Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Στις στάχτες

Posted by sarant στο 11 Αυγούστου, 2021


Οι πρωτοφανείς πυρκαγιές φαίνεται πια να έχουν υποχωρήσει, αφού βέβαια πρώτα κατέκαψαν όλη σχεδόν τη βόρεια Εύβοια και τόσες άλλες περιοχές στην Αττική κυρίως και στην Πελοπόννησο. Ο πρωθυπουργός στο προχτεσινό διάγγελμά του ζήτησε συγγνώμη «για τις όποιες αδυναμίες» (που σημαίνει ότι μπορεί και να μην υπήρξαν αδυναμίες), οι πυρόπληκτοι μαζεύουν τα κομμάτια τους και θα προσπαθήσουν να ξαναχτίσουν τις καμένες ζωές τους, ήρθε η ώρα των απολογισμών και της άντλησης διδαγμάτων.

Αυτό βέβαια είναι μια κουβέντα. Και αν θα γίνει εδώ, θα γίνει στα σχόλιά σας. Εμείς εδώ λεξιλογούμε, οπότε σήμερα θα λεξιλογήσουμε με τη λέξη του τίτλου, τη στάχτη, που κυριαρχεί στα καμένα, εκεί όπου σπίτια, δέντρα, ζώα, όνειρα, κόποι, σχέδια, έχουν όλα γίνει στάχτη.

Στάχτη, και να την πιάσουμε από την αρχή.

Η σημερινή λέξη προέρχεται από το μεσαιωνικό «στάκτη», το οποίο με τη σειρά του προέρχεται από το ελληνιστικό «στακτή κονία», που ήταν το σταχτόνερο, η αλισίβα, άρα από το επίθετο «στακτός» και από το ρήμα στάζω. (Η αρχαία λέξη για τη στάχτη είναι τέφρα, που επίσης έχει επιβιώσει στη σημερινή γλώσσα -ίσως αξίζει ειδικό άρθρο).

Στα κείμενα του Γαληνού και των άλλων μεγάλων Ελλήνων γιατρών της ελληνιστικής εποχής και της ύστερης αρχαιότητας υπάρχουν πολλές αναφορές στη «στακτή κονία», σε διάφορα γιατροσόφια και συνταγές, π.χ. «τῶν μὲν οὖν ὑγρῶν ἡ στακτὴ καλουμένη κονία τοιαύτην ἔχει δύναμιν».

Όπως συχνά συμβαίνει, κι όπως το νεαρόν ύδωρ έγινε νηρόν και νερό ή το κινητό τηλέφωνο έγινε κινητό, έτσι και στη στακτή κονία το ουσιαστικό μαράθηκε κι έπεσε και το επίθετο ουσιαστικοποιήθηκε: η στακτή, και με ανέβασμα του τόνου (όπως π.χ. στο λευκή –> λεύκη) έγινε «στάκτη», και η λέξη πήρε πια τη σημερινή σημασία σε μεσαιωνικά κείμενα.

Η τροπή κτ–>χτ ήταν αναμενόμενη. Ο τύπος στάχτη, ο σημερινός, εμφανίζεται σε κείμενα του 16ου-17ου αιώνα, στον κρητικό Ζήνωνα (Γιατί τ’ ἀστροπελέκια του δὲ ρίχνει νὰ μὲ κάψει,/ κι ἀπείτις στάχτη κάμει με, τὴ μάνητα νὰ πάψει) ή στο Χρονικό του Γαλαξιδιού (εξαναχτίσασι στα σπίτια του Γαλαξειδίου, που ήτανε όλο στάχτη και ερείπια).

Η λέξη «στάχτη» είναι πολύ παραγωγική στη γλώσσα μας. Έδωσε το όνομα του χρώματος «σταχτί» και το επίθετο «σταχτής», δηλαδή γκρίζος. Έτσι, όταν έχουμε σύνθετη λέξη με πρώτο συνθετικό σταχτο-, μπορεί να αναφέρεται στη στάχτη αλλά μπορεί να προέρχεται και από το σταχτί χρώμα.

Σαν παραδείγματα της δεύτερης κατηγορίας, έχουμε ονόματα χρωμάτων, π.χ. σταχτοκίτρινος, σταχτοπράσινος, αλλά και ζώων ή φυτών, ιδίως για πουλιά, π.χ. σταχτοκουρούνα, σταχτοσουσουράδα, ή το δέντρο σταχτοϊτιά.

Στην πρώτη κατηγορία έχουμε το σταχτόνερο, που ήδη το αναφέραμε, και που είχε πολλές και ποικίλες χρήσεις στο αγροτικό σπίτι, όχι μόνο για το πλύσιμο. Είναι και το σταχτόπανο, που το είχαν για το σούρωμα της αλισίβας. Επίσης, τη σταχτοκουλούρα, που βέβαια δεν είναι κουλούρα από στάχτη, αλλά κουλούρα που έχει ψηθεί στη στάχτη. Έχουμε βεβαίως το σταχτοδοχείο (βέβαια με την απαγόρευση του καπνίσματος περιορίζεται η κάποτε πανταχού παρουσία του), αλλά και κάποιες παλιότερες λέξεις που συνδέονται με το τζάκι, την εποχή που ήταν απαραίτητο και στο πιο φτωχικό χωριάτικο σπίτι και όχι διακοσμητικό στοιχείο, για παράδειγμα ο σταχτολόγος, σύνεργο για να μαζεύεις τη στάχτη από το τζάκι.

Και βέβαια, έχουμε και τη Σταχτοπούτα του παραμυθιού, που κάποτε θα πρέπει να γράψουμε άρθρο και για το όνομα και για το παραμύθι, που δεν είναι Σταχτομπούτα, όπως πολύ λογικά την παρονομάζουν τα περισσότερα παιδιά που σκέφτονται ότι της έπεφταν οι στάχτες στα μπούτια, όπως έκανε δουλειές στο τζάκι. Είναι δάνειο από το γερμανικό Aschenputtel, από το Aschen που είναι οι στάχτες, και puttel που είναι το κοριτσάκι, η κοπέλα. Αλλά είπαμε, για τη Τσενερέντολα χρωστάμε άρθρο.

Έχουμε και κάμποσα φρασεολογικά με τη στάχτη. Ας πούμε, τον φοίνικα που ξαναγεννιέται από τις στάχτες του (ή, πιο λόγια, αναγεννάται εκ της τέφρας του), και γενικότερα τη φράση «από τις στάχτες….» που δείχνει μιαν αναγέννηση ύστερα από ολοσχερή καταστροφή.

Έχουμε έπειτα τη φράση «έγινε στάχτη και μπούρμπερη», για κάτι που καταστράφηκε ολοσχερώς από τη φωτιά, αλλά και σαν έκφραση αδιαφορίας: Στάχτη και μπούρμπερη να γίνουν όλα, δηλαδή «γαία πυρί μειχθήτω». Μπούρμπερη είναι η σκόνη ή το μπαρούτι, αλλά στην έκφραση αυτή, και στο ευφυές λογοπαίγνιο «στάχτη και Burberry», έχουμε αφιερώσει ειδικό άρθρο παλιότερα.

Ακόμα πιο συχνή είναι η έκφραση «ρίχνω στάχτη στα μάτια» δηλ. προσπαθώ να παραπλανήσω κάποιον κρύβοντας τις πραγματικές μου προθέσεις, προσπαθώ με κινήσεις αντιπερισπασμού να τραβήξω αλλού την προσοχή του ώστε να μη διαγνώσει το σκοπό μου. Υπάρχει και ως σκόνη στα μάτια· αυτή η μορφή απαντά και στα γαλλικά· οι ερανιστές του 17ου αι. θεωρούσαν αφετηρία της έκφρασης τους Ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας, όπου ο προπορευόμενος δρομέας σήκωνε σκόνη στο στίβο, που έπεφτε στα μάτια των επομένων.

Το βρίσκουμε και χωρίς το ρήμα, π.χ. «οι υποσχέσεις της κυβέρνησης είναι στάχτη στα μάτια».

Και βέβαια, με τη στάχτη δηλώνουμε την ολοκληρωτική καταστροφή, από τη φωτιά καταρχήν, αλλά και μεταφορικά. Συχνό μοτίβο στην ποίηση και σε τραγούδια, π.χ. «Πριν από λίγο, μου’πες να φύγω, και γίναν στάχτη οι Κυριακές» στο τραγούδι Το ξέρω πια δεν μ’αγαπάς του Ζαμπέτα (στίχοι Λευτέρη Παπαδόπουλου βεβαίως).

Αλλά στην Εύβοια και στην Πελοπόννησο και στην Βαρυμπόμπη έγιναν στάχτη και τα σπίτια, και τα δάση, και οι περιουσίες, και τα χτήματα, και οι ζωές των πυρόπληκτων. Θα ξαναγεννηθούν;

256 Σχόλια προς “Στις στάχτες”

  1. Λεύκιππος said

    Καλημέρα αν και όσο είναι δυνατόν

  2. Θρασύμαχος said

  3. Πουλ-πουλ said

    Ώστε σήμερα λοιπόν είναι η Τετάρτη των Τεφρών, που έλεγε και ο Έλιοτ.

  4. Μερικοί θα θυμηθούν και τη Σταχτομαζώχτρα… 🙂

  5. sarant said

    Καλημέρα, όσο γίνεται, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    2 Να, για εκείνο το άρθρο που λέγαμε

    4 Ελεγα να το γράψω κι αυτό και το ξέχασα.

  6. dryhammer said

    Τη Σταχτοπούτα του παραμυθιού, εδώ την ετυμολογούσαν από το πουτί (= το αιδοίο, Χιαστί), κατά το φαρμακοπούτα, γλυκοπούτα κλπ κλπ

  7. sarant said

    6 Και στην Κύπρο το λένε.

  8. Pedis said

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A1%CE%BF%CE%B4%CF%8E%CF%80%CE%B9%CF%82

  9. Θρασύμαχος said

    Στην καθολική Γερμανία (ιδίως Βαυαρία): Aschermittwoch, από το κάψιμο των υλικών του ξεφαντώματος με τη λήξη του καρναβαλιού

  10. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    είναι τρομερά καταθλιπτικό να βλέπει κανείς αυτό το απέραντο σταχτί χρώμα στα καμένα και ανάμεσα να στέκονται όρθιοι οι μαυρισμένοι, γυμνοί κορμοί των τσουρουφλισμένων δένδρων στα δάση.

    4: Ε ναι, την μάζευε γιατί την χρειαζόταν την στάχτη, για τον μούστο, να τον ξεθολώσει… 🙂

    6: το χούι τελευταίο ρε συ😂👍

  11. Γιάννης Κουβάτσος said

    Τι να πούμε για τη ζωή που ξαναχάθηκε στις στάχτες…Συμπόνια για τους κατεστραμμένους, θλίψη για την ομορφιά που έγινε ασκήμια, αγάπη για τους εθελοντές και απέραντη οργή για την πολιτική ηγεσία αυτής της ταλαίπωρης χώρας, απέραντη…Αυτό που θα μου μείνει στη μνήμη εκτός από το κυνικό «τυχόν αστοχίες», είναι και το «έχεις κάνα πολιτικό μέσο;» του ταξίαρχου, που τέθηκε σε διαθεσιμότητα, γιατί φάνηκε ειλικρινής σπάζοντας την ομερτά. Ένας άνθρωπος που ξέρει καλά πώς λειτουργεί το σύστημα, το ψιθύρισε στο αφτί του απελπισμένου πυρόπληκτου και την πάτησε. «Έχεις κάνα πολιτικό μέσο, μαλάκα φορολογούμενε και ψηφοφόρε; Γνωρίζεις κανέναν στο τρικουπικό κόμμα, στο δεληγιαννικό; Μήπως είσαι του Μαυρογιαλούρου;»…Εκεί έχουμε μείνει, άξιοι της μοίρας μας και της στάχτης…

  12. Θρασύμαχος said

  13. sarant said

    Μεταφέρω σχόλιο από το Φέισμπουκ:

    Στην Κρήτη (τουλάχιστον) μπαίνει στάχτη (απ’ το τζάκι) στα μελομακάρουνα και στην μουσταλευριά κ.α. Είναι μέρος της συνταγής

  14. ΓΤ said

    Ας δούμε ποια αγορά ήδη ανθεί πάνω στις στάχτες…

    https://www.carandmotor.gr/nea/agorazoyn-kamena-aytokinita-gia-300-eyro

  15. dryhammer said

    7. Στη Κύπρο, να υποθέσω με -ττ- [πουττί(ν)]

  16. ΣΠ said

    Καλημέρα.

    Υπάρχει και η έκφραση «στάχτη και αποκαΐδια».

  17. ΓΤ said

    Τα όνειρα του Γαύρου έγιναν στάχτη
    Γύρνα, Βαγγέλα, πάλι το αδράχτι
    Σκάσε λοιπόν το νέο παραμύθι
    κι εμείς ολημερίς μ’ ένα ρεβίθι

  18. ΣΠ said

    Μη σκαλίζεις τις στάχτες…

  19. Παναγιώτης K. said

    Άκουσα κάποτε τον Ζερεφό να μιλάει για την σποδό.
    Συμπέρανα ότι μιλάει για την τέφρα.

  20. Θρασύμαχος said

  21. dryhammer said

    Για να σοβαρευτούμε, ένας πυροσβέστης, που το βράδυ δουλεύει και σερβιτόρος σε ταβέρνα μου περιέγραφε το χάλι, την εγκατάλειψη και την αποδιοργάνωση του ΠΣ. Τα ίδια που διάβαζα στα διάφορα σχόλια εδώ, και ακόμα χειρότερα. Ηλικία και κατάσταση εξοπλισμού, νομοθεσία, κάθε πυροσβεστικό όχημα κι άλλο μοντέλο, κανένα δεν θα περνούσε ΚΤΕΟ και χίλια δυο άλλα φρικτά και την θλιβερή σύγκριση με τις ξένες μονάδες που ήρθανε να βοηθήσουν. Τέλος πως ο εδώ αρχηγός (δεν ξέρω το βαθμό) παρακάλεσε τον πρόεδρο της Ένωσης Μαστιχοπαραγωγών να τους κάνει δώρο μάνικες (με θετική ανταπόκριση). Κατέληξε πως από ένα βαθμό και πάνω όλα είναι πολιτική και πολιτικοί με ό,τι αυτό συνεπάγεται. [Σα να λέμε κάνετε το σταυρό σας -και μόνο-]

  22. sarant said

    21 Mάλιστα….

  23. dryhammer said

    … και φυσικά «στάχτη και μπούρμπερη» [που (ξανα-)μάθαμε τί ακριβώς σημαίνει] που για κάποιους είναι απλά ένα σταχτί Burberrys…

  24. Θρασύμαχος said

    τί ὑπερηφανεύεται γῆ καὶ σποδός; https://www.i-m-paronaxias.gr/paronaxia/index.php/palaia-diathiki/62-sofia-seirax

    ενθάδε κείμαι γη και σποδός https://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/tools/concordance/browse.html?cnd_id=5&text_id=525

  25. ΓΤ said

    Να θυμηθούμε και τις σταχτόπιτες, ιδίως των Βεδουίνων

  26. ΣΠ said

    Και επώνυμο Στακτόπουλος όπως στην υπόθεση Πολκ.

  27. ΓΤ said

    Να μην ξεχάσουμε τον σταχτοτσικνιά

  28. Καλημέρα κι από δω
    Να βάλω πρώτα αυτό. Η Γκρινπις λέει πολλά.

    13 Παίζει το ρόλο της σόδας. Αλλά και για να «κόψεις» το μούστο (να τον λαμπικάρεις) όπου παίζει το ρόλο του συσσωματωτή (τι έγραψα τώρα! δηλ. εκεί που θα πάνε να κάτσουν τα αιωρήματα). Αυτό το λέει ο άλλος Γιάννης (10).

    21 Επιβεβαιώνω για την κακή κατάσταση του εξοπλισμού από εθελοντές πυροσβέστες. Ας πούμε στο Πλωμάρι υπάρχει κλιμάκιο και κάποιος δώρισε ένα όχημα. Ε, προφανώς δεν ήταν καινούριο κάποια στιγμή χάλασε. Κι έψαχναν δωρητή για να το επισκευάσουν γιατί δεν ήταν στα προβλεπόμενα.
    Το ότι ψάχνουν διάφορες δωρεές το έγραψα και χτες. Κι η ανταπόκριση είναι συγκινητική πολλές φορές. Γνωστός που δουλεύει τη μέρα κανονικά αλλά όταν μπορεί κάνει και βάρδιες σε εθελοντικό κλιμάκιο της Αττικής. Τις μέρες της φωτιάς από τη διεύθυνση της εταιρίας του έδωσαν όση άδεια χρειαζόταν για να είναι συνέχεια στις φωτιές και όταν επέστρεψε του ζήτησαν να βρει κάποια οικογένεια που έπαθε ζημιά για να κάνουν δωρεά οικοσκευή!

  29. Γιάννης Κουβάτσος said

    21: Μην αποκαλύψεις μόνο πουθενά το όνομα του πυροσβέστη και τον θέσουν σε διαθεσιμότητα. Το επιτελικό κράτος λειτουργεί άψογα και υπέρκομψα. Οι μόνοι υπεύθυνοι είναι η κλιματική αλλαγή, η ανομβρία, ο στρατηγός άνεμος (έστω και αν, εν προκειμένω, ούτε λοχίας δεν ήταν), οι υψηλές θερμοκρασίες και οι κάτοικοι που δεν καθαρίζουν τα οικόπεδά τους. Και εδώ σταματούν οι ευθύνες.
    (Μήπως λέει παραμύθια ο πυροσβέστης; Τα οχήματα μια χαρά τα είδα στην παρέλαση.)

  30. Να βάλω πρώτα αυτό αλλά δεν το έβαλα. https://www.greenpeace.org/greece/issues/perivallon/45246/pyrkagies-aygoystos-2021-mythoi-kai-alitheies/

  31. Avonidas said

    Καλημέρα (λέμε τώρα).

    Είναι δάνειο από το γερμανικό Aschenputtel, από το Aschen που είναι οι στάχτες, και puttel που είναι το κοριτσάκι, η κοπέλα.

    Βγαινει κι άλλη λέξη από το puttel/putta, αλλά μας διαβάζει κι η μαμά σου ☺️

  32. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @13. Καί ὄχι μόνο! Σέ γλυκά κουταλιοῦ, στό ψωμί, σέ φαγητά. Ἄριστο ἀπορρυπαντικό καί γιά κάποια φυτικά καί ζωικά προϊόντα, ἄριστο συντηρητικό..

  33. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι ένα πολύ επίκαιρο του Σεφέρη:

    «…Μας έλεγαν θα νικήσετε όταν υποταχτείτε.

    Υποταχτήκαμε και βρήκαμε τη στάχτη.

    Μας έλεγαν θα νικήσετε όταν αγαπήσετε

    Αγαπήσαμε και βρήκαμε τη στάχτη.

    Μας έλεγαν θα νικήσετε όταν εγκαταλείψετε τη ζωή σας.

    Εγκαταλείψαμε τη ζωή μας και βρήκαμε τη στάχτη…

  34. 29 Κι οι ξένοι πράκτορες. Αυτούς πώς τους ξέχασες.
    Πάντως, για τη σύγκριση με τα οχήματα των ξένων, μην ξεχνάμε πώς είναι σε αποστολή στο εξωτερικό. Τα καλά τους θα στέλνανε. Δεν θα στέλνανε ό,τι νάναι. Πάντως να ξαναγυρίσω στους εθελοντές της Ροδόπολης που έγραφα πως θ’ αγοράσουν ένα όχημα με τα λεφτά που (φαίνεται πως) μαζεύονται (αρκετά). Ε, δεν θα πάρουν καινούριο. Εννοείται. Και πού θα το βρουν το μεταχειρισμένο; Από απόσυρση από κάποια απ’ τις χώρες που ανανεώνουν το στόλο τους.

  35. Avonidas said

    Αλήθεια, γιατί τη Σταχτοπούτα τη μισομεταφράσαμε; Γιατί δεν τη μεταφρασαμε πλήρως, όπως τη Χιονάτη; Ή γιατί δεν την αφήσαμε αμετάφραστη όπως τη Ραπουνζέλ/Πετροσινέλλα, που δεν την είπαμε βέβαια Γλιστρίδα; 😜

  36. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι ένα ποίημα της τραγικής Μαρίνας Τσβετάγιεβα:

    Καίγομαι, μέχρι να γίνω στάχτη

    Όλα όσα κανείς δεν χρειάζεται, φέρτε τα σε μένα,
    Όλα πρέπει να καούν στη φωτιά μου,
    Τραβάω σαν μαγνήτης τη ζωή και το θάνατο
    Για να τα προσφέρω, μικρό δώρο, στη φωτιά μου.
    Στη φλόγα αρέσουν τα πράγματα που δεν έχουν βάρος”
    Τα κλαδιά του περασμένου χρόνου,

    οι κορόνες, οι χαμένες λέξεις,
    Η φλόγα ξεπετάγεται όταν τροφοδοτείται

    από τέτοια πράγματα
    Και θα ξαναγεννηθείτε πιο καθαροί από τη στάχτη.
    Τραγουδώ μόνο μέσα στη φωτιά, όπως και ο Φοίνικας.
    Στηρίξτε γερά τη ζωή μου,
    Καίγομαι στα σίγουρα, καίγομαι μέχρι να γίνω στάχτη.
    Έτσι, η νύχτα θα είναι διάφανη για σας.
    Φωτιά από πάγο, πηγή από φωτιά,
    Υψώνω ψηλά τη σιλουέτα μου,
    Κρατώ ψηλά την αξιοπρέπειά μου
    Με την υπόσταση της συνομιλήτριας και της κληρονόμου!

  37. Γιάννης Ιατρού said

    11¨Γιάννη Κουβάτσε, δεν τα έχεις μάθει τα νεότερα; Πολύ πίεση εκεί στην περιοχή.
    Ο κυριούλης ανακάλεσε, είχε γίνει λέει λάθος στο νούμερο κλπ. Καταλάβαμε βέβαια. Λάθος το άτομο που είπε, όχι πως κανείς δεν του ζήτησε πολιτικό μέσο…

    13:, 28β αφού το είπα (10), χωρίς στάχτη ο μούστος δεν ξεθολώνει καλά. Αλλά όχι από τίποτα παλιόξυλα κλπ….
    32: Θέλει όμως κοσκίνισμα καλό προηγουμένως Γιώργο, αλλά καθαρίζει από μουτζούρες κλπ. πολύ καλά. Μετά θέλεις όμως πολύ καλό ξέβγαλμα.

  38. Αγγελος said

    (35) Χρυσομαλλούσα δεν τη λέμε στα ελληνικά;

  39. Αγγελος said

    Η αλυσίβα από στάχτες ξύλων της στεριάς έχει ποτάσα (pot ash). Σόδα έχει η στάχτη από φύκια. Φυσικά, οι ιδιότητες των δυο αυτών είναι πολύ παρόμοιες.

  40. Γιάννης Κουβάτσος said

    37: Είπα κι εγώ…Στην Ελλάδα της Ευρώπης, τη Δανία του νότου, που περιμένει να της σβήσουν τη φωτιά οι Ρουμάνοι και να της αγοράσουν εξοπλισμό οι διαχρονικοί «εθνικοί ευεργέται», γίνονται τέτοια πράγματα;😂

  41. ΓιώργοςΜ said

    21 Τα ξαναέγραψα, αλλά ας υπάρχουν κι εδώ.
    Η Πυροσβεστική Υπηρεσία στην Ιστιαία διαθέτει
    -καμμιά πενηνταριά άτομα προσωπικό μόνιμο
    -καμμιά τριανταριά εποχικούς (ανάλογα τη χρονιά)
    -δεκαπέντε οχήματα που ως επί το πλείστον αγοράστηκαν μετά τη μεγάλη φωτιά του 1990 (30 ετών). Ένα ή δύο δωρίστηκαν πιο πρόσφατα από κάποια ιδρύματα (Νιάρχοι, Ωνάσηδες κλπ). Τα οχήματα πλέον δε σηκώνουν επισκευή, είναι τόσο τρύπιες οι δεξαμενές τους που χάνουν το μισό νερό μέχρι να φτάσουν στη φωτιά.
    -μερικούς ασυρμάτους που δουλεύουν πότε-πότε
    -δεν έχουν μέσα ατομικής προστασίας (αντιπυρικές στολές, κράνη, γάντια κλπ), ο καθένας αγοράζει ό,τι μπορεί.

    Με το προσωπικό αυτό, ας τους βάλω 120 (ένα ωραίο, στρογγυλό νούμερο, που μπορεί να φτάσουν τις καλές χρονιές με εποχικούς). Με αυτούς μπορούν να βγουν βάρδιες των 30 ατόμων (3 οχτάωρα και τα ρεπό). Άρα, σε φωτιά μπορούν να τρέξουν άμεσα 30 άτομα με μερικά σαράβαλα, και να ανακληθούν μέσες-άκρες άλλοι τόσοι από ρεπό κλπ.
    Αυτοί οι 30 έχουν να καλύψουν το σταθμό και τη μισή Β. Εύβοια σε πυροφυλάκια.
    Ας πούμως τώρα πως οι 120 (μείον το ένα τρίτο, που κάποια στιγμή πρέπει να φάει και να ξαπλώσει λίγο) σβήνουν συνέχεια φωτιές στα μέτωπα. Στη φωτιά αυτή τα μέτωπα ήταν 10+ χιλιόμετρα, άρα μένει ένας σε κάθε χιλιόμετρο. Σταγόνα στον ωκεανό. Άρα χρειάζονται ενισχύσεις.

    Αρχικά, από αέρος. Το 90 θυμάμαι τα καναντέρ να φορτώνουν μπροστά στην παραλία που έκανα μπάνιο, πέντε-πέντε, και να ρίχνουν όλη μέρα. Φέτος, από την τρίτη μέρα (κατά τας γραφάς) εμφανίστηκαν καναδυό ελικόπτερα, την τέταρτη το είδαν λίγο ζεστά και ήρθε και το Beriev το πρωί, κάτι μικρά υδροπλάνα και μετά πάλι σκόρπια, δυο ώρες τη μια μέρα, αλλού σήμερα, αλλού αύριο.

    Υπάρχουν οι ΕΜΑΚ. Δεν είναι πολυπληθείς, αλλά είναι καλά εκπαιδευμένοι και (ελπίζω) καλύτερα εξοπλισμένοι. Πρέπει να αναπτυχθούν στις φωτιές νωρίς, προτού τα μέτωπα μεγαλώσουν. Κι ενισχύσεις από μέρη που δεν έχουν φωτιές.

    Τέλος ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός και οι χώρες με τις οποίες έχουμε συμφωνίες αλληλοϋποστήριξης, ήδη πολλά χρόνια πριν ξυπνήσει η €€ και θελήσει να φτιάξει το Μηχανισμό. Ζητήσαμε (πότε;) κι έφτασε κόσμος την έκτη-έβδομη μέρα. Στο χωριό μου έχουν στρατοπεδεύσει Πολωνοί, στην Ιστιαία νομίζω Ισπανοί και Σέρβοι. Στρατοπεδεύσει είναι αρκετά ακριβής περιγραφή, σα στρατιωτικές μονάδες, με το δικό τους εξοπλισμό, τις επικοινωνίες τους, τα πάντα. Εκατοντάδες άτομα, που αν ήταν εκεί τρεις μέρες νωρίτερα, τα χωριά δεν θα είχαν κινδυνεύσει τόσο, κάποιες εκτάσεις θα είχαν σωθεί, ίσως η φωτιά να είχε περιοριστεί.

    Τέλος, το σημαντικότερο, η πρόληψη. Ασυντήρητες ή ανύπαρκτες αντιπυρικές ζώνες, ακαθάριστο, ασυντήρητο δάσος με πεσμένους κορμούς, ξερά ξύλα και φύλλα, εμπόδια σε δασικούς επίσης ασυντήρητους δρόμους. Ίσως τα παρθένα οικοσυστήματα θα πρέπει να αφήνονται στην ησυχία τους, αλλά τα δάση γύρω από τα χωριά σε μια ικανή ακτίνα θα πρέπει να είναι περιποιημένα.
    Δε χρειάζονται δισεκατομμύρια. Μερικά μεροκάματα σε κόσμο που παρακαλάει για δουλειά, ή στοχευμένη ξύλευση στις αντιπυρικές ζώνες, χωρίς κόστος η τελευταία. Αλλά….

    Δείτε όμως τώρα: Θα σκάσουμε κάποια μύρια για την βοήθεια που λάβαμε, έστω και μόνο για τα καύσιμα και το ενοίκιο των αεροπλάνων. Στα καμένα, ήδη εξαγγέλθηκε η ιδιωτική πρωτοβουλία στην αναδάσωση. Θα κυκλοφορούσε το χρήμα αλλιώς, βρε αχάριστοι;

  42. Γιάννης Ιατρού said

    39: από κάλι η μία και από νάτριο η άλλη. Υδροξείδια που λένε. Είναι αυτά τα gree radicals 🙂 🙂 🙂 που κάνουν την κάθαρση😎

  43. Γιάννης Ιατρού said

    41: …η ιδιωτική πρωτοβουλία στην αναδάσωση

    Έτσι, σε λίγο θα έχουμε και ιδιωτικά δάση (πάλι)🙄

  44. Γιάννης Ιατρού said

    42 free ρε σεις (τι gree ρε μαμ^^%#$νε κορέκτορα;)

  45. ΓιώργοςΜ said

    29 Μήπως λέει παραμύθια ο πυροσβέστης; Τα οχήματα μια χαρά τα είδα στην παρέλαση.
    Αυτό σημαίνει πως τα οχήματα τα πέρασαν ένα χέρι μπογιά (ή κερί), και πως η μηχανή λειτουργούσε στο ίσωμα με πρώτη… Επίσης, αν οι δεξαμενές είναι άδειες, δε στάζουν! 😛

  46. sarant said

    31 Δεν είναι σίγουρο πως η άλλη λέξη προέρχεται από την ίδια ρίζα, όμως.

    41 Μάλιστα…. Και σε πρώτη ματιά φαινονται πολλοί οι 120.

  47. dryhammer said

    45. Από 30 οχήματα στο γκαράζ, δε θα βρεθούν δυο να παρελάσουν;

  48. dryhammer said

    31. Θα εννοείς το κοριτσάκι-(που το λένε)- Άνα;

  49. Γιάννης Κουβάτσος said

    47: Δύο, ε; Προς τι τα παράπονα τότε;😛 Λίγα είναι; Δύο η Ελλάδα και θα στείλει ενίσχυση και το επίσης διαχρονικό φιλελληνικό κίνημα, τα βολέψαμε.

  50. Στάχτες… Ιδιοκτησίες, κειμήλια, φυσικός πλούτος, αρχεία, «ζωές»… Είναι όμως σημαντικό που δεν υπήρξαν θύματα (*). Είναι χαρακτηριστικό της διαχείρισης των συνθηκών φυσικής καταστροφής σε οργανωμένες (**) χώρες και, σε μας, εγγράφεται στο ενεργητικό μιας δεξιάς διακυβέρνησης ενώ πολλοί θα θέλαμε να ήταν αποτέλεσμα αριστερής ευαισθησίας και δράσης.
    __________________
    (*) Εννοείται, από τον «άμαχο» πληθυσμό. Ας θεωρηθεί το παρόν σημείωμα αφιερωμένο στη μνήμη του εθελοντή που έχασε τη ζωή του.
    (*) Απλά αποφεύγω λέξεις τέτοιες όπως «πλούσιες», «πολιτισμένες» κ.λπ.

  51. sarant said

    48 Και εδώ χρωστάω άρθρο πάντως.

  52. Georgios Bartzoudis said

    .
    # Και έτσι (μέχρι και) σήμερα λέγουν οι Μακεδόνισσες: «Ά’φσα τη στάχτ(η) στου νιρό για να ξισταλααίν(ει)».

  53. Κιγκέρι said

    Όλα εγώ πχια!

  54. Χαρούλα said

    Και σε στίχους πολλων τραγουδιών.Ενδεικτικά

    Με πόσα αντίπαλα θεριά να τη ζυμώσω τη φωτιά για να κερδίσω τελικά μονάχα στάχτη Οξυγόνο/Γ.Νέγκα

    Είμαι και είσαι πλοκή μιας ταινίας κρυφής συμμορίας με λέξεις που ρίχουν το γκρίζο της στάχτης στη πλάτη της μάχης Αγάπη πλανόδια/Κρ.Νικολάου- Λ.Μαχαιρίτσας

    Και τώρα φίλοι μου είναι αργά μια καληνύχτα στη μαμά και λίγη στάχτη στα μαλλιά καιρός να πούμε αντίο Εν κατακλείδι/Π.Σιδηρόπουλος

    Το φαιό/ φαιά ουσία ως συνώνυμο, αναφέρθηκε;
    Ποια νυχτωδία το φως σου έχει πάρει και σε ποιο γαλαξία να σε βρω εδώ είναι Αττική φαιό νταμάρι κι εγώ ένα πεδίο βολής φτηνό που ασκούνται βρίζοντας ξένοι φαντάροι Ερωτικό (Με μια πιρόγα)

  55. Γιάννης Κουβάτσος said

    50: Οπότε το σύνθημα από εδώ και μπρος είναι «Φωτιά! Εκκενώστε!»…Όπως όταν έρχονταν οι Τούρκοι και οι κάτοικοι τρέχαν στις σπηλιές. Ας καεί το σύμπαν, κατά τα άλλα, ποιος θα το θυμάται (εκτός από τους πυροπαθείς) μέχρι τις επόμενες εκλογές…

  56. ΣΠ said

    Βιβλίο και ταινία.

  57. Μιχάλης Ρουμελιώτης said

    Τό «για τίς όποιες αδυναμίες», όπως τό καταλαβαίνω εγώ, δεν σημαίνει ότι μπορεί και να μην υπήρξαν αδυναμίες. Η κρίσιμη διάκριση βρίσκεται ανάμεσα στό «για τίς όποιες αδυναμίες υπήρξαν» και τό «για τίς όποιες αδυναμίες μπορεί να υπήρξαν». Μόνο του, χωρίς ρήμα, στά δικά μου ελληνικά τουλάχιστον, τό «για τίς όποιες αδυναμίες» σκέτο, παραπέμπει στό «για τίς όποιες αδυναμίες υπήρξαν»· όχι στό «για τίς όποιες αδυναμίες μπορεί να υπήρξαν». Και σημαίνει ότι υπήρξαν αδυναμίες· όποιες κι αν ήταν.

    (Παρεμπιπτόντως, με αφορμή τό παρόν, κοίταξα τή δήλωση και λέει ακριβώς «για τίς όποιες αδυναμίες υπήρξαν»).

  58. ΓιώργοςΜ said

    Το «για τις όποιες αδυναμίες» δεν είναι ισοδύναμο με «για τις αδυναμίες». Στο δεύτερο αναγνωρίζει κανείς πως σαφώς υπήρξαν αδυναμίες, στο πρώτο μπορεί να υπήρξαν, μπορεί και όχι.
    Το «υπήρξαν» παίρνει τιμές >=1, το «όποιες» αντίστοιχα >=0.

    Μπαϊδεγουέι, Αβό, για ξήγα τι βοήθεια στείλανε από την Πολωνία, στα φορτηγά απάνω γράφει HASICI 😛 😛 😛
    Ελπίζω να είναι από το καλό…

  59. Χαρούλα said

    …στενάχωρο το θέμα, πάει και ένα βήμα πιο κάτω
    Στάχτες(τέφρα των νεκρών). Και φυσικά τεφροδόχος, αποτεφρωτήριο.
    Ένδειξη πένθους έχω ακούσει η στάχτη στα μαλλιά.

  60. Pedis said

    #37- Τα είπαμε και προχτές. Ο ταξίαρχος τον είδε σε σοκ και απλώς του υπενθύμισε πως γίνονται στη χώρα όλες οι δουλειές. Δεν έγινε και τίποτα. Μια μικρή αδιακρισια από μέρους του τοπικού άρχοντα.

    #43- Με συνεννόηση των εθνικώς υπευθυνων κομμάτων να δοθούν στη Λάμδα φερειπειν … για ανάπτυξη. Δεν θα υπάρχει και κίνδυνος δασικών πυρκαγιων κοντά σε κατοικημένες περιοχες. Δεν θα είναι δα και η πρώτη φορά.🤫

  61. ΓΤ said

    @55

    Θα παίξει χορός με απόκριση

    Στο «Φωτιά, εκκενώστε!» θα ακούμε από την άλλη όχθη «…τἀκη, …μιἐσαι!»

    Ώρα είναι να ακούσουμε ότι εφαρμόστηκε το Δόγμα Στροφή 101 από τον Ύμνο εις την Ελευθερίαν

    Και το παν το κατακαίει
    και δεν σώζεται πνοή,
    πάρεξ του άνεμου που πνέει
    μες στη στάχτη τη λεπτή

  62. Costas Papathanasiou said

    Έχουμε, όπως ειπώθηκε (βλ.σχ.39), και την αλισίβα (<λατ. lixivium <lix/ lixa=στάχτες, σταχτόνερο, πιθανώς από ΠΙΕ *wleykʷ- “υγρός, βρεγμένος”, εξ΄ης και τα liquid, λικέρ) γνωστή και ως αλουσά, ή σταχτόνερο, που είναι η νερόβραστη στάχτη από καμένα ξύλα πλούσια ως εκ τούτου σε ανθρακικό κάλιο το οποίο μπορεί να διαλύει τα ελαιολίπη και χρησιμεύει έτσι για καθάρισμα και πλύσιμο (βλ. σταχτόπανο και μπουγαδοκόφινο). Επίσης. λόγω αυτού του κύριου αλκαλικού συστατικού της μπορεί να χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο μαγειρικής σόδας (διττανθρακό Νάτριο).π.χ. στα μελομακάρονα
    Εν τούτοις, σε έναν ουδαμώς αποθνήσκοντα μουσειακό τόπο ιπτάμενης τέφρας, πλούσιας σε ευχολόγια αλλά στερούμενης (κατά τα όσα η Επιστήμη ισχυρίζεται) από αναγεννητικά γονίδια Φοίνικα ή από προφητική Wishbone-ash , δεν αναμένεται κάποια καθαρτική ευφυής Σύνθεση, έστω και ως φούγκα σε ρέκβιεμ ανολοκλήρωτο, που να σηματοδοτεί μια αρμονική αλλαγή στο φάλτσο γυρω-γυρω-όλι του.
    Τούτο πιστοποιεί και το κάτωθι επίγραμμα:
    «Ὁ Μότσαρτ μ᾿ ἕνα μαῦρο σκύλο τριγυρίζει τὰ καμμένα
    σπίτια· ψάχνει κεῖ μέσα στὴν καφτὴ τέφρα καὶ τὴν καρβουνίλα.
    Σὲ μερικὲς γωνιὲς δὲν ἔχουν ἀκόμη σβήσει οἱ φωτιές…

    – ΠAPAΞENΟ -λέει- ΠOYΘENA ΔEN AKOYΓETAI
    ΠIA Η ΜΟΥΣΙΚΗ MOY…»
    (Μίλτος Σαχτούρης, «Ο Μότσαρτ»,ἀπὸ τὰ Ποιήματα 1945-1971, Κέδρος 1977)

  63. leonicos said

    Επισημαίνω για μιαν ακόμα φορά τη συνηθισμένη στα κείμενα της εποχής «με το να + ρήμα», εδώ: με το να εβαπτίσθη = επειδή εβαπτίσθη, δεδομένου ότι εβαπτίσθη

    Αποτελεί ενεργο στοιχείο της γλώσσας μου

    με το να κάνεις αυτό.πέτυχες το άλλο = κάνοντας αυτό…. ΟΧΙ επειδή έκανες αυτό

  64. leonicos said

    «γαία πυρί μειχθήτω

    apres moi le deluge
    Louis XIV χωρίς να βάζω το χέρι στη φωτιά

  65. Αιμ. Παν. said

    @64 Ισως να ήταν ο Λουί Κενζ (XV) που είχε το επιπλάδικο… 😛🤣

  66. ΜΙΚ_ΙΟΣ said


    – Για τους κατοίκους της Β. Εύβοιας -και όχι μόνο- που ζητούσαν απεγνωσμένοι εναέρια μέσα κατάσβεσης, ταιριάζει το: ‘Φιλί γυρεύω τ’ ουρανού κι αυτός μου δίνει στάχτη…’
    (στίχοι Ελένης Φωτάκη, από τον «Χειμωνανθό»)

    Τα οποία εναέρια μέσα πυρόσβεσης -κατά τον κ. Χαρδαλιά- ήταν 67, διαθέσιμα μεν, αλλά μόνο τα 20 μπορούσαν να πετούν ταυτόχρονα…
    [Διαισθητικά μού φαίνεται ότι κάποια από τα στοιχεία που ανέφερε ο κ. Χαρντ ήταν ‘πέτσινα’ ή ‘μαγειρεμένα’. Άραγε, τα έχει βάλει κάποιος κάτω τα όσα είπε να τα εξετάσει-διασταυρώσει;]
    —-
    12, 18
    Ωστόσο, ο στίχος: ‘Μην σκαλίζεις τη στάχτη να ξανάβρεις φωτιά’ δεν στέκει πάντα πραγματολογικά. Είναι γνωστό ότι κάρβουνα διατηρούνται αναμμένα, σκεπασμένα με στάχτη, για αρκετές ώρες (έως 24 μπορώ να βεβαιώσω, για παραπάνω δεν ξέρω).
    Υπάρχει και σχετική παροιμία: ‘Η στάχτη τρώει τη φωτιά κι η στάχτη τη φυλάει’.
    —-
    Η αλισίβα παρ’ ημίν: αλουσ(ι)ά.

  67. dryhammer said

    Με τόσα έπιπλα Λουί τάδε, ο γενάρχης του οίκου ήταν ο Λουδοβίκος Μαραγκός;

  68. ΓΤ said

    67@

    υπήρχαν και τα αντίστοιχα φτηνά, τα υπό Λουδοβίκου Καλαμογδάρτου

  69. dryhammer said

    68 Από τότε γίναν τα μπαμπού της μόδας;

  70. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Για τους κρητικούς στάχτη = άθος https://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/search.html?lq=%CE%B1%CE%B8%CE%BF%CF%82&sin=all
    Από τον Ερωτόκριτο, ολόκληροι οι σχετικοί στίχοι:
    «Δρακόμαχος εκράζετο, έτσ’ ήτον τ’ όνομά του,
    σπίδες, λιοντάρια σκότωσε με την παλικαριά του.
    H ζγουραφιά τση κεφαλής δείχνει την όρεξίν του,
    πως χαίρεται στα βάσανα και θρέφει τη ζωήν του.

    Eίχεν εκείνο το πουλί που στη φωτιά σιμώνει,
    καίγεται, κι άθος γίνεται, και πάλιν ξανανιώνει…»

    (Ερωτόκριτος, Β, 249-254)

    Με πολλά παράγωγα και σύνθετα:
    – αθομαντίλα/αθόπανο,
    – αθοσακούλα/αθοσάκουλο, για προσωρινή αποθήκευση ή/και μεταφορά της στάχτης
    – αθοντενεκές, με χρήση όπως η αθοσακούλα.
    – αθοκουτάλα, για μεταφορά μικρών ποσοτήτων στάχτης.
    – αθοποδιά, είδος ποδιάς για τη μεταφορά και σπορά μικρού μεγέθους σπόρων ανακατεμένων με στάχτη για ομοιόμορφη κατανομή τους.
    – αθούμπαλη/αθούβαλη, ζεστή στάχτη. (αλλιώς χόβολη)
    – αθόπιτα/αθοπιταράκι, πίτα που ψήνεται κάτω από ζεστή στάχτη. (σταχτόπιτα στο #25, ΓΤ)
    – αθοπιταρού, γυναίκα που συνηθίζει να κάθεται κοντά στη φωτιά και να συχνοσκαλίζει τις στάχτες.

  71. Πέπε said

    > Είναι δάνειο από το γερμανικό Aschenputtel, από το Aschen που είναι οι στάχτες, και puttel που είναι το κοριτσάκι, η κοπέλα. Αλλά είπαμε, για τη Τσενερέντολα χρωστάμε άρθρο.

    Ποιος τα λέει αυτά;

    Η Σταχτοπούτα είναι *και* ελληνικό λαϊκό παραμύθι. Μάλιστα για όποιον (όπως οι περισσότεροι) ξέρει πρώτα τη γερμανική ή τη γαλλική εκδοχή, απ’ όπου προκύπτουν και οι νεότερες ντισνεϊκές, έχει πολύ ενδιαφέρον να δει την ελληνική που, όντας πληρέστερη, καλύπτει διάφορα κενά και απορίες.

    Ήταν μια φτωχή μάνα με τρεις κόρες. Δεν είχαν να φάνε. Μια μέρα βάζουν στοίχημα, καθώς γνέθανε, οποιανής της κοπεί πρώτης το νήμα να τη φάνε. Χάνει η μάνα. Της τη χαρίσανε, της ξανακόβεται, την τρίτη την τρώνε. Αλλά η μικρή κόρη δεν ήθελε να φάει, μόνο μάζεψε τα κοκκαλάκια και τα έθαψε, και πήγαινε κάθε μέρα και φρόντιζε το μνήμα κι έκλαιγε.

    Μετά αρχίζει το γνωστό μέρος του παραμυθιού. Αντί για νεράιδα νονά έχουμε την ψυχή της πεθαμένης μάνας, που φέρνει τα φορέματα στη Σταχτοπούτα και της δίνει τις συμβουλές για τα μεσάνυχτα. Κατά τα άλλα είναι χονδρικά το ίδιο.

    Και οι στάχτες πού κολλάνε; Τι δουλειά είχε να κάθεται στο τζάκι και να ανακατεύει τις στάχτες;

    Επειδή οι στάχτες είναι αρχαιότατο σύμβολο πένθους. Άρα αυτή η εισαγωγή υπήρχε παλαιότερα και στο ευρωπαϊκό παραμύθι, και είτε ξεχάστηκε είτε λογοκρίθηκε, αφήνοντας όμως ένα χνάρι που δεν ερμηνεύεται αλλιώς, τη στάχτη. Χνάρι τόσο σημαντικό ώστε να δίνει και το όνομα της ηρωίδας.

    Η Κρητικιά Σταχτοπούτα λέγεται Αθοκουτάλα (ο άθος = η στάχτη).

    Με όλα τα παραπάνω, και με δεδομένο ότι τα περισσότερα παραμύθια έχουν τεράστια γεωγραφική διάδοση (δηλαδή τίποτε φυσιολογικότερο από το να βρίσκεις το ίδιο παραμύθι στους Γκριμ και σε ελληνικές συλλογές), φαντάζει απόλυτα απίθανο να είναι το όνομα μεταφορά από το γερμανικό.

  72. Αγγελος said

    (71) Αν είναι έτσι — και πράγματι τα περισσότερα παραμύθια έχουν τεράστια γεωγραφική διάδοση — από πού προέρχεται το όνομα Σταχτοπούτα, ή μάλλον το δεύτερο συνθετικό του; Μήπως πράγματι από το (όχι πανελλήνιο) πουτ(τ)ί; Ή πράγματι το όνομα το πήραμε από τα γερμανικά, λόγω Γκριμ, μεταφράζοντας μόνο το διαφανές α’ συνθετικό και κολλώντας το στο προϋπάρχον ελληνικό παραμύθι;

  73. ΓΤ said

    Στεναχωριόμαστε που διέλαθε την προσοχή του Νικοκύρη ο οικισμός της Σταχτορροής στην Αίγινα 🙂

    Για τη Σταχτοπούτα, η ΠLB δίνει 500 παραλλαγές μόνο στην Ευρώπη, με τα πρώτα στοιχεία του παραμυθιού να ανιχνεύονται στην «Ποικίλη ιστορία» ασφαλώς όχι του Δημήτρη Καλοκύρη ( 🙂 ), αλλά του Κλαυδίου Αιλιανού (αρχές 3ου αι.) Επίσης λογοτεχνική του απόδοση στην Κίνα του 9ου αι.

  74. Mindkaiser said

    Και ο Ρίτσος που μεταφράζει Ναζίμ Χικμέτ:

    «Κάποιος μου λέει
    Φωτιά θα πάρεις απ’ την ίδια σου φωνή
    Θα γίνεις στάχτη
    Στάχτη σαν τον Κερέμ
    Που κάηκε απ’ τον έρωτά του

    Και εγώ του λέω
    Ας καώ, ας γίνω στάχτη σαν τον Κερέμ
    Αν δεν καώ εγώ
    Αν δεν καείς εσύ
    Αν δεν καούμε εμείς
    Πώς θα γενούνε τα σκοτάδια λάμψη»

  75. Iωάννα said

    #35 δεν είναι γλυστρίδα η rapunzel (Campanula rapunculus, χωρίς κοινό όνομα στα ελληνικά, κατά το greekflora.gr). H γλυστρίδα ή αντράκλα έχει βοτανικό όνομα portulaca oleracea.

  76. sarant said

    53 Α, με την υψηλή λογοτεχνία δεν ασχολήθηκε το άρθρο!

    61 Ωραίο!

    67-8-9 🙂

    71-2 Τότε, για να επαναλάβω την απορία του Άγγελου, πώς εξηγείται το όνομα;

  77. 66 Τέλος. Σωστότατο γι’ αυτό το λέει και το τραγούδι. Πέρασαν τόσες πολλές ώρες που πια δεν υπάρχει ούτε σπίθα.
    Πρωτύτερα «αλλά μόνο τα 20 μπορούσαν να πετούν ταυτόχρονα» 20 σ’ όλη την Ελλάδα ή σε μια φωτιά; Για το δεύτερο υπάρχει λογική (και πάλι εξαρτάται από το μέτωπο). Για το πρώτο; Αν δεν μπορούν να είναι πάνω από 20 στην Ελλάδα, τι τα θέλαμε τα 74 (ή όποιο άλλο νούμερο ακούστηκε. Δεν ρωτάω εσένα μικρέ, αλλά αυτούς που τα ξεφουρνίζουνε (να μείνουμε στα προηγούμενα).

  78. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πληροφορίες για τη Σταχτοπούτα γενικά και την «Ελληνίδα» Σταχτοπούτα ειδικά στο κείμενο της Μαρίας Καλιαμπού:
    https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://campuspress.yale.edu/mariakaliambou/files/2018/09/Kaliambou_2017_Cinderella-goes-to-class-in-Greek-1b3hgwm.pdf&ved=2ahUKEwiGhZTJ9ajyAhUtlIsKHfnWDFUQFnoECCgQAQ&usg=AOvVaw3UoBfYKp0l3Sqe1Zc58thY

  79. Γιάννης Κουβάτσος said

    78: Για όποιον δεν έχει διάθεση για μεγάλα κείμενα, αν και πολύ ενδιαφέροντα: Η Σταχτοπούτα ετυμολογείται από το στάχτη και πουττί ή πούττος, που είναι τα γυναικεία γεννητικά όργανα.

  80. Πέπε said

    72, 76

    Σωστή ερώτηση. Αυτό υποτίθεται ότι ξεκίνησα να γράφω, αλλά …το ξέχασα!

    Λοιπόν, το όνομα της ηρωίδας του ελληνικού παραμυθιού δεν ξέρω πώς εξηγείται. Πιθανώς και από το πουτ(τ)ί=αιδοίο, γιατί όχι; Σε κάθε περίπτωση είναι εντελώς απίθανο να προέρχεται από τα γερμανικά, δεν υπάρχει άλλη τέτοια περίπτωση. Οι ελληνικές λαϊκές εκδοχές των διεθνών παραμυθιών είναι πάντοτε 100% εξελληνισμένες, οι γερμανικές εκγερμανισμένες κ.ο.κ.

    Το ελληνικό όνομα της ηρωίδας του μεταφρασμένου ευρωπαϊκού παραμυθιού είναι που έχει πιο πολύ ενδιαφέρον. Προφανώς προέρχεται από τον πρώτο που το εξέδωσε σε ελληνική μετάφραση από Γκριμ ή Περό (νομίζω ότι το ‘χουν κι οι δύο, οι Γκριμ πάντως σίγουρα). Θα πρέπει λοιπόν να ήταν κάποιος ο οποίος είχε επαφές και με το ελληνικό λαϊκό παραμύθι, δηλαδή λαογράφος ή έστω αναγνώστης λαογραφικών εκδόσεων, αφού τα ελληνικά λαϊκά παραμύθια ποτέ δεν είχαν μεγάλη διάδοση στον εγγράμματο πληθυσμό, μόνο λαογραφικά. Και ο οποίος ήξερε ότι το παραμύθι υπάρχει ήδη ως ελληνικό, και με αυτό το όνομα.

    Βάζω στοίχημα τη μισή μου περιουσία ότι πριν γείρει ο ήλιος ο μεταφραστής αυτός θα έχει εντοπισθεί από τους συσχολιαστές και θα έχει συρθεί ενώμιόν μας σιδηροδέσμιος και έτοιμος να τα ξεράσει όλα.

  81. Avonidas said

    #38. Δεν το είχα υπόψη μου.

    #58. Μπαϊδεγουέι, Αβό, για ξήγα τι βοήθεια στείλανε από την Πολωνία, στα φορτηγά απάνω γράφει HASICI

    Αν δε γράφει CHASISI δεν είναι απ’ το καλό το πράμα 😛

    (hasiči είναι η πυροσβεστική στα Τσέχικα)

    #71. Ρε συ Πέπε, αυτό παραείναι grim ακόμα και για τους αδελφούς Γκριμ! 😮 😮

  82. sarant said

    78-79-80

    Διστάζω να το δεχτώ, αφού στο μεγαλύτερο μέρος του ελληνόφωνου χώρου το πουττί είναι άγνωστο, αν και βεβαια αυτό βοηθάει για να γίνει αποδεκτό το όνομα, όπως δεν θα γινόταν με την, με το συμπάθειο, Σταχτομούνα.

    Αλλά και πάλι, πρέπει να δεχτούμε ότι η ονοματοδοσία ξεκίνησε από μια γωνιά του ελληνικού χώρου, με έναν διαλεκτικό τύπο. Δύσκολο.

  83. Avonidas said

    #82. Εγώ πάλι δεν καταλαβαίνω πώς θα πήγαιναν οι στάχτες στο, χμμ – είτε καθαρίζοντας το τζάκι ή λόγω πένθους*.

    Εκτός κι αν είναι σαν την άμμο της παραλίας, που χώνεται παντού.

    * Λόγω πένθους είναι αυτό που λέμε μ***ι κλαμένο;

  84. Avonidas said

    Η αρχαία λέξη για τη στάχτη είναι τέφρα, που επίσης έχει επιβιώσει στη σημερινή γλώσσα

    Επιβιώνει και στο ακροδεξιοφασιστικό σύνθημα «Ελλάς ή Τέφρα»

    Αυτές τις μέρες βγάζει περισσότερο νόημα απ’ την ανάποδη: Τέφρα η Ελλάς 😦

  85. Γιάννης Κουβάτσος said

    82: Στο κείμενο αναφέρεται ότι είναι από την περιοχή του Νυμφαίου. Φίλος από τα χωριά της Κύμης χρησιμοποιεί αυτή τη λέξη, όταν θέλει να εκθειάσει γυναικεία κάλλη.☺

  86. Γιάννης Κουβάτσος said

    Το παραμύθι, πάντα κατά την Καλιαμπού, κατάγεται από την Κίνα γύρω στο 800 μ.Χ. και είναι διαδεδομένο σαν λαϊκό παραμύθι με τις συνήθεις παραλλαγές σε όλον τον πλανήτη. Γκριμ και Περό απλώς το έκαναν διάσημο στην γνωστή εκδοχή και μετά η Ντίσνεϊ το έκανε διασημότερο.☺

  87. Πέπε said

    82

    Μα η λέξη Σταχτοπούτα δεν είναι και τόσο γνωστή από το ελληνικό παραμύθι. Από τη μετάφραση του ευρωπαϊκού είναι. Πού το δύσκολο να ήξερε ο μεταφραστής μια εντελώς ιδιωματική, ομπσκιούρ, περιθωριακή ελληνική εκδοχή, αρκεί να ήταν δημοσιευμένη; Σάμπως κι αν ήταν πανελλήνια από πού θα την ήξερε, από τη γιαγιά του; Μπα, μάλλον και πάλι από τις δημοσιεύσεις.

  88. Πέπε said

    86

    > Το παραμύθι, πάντα κατά την Καλιαμπού, κατάγεται από την Κίνα γύρω στο 800 μ.Χ.

    Πρωτοεμφανίζεται, λέει. Νομίζω ότι εννοεί πρωτοεντοπίζεται, όχι ότι κατ’ ανάγκην αυτή είναι και η αρχή του.

  89. Κιγκέρι said

    32: Άγγελε,

    η Χρυσομαλλούσα είναι από άλλο παραμύθι:

    https://en.m.wikipedia.org/wiki/Goldilocks_and_the_Three_Bears

  90. Πέπε said

    Λέει η Καλιαμπού:

    > Σε όλες τις ελληνικές παραλλαγές της ιστορίας ο πρωταγωνιστής μπορεί να είναι μια γυναίκα ή μια γάτα («αθόκατο») ή ένα αντικείμενο («αθοκουτάλα»).

    Η Αθοκουτάλα (=σταχτοκουτάλα) δεν είναι αντικείμενο! Παρατσούκλι είναι. Πρόκειται για την κανονικότατη ηρωίδα.

    Γενικότερα το κείμενο προβάλλει μια συγκεκριμένη θέση της συγγραφέως σχετικά με την εκπαιδευτική (της γλώσσας) αξία των παραμυθιών. Το θέμα του δεν είναι ούτε η προέλευση του συγκεκριμένου παραμυθιού (που το φέρνει κυρίως ως παράδειγμα), ούτε η ετυμολόγηση του τίτλου του. Προσθέτει και μερικές τέτοιες πληροφορίες καθ’ οδόν, αλλά δε νομίζω ότι απευθύνεται σε όσους έχουν απορίες γι’ αυτά τα ζητήματα.

  91. sarant said

    87 Aν όμως η λέξη Σταχτοπούτα δεν είναι γνωστή από το ελληνικό παραμύθι αλλά από τη μετάφραση, πού το περίεργο ο λόγιος μεταφραστής να απέδωσε Σταχτοπούτα την Aschenputtel;

  92. Κιγκέρι said

    89: Λάθος, 38 έπρεπε να πω.

  93. Γιάννης Κουβάτσος said

    H Ann Rooth (The Cinderella cycle, 1951) που μελέτησε την απόδοση του ονόματος της Cinderella σε πολλές γλώσσες, γράφει πως μόνο η ελληνική ονομασία αποδίδει την περιφρονητική σημασία του ψευδώνυμου της ηρωίδας. Άλλες παραλλαγές του ονόματος: Σταχτιερού, Σταχτομάρω, Σταχτοκυλισμένη, Αθόκατο (Αθόγατο), Αθοκουτάλα κλπ.

  94. Πάνος με πεζά said

    Καλησπέρα!
    Και το αιώνιο δίλημμα, ειναι Σταχτοπούτα ή Σταχτοπούτα;

  95. Κιγκέρι said

    Εγώ πάντως Σταχτομπούτα την ήξερα, αυτά με τη Σταχτοπούτα πρώτη φορά τα βλέπω.

  96. aerosol said

    Αν περιφέρεται κοντά στις στάχτες του τζακιού η κοπέλα, τότε δεν γίνεται σταχτής ο πους της;

  97. Πέπε said

    91

    Δεν είναι γνωστή, εννοώ δεν είναι ευρέως γνωστή. Γιατί το ίδιο το ελληνικό παραμύθι δεν είναι ευρέως γνωστό. Είναι όμως υπαρκτό, και ο τίτλος του επίσης.

    Αν ο μεταφραστής του γερμανικού επινόησε το Σταχτοπούτα από το Aschenputtel, τότε το περίεργο είναι ότι σε κάποιες γωνιές του ελληνισμού έδιναν ήδη στη δική τους εκδοχή του παραμυθιού τον ίδιο τίτλο!

    Άμα το λένε οι λαϊκοί αφηγητές Σταχτοπούτα, έστω και χωρίς να το καταστήσουν πασίγνωστο οι ίδιοι ή οι λαογράφοι-εκδότες, πώς νοείται να αναζητούμε γερμανική προέλευση του ίδιου τίτλου οπουδήποτε αλλού;

  98. rogerios said

    @ 58, 81: θαρρώ πως στα πόλσκι η πυροσβεστική είναι Straż pożarna. Κάνω λάθος, Αβό; (όχι ότι είναι αυτό που έχει σημασία, βέβαια, με όλα όσα έχουν συμβεί και μας έχουν κατακάψει…).

  99. Γιάννης Ιατρού said

    Δεν πάμε καλά… κι ούτε μια σέλφι έστω? 😝
    http://www.mopocp.gov.gr/index.php?option=ozo_content&perform=view&id=7467&Itemid=724&lang=

  100. Avonidas said

    #99. Με τη μάνικα στο χέρι ήταν ο άνθρωπος, ανέκαθεν. Να την τρομπάρει ασύστολα.

  101. 28, … Αυτό το λέει ο άλλος Γιάννης (10). …

    Ιωάννης ο Σταχτήμων, για να ξεχωρίζουμε
    (Έχει και Γιαννάκη η ιστορία των Δασών…)

  102. dryhammer said

    Το παραμύθι του 71 στα χιώτικα υπάρχει και λέγεται «Η Αχυλοπουτουρού» από την αχυλιά= στάχτη και το πουτί.

  103. dryhammer said

    83. Οι ψιλές στάχτες πετάνε (ιδέ και ιπτάμενη τέφρα) κι άμα η φτωχιά δεν έχει ούτε βρακί να βάλει…

  104. Γιάννης Κουβάτσος said

    92:»Είχε κι η Κατού πουτί κι ήσκυβε κι εθώριετό το», χιώτικη παροιμία (Λουκάτος). Και στην Κύπρο πουτίν το λένε. Προσωπικά, έχω πειστεί ότι αυτή είναι η σωστή ετυμολόγηση της Σταχτοπούτας.

  105. Πάνος με πεζά said

    Επί του πρακτέου και από την εμπειρία μου, η χειρότερη εικόνα για αυτούς τους ανθρώπους δεν είναι τώρα με τις στάχτες, αλλά όταν θα μπουν οι μουλαράδες οι Ηπειρώτες υλοτόμοι, θα καραφλιάσουν εντελώς το τοπίο, και θα αρχίσουν τα χωριά να φαίνονται το ένα από το άλλο, τα σπίτια σαν γυμνοσάλιαγκες, και κανείς δεν θα ξέρει σε ποιο μέρος βρίσκεται…

  106. dryhammer said

    104.

    Click to access %CE%A4%CE%BF-%CF%80%CE%BF%CF%85%CF%84%CE%AF-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%9A%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%8D%CF%82-%CE%9A.-%CE%93%CE%B5%CF%89%CF%81%CE%B3%CE%BF%CF%85%CF%83%CF%8C%CF%80%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%BF%CF%82.pdf

  107. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    71, 90, 93
    Εγώ, πάντως, αθοκουτάλα ξέρω αυτήν: 😎 https://www.viannitika.gr/phpThumb/phpThumb.php?src=..%2F..%2Fstatic.viannitika.gr%2Ffiles%2Fdiafora%2Fsyntaktes%2Fxoustoulakis_georgios%2Fstaxti%2F4.jpg&w=800&h=485&zc=1&hash=409a9c128722a5db701c9c45b27eccee

  108. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    https://www.viannitika.gr/phpThumb/phpThumb.php?src=..%2F..%2Fstatic.viannitika.gr%2Ffiles%2Fdiafora%2Fsyntaktes%2Fxoustoulakis_georgios%2Fstaxti%2F4.jpg&w=800&h=485&zc=1&hash=409a9c128722a5db701c9c45b27eccee

  109. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Αμάν πια!

  110. ΚΩΣΤΑΣ said

    Πάλι σε μένα τα δύσκολα, εγώ να βγάλω το φίδι από την τρύπα. Καλά που με ενθάρρυνε ο Νικοκύρης στο 82.

    Οι πεδινοί Καρδιτσιώτες κοροϊδεύουν τους ορεινούς με τη λέξη καψομούνηδες. Οι γυναίκες, λέει, των ορεινών έχουν το πιπί τους καμένο, καψαλισμένο, γιατί καθώς κάθονται στο τζάκι χαβδώνουν τα πόδια τους και οι σπίθες της φωτιάς το καίνε.
    Άρα δύσκολο η σταχτοπούτα να προέρχεται από το σταχτισμένο πιπί, θα τη λέγαν όπως και με το καμένο.

    Το σχόλιο είναι σοβαρό και γι αυτό δεν βάζω χαμόγελο.

  111. Γιάννης Ιατρού said

    101: χαχα, τό ΄βρες πάλι Μιχάλη! Αλληλοσυμπληρωνόμαστε (είμαστε δύο, είμαστε τρείς, …τουλάχιστον 45 είμαστε🙄)

  112. Γιάννης Ιατρού said

    Κι έλεγα πως μιά βροχή θα μας σώσει… αλλά τον ΠΘ και τους σφουγγοκωλάριους δεν θα τους ξεπλύνει…

    ΨΙΧΑΛΙΖΕΙ και μπουμπουνίζει! με 34 °C εδώ (στη βάση),

  113. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Spiridione said
    20 Ιουνίου, 2019 στις 15:28
    115. Εδώ το έχουμε ξανασυζητήσει αναλυτικά
    https://sarantakos.wordpress.com/2013/02/07/yposim/#comment-157133

    https://sarantakos.wordpress.com/2019/06/18/bottleneck/#comment-589906
    – Αθαφτουλιώ: Κρήτη
    – Αθοκάτσουλο: Ρέθυμνο
    – Αθοκουτάλα: Λατσίδα, Σκάφη, Κριτσά Μεραμπέλλου, Μονοφάτσιο, Βιάνος
    – Αθοκουτάλης: Ηράκλειο
    – Αθοκουταλούσα: Ηράκλειο
    – Αθοπιτάλα: Κρήτη
    – Αθοπιταρούδα: Ανατ. Κρήτη
    – Αθοπιτούδικο: Αποκόρωνας, Κίσσαμος
    – Αθοπουτάκι: Κρήτη
    – Αθοπουταλού: Ηράκλειο
    – Αθοπουττουριάρα: Ρόδος
    – Αθθοπιττού: Μάκρη Μ. Ασίας
    – Ακχυλοπουττούρα: Καρδάμυλα Χίου, Χίος
    – Αχλιοπιτού: Αίνος Ανατ. Θράκη)
    – Τ’ αχλιουπτάρ: Αγιάσος Λέσβου
    – Αχλοπιπιλού: Λήμνος
    – Αχυλιοπουτούρα: Χίος, Πυργί Χίου
    – Αχυλοπουττούρης: Χίος
    – Κουτρουλό: Ιεράπετρα
    – Μάρω: Φωκίδα
    – Μυρσίνα: Λοκρίδα
    – Μιράφλου: Διδυμότειχο
    – Μορφούλα: Στυλίδα
    – Σαμαροκουτσουλού (ή Σαμαροκοτσλού): Ζαγόρια
    – Σαχταρίτσα Μαρίτσα: Τραπεζούντα, Πόντος
    – Σαχταροποδίτσα: Αργυρούπολη Πόντου
    – Σαχταρούτσα: Τρίπολη Πόντου, Κοτύωρα
    –Σταχταδράχτου: Βοιωτία
    – Σταχτερού: Κύπρος
    – Σταχτιαρού: Κέρκυρα, Κεφαλλονιά
    (Σταχταρού ή Σταχταριά: Οθωνοί)
    (Σταχτιερού: Κεφαλλονιά)
    – Σταχτοβούτα: Κυνουρία
    – Σταχτοκοίλου: Βοιωτία
    – Σταχτοκυλισμένη: Ιστιαία, Αμφίκλεια
    – Σταχτομάρω: Θεσπρωτία, Καρδίτσα, Πήλιο, Βόλος, Ιστιαία Εύβοιας, Λευκάδα, Ιθάκη, Μεγανήσι, Γορτυνία, Κυπαρισσία, Πάτρα, Καλαμάτα, Καλάβρυτα, Αίγιο, Φθιώτιδα, Αιτωλοακαρνανία, Βοιωτία, Ηλεία (Πύργος και Τσατσομάρω),
    (Σταχτουμάρω: Καρδίτσα, Τρίκαλα και Ευρυτανία),
    (Σταχτουμάρου: Σκιάθος, Αιτωλία),
    (Σταχτομάρα: Μύκονος)
    – Σταχτομπαμπαλιάρω: Ζαγόρια, Αγιά Λάρισας
    – Σταχτομπαμπαμάρω: Κουκούλι Ζαγορίων,
    – Σταχτομπιμπιλιάρα (ή Σταχτομπιμπιλιάρω): Λάρισα
    – Σταχτομπούκο: Ιστιαία
    – Σταχτομπούρω: Ηλεία, Γορτυνία, Πελόπι
    – Σταχτομπούτα: Λάρισα, Καρδίτσα, Χανιά, Ηλεία, Μεγαλόπολη, Λακωνία, Τρίπολη, Γορτυνία, Φθιώτιδα
    (Σταχτομπούτω: Λεχαινά)
    – Σταχτοπέπελη: Θράκη, Σουφλί, Ηράκλεια
    – Σταχτοπιπιλιάρου: Βέροια, Κασσάνδρα Χαλκιδικής
    – Σταχτοπίτα: Καντιρλί Βιθυνίας
    – Σταχτοπιτταρού: Σμύρνη
    – Σταχτοπίττουρο: Αμοργός
    – Σταχτοπιτυρού: Ικαρία
    – Σταχτοπίτω: Αιγιάλεια
    – Σταχτοποδοκυλημένη: Λεχαινά, Καλάβρυτα, Αιγιάλεια
    – Σταχτοπούτα: Χαλκίδα, Μεσσηνία, Ζάρκο Τρικάλων, Αποκόρωνας, Τήνος, Χίος, Λεωνίδιο, Αρεόπολη, Αχαΐα, Μέγαρα, Σαλαμίνα, Δυτική Μικρά Ασία,
    (Σταχτοπούτου: Λάρισα),
    (Σταχτοπούττα: Μεστά Χίου, Κύθηρα)
    – Σταχτοπουτουρούδι: Καστελόριζο
    – Σταχτοπύρω: Καλάβρυτα
    – Σταχτοπυτιρίδι: Πάτμος
    – Σταχτού: Ζάκυνθος, Ερεικούσσα, Κύπρος
    – Σταχτούλλα: Κύπρος
    – Σφοντύλου: Βοιωτία
    – Φούλα: Καρδίτσα

  114. sarant said

    97 Εχει μια βάση αυτό που λες. Μπορει βέβαια το παραμύθι να είναι παλιό και ο τίτλος νεότερος.

  115. Alexis said

    #79: Σταχτομούνα δηλαδή; Ε, όχι ρε φίλε, δεν το πιστεύω!
    Λείπει και ο καλός ο άνθρωπος να κάνει μνημειώδες σχόλιο και να βάλει τα πράγματα στη θέση τους 🙂

  116. Γιάννης Ιατρού said

    115: Γιαυτό και οι περισσότεροι με το cinderella βγάζουν την ουρά τους έξω από το κρίσιμο δεύτερο συστατικό

  117. Λόγω αυξημένου φόρτου εργασίας μπήκα τώρα…ενδιαφέροντα σχόλια σε ενδ(ο)ια-φέρον άρθρο αφού δεν αναφέρθηκαν οι γκρίζοι κρόταφοι όταν πέσει στάχτη στα μαλλιά…
    το στοιχείο αυτό συν τα ευμολογικά της Σταχτοπούτας παραπέμπουν σαφώ στο γεροντικό σεξ (έχει και μιαν ηλικίαν η ομήγυρις… )

  118. ΓιώργοςΜ said

    105 Αυτό συμβαίνει ήδη, χωρίς υλοτόμηση. Μόλις μίλησα με γνωστό μου που πήγε μετά από τρεις μέρες στον Κρυονερίτη. Εκεί που υπήρχε αδιαπέραστο στο μάτι δάσος 5-10 μ από το δρόμο, τώρα βλέπει κανείς ορίζοντα και πλήρες το ορεινό ανάγλυφο…

    Όσο για τους μουλαράδες… Από το δάσος ζουν ολόκληρα χωριά στην περιοχή, αν φέρουν και δασεργάτες από αλλού (αναδάσωση από ιδιώτες, κίνητρο το κέρδος γαρ) αντί να δώσουν κανένα μεροκάματο στους ντόπιους, έστω για να αποκαθηλώσουν το δάσος που τους έτρεφε, θα είναι για πολλλλλλές κλωτσιές (για έναν επιπλέον λόγο)…

  119. Avonidas said

    #115. Λείπει και ο καλός ο άνθρωπος να κάνει μνημειώδες σχόλιο και να βάλει τα πράγματα στη θέση τους

    Ελλείψει του καλικάντζαρου, να αναρωτηθώ τότε εγώ πώς πρέπει να μεταφραστεί η Λιλλιπούτη.

  120. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    118 >>αν φέρουν και δασεργάτες από αλλού (αναδάσωση από ιδιώτες, κίνητρο το κέρδος γαρ) αντί να δώσουν κανένα μεροκάματο στους ντόπιους, έστω για να αποκαθηλώσουν το δάσος που τους έτρεφε, θα είναι για πολλλλλλές κλωτσιές (για έναν επιπλέον λόγο)…

    Αυτό σκεφτόμουν βλέποντας τον ασταμάτητο χαλασμό κι ακούγοντας τις κραυγές απόγνωσης τόσων ανθρώπων: Να απαιτήσει ο κόσμος να εργαστούν ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ οι πυρόπληκτοι/ οι Ευβοιώτες όλοι, στις μελλοντικές δασικές εργασίες, απόσυρσης-διάθεσης των κάρβουνιασμένων κορμών, αντιδιαβρωτικά/ αντιπλημμυρικά έργα, αναδάσωση / αναγέννηση του δάσους (πρότζεκτ στην ευρωπαϊκή-ανάθεμα) και οποιαδήποτε άλλη σχετική διαχείριση σε στεριά και θάλασσα στη Β. Εύβοια.

  121. sarant said

    113 Ξεχνάω, ξεχνάω…..

  122. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    121 Και να θες να ξεχάσεις, δεν αφήνει ο κωλαμπιάτος 😦
    Αυτό το: Σταχτομπούκο/Σταχτοκυλισμένη: Ιστιαία, μου ράγισε την καρδιά

    99,100
    Στο μεταξύ,
    «ο Ν. Χαρδαλιάς έχει υπερβάλλει εαυτόν»
    https://tvxs.gr/news/ellada/o-m-xrysoxoidis-dilonei-pyrosbestis

  123. Γιάννης Ιατρού said

    Προφανώς αυτά τα παραμύθια και πολύ παλιά είναι και πολλά και διάφορα στοιχεία περιέχουν, τα οποία αξίζει να αναλύσει κανείς περισσότερο (π.χ το κανιβαλικό στοιχείο με την μητέρα της Σταχτοτέτοιας, την μετά θάνατον επικοινωνία τους κλπ).

    Αλλά κι άλλα στοιχεία, που μπορεί να περιέχονται και σε άλλους μύθους, ίσως και πιό παλιούς, όπως το στοιχείο με το γοβάκι που χάνει η Σταστοπούτα. Περιέχει αφενός την πληροφορία «γυάλινο» (περίεργο, άβολο υλικό για γοβάκι) και μετά την πληροφορία για το τέστ αναγνώρισης του κατόχου με την δοκιμή.

    Ο εβραϊκής καταγωγής καθηγητής λαογραφίας στο πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνιας , Dr. Dan Ben-Amos αναφέρει σχετικά στον 3ο τόμο του έργου του «μύθοι από αραβικές περιοχές»

  124. Να ομολογήσω πως δεν ήξερα την εκδοχή «μπούΡμπερη» αλλά μόνο «μπούλμπερη», με φωνητικά [buʎbir].

  125. Γιάννης Κουβάτσος said

    123: Σύμφωνα με τον Τζιάνι Ροντάρι στη «Γραμματική της φαντασίας» στη Σταχτοπούτα του Περό, από ένα δημιουργικό λάθος το γοβάκι μετατράπηκε από «γούνινο» (vair) σε «γυάλινο» (verre).

  126. Γιάννης Ιατρού said

    125: Αυτό το αναφέρει σαν μιά από τις εκδοχές και το απόσπασμα που έβαλα

  127. Γιάννης Ιατρού said

    εδώ το πιντιεφι με εξηγήσεις για το όνομα (§ 3.4) και πολλά άλλα

  128. sarant said

    123-5 Προσέξτε που λέει για τη Ροδώπη. Το έχει γράψει και ο πατέρας μου αυτό.

    Οι αρχαίοι είχαν την πλάκα τους (Δημ. Σαραντάκος) 1 – Το σανδάλι της Ροδώπιδας

  129. Pedis said

    @8

  130. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @128. Like! (Ὅλα ἀπό ἐμᾶς τά πήρανε! 🙂 )

  131. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Η μαυροσταχτάρα ή μαυροσταχτούρα

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%B1%CF%85%CF%81%CE%BF%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%87%CF%84%CE%AC%CF%81%CE%B1

  132. Γιάννης Ιατρού said

    131: το πετροχελίδονο (βασικά σκούρο καφέ είναι, αλλά έτσι σταχτί φαίνεται όταν το βλέπεις να πετά ψηλά)
    Μου παρήγγειλε τ’ αηδόνι με το πετροχελιδόνι….

  133. Γιάννης Ιατρού said

    ΛΕΩ,

    Χρόνια σου Πολλά, χιλιόχρονος και με Υγεία

  134. Γιάννης Κουβάτσος said

    115: Βρε Αλέξη, στα σχόλια του λινκ του 128 βλέπω στο σχόλιό σου ότι μια χαρά την αποδέχτηκες τη σταχτομούνα. Σήμερα γιατί κάνεις σαν να το ακούς πρώτη φορά και τσινάς;😂
    Πέρα από την πλάκα, είδα στα σχόλια τον Σκύλο και, βλέποντας και τον Μαρτίνο, αναρωτιέμαι: πού χάθηκαν;

  135. sarant said

    134 Ο Δημήτρης πρέπει να είναι στο νησί, στερούμενος κτλ. Ο Σκύλος δεν σχολιάζει πια, αλλά έχει παρουσία στο Τουίτερ και είναι καλά.

    Και βλέπω ότι κάνουμε τις ίδιες συζητήσεις 🙂

  136. Αντρέας said

    Στη νεοελληνική του μορφή, το παραμύθι της Σταχτοπούτας έκανε για πρώτη φορά την εμφάνισή του σε έντυπο κείμενο το 1832 από γερμανικό περιοδικό (Das Ausland Jahrgang 1832, ‘’Märchen und Kinderspiele in Griechenland’’, von Dr. Zuccarini, No 58, σελ. 230), όταν ένας φιλέλληνας γιατρός που είχε ζήσει στην Ελλάδα, παρουσίασε σε γερμανική περίληψη τρία νεοελληνικά παραμύθια, μεταξύ των οποίων και τη Σταχτοπούτα («Σαητοπούτα», την αποκαλεί, δηλαδή ότι το αιδοίο της είναι σαν σαΐτα), όπως την είχε ακούσει από το στόμα μιας χήρας Ρουμελιώτισσας, από τα Σάλωνα.

    Σύμφωνα με τον καθηγητή Λουκάτο, συστηματικές δημοσιεύσεις ελληνικών παραλλαγών της Σταχτοπούτας με ολοκληρωμένο το κείμενο έγιναν μεταξύ των ετών 1864 -1885 από την Ήπειρο, την Κρήτη, την Κύπρο και τον Πόντο. Έκτοτε δεν έπαψαν να δημοσιεύονται σε λαογραφικές συλλογές, βιβλία παραμυθιών και περιοδικά, παραλλαγές της Σταχτοπούτας από όλες τις ελληνικές περιοχές. Αξιομνημόνευτη είναι η προσαρμογή του παραμυθιού, γλωσσικά και λαογραφικά, στις τοπικές συνθήκες.

    Η πρώτη έκδοση του παραμυθιού της «Σταχτοπούτας» από τους αδελφούς Γκρίμ έγινε το 1812, δηλαδή χρειάστηκαν 20 χρόνια για να φτάσει το παραμύθι στην Ελλάδα ως προφορικός λόγος. Ωστόσο, η ετυμολογία της «Σταχτοπούτας» είναι άλυτο πρόβλημα για τον εξής απλό λόγο:

    Η λέξη «Σταχτοπούτα» υπάρχει στην Ελληνική Γλώσσα από το 1825, δηλαδή 7 χρόνια πρίν έρθει το παραμυθι στην Ελλάδα!.. Την πρωτοσυναντάμε στο περίφημο και δυσεύρετο σήμερα «Λεξικόν Απλο-Ελληνικόν και Γερμανικόν εις χρήσιν των νύν Ελλήνων και των Γερμανών» του Σμίτ, Λειψία 1825, μαζί με τη λέξη «στακτοπούτης»!.. Και μεταφράζεται η «στακτοπούτα» στα Γερμανικά με την λέξη «Aschenbrödel» και όχι με την λέξη «Aschenputtel» όπως γράφει στο άρθρο ο κ. Σαραντάκος. Εννοείται ότι οι δύο λέξεις είναι απολύτως συνώνυμες στα γερμανικά, αλλά το αναφέρω για την ακρίβεια του πράγματος.

    ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: «Στακτοπούτη» υπάρχοντος, το 2ο συνθετικό «πούτα» αποκλείεται να σημαίνει το γυναικείο αιδοίο, όπως το παρετυμολόγησε η χήρα Ρουμελιώτισσα από τα Σάλωνα το 1832 στον φιλέλληνα Γερμανό γιατρό. Τα υπόλοιπα φαντάζομαι ότι θα μάς τα γράψει στο άρθρο του ο κ. Σαραντάκος

  137. Γιάννης Ιατρού said

    136: Γιατί δεν έμενες στο προηγούμενο χρηστώνυμο;

    «Στακτοπούτη» υπάρχοντος, το 2ο συνθετικό «πούτα» αποκλείεται να σημαίνει
    Μην βλέπουμε μόνο την κατάληξη γιατί υπάρχει και ο πούττος (που τσακώνεται με τον βίλλο), αμφότερες λέξεις αρσενικού γένους (βλ. Το πάλιωμαν του βίλλου με τον πούττον (1916))

  138. Alexis said

    #134: Τσινάω ε; 🙂
    Ναι, την ψιλοθυμάμαι αυτή τη συζήτηση. Ούτε και τότε μου είχε φανεί απόλυτα πειστική η ετυμολόγηση από το πουτί…

  139. Πέπε said

    Από τη λίστα ονομάτων στο #113 παρατηρούμε ότι:
    -κατά συντριπτική πλειοψηφία τα ονόματα περιλαμβάνουν το στοιχείο της στάχτης, αυτολεξεί ή με ιδιωματικά παράλληλα
    -υπάρχει και Σταχτομπούτα, υπάρχει και Σταχτοπούτα. Εκ πρώτης όψεως φαίνεται αρκετά πιθανό το ένα από τα δύο να είναι παραφθορά/παρανόηση του άλλου. (Έτσι κι αλλιώς ανατομικά ούτε δυο δάχτυλα και κάτι δεν απέχουν.)
    -εκτός από τη Σταχτοπούτα, υπάρχουν κι άλλα με δεύτερο συνθετικό (καταπώς φαίνεται τουλάχιστον, γιατί άντε να ξέρει κανείς εις βάθος τόσα ιδιώματα) τον πούτ(τ)ο, αλλά άλλο πρώτο συνθετικό. Αυτό δείχνει ότι μάλλον η Σταχτοπούτα υπήρχε αυτοτελώς και δεν είναι σπασμένο τηλέφωνο αντί Σταχτομπούτα. Εκ πρώτης όψεως πάντα.
    -όμως, υπάρχουν και διάφορα με κάποια λέξη που μοιάζει να είναι η πίτα. Μήπως κι εδώ έχουμε κάποιο σπασμένο τηλέφωνο; Μήπως ο πούτος είναι παρανόηση αντί της πίτας; Ή μήπως το αντίστροφο; (Δε θα ήταν δύσκολο, ιδίως με τη μεσολάβηση τύπων όπου η συλλαβή από π- να είναι άτονη και να υφίσταται ΒΙ φωνηεντισμό: ακούει λ.χ. ένας ξενοχωριανός «σταχτοπ’ταρού» και συμπληρώνει το ελλείπον φωνήεν κατά βούληση.) Ή πάλι μήπως δεν πρόκειται για την πίτα-φαγητό αλλά για κάποια άλλη λέξη, ιδιωματική, παρόμοια πλην άσχετη;

    Οπότε, γενικώς, βλέπω αρκετά πιθανή την εκδοχή για τον πούτο, σαφώς όμως όχι αποδεδειγμένη.

    Όσο για την απορία γιατί ή πώς να στάχτωνε τον πούτο της, η απάντηση είναι απλή: γιατί, τα μπούτια της;

    ___________________________________

    Κατά τα άλλα, ο ήλιος έδυσε προ πολλού και ούτε ένας μπολσεβίκος δεν εφιλοτιμήθη να μας παρουσιάσει, όπως είχα στοιχηματίσει ότι θα γινόταν, τον περίφημο πρώτο μεταφραστή του ευρωπαϊκού παραμυθιού στα ελληνικά. Οπότε, στον αέρα μιλάμε.

  140. sarant said

    139 Ε, όποιος κάθεται μέσα στις στάχτες… Δες και 136

  141. Πέπε said

    136

    Με ποια λογική συνάγεται ότι το νεοελληνικό παραμύθι που «έκανε για πρώτη φορά την εμφάνισή του σε έντυπο κείμενο το 1832», 20 χρόνια μετά την πρώτη έντυπη έκδοση (στα γερμανικά προφανώς) των Γκριμ, προήλθε από αυτήν; Έτσι κι αλλιώς το 1832 η καταγραφή παραμυθιών και δη στην Ελλάδα ήταν στα σπάργανα. Το παραμύθι ήταν αιώνες παλιότερο, απλώς τότε πρωτοδημοσιεύτηκε. Λογικά η συντριπτική πλειοψηφία ελληνικών λαϊκών παραμυθιών καταγράφηκε μετά το 1832, κυρίως δε από Ν. Πολίτου και εντεύθεν.

    Ιδίως που κάποιες τουλάχιστον ελληνικές παραλλαγές διασώζουν μορφές του παραμυθιού πλησιέστερες προς την αρχική (ξαναλέω: αν δεν είχε γίνει η σφαγή και ο κανιβαλισμός της μάνας, που βρίσκουμε σε ελληνικές παραλλαγές, προς τι οι στάχτες, που τις βρίσκουμε παντού;)

  142. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    132 τα πετροχελίδονα της Κέρκυρας
    Έχω γιατροπορέψει ένα τέτοιο μια βραδιά εκεί και δεν ήξερα και τί πουλί ήταν. Ζαλουριάστηκε απ’ τα φώτα, κοπάνησε σ΄ένα τζάμι και έπεσε στο τραπέζι μας με βαριά διάσειση. Το φιλοξένησα με τη μέθοδο πλαστικό μπουκάλι-νάρθηκα και το ελευθέρωσα το πρωί θαλερό θαλερό απ το παράθυρο του ξενοδοχείου και μας χαιρέτησε μ΄ένα δυνατό χαρούμενο τσίου.

    Click to access to-tetradio-tis-staxtaras.pdf

    Στην Ελλάδα συναντάμε τρία είδη σταχτάρας, ενώ έχει παρατηρηθεί ως τυχαίος επισκέπτης ένα ακόμη. Αυτά είναι η Βουνοσταχτάρα (Apus melba), η Mαυροσταχτάρα (Apus apus), η Ωχροσταχτάρα (Apus pallidus) και η Mικροσταχτάρα (Apus affinis).
    https://corfustories.com/2020/07/13/stin-palaia-poli-foliazoyn-oi-mayrostachtares/

  143. Πέπε said

    …αν και, βέβαια, θυμόμαστε και λέξεις που πρωτοεμφανίζονται ξερωγώ στον Κοραή ή στον Σουρή ή στον τάδε αρχαίο, και από κει μαθαίνουμε ότι αυτοί τις δημιούργησαν.

  144. Πέπε said

    Επίσης να αναφέρουμε ότι ο Σταχτοπούτης είναι άλλο παραμύθι. Δεν έχει σε καμία περίπτωση τη διάδοση της Σταχτοπούτας, πιθανότατα είναι εντελώς τοπικό ρεπερτόριο σε κάποια περιοχή της Ελλάδας, και δε φαντάζει απίθανη η περίπτωση να αποτελεί το όνομά του αναφορά στην πολύ γνωστότερη Σταχτοπούτα. Δεν τεκμαίρεται ότι πρόκειται για αυθύπαρκτη λέξη με συγκεκριμένο νόημα και ετυμολογία.

  145. sarant said

    144 Και τι λέει ο Σταχτοπούτης;

  146. Πάνος με πεζά said

    – Πώς τα περνάς, Χιονάτη;
    – Μία χαρά! Μαμ, κακά και νάνοι!
    (από άλλο παραμύθι)
    Παρά με την ευκαιρία ας θυμηθούμε και ένα κορυφαίο ραμονι, από το Σταμούλη το λοχία, «με το κεφάλι του στ’αυτί» ακούγαμε, δυσκολευόμενοι να κάνουμε εικόνα το σταχτί κεφάλι, ήμασταν και παιδιά αφού…

  147. Αντρέας said

    Για την ιστορία αξίζει να αναρτήσουμε τα αρχαιοελληνικά αποσπάσματα του Στράβωνος και του Αιλιανού, όπου εξιστορείται η ιστορία της εταίρας Ροδώπιδος, που πρώτος κατέγραψε σε αυτό το Ιστολόγιο ο αλησμόνητος πατήρ Σαραντάκος:

    «Λέγεται δε της εταίρας τάφος γεγονώς υπό των εραστών, ην Σαπφώ μεν, η των μελών ποιήτρια, καλεί Δωρίχαν, ερωμένην του αδερφού αυτής Χαράξου γεγονυίαν , οίνον κατάγοντος εις Ναύκρατιν Λέσβιον κατ΄ εμπορίαν, άλλοι δ’ ονομάζουσιν Ροδώπιν. Μυθεύουσι δ’ ότι, λουομένης αυτής, εν των υποδημάτων αυτής αρπάσας αετός παρά της θεραπαίνης κομίσειεν εις Μέμφιν και του βασιλέως δικαιοδοτούντος υπαιθρίου, γενόμενος κατά κορυφήν αυτού ρίψειε το υπόδημα εις τον κόλπον. Ο δε και τω ρυθμώ του υποδήματος και τω παραδόξω κινηθείς περιπέμψειεν εις την χώραν κατά ζήτησιν της φορούσης ανθρώπου τούτο. Ευρεθείσα δε εν τη πόλει των Ναυκρατιτών αναχθείη και γένοιτο γυνή του βασιλέως, τελευτήσασα δε του λεχθέντος τύχοι τάφου»
    ( Στράβωνος «Γεωγραφικά» 17, 1, 33)

    Την ίδια διήγηση διασώζει με μια μικρή διαφοροποίηση και ο Αιλιανός:

    «Ροδώπιν φασίν Αιγυπτίων λόγοι εταίραν γενέσθαι ωραιοτάτην. Και ποτε αυτής λουομένης η τα παράδοξα και τα αδόκητα φιλούσα εργάζεσθαι τύχη προυξένησεν αυτή ου της γνώμης αλλά του κάλλους άξια. Λουομένης γαρ και των θεραπαινίδων την εσθήτα φυλαττουσών, αετός καταπτάς, το έτερον των υποδημάτων αρπάσας, απιών ώχετο. Και εκόμισεν ες Μέμφιν δικάζοντος Ψαμμητίχου, και ες τον κόλπον ενέβαλε το υπόδημα. Ο δε Ψαμμήτιχος θαυμάσας του υποδήματος τον ρυθμόν και της εργασίας αυτού την χάριν και το πραχθέν υπό του όρνιθος προσέταξεν ανά πάσαν την Αίγυπτον αναζητείσθαι την άνθρωπον, ης το υπόδημά εστι. Και ευρών γαμετήν ηγάγετο»
    (Αιλιανού, «Ποικίλη Ιστορία» 13,33)

    Όποιος δεν κατάλαβε την γλώσσα των δύο ανωτέρω αποσπασμάτων, να σηκώσει το χέρι του. Σημειώνω ότι τόσο ο Περό όσο και οι αδελφοί Γκρίμ έχουν παραδεχτεί ότι εμπνεύστηκαν την ιστορία της Σταχτοπούτας με το γοβάκι από την ιστορία της εταίρας Ροδώπιδος με το υπόδημα, όπως εξιστορείται στα «Γεωγραφικά» και στην «Ποικίλη Ιστορία»

  148. Πέπε said

    145

    Να σου πω την αλήθεια δε θυμάμαι ούτε τι λέει ούτε σε ποιο βιβλίο τον βρήκα…

  149. kanapes said

    Ας το ρίξω κι εγώ στην ποίηση. Μπορεί να γίνω και στίχος σε ημερολόγιο- ας κλέψω λίγο από την μελοποιημένη Φάμπρικα για αρχή

    η μάνικα η μάνικα δεν σταματά,
    δουλεύει νύ-,δουλεύει νύχτα μέρα,
    και πώς τον λέν τον οδηγό,
    και τον Ρουμάνο πυραγό,
    να συντονίσω πώς μπορώ
    με 2 μποφόρ, με 2 μποφόρ αέρα

    είμαι στη συ-, είμαι στη συντονιστική
    στη βάρδια δυ-, στη βάρδια 2-10
    κι από την πρώτη τη στιγμή
    ο Χαρδαλιάς πού ταν εκεί
    μου πέταξε μεσ το αφτί
    δυο λόγια νε-, δυό λόγια νέτα σκέτα

    άκουσε φί-, άκουσε φίλε ΠΑΣΟΚτζή
    μποφόρ μετρή-, μποφόρ μετρήσαμ’ έξι
    μόνο στο ΣΚΑΙ να μιλάς
    και όχι στους κομμονιστάς
    για κουφοντινες να μιλας
    μπας κι ολα ξε-, μπας κι ολα ξεχαστούνε

    κι έτσι στο πό-, κι έτσι στο πόστο μου σκυφτός
    γράφω την δη-, γράφω την δήλωσή μου
    είμαι ο υπουργός ΠΡΟΠΟ
    μεσ’ στο Πυροφυλάκιο
    κι όλο πασχίζω για να βρω
    μνημόνιο να, μνημόνιο να διαβάσω

  150. sarant said

    149 Μάνικαν άειδε θεά Μιχαλήος

  151. Γιάννης Κουβάτσος said

    Ο Σταχτοπούτης…
    https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=https://greekinter.net/%25CE%25BF-%25CF%2583%25CF%2584%25CE%25B1%25CF%2587%25CF%2584%25CE%25BF%25CF%2580%25CE%25BF%25CF%2585%25CF%2584%25CE%25B7%25CF%2583/%25CF%2580%25CE%25B1%25CF%2581%25CE%25B1%25CE%25BC%25CF%2585%25CE%25B8%25CE%25B9%25CE%25B1&ved=2ahUKEwiqi73Q-qnyAhVvw4sKHZtSDYwQFnoECAMQAQ&usg=AOvVaw2bqjHy0t1JI-PkW9ls4TSG&cshid=1628718897213

  152. sarant said

    151 Μάλιστα!

  153. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    12 >>Στην Κρήτη (τουλάχιστον) μπαίνει στάχτη (απ’ το τζάκι) στα μελομακάρουνα και στην μουσταλευριά κ.α. Είναι μέρος της συνταγής/
    Η λεγόμενη αλουσ(ι)ά /αλισίβα. Και για κουραμπιέδες και για κουλουράκια μα και για βασιλόπιτα

    Από το δημοτικό τραγούδι «Μενεξέδες και ζουμπούλια»
    Ένα χάδι μεσ’ το βράδυ
    τολμηρό και ταπεινό,
    δυναμώνεται η αγάπη,
    σαν τη στάχτη το φυτό

  154. Μέσα σε όλα πάιζει το όχημα της εικόνας το πολύ όμορφο VW Karmann Ghia της δεκαετίας του 60.
    Αν ξέρει κάποιος σίγουρα ας το πει.
    Καλημερα

  155. Avonidas said

    Ας το ρίξω κι εγώ στην ποίηση. Μπορεί να γίνω και στίχος σε ημερολόγιο- ας κλέψω λίγο από την μελοποιημένη Φάμπρικα για αρχή

    Θα το γυρίσουνε και ταινία: Καλοκαίρι με τη μάνικα 😉

  156. Γιάννης Ιατρού said

    καλημέρα

    153: Α μπράβο, δεν είχαμε πει πως είναι καλό λίπασμα η στάχτη από τα ξύλα. Με μέτρο βέβαια…, μην τα κάψει τα φυτά.

    154: Όντως, κι εγώ το αναγνώρισα, καθότι είχα ένα τέτοιο, κίτρινο μουσταρδί, το ’73-74. Φαίνεται και το σαζμάν, βγαλμένο μπροστά του!

  157. Alexis said

    #149: Καλό!

  158. Κιγκέρι said

    154, 156β:

    Τη φωτο με το καμένο αυτοκίνητο την είδα κι εδώ:

    https://www.carandmotor.gr/nea/stahti-istorika-aytokinita-sti-barympompi

  159. Γιάννης Ιατρού said

    158: τώρα καταλαβαίνω πως βρέθηκε εκεί τέτοιο μοντέλο.. Κρίμα, και για τ΄ άλλα oldtimer, δεν υπάρχουν πολλά πλέον.
    Εγώ έχω δύο γέρικα, ένα Opel Coupe κι ένα ΒΜW, του ΄69 και του ΄79 αντίστοιχα. Κυκλοφορούν, κανονικά, σε καλή κατάσταση.
    Το ΒMW το έχει γνωρίσει κι ο Νίκος 🙂

  160. BLOG_OTI_NANAI said

    Ο Βλαστός έχει την παλιογυναίκα ως σταχτορούφα:

  161. aerosol said

    Εγώ πάλι, αδιόρθωτος, θα ξαναπετάξω την ιδέα για την Σταχτόπου (-τα).

  162. sarant said

    158 Mάλιστα, έτσι εξηγείται

    159 Ναι!

    160 Χμμμ…

  163. Καλημέρα

    Στα κακά συμβάντα από τις πυρκαγιές θα χρεώσω πως δεν λειτουργεί ο αναμεταδότης της Ερασσπορ στα μέρη μου όπου δεν πιάνω όύτε άλλο αθλητικό κανάλι. και μη νομίζετε πως καίγομαι για τις αθλητικές ειδήσεις, ακούω ραδιόφωνο μόνο στο αυτοκίνητο και μόνο αθλητικά κανάλια γιατί έχουν ίσαμε τρεις κλάσεις καλύτερα τραγιούδια από τα «μουσικά» κανάλια με μόνο ελάττωμα πως δεν ακούς πάντα το τραγούδι μέχρι το τέλος γιατί πήρε μεταγραφή ο Μέσι ή έφαγε σουβλάκι το μαρινάκι.

    # 150

    Ιωάννη τους έχεις βγάλει πινακίδες ΕΛΠΑ λόγω 30ετίας;

  164. @156&158
    Είπα κ εγώ πως βρέθηκε εκεί… 🙂
    Ευχαριστώ
    Καλημέρα

  165. Πάνος με πεζά said

    @118 : Καλημέρα ! Επειδή όπως έχω προειπεί, έχω κλείσει για τα παιδιά διακοπές 23-29 στο Πευκί, ξέρετε (ή κάποιος άλλος) να μου πει αν το μέρος είναι ακόμα κατάλληλο για παραθερισμό, ή ανυπόφορο λόγω π.χ. μυρωδιάς; Κοιτάω κάθε μέρα τις πρωϊνές εκπομπές, και γενικά είναι «έξω από το κάδρο», αλλά δεν ξέρω σε σχέση με την εγγύτητα με περιοχές που ακόμα έχουν πρόβλημα, αν υπάρχει κι εκεί. H βροχή (αν έπεσε) θα είναι ίσως καταλαγιαστική για όλο αυτό…

  166. sarant said

    165 Αν προλαβαίνεις να πεταχτείς νωρίτερα να δεις;

  167. Πέπε said

    @147

    > Σημειώνω ότι τόσο ο Περό όσο και οι αδελφοί Γκρίμ έχουν παραδεχτεί ότι εμπνεύστηκαν την ιστορία της Σταχτοπούτας με το γοβάκι από την ιστορία της εταίρας Ροδώπιδος με το υπόδημα, όπως εξιστορείται στα «Γεωγραφικά» και στην «Ποικίλη Ιστορία»

    Οι Γκριμ ήταν συλλογείς λαϊκών παραμυθιών. Ούτε κατά διάνοια δε διεκδίκησαν την πατρότητα των παραμυθιών, ώστε να εξηγήσουν ότι κάποιο σημείο ενός από αυτά το δανείστηκαν από αλλού.

    Ο Περό επίσης λαϊκά παραμύθια παρουσίασε, αν και αυτός είχε κάνει κάποιες επεμβάσεις, δηλαδή τα παρουσίασε στην προσωπική του διασκευή.

    Το ότι το μοτίβο με το γοβάκι και την αναγνώριση απαντάται και στη Ροδώπιδα είναι μια παρατήρηση που εμπίπτει στην αρμοδιότητα των Άρνε – Τόμσον.

  168. Πάνος με πεζά said

    @ 166: Δυστυχώς δε «με παίρνει» να πάω δύο φορές…

  169. Γιάννης Ιατρού said

    163: Όχι, κανονικές έχω, με ΚΤΕΟ, καυσαέρια, τεκμήριο κι όλα τα καλά. Με πινακίδες ΕΛΠΑ δεν επιτρέπεται η καθημερινή, για κάθε σκοπό, χρήση. Μόνο για να ξεμουδιάσουν το ΣΚ (για κατούρημα που λένε) ή σε καμία εκδήλωση επιτρέπεται να πάνε.

  170. ΓΤ said

    @163, 169

    Από τις 18.03.2019 η ΕΛΠΑ έχει απολέσει το δικαίωμα έκδοσης ιστορικών πινακίδων (απόφαση FIA και κοινοποίησή της προς το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών). Έκτοτε ο νέος φορέας πιστοποίησης είναι η Ομοσπονδία Μηχανοκίνητου Αθλητισμού Ελλάδος.
    https://www.omae-epa.gr/

  171. Γιάννης Ιατρού said

    170: Α, μάλιστα, καλό είναι να το ξέρουμε… Οι παλιές που είχε εκδώσει, τι απέγιναν. Μάλλον θα ισχύουν, θα μεταγράφηκαν κλπ.

  172. Χαρούλα said

    Με την ευκαιρία, κάτι τρέχει με την ΕΛΠΑ
    https://www.imerodromos.gr/i-peirateia-toy-kratoys-eis-varos-ton-ergazomenon-tis-elpa/

  173. BLOG_OTI_NANAI said

    Υπάρχει και αυτό:

  174. BLOG_OTI_NANAI said

    Άννα Αγγελοπούλου, «Επεξεργασία παραμυθιακών τύπων και παραλλαγών ΑΤ 500-559», ΕΙΕ, Αθήνα 2004:

  175. ΓιώργοςΜ said

    165 Πεζοπάνε θα πάω εγώ το ΣΚ και θα ενημερώσω

  176. Πέπε said

    174

    Μάλιστα, επιτέλους μια άποψη από κάποιον (κάποιαν εν προκειμένω) που γνωρίζει το αντικείμενο.

    Συναρπαστικό κείμενο. Μου κάνουν ιδιαίτερη εντύπωση οι δύο τελευταίες παράγραφοι (αλλά μην πηδήξετε κατευθείαν εκεί, κάντε την υπομονή να το διαβάσετε όλο, όσοι ενδιαφέρεστε). Βέβαια η τελευταία φαίνεται κάπως τραβηγμένη από τα μαλλιά (τζάκι = ψυχαναλυτικός συμβολισμός του κατά τα άλλα άφαντου πατέρα), αλλά δίνει ωστόσο μια πιθανοφανή εξήγηση όχι μόνο για τα ονόματα με πουτί αλλά και για κείνα με γατιά και κουτάλες.

    Η συγγραφέας, Άννα Αγγελοπούλου, έχει επιμεληθεί αυτή την τρομερή (δε βρίσκω άλλη λέξη!) συλλογή ελληνικών λαϊκών παραμυθιών

    https://www.politeianet.gr/books/9789600511178-aggelopoulou-anna-estia-ellinika-paramuthia-deuteros-tomos-205921

    …από την οποία μαθαίνουμε πολλά για ζητήματα σαν αυτό που μας απασχόλησε εδώ, και το οποίο, μετά την τελευταία παρέμβαση του Μπλογκ, νομίζω ότι μπορεί να θεωρηθεί ολοκληρωμένο και λήξαν.

  177. Γιάννης Ιατρού said

    174: Ολόκληρο το πολύ ενδιαφέρον βιβλίο των Α. Αγγελοπούλου, Μ. Καπλάνογλουκαι Εμμ. Κατρινάκη σε πιντιέφι εδώ

  178. Κ. Καραποτόσογλου said

    Ο Αριστ. Ταμασοκλής, Ετυμολογικό Λεξιλόγιο της κυπριακής
    διαλέκτου και εν μέρει της κοινής, Αθήνα 1966,
    Λήμμα Σ τ α χ τ ο π ο ύ τ α, αναφέρει:«Εξελληνισμός του γερμ. ονόματος Aschenbrödel
    όπως ονομάζει ο Grimm το γοητευτικό περιφρονημένο
    κοριτσάκι στο ομώνυμο παραμύθι. Καλά θα κάνουμε να
    ξεχάσουμε τ᾽ όνομα Σταχτοπούτα και να
    ξαναλέμε το κοριτσάκι Πεντάμορφη όπως την ελέγαμε παλαιότερα.
    Αλλά την Aschenbrödel, οι Γερμανοί την λένε
    και Aschengrittel και Aschenpüster και Aschenputte.
    Αυτό το τελευταίον είναι που εξελληνίσαμε εμείς σε Σταχτοπούτα.

    Ο Φιλήντας, χωρίς να ξέρη ούτε γερμανικά ή ιταλικά, αλλά και χωρίς να ερευνήση παρά εντελώς
    επιπόλαια, ερμήνευσε το γερμ. putte ως (γυναικείο) αιδοίο!!! (Γλωσσογν. 4, 55), επειδή του χτύπησε η
    φθογγική ομοιότης του putte με το πουτί, κυπρ. πουττ῾ίν, ενώ το γερμ. putte στο Σταχτοπούτα κατά λ. σημαίνει
    κοριτσάκι και είναι εκγερμανισμός του ιταλ. putto, ονομασίας που οι Ιταλοί καλλιτέχνες
    ζωγράφοι ή γλύπτες δίδουν στις παιδικές μορφές, ερωτιδείς, αγγελάκια και άλλες».

  179. Αντρέας said

    Κύριε Καραποτόσογλου, σάς προσκυνώ!.. Είστε ο κορυφαίος Έλλην ετυμολόγος του 20ού και του 21ου (μέχρι τώρα) αιώνος. Ξεφτιλίσατε τον μπολσεβίκο γλωσσολόγο της κακιάς ώρας, Μ. Φιλήντα, που προσπάθησε να μάς πασάρει σαν αυθεντία ο χριστιανός λόγιος κ. Blogotinanai στο σχόλιο 173. Ξεφτιλίσατε πάνω από 10 σχολιαστές στην παρούσα ανάρτηση που επιμένουν βλακωδώς ότι το «πούτα» της Σταχτοπούτας ετυμολογείται από το γυναικείο αιδοίο!..

    Παρακαλείται ο κ. Σαραντάκος να βγεί και να μάς εξηγήσει το στοιχειώδες: Πώς γίνεται στα 61 του να μην είχε ποτέ πληροφορηθεί την συγκλονιστική αποκάλυψη του κυρίου Καραποτόσογλου ότι το «πούτα» της «Σταχτοπούτας» προέρχεται από το γερμανικό «Aschenputte» και δεν έχει την παραμικρή σχέση με το γυναικείο αιδοίον;

    Πώς γίνεται να γράφονται ολόκληρες διατριβές για την Σταχτοπούτα στο ΕΚΠΑ (βλέπε την τελευταία σελίδα της φωτοτυπίας στο σχόλιο 174 του επιπόλαιου Blogotinanai) που επιμένουν ότι το «πούτα» είναι από το «πουτί» (=μουνί); Μάλιστα, ο θρασύτατος Ιατρού ισχυρίστηκε στο σχόλιο 137 πως και ο «σταχτοπούτης» βγαίνει από το «πούττος (= ψωλή), που τσακώνεται με τον βίλλο.

  180. «Η Αταχτοπούτα», τελικά, φαίνεται κατάλληλος τίτλος για ΧΧΧ

  181. Γιάννης Ιατρού said

    178: Ευχαριστούμε για την παρέμβαση και το σχόλιο κε Καραποτόσογλου✔

    179: Εμ, που να συγκρατηθέις, ε; Άρχισες πάλι τα γνωστά (παλιά). Πρώτα η ψυχή και μετά το χούϊ….
    Πάει και η «συγκρατημένη» Irresistible, πάει και ο «Ανδρέας» κλπ.
    Κρίμα τους κόπους σου 🙂

    ΥΓ: και μην ξανατολμήσεις να κάνεις τον κανονικό σχολιαστή, εσύ δεν πρόκειται να γίνεις ποτέ άνθρωπος.

  182. ΣΠ said

    179
    Επιπόλαιε Αντρέα, ο κ. Σαραντάκος όχι μόνο έχει πληροφορηθεί την συγκλονιστική αποκάλυψη του κυρίου Καραποτόσογλου αλλά την αναφέρει και στο άρθρο.

  183. Αντρέας said

    Κύριε Σταύρο (182), άλλο το «Aschenputtel» που γράφει ο κ. Σαραντάκος και άλλο το «Aschenputte» που γράφει ο κ. Καραποτόσογλου. Στο σχόλιο 91 ο κ. Σαραντάκος ομολογεί ότι δεν ξέρει την ύπαρξη του τύπου «Aschenputte» και προσθέτει το «l», όπως και στο άρθρο. Ενώ ο κ. Καραποτόσογλου μάς αποκαλύπτει (πράγμα που θα έπρεπε να ξέρει ο τάχα γερμανομαθής Ιατρού) στο σχόλιο 178 ότι υπάρχει λέξη «putte» στα γερμανικά χωρίς το «l» που μπερδεύει τους ετυμολόγους!..

    Κ. ΚΑΡΑΠΟΤΟΣΟΓΛΟΥ: «…το γερμ. putte στο Σταχτοπούτα κατά λ. σημαίνει κοριτσάκι και είναι εκγερμανισμός του ιταλ. putto, ονομασίας που οι Ιταλοί καλλιτέχνες ζωγράφοι ή γλύπτες δίδουν στις παιδικές μορφές, ερωτιδείς, αγγελάκια και άλλες»

  184. sarant said

    178-183 Συχνότερος ειναι ο τύπος -puttel. Είτε από υποκορισμό (που γίνεται στα γερμανικά με το -le, l) είτε από διαλεκτικό τύπο.

  185. Γιάννης Κουβάτσος said

    Δηλαδή, άκυρο το πούτι. Κρίμα, και ταίριαζε τόσο ωραία με το σκωπτικό και αθυρόστομο ύφος των λαϊκών παραμυθάδων.☺

  186. Αντρέας said

    Κύριε Γιάννη (185) δεν είναι καθόλου απλό το θέμα, μή το προσπερνάτε έτσι…

    Στο τέλος του βαθυστόχαστου άρθρου (γράφτηκε το 2004) της καθηγήτριας κ. Άννας Αγγελοπούλου του «Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών» (βλέπε σχόλιο 174 χριστιανού λογίου Blogotinanai) διαβάζουμε ότι το «πούτα» της «Σταχτοπούτας» είναι από το «πουτί» και έχει ψυχαναλυτικές προεκτάσεις!..

    Δηλαδή το πολυδιαφημισμένο «Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών» εκδίδει βιβλία που ετυμολογούν την «Στακτοπούτα» όπως ο σκιτζής Μ. Φιλήντας!..

    ΕΠΙΣΗΣ: Σε δύο τουλάχιστον διατριβές του ΕΚΠΑ (επιφυλάσσομαι να αναρτήσω τα σχετικά αποσπάσματα αργά το βράδυ) υποστηρίζεται ακριβώς το ίδιο πράγμα. Κι ο ξακουστος «κυνηγός των μεζεδακίων» κ. Σαραντάκος κοιμάται τον νήδυμον, ασχολούμενος κάθε Σάββατο με πταίσματα ανθρώπων που δεν τους ξέρει ούτε η μάνα τους…

  187. Αντρέας said

    Το πιό γκαφατζίδικο σχόλιο στην παρούσα ανάρτηση το έκανε ο επαγγελματίας φιλόλογος κύριος Πέπες (176): Βρίσκει συναρπαστικό το κείμενο της κ. Άννας Αγγελοπούλου (σχόλιο 174), την οποία και υμνεί καταλήγοντας…

    ΠΕΠΕΣ: «…μετά την τελευταία παρέμβαση του Μπλογκ, νομίζω ότι μπορεί να θεωρηθεί ολοκληρωμένο και λήξαν.»!!..

    Δυό σχόλια αργότερα (178) έρχεται η συγκλονιστική αποκάλυψη του κ. Καραποτόσογλου κι ο κύριος Πέπες παρακαλεί να ανοίξει η γή να τον καταπιεί: Αντιλαμβάνεται ο δύστυχος ότι ύμνησε την αδαέστατη κ. Άννα Αγγελοπούλου, που βρίσκει… ψυχαναλυτικές προεκτάσεις στην ετυμολόγηση του «πούτα» της «Σταχτοπούτας» από το γυναικείον αιδοίον («πουττί»)

    Ανυπομονούμε πότε θα βγεί ο κύριος Πέπες να μάς δώσει εξηγήσεις για την ανήκουστη γκάφα του

  188. BLOG_OTI_NANAI said

    176: Κατά τη γνώμη μου, η ουσία σε όλα αυτά βρίσκεται στον στόχο του παραμυθά. Διότι γνωρίζουμε ότι πολλά παραμύθια έχουν φανεί χρήσιμα στις ψυχοθεραπευτικές αναλύσεις, όπως «η κοκκινοσκουφίτσα και ο κακός λύκος» που χρησιμοποιείται επίσης ως ιστορία γυναικείας σεξουαλικής ενηλικίωσης.

    Όμως, οι λαϊκοί παραμυθάδες θέλησαν όντως να περάσουν αυτό το μήνυμα όπως αναφέρεται στην Σταχτοπούτα; Με τόσο πολύπλοκο και ψιλοδουλεμένο τρόπο; Με αναφορές σε συμπλέγματα για τα οποία χρειάστηκε να μεσολαβήσει ο πολύ μεταγενέστερος Φρόιντ για να ασχοληθούμε με αυτά;

    Άραγε οι σελίδες αυτές στο σχ. 174 περιγράφουν πράγματι τη σκέψη ή την προσωπική ανάγνωση της ζωής, έστω υποσυνείδητη, των λαϊκών δημιουργών, ή μήπως περιγράφουν μόνο τις αναλύσεις των ψυχολόγων και ψυχοθεραπευτών;

  189. BLOG_OTI_NANAI said

    178: Και μόνο που παραθέτει κάτι ο κ. Καραποτόσογλου είναι σεβαστό.

    Πάντως, ένα ερώτημα που μου ήρθε αυθόρμητα είναι το εξής:

    Γιατί να άκουσε ο Έλληνας «Aschenputte» και είπε να μεταφράσει το πρώτο συνθετικό «σταχτ-» και να αφήσει το «putte» ως έχει; Γιατί να αφήσει το «putte» ως έχει, αμετάφραστο; Μήπως το άφησε επειδή για τον μεταγραφέα του ονόματος σημαίνει κάτι και στη δική του γλώσσα;

  190. Πέπε said

    187

    Παρών.

    Διάβασε προσεχτικά τον Καραποτόσογλου. Και τα σημεία στίξεως μαζί.

  191. Πέπε said

    188

    Μπλογκ, προσωπικά δήλωσα ήδη τις επιφυλάξεις μου για την υπερβολικά φροϋδική ερμηνεία ορισμένων πραγμάτων. Ωστόσο η ύπαρξη άδηλων συμβολισμών σε μυθολογικές αφηγήσεις, παραμύθια, λαϊκά δρώμενα και έθιμα κλπ. γίνεται γενικά παραδεκτή. Ο συνειδητός στόχος συνήθως είναι να περάσει η ώρα ή να διασκεδάσουμε ή να τηρηθεί το έθιμο «για το καλό», τίποτε πιο ψαγμένο από αυτό. Αλλά αυτό δε σημαίνει ότι δεν υπάρχει και ένα βαθύτερο επίπεδο ανάγνωσης, που οι επιστρωματώσεις αμέτρητων γενεών το απομάκρυναν από το πρώτο, άμεσα συνειδητό επίπεδο.

  192. Αντρέας said

    Αδαέστατε χριστιανέ λόγιε κ. Blogotinanai (189), τολμάς να αμφισβητείς το κύρος του κυρίου Καραποτόσογλου; Ιησούς Χριστός νικά κι όλα τα κακά σκορπά. Αν είχες διαβάσει το σχόλιο 136 θα ήξερες την απάντηση στην απορία σου…

    ΣΥΝΟΨΙΖΩ πώς έχει το θέμα με την ετυμολογία της «Στακτοπούτας»…

    1) Το 1812 Οι αδελφοί Γκρίμ πρωτοεξέδωσαν στα Γερμανικά την Σταχτοπούτα και την αποκαλούσαν «Aschenbrödel» και όχι «Aschenputtel» όπως γράφει στο άρθρο ο αγγερμάνιστος κ. Σαραντάκος. Το παραμύθι γίνεται παγκόσμιο best-seller και καταφθάνει προφορικά στην Ελλάδα το 1832…

    2) Το 1825 ο ελληνομαθέστατος Γερμανός γλωσσολόγος Σμίτ εκδίδει στην Λειψία το περίφημο «Λεξικόν Απλο-Ελληνικόν και Γερμανικόν εις χρήσιν των νύν Ελλήνων και των Γερμανών» και πρωτοκαταγράφει την λέξη «Στακτοπούτα» στην Ελληνική Γλώσσα μαζί με τη λέξη «Στακτοπούτης» ως μετάφραση του Aschenbrödel των Γκρίμ. Επειδή, όμως, γνώριζε ότι στα ελληνικά η λέξη «brödel» σημαίνει τον οίκο ανοχής, δεν του πήγαινε να πεί «Στακτομπουρδελιάρα». Και ελληνοποίησε το 2ο συνθετικό της «Στακτοπούτας» από το γερμανικό «putte» (χωρίς L) που σημαίνει «κοριτσάκι», όπως αποκάλυψε στο σχόλιο 178 ο κορυφαίος Έλλην ετυμολόγος του 20ού και του 21ου αιώνος, κύριος Καραποτόσογλου.

    Τί δεν καταλαβαίνεις, κύριε Μπλόγκ;

  193. dryhammer said

    Μάλλον κάτι μ’ έτρωγε όταν έγραφα το #6…

  194. Γιάννης Ιατρού said

    189: Και γερμανοί φιλόλογοι/γλωσσολόγοι αναφέρονται στην ετυμολογία στο πουττί κλπ. προφανώς δεν εγνώριζαν την προέλευση της λέξης «PutteL» ή την εξηγούν αλλιώς (1928, Φιλήντας του#173: 1933)

    Panlessico italiano, ossia Dizionario universale, 1839:

    Aschenputtel. Puttel = From the Hessian Puddel/Pudel, unkempt, dirty girl.

    Recherches sur la mythologie du frêne, Jérôme Cappello

    Θα επανέλθω αργότερα επί του θέματος.

  195. Γιάννης Ιατρού said

    κι ελπίζω να έχει γίνει κάθαρση, γιατί πολύ πήρε αέρα…. και δεν σχολιάζει επί του θέματος, αλλά άρχισε πάλι τα παλιά, προσωικές επιθέσεις κλπ.

  196. BLOG_OTI_NANAI said

    191: Συμφωνούμε για τους συμβολισμούς. Ο ενδοιασμός μου είναι για τις φροϋδικές λεπτομέρειες.
    Βρήκα ένα ωραίο άρθρο στο «Αρχείον Πόντου» 38 (1983) το οποίο πράγματι, περιγράφει συμβολισμούς που μπορούμε να αποδεχτούμε ότι αντιπροσωπεύουν τη λαϊκή σκέψη:

  197. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα. Τρέχω και θα επιληφθώ αργότερα.

  198. Χαρούλα said

    Βρήκε στάχτες και το χαίρεται!
    Κουράστηκα….

  199. Πέπε said

    196

    > Συμφωνούμε για τους συμβολισμούς. Ο ενδοιασμός μου είναι για τις φροϋδικές λεπτομέρειες.

    Καλώς. Επειδή δεν ευκολύνομαι αυτή τη στιγμή να διαβάσω τόσες σελίδες στα ποντιακά 🙂 κι έχουμε και τον άλλο που μας ζαλίζει με το τόπι του λες και δεν μπορεί να πάει παραπέρα να το παίξει να μιλήσουμε κι εμείς σαν άνθρωποι, ας αφήσουμε στην μπάντα την άποψη ότι το τζάκι συμβολίζει τον πατέρα και οι στάχτες στον πούττο υποκρύπτουν σύνδρομα Ηλέκτρας (όντως, είναι τέρμα τραβηγμένο).

    Και πάλι, η ετυμολογία Σταχτοπούτα < πούττος παραμένει πιθανή.

    Ιδίως που δεν είδα πουθενά τον κ. Καραποτόσογλου να την απορρίπτει. Απλώς μας μετέφερε ότι ο Ταμασοκλής, πρώτον, την απορρίπτει εκείνος και, δεύτερον, τσάκωσε (ο Ταμασοκλής πάντα) τον Φιλήντα να την υποστηρίζει με λανθασμένα επιχειρήματα. Για την ακρίβεια ούτε καν αυτό: ο Φιλήντας (λέει ο Ταμασοκλής) νόμισε ότι το γερμανικό putte σημαίνει αιδοίο!

  200. sarant said

    199 Πήγε παραπέρα ο άλλος

  201. sarant said

    196 Και το άρθρο του Λουκάτου θα είχε ενδιαφέρον να το βρίσκαμε. Παρνασσός τόμ. 1 (1959), λέει.

  202. Κώστας said

    192: Το όνομα Aschenbrödel δεν εμφανίστηκε στους Γκριμ αλλά μερικες δεκαετίες αργότερα στον Bechstein. Eπίσης, οι Γκριμ παραθέτουν -κυριολεκτικά- μία ντουζίνα παράλληλα ονόματα που χρησιμοποιούνταν στον γερμανόφωνο χώρο για την ηρωίδα του παραμυθιού, κι όμως τύπος Aschenputte (χωρίς l στο τέλος) πουθενά δεν υπάρχει. Αν κάποιος υποδείξει γερμανική αυθεντική πηγή με τον τύπο αυτό, πάω πάσο. Προς το παρόν, όμως, φαίνεται να είναι ανύπαρκτος.

  203. sarant said

    202 Ευχαριστούμε!

  204. Πέπε said

    199

    > Επειδή δεν ευκολύνομαι αυτή τη στιγμή να διαβάσω τόσες σελίδες στα ποντιακά …

    Να εξηγούμεθα:

    Δε θα ήθελα να φανεί ότι προσπερνώ υπεροπτικά τα παραθέματα του Μπλογκ. Απεναντίας, όταν η συζήτηση αρχίζει να γίνεται περίπλοκη και ορισμένα πράγματα δε λέγονται εύκολα με πέντε κουβέντες, εκτιμώ ιδιαίτερα το ότι ο Μπλογκ ανεβάζει ολόκληρα κείμενα αντί να μας μεταφέρει συνοπτικά τις θέσεις των συγγραφέων ή τα δεδομένα που παρουσιάζουν.

    Από την άλλη πλευρά όμως, συνήθως εδωπέρα ξεκινάμε με μια χαλαρή κουβεντούλα μεταξύ τυρού και αχλαδίου και καταλήγουμε σε σκληρή μελέτη! Ε, αυτό ο καθένας άλλες στιγμές μπορεί να το παρακολουθήσει ή και να το σύρει μπροστά κι άλλες δυσκολεύεται.

  205. Πέπε said

    Α, εντωμεταξύ τώρα παρατηρώ ότι ανάμεσα σε άλλα γερμανικά ονόματα για την ηρωίδα, που παραθέτει ο Ταμασοκλής, περιλαμβάνεται και το Aschenpustel.

    Δε σας άρεσε ο πούττος, ε; Γιά να σας δω τώρα!

  206. Κώστας said

    Καλημέρα. Τώρα που ξαναδιαβάζω το 202, βλέπω ότι δεν το διατύπωσα, όπως το είχα στο μυαλό μου, και μπορεί να υπάρξουν παρερμηνείες. Να διευκρινίσω, λοιπόν, ότι όταν έγραψα ότι «το όνομα Aschenbrödel δεν εμφανίστηκε στους Γκριμ αλλά μερικές δεκαετίες αργότερα στον Bechstein», δεν εννοούσα την απλή μνημόνευση του ονόματος, αλλά αναφερόμουν στον τίτλο και στο περιεχόμενο του παραμυθιού. Μην θεωρηθεί, δηλαδή, ότι οι Γκριμ δεν γνώριζαν το όνομα Aschenbrödel. Ασφαλώς και το γνώριζαν και το κατέγραψαν κι αυτό μαζί με όλα τα άλλα ονόματα. Αλλά δεν την αποκαλούσαν έτσι (βλ. 192, 1), οπότε αν εδώ οπωσδήποτε πρέπει να εντοπίσουμε κάποιον «αγγερμάνιστο», αυτός σίγουρα δεν είναι ο Νικοκύρης.

    Να επισημάνω επίσης ότι το Aschenpüster που μνημονεύει ο Ταμασοκλής δεν αφορά τη Σταχτοπούτα! Πρόκειται για άλλο, διαφορετικό παραμύθι! Οπότε από τις τρεις εναλλακτικές εκδοχές που αναφέρει ο Ταμασοκλής, υπαρκτή είναι μόνο μία: το Aschengrittel. Το Aschenputte δεν καταγράφεται πουθενά, το δε Aschenpüster είναι άσχετο με τη Σταχτοπούτα.

  207. sarant said

    206 Οπότε γλιτώσαμε αυτό που φοβάται ο Πέπε στο 205 🙂

  208. BLOG_OTI_NANAI said

    201: Αν και οι τόμοι του «Παρνασσού» έχουν ψηφιοποιηθεί, εντούτοις κάποιοι φαίνεται να μην είναι πλήρεις. Ο εν λόγω τόμος του 1959 μάλλον έχει 4 τεύχη, αλλά έχουν αναρτηθεί μόνο τα τρία που φτάνουν μέχρι τη σελίδα 400. Οπότε μάλλον δεν το έχουμε το άρθρο.

  209. Πέπε said

    206

    Κώστα, ο Ταμασοκλής (#178) έχει κι άλλα:

    Κατ’ αρχήν, αυτό που είχαμε σχολιάσει πριν καν αναφερθεί ο ίδιος, ότι η πιθανότητα να δημιουργηθεί μέσα στην ελληνική προφορική παράδοση ένα όνομα από εξελληνισμό γερμανικού, εις αντικατάστασιν προϋπάρχοντος ονόματος για προϋπάρχον φυσικά παραμύθι, είναι τόσο απίθανη ώστε δε δικαιολογείται να τη λέει κανείς έτσι απλά, χωρίς να δώσει κάποια εξήγηση για το πώς συνέβη αυτό που δε συμβαίνει ποτέ. Αλλά δεν είναι εκεί το ζήτημα.

    Όμως συνεχίζει ο Ταμασοκλής: «Καλά θα κάνουμε να ξεχάσουμε τ᾽ όνομα Σταχτοπούτα και να ξαναλέμε το κοριτσάκι Πεντάμορφη όπως την ελέγαμε παλαιότερα.» Εδώ τα δύναμα σημεία είναι πολλά:
    α) Το να την έλεγες παλιότερα αλλιώς και μετά να την ξανάκουσες αλλιώς , τη στιγμή που στο #113 είναι μαζεμένες όλες αυτές οι δεκάδες ονόματα, δε σημαίνει οπωσδήποτε ότι παλιά λέγαμε το σωστό και μετά ήρθε η αλλοίωση. Μπορεί πολύ απλά να είχες ακούσει άλλη παραλλαγή.
    β) Μέσα σ’ όλες εκείνες τις δεκάδες ονόματα, Πεντάμορφη δεν υπάρχει. Μήπως απλά το είχες ακούσει πρώτα στη λάθος εκδοχή;
    γ) Έστω ότι η λίστα με τα δεκάδες ονόματα δεν είναι εξαντλητική. Υπάρχει όντως πιθανότητα να την έλεγαν κάπου Πεντάμορφη;
    Όχι.
    Όνομα Πεντάμορφη δε νομίζω να υπάρχει ολωσδιόλου στα ελληνικά παραμύθια, ή κι αν υπάρχει είναι σπάνιο. Μην παρασυρόμαστε και μας φαίνεται οικείο λόγω της Πεντάμορφης και του Τέρατος, αυτό είναι μετάφραση. Φυσικά, υπάρχουν πεντάμορφες στα παραμύθια, ή κόρες που χαρακτηρίζονται με κάποια ανάλογη έκφραση (η όμορφη του κόσμου, ντουνιά γκιουζέλ κλπ.), αλλά κυρίως στις περιπτώσεις όπου η ομορφιά τους παίζει καταλυτικό ρόλο στο παραμύθι. Δηλαδή, όταν πρόκειται για την όμορφη που μετά από περιπέτειες κατακτά και παντρεύεται ο ήρωας. Επομένως, πεντάμορφη ως κεντρική ηρωίδα παραμυθιού δε συνηθίζεται. Άλλο αν για πολλές κόρες, κεντρικές ή δευτερεύουσες ηρωίδες, δίνεται κάπου η πληροφορία ότι ήταν εξαιρετικά όμορφες – αυτό είναι νορμάλ, όλα στα παραμύθια είναι στον υπερθετικό, μόνο πεντάμορφες και πανάσχημες υπάρχουν, το να χαρακτηρίζεται όμως πρωτίστως μια ηρωίδα από την εξαιρετική της ομορφιά είναι ειδική και τυποποιημένη περίπτωση. Και δεν κολλάει με τη Σταχτοπούτα.
    Αυτό δεν αποκλείει βέβαια να άκουσε ή να διάβασε κάπου ο Ταμασοκλής κάποια παραλλαγή όπου τη Σταχτοπούτα την έλεγαν Πεντάμορφη, πρόκειται όμως για την εξαίρεση, δηλαδή για λάθος του αφηγητή (δεν είναι δα ο κάθε αφηγητής η απόλυτη αναμφισβήτητη αυθεντία, ο καθένας τα λέει όπως μπορεί) ή για επέμβαση του υπευθύνου του βιβλίου.

  210. Γιάννης Ιατρού said

    χαχαχαχα, εδώ ⏩⏩

  211. Γιάννης Ιατρού said

    210: Εδώ στο ΕΑΑΔ (DOI: 10.12681/eadd/19332) η ενδιαφέρουσα αυτή διατριβή της Αθηνάς Ντούνια (για ανάγνωση, για κατέβασμα θέλει να γραφτείς στο ΕΕΑΔ πρώτα => τζάμπα είναι😉)

  212. Γιάννης Ιατρού said

    211: => ΝτούΛια

  213. Γιάννης Ιατρού said

    Από την ως άνω εργασία, αναφορές στην Γερμανική ονομασία της Σταχτοπούτας και ειδικά στο δεύτερο συνθετικ;o -puttel

  214. Irresistible said

    Κύριε Ιατρού (210+211+213), αγνοείτε προφανώς ότι η Αθηνά Δρούλια είναι η φανατικότερη υπέρμαχος της σχέσεως Σταχτοπούτας – αιδοίου. Στη σελ. 21 της διδακτορικής της διατριβής υποστηρίζει την άποψη ότι η Σταχτοπούτα είναι ελληνική λέξη και επηρέασε όλες τις ευρωπαϊκές ονομασίες της ηρωΐδας του Περό και των Γκρίμ. Μιλάμε για τραγέλαφο

    Εννοείται ότι η άποψη αυτή δεν είναι δική της. Πρώτος την υποστήριξε ο θεοπάλαβος Γερμανός καθηγητής Rainer Wehse, όπως γράφει στο λήμμα Aschenputtel η Γερμανική Wikipedia: «Rainer Wehse erklärt den Namen der Heldin mit griechisch achylia (Asche) und pouttos oder poutti (weibliches Genitale), Achylopouttoura sei in griechischen Varianten eine Frau, die am Herd hockt, eigentlich eine Katze, die von Asche unten schmutzig ist. Namen mit „Asche“ hat sie nur in Europa.»

    Όσο για τον κύριο Πέπε (209), τί να πώ, ειναι λυπηρό το θέαμα να αμφισβητεί τον κορυφαίο Έλληνα ετυμολόγο των τελευταίων 100 ετών, κύριο Καραποτόσογλου

  215. Πέπε said

    214

    Άνθρωπέ μου, κατ’ αρχήν είχες φύγει, αλλά έστω, ας δεχτούμε ότι είσαι ακόμα εδώ να μας τα πρήζεις. Πού είδες να αμφισβητώ τον Καραποτόσογλου; Μάθε ανάγνωση. Ο Καραποτόσογλου παρέθεσε ασχολίαστα τον Ταμασοκλή, του οποίου επισημαίνω ορισμένα αδύναμα σημεία.

    Όσο για αυτές τις μεγαλοστομίες, κορυφαίος ετυμολόγος κλπ., είναι πασίγνωστό ότι εσύ δεν έχεις ιδέα ποιος είναι ο Καραποτόσογλου. Απλώς θυμάσαι τo χέσιμο που έφαγες μια φορά επειδή τον πρόσβαλες ιταμά και απρόκλητα, και από τότε τον γλείφεις σαν το δαρμένο και μετανιωμένο σκυλί, για να γλείφεις έμμεσα τον Σαραντάκο.

  216. ΓιώργοςΜ said

    Άσχετο με την τρέχουσα συζήτηση, σχετικό με τις στάχτες του θέματος:
    https://www.news247.gr/koinonia/nea-fotia-stin-eyvoia-ischyres-dynameis-sto-simeio.9323055.html
    Προσπαθώ να θυμηθώ ποιος ήταν που έλεγε σε μια συνέντευξη τύπου «τουλάχιστον γλίτωσε η Δίρφυς»…
    Κάποιος να του χώσει μια κάλτσα στο στόμα του μαυρόγατου…

  217. Γιάννης Κουβάτσος said

    Δεν ξέρει ο Βάτμαν τον Καραποτόσογλου; Ε, καλά, μην τρελαθούμε τώρα. Για πολλά μπορεί να κατηγορηθεί αλλά όχι για ανενημέρωτος.
    Βάτμαν, στο ξαναλέω: κόψε την άσκοπη και απρόκλητη ειρωνεία και εριστικότητα, για να μη σε στέλνουν για μπάνιο και επανέρχεσαι και σε ξαναστέλνουν και όλο αυτό καταντάει γελοίο, αφού, κατά τα άλλα, είσαι χρήσιμος και αξιόλογος σχολιαστής.

  218. Γιάννης Ιατρού said

    Πολύ γλείψιμο έχει πέσει, γκώσαμε!

  219. Πέπε said

    Ε καλά Γιάννη, εσύ δε θυμάσει το περιστατικό, αλλά ο ίδιος το θυμάται με τσούξιμο. Φαντάσου ότι είχε ζητήσει και συγγνώμη, ποιος ο Bάταλος! Ντάξει, έκτοτε έμαθε. Αλλά όχι και να μας ανεμίζει την αξία του κ. Καραποτόσογλου για να κάνει τον Ανιάν.

  220. BLOG_OTI_NANAI said

    215: «εσύ δεν έχεις ιδέα ποιος είναι ο Καραποτόσογλου. Απλώς θυμάσαι τo χέσιμο που έφαγες μια φορά επειδή τον πρόσβαλες»

    Πολύ καλά θυμάσαι Πέπε, και συγκεκριμένα, το συμβάν έγινε τον Μάιο του 2016 🙂

  221. Κώστας said

    209: Επίσης, Πέπε, και μόνο που ξεκινά να αναλύει το δεύτερο συνθετικό ενός τύπου ο οποίος, όπως είπαμε, δεν μαρτυρείται πουθενά, έχει ήδη εκτροχιαστεί. O τύπος με ληκτικό l αντίθετα, ο οποίος περιγράφει ένα ακατάστατο, βρώμικο κορίτσι, συνδέεται ετυμολογικά με το ρήμα buddeln, οπότε η Aschenputtel είναι εκείνη που ανασκαλεύει τη στάχτη. Καμία σχέση με το «αιδοίο», όμως ούτε και με το Putte. Εδώ ο Ταμασοκλής πήγε να διορθώσει τον Φιλήντα και υπέπεσε ο ίδιος σε σωρεία λαθών.

  222. sarant said

    216 Ωχ!

    220 Έτσι.

  223. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    41.
    Οι δασικοί δρόμοι μπορούν να γίνουν αντιπυρικές ζώνες και δεν χρειάζονται χρήματα, υπάρχουν εθελοντές.
    Πολιτική βούληση με σχέδιο χρειάζεται, αλλά αυτό δυστυχώς είναι σπάνιο στον τόπο μας. Αν δεν δουν το κέρδος, δεν θα πάρουν ποτέ την απόφαση.
    Η διεύρυνση των δασικών δρόμων δεξιά και αριστερά κατά τριάντα έως σαράντα μέτρα με αντικατάσταση των πεύκων με μουριές (ζώνες για κτηνοτρόφους) είναι λύση. Έτσι θα έχουμε 80-100 μέτρα κενό και η φωτιά δεν θα περνά. Τα πεύκα είναι πολλά και δεν χρειάζονται τόσα πολλά.
    Να δοθεί άδεια να κοπούν τα πεύκα 40 μέτρα δεξιά και 40 μέτρα αριστερά των δρόμων και να γίνει αντικατάσταση αυτών των δέντρων με μουριές για να μην έχουμε καμένες «Ροβιές».

    214.
    Η λέξη «στάκτη» ετυμολογείται. Στ – ακτ – η (στάση επι ακτής). Στακτή κονία (σκόνη) είναι στάση κονίης επί της ακτής. «Σταχτοπούτα» είναι «γυναικείο αιδοίο στη παραλία».

  224. ΣΠ said

    219, 220
    Η προσβολή
    https://sarantakos.wordpress.com/2016/05/10/prasinaloga-2/#comment-355784
    και συγγνώμη
    https://sarantakos.wordpress.com/2016/05/12/quiz-7/#comment-356056

  225. sarant said

    224 Α γεια σου

  226. Κ. Καραποτόσογλου said

    Από το putte (art) = putto

    putto

    (ˈputto)

    Pl. putti (ˈputti), also 7 puti.

    [It. putto, pl. putti, boy, lad, stripling = έφηβος, νεαρός, ad. L. putus boy, child.]

    A representation of a child, nude or in swaddling bands = φασκιές, σπάργανα
    used in art, esp. in I t a l y in the 15th–17th c.

    Ebenso nndl. putto, ne. putto, nfrz. putto, ndn. putto.

    Kluge
    Deutsche Etymologisches Wörterbuch
    Impressum
    24., durchgesehene und erweiterte Auflage

    The OED, putto

  227. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    223 >>1.Οι δασικοί δρόμοι μπορούν να γίνουν αντιπυρικές ζώνες
    Νέστα, προχτές η φωτιά δρασκέλισε δις την Εθνική και μάλιστα περιαστικά σχεδόν-στα διόδια, αλλά και στον Λάδωνα πέρασε απέναντι. Από μόνο του και μόνο του, κανένα μέτρο πρόληψης δεν αρκεί. Το πόρισμα της επιτροπής Γκόλνταμερ περιγράφει σύστημα πρόληψης, συντονισμού, επιφυλακής και διαχείρισης του φαινομένου (στα μεσογειακά/ελληνικά δεδομένα)
    >>2.να γίνει αντικατάσταση αυτών των δέντρων με μουριές
    Στα βουνά μπρε μουριές; Θα γράψω στίχους τύπου
    «ποιος είδε στο Χελμό μουριά
    στο Μέτσοβο βαπόρι » 🙂

  228. ΚΩΣΤΑΣ said

    Αν δεις βαπόρι στο Μέτσοβο, πουττί το έχει σύρει!

  229. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Ανασχηματισμός στις στάχτες και οι αντιδράσεις στο Twitter
    Πελώνη-Οικονόμου, σβήνετε

    https://www.2020mag.gr/politics/2218-anasximatismos-stis-staxtes-kai-oi-antidraseis-sto-twitter

    228 του Γκανά να το πεις 🙂

  230. Γιάννης Ιατρού said

    226: Ευχαριστιύμε,

    παρόμοια (..un enfant nu.. αναφέρει και ο Jérôme Cappello (Recherches sur la mythologie du frêne), βλ. σχ. 194δ (τέλος)

  231. Γιάννης Ιατρού said

    223Q>…Οι δασικοί δρόμοι μπορούν να γίνουν αντιπυρικές ζώνες.. με μουριές…
    Προτείνω τις φραγκοσυκιές. Εξαιρετικες για αντιπυρική ζώνη. Πατροπαράδοτα πράγματα😉

    Όπως τα περισσότερα κακτοειδή, έτσι κι η Φραγκοσυκιά είναι ιδιαίτερα ανθεκτική στην ξηρασία και μπορεί να επιζήσει για πολύ μεγάλο διάστημα μόνο με την ποσότητα της ατμοσφαιρικής υγρασίας που αποθηκεύει στο εσωτερικό των βλαστών της. Έτσι λόγω της εσωτερικής υγρασίας των βλαστών καίγεται δύσκολα και χωρίς να μεταδίδει τις φλόγες σε παράπλευρα φυτά.
    Χρειάζεται πολύ λίγη φροντίδα/επιστασία κι έχουμε και τα φραγκόσυκα, και τον φυσικό φράχτη.

  232. Γιάννης Ιατρού said

    229: για την Πελώνη…
    Στη θέση της ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΡΙΑΣ παραμένει…, ανακοίνωσε το Μαξίμου 🙂 🙂 🙂

    και σιγά τα λάχανα, ανασχηματισμός. Ο σκοπός ήταν να φύγει ο Γεραπετρίτης από το πλάνο λόγω ανεμογεννητριών γιατί αντιπρόεδρος κι εκτελεστικό μέλος του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ είναι ο Μιχάλης Γουρζής, πεθερός του Γιώργου Γεραπετρίτη.
    Στις 24/06/2021 η ΡΑΕ εξέδωσε απόφαση με την οποία η ΤΕΡΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ πήρε άδεια να εγκαταστήσει 16 ανεμογεννήτριες με διάμετρο πτερωτής 90μ. στο Μαντούδι Ευβοίας

  233. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    227.
    Δεν έχεις πάει βόρεια Εύβοια. Εκεί μπορούμε να έχουμε μουριές, στο Μέτσοβο εξαιρετικό επιτραπέζιο μοσχάτο και στα άγρια βουνά καρυδιές. Μου αρέσουν οι μουριές λόγω επαγγέλματος.
    Η εθνική δεν έχει πλάτος 40 + 40 + δρόμο 4-8 μέτρα. Ούτε έχει περίοικους με αγροτικά και με τρακτέρ και με δεξαμενές νερού να περιφρουρούν την περιουσία τους άγρυπνοι.
    Το πόρισμα της επιτροπής Γκόλνταμερ είναι δική μου δουλειά εν έτει 2007. Χαίρω που συμφωνούν μαζί μου αλλά οι πολιτικοί έχουν άλλα στο μυαλό τους.

    226. Ο σταχτόπουτος στην πατρίδα της μάνας μου είναι «un putto en la playa» αν θυμάμαι καλά.
    Η «στάχτη» φέρει το χρώμα της άμμου και τα αποκαΐδια ονομάστηκαν «στάχτη» από την άμμο. Αργότερα έγινε ο διαχωρισμός.

  234. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @231. Ὡραῖο, Γιάννη.

  235. dryhammer said

    Οι γεωπόνοι θα το ξέρουν καλύτερα αλλά θαυμάσιο αντιπυρικό και συγκρατεί και τα πετρώματα και δεν θέλει σχεδόν τίποτα είναι η κάππαρη.

  236. Γιάννης Ιατρού said

    235: μήπως χρειάζεται πετρώδη εδάφη; Αλλά εδώ που τα λέμε, και στο εξοχικό, στη μέση στο χωράφι έχει φυτρώσει (κι αλλού), επομένως μάλλον ήλιο (κι αρμύρα, λένε) θέλει

  237. Γιάννης Ιατρού said

    234: Πολύ «ξύλο» στις ντομάτες φέτος Γιώργο. Η ζέστη;;

  238. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    231, 235.
    Σίγουρα υπάρχουν πολλά. Ας παραχωρήσουμε λοιπόν 40 μέτρα δεξιά και 40 μέτρα αριστερά των δασικών δρόμων στους αργροτοκτηνοτρόφους της περιοχής για καλλιέργειες και μόνον καλλιέργειες για να απαλλαγούμε από τα πεύκα και τις μεγάλες φωτιές.

  239. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    237 Και τα αγγούρια. Η τιμή (Χ9).

  240. sarant said

    235-6 Θαμνάκι δεν είναι η κάππαρη;

  241. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    Γιάννη, μέ τίς ντομάτες εἶχα ἀρκετή ζημιά, ἀλλά εἶχα φυτέψει πολλές ρῖζες και διάφορες ποικιλίες, καί ἔσωσα τήν παρτίδα. Ἐκεῖ πού δέν ἔκανα τίποτε ἦταν τά ἀγγουράκια. Ἀρρώστησαν καί ἐπειδή ἐπέλεξα ἐξ ἀρχῆς νά ἀποκλείσω φάρμακα ἀπό τίς καλλιέργειές μου, ἀρκέστηκα στά ἀγγουράκια τοῦ σοῦπερ μάρκετ. 🙂

  242. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @240. Μόνο θαμνάκι; Μέχρι καί σερνάμενο ἰσοπεδάκι (!) τήν βρίσκεις! Κι ἄν δέν προλάβης νά κόψεις γιά τουρσί (τό ἔκανα κάποτε στά παραθαλάσσια βραχάκια..), μαγεύεσαι ἀπό τήν ὀμορφιά τῶν λουλουδιῶν της. 🙂
    Πάντως, εἶναι ἀλήθεια ὅτι χρησιμοποιεῖται σέ ἀντιπυρικές ζῶνες

  243. Γιάννης Ιατρού said

    242: και μαζέυουμε κιόλας για τουρσί….👍👍
    240: Συνήθως ναι, όπως εδω στο Πόρτο Ραφτη απλωτός χάμω. Αλλά αν βρει μέρος να της αρέσει γίνεται και μεγαλύτερος θάμνος. Κι έχει και κάτι γυριστά αγκάθια…

  244. Γιάννης Ιατρού said

    239, 241: Και τετράνυχος Γιώργο, προφανώς με τις μεγάλες ζέστες…

  245. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @244. Ἀκριβῶς! 😦

  246. Γιάννης Ιατρού said

    245: Εμ, εμείς οι εργάτες των κολχόζ τα ξέρουμε αυτά😋

  247. Γιάννης Ιατρού said

    Και δεν φαντάζεσαι πόσο έχει προχωρήσει πλέον το μάρκετινγκ, δεν φτάνει μόνο να φυτεύεις αγγουράκια, πρέπει πλέον να τα μεγαλώνεις όπως τα θέλει ο καταναλωτής/πελάτης 🙂 🙂

  248. Πέπε said

    (Εγώ κυρίως σε παραλίες την έχω δει βέβαια…)

  249. Κώστας said

    Για τους μη γερμανόφωνους να διευκρινίσω ότι το παράθεμα του κ. Καραποτόσογλου στο 226 αφορά αμιγώς την ετυμολογία της λέξης Putte, η ύπαρξη της οποίας ουδέποτε τέθηκε υπό αμφισβήτηση. Το Aschenputte, ωστόσο, που ανέφερε ο Ταμασοκλής εξακολουθεί να αναζητά τεκμηρίωση.

  250. Στα αγγούρια είναι θέμα ράτσας : τα δυο πρώτα που έβαλα κάνανε και κάνουν αγγουράκια, το τρίτο μπήκε 40 μέρες αργότερα αλλη ράτσα και ξεράθηκε εντελώς με τον καύσωνα. Επίσης από την ζέστη οι ντομάτες κοκκινίζουν χωρίς να έχουν ωριμάσει, τα ντροματίνια; είναι πιο σκληραγωγημένα, αντέχουν !

  251. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    Ένας φίλος μου συμφωνεί με την ετυμολογία της «ΣΤ – ΑΚΤ–ΗΣ» αλλά διαφωνεί με τις επεξηγήσεις και μου λέει ότι στάκτη είναι αυτό που θα καταλήξει στις ακτές της Ευβοίας μετά από βροχές και τα αποκαΐδια είναι αυτά που θα μείνουν στα βουνά για να θυμόμαστε το έργο της φωτιάς.

  252. Κώστας said

    Χάριν πληρότητας να αναφέρω και το όνομα του –όπως είπαμε– διαφορετικού παραμυθιού στο οποίο πρωταγωνιστεί η Aschenpüster: πρόκειται για το Aschenpüster mit der Wünschelgerte του Bechstein (ο οποίος, όπως ανέφερα πιο πάνω, τη Σταχτοπούτα την αποκαλούσε Aschenbrödel). Το όνομα της ηρωίδας, η οποία κάποια στιγμή παίρνει τη μορφή αγοριού, παραπέμπει στη δουλειά που έπρεπε να κάνει καθημερινά στην κουζίνα του παλατιού: να ανάβει και να συντηρεί τη φωτιά (το pusten σημαίνει «φυσώ»· φυσούσε, δηλαδή, τη στάχτη). Πάντως, λόγω του κάτω γερμανικού Askenpüster που μνημονεύουν οι Γκριμ μεταξύ των άλλων παραλλαγών του Aschenputtel, συχνά δημιουργείται η εσφαλμένη εντύπωση ότι και το Aschenpüster αναφέρεται στη Σταχτοπούτα. Ίσως κάπως έτσι το ανέφερε και ο Ταμασοκλής. Το *Aschenputte όμως πόθεν;

  253. spiridione said

    Στον Σομαβέρα (1709)
    https://anemi.lib.uoc.gr/php/pdf_pager.php?filename=%2Fvar%2Fwww%2Fanemi-portal%2Fmetadata%2F2%2F4%2Fb%2Fattached-metadata-01-0001129%2F168467.pdf&rec=%2Fmetadata%2F2%2F4%2Fb%2Fmetadata-01-0001129.tkl&do=168467.pdf&width=566&height=709&pagestart=1&maxpage=1019&lang=en&pageno=410&pagenotop=410&pagenobottom=373
    υπάρχει η στακτοπούτα = tizzoniera, την οποία λέξη δεν βρίσκω στα σημερινά ιταλ. Λεξικά. Σε παλιότερα βρίσκω ότι είναι το σκαλιστήρι της φωτιάς, και η γυναίκα που σκαλίζει τις στάχτες.
    https://books.google.gr/books?id=_elDAAAAcAAJ&pg=PA901&dq=tizzoniera&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwjfp4GG8c7yAhWIRfEDHRzlDBE4ChDoATAGegQIBRAC#v=onepage&q=tizzoniera&f=false
    Υπάρχει και ο στακτοπούτης = covacénere …
    https://www.treccani.it/vocabolario/covacenere/

  254. sarant said

    253 Μάλιστα!

  255. spiridione said

    253. Δηλαδή, η λ. σταχτοπούτα υπάρχει στα ελληνικά από το β’ μισό του 17ου αιώνα – τότε μάζεψε το υλικό του ο Σομαβέρας.

  256. spiridione said

    Ας βάλω και το πουττί από το Λ. Κριαρά. Υπάρχει στον Σπανό (όπως και πούττος)
    https://www.greek-language.gr/greekLang/medieval_greek/em_kriaras/scanned_new/index.html?start=0&id=120&lq=286&show=1

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: