως δώρο για λεχώνες. Ο τρόπος παρασκευής (της ζύμης κλπ) ήταν ολόιδιος όπως και στους λουκουμάδες, μόνο που οι λαγγίτες είχαν πεπλατυσμένο σχήμα και ήταν κάπως μεγάλες.
    Λένε κάποιοι …αδιόρθωτοι Μακεδόνες λεξικογράφοι ότι η προέλευση της λέξης είναι αρχαία: Λάγανον-λαλάγγη-λαλαγγίτα-λαγγίτα [Μπα! Ακροδεξιά προπαγάνδα θα είναι. Θέλουν να κατηγορήσουν τον Σύριζα και για… αρχαιοκαπηλία!]

  42. Ιερόθεος said

    Και όσους έχουν περάσει από τα Μέγαρα, ο λουκουμάς λέγεται « κατσούμπλα» . Αν ξέρει κανείς από που προέρχεται αυτή η λέξη ας μας το πει.
    Ευχαριστώ

  43. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    38 Όντως, τι ωραίοι…

  44. divolos said

    #41 «Λένε κάποιοι …αδιόρθωτοι Μακεδόνες λεξικογράφοι ότι η προέλευση της λέξης είναι αρχαία: Λάγανον-λαλάγγη-λαλαγγίτα-λαγγίτα»

    Κοίτα να δεις κάτι πράγματα. Η γιαγιά μου, από Μακεδονία, τις έλεγε λαλαγγίτες κι όχι λαγγίτες, που τις λέγαμε εμείς οι υπόλοιποι και νόμιζα ότι το έλεγε χιουμοριστικά ή ότι ήταν δικής της επινόησης. Άλλωστε είχαμε αρκετές ενδοοικογενειακές επινοημένες λέξεις πχ ο αρχοντής για το air-condition ή γλυφοδόντι και σκαλοδόντι για την οδοντογλυφίδα!

  45. Κουτρούφι said

    #23. Οι σβίγγοι που ξέρω εγώ, τηγανίζονται μεν με τον ίδιο τρόπο με τους λουκουμάδες, αλλά έχουν αυγά και βούτυρο. Έφτιαχνε ο μακαρίτης ο πατέρας μου (μάγειρας στα βαπόρια) ο οποίος ακολουθούσε συνταγή από το βιβλίο του Τσελεμεντέ. Ίσως, Ευρωπαϊκής προέλευσης. Επίσης, οι σβίγγοι του πατέρα μου ήταν μεγάλοι (σαν ένα μεγάλο κρουασάν). Ενίοτε τους γέμιζε με κάποια κρέμα ζαχαροπλαστείου. Οι σβίγγοι αυτοί δεν θα μπορούσε να φτιάχνονταν την εποχή αυτή του Αη Ανδρέα γιατί δεν είναι νηστίσιμοι όπως οι λουκουμάδες.

  46. loukretia50 said

    Στη γιορτή του Αγ.Ανδρέα θυμάμαι γλυκά διάφορα, αλλά πιο πολύ μια λιχουδιά που ετοίμαζαν ηλικιωμένες γειτόνισσες και έλεγαν «πολυσπόρια». Πολύ αργότερα έμαθα ότι ήταν κάτι σαν σούπερ κόλλυβα και έχασα κάθε ενδιαφέρον. Το αναφέρει κι εδώ, μαζί με άλλα έθιμα απ΄όλη την Ελλάδα στη γιορτή του Αγ.Ανδρέα.:
    και μικρό σχετικό γλωσσάρι https://www.archaiologia.gr/blog/2016/11/28/%CE%B7-%CE%B3%CE%B9%CE%BF%CF%81%CF%84%CE%AE-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B1%CE%B3%CE%AF%CE%BF%CF%85-%CE%B1%CE%BD%CE%B4%CF%81%CE%AD%CE%B1-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%AD%CE%B8%CE%B9%CE%BC%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82/

    Λαλαγγίτες, αυτό το τραγουδιστό όνομα σαν από παιδικό τραγούδι – δεν ήξερα τότε για φαλαγγίτες- έλεγε μια θεία μου «Μακεδόνα» διάφορες λιχουδιές, κάτι ανάμεσα σε τηγανίτες και λουκουμάδες, που όμως ετοίμαζε και των Θεοφανείων.

  47. Χαίρετε (ντρίπλα ως προς την ώρα 🙂 )
    Λουκουμάδες στα μέρη μας κάναν στα «γλυτώματα» όταν τελειώνουν (γλυτώνουν από) το μάζεμα της ελιάς. Την τελευταία μέρα που θα έβγαινε ο νταϊφάς (η ομάδα των ραβδιστών – μαζευτριών, υπήρχε σαφής κατανομή ρόλων ανάλογα το φύλο!) το αφεντικό θα έπρεπε να πάει να κεράσει λουκουμάδες. Αλλά ο πατέρας μου είχε να λέει για έναν «κουβαρντά» που πήγε και «πάρτε κι από ένα μανταρινάκι να πείτε και του χρόνου».
    Λουκουμάδες επίσης προβλέπονταν και των αγίων Σαράντα (9 Μάρτη) που βέβαια κάποιες φορές συμβαδίζανε με τους άλλους, τέλειωναν τα μαζέματα τις μέρες εκείνες.
    Φημισμένοι ήταν στη Μυτιλήνη οι λουκουμάδες (τα μπαλάκια) του Φωτίου (ζαχαροπλαστείο στη προκυμαία). Κάποια στιγμή έκλεισε ο Φωτίου, οι διάδοχοι το προσπάθησαν για λίγο αλλά δεν περπάτησε. Άνοιξε άλλο λουκουματζίδικο λίγο πιο πέρα που όμως άλλαξε χέρια κι αυτό και τα δυο τελευταία χρόνια που φάγαμε μετά είχαμε κάτι καούρες κι είπαμε πως δεν θα ξαναφάμε από κει.

    Λουκουμάδες τρώμε συνήθως έξω από τον Ταξιάρχη στο Μανταμάδο, αν κάνουμε στάση από κει, αλλά σίγουρα όταν πάμε στην Αγιάσο. Είναι ένας φούρνος απέναντι από την εκκλησία που κάνει κάτι λουκουμάδες ποίημα. Τραγανοί, όχι μαλακοί, δεν ξέρω πώς τους φτιάχνουνε, αλλά ειδικά το δεκαπενταύγουστο που είναι το πανηγύρι δεν προλαβαίνει να τηγανίζει. Φτιάχνουν κι άλλοι λίγο πιο πάνω, κάποιες φορές που στο φούρνο δεν βρήκαμε πήραμε αλλά ήταν περιορισμένης εμβέλειας. Τους άλλους τους παίρνουμε κιλό κι η παρέα συνήθως τους καταφέρνει, αν όχι, κάτι θα καταφέρουμε την άλλη μέρα (που παρόλο που θάναι κρύοι και σφιγμένοι πάλι πεντανόστιμοι είναι).

    Οι λουκουμάδες στη Μυτιλήνη είναι χωρίς τρύπα.(όπως θα φάνηκε απ’ το ότι λέγονται και μπαλάκια). Κι είναι σφιχτοί, όχι όπως του Αιγαίον ή του Κρίνου ή άλλα μαγαζιά στην Αθήνα.

  48. Μπούφος said

    Η μαγκιά στο λουκουμά φαίνεται στην τρύπα, ίσως και στο ολοστρόγγυλο σχήμα όταν είναι πιο μικροί αλλά..δεν είχα σκεφτεί οτι μπορούν να φτιαχτουν και με μαστίχα πώ πω θα είναι μούρλια! Θα βάλω το Μπάμπη, να μου τις φτιάξει… Νικο-κύρη μας πέσαν τα σάλια σήμερα! Λαλαγγίδες και όχι λαλαγίτες εμείς μικρά λέγαμε τις τηγανίτες πού ήτανε πλακέ σαν λιανές, ξυλοπαϊδες γυναίκες δίχως στήθος.

  49. H. Mandragoras said

    Αγιος Ανδρέας και λουκουμάδες στην Πολωνία 🙂
    Του Αγ. Ανδρέα στην Πολωνία είναι σχετικά σημαντική γιορτή (Andrzejki) και δεν έχει καμία σχέση με λουκουμάδες. Έχει παγανιστικές ρίζες ντυμένες βέβαια με χριστιανικό μανδύα. Σχετίζεται την έναρξη του adwent, δηλαδή την θρησκευτική προετοιμασία για τα Χριστούγεννα. Παραμονή του Αγίου Αντρέα οργανώνονται πάρτι που αφορούν κυρίως ελεύθερες γυναίκες. Διάφορες μέθοδοι προφητείας χρησιμοποιούνται για την πρόβλεψη του ποιός θα είναι ο μελλοντικός τους σύζυγος και πόσο σύντομα θα παντρευτούν. Π.χ. ρίχνουν υγρό κερί μέσα από την τρύπα ενός κλειδιού σε νερό, και μετά με βάση τη σκια του στερεοποιημένου κεριού προφητευουν το μέλλον. Και επειδή το ιστολόγιο λεξιλογεί, να πω ότι συνδέουν την όλη φάση του Αγ. Αντρέα με την ελληνική λέξη «άνδρας» που μεταφράζουν ως «σύζυγος». Η αντίστοιχη κατάσταση για τους ελέυθερους άντρες είναι η παραμονή της Αγίας Αικατερίνης λίγες μέρες πριν, αν και δεν έχει τόση απήχηση (στερεότυπα… τί να πείς…).

    Οι λουκουμάδες έχουν επίσης θέση στην πολωνική κουλτούρα αλλά δεν σχετίζεται με τον Αγ. Αντρέα. Την τελευταία μέρα κρεοφαγίας, την «παχιά/λιπαρή Πέμπτη» (αντίστοιχη της δικιά μας Τσικνοπέμπτης αλλά όχι τις ίδιες μέρες πριν το Πάσχα. Οι κανόνες της νηστείας είναι κάπως διαφορετικοί στις δύο ομολογίες) φτιάχνουν τα pączki. Αυτά είναι λουκουμάδες τύπου ντόνατς αλλά χωρίς τρύπα και συνήθως γεμισμένα με μαρμελάδα ή σοκολάτα. Κλασσική γευση το τριαντάφυλλο. Παλαιότερα τους γέμιζαν με κρέας αλλά αυτό δεν συμβαίνει πια. Σε κάθε περίπτωση χαίρομαι να τους πειράζω λέγοντάς τους πόσο ξενέρωτη είναι η τσικνοπέμπτη τους σε σχέση με τη δική μας.

  50. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

  51. sarant said

    47 Ευχαριστούμε για το ρεπορτάζ από την πατρίδα 🙂

    49 Και ευχαριστούμε για το ρεπορτάζ από τη μακρινή Πολωνία 🙂

  52. ΓΤ said

    Μεζεκλίκι για αύριο> Απολαύστε το έτυμον της λέξης «kiss» από αντιστράτηγο… γλωσσολόγο και λοιπά τερπωφελή επιλέγοντας το οπισθόφυλλο της σημερινής «Εστίας» στο http://www.gazzetta.gr/protoselida/politikes-efimerides/estia

  53. Costas X said

    9. Πολύ σωστά τα λέτε.
    Η Κέρκυρα το βράδυ της 11ης Δεκεμβρίου, παραμονή του Αγίου, μυρίζει τηγανόλαδο !
    Τους λουκουμάδες παλιότερα στην Κέρκυρα τους έλεγαν τηγανίτες.
    Ανάρπαστοι γινόταν οι λουκουμάδες ενός ζαχαροπλαστείου που τους έφτιαχνε με ριζάλευρο.

  54. ΣΠ said

    52
    Έχει γράψει ο Νικοκύρης γι’ αυτό (https://sarantakos.wordpress.com/2016/03/18/10words/), αλλά και για τους άλλους γλωσσικούς μύθους που περιέχει το κείμενο του αντιστράτηγου (Ισπανοί ευρωβουλευτές, γλώσσα των υπολογιστών, σημαίνον-σημαινόμενο).

  55. ΚΩΣΤΑΣ said

    Τηγανίτες λέγονται σε περιοχές της Θεσσαλίας αυτά τα πεπλατυσμένα τηγανητά με ζυμάρι, στη Θεσσαλονίκη τα άκουσα κι εγώ ως λαλαγγίτες, μάλλον ποντιακό.

  56. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Λαλάγγια
    στη Μεσσηνία

    Η ημερολογιακή θέση της γιορτής του Αγίου Ανδρέα, στο τέλος του φθινοπώρου, σηματοδοτεί την έναρξη του χειμώνα. Του Αγίου Ανδρέα, όπως λέει ο λαός, «αντριεύει» το κρύο, ο βοριάς και ο χειμώνας, πέφτουν τα πρώτα χιόνια στα βουνά και κρυώνουν ακόμη και τα άχυρα. Οι αγροτικές δουλειές λιγοστεύουν, η διάρκεια της ημέρας μικραίνει και οι άνθρωποι συγκεντρώνονται νωρίς στα σπίτια τους ή σε σπίτια συγγενών και φίλων κάνοντας νυχτέρια, αποσπερίδες ή βεγγέρες δίπλα στο τζάκι. Χαρακτηριστικό είναι λαϊκό στιχούργημα από την Μήλο:

    – Άγιε Ανδρέα πώς περνάς;
    Το χειμώνα πού θα πας;

    – Στο κονάκι μου θα κάτσω
    και την παραστιά θ’ ανάψω
    και κρασί θα σας κεράσω!
    https://www.archaiologia.gr/blog/2016/11/28/%CE%B7-%CE%B3%CE%B9%CE%BF%CF%81%CF%84%CE%AE-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B1%CE%B3%CE%AF%CE%BF%CF%85-%CE%B1%CE%BD%CE%B4%CF%81%CE%AD%CE%B1-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%AD%CE%B8%CE%B9%CE%BC%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82/

  57. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Οι λουκουμάδες σε 16 χώρες του κόσμου
    https://www.iefimerida.gr/news/203927/etsi-einai-oi-loykoymades-se-16-diaforetikes-hores-toy-kosmoy-eikones

  58. ΞΥΠΕΤΑΙΩΝ said

    Ειναι και καποιοι τρελαμενοι τυποι , που δεν ξεχωριζουν εναν λουκουμα με τρυπα απο ενα φλυτζανι με χερουλι .
    Τοπολογους τους λενε .

    https://en.wikipedia.org/wiki/Genus_(mathematics)

  59. 30,
    … Στην Πάτρα έχω ακούσει να λένε «του Αγίου Ανδρέως». …

    Το μπέρδεψαν, ο Ανδρέας δεν ήταν της τρίτης κλίσης, καθότι πρωτόκλητος!

  60. 57,
    Τσούρος (λατινοαμερικάνικο) και μπενιέ (επιρροή από Νέα Ορλεάνη) δημοφιλή και στο Χιούστον, όπως και λουκουμάδες

  61. sarant said

    60 Του Νίκου οι λουκουμάδες;

  62. 61
    Niko Niko’s το μαγαζί, έχει ανοίξει τρία-τέσσερα στο Χιούστον.

    Έχει ενδιαφέρον η ιστορία του πρώτου εστιατορίου, που ξεκίνησε από βενζινάδικο (μεγάλο σουξέ τα βενζινάδικα ανάμεσα στους Έλληνες, δεκαετίες 70-80) με ολίγη από Greek Food.
    Αν την γράψει κανείς σενάριο, η ιστορία γίνεται και ταινία.
    Η (Ωραία) Ελένη είναι την ακόμα.

  63. Ερανιστής said

    Ένα μεγάλο μπράβο στον ΠαναθηναΪκό του Αλαφούζου που ανεκοίνωσε σήμερα συνεργασία με το Κέντρο Ένταξης Μεταναστών του Δήμου Αθηναίων και θα φιλοξενεί δωρεάν εκατοντάδες αιτούντες άσυλο στους αγώνες του. Μακάρι να τον μιμηθεί και ο ΠΑΟΚ του Σαββίδη, πράγμα λίγο δύσκολο, διότι θα φέρουν αντίρρηση οι χρυσαυγίτες της θύρας 4
    https://sputniknews.gr/athlitika/201911295429269-I-pae-panathinaikos-agkaliazei-tous-prosfyges-kai-metanastes/

  64. ΚΩΣΤΑΣ said

    Κλειδώνω, αμπαρώνω, τον κλέφτη βρίσκω μέσα. Τι είναι; Όποιος λύσει το αίνιγμα, αμειφθήσεται με μια μερίδα λουκουμάδες!
    😛 😜 😝

  65. ΓΤ said

    #64

    o Ήλιος

  66. Λάμπρος said

    64 – Ο τραπεζίτης.☺

  67. ΓΤ said

    #63 Η ΧΑ, προσπαθώντας να διεισδύσει στον ΠΑΟΚ, έφαγε τα μούτρα της. Η δε «Θύρα 7», αν δεν λαθεύω, είναι η μόνη που δεν σήκωσε πανό για τον Παύλο Φύσσα.

  68. ΚΩΣΤΑΣ said

    65 – 66 Έχετε δρόμο ακόμη, προσπαθήστε, διπλασιάζω τις μερίδες λουκουμάδων…

  69. ΓΤ said

    #64 η γλώσσα

  70. ΣΠ said

    64
    Ο πολυώνυμος. Στείλε τους λουκουμάδες με κούριερ.

  71. Γιάννης Ιατρού said

    64: Δεν κατάλαβες, προφανώς εδώ έχει εγκατασταθεί (πειραματικά) το προηγμένο σύστημα φιλτραρίσματος τεχνητής νοημοσύνης και καταλαβαίνει αν πρόκειται περί απορριπτέου σχολίου ή περί ανεκτού 🙂 🙂 🙂

  72. Πέπε said

    @65, 66, 67, 69:

    Πλάκα κάνετε, έτσι;

    Είναι προφανέστατα ο στρογγυλός μου φίλος.

  73. ΓΤ said

    #64 παρεκτός και εννοείς αυτό τον υπονομευτίδη κρονόληρο που εργάζεται σκληρά στη Γερμανία, σπάει λουκέτα Σαραντάκου, τρέχει ο Νίκος να βρει καλύτερες ηλεκτρονικές αμπάρες, και γίνεται εδωμέσα του Σίσυφου το κάγκελο

  74. mitsos said

    @64
    Ο πολυώνυμος Βυζαντινολόγος

  75. mitsos said

    Συγνώμη
    Έζει ήδη απνατηθεί
    Αυτά παθαίνει όποιος δεβ ανανεώνει την σελίδα πριν πατήσει δημοσίευση σχολίου.

  76. ΚΩΣΤΑΣ said

    Κέρδισε ο ΓΤ. Ο ήλιος είναι, 😁 😂 🤣 αλλά επειδής απάντησε αμέσως, είπα ένα ψεματάκι, να δω πώς σκέφτονται και οι άλλοι 😉 😊 😋

    Φίλε ΓΤ, στείλε μου τα στοιχεία ενός κοντινού στο σπίτι σου ζαχαροπλαστείου που κάνει λουκουμάδες, να πληρώσω ηλεκτρονικά 2 μερίδες 😭

  77. Χαρούλα said

    Κάπου διάβασα αυτό, ως …αιτιολόγηση του εθίμου. Με κάθε επιφύλαξη

    Ο Ιησούς βρισκόταν σε περιοδεία με τους μαθητές του. Πεινασμένοι και διψασμένοι καθώς ήταν τους προσκάλεσε ο Ανδρέας στο σπίτι του για να ξαποστάσουν. Φτάνοντας όμως η γυναίκα του Ανδρέα τον ενημερώνει ότι στο σπίτι υπάρχει μόνο νερό, αλεύρι, λάδι και μέλι. Ο Ανδρέας τότε παραγγέλνει στη γυναίκα του με τα υλικά που διαθέτει να φτιάξει τηγανίτες, για να φάνε ο Ιησούς και οι μαθητές του. Σε ανάμνηση εκείνου του γεγονότος το Πατριαρχείο ακόμη και σήμερα προσφέρει λουκουμάδες με μέλι στους πιστούς που παρακολουθούν την πρωινή λειτουργία.
    Παλαιότερα πίστευαν ότι ο Άγιος Ανδρέας τρυπούσε το τηγάνι όποιας νοικοκυράς ξεχνούσε το έθιμο. Γι αυτό τον έλεγαν Τρυποτηγανά. Ο Γάλλος περιηγητής Guillaumme Joseph Grelot, που το 1670 ταξίδεψε στον ελλαδικό χώρο, κατέγραψε ότι την ημέρα της γιορτής του Αγίου Ανδρέα οι γυναίκες έφτιαχναν τηγανίτες.

    Και του χρόνου με υγεία

  78. ΓΤ said

    #76 Κωστάουα, έχω άσβεστο μίσος για τα γλυκά. Ξινά, πικρά και αλμυρά όποτε συντύχουμε. Καλό το κουιζάκι 🙂

  79. voulagx said

    #76: Οι λουκουμάδες να είναι στρογγυλοί , ασορτί με τη λύση.

  80. ΚΩΣΤΑΣ said

    Άρκεσε ένα απλό τεστάκι για να διαπιστώσω αυθωρεί και παραχρήμα πόσο η διδασκαλία του ραβίνου και μια μικρή κλίκα μεταλληνιστών έχει αποβλακώσει τελείως το ρωμέικο.

    Λευτεριά στους σκληρά εργαζόμενους της Γερμανίας και στους διανοούμενους της Εσπερίας – κατά Ιλ Οινόη μεριά.

    78 Χαρά μου να βρεθούμε ΓΤ. Αν ανέβεις Θεσσαλονίκη καμια φορά, βρες τρόπο να βρεθούμε να σε κεράσω ό,τι ξινό, πικρό και αλμυρό γουστάρεις 😉

  81. ΓΤ said

    #77
    πολύ σωστά με κάθε επιφύλαξη, αφού αυτά τα γράφει μια υποπλοίαρχος ΠΝ (ε.α.) Δεν είδες τι αραδιάζει ο αντιστράτηγος στο #52; 🙂

  82. Τηγανίτες χωρίς μαγιά, λουκουμάδες με μαγιά, ανέβασμα κλπ. Έτσι τα ξέρω εγώ 🙂

    Ναι, στο Αιγαίον με είχε πάει κι εμένα ο πατέρας μου στην πρώτη επίσκεψή μας στην Αθήνα το μακρινό 65!

    51α Ευχαριστώ κι εγώ 🙂 Και μια εικονογράφηση της εφόρμησης 🙂 🙂 🙂

  83. ΓΤ said

    #80 τα καυτερά είναι αυτονόητα 🙂

  84. Φτου. Λάθος εικόνα. Εδώ η εφόρμηση!

  85. # 63, 67

    σε όλες τις θύρες υπάρχουν ΧΑβγίτες στο ίδιο ποσοστό που υπάρχει και στην κοινωνία. Κουμάντο η ΧΑ έκανε μόνο στην Θ7 Νίκαιας σύμφωνα με μαρτυρίες μαθητών μου προ δεκαετίας. Επίσης καθαρά ναζίστική οργάνωση-ιδρυθείσα από φυντάνια κυψελιώτικα της Κ4Α ήταν η πράσινη ΝΟΠΟ που διέλυσε ο καπετάνιος.
    Τις βοήθειες που προαφέρει κάθε ομάδα σε πρόσφυγες και μετανάστες τις γράφει μόνο ο φιλικός τους τύπος, ποτέ οιθ αντίπαλοι.

  86. ΓΤ said

    #84 Παίζουν πολλαπλαί εφορμήσεις, διότι κάτω από τη φωτό της εφορμήσεως ακολουθούν σορόπια, αφού διαβάζουμε ότι «ενιαία» (unique στα χωριά μας) κορίτσια διψάνε για τριανταπεντεπλάσικα αυθόρμητα άτομα.

  87. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    64 Εντωμεταξύ, μια άλλη περσόνα ονόματι Ρεβέκκα Κομνηνού έκανε το εξής σχόλιο που είναι στη σπαμοπαγίδα και εκεί θα μείνει:

    κύριε Σαραντάκο, στη σημερινή ΕΣΤΙΑ, ο παλιός διοικητής της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων, αντιστράτηγος Ιωάννης Ασλανίδης (ανεψιός του γνωστού Ασλανίδη της Χούντας) ισχυρίζεται ότι το kiss των Άγγλων βγαίνει από την προστακτική «κύσον» του Ομήρου. Υπάρχει δόση αληθείας σ’ αυτό ή είναι ένα ακόμα φέικ νιούζ των ακροδεξιών; Εμένα πάντως μούκανε μεγάλη εντύπώση, γιατί δεν τόχα ξανακούσει. Ρίξτε μιά ματιά κι εσείς, πάντως

  88. spyridos said

    17 – 18

    Ενθυμόμελα ναι.
    Πολύ ωραίο Εφη.

    Οι γεύσεις είναι θύμησες. Αλλιώς δεν υπάρχουν.
    Κάπως έτσι το λένε οι ψυχολόγοι. Και οι γευσιγνώστες, δοκιμαστές.
    Θυμούνται , συζητάνε ονειρεύονται, ξανασυζητάνε και έτσι γίνονται ευαίσθητοι σε όλες τις γεύσεις.
    Η καλή όσφρηση δεν είναι αρκετή.

    Το διάβασα το πρωί και μελαγχόλησα.
    Ο πάππος μου έφτιαχνε κουταλίτες για να μας ευχαριστήσει, τα εγγόνια και τη λάλα. Εκείνη δεν μπορούσε πιά να φτιάξει, είχε παραλύσει σχεδόν από την αρθρίτιδα.
    Η Μανιάτισσα η γιαγιά έφτιαχνε λαλάγγια. Και μόνη η λέξη ξαναζωντανεύει παιχνίδια , χαρές λύπες.
    Στις μεγάλες χαρές, δίπλες. Στη Κρήτη χωρίς αυγό, ξεροτήγανα.
    Πάντα εικόνες και μυρωδιές.

    Τα δικά μας παιδιά έμαθαν τα λαλάγγια και τις δίπλες της δικής τους γιαγιάς. Τα νοστιμότερα του κόσμου, δεν θέλουν να δοκιμάσουν άλλα.
    Μια μέρα ο πατέρας μου είπε αυτό που σκεφτόμουν στη μάνα μου. Καλά τα φτιάχνεις αλλά σαν της μάνας σου δεν είναι.
    Κι όλα (υλικά και παρασκευή) ίδια να είναι, είναι άλλες οι μνήμες.
    Ο Φελίνι έλεγε πως η πουτίγκα που έφτιαχνε η γιαγιά του ήταν αδύνατο να φτιαχτεί ξανά.
    Η γεύση ζούσε μόνο στη μνήμη του.

  89. Μπούφος said

    καλέ 76 κυρ Κώστα μου
    από πού και έος πού η απάντηση στο αίνιγμα που θέσατε, είναι ο ήλιος; δεν το κατάλαβα! μπορείτε να μας το κάνετε πιο νιανιά;

  90. Γς said

    Κι ήταν το 1962 [πέρασαν σχεδόν 60 χρόνια] που βάζαμε ρεφενέ βενζίνη για νά’ ρθουμε στη Ραφήνα για λουκουμάδες στου Αγγελάκη [Diangelo σήμερα]

    Ραφήνα και λουκουμάδες

    Και Καραμανλής:

    -Φέρε λουκουμάδες με μέλι και σοκολάτα. Πρέπει να χωνέψουμε!

    http://trelokouneli.blogspot.com/2010/10/blog-post_5864.html

  91. ΚΩΣΤΑΣ said

    89 Μπούφε μου, κλείδωσε και μαντάλωσε τη φωλιά σου – το σπίτι σου – αλλά μην κλείσεις τα παντζούρια. Ο ήλιος δεν θα περάσει μέσα από τα τζάμια;

    Το αίνιγμα το βρίσκουμε και σε παραλλαγή: Συρτώνω, μανταλώνω, τον κλέφτη βρίσκω μέσα.

    Καλά τώρα, αφού είσαι μπούφος δηλαδή πουλί της σοφίας, θα κατάλαβες ότι τον μπάτμαν εννοούσα, αλλά μιας και το βρήκαν όλοι, πού να πληρώνεις τόσες μερίδες λουκουμάδες; Έτσι το γύρισα στην αρχική του σημασία. 😉

  92. Κουτρούφι said

    Στη Σίφνο, δεν υπάρχει κάτι με λουκουμάδες για τον Αη Αντρέα. Υπάρχει, όμως, μια εκκλησία πάνω σε ομώνυμο λόφο, η οποία πανηγυρίζει απόψε. Η εκκλησία χτίστηκε περί το 1900 πάνω στα ερείπια αρχαίας ακρόπολης (από τα μυκηναϊκά χρόνια, 12-13ος αιώνας π.Χ). Οι ανασκαφές προχώρησαν και ο αρχαιολογικός χώρος, με μουσείο, είναι επισκέψιμος.

    Παραθέτω κάλαντα για την εκκλησία του Αη Αντρέα από το 1904

    Ανδρέας ο Πρωτόκλητος
    στο σπίτι σας αυτόκλητος,
    μια φορά το χρόνο μπαίνει
    με τη χείρα απλωμένη

    Και εύχεται και θαρρετά,
    ζητεί δραχμές, ζητεί λεφτά
    λέγει: ό,τι θέτε δώστε
    και μη μένετε χρεώσται

    Ο Κουτσουκός κι ο Νικολός
    διαχειρίζονται καλώς
    και με ζήλο και κουράγιο
    ότι δώσετε στον Άγιο

    Φιλόχριστοι και αδελφοί
    στρέψατε βλέμμα στην κορφή
    του βουνού εκεί που κείται
    ο ναός του και θα δείτε

    Οικοδομήν περικαλλή,
    που είναι του βουνού στολή
    που ‘ναι δόξα του Αγίου
    κι έπαινος κάθε Σιφνίου

    Μικρόν δ’ αν κοπιάσετε
    κι επάνω εκεί κοπιάσετε
    θα αποζημιωθείτε
    με τα όσα θα ιδείτε

    Πρώτον θα δείτε την οδόν
    που είναι αμαξιτή σχεδόν
    που σας φέρει χωρίς κόπον
    στον λαμπρόν εκείνον τόπον

    Κει που ‘ταν βράχοι και κρημνοί
    υψούται σήμερον μονή
    εκκλησία μετά θόλου
    του Ανδρέα Αποστόλου

    Και με κωδωνοστάσιον
    έκλαμπρον και θαυμάσιον
    και με τέμπλο εκ μαρμάρου
    της Πεντέλης και της Πάρου

    Κελλία δε ευρύχωρα
    που όλα τα περίχωρα
    εκ των παραθύρων βλέπεις
    και την όρασίν σου τέρπεις

    Στέρνα με άφθονο νερό
    υπερβαλλόντως δροσερό
    που την δίψαν του πραϋνει
    ο διψών όταν το πίνει

    Και πού ν’ απαριθμεί κανείς
    τα της τοσαύτης καλλονής
    έργων τόσων και τοιούτων
    αφθονίαν και τον πλούτον

    Και έγιναν όλα αυτά
    τα έργα όντως θαυμαστά
    δια συνδρομών προθύμων
    ευσεβών και φιλοτίμων

    Κι αν γίνωσιν έτι τινά
    δεύτερον γίνεται Σινά
    το βουνό του Αη Ανδρέα
    με τη θέα την ωραία

    Πρωτεύει δε στα συνδρομάς
    η αδιάσπαστος ομάς
    το λαμπρόν μας Σωματείον
    «Σύνδεσμος ο των Σιφνίων»

    Λοιπόν μην είστε φειδωλοί
    και ποιος ολίγο, ποιος πολύ
    ευχαρίστως θα προσφέρει
    εις στο απλωμένο χέρι

    Και για την πράξη την καλή
    ο Άγιος θα παρακαλεί
    τον ουράνιο Πατέρα
    να μας σκέπει κάθε μέρα

    Εκείνο όπου δίδετε
    θα σας ανταποδίδεται
    χιλιάκις μυριάκις
    Κουτσουκός-Νικηφοράκης

    Στιχουργός: Ιωάννης Σαραντινός

    από το βιβλίο του Νικ. Σταφυλοπάτη «Τα λαϊκα τραγούδια και κάλαντα της Σίφνου (1829-1980)», εκδ. Ελληνικά Γράμματα (1997)

  93. Πάνος με πεζά said

    Και στη χώρα της Τ¨ηνου πάντως, φτιάνουν κατά παράδοση ωραίους λουκουμάδες.
    Όσο για τις λαλαγκίδες (εις την Λακωνικήν), δεν έχουν καμία σχέση με λουκουμάδες. Είναι λιγότερο αφράτα πλασμένα βραχιόλια, που συνοδεύεις συνληθως με τυρί. Αν από την ίδια ζύμη τα φτιάξεις πεπλατυσμένα, σε διαστάσεις περίπου ενός παστελιού, τα λες τηγανόψωμα.

  94. leonicos said

    Να βάλω κάτι για το παίζω, που το θυμήθηκα τώρα; Μη με μαλώνετε῎……

    Από τον Πίνδαρο

    Ξενοφῶντι Κορινθίῳ, Σταδιοδρόμῳ καὶ Πεντάθλῳ νικήσαντι τὴ οθ΄ Ὀλυμπιάδα. στ. 123

    Δ’ εὐθὺς ἐνόπλια χαλκωθεὶς ἔπαιζεν

    σημαίνει: (εννοεί για την ακρίβεια) πολεμούσε

  95. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Αργά στο νήμα απόψε, λόγω Γιάννη Μακριδάκη στο Ηράκλειο. Ενδιαφέρων τύπος, ωραία συζήτηση, με αρκετό κόσμο. (Ο Πέπε ήταν εκεί;)

    Για το σημερινό να προσθέσω ότι:
    – Οι καλοί λουκουμάδες πρέπει να «περικλείουν» μαστοριά και εμπειρία, για να βγουν προπάντων αφράτοι και τραγανοί. Διαφορετικά προκύπτουν απλώς κομμάτια μισοψημένης ζύμης με μέλι κλπ, που σου κάθονται στο στομάχι. Οπότε, καλύτερα να λείπουν…
    – Οι λουκουματζήδες που σέβονται τον εαυτό τους χρησιμοποιούν μόνο τα χέρια τους (σχ. 15+21). Ούτε κουτάλια, ούτε άλλες ‘συσκευές έγχυσης’ 🙂

    82. Κι εγώ αυτή τη βασική διαφορά ξέρω (με μαγιά λουκουμάδες – χωρίς μαγιά τηγανίτες) …παιδιόθεν.

    Ένα άλλο συναφές ξαρεσκάκι* σε μας είναι η τηγανόπιτα, από απλή χωρίς μαγιά ζύμη, (που συνήθως περισσεύει από άνοιγμα φύλλου για άλλα γλυκά …ξαρεσκάκια), πλασμένη σε λεπτά φύλλα κι αυτή, οποιουδήποτε σχήματος και μεγέθους, η οποία όμως τηγανίζεται σε ελάχιστο λάδι (ενώ οι τηγανίτες θέλουν αρκετό και οι λουκουμάδες …πέλαγος). Αφού ψηθεί και από τις δυό πλευρές, τρώγεται περιχυμένη με μέλι ή και με ζάχαρη, με ή χωρίς κανέλα. Κι αν έχομε φάει τέτοιες, παλιά…
    ——-
    *εκλεκτή λιχουδιά σε μικρή ποσότητα, φαγητού ή γλυκού.

    – Στην Κρήτη, έχουμε κι έναν άλλον Τηγανίτη: https://www.facebook.com/1685742421660650/photos/2139338646301023/

  96. Πέπε said

    > > Ο Πέπε ήταν εκεί;

    Ναι, αμέ!

    Ωραίος τύπος πράγματι. Δύσκολο να θυμάσαι από πού ξεκίνησε το καθετί που έλεγε ώστε να φτάσει εκεί όπου έφτασε, αλλά γοητευτικές οι διαδρομές της σκέψης του.

    Βρήκα αυτό: https://www.youtube.com/watch?v=d02KMiPXSDU

    Αντιθέτως, δε βρήκα πουθενά για την προβολή της ταινίας την Πέμπτη (Συρματένιοι ξεσυρματένιοι). Αστόρια δεν είπε;

  97. Γιάννης Κουβάτσος said

    89: https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://www.ainigmata.gr/ainigmata.php%3FpageNum_ainigmata%3D349%26totalRows_ainigmata%3D1073%26ainigma%3D&ved=2ahUKEwjTm-X0tZDmAhWMLFAKHdv8D_oQFjABegQIAhAB&usg=AOvVaw0yesQ4vbLdELEJ3CNUit8g&cshid=1575064929061

  98. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    96. Ναι, Αστόρια, νομίζω 9:00 μμ, όπως της Κιν. Λέσχης. Ίσως σε εφημερίδες κλπ ΜΚΔ βγει από Δευτέρα.
    Ευχαριστώ για τα 87 λεπτά! (Ες αύριον, όμως…)

  99. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    96τέλος Πέπε, όχι. Η ταινία (σκην. Γ. Λαπατά) από το βιβλίο του Η Δεξια Τσέπη του Ράσου θα προβληθεί την προσεχή Πέμπτη.
    (Οι Συρματένιοι του έγιναν θεατρικό)

    Γιάννης Μακριδάκης φυσικός καλλιεργητής κ ασκούμενος συγγραφέας
    November 26 at 4:57 AM ·
    Συνοπτικά το πρόγραμμα

    Τα πουλιά κάνουν βάρδια:
    Παρασκευή 29 Νοέμβρη, ώρα 18.30, παρουσίαση κ συζητηση για το προσφυγικο, στο βιβλιοπωλειο Αναλόγιο στο Ηράκλειο
    Δευτέρα 2 Δεκέμβρη ώρα 20.00 στην Δημοτική Βιβλιοθήκη Χανίων.

    Η δεξιά τσέπη του ράσου: προβολή της ταινίας του Γιάννη Λαπατά από την Κινηματογραφική Λέσχη Ηρακλείου την Πέμπτη 5 Δεκεμβρίου κ ώρα 21.00 στον κινηματογράφο Αστόρια
    https://www.facebook.com/%CE%93%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BD%CE%B7%CF%82-%CE%9C%CE%B1%CE%BA%CF%81%CE%B9%CE%B4%CE%AC%CE%BA%CE%B7%CF%82-%CF%86%CF%85%CF%83%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CE%B5%CF%81%CE%B3%CE%B7%CF%84%CE%AE%CF%82-%CE%BA-%CE%B1%CF%83%CE%BA%CE%BF%CF%8D%CE%BC%CE%B5%CE%BD%CE%BF%CF%82-%CF%83%CF%85%CE%B3%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AD%CE%B1%CF%82-2032059007096687/

  100. Πέπε said

    Το λινκ του #96 είναι μια ωραία ποδοσφαιρική ιστορία. Μιας και συνδέεται με την ελληνοτουρκική φιλία (Βενιζέλος – Ινονού), την προσφέρω κι εγώ ως δείγμα καλής θέλησης στους ποδοσφαιρολογούντες του ιστολογίου.

    Είναι περίπου 20 λεπτά (αν και ο τίτλος είναι 87 λεπτά!).

  101. Πέπε said

    99
    Συγγνώμη, ήσουν κι εσύ, Έφη; !!!

    Αθήνα δε μένεις;

    (Σιγά σιγά θα βγει ότι όλοι γνωστοί ήμασταν εκεί μέσα…)

    Ευχαριστώ για το ξεμπέρδεμα γιατί είχα αρχίσει να βρίζω με την ελλιπή (όπως νόμιζα!) ενημέρωση από τα διάφορα σάιτ.

  102. sarant said

    Α, μικρός ο κόσμος, όλοι στον Μακριδάκη 🙂

    92 !

  103. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    101. Πέπε
    Ψυχικώς, ήμουν ! 🙂 Ήρθα για λίγο Κρήτη,το Σ/Κ, αλλά δεν έμεινα.
    Έχει φβ ο Μακριδάκης αφού! τί χρεία άλλων μαρτύρων έχουμε; 🙂
    Την ταινία την ξέρω από πέρυσι (συμπτωματικά και το σκηνοθέτη παιδιόθεν-εδώ παρακάτω είναι το πατρικό του 🙂 ) .
    Τον Μακριδάκη τον παρακολούθησα από κοντά όχι σε παρουσίαση βιβλίου του αλλά σε ομιλία του ως φυσικού καλλιεργητή, μαζί με άλλους καλλιεργητές, σε αμφιθέατρο του Μετσόβιου για την αποανάπτυξη, πριν 3-4 χρόνια.

  104. Πέπε said

    103
    Εγώ δεν τον είχα ξαναδεί από κοντά. Λογοτεχνικώς τον είχα γνωρίσει από την αρχή αρχή, από φίλους που είχα επισκεφθεί στη Χίο -που τον γνώριζαν και προσωπικά, αλλά δεν έτυχε να σμίξουμε. Τότε ακόμη ήταν τοπικής εμβέλειας, και καθώς μού κίνησε το ενδιαφέρον και άρχισα να τον παρακολουθώ, ούτε που το πήρα χαμπάρι για πότε εξελίχθηκε σ’ έναν από τους πιο χοτ συγγραφείς (εξαιρουμένων φυσικά των μπεστσελεράδων). Μέχρι να το συνειδητοποιήσω αυτό, τον φύλαγα στο συρτάρι του μυαλού μου με τα τοπικά προϊόντα, μαζί με τον Σαμιώτη Καλατζή, τον Κασιώτη Μαυρολέοντα, τις εκδόσεις τοπικών λογίων «Ιστορία της νήσου Τάδε», διάφορους δίσκους κλπ.. Όμως έφτασε σύντομα η στιγμή που μόλις έβγαζε καινούργιο το μάθαινα αμέσως, κι όχι πλέον λόγω ιδιαίτερου προσωπιού ενδιαφέροντος αλλά γιατί το μάθαιναν όλοι.

    Είδα και τον Ντενεκέ στο θέατρο.

    Διάβασα μερικές φορές το μπλογκ του για το περιβόλι. Άρχισε να γίνεται κι εδώ στου Σαραντάκου σχετική κίνηση. Είχα φτάσει να ξέρω πλέον αρκετά πράγματα γι’ αυτό τον άνθρωπο, τις ιδέες του, την προσωπική του αλήθεια, τα νέα του, κι όλα αυτά από πολλές μεριές, κυκλωτικά.

    Τώρα που πήγα και του ‘δωσα γνώρα, ήδη αισθανόμουν σχεδόν σαν να συναντάω φίλο.

  105. Pedis said

    # 95 – – Οι λουκουματζήδες που σέβονται τον εαυτό τους χρησιμοποιούν μόνο τα χέρια τους (σχ. 15+21). Ούτε κουτάλια, ούτε άλλες ‘συσκευές έγχυσης’

    Σωστά. Βέβαια, ο λουκουματζης που σέβεται τον εαυτό του εχει καμένα τα χέρια του μέχρι τους αγκώνες από το πιτσίλισμα του λαδιού …

    Το λουκουματζίδικο που δεν θέλει να έχει μπλεξίματα και θύματα στο μαγαζί φέρνει πριν από τις/τους λουκουμάδες δύο ποτήρια νερό σε κάθε πελάτη. Ο κινδυνος πνιξίματος δεν ειναι καθόλου αμελητέος.

  106. Pedis said

    Άσχετο: ο Γκλέτσος στην Επιτροπή Ανασυγκρότησης του Σύριζα; %@#!

    Νάναι φάκενιούζ;

    Ο Χριστός κι Απόστολος ( όχι ο Γκλέτσος)!

    Με το ευρείας κλίμακας και συνεχές πασοκιζασιόν και με κάτι κερασάκια στην τούρτα, καλλιώρα σαν το παραπάνω, αντιλαμβάνεται κανείς ότι για όλες τις θέσεις από πάνω μέχρι παρακάτω …

    και πιο πολύ παρακάτω, εκεί που γίνεται το πολιτικό πίτσι-πίτσι του ρουσφετιού που φέρνει πραγματικές ψήφους και όχι λάικ, θα ξύνουν τον πάτο του πολιτικού καζανιού (αλλά με το «αριστερό» χέρι).

  107. Αν το ΠαΣοΚ ήταν ο τρίτος δρόμος προς τον σοσιαλισμό, ο ΣύΡιζΑ τείνει να γίνει η υπόγεια διάβαση προς αυτόν

  108. Από την άλλη πάλι η έλευση Κούλη (μετά του Αυγενάκη που εκφράζει την αθέατη πλευρά της Ντόρας) πως ήταν δυνατόν να μην επιδράσει στις ελιές ; Αυτό δεν ήταν θέμα κανονικότητας αλλά νομοτέλειας !

    https://menshouse.gr/extras/119395/elaioparagogoi-se-apognosi-o-ypoylos-echthros-poy-katestrepse-ti-sodeia-stin-kriti

  109. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    108: Είναι τραγικό να εξαρτάσαι τελείως από την παραγωγή ενός (αγροτικού) προϊόντος και να διαπιστώνεις πως όλη η σοδειά πρακτικά χάθηκε. Το διαβάζεις και σού ΄ρχεται στο νου αυτό με τις 10 πληγές του Φαραώ… Κι απ΄την άνοιξη έπρεπε να είχαν ξεκινήσει η καταπολέμηση και τα σχετικά αντίμετρα, γράφει.

  110. 109,
    Πράγματι τραγικό με την σοδειά, και ακόμα περισσότερο σε περιπτώσεις όπως πχ με λεμονιές που καίγονται και τα δέντρα από τον πάγο.

  111. Alexis said

    #108: Αλήθεια όσα λέει το άρθρο για τη φετινή κατάσταση στην Κρήτη.
    Προφανώς το έχει γράψει άτομο-γνώστης της κατάστασης «από τα μέσα».
    Το βασικό πρόβλημα ήταν και παραμένει ο δάκος. Το γλοιοσπόριο είναι επακόλουθο της έντονης δακοπροσβολής, βοηθούντος και του καιρού.
    Αυτό που δεν λέει είναι ότι σε χρονιές έντονης δακοπροσβολής οι ψεκασμοί της Περιφέρειας είναι αναποτελεσματικοί, χρειάζονται απαραίτητα και ψεκασμοί κάλυψης («λούσιμο» των δέντρων) από τον παραγωγό.

    ΥΓ: Πού λέει ότι φταίει ο Κούλης; 😆

  112. Γιάννης Κουβάτσος said

    Βλέπω τον Γκλέτσο πρόεδρο του «Ευαγγελισμού» στην επόμενη κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Εκτός αν προκόψει ακόμα περισσότερο και τον κάνουν υπουργό Παιδείας. Υπουργός πολιτισμού θα είναι βέβαια ο ζεν πρεμιέ Γεωργούλης.

  113. Γς said

    Καλημέρα

  114. Γς said

    113:

    Λάθος.

    Πήγαινε για τον Βάιμίλερ στα σημερινά μεζεδάκια του Σαββάτου

  115. Γς said

    114:

    >Βάιμίλερ

    Βαϊσμίλερ

  116. sarant said

    104 Το συρταρι με τα τοπικά προϊοντα -πολύ καλό!

  117. gpointofview said

    # 111 τέλος

    Ρε συ, αμφισβητείς τους νόμους του Μέντελ ;;;; (φατσούλες γελαστές)

  118. Γιάννης Ιατρού said

    50: Βάλε και τους λουκουμάδες ρε Εφάκι 🙂
    Μικρές ροδοψημένες μπαλίτσες, πασπαλισμένες με σουσάμι και κανέλα. Κι όταν φτάνουν στο στόμα σου: Μία μπουκιά!
    Αυτοί είναι

  119. antonislaw said

    Για τις ονομασίες του Νοεμβρίου:»Στο σώμα του λαού μας τον συναντάμε ως Σποριά (απ’ τη σπορά), Αγιαντριά (απ’ τη γιορτή του Αγίου Αντρέα), Αη- Φιλιππιάτη (απ’ τη γιορτή τ’ Αη-Φιλίππου) κ.ά»
    Ο Γιώργος Κοτζιούλας στο λεξιλόγιό του των ιδιωματικών από τα Τζουμέρκα της Ηπείρου αναφέρει ως ονομασία του Νοέμβρη:Χαμένος.
    Μου εκανε τρομερή εντύπωση γιατί δεν το εχω ξανακούσει! Μήπως ξέρει κανεις κατι για την ονομασία αυτή;

  120. ΚΩΣΤΑΣ said

    119 Τον Νοέμβρη τον λένε Χαμένο και στα ορεινά χωριά του Ν. Καρδίτσας, στα όρια προς Ήπειρο. Πιστεύω ότι έχει σχέση με τον μύθο της Δήμητρας και Περσεφόνης. Νοέμβρη έχει χαθεί από τον πάνω κόσμο η Περσεφόνη, τα φύλλα πέφτουν, η φύση μαραζώνει, με εντολή της Δήμητρας. Μετά από ένα εξάμηνο ξαναανεβαίνει πάνω στη γη κι έτσι έρχεται η Άνοιξη.

  121. Αγγελος said

    Οι Κυψελοπατησιώτες θα θυμούνται το Σαράι, στην Πλ. Αμερικής, και τους Σβίγγους, στην Αγίας Ζώνης.

  122. Georgios Bartzoudis said

    44, divolos said: «…..Άλλωστε είχαμε αρκετές ενδοοικογενειακές επινοημένες λέξεις πχ ο αρχοντής για το air-condition ή γλυφοδόντι και σκαλοδόντι για την οδοντογλυφίδα»!
    # Κάπως έτσι. Και τον δίβολο μπορούμε να το πούμε τρίβολο ή …τρίβουλο!

    46, loukretia50 said: «Λαλαγγίτες, αυτό το τραγουδιστό όνομα σαν από παιδικό τραγούδι – δεν ήξερα τότε για φαλαγγίτες- έλεγε μια θεία μου «Μακεδόνα» διάφορες λιχουδιές, κάτι ανάμεσα σε τηγανίτες και λουκουμάδες, που όμως ετοίμαζε και των Θεοφανείων».
    # Αχ! Οι καϊμένοι οι φαλαγγίτες πόσο αδικημένοι είναι. Εγώ έχω να τους ακούσω από τότε που ανακαλύφθηκε η Λοξή Φάλαγγα (η φάλαγγα των σαρισοφόρων δεν πιάνεται, επειδή ήταν Μακεδονική και …έχει ήδη πουληθεί!). Τέλος πάντων, μπορούμε να μπούμε εις φάλαγγα κατ’ άνδρα αλλά όχι κατά γυναίκα!

    55, ΚΩΣΤΑΣ said: « … τα άκουσα κι εγώ ως λαλαγγίτες, μάλλον ποντιακό».
    # Λάθον εποίκας!

  123. Α, χα! Να γιατί ο Αντρέας φέρνει λουκουμάδες κάθε φορά στη γιορτή του! Ούτε 20 χρόνια δεν μου πήρε να το καταλάβω.

  124. 22, 38
    Ανταπόκριση από Λουκουμάδες Κτιστάκη.
    Ειδικά αφού έχετε τόσο καλές αναμνήσεις, θα έλεγα να μην δοκιμάσετε τους σημερινούς. Κρατείστε τους όπως τους θυμάστε.
    Βρέθηκα σήμερα στο κέντρο της Αθήνας. Είπα να πάω κάπου για φαΐ αν και δεν πολυπείναγα, ήταν κλειστά και λέω να φάμε λουκουμάδες. Και να μην πάμε στον Κρίνο (που έχει βάλει κι άλλα επιπλέον) αλλά στου Κτιστάκη που μου τους διαφημίσατε. Ατυχήσαμε. Ένα μικρό πιατάκι με 7 – 8 λουκουμαδάκια που τα μεγαλύτερα ήταν όσο ένα καρύδι, 3,30€. Ήδη αρχίζει να μην ενθουσιάζει το πράγμα. Και έρχεται η γευστική δοκιμή. Μεγαλύτερη απελπισία. Δεν ξέρω πότε ήταν τηγανισμένοι ή αν πολυτηγανίστηκαν αυτοί, και μετά σε σιρόπι, μέλι ούτε για μυρωδιά. Εντάξει, μπόλικη κανέλα και λίγο σουσάμι από πάνω για βελτίωση του οπτικού αποτελέσματος. Σίγουρα δεν θα ξαναπάω.
    Βέβαια, το μαγαζί μικρό, 8 τραπέζια με καμιά 20αριά καρέκλες. Που όσο είναι ο τύπος που το δουλεύει τώρα, καλά, αλλά άμα πάρει σύνταξη δεν βλέπω το λόγο που θα συνεχίσει να υπάρχει.

  125. 118 Α! δεν κατάλαβα πως είναι από τον Κτιστάκη. Ναι, αυτή είναι η μερίδα!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: