Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Οι 12 Καρέκλες σε οχινέα μετάφραση

Posted by sarant στο 11 Απριλίου, 2021


Ένα από τα αγαπημένα βιβλία της νεανικής μου ηλικίας ήταν το σατιρικό μυθιστόρημα «Οι 12 καρέκλες» των σοβιετικών συγγραφέων Ηλία Ιλφ και Ευγενίου Πετρόφ.

Μου το είχε δώσει ο πατέρας μου, που πολύ το αγαπούσε, στην παλιά (1945) μετάφραση του Κώστα Μερτβάγου, επί δικτατορίας. Το βιβλίο αυτό το δάνεισα μετά κάπου -δανεικό κι αγύριστο όπως αποδείχτηκε, και ο πατέρας μου είχε καταστενοχωρηθεί. Μετά τη μεταπολίτευση, γύρω στο 1978, το ξανακυκλοφόρησε η Σύγχρονη Εποχή, σε καινούργια μετάφραση, μάλιστα πληρέστερη, αλλά εμάς μάς άρεσε πιο πολύ η παλιότερη -άλλο είναι ο γαλανούλης κλεφταράκος κι άλλο ο γαλάζιος κλεφταράς, και τον λάκκο από μαλαχίτη ο νεότερος μεταφραστής τον είχε κάνει «μαλαχιτική μπάρα», αρρώστησα όταν το διάβασα. Πριν από 10-12 χρόνια, βρήκα την παλιά μετάφραση του Μερτβάγου στον Αλφειό και την έδωσα στον πατέρα μου, και χάρηκε πολύ.

Πριν από λίγο καιρό έμαθα εδώ στο ιστολόγιο ότι το βιβλίο αυτό των Ιλφ/Πετρόφ, όπως και το δεύτερο σατιρικό τους αριστούργημα, το Χρυσό Μοσχάρι, επανεκδόθηκε από τη Σύγχρονη Εποχή σε μετάφραση Πλάτωνα Καραντάνη, ο οποίος υπογράφει επίσης μερικές ακόμα μεταφράσεις σοβιετικών συγγραφέων (σε μία από αυτές είχα βρει πολλά ψεγάδια) . Με λαχτάρα έσπευσα να τα προμηθευτώ -αλλά η αδημονία μου μετατράπηκε σε αμηχανία όταν, διαβάζοντας το πρώτο κεφάλαιο από τις 12 Καρέκλες, η μετάφραση μού φάνηκε γνώριμη, και με ψεγάδια.

Στην πατρική βιβλιοθήκη βρήκα τις παλιές εκδόσεις των δύο βιβλίων. Kαι με έκπληξη διαπίστωσα ότι και στα δύο βιβλία το κείμενο των νέων εκδόσεων είναι σχεδόν ταυτόσημο με τις αντίστοιχες εκδόσεις του 1979 και του 1977! Βέβαια έχει μονοτονιστεί, η ορθογραφία έχει εκσυγχρονιστεί και έχουν γίνει κάποιες επουσιώδεις αλλαγές, αλλά κατά τα άλλα το κείμενο είναι ολόιδιο!

Για του λόγου το αληθές, έχω ανεβάσει εδώ την πρώτη σελίδα του 4ου κεφαλαίου από τις 12 Καρέκλες στην παλιά έκδοση της Σύγχρονης Εποχής (βρήκα την 3η ανατύπωση, του 1984) και εδώ την αντίστοιχη σελίδα από την έκδοση του 2020. Αν τις διατρέξετε, θα δείτε ότι το κείμενο είναι σχεδόν πανομοιότυπο. Το «τραίνο» του 1977/84 έχει γίνει «τρένο» το 2020, ο Προύσης έγινε Προύσι, η καυγατζίδικη έγινε καβγατζίδικη, το «κύτταξε» έγινε «κοίταζε» και το «λαθεμένο εισιτήριο» έγινε «λάθος εισιτήριο» -αλλά αυτές δεν ειναι βεβαίως αλλαγές ουσίας.

Έκανα έλεγχο στις πρώτες 40 σελίδες από τις 12 Καρέκλες και στις 20 πρώτες σελίδες από το Χρυσό μοσχάρι, καθώς και δειγματοληπτικά σε άλλα σημεία των βιβλίων και το συμπέρασμα είναι το ίδιο: το κείμενο του 2020 είναι ίδιο, εκτός από τριτεύουσες τροποποιήσεις και εκσυγχρονισμό της ορθογραφίας, με το κείμενο του 1977/79/84.

Αυτό βάζει ένα πρόβλημα δεοντολογίας. Τι εννοώ; Στο Χρυσό Μοσχάρι αναφέρεται μεταφραστής ο Απόστολος Κοτσιώλης. Για τις 12 Καρέκλες, η έκδοση του 1984 που έχω βρει δεν αναφέρει όνομα μεταφραστή, αλλά την εποχή εκείνη η Σύγχρ. Εποχή συχνά δεν ανέφερε ονόματα μεταφραστών. Επειδή τότε συνεργαζόμουν με το εκδοτικό, είμαι σχεδόν βέβαιος ότι ο Κοτσιώλης είχε μεταφράσει το 1977 και τις 12 Καρέκλες.

Αν όμως την αρχική μετάφραση την έκανε πριν από 40-45 χρόνια ο Απ. Κοτσιώλης, πώς τώρα εμφανίζεται μεταφραστής ο Πλ. Καραντάνης ενώ το κείμενο είναι πρακτικά το ίδιο; Αυτό είναι το δεοντολογικό φάουλ. Οι επεμβάσεις στην ορθογραφία ή οι επουσιώδεις αλλαγές (τύπου «ύστερα από» –> «μετά από») δεν συνιστούν βεβαίως νέα μετάφραση αλλά απλώς επιμέλεια ή μάλλον απαρχές επιμέλειας διότι κανονικά η επιμέλεια προχωράει πολύ περισσότερο. Γι’ αυτό και χαρακτηρίζω τη μετάφραση «οχινέα» στον τίτλο του άρθρου -αλλά για να είμαι δίκαιος πρέπει να πω ότι δεν είδα να διαφημίζεται ως νέα παρά μονο να αναφερεται νέος μεταφραστής.

Προφανώς οι υπεύθυνοι της Σύγχρονης Εποχης θεώρησαν περιττό να αναφέρουν ότι επανεκδίδουν «επιμελημένη» την παλιά μετάφραση της προ πολλού εξαντλημένης έκδοσης, ενδεχομένως με τη συναίνεση του Απ. Κοτσιώλη ή των κληρονόμων του -αλλά αυτό δεν το βρίσκω σωστό και με λυπεί πολύ από έναν εκδοτικό οίκο με τον οποίο έχω συνεργαστεί για πολλά χρόνια και πολλά βιβλία, πάντοτε ανέφελα.

Ακόμα περισσότερο όμως με λυπεί ως αναγνώστη. Όχι επειδή η μετάφραση του Κοτσιώλη είναι κακή. Δεν είναι κακή όπως θα δείτε πιο κάτω. Αλλά θα μπορούσε να είναι καλύτερη -η νέα έκδοση λοιπόν είναι μια ευκαιρία που χάθηκε. Το χειροτερο, η παλιά έκδοση είχε λάθη επιμέλειας τα οποία η «νέα» έκδοση δεν έχει διορθώσει. Αναφέρω δυο περιπτώσεις από τις πρώτες σελίδες:

Στη σελ. 37 (της έκδοσης του 2020) ο Βορομπιάνινοφ επιστρέφει στο σπίτι του και βρίσκει την πεθερά του ετοιμοθάνατη. Η γειτόνισσα τού λέει: Είναι πολύ άσχημα, μόλις που κατάλαβε. Το ίδιο έχει και η έκδοση του 1977/84 (στη σελ. 34). Εδώ προφανώς υπάρχει λάθος.

Tο ρωσικό κείμενο λέει: Ей хуже, она только что исповедовалась, δηλαδή Είναι χειρότερα, μόλις εξομολογήθηκε. Ο Μερτβάγος στη μετάφραση του 1945: Η κατάστασή της χειροτέρεψε, μόλις ξομολογήθηκε. Στοιχηματίζω ότι ο Κοτσιώλης είχε γράψει στο χειρόγραφο (υπήρχε μια εποχή που ο κόσμος έγραφε με το χέρι) «μόλις που μετάλαβε» και αυτό έγινε στο τυπογραφείο «μολις που κατάλαβε». Και ο «μεταφραστής» του 2020 άφησε το λαθος!

Παρόμοια περίπτωση στη σελ. 42: «Στο μεταξύ, η Κλαύδια Ιβάνοβνα πέθανε. Πότε ζητουσε νερό, πότε έλεγε ότι πρέπει να σηκωθεί και να πάει στον τσαγκάρη για να πάρει τα καλά μποτίνια….» Κατά πάσα πιθανότητα εδώ ο μεταφραστής είχε «πέθαινε» στο χειρόγραφο (ο Μερτβάγος βάζει «ξεψυχούσε», ίσως καλύτερο) και στο τυπογραφείο έγινε το λάθος.

Ξαναλέω. Η μετάφραση του Κοτσιώλη τόσο στις 12 Καρέκλες οσο και στο Χρυσό Μοσχάρι δεν είναι κακή. Αφενός όμως δεν έχει καλή επιμέλεια, αφετέρου θα μπορούσε να είναι καλύτερη, λιγάκι πιο εμπνευσμένη σε κάποια κρίσιμα σημεία. (Και, οσο κι αν μ’ αρέσουν οι ιδιωματικές λέξεις, πόσοι ξέρουν σήμερα τη μπάρα με τη σημασία της λιμνούλας, του λάκκου με νερά;)

Θα πείτε: Και γιατί δεν μας συστήνεις τη μετάφραση του Κώστα Μερτβάγου, αφού την προτιμάς; Αφενός είναι προ πολλού εξαντλημένη, μόνο σε παλαιοπωλεία τη βρίσκει κανείς, και αν. Αλλά υπάρχει και κάτι άλλο: Ο Μερτβάγος μεταφράζει από μια συντομευμένη έκδοση του ρωσικού μυθιστορήματος. Σχεδόν σε κάθε κεφάλαιο, η μετάφραση του Μερτβάγου παραλείπει εκτενή αποσπάσματα -όλα τα αποσπάσματα που έχουν κάπως πιο «δοκιμιακό» χαρακτήρα και δεν συμβάλλουν άμεσα στην πλοκή. Θα παραθέσω πιο κάτω το Κεφάλαιο 4 του βιβλίου όπου θα δείτε ότι η έκδοση του Μερτβάγου παραλείπει το μισό περίπου -παραλείπει μια χιουμοριστική πραγματεία για την αποξένωση του επιβάτη του τρένου. Η συντόμευση αυτή έχει γίνει με πολλή τέχνη, υποθέτω δε ότι έγινε ηδη στα ρωσικά. Ωστόσο, η έκδοση του 1945 δεν παύει να είναι κολοβωμένη.

Οπότε, η έκδοση της Σύγχρονης Εποχής, παρόλη τη λειψη της επιμέλεια και τα κουσούρια, και παρά το δεοντολογικό πρόβλημα της ταυτότητας του μεταφραστή είναι η μόνη που έχουμε. Εκτός αν μου έρθει επιφοίτηση όταν πάρω σύνταξη και μάθω ρωσικά μεταφράζοντας τα πρόσθετα μέρη (που δεν έχει ο Μερτβάγος) σε μια καινουργια έκδοση.

Προς το παρόν όμως και για να πάρετε μια γεύση του σημαντικού αυτού έργου, παραθέτω το Κεφάλαιο 4 από την έκδοση της Σύγχρονης Εποχής. Κάποια άλλη φορά, θα αφιερώσω άλλο άρθρο στο μυθιστόρημα αυτό (που στάθηκε έμπνευση για την ταινία του Μελ Μπρουκς αλλά και για ελληνική ταινία με τον Βουτσά) και στην πλοκή του.

Για να σας κατατοπισω, το έργο εκτυλίσσεται το 1927 στην ΕΣΣΔ. Στα 3 προηγούμενα κεφάλαια μαθαίνουμε ότι ο πρώην αριστοκράτης Ιππόλυτος Βορομπιάνινοφ μαθαίνει από την πεθερά του που ψυχορραγεί ότι έχει κρυψει διαμαντικά μεγάλης αξίας σε μια από τις 12 καρέκλες του σαλονιού του αρχοντικού της -που έχει δημευτεί από τους Μπολσεβίκους. Ξεκινάει λοιπόν να βρει τις καρέκλες. Αλλά το ίδιο μυστικό το έχει εξομολογηθεί η ετοιμοθάνατη και στον παπά της ενορίας, που θα κυνηγήσει κι αυτός τον θησαυρό. Ο Οστάπ Μπέντερ δεν έχει ακόμα εμφανιστεί.

Σημειώνω με πλάγια τα σημεία που παραλείπονται στην παλιά μετάφραση του Μερτβάγου.

4

Η μούσα των μακρινών περιπλανήσεων

Μια ώρα πριν έρθει το βραδινό τρένο ο πάτερ Φεντόρ με το κοντό, λίγο κάτω από τα γόνατα παλτό και μ’ ένα καλάθι στο χέρι στεκόταν στην ουρά μπροστά στο ταμείο του σταθμού, λοξοκοιτάζσντας φοβισμένα προς την εί­σοδο. Φοβόταν ότι η παπαδιά, παρά τις οδηγίες που της έδωσε, θα τρέξει στο σταθμό να τον ξεπροβοδίσει και τότε ο σκηνοποιός Προύσι, που καθόταν στον μπουφέ και κερνούσε μπίρα τον εφοριακό, θα τον αναγνώριζε στη στιγμή. Ο πάτερ Φεντόρ, γε­μάτος κατάπληξη και ντροπή, κοίταζε το ριγωτό παντελόνι του εκτεθειμένο στην κοινή θέα όλων των κοσμικών.

Η επιβίβαση στο τρένο είχε τη συνηθισμένη καβγατζίδικη μορφή της. Οι επιβάτες, σκυμμένοι κάτω από το βάρος πελώρι­ων σακιών, έτρεχαν από την κεφαλή ως την ουρά του τρένου και από την ουρά στην κεφαλή. Ο πάτερ Φεντόρ έτρεχε και αυτός στην τύχη σαστισμένος. Μιλούσε και αυτός, όπως όλοι οι άλλοι, με κολακευτική φωνή στους εισπράκτορες του τρένου, είχε το φόβο, όπως και όλοι οι άλλοι, μην τυχόν και του έδωσε «λάθος» εισιτήριο ο ταμίας και μόνο όταν επιτέλους χώθηκε στο βαγό­νι ξαναβρήκε τη συνηθισμένη αυτοκυριαρχία του και, μάλιστα, μπήκε και στο κέφι.

Η ατμομηχανή στρίγγλισε με όλο της το είναι, το τρένο ξεκί­νησε κουβαλώντας τον πάτερ Φεντόρ στο άγνωστο για μια υπόθεση-αίνιγμα, που, όμως, υποσχόταν, όπως φαίνεται, πολύ μεγάλα κέρδη.

Αρκετό ενδιαφέρον παρουσιάζει η ζώνη αποξένωσης. Ακό­μα και ο πιο κοινός πολίτης μόλις μπει σε αυτήν τη ζώνη νιώ­θει να τον κυριεύει κάποια φροντίδα και γρήγορα μετατρέπε­ται σ’ επιβάτη ή σε παραλήπτη αποσκευών ή απλώς σε αληταρία χωρίς εισιτήριο, που φαρμακώνει τη ζωή και την υπηρεσι­ακή δραστηριότητα των εισπρακτόρων του τρένου και των ελε­γκτών του σταθμού.

Από τη στιγμή που ο πολίτης βάζει το πόδι του στη ζώνη αποξένωσης, την οποία θεωρητικώς την ονομάζει σιδηροδρομικό σταθμό, η ζωή του αλλάζει απότομα. Τρέχουν αμέσως καταπάνω του οι μουστακαλήδες με τις άσπρες ποδιές και τις επινικελωμένες κονκάρδες στο μέρος της καρδιάς και του βουτάνε χωρίς τσιριμόνιες τις αποσκευές. Από αυτήν τη στιγμή ο πο­λίτης δεν ανήκει πια στον εαυτό του. Γίνεται επιβάτης και αρ­χίζει να εκτελεί όλα τα καθήκοντα του επιβάτη. Τα καθήκοντα αυτά δεν είναι πολύπλοκα, είναι, όμως, ευχάριστα.

Ο επιβάτης τρώει πάρα πολύ. Οι κοινοί θνητοί δεν τρώνε το βράδυ, αλλά ο επιβάτης τρώει και τη νύχτα. Τρώει ψητό κοτόπουλο που δεν ταιριάζει στην τσέπη του, σφιχτοβρασμένα αβγά βλαβερά για το στομάχι του και ελιές. Όταν το τρένο κόβει ταχύτητα στα κλειδιά, βροντοκοπάνε στα ράφια τα πολυάριθμα τσαγιερά, χοροπηδούν τα τυλιγμένα στις εφημερίδες κοτόπουλα χωρίς μπούτια, γιατί πρόλαβαν και τους τα ξερίζωσαν οι επιβάτες.

Και όμως οι επιβάτες δε δίνουν καμιά σημασία σε αυτά τα γεγονότα. Διηγούνται ανέκδοτα. Κάθε τρία λεπτά ολόκληρο το βαγόνι ξεκαρδίζεται στα γέλια. Ύστερα ακολουθεί σιγή και μια βελούδινη φωνή αραδιάζει το επόμενο ανέκδοτο:

–  Ξεψυχάει ο γερο-Εβραίος. Τριγύρω στέκεται η γυναίκα, τα παιδιά. «Η Μόνια ήρθε;», ρωτάει με κομμένη ανάσα ο Εβραίος, «Ήρθε.» «Η θεία Μπράνια ήρθε;» «Ήρθε.» «Η γιαγιά πού είναι; Δεν την βλέπω.» «Να τη, εδώ είναι.» «Ο Ισαάκ;» «Και ο Ισαάκ εδώ είναι.» «Τα παιδιά;» «Να τα και τα παιδιά όλα.» «Μα τότε ποιος έμεινε στο μαγαζί;!»

Την ίδια στιγμή βροντοκοπάνε τα τσαγιερά, τινάζονται ψη­λά τα ανάπηρα κοτόπουλα πάνω στα ράφια τρομαγμένα από τα βροντερά γέλια. Αλλά οι επιβάτες δε δίνουν σημασία. Ο κα­θένας έχει έτοιμο μέσα του κάποιο τσουχτερό ανέκδοτο, που τον ξεσκίζει και δε βλέπει την ώρα να έρθει η σειρά του. Ο νέος αφηγητής, σπρώχνοντας με τον αγκώνα του τους γείτονες, λέει ξεφωνίζοντας με παρακαλετό:

–  Δώστε προσοχή, μου συνέβη μια φορά…

Και όταν τα καταφέρει επιτέλους να τους κάνει να προσέ­ξουν, αρχίζει:

-Ένας Εβραίος γυρίζει στο σπίτι του και ξαπλώνει να κοι­μηθεί δίπλα στη γυναίκα του. Ξαφνικά, ακούει κάτι σα γρα­τζούνισμα σκύλου κάτω από το κρεβάτι. Απλώνει ο Εβραίος το χέρι του κάτω από το κρεβάτι και ρωτάει: «Εσύ είσαι, Τζακ;» Ο Τζακ γλείφει το χέρι του αφεντικού και λέει: «Εγώ είμαι.»

Οι επιβάτες ξελιγώνονται από τα γέλια, η σκοτεινή νύχτα σκεπάζει τον κάμπο, από το φουγάρο της ατμομηχανής σκορ­πούν τριγύρω σπίθες και τα φανάρια με τα φωτισμένα πράσι­να γυαλιά τους περνούν δίπλα τρέχοντας.

Πολύ ενδιαφέρουσα περιοχή η ζώνη αποξένωσης! Απ’ άκρη σ’ άκρη της χώρας σέρνονται τα βαριά τρένα των μακρινών αποστάσεων. Παντού ο δρόμος τους είναι ανοιχτός. Παντού φέγγει το πράσινο φως, ανοιχτή η γραμμή. Το πολικό εξπρές ανεβαίνει στο Μούρμανσκ. Σκύβοντας και καμπουριάζοντας στο κλειδί ξεπηδάει από το σταθμό Κουρσκ της Μόσχας το τρένο «Πρώτο Κ» τραβώντας για την Τιφλίδα. Η ταχεία της Άπω Ανατολής παρακάμπτει τη Βαΐκάλη πλησιάζοντας σαν αστραπή τον Ειρηνικό.

Η μούσα των μακρινών περιπλανήσεων θέλγει τον άνθρω­πο. Να τη, τον απέσπασε κιόλας τον πάτερ Φεντόρ από την ήρεμη επαρχιακή κατοικία του και τον πέταξε ένας θεός ξέρει σε ποιο μακρινό κυβερνείο. Ως και ο πρώην αρχηγός των ευγενών και νυν ληξίαρχος Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς Βορομπιάνινοφ συ­γκλονίστηκε ως τα τρίσβαθα της ψυχής του και αποφάσισε ν’ αποτολμήσει ένας διάβολος μόνο ξέρει τι.

Ταξιδεύουν οι άνθρωποι από τόπο σε τόπο. Άλλος φεύγει 10.000 χιλιόμετρα μακριά από τον τόπο της δουλειάς του για να βρει διαλεχτή αρραβωνιαστικιά. Άλλος, κυνηγώντας κρυμ­μένους θησαυρούς, παρατάει τη θέση του στο ταχυδρομείο και, σα μαθητούδι, τρέχει για το Αλιτάν. Ενώ κάποιος τρίτος άραξε στο σπιτάκι του χαϊδεύοντας τη φουσκωμένη κήλη του και δια­βάζοντας τα άπαντα του βαρόνου Σαλίας, που τα αγόρασε όλα μαζί για 5 καπίκια.

Τη δεύτερη μέρα μετά από την κηδεία, που την όλη διεύθυνσή της ανέλαβε «ευγενώς προσφερθείς» ο ειδικός επί των φέ­ρετρων τεχνίτης Μπεζεντσούκ, ο Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς παρουσιάστηκε στην υπηρεσία του και, εκτελώντας τα καθήκοντά του, καταχώρησε ιδιοχείρως «το θάνατο της Κλαύδιας Ιβάνοβνα Πετουχόβα, πενήντα εννιά ετών, οικοκυράς, εκτός Κόμματος, κατοίκου της επαρχιακής πόλης “Ν” και καταγόμενης από ευγενείς του κυβερνείου Στάργκοροντ». Έπειτα ο Ιππόλυτος Μα­τβέγιεβιτς ζήτησε τη νόμιμη άδειά του των δύο βδομάδων, εισέπραξε 42 ρούβλια με το επίδομα αδείας και, αφού αποχαιρέτησε τους συναδέλφους του, έφυγε για το σπίτι του. Στο δρόμο πέρασε από το φαρμακείο.

Ο φαρμακοτρίφτης Λεοπόλδος Γριγόριεβιτς, που οι [sic] οικογένειά του και οι φίλοι του τον έλεγαν Λίπα, στεκόταν στον κόκκινο βερνικωμένο πάγκο, τριγυρισμένος από βάζα με δηλητήρια και προσπαθούσε νευρικά να πασάρει στην ανιψιά του αρχιπυροσβέστη την κρέμα «Ανγκό» για την ηλιοθεραπεία και τις φα­κίδες, «η οποία προσδίδει εξαιρετική λευκότητα στο δέρμα».

Η ανιψιά του αρχιπυροσβέστη, ωστόσο, ήθελε πούδρα

«Ράσελ» «με χρυσαφί χρώμα, η οποία προσδίδει στο σώμα ομοιόμορφη και αφύσικη μελαψότητα». Στο φαρμακείο, όμως, υπήρχε μόνο κρέμα «Ανγκό» για την ηλιοθεραπεία και ο αγώνας ανάμεσα στα δύο τόσο αντίθετα προϊόντα της βιομηχανίας καλλυντικών κρατούσε πάνω από μισή ώρα. Στο τέλος, νίκησε ο Λίπα και κατάφερε να πουλήσει στην ανιψιά του αρχιπυροσβέστη κραγιόν για τα χείλια και μια κοριοσκοτώστρα -συσκευή κατασκευα­σμένη πάνω στη λειτουργία του σαμοβαριού, αλλά που έμοια­ζε με καταβρεχτήρι.

–  Εσείς τι επιθυμείτε;

–  Κάτι για τα μαλλιά.

–  Για μεγάλωμα, για ξερίζωμα, για βάψιμο;

–  Μα για μεγάλωμα είμαστε τώρα! είπε ο Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς. Για βάψιμο.

–  Αν θέλετε για βάψιμο, σας συνιστώ το θαυμάσιο σαμπου­άν «Τιτανικός». Μόλις μας ήρθε από το τελωνείο. Είδος του λαθρεμπορίου. Δεν ξεβάφει ούτε με κρύο, ούτε με ζεστό νερό, ούτε με σαπούνι, ούτε με πετρέλαιο. Θαυμάσιο μαύρο χρώ­μα. Ένα μπουκαλάκι φτάνει για έξι μήνες και στοιχίζει μόνο 3 ρούβλια και 12 καπίκια. Σας το συνιστώ επειδή μου είστε συ­μπαθής.

Ο Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς στριφογύρισε στα χέρια τou το τετράγωνο μπουκαλάκι του «Τιτανικού», κοίταξε αναστενάζο­ντας την ετικέτα και άφησε τα λεφτά στον πάγκο.

Ο Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς επέστρεψε στο σπίτι και, χωρίς να χάσει καιρό, άνοιξε το τετράγωνο μπουκαλάκι και άλειψε τα μουστάκια του με τον «Τιτανικό». Μια ανυπόφορη βρόμα απλώθηκε σε όλο το σπίτι.

Μετά από το φαγητό η βρόμα λιγόστεψε, τα μουστάκια ξεράθηκαν, κόλλησαν και στάθηκε αδύνατο να τα χτενίσει. Το «θαυμάσιο μαύρο χρώμα» απέκτησε μια πρασινωπή απόχρω­ση, αλλά ο Βορομπιάνινοφ δεν είχε καιρό για δεύτερο βάψιμο.

Ο Ιππόλυτος Ματβέγιεβιτς έβγαλε από την κασετίνα της πε­θεράς του τον κατάλογο των διαμαντικών, που τον είχε ανακαλύψει την προηγούμενη μέρα, μέτρησε όσα χρήματα του απόμειναν, κλείδωσε το σπίτι, έχωσε το κλειδί στην πίσω τσέπη του, ανέβηκε στην ταχεία Αρ. 7 και έφυγε για το Στάργκοροντ.

117 Σχόλια προς “Οι 12 Καρέκλες σε οχινέα μετάφραση”

  1. Παρόντες !

  2. dryhammer said

    Καλημέρα!
    Πρωί πρωί (ιστολογικώς) και η γκρίνια

    α. Πλάγια δεν βλέπω [εκτός κι αν αποστραβώθηκα]
    β. …σφιχτοβρασμένες αβγά βλαβερά…

    Ο κάβουρας έκαψε τις πατούσες του;

  3. Γιάννης Κουβάτσος said

    Τελικά, αν δεν ξέρεις πάρα πολύ καλά τη γλώσσα του πρωτότυπου, δεν μπορείς να διαβάσεις στα σοβαρά ξένη λογοτεχνία, παρά μόνο αν σου τύχει μετάφραση άψογα δουλεμένη από μερακλή μεταφραστή, πράγμα σπάνιο.

  4. Costas X said

    Καλημέρα !

    «…πόσοι ξέρουν σήμερα τη μπάρα με τη σημασία της λιμνούλας, του λάκκου με νερά;»

    Πιθανότατα ελάχιστοι, εγώ δεν το έχω ξανακούσει. Εδώ κοντεύει να εξαφανιστεί η λέξη «λούμπα» για τον νερόλακκο. «Μπάρα» σήμερα μπορεί να σημαίνει το δοκάρι που εμποδίζει τη διέλευση, τον πάγκο του μπάρ, τον σωλήνα της άρσης βαρών, την μπάρα δημητριακών, και στα κλασικά καλιαρντά το πέος ! 🙂

  5. Παναγιώτης Κ. said

    Ωραία τα προλεγόμενα!
    Γενικώς ο κόσμος των εκδόσεων και η ιστορία ενός βιβλίου μέχρι να φτάσει στα χέρια μου, για μένα είναι μαγικά όσο και το περιεχόμενο.

  6. dryhammer said

    0,4. Την συνάντησα κάπου στον Πετρόπουλο πολύ παλιά όταν μιλούσε για την «κακή γειτονιά» της Θεσσαλονίκης. Κι από τότε, ξανά σήμερα…

  7. atheofobos said

    Έχω την αίσθηση πως η μετάφραση αυτή πρέπει να απέχει αρκετά από το αρχικό κείμενο, γιατί εκτός από ακατανόητες προτάσεις όπως:
    -Ο πάτερ Φεντόρ, γεμάτος κατάπληξη και ντροπή, κοίταζε το ριγωτό παντελόνι του εκτεθειμένο στην κοινή θέα όλων των κοσμικών,
    εκτός από λάθη, αν δεν οφείλονται στην μεταφορά του κειμένου, όπως: σφιχτοβρασμένες αβγά και Η μούσα των μακρινών περιπλανήσει θέλγει τον άνθρωπο
    έχει και σαφώς κακομεταφρασμένες προτάσεις, όπως:
    -με κολακευτική φωνή στους εισπράκτορες
    -μπήκε και στο κέφι.
    -κάποιο τσουχτερό ανέκδοτο, που τον ξεσκίζει
    -Σκύβοντας και καμπουριάζοντας στο κλειδί ξεπηδάει από το σταθμό Κουρσκ της Μόσχας το τρένο «Πρώτο Κ» τραβώντας για την Τιφλίδα.
    -Είδος του λαθρεμπορίου

  8. ΚΩΣΤΑΣ said

    4, 6
    Η λέξη μπάρα (νερόλακκος), από όσο εγώ ξέρω, είναι αρκετά σε χρήση. Στη Θεσσαλία χρησιμοποιείται συχχνά. Στη Θεσσαλονίκη αναφέρεται συχνά εξ αιτίας της διάσημης συνοικίας Μπάρα, κακόφημης περιοχής, δυτικά εκτός των τειχών.

    Παλιότερα έχω ακούσει και συνομιλητή Κοζανίτη να λέει στη ντοπιολαλιά του: «Μπλάτσα-μπλούτσα μεσ’ τ΄ς αμπάρις».

  9. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολυ για τα πρώτα σχόλια!

    2 Ωχ, τα πλάγια ίσιωσαν στη μεταφορά. Αλλά τα ξαναπλάγιασα.

    7 Τα σφιχτοβρασμένες αβγά και Η μούσα των μακρινών περιπλανήσει είναι του OCR, θα διορθώσω. Το ανέκδοτο που τον ξεσχίζει όμως είναι ωραία εικόνα. Το ανεκδοτο βρίσκεται μέσα του και αδημονεί να βγει έξω. Ίσως βέβαια να αποδίδεται και καλύτερα

  10. sarant said

    4, 6, 8 Κι εγώ ξέρω τη μπάρα (και τη Μπάρα). Αλλά όχι οι περισσότεροι αναγνώστες.

  11. Ωραίο! Γέλασα και με το ανέκδοτο με τον Τζακ αν και -με ντροπή παραδέχομαι- άργησα λίγο να το πιάσω.

  12. Triant said

    Καλημέρα.

    11: Παρομοίως 🙂

  13. Γιάννης Κουβάτσος said

    18 ευρώ στοιχίζει το βιβλίο. Με τόσα λεφτά ο πελάτης-αναγνώστης δικαιούται καλύτερο προϊόν, για να μιλήσουμε στην κυνική γλώσσα της αγοράς. Κάνω λάθος;

  14. sarant said

    13 Ιδίως επειδή πρόκειται για βιβλίο χωρίς δικαιώματα μετάφρασης (οι συγγραφείς έχουν πεθάνει εδώ και πάνω από 70 χρόνια και ούτως ή άλλως με τα σοβιετικά προπολεμικά βιβλία αμφιβάλλω αν υπάρχει περιορισμός).

  15. dryhammer said

    13,14. https://www.slang.gr/definition/6894-ksepeta

  16. geobartz said

    (α) Περί αντιγραφής μεταφράσεων «παλιά μου τέχνη κόσκινο»: Παρήγγειλα στο Αμέρικα ένα σπάνιο βιβλίο, μετάφραση από τα λατινικά στα αγγλικά. Εκδότης μια γνωστή και …περισσώς ακμάζουσα πολυεθνική. Σχεδόν μόλις το πήρα, βρήκα στο διαδίκτυο μια παλιά μετάφραση, ολόιδια. Αντιπατάρα, που λέμε Μακεδονιστί!!

    (β) «πόσοι ξέρουν σήμερα τη μπάρα με τη σημασία της λιμνούλας, του λάκκου με νερά»;
    # Εμ! Γι΄αυτό «κραυγάζω» κάθε τόσο: Μάθετε Μακεδονικά. Θα μάθετε και για τη μπάρα, και για τη μπαρούδα και μύρια άλλα!

    (γ) «ο πάτερ Φεντόρ» (!!!)
    # Κακοποίηση της γλώσσας από τον μεταφραστή (και όχι μόνο). Θα πουν ίσως κάποιοι ότι ο λαθεμένος τύπος …επικράτησε. Αμ δε! Παπάς λεει ο πολύς κόσμος (και παπαδάκι και πάπαρος και παπαδαριό), μολονότι απεχθάνεται δυο γνωστούς φασιστοπαπάδες: Έναν ακροδεξιο και έναν (ψευτο)ακροαριστερό!

  17. Χαρούλα said

    Καλημέρα!
    Η αλήθεια είναι πως όταν διαβάζω, μόνο χοντρά λάθη καταλαβαίνω. Αν όμως,για παράδειγμα, μου έδειχναν ένα βιβλίο της Σύγχρονης Εποχής και …τον κώδικα ΝταΒίντσι, θα έβαζα χέρι στην φωτιά για την καλύτερη μετάφραση και επιμέλεια της Σ.Ε.. Νομίζω(…νομιζα) πως διαβάζουν πριν εκδόσουν και έχουν το επίπεδο να εντοπίσουν. Στερεότυπα μάλλον. Λυπάμαι!

    Μπάρα υπάρχει τοποθεσία στην είσοδα της Σιάτιστας. Θεωρούσα δεδομένο πως λέγεται έτσι επειδή κάποτε θα υπήρχε εκεί μπάρα-δοκάρι. Τώρα σκέφτομαι ότι μπορεί να προέρχεται και από νερόλακο. Ξέρει κάποιος;
    Επίσης έχω ακούσει(ισως έχει συζητηθει ήδη στο ιστολόγιο) πως το ρήμα αμπαρώνω, προερχεται από την μπάρα- σανίδα που έμπαινε πίσω από τις διπλές πόρτες για κλείσιμο. Ισχύει;

  18. Κιγκέρι said

    Καλέ, γκοτζάμ άρθρο έχετε για τη μπάρα, το ξεχάσατε;

    https://sarantakos.wordpress.com/2010/06/08/baresmezedakia/

    Το είχα βρει πρόσφατα, ακολουθώντας ένα λινκ για ένα σχόλιο του Στάζυμπου με οδηγίες (https://sarantakos.wordpress.com/2010/06/08/baresmezedakia/#comment-36477)
    και μάλιστα ήθελα να συμπληρώσω κάτι, αλλά επειδή ήταν παλιό το άρθρο, είπα να περιμένω την κατάλληλη ευκαιρία, και να τη!

    Λοιπόν, εγώ τη λακούβα με τα νερά, όταν ήμουν παιδί, την ήξερα αρχικά ως «λούμπα». Έτσι την έλεγε ο πατέρας μου, που χρησιμοποιούσε την έκφραση «Πρόσεξε μην πέσεις μες στη λούμπα», τόσο κυριολεκτικά, όσο και μεταφορικά για την παγίδα.
    «Μπάρα» λέγαμε μόνο μια συγκεκριμένη υδατοδεξαμενή στο χωριό Συκούριο Λάρισας, κάτι σαν τεχνητή λίμνη, που τα τελευταία χρόνια έχει μετατραπεί σε χώρο αναψυχής. Μάλιστα διοργανώνεται, ή μάλλον διοργανωνόταν προ κορονοϊού και Μπάρα-Πάρτυ, με διάφορες εκδηλώσεις.

    https://www.bestoflarissa.gr/2020/03/03/imerisia-apodrasi-stin-bara-sykouriou-eikones/

    Πάντως, προσωπικά, παρόλο που ξέρω τη λέξη μπάρα για τον νερόλακο, δεν την πολυχρησιμοποιώ, γιατί έχω προσέξει ότι συχνά μπερδεύομαι και λεω ράμπα.

  19. Για στατιστικούς λόγους αναφέρω πως γνωρίζω την λέξη μπάρα με την σημασία του κειμένου από τον Ηλ. Πετρόπουλο. Αντίθετα ενώ ήξερα την φράση «έπεσε στην λούμπα» αγνοούσα τι είναι η λούμπα
    Αρχές του 60 είχα διαβάσει τον καλό στρατιώτη Σβέικ και ενθουσιασθεί. Την δεκαετία του 80 ή του 90 το αγόρασε η πρώην μου σε μια μετάφραση που δεν μου άρεσε καθόλου. Δηλαδή όσον αφορά τους ξένους λογοτέχνες η γνώμη μας γι αυτούς εξαρτάται από τν μεταφραστή !
    Και τουλάχιστον μέχρι το 2000 (νομίζω) εκδότες ήταν άνθρωποι που αγαπούσαν το βιβλίο αλλά κάπου εκεί με τις ευρωπαϊκές επιδοτήσεις πολλοί έγιναν εκδότες και το ενδιαφέρον μεταφέρθηκε από την ποιότητα στην ποσότητα με αρπακολλατζίδικες εκδόσεις χωρίς σοβαρή επιμέλεια και μετάφραση λογω χαμηλών αμοιβών

  20. Κιγκέρι said

    Επίσης, από τον πατέρα μου έχω ακούσει τη λέξη «μαγάρα» ειδικά για τον λάκο με τις ακαθαρσίες.
    Μάλιστα, για έναν ξάδερφό του, που ενώ είχε ποικίλλες αισθηματικές περιπέτειες με όμορφες κοπέλες, παντρεύτηκε μια γυναίκα ιδιαίτερα κακοφτιαγμένη (με την οποία τελικά και χώρισε), έλεγε το κάπως δηλητηριώδες:

    «Από λαγάρα σε λαγάρα, πλατς μες στη μαγάρα»!

  21. Γιάννης Κουβάτσος said

    16: Πάντως, πρόεδρε, και ο ωραίος πάτερ Αντώνιος έτσι συστήνεται στην ιστοσελίδα της «Κιβωτού του κόσμου». Ίσως επειδή νιώθει άνθρωπος του λαού και όχι του ιερατείου.
    https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://www.kivotostoukosmou.org/el/kivotos-tou-kosmou/pater-antonios&ved=2ahUKEwiq6tX45_XvAhUNPOwKHYx2DpoQFjAeegQIGxAC&usg=AOvVaw0mRAufucVfP5_qCgsiIq6R&cshid=1618131094883

  22. Πουλ-πουλ said

    Η παράλειψη των πλάγιων αποσπασμάτων, τοκίζοντας στη χρησιμοθηρία της πλοκής, πετσοκόβει άγρια το μυθιστόρημα. Είναι μια μορφή απεχθούς λογοκρισίας.

  23. Εμείς έχουμε «λούτσα» για την κοιλότητα με νερό.

    Ο Μπαμπινιώτης σχετικά: λούτσα (η) {χωρ. γεν. πληθ.} 1. φυσική ή τεχνητή κοιλότητα τού εδάφους, όπου συγκεντρώνονται νερά 2. (µτφ.) καταµουσκεµένος, βρεγµένος µέχρι το κόκκαλο: βγήκα στη βροχή χωρίς οµπρέλα κι έγινα ~ || µ’έκανες ~. [ΕΤΥΜ. <
    σλαβ. luza «νερόλακκος»].

    Έχουμε και «ο ζερός, ζηρός» αλλά έγινε τοπωνύμιο.
    Ου «ζηρός μι τα λιλιέκια», έχ΄τι ακ'στά = Озеро лебедей.

  24. Λεύκιππος said

    11 Κι εγώ την ίδια καθυστερημένη αντίδραση είχα. 😢😢😢

  25. Πάντως έχουμε ακούσει
    — για πολύ νεαρούς αναγνώστες που πηδάν τις εκτός πλοκής σκέψεις του συγγραφέα (ενώ αυτός ο άνθρωπος του πνεύματος μπορεί να έγραψε το μυθιστόρημα για να συμπεριλάβει αυτές τις σκέψεις…)
    αλλά και
    — για αναγνώστες που ξεφυλλίζουν …συμβουλευτικά (σαν λεξικό) το κείμενο, για να αντλήσουν κάποιατεκμηρίωση, αφήνοντας για αργότερα την ανάγνωση του έργου μέσα στη διαλεκτική του σύνθεση.

    Αλλά ο εκδότης τι δικαιολογία έχει εκτός από το κέρδος;
    Ίσως υπάρχει και κάποιο κέρδος για την κοινότητα, αφού ένα μικρότερο βιβλίο μπορεί να προσελκύσει κάποιους ακόμα να «το» επιλέξουν.

  26. Συγγνώμη βγήκαν όλα μαύρα.

  27. sarant said

    16-21 Και ο Παπαδιαμάντης, ως γνωστον, παντού έχει «τον πάτερ Σισώη, τον πάτερ Νικόδημο» κτλ.

  28. Κιγκέρι said

    23:

    Νεζερός ή Νιζηρός, η Καλλιπεύκη Λάρισας, αλλά και άλλα μέρη, όπως βλέπω εδώ:

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9D%CE%B5%CE%B6%CE%B5%CF%81%CF%8C%CF%82

  29. # 11, 12, 24

    Ισως σας λείπει η εμπειρία της ολονυκτίας με ταβάνι τον σουμιέ… θα είσαστε της…κλειστής ντουλάπας και προσοχή μη ξεχάσετε τίποτε (οδυνηρό) απ’ έξω που λέει και το ανέκδοτο !

    προς τιμήν του Γς το σχόλιο

  30. Aghapi D said

    Εντελώς άσχετο – με το συμπάθειο – αλλά είναι όλες σημερινές ευχές, απαντήσεις σε ανάρτησή μου ότι έκανα την πρώτη δόση τού εμβολίου. Με διασκέδασαν και είπα να τις μοιραστώ

    καλή ανοσία
    καλά αντισώματα
    καλή αναισθησία (όταν ανέφερα ότι δέν είχα παρενέργειες)

  31. Κιγκέρι said

    31: Αγάπη, εγώ «καλό μπόλι» εύχομαι σε όσους πάνε για εμβόλιο, κατά το επετειακό «καλό βόλι»!

  32. ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς said

  33. Γιάννης Κουβάτσος said

    30: Εμένα ένας φίλος μού είπε: Άντε, τυχερέ, έβγαλες τον έναν κρίκο από τις χειροπέδες.☺

  34. Κιγκέρι said

    Νικοκύρη, στο παλιό άρθρο που λέω στο 18, τώρα που το ξαναδιαβάζω, αναφέρεις ακριβώς τη μαλαχιτική μπάρα!

  35. Aghapi D said

    33 ευρηματικό 🙂
    31 θα ήθελα να το είχα σκεφτεί κι’ εγώ αυτό!!

  36. Βρήκα στο πρωτότυπο τις δύο εκφράσεις
    Между тем Клавдия Ивановна умирала. = Στο μεταξύ η Κ.Ι. πέθαινε.
    Умерла Клавдия Ивановна! = Η Κ.Ι. πέθανε.
    Πού να αποδώσει κανείς το σφάλμα; Στη μετάφραση ή στον τυπογράφο;

    Βλέπω στην έκδοση αριστερά «Πλήρης βέρσιον». Αυτό σημαίνει πως είναι πιθανότατο πράγματι η συντομευμένη μετάφραση στα ελληνικά να έγινε από συντομευμένη έκδοση στα ρωσικά.

  37. sarant said

    30 Mα με έχει σημαδέψει!

    36 Στο τυπογραφείο, λέω εγώ. Ωραία ευρήματα!

  38. Αράουτ said

    Εύγε στον κύριο Σαραντάκο, που αποφάσισε – επιτέλους – να αρχίσει να ξεμπροστιάζει τους απατεώνες μεταφραστές που βουρβουλακιάζουν στο Ρωμέηκο. Ας είναι και έμμισθοι υπάλληλοι της «Σύγχρονης Εποχής», δηλαδή του κομμουνιστικού εκδοτικού οίκου από όπου ξεκίνησε την καριέρα του και ο ίδιος ο κύριος Νίκος.

    Ευελπιστώ ότι ο αδέκαστος κύριος Σαραντάκος θα αρχίσει σύντομα να ξεμπροστιάζει και τις ασχετοσύνες των υπολοίπων φιλαράκων του. Όπως, για παράδειγμα, του 63χρονου μπολσεβίκου αρθρογράφου της «Καθημερινής» Παντελή Μπουκάλα, ο οποίος <a href=" https://www.kathimerini.gr/opinion/561324787/antanaklastika-ran-tan-plan/
    «> επροχθές Παρασκευή 9 Απρίλη επιβεβαίωσε για πολλοστή φορά την αγραμματοσύνη και την επιπολαιότητά του. Αντί να φιλοτιμηθεί να κάνει δυό – τρία κλίκ προκειμένου να ξεστραβωθεί, ο Μεσολογγίτης φιλαράκος του κ. Σαραντάκου διέπραξε την γκάφα να κράξει ως αγράμματο τον μάνατζερ της πανέμορφης Τζούλιας Αλεξανδράτου, επειδής επιμένει να γράφει το όνομά του με άλφα ιώτα (Μαίνανδρος)

    Αλλά, κύριε Νίκο, είναι καιρός να ενημερώσετε τον πανάσχετο Μεσολογγίτη φιλαράκο σας ότι ήδη από την Αρχαιότητα υπάρχουν δύο γραφές του ονόματος «Μένανδρος», τόσο με έψιλον, όσον και με άλφα ιώτα. Τίς δύο αυτές γραφές τις συναντάμε τόσο σε κείμενα, όσο και σε επιγραφές. Κι αυτό, βεβαίως, επιβεβαιώνει πόσο μεγάλο παραμύθι είναι η Ερασμιακή προφορά, αφού ήδη από τον 4ο π.Χ. αιώνα προφερόταν ακριβώς το ίδιο η δίφθογγος «αι» με το φωνήεν «ε».

    Όλος ο ελληνόψυχος 19ος αιών έγραφε με άλφα ιώτα τον κωμικό ποιητή «Μένανδρο», όπως αποδεικνύουν σωρεία κειμένων, με πρώτη και καλύτερη την μετάφραση του «Οδοιπορικού» του Σατωβριάνδου εκ Παρισίων εις Ιεροσόλυμα, από τον Μέγα Εμμανουήλ Ροΐδη (Αθήναι 1860). Βλέπε επίσης τα μνημειώδη «Αττικά» του Διονυσίου Σουρμελή (Αθήναι 1854) και τόσα άλλα περισπούδαστα κείμενα της εποχής.

    ΥΓ-1: Προ ολίγου, η έγκυρη Alexa ανεκοίνωσε Νέο Ρεκόρ 12ετίας για το Σαραντάκειο Ιστολόγιο. Βρισκόμαστε πλέον στην 679η θέση της βαθμολογίας όλων των εν Ελλάδι Ιστοσελίδων (το παλαιό είχε επιτευχθεί την περασμένη Πέμπτη 8 Απρίλη με 680). Με την ευκαιρία, ευχαριστώ τις εκλεκτές σχολιάστριες Αργυρώ + Στεφανία που με τα εξαιρετικά τους σχόλια όχι μόνο διέσωσαν το Σαραντάκειο Ιστολόγιο από τον καταποντισμό, αλλά και το ανέβασαν ακόμη υψηλότερα κατά το δίμηνο 7 Φλεβάρη – 7 Απρίλη, οπότε εξέτια την ποινή μου.

    ΥΓ-2: Στους συνταξιούχους αναγνώστες του Ιστολογίου που θέλουν να εξασφαλίσουν ένα καλό χαρτζιλίκι για τα εγγόνια τους, έχουμε να προτείνουμε τρία σίγουρα για τους σημερινούς (Κυριακή 11 Απρίλη) αγώνες των play off με πολύ καλές αποδόσεις στο Stoiximan : Ξερός άσσος ο Άρης και ο Αστέρας Τρίπολης, δεν κερδίζει με τίποτα ο Θρύλος το Τριφύλλι. Ακούστε μας για να πάτε Ταμείο σε 8 ώρες από τώρα.

  39. Γιάννης Ιατρού said

    20: Κιγκέρι ..έχω ακούσει τη λέξη «μαγάρα» ειδικά για τον λάκο με τις ακαθαρσίες..

    Από αρχαία εποχή, στην Ελευσίνα, εξ ου και άλλες πολλές λέξεις (μαγαρίζω κλπ.)

  40. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι αν είχαμε μια ελπίδα στο Καραϊσκάκη, πάει, την έκαψε ο Βάτμαν…😐

  41. Αγγελος said

    Στον «πάτερ Φεντόρ» δεν με ενοχλεί το κανονικότατο, παπαδιαμαντικό και πάγκοινο άκλιτο «πάτερ» — αλλά Φιόντορ δεν προφέρεται ρώσικα ο Θεόδωρος; Είναι δυνατόν να μεταφράζεις από ρωσικά και να μην το ξέρεις ή ν’αδιαφορείς γι’αυτό;
    Και οπωσδήποτε κάτι πρέπει να εννοεί «το ριγωτό παντελόνι [το] εκτεθειμένο στην κοινή θέα όλων των κοσμικών», που ενέπνεε «κατάπληξη και ντροπή», κάτι που μας διαφεύγει. Ντρεπόταν ο παπάς που κυκλοφορούσε χωρίς ράσα; Ντρεπόταν που το παντελόνι του ήταν ριγέ; (νομίζω έτσι, ριγέ και όχι ριγωτά, λέμε τα ρούχα που έχουν ρίγες — αλλά που ακούστηκε ριγέ παντελόνι;) Μήπως επρόκειτο για παντελόνι με μία κατακόρυφη ρίγα στο πλάι, και είχε επιβληθεί στους παπάδες από τους Μπολσεβίκους; αλλά τότε, «το παντελόνι με τη ρίγα» θα έλεγα!

  42. @ 32 ΧριστιανoΜπoλσεβίκoς

    Μήπως έχει τοποθέτηση προϊόντος; 🙂

  43. sarant said

    41 Και οι δυο παρατηρήσεις είναι πολύ σωστές. Ο Μερτβάγος έχει (σωστότερα) «ο πάτερ Θεόδωρος». Αλλά και αυτός γράφει «Ο παπάς κοίταζε με περιέργεια και ντροπή το ριγωτό του παντελόνι, εκτεθειμένο τώρα στα βλέμματα όλων των πολιτών». Οπότε μάλλον ντρεπόταν που κυκλοφορούσε χωρίς ράσο.

  44. Καταγγέλλω τον τούμπαλιν σεξισμόν του σχολίου 38 όθεν παραλείπεται ο ευφημισμός εις τον εκλεκτόν σχολιαστήν Παλιοτόμαρο όστις διέσωσεν το παρόν ιστολόγιον από την κατρακύλαν εις την κλίμακα της Αλέξαινας και όχι αι υπόπτου ηθικής σχολιάστριαι Αρτζι, Βούρτζι και λουλάς (διαγράφονται τρεις (3) λέξεις) και Στεφ αίτινες μάλιστα κατά την απουσία του Αράουτ αναφερόμεναι εις αυτόν τον κατέγραφαν ως μακαρίτην
    Παρακαλείται ο έγκριτος σχολιαστής ιατρού όπως ανασύρει το εν λόγω σχόλιον εκ της λήθης

  45. sarant said

    41 Το πρωτότυπο εκεί με το ριγέ παντελόνι είναι:

    Отец Федор с удивлением и стыдом посматривал на свои открытые взорам всех мирян полосатые брюки.

  46. Κιγκέρι said

    Περιττό να πω ότι οσυγκεκριμένος Μένιος μού είναι τόσο αντιπαθής, που τον λέω ο Σιχαμένιος…

  47. dryhammer said

    46. Ένα Μένιο στο στρατό, τον φωνάζαμε ή σιχαμένιο ή γαμημένιο ανάλογα την ώρα [εξαιρετικό παιδί κατά τα άλλα]

  48. Γιάννης Ιατρού said

    Κάτι πήρε το μάτι μου (και κατέγραψε) για το Λύκειο κλπ. 🙂 🙂

  49. antonislaw said

    «Μάλιστα, για έναν ξάδερφό του, που ενώ είχε ποικίλλες αισθηματικές περιπέτειες με όμορφες κοπέλες, παντρεύτηκε μια γυναίκα ιδιαίτερα κακοφτιαγμένη (με την οποία τελικά και χώρισε), έλεγε το κάπως δηλητηριώδες:

    «Από λαγάρα σε λαγάρα, πλατς μες στη μαγάρα»!»

    Η αντίστοιχης έννοιας παροιμία που άκουσα στην Κρήτη είναι » Όποιος διαλέγει, στα πηλά/ πέφτει στη μέση και βουλά» (το κόμμα το βάζω εγώ για να βγαίνει το νόημα, προφορικά λέγεται όλο μέχρι την κάθετη και αλλάζει το νόημα, κάτι σαν το mutatis mutandis πήραμε τη ζωή μας’ λάθος! του Σεφέρη )

    Στα κρητικά θα έλεγα ότι η μπάρα (που δεν την έχω ξανακούσει με την έννοια αυτή του νερόλακου) λέγεται γούβα (το νερό γουβίζει ή λιμνώνει) ή σκέτα τα πηλά, αν είναι λασπόλακος.

  50. antonislaw said

    4 ««Μπάρα» σήμερα μπορεί να σημαίνει… και στα κλασικά καλιαρντά το πέος ! 🙂»

    Για να ακριβολογούμε, και ως ένα κλείσιμο ματιού στον εκλιπόντα Γς , μπάρα στα καλιαρντά είναι το μεγάλο πέος. Σε αντίθεση με τη φίφα, που σημαίνει το μικρό πέος. Σαρεμέλ(λ)α το κανονικόν! 😀
    (Εδώ ο Γς ίσως θα έβαζε και σχετική φωτογραφία και θα γινόταν χαμός στο μπλογκ)

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CE%B1%CE%BB%CE%B9%CE%B1%CF%81%CE%BD%CF%84%CE%AC

  51. LandS said

    48

    Ανοίγουν τα Λύκεια λοιπόν!

    Το πεντέφιασα. Είπα να ζητήσω λύτρα για να μη το ελευθερώσω αλλά αυτά τα ζητάς για να ελευθερώσεις. Ε, δεν θα σπάσουμε τη παράδοση για οχτώ εκατομμύρια σπαμακόπιτες.

    Να το ανεβάσω στο FB παίζοντάς το βιτρίνα όπως την εποχή του Μακάρθι;

  52. Γιάννης Ιατρού said

    51:

  53. Spiridione said

    Και στην Εθνική Βιβλιοθήκη έχει μεταφραστή τον Κοτσιώλη στην έκδοση του 1977
    https://catalogue.nlg.gr/Record/b.210526

    Εδώ βλέπω ότι το 1971 είχε κυκλοφορήσει από τις Εκδόσεις Γεωργίου Ευαγγελίου με μετάφραση, πρόλογο σημειώσεις του Κοτσιώλη

    ΙΛΦ, ΙΛΙΑ – ΓΙΕΒΓΚΕΝΙ ΠΕΤΡΟΦ [ИЛЬЯ ИЛЬФ – ЕВГЕНИЙ ПЕТРОВ]: Οι δώδεκα καρέκλες, πρόλογος-μτφ. από τα ρωσικά-σημειώσεις Απόστολος Κοτσιώλης, , Αθήναι 1971, σελ. 424 [‘‘Η επαρχιακή πόλη ‘Ν’ είχε τόσα πολλά κουρεία και γραφεία κηδειών που θα ’λεγε κανένας ότι οι κάτοικοί της γενιούνται μόνο και μόνο για να ξυριστούνε, να κουρευτούνε, να φρεσκάρουνε τα κεφάλια τους με κολώνια κι αμέσως ύστερα απ’ αυτό να πεθαίνουν. Κι όμως στην πραγματικότητα στην επαρχιακή πόλη ‘Ν’ τα γεννητούρια, τα ξυρίσματα και οι θάνατοι ήτανε αρκετά σπάνια φαινόμενα. Η ζωή στην πόλη ‘Ν’ ήτανε εξαιρετικά ήσυχη. Οι ανοιξιάτικες βραδιές μεθυστικές, η λάσπη στο φως του φεγγαριού άστραφτε σαν ανθρακίτης, κι όλοι οι νεαροί της πόλης είχανε ερωτευθεί τη γραμματέα του συνεταιρισμού σε τέτοιο βαθμό, που δεν τολμούσε να τους ζητήσει τις μηνιάτικες συνδρομές τους. Τα ζητήματα της αγάπης και του θανάτου δεν συγκινούσαν τον Ιππόλυτο Ματρέγιεβιτς Βορομπιάνινοφ, αν και τα ζητήματα αυτά τα είχε στην αρμοδιότητα της υπηρεσίας του από τις εννιά το πρωΐ ως τις πέντε το απόγευμα, καθημερινά, με μισή ώρα διακοπή για φαγητό…’’] [Τιμή πώλησης: 29,00 ευρώ. Με έκπτωση: 22,00 ευρώ.]
    https://vivlioanihneftis.wordpress.com/category/%CE%BE%CE%B5%CE%BD%CE%B7-%CF%80%CE%B5%CE%B6%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%B9%CE%B1/%CF%87%CE%B9%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%BF%CF%81%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%B7-%CF%86%CE%B9%CE%BB%CE%BF%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%B1/

    Βλέπουμε ότι το ίδιο έτος είχε κυκλοφορήσει και επανέκδοση της μετάφρασης του Μερτβάγου από τις εκδόσεις Διογένης (πρώτη έκδοση το 1945 από τον Δημητράκο). Ίσως επειδή είχε προβληθεί τότε η ταινία του Μελ Μπρουκς;

  54. α. «Μια ανυπόφορη βρόμα απλωθήκατε όλο το σπίτι». Το λάθος στο βιβλίο;

    β. Μπαρόλακκο δεν ξέρω. Μιλώντας για λάκκους, υπάρχει στην Αίγινα ο Λάκκος που έχει ο μεγάλο φυτώριο.

  55. Χαρούλα said

    Βοηηήθεια! Με γράπωσε…. αγριεύομαι στα σκοτάδια

  56. antonislaw said

    51-52
    χαχαχα
    Α προπό έχει ξανασυμβεί πάντως να μας έρθει ειδοποίηση για δημοσίευση και του επόμενου άρθρου λόγω αστοχίας τους συστήματος θα λέγαμε.
    Στην αρχή πίστεψα ότι λόγω επικαιρότητας ο Νικοκύρης δημοσίευσε και δεύτερο άρθρο μπακ του μπακ που θα λέγαμε ελληνιστί. Αλλά φευ! Η Κυριακή μας θα μείνει με το πρώτο!
    Αλήθεια, έχει κάποια μέρα δημοσιευτεί και δεύτερο άρθρο στο ιστολόγιο;

    Πάντως με τρώει ο οργανισμός μου να πω ότι όπως με ειδοποίησε συνάδελφος εκπαιδευτικός που αύριο θα ξαναπάει στο σχολείο στην πλατφόρμα που άνοιξε το πρωί για να δηλωθούν τα αυτοτέστ δεν βάζεις κάποιο κωδικό του τεστ ή οτιδήποτε άλλο και έτσι αυτός δήλωσε αρνητικό χωρίς να το έχει κάνει…

  57. aerosol said

    Ρε σεις, τι τρέχει, ο Μπουκάλας του έφαγε καμιά γκόμενα;

  58. Κιγκέρι said

    56: Αντώνη,

    ενώ ο γιος μου που είναι 17, μου είπε «Αν βγει άκυρο το τεστ, εγώ δεν πάω αύριο σχολείο», εγώ του είπα «Σιγά μωρέ, αν βγει άκυρο, θα το δηλώσουμε αρνητικό» και με αποστόμωσε λέγοντας «Τι λες βρε μαμά, κι αν είμαι θετικός να κολλήσω τους συμμαθητές μου και τους καθηγητές μου;», αποδείχτηκε πιο υπεύθυνος και από μένα και από τον φίλο σου.

  59. rogerios said

    @45 (και 41): Σωστό μου φαίνεται το ριγέ παντελόνι. Ίσως το «κοσμικών» δεν καθιστά και τόσο σαφές στον αναγνώστη ότι αφορά τους μη κληρικούς («λαϊκούς» δεν τους λέμε συνήθως;) Και λίγο πιο πάνω σωστά έχει πιάσει ο μεταφραστής την παπαδιά (μια και το матушка θα μπορούσε να μπερδέψει). Ο «σκηνοποιός» βέβαια ,ου φαίνεται λάθος (εδώ πρέπει με το палаточник να εννοεί τον υπεύθυνο του μπουφέ).

    Σε κάθε περίπτωση, το πλήρες κείμενο υπάρχει εδώ .

  60. Κιγκέρι said

    Αρνητικό 🙂

  61. Γιάννης Ιατρού said

    το postimg έχει (πάλι) πρόβλημα… Σε καμιά ώρα, όταν επανέλθει, θα φανεί η εικόνα από μόνη της … 🙂 => (#60 κλπ.)

  62. Κιγκέρι said

    61: Εγώ στο τάμπλετ τη βλέπω – λίγο θαμπή βέβαια, αλλά νομίζω ότι γι’ αυτό φταίει η φωτογραφική μου ανικανότητα! 😊

  63. antonislaw said

    58 Κιγκέρι, συμφωνώ, κι εγώ δε θα πήγαινα και μπράβο και στο γιο σου για την υπευθυνότητά του αλλά λέω δε θα έπρεπε να προβλεφθεί και κάποιος τρόπος ιχνηλάτησης, ότι έστω το αγόρασες βρε αδερφέ, να γράφεις έναν κωδικό. Αλλιώς αν είναι μόνο σε επίπεδο ατομικό τότε εμένα με βάζει σε σοβαρές υποψίες ότι είναι εκ του πονηρού να πουν ότι εάν -ο μη γένοιτο- εκτοξευθούν τα κρούσματα- ότι φταίει η ατομική ανευθυνότητα των εκπαιδευτικών ή των γονέων και των μαθητών. Και θα προβάλουν και το πρόσχημα ότι δήθεν δεν έβαλαν ασφαλιστικές δικλείδες από δημοκρατική ευαισθησία. Οι εκπαιδευτικοί βάλλονται απίστευτα από το υπουργείο τελευταία κυρίως για το θέμα των αιρετών στα υπηρεσιακά συμβούλια, που το υπουργείο ουσιαστικά απαγόρευσε σε συνδικαλιστές να αποσύρουν την υποψηφιότητα τους, κάτι που αντίκειται στην έννοια της ελευθερίας του συνδικαλίζεσθαι ή του μη συνδικαλίζεσθαι. Η απομάκρυνση της υφυπουργού Παιδείας Σίσσυς Γκίκα αυτές τις μέρες οπωσδήποτε συνδέεται με αυτές τις πρακτικές! ουσιαστικά δεν υπάρχουν υπηρεσιακά συμβούλια αυτή τη στιγμή αφού όλοι έχουν παραιτηθεί, με πρωτοστάτες τους συνδικαλιστές της ΔΑΚΕ-ΝΔ! (Βέβαια από πίσω υπάρχει η αξιολόγηση και η αδυναμία της κυβέρνησης να πείσει για το τεράστιο αυτό θέμα).

    https://www.esos.gr/arthra/72345/s-gkika-feygo-gemati-ikanopoiisi-kai-perifaneia
    (Διαβάστε και τα σχόλια από κάτω)
    Α κ Νίκο η πρώην υφυπουργός Σίσσυ Γκίκα σας έρχεται στη Μπενελούξ ως αποσπασμένη σε «ειδική θέση». Καλώς να τη δεχτείτε…

  64. Γιάννης Ιατρού said

    56α: Πως, έχουν δημοσιευτεί (ηθελημένα 🙂 ) και δύο άρθρα, αλλά πολύ λίγες φορές (μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού..)

  65. Γιάννης Ιατρού said

    62: επανήλθε, γι αυτό

  66. ΧΗΜΙΚΟΣ ΧΗΜΙΚΟΣ said

    Νίκο, μου θύμισες το δικό μου αγαπημένο (ρωσικό) παιδικό βιβλίο, που το είχα ξεχάσει – 50 χρόνια περίπου έχω να το δω, δανεικό κι αγύριστο επίσης. Ήταν »Οι περιπέτειες του Κόστια» του Nikolay Nosov (όπως βρήκα τώρα στο google) και Витя Малеев в школе и дома ο ορίτζιναλ τίτλος – Vitya Maleev at School and at Home βρήκα και μια μετάφραση στα Αγγλικά και διαβάζω με συγκίνηση.
    Τα δύο ανέκδοτα ωραία και πολύ γνωστά.
    Το αυτοτέστ αργά το βράδυ…

  67. @ 57 Aerosol

    Δηλαδή «γκόμαινα»; 🙂

  68. Πέπε said

    @23:

    «Η λίμνη των κύκνων» δεν είναι αυτή η ρώσικη φράση; Οι κύκνοι δεν είναι λελέκια!

  69. Κιγκέρι said

    63: Αντώνη,

    δεν το αγοράσαμε, το πήραμε δωρεάν από το φαρμακείο με τον ΑΜΚΑ του παιδιού, στοιχείο που καταγράφεται στο φαρμακείο. Τώρα, για να δηλώσουμε το αποτέλεσμα, πρέπει να συνδεθούμε στην πλατφόρμα με τους κωδικούς τάξισνετ του γονέα που έχει δηλώσει κηδεμόνας του παιδιού στο σχολικό δίκτυο. Σ’ εμάς, που δήλωσε κηδεμόνας ο άντρας μου, δοκίμασα να δω τι γίνεται βάζοντας τους δικούς μου κωδικούς και μου βγάζει «αποτυχία ταυτοποίησης».

    Το θέμα λοιπόν δεν είναι να διαπιστωθεί αν και ποιος το προμηθεύτηκε (αυτό φαίνεται από τους ΑΜΚΑ και τους κωδικούς τάξις), αλλά πώς ελέγχεται η ειλικρίνεια της δήλωσης κι αυτό πράγματι επαφίεται στην ατομική υπευθυνότητα του καθενός. Εγώ μια φορά, μέχρι και φωτογραφία σάς το έβγαλα!

  70. 66 Βήτια Μαλέεφ – υπήρχε και στα ελληνικά σε μετάφραση της Έλλης Αλεξίου.

  71. sarant said

    48-51 Κατά λάθος είδατε το αυριανό άρθρο σε σνικ πριβιού!

    53 Την έκδοση του 1971 δεν την ήξερα!

    54 Λάθος δικό μου, το διόρθωσα

    55 Χαρούλα δεν υπάρχει πιασμένο σχόλιο δικό σου

    56 Ναι. Τις πρώτες-πρώτες μέρες έβαζα 2-3 άρθρα τη μέρα. Σε περιοδο κανονικής λειτουργίας με καθημερινό άρθρο, είναι σπάνιο να βάλουμε δεύτερο τη μέρα αλλά έχει συμβεί.

    59 Ρογήρε έπιασες λάθος και του Μερτβάγου γιατί κι αυτός σκηνοποιό έχει! Ενω είναι, ας πούμε, ο καντινιέρης.

    66-70 Δεν το έχω διαβάσει.

  72. @ 53 Spiridione
    @ 59 Rogerios
    @ 00 Sarant

    >>Η επαρχιακή πόλη ‘Ν’ είχε τόσα…

    Ανέτρεξα στο πρωτότυπο. Γιατί θα υποθέταμε κάνει χρήση λατινικού N για το όνομα της πόλης; Και με ρωσικό γράμμα, το ίδιο καλά θα αποφεύγονταν η ταύτιση / αναγνώριση της πόλης. Θυμόμαστε π.χ. και από το «Έγκλημα και Τιμωρία» που αρχίζει με τα αρχικά (αλλά ρωσικά) για το δρόμο και τη γέφυρα.

  73. Γιάννης Ιατρού said

    69: Κιγκέρι
    κι εύχομαι να είναι πάντα αρνητικό κλπ. Αλλά η αξιοπιστία του σελφ τεστ είναι μικρή (κυρίως σε ασυμπτωματικούς γύρω στο 40%-50%). Περισσότερο «δουλειά νά ΄χουμε ν΄ ασχολούμαστε» είναι, μέχρι να γίνει ο εμβολιασμός σε όλους.
    Τ΄ άλλα, πως με αυτόν τον τρόπο η κυβέρνηση προσπαθεί να μεταθέσει ευθύνες για μελλοντικές αρνητικές εξελίξεις (αν υπάρξουν) είναι γνωστά…

  74. @ 68 Πέπε

    Το αστείο όμως που κυκλοφορεί έτσι λέει («χαβούζ λελέκ»). 🙂

  75. sarant said

    72 Αυτό δεν το είχα προσέξει, ότι είναι Ν και στα ρώσικα, που δεν έχουν το γράμμα αυτο.

  76. Χαρούλα said

    Ευχαριστώ Νικοκύρη. ❓ επανέρχομαι λοιπόν.
    Για το ριγέ του παπά, ίσως βοηθούν …άρθρα μόδας😊

    Σύμβολο του περιθωρίου ή “ο διάβολος φορούσε…” ρίγα!
    Ξεφυλλίζοντας την ιστορία της μόδας βέβαια, ανακαλύπτουμε πως η ακαταμάχητη ρίγα στο πέρασμα των αιώνων φορέθηκε με διάφορους τρόπους και υπήρξε σύμβολο συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων. Αν ταξιδέψουμε πίσω στο Μεσαίωνα, παρατηρούμε ότι ριγέ ενδύματα φορούσαν οι φυλακισμένοι, οι πόρνες, οι κλόουν, οι δήμιοι και οι κατάδικοι, άνθρωποι δηλαδή του περιθωρίου. Αντίστοιχα, στη Μεσαιωνική ζωγραφική “ο διάβολος φορούσε…” ρίγα! Έτσι για πολλούς αιώνες στο δυτικό κόσμο, το ριγέ ταυτίστηκε με το “περιθώριο” και ρίγες φορούσαν οι σκλάβοι και οι υπηρέτες, τα μέλη του πληρώματος και οι κατάδικοι για να ξεχωρίζουν.

    https://www.politeianet.gr/books/9789608309180-pastoureau-michel-melani-to-roucho-tou-diabolou-178638

    https://www.faysbook.gr/moda/tips-trends/%cf%81%ce%af%ce%b3%ce%b1-%cf%84%ce%bf-%cf%81%ce%bf%cf%8d%cf%87%ce%bf-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%b4%ce%b9%ce%b1%ce%b2%cf%8c%ce%bb%ce%bf%cf%85-%cf%83%cf%84%ce%b9%cf%82-%ce%bc%ce%b5%ce%b3%ce%b1%ce%bb%cf%8d/

  77. Triant said

    Παρατηρώ οτι με την αριθμητική οι άχρηστοι έχουν ένα θεματάκι.

    Λένε λοιπόν οτι παρελήφθησαν 380.000 με 400.000 σελφ τεστ. Λογικό νούμερο για τους μαθητές Λυκείου και τους καθηγητές. Με ένα ποσοστό θετικότητας έστω και γύρω στο 1% (στην πραγματικότητα είναι πάνω από 3%) θα περίμενε κανείς 3.800 με 4.000 θετικά. Αντ’ αυτού ο κύριος Σκέρτσος όλο χαρά και σκέρτσο ανακοίνωσε 35 θετικά αποτελέσματα!
    Καλά, δεν καταλαβαίνει οτι κάτι δεν πάει καλά; Μπα, το είπε υπερηφανευόμενος πως να, τώρα τα σχολεία θα είναι πιο ασφαλή.

    Τι να πεις πιά.

  78. rogerios said

    @72: Αυτό δεν αποτελεί πρωτοτυπία του συγγραφικού διδύμου. Φαίνεται ότι ο όρος Город N αποτελεί συνηθισμένη πρακτική στη ρωσική λογοτεχνία, προκειμένου περί φανταστικής επαρχιακής πόλης.

  79. @ 78 Rogerios

    Ευχαριστώ. Πολύ ωραίο.

  80. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    «…τα φανάρια με τα φωτισμένα πράσινα γυαλιά τους περνούν δίπλα τρέχοντας.»
    Μη μου πείτε πως μόνο εγώ θυμάμαι την -σχεδόν- πρώτη φορά που είχα ταξιδέψει με λεωφορείο, νήπιο, πόσο θαύμαζα και απορούσα με τα δέντρα και τους στύλους του ηλεκτρικού που έτρεχαν ανάποδα! 🙂

    18, 49
    – Ο Ν. Ανδριώτης (1992) έχει: «Μπάρα, η, (Ι) τέλμα – σλαβ. bara (G. Meyer, N.S. 2,43)»
    – μπάρα = νερόλακκος είναι άγνωστη λέξη στην Κρήτη. Αντ’ αυτής έχομε (εκτός από την πανελλήνια ‘γούβα’) τα:
    κολύμπα, η, για μικρό σχετικά νερόλακκο.
    κόλυμπος, ο, για μεγάλης έκτασης λακκούβα, γούβα. Και η ωραία παραλία ‘Μαύρος Κόλυμπος’ (για την ΕΦΗ 🙂 )*
    Επίσης,
    αρόλιθος, ο, που χαρακτηρίζει μεγάλο βράχο με κοιλότητα που μαζεύει βρόχινο νερό.
    *

  81. ΚΩΣΤΑΣ said

    63 Antonislaw:
    «… αλλά λέω δε θα έπρεπε να προβλεφθεί και κάποιος τρόπος ιχνηλάτησης,…»

    Αγαπητέ και ευγενέστατε Αντώνη, έχω την γνώμη ότι το σελφ-τεστ θα είναι ένα από τα πιο αποτελεσματικά μέτρα καταπολέμησης της πανδημίας και μακάρι να επεκταθεί γρήγορα σε όλον γενικά τον πληθυσμό.

    Δεν είναι κόλπο μετάθεσης ευθύνης «ότι φταίει η ατομική ανευθυνότητα των εκπαιδευτικών ή των γονέων και των μαθητών.» Δεν ξέρω αν στην επαγγελματική σου ενασχόληση σού έτυχε να λειτουργείς από θέση ευθύνης-διοίκησης. Όταν στον πολίτη δώσεις αρμοδιότητα, λειτουργεί άψογα. Λαμπρό παράδειγμα ο γιος της συσχολιάστριας Κιγκέρι. Και τυχόν κάποιες ελάχιστες εξαιρέσεις απλά επιβεβαιώνουν τον κανόνα.

    Σκέψου ότι και ο πονηρούλης που δεν θέλει να δηλώσει ότι βγήκε θετικός, θα πιέζεται από την ανάγκη να επιβεβαιώσει για τον εαυτό του τί μέτρα να πάρει, οπότε μάλλον θα το δηλώσει για να κάνει δωρεάν και γρήγορα τις παραπέρα εξετάσεις. Αλλά ακόμη και στην περίπτωση που αδιαφορήσει, γιατί είναι ασυμπτωματικός, ε! θα πάρει τουλάχιστον κάποια στοιχειώδη προληπτικά μέτρα για το άμεσο οικογενειακό και φιλικό του περιβάλλον. Κέρδος είναι και αυτό.

  82. Γιάννης Κουβάτσος said

    «Οι εκπαιδευτικοί βάλλονται απίστευτα από το υπουργείο τελευταία κυρίως για το θέμα των αιρετών»
    Και γιατί του επιστρέψαμε το πακέτο της αξιολόγησης (του ΟΟΣΑ) κατάμουτρα.

  83. sarant said

    78 Βρετιμαθαινεικανείς!

  84. Δυό άσσους ξερούς έδωσε ο Αράουτ και…ξεράθηκε. Να δούμε αν ο ΠΑΟ χάσει να του δώσει και την χαριστική βολή ή θα μας ζαλίσει με τις «επιτυχίες» του.

    Πάντως το πρωινό ρεπορτάζ έδινε ξερό διπλό στου Χαριλάου αφού ανέφεραν τον Μάντζιο σαν προσεχή προπονητή της ΑΕΚ και ανεβάζοντας (α λα Αναστασιάδη) την αμυντική γραμμή στην σέντρα είχε φάει τρία γκολ στα πρώτα 40 λεπτά. Τυχαίο ; δεν νομίζω ούτε οι στοιχηματικές εταιρίες που είχαν χαμηλή τιμή στην νίκη της ΑΕΚ
    Της γνωστής σχολής ( Τσιώλη, Ουζουνίδη και σία ) είναι και ο Μάντζιος

  85. Χαρούλα said

    Triant(77) εγώ κατάλαβα πως η συνολική παραλαβή(για μεγάλο διάστημα) είναι 380.000-400.000 σελφ τεστ. Σήμερα όμως έγιναν μόνο τόσα, όσοι οι λυκειόπαιδες και οι εκπαιδευτικοί τους. Άρα σε αυτά πρέπει να υπολογιστεί το ποσοστό θετικότητας. Λάθος το καταλαβαίνω;

  86. Μαρία said

    85
    Ο κ. Σκέρτσος, μιλώντας στον Σκάι, διαπίστωσε ότι αυτή τη στιγμή εκπαιδευτικοί και μαθητές Λυκείου έχουν ήδη προμηθευτεί τα τεστ από τα φαρμακεία από την περασμένη Πέμπτη. «Τα χθεσινά στοιχεία έδειξαν ότι ήδη περίπου 380.000 με 400.000 άτομα έχουν προμηθευτεί τα τεστ άρα έχει πάει πολύ καλά η διαδικασία του εφοδιασμού τόσο των φαρμακείων όσο και των πολιτών. Έχουμε αναρτήσει στην πλατφόρμα self-testing.gov.gr μια σειρά από οδηγίες τις οποίες καλό είναι να διαβάσουν οι γονείς και τα παιδιά. Υπάρχει πλήρες υλικό, υπάρχει βίντεο, ερωταπαντήσεις. Μπορούν γονείς, μαθητές και εκπαιδευτικοί να επισκεφθούν την ιστοσελίδα και να ενημερωθούν για τη διαδικασία».
    https://www.naftemporiki.gr/story/1712974/skertsos-self-test-mexri-stigmis-35-mathites-kai-ekpaideutikoi-dilosan-thetikoi-ston-covid

  87. Μαρία said

    Εκατόν ενενήντα τρεις μη συμπτωματικοί, δυνητικά νοσούντες, εντοπίστηκαν μεταξύ των μαθητών, των εκπαιδευτικών και λοιπού προσωπικού, σύμφωνα με τα στοιχεία της δήλωσης αποτελεσμάτων των self tests στην αντίστοιχη πλατφόρμα από τις 8 πμ σήμερα μέχρι τις 16:45, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Παιδείας. https://www.naftemporiki.gr/story/1712998/self-tests-193-thetikoi-eos-tora-anamesa-se-mathites-ekpaideutikous-kai-loipo-prosopiko

  88. ΚΩΣΤΑΣ said

    Τώρα είπε στις ειδήσεις ότι βρέθηκαν κάπου 250 μαθητές – καθηγητές θετικοί, σε 50.000 περίπου πραγματοποιηθέντα τεστ.

    Συν ότι μπορεί να είναι και κάποιοι που κάνουν το τεστ, δεν μπαίνουν στην πλατφόρμα και κάνουν χειρόγραφες δηλώσεις.

  89. sarant said

    77 Τριάντ, το ποσοστό θετικοτητας των αυτοτέστ δεν μπορεί να ειναι 3%. Γιατί 3% και πάνω είναι τα τεστ που γίνονται με πρωτοβουλία του ανθρώπου που υποψιάζεται ότι νοσεί, οπότε λογικό είναι να έχουν αυξημένη θετικότητα. Αυτά εδώ όμως γίνονται σε έναν γενικό πληθυσμό.

  90. Χαρούλα said

    #87 ααα! Μάλιστα Μαρία! Λάθος κατάλαβα το «παραλήφθησαν». Σ´ευχαριστώ.
    Triant ανακαλώ🙂

  91. Triant said

    89 Συμφωνώ, γι αυτό είπα 1%. Πάντως γύρω στο 3% είναι τα rapid που το κάνει κάποιος που είναι εκεί κοντά, για σίγουρα. Στο σύνολο των τεστ την τελευταια εβδομάδα είναι 4,7 – 11,41%.

  92. Χαρούλα said

    https://images.app.goo.gl/enK81phEZs4wgMiDA

  93. Μαρία said

  94. Μαρία said

    Το βιολί απ’ τους ψευδώς αρνητικούς θα ακουστεί σε 15 μέρες, τη Μ. Δευτέρα.

  95. ΚΩΣΤΑΣ said

    Αν ο βαθμός αξιοπιστίας των σελφ τεστ είναι χαμηλός, τότε όντως θα υπάρξει πρόβλημα.

  96. geobartz said

    21, Γιάννης Κουβάτσος said: «…ο ωραίος πάτερ Αντώνιος…», 27 sarant said: «Και ο Παπαδιαμάντης, ως γνωστον, παντού έχει «τον πάτερ Σισώη, τον πάτερ Νικόδημο» κτλ., 41 Αγγελος said: «Στον «πάτερ Φεντόρ» δεν με ενοχλεί το κανονικότατο, παπαδιαμαντικό και πάγκοινο άκλιτο «πάτερ…», 43 sarant said: « 41 Και οι δυο παρατηρήσεις είναι πολύ σωστές…»

    # Ο Κοσμοκαλόγερος της ιδιότυπης (και εξαιρέτου) καθαρεύουσας (και όχι μόνο αυτός), συνηθίζει να γράφει ατόφιες κάποιες λέξεις-φράσεις που λέγονται από τους ήρωες του: Όπως θα έλεγα εγώ, «ο Κουβάτσος είναι φαν των πάτερ».
    # Αλλά και έτσι να μην είναι, την λιούφκα του μεταφραστή και τινων των εν τω παρόντι ιστολογίω «πατερικών» δεν την ξεπλένει ούτε ο Παπαδιαμάντης ούτε η θάλασσα των Βορείων Σποράδων και των λοπών …νήσων. Όσοι κόπτονται για τη γλώσσα, δεν μπορούν να αγνοούν ότι Ο ΠΟΛΥΣ ΚΟΣΜΟΣ λέει το ομαλότατο παπάς, παπά κλπ. Και όταν χρησιμοποιεί κλητική λένε «παπαδημήτρη (παπακώστα, …παπαδιαμάντη κλπ) πές μου σε παρακαλώ πότε θα ανοίξει η εκκλησιά». Αντ’ αυτού, τινές λέγουσι «πάτερ, πες μου ….». Και έτσι …μπερδεύονται μερικοί. Αλλά …να μπερδεύονται και δάσκαλοι κλπ, δεν πάει πολύ;;;
    [για τη λιούφκα, ανοίξτε κανένα λεξικό της Μακεδονικής].

  97. rogerios said

    Βάταλε, ούτε να το σκεφτείς να μας κάνεις ξανά προγνωστικά για αγώνα της Πανάθας. Ξηγηθήκαμε; 🙂

  98. sarant said

    97 Άσε, μας έχει καταστρέψει. Αλλά μεγάλη πετυχεσά σήμερα, 3/3 έπιασε (λάθος)

  99. @ 96 Geobartz

    Σωστό, πάντως οι άνθρωποι των θρησκευτικών και φιλοεκκλησιαστικών κινημάτων (εκτιμώ ότι) χρησιμοποιούν το «πάτερ» έως και «πατήρ».
    Είναι βέβαια κουφό (διάβαζε: θεόκουφο…) η ΘΕΓα μας να είναι βάση της παγκόσμιας εκκλησιαστικής εξουσίας κι εμείς να χρησιμοποιούμε τουρκοϊταλική (;) λέξη.

  100. Τρία στα τρία έχασε ο θρασύτατα επιμένων να δίνει σίγουρα σχολιαστής αδιαφορώντας για την κατρακύλα που προκαλει στηνκλίμακα της Αλέξαινας με τα ανεκδιήγητα προγνωστικά του. Στο διάστημα της απουσίας του το ιστολόγιο κέρδισε θέσεις γιατί έλειπαν τα σότα που εξαφανίζουν τα πενιχρά εισοδήματα των συνταξιούχων σχολιαστών

  101. Άγγελος Σέρτης said

    38
    Ε, ρε γλέντια ο Μπουκάλας…

    Ας ξαναβάλω αυτό που έβαλα τις προάλλες:

    Παράλληλος τύπος του Μένανδρου είναι το Μαίνανδρος:
    https://ancdialects.greek-language.gr/propernames/menandros

  102. sarant said

    100 Μπα, όλοι παίζουν το αντίθετο από αυτά που προβλέπει.

  103. Είδα το ωραίο «ΘΕΤΙΜΑ» για τις αρχαίες ελληνικές διαλέκτους και λυπάμαι που δεν έχουμε κάτι παρόμοιο για τις σύγχρονες.

  104. antonislaw said

    99 ποια λέτε τουρκοϊταλική λέξη; το παπάς; πάντως το πάππας, με την έννοια του πατέρα είναι ομηρικό ζ57 Οδύσσειας. Μάλιστα ο λεξικογράφος ο Πανταζίδης γράφει » πάππας, κλητική πάππα, ο πατήρ, όπως προσφωνείται υπό των μικρών παιδίων, τατάς , παππάς (ή όπως σήμερον επί το Τουρκικώτερον προφέρεται μπαμπάς), «πάππα φίλ᾿, οὐκ ἂν δή μοι ἐφοπλίσσειας ἀπήνην = «Κύρη καλέ, να μου ετοιμάσουνε δε λες κανένα αμάξι,
    (μτφρ Καζαντζάκη-Κακριδή)

  105. geobartz said

    99, dimosioshoros said: «Σωστό, πάντως οι άνθρωποι των θρησκευτικών και φιλοεκκλησιαστικών κινημάτων (εκτιμώ ότι) χρησιμοποιούν το «πάτερ» έως και «πατήρ».
    Είναι βέβαια κουφό (διάβαζε: θεόκουφο…) η ΘΕΓα μας να είναι βάση της παγκόσμιας εκκλησιαστικής εξουσίας κι εμείς να χρησιμοποιούμε τουρκοϊταλική (;) λέξη.

    # Δεν υπάρχει σωστό και …συγχρόνως λάθος, είτε πρόκειται για χάσ(ι)κο (αρχαιο)ελληνικό, είτε για …τουρκοϊταλικό! Και βέβαια τα διάφορα κινήματα ενίοτε αρέσκονται σε ανωμαλίες, και σε κάθε περίπτωση δεν υποκαθιστούν τον ΠΟΛΥ ΚΟΣΜΟ, παρά μόνο με …βούρδουλα!

  106. 104
    105

    Ενδιαφέροντα και χρήσιμα.

  107. Μουτούσης Κωνσταντίνος said

    @93

    Πέραν τῶν ἀριθμῶν , ποὺ γνωρίζουμε τὶ ἒχουν τραβήξει οἱ Ἕλληνες πολίτες μὲ τὶς ψευδεῖς στατιστικές , ὑπάρχουν καὶ ἐρωτὴματα οὐσίας .
    Γιὰ προσωπεῖα που μαζικά πωλοῦνται ἒχουν ὑπάρξει καταγγελίες γιὰ morgellon nano fibers ἢ worms (Σκούρες ἲνες ἢ παράσιτα ποὺ μὲ τὸ νότισμα κινοῦνται) Καλόν εἶναι ὅπως ἐπιληφθοῦν ἀρμόδιοι ἀπὀ τὸ χημεῖον τοῦ κράτους ὥστε ὑπευθύνως νὰ ἐνημερώσουν τὸν λαὀ τὶ εἶναι αὐτά τὰ ὑλικά καὶ τὶ εἶναι δυνατὸν να προκαλέσουν, ποίος ὁ βαθμὸς τῆς ἐπικινδυνότητός τους . Ἀνεξάρτητοι δὲ ἐρευνητές (ὂχι δἐν ἢταν ψεκασμένοι , ἀπλῶς ἀπὸ χῶρες ποὺ δὲν εἲχαν φτωχοποιηθεῖ ἀπὸ τὴ λαὶλαπα τῶν δανεὶων καὶ εἲχαν λεφτά νά ἀγοράσουν καλό μικροσκόπιο) βρήκαν τὰ ἲδια ἐν εἲδει παρασίτου συστατικά νὰ ὑπάρχουν καὶ σε tests. Στὰ ὁποία tests , πρὸσφατη καταγγελία σὲ ἀνάρτηση ποὺ ἒγινε στῆν ἀγγλική γλῶσσα στὸ internet ἢταν γιὰ ὕπαρξη αἰθυλενοξειδίου – οὐσὶα ποὺ ἒχει κατηγορηθεῖ πὼς συσχετὶζεται μὲ τὴν καλουμὲνη ἐπάρατον ( ἐρμηνεύοντας ὁ ἀναρτήσας τὸ video, τὸ eo steriled που ἒγραφε πάνω ὁ κατασκευαστὴς σε etilen-oxid steriled ) .
    Ὑπάρχουν ὂντως ; συνδέονται ; καὶ ἐάν ναὶ πῶς , αὐτά τὰ ὑλικά καὶ οἱ χημικές οὐσὶες μὲ τὴν ἐκθετική αὒξηση τῶν διασωληνὼσεων καὶ τῶν τραγικῶν συνεπειῶν αὺτῶν ἀπό τὸ διὰστημα (Ὀκτώβριος 2020) ποὺ ἐξεδὸθη διὰταγμα γιὰ τὴν ὑποχρεωτικότητα τοὺ προσωπείου σὲ ἐξωτερικοὺς καὶ ἐσωτερικοὺς δημοσίους χῶρους ;

  108. Πέπε said

    Το πρόβλημα με τον πάτερ είναι ότι από τότε που έγινε της μόδας να λέμε «όχι ο πάτερ, ο πατήρ» άρχισαν και οι υπερδιορθώσεις. Άλλοι αντικαθιστούν το άκλιτο «πάτερ» με άκλιτο «πατήρ» (πείτε μας, πατήρ Νικόδημε…), άλλοι δε, όχι τόσο αγράμματοι αλλά εξίσου χωρίς γλωσσική ευαισθησία και καλαισθησία, βάζουν το κοινό «πατέρας» (πείτε μας, πατέρα Νικόδημε…). Ε όχι ρε φίλε «πατέρα Νικόδημε»! «Πατέρας» σημαίνει πατέρας, πάει και τελείωσε! Δηλαδή χωρίς το όνομα θα τον προσφωνούσες πατέρα;

    Σ’ ένα μυθιστόρημα του Φ. ΜακΚόρτ ο Ιρλανδός μετανάστης γυρίζει, μετά από πάρα πολλά χρόνια, από την Αμερική, μαζί με τον γιο του που είναι γεννημένος στην Αμερική και πατάει πρώτη φορά το πόδι του στην Ιρλανδία. Καθ’ οδόν προς το χωριό του διασταυρώνονται με έναν παπά, και ο πατέρας λέει «καλημέρα πάτερ». Ο γιος λέει «είναι ο πατέρας σου;», οπότε ο πατέρας συνειδητοποιεί ότι το παιδί του δεν έχει την παραμικρή σύνδεση με τα ήθη και την παράδοση της Ιρλανδίας.

    Αλλά βέβαια για τον Έλληνα αναγνώστη όλο αυτό πάει χαμένο, αφού άλλο «πάτερ» κι άλλο «πατέρα».

    Πριν από αιώνες οι Έλληνες προσφωνούσαν όντως τον παπά με την ίδια λέξη όπως τον πατέρα τους, όπως το κάνουν ακόμη σε άλλες γλώσσες. Σήμερα όμως όχι!

    (Άσε δα το άλλο, που πολλοί αισθάνονται ότι αν πουν τον παπά «παπά» θα τον μειώσουν, και ψάχνονται με διάφορες εναλλακτικές λέξεις που δεν τους βγαίνουν φυσικά!)

  109. Πέπε said

    @59

    > Ίσως το «κοσμικών» δεν καθιστά και τόσο σαφές στον αναγνώστη ότι αφορά τους μη κληρικούς («λαϊκούς» δεν τους λέμε συνήθως;)

    Λαϊκός είναι ο μη κληρικός. Κοσμικός είναι ο μη μοναχός.

  110. Σωστά, όπως άλλωστε και τον ταξιτζή τον λέμε «ταρίφα». Ευτυχώς όχι σε κλητική προσφώνηση. 🙂

  111. Alexis said

    Αυτό που λέει ο κ. Μπαρτζούδης στο #96 ασφαλώς και δεν μπορεί να έχει γενική εφαρμογή γιατί έναν παπά που δεν γνωρίζεις καλά ή τον συναντάς για πρώτη φορά δεν μπορείς να τον αποκαλέσεις ούτε παπα-Δημήτρη ούτε παπα-Γιώργη ούτε τίποτα παρόμοιο.
    Ούτε βέβαια «παπά» σκέτο που ακούγεται αγενές αν όχι προσβλητικό.
    Σ’ αυτή την περίπτωση το «πάτερ» είναι μονόδρομος.
    Τι ακριβώς είναι αυτό που ενοχλεί;
    Ότι οι λαϊκοί άνθρωποι από την κλητική «πάτερ» έχουν πλάσει και ονομαστική «ο πάτερ»;
    Ε, όποιος θεωρεί εαυτόν μορφωμένο και υπεράνω της πλέμπας ας πει ο «πατήρ Γεώργιος»
    Το ΛΚΝ πάντως δίνει ως αποδεκτό τον άκλιτο προφορικό τύπο πάτερ

  112. Χαίρετε. Μεσημεραπόγεμα της επόμενης που διαβάζω!
    17 Και νόμιζα πως θάλεγες για την μπάρα στο Δέρειο. Αυτή που έκοβε την επικοινωνία με τα Πομακοχώρια μέχρι το 1996 κι ήθελες πάσο για να την περάσεις!
    Τη μπάρα με την έννοια της λιμνούλας τώρα την πρωτομαθαίνω. Στα Γιάννενα είχα μάθει τη Λούτσα. Για λούμπα είχα στο νου μου την αντλία, αυτή που έβγαζε νερό απ’ το πηγάδι χειροκίνητα.

  113. Ranele Ranele said

    Καλησπέρα, εγώ προσωπικά θα το μετέφραζα ως … Ο παπα-Φιόντορ καθε λίγο και λιγάκι έριχνε ντοπαλές αμήχανες ματιές στο ριγωτό του παντελόνι … αν θυμάμαι καλά το πρωτότυπο είχε το ρήμα «поглядывал» που εμπεριέχει μια έννοια του να κοιτάζω λάθρα, πού και πού, κλεφτά.

  114. 63 Η Σίσσυ ήταν Γενική Γραμματέας, όχι υφυπουργός

    108 Υπάρχει και το «παππούλης» αλλά και το «γέροντας». Που λέγονται για ιερείς κι ας είναι 30άρηδες! Οι οποίοι παππούληδες δίνουν διάφορες οδηγίες στους πιστούς που τους ρωτάνε για τα πάντα. Π.χ. να πάω στο γιατρό; να πάρω το φάρμακο που μούδωσε; να κάνω την εγχείρηση που μούπε;

  115. Χαρούλα said

    #112 είχε μπάρα και στον Έβρο;;; Ε, πρώτη φορά το ακούω! Ήρθαν οι νησιώτες να μας μάθουν για τα βουνά μας!😊 Μπάρα χωριό ξέρω οτι υπήρχε πιό βόρεια, και ερήμωσε με τα χρόνια.

    #114 και το πολύ βασικό και για όλους εμάς, ποιόν(όχι μόνο κόμμα) να ψηφίσουν. Εδώ ο Κασπαρίδης ψήφισε μνημόνιο …με εντολή γέροντα.😤

  116. Ranele Ranele said

    Επίσης αν κάποια στιγμή όντως αποφασίσετε να ασχοληθείτε με τη μετάφραση του συγκεκριμένου βιβλίου και θέλετε βοήθεια στα Ρωσικά, είμαι πρόθυμη να σας την προσφέρω. Με εκτίμηση Ρανελέ.

  117. Χαρούλα said

    #114 Κασαπίδης ήθελα(Δυτ.Μακεδονία)

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: