Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Γιατί έχει εννιά ο μήνας;

Posted by sarant στο 9 Σεπτεμβρίου, 2021


Προφανώς ο τίτλος είναι εσκεμμένα ανακριβής -ο μήνας έχει σήμερα εννιά επειδή χτες είχε οχτώ. Το ερώτημα που θα μας απασχολήσει δεν είναι «γιατί έχει 9 ο μήνας;» αλλά «γιατί λέμε ότι ο μήνας έχει 9;»

Και μάλιστα, όχι γιατί το λέμε σήμερα, που είναι στο κάτω-κάτω μια απλή διαπίστωση, αλλά γιατί παροιμιωδώς λέμε «ο μήνας έχει εννιά»;

Το θέμα βέβαια το έχουμε συζητήσει στο ιστολόγιο, και μάλιστα μιαν άλλη 9η Σεπτεμβρίου, που είχε επιπλέον το χαρακτηριστικό πως ήταν η 9/9/09, 9 Σεπτεμβρίου του 2009, μέρα με τρία εννιάρια. Όμως σε εκείνο το άρθρο, που είχε άλλωστε λιγοστά (αλλά καλά) σχόλια, αφού το ιστολόγιο τότε δεν ήταν ακόμα πολύ γνωστό, δεν είχαμε καταλήξει σε ασφαλές συμπέρασμα. Οπότε επιβάλλεται η αναδημοσίευση, δώδεκα χρόνια μετά, φυσικά με αρκετές προσθήκες και τροποποιήσεις, με την ελπίδα μήπως τώρα βγει κάτι πιο συγκεκριμένο.

Τι σημαίνει «ο μήνας έχει εννιά», το ξέρουμε όλοι. Πρόκειται για έκφραση απόλυτης αμεριμνησίας. Όπως λέω στο φρασεολογικό βιβλίο μου «Λόγια του αέρα», λέγεται για κάποιον τελείως ξένοιαστο που αδιαφορεί για τα πάντα και σκέπτεται μόνο τις διασκεδάσεις και την καλοπέραση. Θα έλεγα μάλιστα ότι σε σύγκριση με άλλες εκφράσεις που δείχνουν απόλυτη αδιαφορία (αγρόν ηγόρασε, πέρα βρέχει, δεν δίνει πεντάρα), η έκφρ. ο μήνας έχει εννιά είναι η πιο απενοχοποιημένη, δηλ. δεν περιέχει μομφή όπως οι άλλες για τον αδιάφορο –αλλά εδώ μπορεί να μεταφέρω κάτι που είναι απλώς προσωπική μου εντύπωση.

Δηλαδή, η έκφραση ο μήνας έχει εννιά (ή: εννιά έχει ο μήνας) δεν δείχνει απλώς απόλυτη αμεριμνησία, αλλά έχει έντονο το στοιχείο του γλεντιού –αυτός που αδιαφορεί, το γλεντάει κιόλας.

— Οι κυρίες, αν θες να ξέρεις, δε σκοτίζονται για τίποτα. Κάθονται κι εννιά έχει ο μήνας! Γ. Χασάπογλου, Οι κουραμπιέδες, σ.71

Μ’ έχεις κάνει άλλο άνθρωπο… Μ’ είχανε οι δρόμοι και οι παρέες… εννιά είχ’ ο μήνας… Για γυναίκες πεντάρα δεν έδινα. Κάθε νύχτα ήμουνα με άλλη. Καμπανέλλης, Η αυλή των θαυμάτων, σ. 134

Βέβαια, δεν αποκλείεται η αίσθηση της γλεντζέδικης αμεριμνησίας να οφείλεται στο τραγούδι «Ο μήνας έχει εννιά», το πασίγνωστο αρχοντορεμπέτικο του Μιχ. Σουγιούλ σε στίχους του Γ. Τζαβέλλα.

Μια ζωή την έχουμε, κι αν δεν την γλεντήσουμε
τι θα καταλάβουμε, τι θα καζαντίσουμε

Μες στον ψεύτικο ντουνιά
παίξτε μου διπλοπενιά
και ο μήνας έχει εννιά

Πόσο ζει ο άνθρωπος, κοίτα, παρατήρησε
μέχρι τα σαράντα του, κι ύστερα μπατίρισε

Στου διαβόλου τα ‘γραψα όλα το κατάστιχο
και γλεντώ τα νιάτα μου, πριν με πιάσει λάστιχο

Τη ζωή σου γλέντησε, πριν να ρθούν γεράματα
και σου λένε άδικα, μάθε γέρο γράμματα

Βέβαια, δεν δημιουργήθηκε η παροιμιώδης έκφραση από το τραγούδι. Η έκφραση προϋπήρχε. Από πού όμως προέκυψε;

Η τρέχουσα εκδοχή, που θα τη δείτε να κυκλοφορεί και στο Διαδίκτυο, είναι ότι σε κάποια παλιότερη εποχή οι δημόσιοι υπάλληλοι έπαιρναν τον μισθό τους στις 9 του μήνα, οπότε η μέρα εκείνη ήταν μέρα ευφρόσυνη. Το ίδιο λέει και ο Τ. Νατσούλης στο βιβλίο του Λέξεις και φράσεις παροιμιώδεις, αλλά προσθέτει και μια δεύτερη εκδοχή:

«Η επικρατέστερη εκδοχή για τη φράση αυτή είναι η εξής: Στα πρώτα χρόνια του νέου ελληνικού κράτους, ύστερα από την πολύχρονη δουλεία, ο δημόσιοι υπάλληλοι πληρωνόντουσαν κάθε εννιά ημέρες και όχι κάθε μήνα που επικράτησε αργότερα και κάθε δεκαπέντε που πληρώνονται μετά από την κατοχή του 1941. Από αυτήν λοιπόν την αιτία πιστεύεται ότι βγήκε και η φράση: «εννιά έχει ο μήνας». Υπάρχει κι ένα παλιό τραγούδι που λέει: «και ο μήνας έχει εννιά».

Δεύτερη εκδοχή: Ίσως να προέρχεται και από την απάντηση που έδωσαν οι Σπαρτιάτες στους Αθηναίους, όταν αυτοί τους ζήτησαν για να αντιμετωπίσουν τους Πέρσες: «Είναι εννέα του μηνός και δεν είναι γιομάτο το φεγγάρι … (οι θυσίες από το Μιλτιάδη κ.λ.π.)»

Όσοι παρακολουθείτε τα φρασεολογικά μου άρθρα, θα ξέρετε ότι θεωρώ εντελώς αναξιόπιστη πηγή το βιβλίο του Νατσούλη, το οποίο όμως έχει μεγάλη διάδοση ίσως επειδή έχει στο εξώφυλλο την εικόνα ενός σοφού γέροντα (μάλιστα σε επόμενες εκδόσεις πήρε τον τίτλο «Το βιβλίο της σοφίας»). Την εκδοχή για την προέλευση της φράσης από τους μηδικούς πολέμους δεν χρειάζεται καν να την αντικρούσω.

Όσο για την «επικρατέστερη» εκδοχή, για τους δημοσίους υπαλλήλους, που είναι ευρύτατα διαδεδομένη, την αντιμετωπίζω με δυσπιστία. Γιατί; Πρώτον, δεν έχω βρει κανένα έγγραφο που να λέει πως οι δημόσιοι υπάλληλοι πληρώνονταν κάθε εννιά του μήνα [το «κάθε εννιά μέρες» του Νατσούλη μάλλον είναι αβλεψία]. Ούτε έχω διαβάσει, στις αναμνήσεις κάποιου ας πούμε, ότι περίμενε τις 9 του μηνός για να εισπράξει τον μισθό του. Δεύτερον, στον 19ο αιώνα οι δημόσιοι υπάλληλοι ήταν ελάχιστοι σε σύγκριση με το σύνολο του πληθυσμού, οπότε δεν είναι πολύ πιθανό να έχει δημιουργηθεί από τη δημοσιοϋπαλληλική ζωή η έκφραση. Έπειτα, αν η έκφραση είχε γεννηθεί «στα πρώτα χρόνια του νέου ελληνικού κράτους» θα έπρεπε να τη βρίσκαμε σε κείμενα του 19ου αιώνα ή των αρχών του εικοστού.

Αλήθεια όμως, πότε εμφανίστηκε η έκφραση; Η χρονολόγηση έχει καίρια σημασία για την ανίχνευση της προέλευσής της. Την έχω βρει μόνο σε μεταπολεμικά κείμενα. Μεταπολεμικό είναι και το αρχοντορεμπέτικο του Σουγιούλ, ενώ υπάρχει και θεατρικό έργο «Ο μήνας έχει εννιά» του 1952. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι η έκφραση είναι μεταπολεμική. Αν ερευνήσουμε περισσότερο δεν αποκλείεται να βρούμε και προπολεμικές εμφανίσεις της.

Σε κάθε περίπτωση, η δυσπιστία μου για την «καθιερωμένη» εξήγηση της προέλευσης της φράσης ισχύει «μέχρις αποδείξεως του εναντίου». Αν βρεθεί αξιόπιστη πηγή που να λέει ότι οι υπάλληλοι πληρώνονταν στις 9 του μήνα, η κατάσταση αλλάζει. Στο βιβλίο μου έγραψα ότι «δεν έχω βρει πειστική εξήγηση για άλλη εκδοχή».

Πάντως, ο Άνθιμος Παπαδόπουλος, στα «Φρασεολογικά» του δίνει μιαν άλλη εκδοχή. Λέει ότι Πολλές φορές οι τακτικοί προμηθευτές τροφίμων πληρώνονται στο τέλος του μηνός και όσο αυτό πλησιάζει τόσο αδημονούν οι οφειλέτες. Η φρ. λοιπόν λέγεται για άνθρωπο τελείως ξένοιαστο που δεν σκέπτεται τίποτε παρά τις διασκεδάσεις και την καλοπέραση, σαν ο μήνας να είχε διαρκώς εννιά και να μην πρόκειται ποτέ να τελειώσει ώστε να θυμηθεί τις υποχρεώσεις του. (Φρασεολογικά Δ’, σ. 108, νομίζω ότι το έχω μετατρέψει σε πιο βατή γλώσσα).

Η εκδοχή αυτή είναι πιο βάσιμη από μιαν άποψη, αφού το φαινόμενο των μπακάληδων, μανάβηδων κτλ. που απαιτούσαν τα βερεσέδια τους στις 30 του μηνός ήταν πολύ διαδεδομένο παλιότερα. Μπορούμε να σκεφτούμε μάλιστα και κάποιον μισθοσυντήρητο, που τα φέρνει δύσκολα και που βλέπει με τρόμο να λιγοστεύουν τα χρήματά του όσο περνάνε οι μέρες. Ωστόσο, η εκδοχή αυτή δεν εξηγεί για ποιο λόγο να είναι μερα αμεριμνησίας ειδικα η ενάτη μέρα του μήνα κι όχι μια άλλη, π.χ. η 7 του μηνός ή η 10 του μηνός.

Στην πρώτη δημοσίευση του άρθρου, ο φίλος μας ο Τιπούκειτος μάς θύμισε ότι στους Ρωμαίους η ενάτη του μηνός ήταν σημαδιακή. Αντιγράφω το σχόλιό του:

Γιατί ειδικά η ένατη μέρα του μήνα; Σκέφτομαι λοιπόν ότι ίσως η φράση να έχει την αρχή της (μέσω των Βυζαντινών;) στην αρχαία Ρώμη. Οι ρωμαϊκοί μήνες χωρίζονταν σε «εβδομάδες» οχτώ ημερών (ήταν δηλαδή ογδομάδες). Η όγδοη μέρα, που οι Ρωμαίοι την ονόμαζαν ένατη (nundiae), ήτανε μέρα για αγοραπωλησίες: άνοιγε η αγορά, στηνότανε παζάρι, και οι περίοικοι ή οι αγρότες κατέβαιναν στην πόλη για να ψωνίσουνε τις προμήθειες της ογδομάδας. (Γιαυτό και η περίοδος ανάμεσα σε δύο nundiae λεγότανε nundinum.) Έτσι, για παράδειγμα, την πρώτη Ιανουαρίου ήτανε οι Καλένδες, ενώ την όγδοη μέρα (nundiae) γινόταν η αγορά, και την ένατη μέρα άρχιζε το δεύτερο nundinum του μήνα. Οι Ρωμαίοι ήτανε πολύ αυστηροί σχετικά με το είδος των δραστηριοτήτων που επιτρέπονταν κάθε μέρα του μήνα. Το 287 π.Χ. ψηφίστηκε (promulgata est) η Lex Hortensia, ο «Ορτήνσιος νόμος», που απαγόρευε τις συνελεύσεις της comitia, ας πούμε της ρωμαϊκής εκκλησίας του δήμου, που ενέκρινε νόμους, εξέλεγε κρατικούς αξιωματούχους κτλ.

(Αναφέρω σε παρένθεση ότι δεν θα πρέπει να συγχέονται οι nundiae και οι nonae. Οι nonae, παρά την παραπλανητική ονομασία τους, ήτανε η πέμπτη ή η έβδομη μέρα του μήνα, διότι nonae σήμαινε την ένατη μέρα ΠΡΙΝ από τις Ειδούς, που πέφτανε είτε στις 13 είτε στις 15 κάθε μήνα.)

Επειδή λοιπόν οι nundiae, η «ένατη μέρα» των Ρωμαίων, ήτανε μέρα στην οποία υπολειτουργούσε ο κρατικός μηχανισμός και οι άνθρωποι το ρίχνανε στο shopping, μπορεί να σκεφτεί κανείς πως εκεί βρίσκεται η αρχή της δικής μας έκφρασης «ο μήνας έχει εννιά». Ωστόσο, θα πρέπει κανείς να δει εάν η πρακτική αυτή συνεχίστηκε και στο πρώιμο, έστω, Βυζάντιο, πράγμα που θα εξηγούσε τη νεοελληνική επιβίωση της έκφρασης. Όποιος έχει πρόχειρο τον Κουκουλέ (Βυζαντινών Βίος και Πολιτισμός) του ρίχνει μια ματιά και μας ενημερώνει!

Σε αυτό το σχόλιο, ο φίλος μας ο Π2 πρόβαλε μερικές βάσιμες ενστάσεις:

Τιπούκειτε, τους Ρωμαίους ημών προγόνους τους σκέφτηκα κι εγώ, αλλά υπάρχουν τρία προβλήματα:

1. Όπως και να την έλεγαν, η ένατη μέρα ήταν στην πραγματικότητα η όγδοη.

2. Καλό το shopping, αλλά για τον απλό κόσμο (είτε πωλητές είτε αγοραστές) shopping σήμαινε ημέρα εξαντλητικής δουλειάς, όχι τεμπέλικης ανεμελιάς.

3. Με την εισαγωγή του Ιουλιανού ημερολογίου, το παλαιό ιταλικό / ετρουσκικό ημερολόγιο άρχισε σταδιακά να φθίνει. Πολύ νωρίς για να δώσει η συνήθεια παροιμιακή φράση στα ελληνικά.

Επίσης, ο Τιπούκειτος μάς θύμισε ότι ο Ησίοδος (Έργα 811-13) θεωρούσε την ένατη μέρα του μήνα ιδιαίτερα ευοίωνη για γεωργικές εργασίες και για την τεκνοποιία. Ποτέ, λέει, η ένατη μέρα δεν είναι ολωσδιόλου κακή.

πρωτίστη δ’ εἰνὰς παναπήμων ἀνθρώποισιν·
ἐσθλὴ μὲν γάρ θ’ ἥ γε φυτευέμεν ἠδὲ γενέσθαι
ἀνέρι τ’ ἠδὲ γυναικί, καὶ οὔποτε πάγκακον ἦμαρ

Πρωτίστη εἰνάς είναι η «πρώτη ένατη μέρα» του μήνα· η «δεύτερη ένατη μέρα» είναι η δέκατη όγδοη κτλ.

Βέβαια, αυτό μας πάει πολύυυυ μακριά στην αρχαιότητα, όμως ίσως μάς δίνει την ένδειξη ότι η ενάτη μέρα έχει κάτι το ιδιαίτερο και μάλιστα κάτι το καλότυχο. Η ιδιαιτερότητα έχει διατηρηθεί και στα νεότερα έθιμα και προλήψεις π.χ. στα εννιάμερα. Αυτό λοιπόν θα εξηγούσε για ποιο λόγο έγινε παροιμιακή η 9η του μηνός και όχι η 8η.

Σημειώνω επίσης ένα ποίημα, που το είχε επισημάνει στο παλιότερο άρθρο η φίλη μας η Μαρία, στο οποίο αναφέρεται η 9η του μηνός ως μέρα πληρωμής των μισθών στο Βυζάντιο. Είναι το ποίημα Καλλίπολη του Χ.Δ.Καλαϊτζή (1987):

Χ. Δ. Καλαϊτζής, Καλλίπολη

Ενάτη του μηνός, και μεσημέρι
συνεπείς οι Βυζαντινοί πάντα πληρώνουν τους μισθούς.
Ο Αθηναίος Κονδιλέρης Σοφιανός,
ζυγιάζει στην παλάμη τ’ αλάτι
στην άλλη δυο χρυσά υπέρπυρα
απ’ την σκουριά του ήλιου της Αθήνας.
Κάθεται και ζυγιάζει,
και κάθε ενάτη του μηνός
συλλογάται σε ποιον αιώνα τάχα να ’ναι,
και πόσο άραγε ν’ απέχει η Καλλίπολη.

Αλλά βέβαια το ποίημα δεν αποτελεί ιστορική πηγή. Οπότε, αν δεν μας λέει κάτι ο Κουκουλές για τη σημασία της 9ης του μηνός στους Βυζαντινούς, δεν έχουμε γίνει σοφότεροι.

Οπότε, όσοι φτάσατε μέχρι εδώ διαβάσατε ένα κατεβατό 1750 λέξεων για να φτάσετε στο σημείο όπου ομολογώ ανερυθρίαστα ότι δεν ξέρω ποια είναι η προέλευση της φράσης «ο μήνας έχει εννιά» και απλώς επισημαίνω τα αδύνατα σημεία των διαφόρων θεωριών που έχουν προταθεί.

Θα βοηθήσουν άραγε τα σχόλιά σας για να διαλευκανθούν τα σκοτεινά σημεία; Πολύ πιθανό, παρά το ότι ο μήνας έχει εννιά!

184 Σχόλια προς “Γιατί έχει εννιά ο μήνας;”

  1. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    ποιος κατεβαίνει σήμερα στον Άδη
    ποιον κουβεντιάζει η γειτονιά στα παραθύρια
    λεβέντης εροβόλαγε

  2. LandS said

    0
    9/9/09 η 9 Σεπτεμβρίου του 2009;
    όχι
    09/09/09

    Η χρονολογία με όλα εννιάρια το 9/9/9999
    Καλά νάμαστε να τη γιορτάσουμε.

  3. ΓΤ said

    «Οπότε, όσοι φτάσατε μέχρι εδώ διαβάσατε ένα κατεβατό 1750 λέξεων […]».
    Μέχρι το «εδώ» οι λέξεις είναι 1.729 🙂

  4. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!

    >το φαινόμενο των μπακάληδων, μανάβηδων κτλ. που απαιτούσαν τα βερεσέδια τους στις 30 του μηνός
    Θυμάμαι ιστορία που έλεγε ο πατέρας μου από τα νεανικά του χρόνια, όπου ο μπακάλης έλεγε σε ένα γείτονα, δημόσιο υπάλληλο, «καλό μήνα, κυρ Δημήτρη», κάθε πρώτη αλλά και κάθε 15 του μηνός 🙂

  5. Έλεγα κι εγώ, θα μάθουμε την απάντηση 😦

  6. Πέπε said

    Καλημέρα.

    > Βέβαια, δεν αποκλείεται η αίσθηση της γλεντζέδικης αμεριμνησίας να οφείλεται στο τραγούδι «Ο μήνας έχει εννιά»

    Δε νομίζω. Η καθιερωμένη φράση είναι «εννιά έχει ο μήνας», έτσι ήταν πριν το τραγούδι και έτσι παρέμεινε και μετά το τραγούδι. Όχι «ο μήνας έχει εννιά». Ο στιχουργός έτσι κατάφερε να το βολέψει, αλλά δε φαίνεται να επηρέασε ιδιαίτερα.

    Να πω εδώ ότι έναν καιρό στο λαϊκό τραγούδι ήταν αρκετά της μόδας να μπαίνουν τέτοιες στερεότυπες εκφράσεις και παροιμίες, είτε στο ρεφρέν (που μένει) είτε και οπουδήποτε στους στίχους, αλλά παραλλαγμένες από τη στερεότυπη διατύπωσή τους κατά τις ανάγκες του μέτρου. Αν προκληθώ μπορεί να μου ‘ρθουν αρκετά παραδείγματα. Το βρίσκω στιχουργική αδυναμία αυτό. Στερεότυπη φράση σημαίνει ότι δεν κουνάς ούτε κόμμα. Άμα δε σου χωράει στον στίχο, πες κάτι άλλο.

  7. Κιγκέρι said

    Και στον Καραγκιόζη Υπερέτη του Σπαθάρη, ο Χατζηαβάτης προσπαθεί να βρει δουλειά στον Καραγκιόζη και του τάζει:

    «Θα τρως, θα πίνεις, θα παίρνεις το μισθό σου κι εννιά έχει ο μήνας!»

    στο 2:29

  8. Νέο Kid said

    Να σας πω και δυο πραγματάκια για το 9 που δεν τα ξέρατε:
    Χρειάζονται τουλάχιστον 9 τετράγωνα ακέραιας πλευράς για να πλακοστρωθεί πλήρως και τελείως ένα οποιοδήποτε ορθογώνιο .

    Το 9 είναι ο μικρότερος περιττός αριθμός τέτοιος ώστε να μην διαιρεί οποιονδήποτε περιττό αριθμό Φιμπονάτσι.

  9. dryhammer said

    Καλημέρα!
    Κάπου, κάποτε, (και δεν τα θυμάμαι και καλά οπότε γράφω πασαλείμματα) είχα διαβάσει πως συνδέεται η 9η του μήνα με την καταβολή του ενοικίου μέχρι τις 8* το αργότερο, άρα στις 9 όπως και νάχει ξενοιάσαμε από τον μηνιαίο βραχνά. [πάντα με κάθε επιφύλαξη, γιατί αν δεν τεκμηριώνεται πουθενά είναι …Νατσουλισμός εκτός Νατσούλη]

    * 1η + 7 μέρες περιθώριο;;

  10. ΓιώργοςΜ said

    8α Για σπάστα και ξαναρίχτα μάστορα γιατί κάτι δεν κατάλαβα, 1Χ1, 2Χ2 και 2Χ3 γιατί δε μας κάνουν

  11. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρα !
    Χωρίς να φαντάζομαι κάποια εξήγηση, διαπιστώνω ότι το 9 είναι σημαδιακό για το μήνα, γιατί μετά από αυτή τη μέρα, οι ημερομηνίες είναι διψήφιες. Δεν ξέρω τί σχέση μπορεί να έχει αυτό, αλλά το καταθέτω.
    (P.S. : Σήμερα, μια χαρά θα μπορούσε να εξηγηθεί, γιατί ξέρουμε πως περίπου μέχρι εκεί μας φτάνουν τα λεφτά…)
    Συνδυαστικά με το παραπάνω, στις 9 λογικά είχαν πληρωθεί οι υποχρεώσεις που «έτρεχαν» το πρώτο δεκαήμερο κάθε του μήνα (νοίκια, λογαριασμοί, δόσεις), και ο κόσμος θα αισθανόταν χωρίς βραχνά… Το καταθέτω κι αυτό.

  12. Νέο Kid said

    10. Γιατί το 2*3 δεν είναι τετράγωνο! 😉

  13. ΓιώργοςΜ said

    Για την εκδοχή πως είναι νωρίς στο μήνα η 9η συνηγορεί και το γνωστό ανέκδοτο που συνδέει το μισθό με την έμμηνο ρύση με τουλάχιστον τρία κοινά χαρακτηριστικά: Έρχεται κάθε μήνα, κρατάει πεντέξι μέρες και μετά αρχίσουν τα γ@@@@ια..

  14. ΓιώργοςΜ said

    12 Μα λες τετράγωνα για να καλύψουν ορθογώνιο, οπότε το ορθογώνιο 2Χ3 καλύπτεται με 6 πλακάκια.
    Ή κάτι λάθος έχει η εκφώνηση ή εγώ τα χάνω σιγά-σιγά…

  15. Νέο Kid said

    11. Εύλογο πολύ φαίνεται αυτό που λες! Όταν «ο μήνας έχει 9» δεν αισθάνεσαι ευδαιμονία ή ικανοποίηση από αμοιβή/μισθό, αλλά απλά δεν έχεις (πολλές) σκοτούρες.

  16. Πάνος με πεζά said

    @ 15 : Ναι, και στην ουσία όταν ο μήνας αρχίσει τα «δεκα…» και «εικοσι…» αρχίζεις να σκέφτεσαι πώς θα περάσουν οι μέρες μέχρι τον επόμενο μισθό…
    Πιάνω τον εαυτό μου να λέει, τρενάροντας και προκειμένου να προβώ σε κάποιες δαπάνες, «άσε να δεκιάσει ο μήνας»… «άσε να εικοσιάσει ο μήνας»… Δικές μου εκφράσεις, βγαλμένες από την αβεβαιότητα…

  17. Νέο Kid said

    14. Πώς ακριβώς καλύπτεται το 2×3 με 6 τετράγωνα πλακάκια;

  18. Το «Ρ» της Φωκίωνος Νέγρη said

    2α) The Beatles’ Remastered Albums Due September 9, 2009: https://www.rollingstone.com/music/music-news/the-beatles-remastered-albums-due-september-9-2009-104136/

  19. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Το 9 το παίρνουμε σε μεγάλες ποσότητες αν πολλαπλασιάσουμε 142857 Χ 7. Το οποίο 142857 πολλαπλασιαζόμενο με 2,3,4 κλπ (και πέραν του 7) δίνει πολύ πλακατζήδικα αποτελέσματα τα οποία τώρα θα μας εξηγήσει ο Κίντος σε μνημειώδες σχόλιό του.

  20. spiridione said

    Από το Αρχείο παροιμιών του Κέντρου Έρευνας Ελληνικής Λαογραφίας, που δεν υπήρχε στο ίντερνετ το 2009:
    Εννιά ‘χει ο μήνας
    Η παροιμία λέγεται επ’ εκείνων, οίτινες παντελώς αδιαφορούν δια ζωτικά συμφέροντα των
    Ήπειρος, Κόνιτσα
    1953
    Χαρ. Ρεμπέλη, Κονιτσιώτικα, Αθήνα, 1953, σελ. 183, αρ. 75
    http://repository.kentrolaografias.gr/xmlui/handle/20.500.11853/239484

    Αλλά, πάμε και προπολεμικά:
    Ιννιά έχ’ ου μήνας
    Αποβληθείση πάσης μερίμνης και σκέψεως ας τράπωμεν εις διασκέδασην
    Ιωάννινα, Νεγάδες
    1939
    Λ. Α. αρ. 1570, σελ. 411, Μ. Οικονόμου, Νεγάδες, 1939
    http://repository.kentrolaografias.gr/xmlui/handle/20.500.11853/282666

    Ιννιά έχει ο μήνας
    Αιτωλία, Άγραφα
    1928
    Αρ. 916, σελ. 256, Άγραφα Αιτωλία, Λουκόπουλος
    http://repository.kentrolaografias.gr/xmlui/handle/20.500.11853/282495

    Ιννιά έχει ου μήνας!
    Ταυτόσημας τη: Όξον φτώχεια
    Δηλαδή αποβληιείσης πάσης μερίμνης και σκέψεως ας τραπώμεν εις διασκέδασιν
    Ήπειρος, Ζαγόρι
    1910
    Γ. Π. Αναγνωστοπούλου, Παροιμίες Ζαγορίου, Λαογραφία Β, τεύχ. Α, (1910) σελ. 320
    http://repository.kentrolaografias.gr/xmlui/handle/20.500.11853/228113

    Βλέπουμε όλες οι καταγραφές είναι στην Ήπειρο και στην ορεινή Αιτωλία

  21. Alexis said

    #6: Να πω εδώ ότι έναν καιρό στο λαϊκό τραγούδι ήταν αρκετά της μόδας να μπαίνουν τέτοιες στερεότυπες εκφράσεις και παροιμίες, είτε στο ρεφρέν (που μένει) είτε και οπουδήποτε στους στίχους, αλλά παραλλαγμένες από τη στερεότυπη διατύπωσή τους κατά τις ανάγκες του μέτρου. Αν προκληθώ μπορεί να μου ‘ρθουν αρκετά παραδείγματα. Το βρίσκω στιχουργική αδυναμία αυτό. Στερεότυπη φράση σημαίνει ότι δεν κουνάς ούτε κόμμα. Άμα δε σου χωράει στον στίχο, πες κάτι άλλο.

    Δεν συμφωνώ. Πολλοί στιχουργοί έχουν «παίξει» έξυπνα με τέτοιες εκφράσεις όπως εδώ ο Γιαννακόπουλος, που σε κάθε στροφή δίνει και μια διαφορετική εκδοχή της έκφρασης «θα πάει μακριά η βαλίτσα;»

  22. spiridione said

    Και άλλη μία αγνώστου συλλογέως, αγνώστου χρονολογίας, από την Κυνουρία Αρκαδίας
    Εγώ του μιλάω, εκείνος ενιά έχ’ ο μήνας
    http://repository.kentrolaografias.gr/xmlui/handle/20.500.11853/242901

  23. ΓΤ said

    Δυστυχώς η 9η μέρα του μηνός συνδέεται και με το εξής φαινόμενο: συνταξιούχοι αρρωστάκια με το ΚΙΝΟ (στην Ελλάδα, το λίκνο του πολιτισμού, έχουμε φτάσει στις 192 κληρώσεις ανά ημέρα…) μένουν ταπί στις 9 και ψάχνουν για κονσέρβα…

  24. ΓιώργοςΜ said

    17 2 σειρές με 3 πλακάκια πλευράς 1, υπάρχει άλλος τρόπος;

  25. Νέο Kid said

    19. Ω , είναι πολύ απλούν τωόντι αγαπητέ και αξιότιμε Χτήνε!
    Το 142857 ( όπως και το ξέρω γω 4538619 ή το 9999945362718 😀) είναι 0 mod 9 , δηλαδή πολλαπλάσιο του 9. Κάθε αριθμός που τα ψηφία του σουμάρουν σε 9 είναι πολλαπλάσιο του 9 και. όταν πολλαπλασιάζει οποιονδήποτε αριθμό δίνει αριθμό που τα ψηφία του πάλι σουμαρουν σε εννιάρια. 😀 με το τελικό digital sum να είναι πάντα 9.
    Και ο μήνας έχει 9 !

  26. Νέο Kid said

    24. Απολογούμαι για την παρεξήγηση , λόγω ελλείπουσα εκφώνηση…
    Διορθώνω λοιπόν στο 8. :
    Χρειάζονται τουλάχιστον 9 ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ τετράγωνα ακέραιας πλευράς*για να πλακοστρωθεί πλήρως και τελείως ένα οποιοδήποτε ορθογώνιο .

    * ή 9 τετράγωνα διαφορετικής ακέραιας πλευράς , τέλος πάντων

  27. ΓΤ said

    20@ Spiridione

    Ιννιά έχει ου μήνας!
    Ταυτόσημας τη: Όξον φτώχεια

    Δεν καταλαβαίνω γιατί έχει χαθεί το «ω» του «όξω» (αφού δεν μπορώ να συνδέσω τη φτώχεια με το ξίδι).
    Μάλλον κάτι δεν γνωρίζω, αφού και σε άλλες παροιμίες είδα «όξον».

  28. Καλημέρα,
    9/9 ημερομηνία που γράφεται το ίδιο και στο ευρωπαϊκό και στο αμερικάνικο ημερολόγιο, σήμερα που θάβεται ο Μίκης αλλά και σαν σήμερα που πέθανε ο Μαχαιρίτσας (και στο ραδιόφωνο που ακούω δεν έγινε καμία αναφορά).
    Στις μέρες μας στις 9 του μήνα κατά το βραδάκι εμφανίζονται στους τραπεζικούς λογαριασμούς οι μισθοί του δημοσίου που καταβάλλονται εκκαθαρισμένοι, αφού ολοκληρωθεί ο μήνας δηλαδή. Παλιότερα (τότε που δούλευα αναπληρωτής) που τα χαρτιά γίνονταν χειροκίνητα και τα παίρναμε στο χέρι, μας τα έδιναν την 1η του μήνα. Τώρα που μπήκε η τεχνολογία στη μέση η καταβολή γίνεται τυπικά στις 10 αλλά στις τράπεζες τρέχει το πρόγραμμα το βράδυ της προηγούμενης. Άρα, έστω κι εκ των υστέρων ο Νατσούλης τώρα δικαιώνεται. 🙂

  29. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    25# Κίντο, προφανώς το νούμερο δίνει σούμα 9, αλλά μιλάω για τη σειρά που εμφανίζουν τα ψηφία σε κάθε γινόμενο, το οποίο ξεκινώντας να το διαβάζεις από το 1 (σε όποια θέση κι αν βρίσκεται), διαβάζεις πάντα 142857. Πχ 142857 Χ 6 = 857142.
    142857 Χ 22 = 3142854, δλδ 14285(4+3=7). Αυτό είναι που υπερβαίνει τις διανοητικές Μου ικανότητες 🙂

  30. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Νοσοκομείο Ρόδου / «Μπλακ άουτ» στην παροχή οξυγόνου – Συναγερμός για δεκάδες ασθενείς
    …με την ίδια καταγγελία, τη διαχείριση της παροχής οξυγόνου στο νοσοκομείο την έχει αναλάβει ιδιωτική εταιρεία με έδρα την Θεσσαλονίκη. …
    https://www.avgi.gr/koinonia/395377_mplak-aoyt-stin-parohi-oxygonoy-synagermos-gia-dekades-astheneis
    αλλά ο μήνας έχει εννιά για τα καθεστωτικά πετσωμένα μέσα.
    Από τις 23 Αυγούστου το πρόβλημα δεν έχει λυθεί ακόμα.

  31. 28 «οι μισθοί του δημοσίου που καταβάλλονται εκκαθαρισμένοι» δηλαδή όσοι πληρώνονται για τα «δεδουλευμένα» κι όχι με προπληρωμή όπως οι μόνιμοι ΔΥ

  32. ΓιώργοςΜ said

    26 Τώρα μάλιστα! Αφού η εκφώνηση διορθώθηκε, αφήνω τη λύση στους σοφούς του ιστολογίου, εγώ κάτι τέτοια προβλήματα τα λύνω με γωνιακό τροχό 😛
    Κάτι μου λέει πάντως πως αυτός ο Φιμπονάτσης θα είναι μπλεγμένος…

  33. ΓΤ said

    3@

    Και βέβαια το πλήθος των λέξεων μέχρι το «εδώ» στο κείμενο του Νικοκύρη είναι αριθμός Hardy-Ramanujan 😉

  34. spiridione said

    Όταν το πίνω το κρασί – Στελλάκης Περπινιάδης
    Δίσκος: Columbia DG 6118 .
    Σύνθεση: Κώστας Σκαρβέλης
    Αθήνα, 1934

    ….
    Όταν περάσει η μέθη μου, τα ίδια Παντελή μου
    αρχίζουνε τα βάσανα, και όλοι οι καημοί μου
    Θυμάμαι όσους χρεωστώ, μανάβη και μπακάλη
    κι ο μήνας που έγινε εννιά, τότε με πιάνει ζάλη

  35. 2009
    Οπότε, όσοι φτάσατε μέχρι εδώ διαβάσατε ένα κατεβατό σχεδόν χιλίων λέξεων για να φτάσετε στο σημείο όπου ομολογώ ανερυθρίαστα ότι δεν ξέρω ποια είναι η προέλευση της φράσης «ο μήνας έχει εννιά» και απλώς επισημαίνω τα αδύνατα σημεία των διαφόρων θεωριών που έχουν προταθεί. Οπότε, δεν είναι περίεργο που ο Νατσούλης αποδεικνύεται πιο πειστικός!

    2021
    Οπότε, όσοι φτάσατε μέχρι εδώ διαβάσατε ένα κατεβατό 1750 λέξεων για να φτάσετε στο σημείο όπου ομολογώ ανερυθρίαστα ότι δεν ξέρω ποια είναι η προέλευση της φράσης «ο μήνας έχει εννιά» και απλώς επισημαίνω τα αδύνατα σημεία των διαφόρων θεωριών που έχουν προταθεί.

    Πληθωρισμός λέξεων, αλλά το ζητούμενο εξακολουθεί να μένει ζητούμενο 🙂 Για να δούμε για πόσο ακόμα…

  36. Νέο Kid said

    29. A ok. Αυτό έχει να κάνει με τους Cyclic numbers που είναι άπειροι.

    https://mathworld.wolfram.com/CyclicNumber.html

  37. Dimitris Harvatis said

    Η ερμηνεία του Α. Παπαδόπουλου με έκανε να σκεφτώ το εξής: τα ενοικιαστήρια συμβόλαια σήμερα ορίζουν ότι το ενοίκιο πρέπει να πληρώνεται μέσα στις πρώτες Χ ημέρες κάθε μήνα. Αν παλιότερα συνηθιζόταν να ορίζονται οι 10 πρώτες ημέρες, τότε στις 9 του μήνα ο νοικάρης ήταν ακόμα ξένοιαστος αφού είχε ακόμα μία ημέρα προθεσμία.

  38. Pedis said

    La prova del nove (ως sanity test)

    https://en.wikipedia.org/wiki/Casting_out_nines

  39. Νέο Kid said

    36. Διορθώνω: Εικάζεται ότι είναι άπειροι οι cyclic numbers, αλλά αυτό δεν έχει (ακόμα) αποδειχτεί.
    Ιδού πεδίον δόξης λαμπρόν δήαρ Χτήνος! 😜

  40. Pedis said

    Μήπως η έκφραση «ο μήνας έχει εννιά» έλκει την καταγωγή της από την άλλη που λέει «του κώλου τα εννιά(ι)μερα»; 😆

  41. ΘΝΣ said

    Γιατι αραγε το αρθρο παρακαμπτει την εκδοχη οτι ισως να προερχεται και απο την απαντηση που εδωσαν οι Σπαρτιατες στους Αθηναιους?

  42. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    39# Εεε, χμμμ, γράμματα να μπερδέψω, αλλά με τους αριθμοί δεν τόχω. Πρόσφατα αναρωτιόμουνα (σοβαρά) πώς δγιάλο κατάφερα και πήρα απολυτήριο λυκείου.

  43. Πάνος με πεζά said

    Κι ένα μαθηματικό κουϊζάκι, μια που το ρίξαμε εκεί (αλλά έχει σχέση και με το «εννιά έχει ο μήνας»). Κυκλοφορεί μάλιστα και ως εικονίδιο, αλλά δεν το βρίσκω πρόχειρο.:

    – Χτες είδα ένα βιβλίο που έλεγε πώς να λύσεις το 50% των προβλημάτων σου. Οπότε, αγόρασα δύο.

    Τίνος τα προβλήματα, λύθηκαν στο τέλος;

  44. Νέο Kid said

    32. Γιώργο Μ η περίπτωση 2×3 που έβαλες με προβληματίζει και πάλι ως προς την ακρίβεια της συνθήκης και ο λόγος είναι ο εξής:
    Το μεγαλύτερο ακέραιο τετράγωνο που χωράει στο 2*3 ορθογώνιο είναι το 2*2, οπότε μένουν μένει μόνο ένας χώρος 1*2 που μπορεί οντως να γεμίσει μόνο με τα απαγορευμένα τετράγωνα 1*1.
    Η πηγή μου είναι η αναμφισβήτητα καλή μαθηματικός του ΜΙΤ Τάνια Κοβάνοβα ,;αλλά ίσως ήθελε να πει κάτι άλλο. ( η μητρική της γλώσσα δεν είναι τα αγγλικά, αλλά τα ρωσικά )
    http://numbergossip.com/9

  45. sarant said

    Καλημερα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα και τα δεύτερα σχόλια!

    2 Πιο κοντινή ημερομηνία με εννιάρια η 9/9/99 (2099). Τα λέμε τοτε.

    11-15 Kι αυτό έχει κάποια βάση

    20 Μπράβο Σπύρο. Καταγραφές το 1910 σημαίνουν ότι είναι παλιά η έκφραση. Ίσως έχει κάποια σημασία και ο τόπος -που βέβαια με το να είναι καθαρά αγροτικός, δυσκολεύει την εξήγηση περί πληρωμής δημ. υπαλλήλων.

    28 🙂

    33 Τίποτα δεν είναι τυχαίο!

    41 Επειδή δεν υπάρχει κάποια ένδειξη ότι η φράση έγινε παροιμιώδης π.χ. σε αρχαίους ή βυζαντινούς παροιμιογράφους. Δεν μπορεί κάτι που ειπώθηκε τον 5ο αι. πΧ να ξεπήδησε ξανά στην Αιτωλία το 1910.

  46. Νέο Kid said

    43. Του συγγραφέα των βιβλίων; ( αν και με δυο κομμάτια, τι να κονομήσει;…)

  47. ΓΤ said

    37@

    Πώς να είσαι ξένοιαστος όταν απομένει μόλις μία ημέρα για την κόκκινη γραμμή;

  48. Πάνος με πεζά said

    @ 46 : Του συγγραφέα, αλλά γιατί; Εντάξει, ευκολάκι. Με το δεύτερο βιβλίο που αγόρασε ο φίλος, κατάφερε να φτάσει στη λύση μόνο του 75% των προβλημάτων. Οπότε, χρειάστηκε κι ένα τρίτο, αλλά για να φτάσει τελικά και μ’ αυτό, μόλις στο 87.5%. Συνεχίζοντας, και αγοράζοντας άπειρα βιβλία, έλυσε τελικά το πρόβλημα του συγγραφέα… Ενώ από τα δικά του, όλο και κάτι έμενε… (γελάκι)

  49. Νέο Kid said

    43. Μπορεί να το δει κανείς και ως φθίνουσα απειροσειρά το θέμα.
    Με 1 βιβλίο λύνεις το 50% των προβλημάτων σου, με 2 λύνεις άλλο 50% του 50% που είχαν μείνει άλυτα , ήτοι 25% , σύνολο 75% κλπ…
    Κάτι σαν την «ημίσεια περιουσία του» που στοιχημάτιζε κάποτε εδώ μέσα ο καπετάνιος…🤪

  50. Νέο Kid said

    49. Ω! Γράφαμε μαζί! 🙂

  51. Νέο Kid said

    48. Σκέφτηκα και μια εναλλακτική και οικονομικότερη λύση.
    Δε λέμε ότι κάθε βιβλίο δεν έχει μόνο μία ανάγνωση;
    Μπορεί λοιπόν διαβάζοντας το την πρώτη φορά να λύνεις το 50% και αν το ξαναδιαβασεις να λύνεις και το άλλο 50%. 😀

  52. spiridione said

    Να προσθέσουμε ότι και ο Κοτζιούλας την έχει τη φράση αρκετές φορές στα θεατρικά του βουνού
    https://books.google.gr/books?id=6tB-AAAAIAAJ&q=%22%CE%B5%CE%BD%CE%BD%CE%B9%CE%AC%22++%22%CE%BF+%CE%BC%CE%AE%CE%BD%CE%B1%CF%82%22&dq=%22%CE%B5%CE%BD%CE%BD%CE%B9%CE%AC%22++%22%CE%BF+%CE%BC%CE%AE%CE%BD%CE%B1%CF%82%22&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwjnyNHcs_HyAhXggP0HHdnsDnw4FBDoAXoECAoQAg

  53. ΓιώργοςΜ said

    44 Σε αυτό τα καταφέρνω αρκετά καλά, να παρέχω ένα πρόβλημα για κάθε λύση!

  54. ΓΤ said

    44@ Neo Kid

    Δεν τη γνώριζα τη Χοβάνοβα. Σε ευχαριστώ, ρε μαν!

  55. sarant said

    47 Αυτό σκέφτηκα κι εγώ

    52 Α μπράβο!

  56. ΣΠ said

    29
    Αυτό είναι καλύτερο 12345679 × 9 = 111111111

  57. grizac said

    @51

    Τη δεύτερη φορά που το διαβάζεις έχεις πλέον μόνο τα μισά προβλήματα, οπότε σου λύνει το 25% των αρχικών. Και πάει λέγοντας…

  58. Μυλοπέτρος said

    Το τραγούδι «και ο μήνας έχει εννιά» παρουσιάζει την εξής ιδιομορφία.
    Ο κάθε στίχος του μπορεί να ταιριάξει επαναλαμβάνοντάς τον στην υπόλοιπη μελωδία. Δηλαδή ξαναλέγοντας τον πρώτο στίχο πχ, να πει κανείς όλο το υπόλοιπο τραγούδι.
    Δεν ξέρω αν καταλάβατε τι είπα γιατί και εγώ δυσκολεύομαι.

  59. nikiplos said

    Η λογική σκέψη αδυνατίζει οποιαδήποτε εκδοχή αγγίζει Ρωμαίους ή Βυζάντιο, γιατί έχουμε και κοτζάμ 400 χρόνια ως μέλη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Και μάλιστα καλά εγκιβωτισμένοι και βολεμένοι εκεί μέσα. Βολική μέν, αλλά δύσκολα πιστευτή μια τέτοια εκδοχή, εκτός εάν ήταν συνδεδεμένη με τίποτε Θρησκευτικές τελετές ή υποχρεώσεις.

    Επίσης η έκφραση είναι παροιμιώδη για την ανεμελιά και την αμεριμνησία και όχι για ευφροσύνη ή ευτυχία, δηλαδή περισσότερο συνδέεται με άραγμα, λούφα, αποχή από υποχρεώσεις ή αγγαρεία. Σκέφτομαι μήπως έχει να κάνει με τίποτε αγγαρείες που είχαν υποχρέωση όλοι οι πολίτες να κάνουν κατά την Οθωμανική περίοδο, για δημόσια έργα (πχ κατασκευή αμαξιτών δρόμων). Ας μας πουν οι ειδικοί σε αυτό του ιστολογίου.

  60. Πάνος με πεζά said

    @ 56 : και με τα υπόλοιπα πολλαπλάσια του εννιά πολλαπλασιαζόμενος, δίνει δυαρια, τριάρια κλπ.

    @ 55 : Οπότε το επόμενο βιβλίο του Νίκου θα έχει υπότιτλο «Ένα βιβλίο που απαντάει στο 50% των αποριών σας για την ελληνική γλώσσα !» (γελάκι)

  61. SteliosZ said

    Καλημέρα

    Πάντως, η 9 του μήνα σαν ιδιαίτερη μέρα υπάρχει και αλλού. Υπάρχει το «Chong Yang Festival» στην ένατη ημέρα του ένατου (σεληνιακού) μήνα – πολύ μεγάλη κινέζικη γιορτή, και η «ένατη μέρα του μήνα Av» που είναι ημέρα νηστείας και θρήνου για την καταστροφή του ναού του Σολομώντα (απο τους Βαβυλώνιους) και του Δεύτερου Ναού (από τους Ρωμαίους).

  62. sarant said

    60 🙂

    61 Πράγματι

  63. Triant said

    Καλημέρα.

    Αγαπημένο, σχετικό τραγούδι.

  64. Νέο Kid said

    Να πούμε, μιας και λείπει ο Δύτης, ότι ο ιερός μήνας του Ραμαζανιού είναι πάντα ο 9ος μήνας του ισλαμικού ημερολογίου. Ο μήνας στον οποίο ο Αλλάχ έδωσε το κοράνι στο Μουχαμέτη ( καθαρογραμμένο και υπογεγραμμένο…)

  65. Πάνος με πεζά said

    @ 63 : Μήπως έχετε ακούσει, πώς μαχαιρώσαμε αυτή την τραγουδάρα, όταν θελήσαμε να τη μεταγλωτίσσουμε στα ελληνικά; …

  66. SteliosZ said

    Eίναι πιθανό η έκφραση να έχει αρχή στη θρησκευτική δοξασία ότι από την τρίτη μέχρι την ένατη ημέρα μετά το θάνατο η ψυχή είναι στο παράδεισο και μετά (μέχρι τα 40) ξεκινά μια περιήγηση στον κόλαση; (Στα 40 κρίνεται ο τόπος της «μόνιμης» διαμονής…)

  67. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Να πω κι εγώ της κούτρας μου:
    Ο μήνας έχει 29-πληρωνόμαστε! («΄κοσιεννιάρης να γενείς» έλεγε η λαλά μου, εννοώντας μισθωτός) αλλά το εικοσιεννιά δεν είναι και τόσο στρωτό για ρίμα, το κάνανε σκέτο εννιά! 🙂

    σσ Ο δάσκαλος πού είναι; Γιάννη Κουβάτσο λείπεις.

  68. ΓΤ said

    @60β, 62

    Οι άπειρες εκδόσεις του οποίου ουδεμία σχέση θα έχουν με την απειροκαλία.

  69. To 52 δένει με το 20. Υπήρχε παροιμία στην Ήπειρο γι’ αυτό και τη χρησιμοποιεί ο Κοτζιούλας. Και μάλιστα για να καταγράφεται το 1910 ήταν ήδη παλιά. Άρα πάμε στον 19ο αιώνα.

  70. Triant said

    65: Και δεν απαγορεύτηκε; Τι κάνει η λογοκρισία; Μόνο τον Μίκη βρήκε να κόψει;
    (ένας είμαι).

  71. Κωστής Ανετάκης said

    Καλημέρα, αδέρφια. Σας διαβάζω τόσην ώρα και σκέφτομαι, γιατί περισσεύει τόσος πολύς μήνας στο τέλος του μισθού, ας απαντήσει κάποιος σοβαρά παρακαλώ…

  72. spiridione said

    27. Στο πρωτότυπο του περιοδικού Λαογραφία είναι «όξου φτώχεια». Προφανώς από το οσιάρισμα εμφανίζονται αυτά τα λάθη.

  73. sarant said

    69 Σωστό!

    71 🙂

  74. spiridione said

    72.
    https://books.google.gr/books?id=ES4wAQAAMAAJ&pg=RA2-PA320&dq=%22%CF%8C%CE%BE%CE%BF%CF%85+%CF%86%CF%84%CF%8E%CF%87%CE%B5%CE%B9%CE%B1%22&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwjqt9qbz_HyAhW8_7sIHXnVDcMQ6AF6BAgHEAI#v=onepage&q=%22%CF%8C%CE%BE%CE%BF%CF%85%20%CF%86%CF%84%CF%8E%CF%87%CE%B5%CE%B9%CE%B1%22&f=false

  75. Alexis said

    Τουλάχιστον αυτό με την πλατεία Κλαυθμώνος είναι αλήθεια, ή θα γκρεμιστούν όλα πια μέσα μας; 🙂

  76. miltos86 said

    Καλησπέρα,

    Καλή σπαζοκεφαλιά η σημερινή, γλωσσολόγος δεν είμαι αλλά κι εμένα η εκδοχή της ενάτης ως ημέρας καταβολής μισθού δε μου φαίνεται πειστική.

    Δύο αυθαίρετες σκέψεις:

    – Μήπως θα μπορούσε το 9 να αναφέρεται στον ένατο μήνα του έτους κι όχι στην ημέρα; Αναρωτιέμαι αν οι κάτοικοι της ορεινής Αιτωλίας πριν το 1910 είχαν συνεχή γνώση της ακριβούς ημέρας του μήνα, σε βαθμό που να καθίσταται αυτονόητη η έκφραση αυτή

    – Δεύτερη τελείως διαφορετική σκέψη, μήπως μετά το 9 υπήρχε κάποιο ουσιαστικό που εξαφανίστηκε με τη χρήση; Ειδικά στη σύνταξη εννιά έχει ο μήνας, η υπαρξη ενός ουσιαστικού ενδιαμέσως ίσως δυσκολεύει τα ηλεκτρονικά ψαχτήρια να αναγνωρίσουν παλαιότερα λήμματα.

  77. Konstantinos said

    Στις 9 του μακαρίτη άλλος μπήκε μες στο σπίτι.
    Του κωλου τα εννιαμερα.

    Παίζει το 9 στις παροιμίες /τυποποιημένες εκφράσεις.

  78. «…παίξτε μου διπλοπενιά…»
    όπου ακούγονται διάφορα όργανα όχι όμως, τι ειρωνεία, μπουζούκι!

    Αυτό συμβαίνει σε όλα τα αρχοντορεμπέτικα κι ας έχουν στίχους που αναφέρονται στο μπουζούκι:
    «τι γουστάρει να του παίξεις μπουζουξή μου σεβνταλή»,
    «οι πενιές του μπουζουκιού σου μου επήρανε τα ρέστα και μ’ αφήσανε ταπί»,
    «το μπουζούκι εργάζεται».

    «Η υποκρισία του αρχοντορεμπέτικου», όπως την έχω χαρακτηρίσει σε κάποιο άρθρο μου πάνω σε αυτό το θέμα.

  79. ΓΤ said

    @72, 74 Spiridione

    Σε ευχαριστώ πολύ!

  80. Χαρούλα said

    Μην χάσω και δεν πω και γω, κάτι από την κούτρα μου….😊
    Υπάρχει περίπτωση να μην προέρχεται από τον αριθμό, αλλά να κάνει παιχνίδι τονισμού. Όλες ο μήνας έχει έννοια, αλλά όταν έχει εννιά, χαλάρωση.
    Αφησα την σοφία μου και σας χαιρετώ🤗!

  81. Καλημέρα!

    Ένα πράγμα που έμαθα πάντως εγώ σήμερα είναι ότι η φάτσα στο εξώφυλλο του βιβλίου ΔΕΝ είναι του Νατσούλη, όπως νομίζα! 😄

  82. Νέο Kid said

    @ Γιώργο Μ et all interest:
    Τελικά βρέθηκε η ακριβής διατύπωση , που διαφέρει βέβαια από τη λανθασμένη ερμηνεία/απόδοση μου στο 8. (Αλλά και απ αυτή της Τάνιας…)
    Το ορθού λοιπόν είναι ότι ΔΕΝ υπάρχει ορθογώνιο που να πλακοστρώνεται με λιγότερα από 9 διαφορετικά τετράγωνα ακέραιας πλευράς πλακάκια ( κι όχι βέβαια ότι όλα τα ορθογώνια πλακοστρώνονται …)
    Reichert and Toepkin (1940) proved that a rectangle cannot be dissected into fewer than nine different squares (Steinhaus 1999, p. 297).
    https://mathworld.wolfram.com/PerfectSquareDissection.html
    Το λύσαμε κι αυτό το θέμα!

  83. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Και η (επί δραχμής) χασάπικη κραυγή της Βαρβακείου: Νιά-νιά-νιά τα κατσίκια και τ’ αρνιά!
    Ούτε χιλιάρικο το κιλό, σύμφωνα με την αφελή στρατηγική της μη στρογγυλοποίησης του ποσού. Τώρα πλέον με το μικρούτσικο 99 πάνω δεξιά της εκ του μακρόθεν ορατής τιμής.

  84. Boban said

    Πέθανε ο «Γκας Πορτοκάλος»..(Μάικλ Κόνσταντιν)

  85. Πέπε said

    @75:

    > Τουλάχιστον αυτό με την πλατεία Κλαυθμώνος είναι αλήθεια, ή θα γκρεμιστούν όλα πια μέσα μας; 🙂

    Μα δε λέμε τόσην ώρα ότι πέθανε ο Γκας Πορτοκάλος; Λυπάμαι φίλε, τίποτα πια δεν είναι αλήθεια…

  86. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Οσοι είστε εδώ και βλέπετε στην ΕΡΤ το ξόδι, πίσω από τη Μαργαρίτα που μοιρολογάει τώρα πάνω στο Μίκη, τα στεφάνια με τα λευκά τριαντάφυλλα πίσω, είναι αγκαλιασμένα με μυρτιές, αυτές με τα άσπρα ανθάκια: Μυρσίνες δοξαστικές. Με αυτές συνοδεύαμε από παλιά τους νεκρούς μας στην Κρήτη.

  87. leonicos said

    Α! Τώρα έμαθα, επιτέλους, από βγαινει η έλφραση «ο μήνας έχει εννιά»

    Και αφού την παρω στα χέρια μου

    πρέπει να βρω πού μπαίνει

    ΕΔΩ σε θέλω κάβουρα κλπ κλπ κλπ

  88. leonicos said

    Μόλις προσγειωθήκαμε στη Ρόδο

    η Φωτεινή μού είπε: Ιδού η Ρόδος!

    Όταν απογείωθηκαμε από τη Ρόδο

    η Φωτεινή,μού είπε: τζάμπα σου την έδειχνα μια βδομάδα

  89. leonicos said

    Μην της το πείτε γιατ΄θ’ αρχίσει να σχολιάζει κι αυτή

  90. BLOG_OTI_NANAI said

    20: Εμφανίζεται και στην Πελοπόννησο (αχρονολόγητο):

  91. leonicos said

    83 Χτήνος

    Τώρα πλέον με το μικρούτσικο 99 πάνω δεξιά της εκ του μακρόθεν ορατής τιμής.

    Κάποτε πήγα και αγόρασα ένα σετ τσάντες που κατάλαβα ότι άρεσαν της Φωτεινής

    Τσαντάρα, τσάντα, τσαντάκι

    Πολύ καλό σχετικά κατάστημα στο πάλαι ποτε ακμάζον Βίλλατζ

    Όλες οι τιμές έληγαν σε ανωφερές 90. π.χ 25-90

    Ρ΄τησα αν έχει νόημα. Αν δηλαδή προσελκύει αντί του 26

    Και μου απάντησαν ότι ‘έχει δημασία’ να δει ο πελάτης 29-90 αντί 30

    Ομολογώ ότι σ’ εμένα δεν θα έπιανε. Θα εβλεπα ξεκάθαρα ότι 29-90 = 30

  92. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Ο ένατος μήνας έχει εννιά και είναι εννέα μέρες από τη μέρα που ξεψύχησε ο μέγας Μίκης. Σήμερα κηδεία μαζί κι εννιάμερα.

  93. ΝΕΣΤΑΝΑΙΟΣ said

    87.
    Όλοι περιμένουμε τον κάβουρα αλλά αυτός δεν φαίνεται.

  94. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    «Τον συνοδεύουν μια λαοθάλασσα κόσμου» ακούω από την ρεπόρτερ. Γλωσσικό σχήμα έλξης

  95. 142857 –
    για μας τους παλαιότερους, η πρώτη γνωριμία ήταν ένα κείμενο στο αναγνωστικό μιας των τελευταίων τάξεων του δημοτικού. Ο καλός μου φίλος ή κάτι τέτοιο ήταν ο τίτλος και παρουσίαζε όλες τις παραξενιές του αριθμού όταν πολλαπλασιάζεται με 1 – 7.
    Για την ιστορία, μιλάω τώρα για χρόνια 1977-79….

  96. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    93 Πάλι κουβά σήμερα (το σταυρό του, τα μαργαριταρένια του κλπ )

  97. Reblogged στις anastasiakalantzi50.

  98. Πέπε said

    Άλλη μία παγκόσμια πρωτιά για το ιστολόγιο (που φυσικά, εμμέσως, την οφείλουμε στον Ιρεζίστιμπλ):

    Εδώ https://www.news247.gr/celebrities/gamos-ala-ellinika-pethane-o-ithopoios-maikl-konstantain.9349068.html μαθαίνουμε ότι η είδηση για τον θάνατο του Πορτοκάλου πρωτοέγινε γνωστή από τον Νίκο Σαραντάκο με τουίτ, ενώ επιβεβαιώθηκε και από τον γαμπρό του εκλιπόντος.

    Τον επόμενο θα τον ξέρουμε από Σαραντάκο πριν το μάθει καν ο ίδιος ο μακαρίτης!

  99. Πέπε said

    > Οι ρωμαϊκοί μήνες χωρίζονταν σε «εβδομάδες» οχτώ ημερών (ήταν δηλαδή ογδομάδες).

    Ογδοάδες, χωρίς μ. Έβδομ-ος, εβδομ-άς. Όγδο-ος, …

  100. ΣΠ said

    98

    Στο τουίτ λέει ότι λεγόταν Ευστρατίου. Το ίδιο έχει και η Wikipedia. Όμως στην IMDb λέει ότι λεγόταν Ιωαννίδης.

  101. […] Προφανώς ο τίτλος είναι εσκεμμένα ανακριβής -ο μήνας έχει σήμερα εννιά επειδή χτες είχε οχτώ. Το ερώτημα που θα μας απασχολήσει δεν είναι “γιατί έχει 9 ο μήνας;” αλλά “γιατί λέμε ότι ο μήνας έχει 9;” Και μάλιστα, όχι γιατί το λέμε σήμερα, που είναι στο κάτω-κάτω μια απλή διαπίστωση, αλλά γιατί παροιμιωδώς λέμε “ο… — Weiterlesen sarantakos.wordpress.com/2021/09/09/enniaminas/ […]

  102. Πέπε said

    Βρήκα τυχαία κι ένα άλλο παιχνίδι με το εννιά.

    Εννεαψήφιος αριθμός, με τα 9 αριθμητικά ψηφία (δηλ. χωρίς το μηδέν) στη σειρά: 123456789: τον πολλαπλασιάζουμε με 9 και μετά αρχίζουμε τις περικοπές.

    123456789 Χ 9 = 1111111101 (οχτώ άσσοι και μετά 01)
    12345678 Χ 9 = 111111102 (εφτά άσσοι και μετά 02)
    1234567 Χ 9 = 11111103 (έξι άσσοι και μετά 03)
    και ούτω καθεξής, με τελευταίο το 1 Χ 9 = 0, κανένας άσσος και μετά (0)9

    Ή, κόβουμε από την αρχή του πολυψήφιου αριθμού:

    123456789 Χ 9 = 1111111101 (άσσος, που ήταν το πρώτο ψηφίο, μετά άλλοι 7 άσσοι, και μετά 01)
    23456789 Χ 9 = 211111101 (δύο, που ήταν το πρώτο ψηφίο, 6 άσσοι, και μετά πάλι 01)
    3456789 Χ 9 = 31111101 (τρία, 5 άσσοι, 01)
    … Σ
    το τελευταίο, 9 Χ 9 = 81, έχουμε το πρώτο ψηφίο (9), κανέναν άσσο, και πλέον το καταληκτικό 01 γράφεται απλώς 1.

    Και με αριθμούς από τα 9 ψηφία σε αντίστροφη σειρά πάλι βγαίνουν διάφορα συμμετρικά. Επίσης και με αριθμούς όλο με το ίδιο ψηφίο (1111, 2222, 3333… / 11111, 22222, 33333… / 111111, 222222, 333333…)

  103. Πέπε said

    102 Έκανα κάποια τυπογραφικά στα νούμερα αλλά καταλαβαίνετε…

  104. sarant said

    78 Σωστή επισήμανση!

    88 🙂

    98 Άλλο πάλι και τούτο! Φοβερή διατύπωση -«επιβεβαιώθηκε» 🙂

    99 Χμ, ναι. Δίκιο έχεις.

  105. Corto said

    104α (για σχ.78):
    Με την διαφορά όμως ότι δεκάδες καθεαυτό ρεμπέτικα αναφέρουν την λέξη μπουζούκι ή μπαγλαμά χωρίς να τα περιλαμβάνουν στην ενορχήστρωσή τους.

  106. Πουλ-πουλ said

    «…ομολογώ ανερυθρίαστα ότι δεν ξέρω ποια είναι η προέλευση της φράσης…»
    Ε καλά τώρα,δεν χάθηκε ο κόσμος. Ας κάνουν και τίποτα οι γλωσσολόγοι του μέλλοντος. Όλα εμείς θα τα λύσουμε;

  107. – Και ο μήνας έχει εννιά…
    – Και γιατί να έχει εννιά ;
    – Αμ πόσα θέλει νάχει ;
    – Ας έχει έντεκα !
    – Και γιατί να έχει έντεκα ;
    – Αμ πόσα θέλει νάχει ;

    κ.λ.π.,κ.λ.π.

  108. 102# Όταν λες «βρήκα τυχαία» εννοείς ότι κάπου το πέτυχες (για να πω ωραίος) ή ότι το επινόησες (για να πω τιτανοτεράστιος)?

    _________

    Γειά σου Κόρτο!

  109. Σταματίνα said

    Καλησπέρα στην παρέα!

    Το πιο λογικό μου φαίνεται το 1ο, η μισθοδοσία στις 9 του μήνα. Θα κάνω μία έρευνα, μπας και βρω κάτι! 🙂

  110. BLOG_OTI_NANAI said

    Νομίζω ότι τα περί «πληρωμής στις 9 του μήνα» «κάποτε», πρέπει να αποκλειστεί. Βλέπω στα πρακτικά της Βουλής ότι στο διάστημα 1860-1935 οι εργασίες και αναφορές πληρωμής μισθοδοσίας αφορούν τα μέσα ή το τέλος του μήνα. Από το σύνολο των αναφορών φαίνεται περίεργο να είχε καθιερωθεί πληρωμή ακριβώς στις 9 του μήνα ώστε να δημιουργηθεί παροιμιώδης έκφραση:

  111. BLOG_OTI_NANAI said

    Να δούμε και την παρόμοια περίπτωση παροιμίας με το «μήνας έχει εννιά» που είναι «ο μήνας του βερβέρη» (δηλ. του κουρέα όπως δείχνει το δημοτικό τραγούδι):

  112. Corto said

    108:
    Γεια σου Χτήνος μερακλή! Άιντε καλό φθινόπωρο να ‘χουμε!

  113. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Να πω και ‘γώ τη σοφία μου!
    Ο μήνας έχει εννιά, γιατί …παίζει μπακαρά, όπου το άθροισμα εννιά κερδίζει πάντα!
    [Ο μπακαράς ήταν γνωστός στην Ελλάδα ήδη από το 1883 –τον αναφέρει ο Σουρής επανειλημμένα- αλλά κάπως δύσκολο να παιζόταν στις αγροτικές περιοχές της Ηπείρου και της Αιτωλίας, ώστε να… 🙂 ]

  114. Γιάννης Ιατρού said

    Το ερώτημα στις 9 του μήνα είναι, πόσες ημέρες θα μείνει στην Κρήτη για να κλάψει τον Θεοδωράκη…

    86: ωραίο 🤗👏

  115. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    Γεια σου Κόρτο!

    110 Ωραία, νομίζω ότι αυτή η εκδοχή καταρρίπτεται οριστικά.

  116. Corto said

    115:
    Γεια σου Νίκο! Εύχομαι καλή ιστολογική σεζόν! Με πολλές φιλολογικές ανακαλύψεις!

  117. BLOG_OTI_NANAI said

    Γενικά δεν βλέπω κάποιο θετικό μοτίβο με το εννιά, σαν τυχερό νούμερο ή κάτι παρόμοιο. Η πιο συνηθισμένη θετική χρήση του 9 είναι η αναφορά στη γέννηση του παιδιού μετά από 9 μήνες. Σκέφτομαι μήπως το «μήνας έχει 9», σημαίνει «έφτασε ο 9ος μήνας», ο Σεπτέμβριος με τον τρύγο. Αλλά για τους αγρότες και ο μήνας του θερισμού, ο Ιούνιος, 6ος, θα μπορούσε να είναι επίσης θετικός. Πολλά γεγονότα έγιναν στις 9 κάποιου μήνα, αλλά τίποτα που να δημιουργεί ένα τόσο καθολικό μοτίβο.

    Στις παρακάτω παροιμίες υπάρχει αναφορά σε 9η του Μήνα και αναφέρεται στα αμπέλια. Δεν ξέρω αν θα μπορούσε να προκύψει από εκεί.
    Όμως οι άλλες δύο παροιμίες, μου δίνουν την εντύπωση ότι θα μπορούσαν να συσχετιστούν με το «ο μήνας έχει εννιά», δηλ. πέρασαν οι 9 μήνες προβλημάτων. Αλλά δεν βρίσκω ποιος είναι ο συσχετισμός. Γιατί οι τρεις μήνες είναι καλοί και οι 9 όχι; Βρήκα βεβαίως ότι σε περιοχές με βαρύ χειμώνα, αυτός διαρκεί 9 μήνες.

    Πάντως θα μπορούσε η παροιμία να σημαίνει «ήρθε ο μήνας αριθμός 9», δηλ. το τέλος των προβλημάτων:

  118. atheofobos said

    Μια μικρή συνεισφορά για του κώλου τα 9μερα υπάρχει στο επετειακό ποστ μου ΠΩΣ ΚΑΝΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΕΤΕΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΕΝΝΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΤΑΛΗΓΕΙ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΟΥ ΚΩΛΟΥ ΤΑ ΕΝΝΙΑΜΕΡΑ!
    http://atheofobos2.blogspot.com/2015/05/blog-post_5.html

  119. ΓΤ said

    Για τον φίλο μου τον Blog

    χαλαρώ- με σόδα Schweppes
    όταν μελετώ τη ΒΕΠΕΣ

  120. Πέπε said

    Αν θέλετε τη γνώμη μου, φαίνεται ελάχιστα πιθανό να υπήρχε ποτέ οποιαδήποτε μηνιαίως επαναλαμβανόμενη δραστηριότητα (όχι μόνο πληρωμή) που να γινόταν στις εννιά του μήνα. Εφόσον κάτι μετριέται με ημερολογιακούς μήνες (κι όχι λ.χ. σαν τα ενοίκια των σπιτιών που ο μήνας αρχίζει ό,τι μέρα αρχίσει η ενοικίαση), θα ήταν παράλογο η αρχή να μην είναι την πρώτη του μήνα. Και μετά είτε μήνες ολόκληροι, είτε δύο περίπου ίσα δεκαπενθήμερα, είτε τρία περίπου ίσα δεκαήμερα.

    Ειδάλλως, τι νόημα έχει το ημερολόγιο;

    Δε βλέπω άλλη λογική ερμηνεία για τη φράση παρά ότι είμαστε ακόμα σχετικά στην αρχή του μήνα, απέχουμε από το τέλος που είναι δυσοίωνο (επειδή θα έχουμε φάει τον μισθό ή θα πλησιάζει η μέρα για τους βερεσέδες ή κάτι παρόμοιο), και το εννιά αντί εφτά ή οχτώ ή δέκα είναι απλώς μια τυχαία επιλογή.

  121. BLOG_OTI_NANAI said

    Β.Ε.Π.Ε.Σ. φορέβερ!

  122. Irresistible said

    Μού προκαλεί αλγεινή εντύπωση (διότι επιβεβαιώνει το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο των συντελεστών του Ιστολογίου) ότι επί 12 χρόνια ο κ. Σαραντάκος και επί 12 ώρες οι σχολιασταί ΔΕΝ μπορούν να βρούν απάντηση στο απλούστερο των ερωτημάτων: Πόθεν η προέλευσις της φράσεως «Ο μήνας έχει εννιά»;

    Ας δούμε κατ’ αρχάς τον ορισμό της εν λόγω φράσεως που δίδει το Λεξικόν Δημητράκου στο λήμμα «μήν»:

    Ο επιφανής χριστιανός λόγιος κ. Blogotinanai στο σχόλιο 117 βρέθηκε πολύ κοντά στην απάντηση, όταν έγραψε…

    Ωστόσο, αποβλακωμένος από την καθημερινή ανάγνωση της Γραφής και των Πατέρων της Εκκλησίας δεν μπόρεσε να βρεί την σωστή απάντηση…

    Ο κ. Blogotinanai έστω και εμμέσως διέγνωσε ότι το βασικό λάθος του κ. Σαραντάκου και των σχολιαστών του είναι ότι ερμηνεύουν την φράση «εννιά έχει ο μήνας» ως… «βρισκόμαστε στην 9η ημέρα του μηνός». Ενώ η σωστή ερμηνεία που προκύπτει από όλες τις σχετικές ρωμέικες παροιμίες είναι… «βρισκόμαστε στον 9ο μήνα».

    Τον 9ο μήνα, ως γνωστόν, γεννάνε οι γκαστρωμένες, γι’ αυτό και οι παλαιοί άνδρες μετρούσαν εξονυχιστικά τους μήνες που εβίνησαν την γυναίκα τους, για να δούν αν το παιδί είναι δικό τους ή κάποιου άλλου. Υπήρχαν όμως και αρκετοί σκράπες στην αριθμητική, οι οποίοι μετρούσαν λάθος τους μήνες, παρασυρμένοι από την καπάτσα γυναίκα τους. Αυτοί, λοιπόν, ζούσαν σε καθεστώς απολύτου αμεριμνησίας πιστεύοντας ότι ο μήνας έχει εννιά, δηλαδή ότι βρισκόμαστε στον 9ο μήνα από την ημέρα της συνουσίας, άρα το έτοιμο να γεννηθεί τέκνο είναι δικό τους.

    Υπάρχουν άφθονες σχετικές καταγραφές στην Λαογραφία που επιβεβαιώνουν την ως άνω εξήγηση. Αναρτώ την πιό γνωστή, που κατέγραψε το σωτήριον έτος 1938 στην Σητεία της Κρήτης η Ειρήνη Παπαδάκη, στην σελίδα 233 του μνημειώδους συγγράμματός της «Λόγια του Στειακού Λαού»

    Παρακαλείται ο αγαπητός κ. Σαραντάκος να προβεί στις αναγκαίες διορθώσεις στο άρθρο, για να σταματήσει να γελάει σαν Ρώσσος χωριάτης ο Τάκης Νατσούλης στον τάφο του

  123. ΓΤ said

    Να μην έχεις να πληρώσεις τη ΔΕΗ, να είσαι «κάργα ελληνόψυχη» και να κρώζεις «help» στο fb σου, η ΔΕΗ να κάνει διακρίσεις και να σε αφήνει να ανάβεις προβολείς για τον εαυτό σου μέχρι 6.000 έουρα, η οποία πουτάνα ΔΕΗ, ακούς, χοτελομπρελάκια Κυριάκο, έκοψε το ρεύμα της μάνας μου τον Νοέμβριο του 2020 στα 290 έουρα, να σου τυχαίνει θάνατος ακριβός, να σε ρωτούν διά του Τύπου τι έκανες τα 2.000.000, έουρα πάντα, που πήρες χεράτα από πώληση ακινήτου, και να απαντάς «είσαι κατίνα» σε αυτή που σε ρώτησε, και εμείς να μη λαμβάνουμε υπόψη μας ότι μπορεί να έκλεισες τα φράγκα, σωστή πριβατομπάνκισσα, με συμπεφωνημένο επιτόκιο, σαν τη συμπεφωνημένη ισχύ της ΔΕΗ που λένε οι «ενεργειακοί», και να μην αντιλαμβανόμαστε το δράμα τού να έχεις να φας και να μην μπορείς, Κατοχή και Ραχάτι, εν οίδα, με δυσκολία μια λαχανίδα…
    Τι δράμα παίζεται στα νοικοκυριά αυτού του γελοίου κράτους.

  124. BLOG_OTI_NANAI said

    122: Αν έλεγες ότι προέκυψε από τη χαρά για τη γέννηση του παιδιού τον 9ο μήνα, να πω εντάξει. Αλλά σιγά μην αποτελούσε καθολική αγωνία στους λαϊκούς ανθρώπους, αγρότες και κτηνοτρόφους, τίνος ήταν το παιδί. Οι γυναίκες που παντρεύονταν ήταν σχεδόν πάντα παρθένες, ζούσαν όλη μέρα κάτω από το άγρυπνο μάτι της πεθεράς και άλλων συγγενών που έμεναν όλοι μαζί και όπου κι να πήγαιναν οι γυναίκες είτε συνοδεύονταν, είτε υπήρχαν παντού γύρω γνωστοί και συγγενείς ενώ οι περιπτώσεις μοιχείας αποτελούσαν κοινωνικό έγκλημα με κακές επιπτώσεις. Δεν ήταν η καθημερινή τους ζωή σαν τα βουκολικά γουέστερν της δεκαετίας του ’40.

  125. Alexis said

    #122: Τι λες ρε τιτανοτεράστιε;
    Πώς και δεν το σκεφτήκαμε επί 12 ώρες;
    Τόσο απλό ήταν;

  126. Για μια φορά ο καπετάνιος λέει κάτι πειστικό, θέλω να πω αν όντως είναι διαδεδομένος ο παροιμιόμυθος πέραν της Σητείας.

  127. Pedis said

    (Tι κάνει η Μαρία, ω ρέ;)

  128. Nestanaios said

    122.
    Περιμέναμε πως και πως.
    Από σένα περίμενα κάτι καλλίτερο. Εγώ συμφωνώ με την Σταματίνα σ.109.

  129. mitsos said

    Καλησπέρα
    Δεν μπορώ να φανταστώ κάτι πιο πιθανό από αυτά που έχουν ήδη διατυπωθεί
    Πάντως δεν μπορεί να είναι τυχαία η αναφορά στο 9 σε αυτήν και άλλες εκφράσεις που αναφέρθηκαν
    Όπως :
    Στις 9 του Μακαρίτη άντρα έμπασε στο σπίτι.
    Με σαφή σύνδεση με τα εννιάμερα μνημόσυνα .

    Πέραν τούτου χρειάζεται ψάξιμο όχι μόνο για άλλες διασυνδέσεις των 9 ημερών σε αρχαία και βυζαντινά χρόνια , αλλά κυρίως για γραπτή ανεύρεση την εποχή της τουρκοκρατίας που να συνδέει την 9η ημέρα με κάποια προϋπόθεση ξεγνοιασιάς ή γλεντιού.

  130. freierdenker said

    Το ερώτημα που μου έβγαλε το άρθρο και τα σχόλια είναι αν η προέλευση της έκφρασης είναι δημώδης ή λογία.

    Η προσπάθεια να βρούμε κάποιο στοιχείο της καθημερινότητας σχετιζόμενο με την ενάτη του μήνα, υποθέτει την λαϊκή προέλευση της έκφρασης. Η δυσκολία σε αυτήν την προσπάθεια ίσως είναι ένδειξη λόγιας προφορικής προέλευσης. Μπορεί δηλαδή η έκφραση να ξεπήδησε από κάποιο λογοτεχνικό σαλόνι, καλλιτεχνικό καφενείο, ή γραφείο εφημερίδας, στην οποία περίπτωση η προέλευση από την απάντηση των Σπαρτιατών στους Αθηναίους είναι μια από τις πολλές πιθανότητες.

  131. Η εικόνα του Εκόνομιστ για τις 11/9 και τους δίδυμους πύργους.

  132. Πέπε said

    125

    Πλάκα κάνεις τώρα; Έστω και είναι διαδεδομένος ο παροιμιόμυθος. Και; «Κι ο μήνας απού σε πήρα, εννιά» είναι όπως λέμε «ένας εσύ, ένας εγώ δύο, κι αυτός τρεις». Επειδή λέμε «αυτός τρεις» σημαίνει ότι μπορούμε να πούμε «αυτός έχει τρεις» εννοώντας «αυτός είναι ο τρίτος»; Άλλωστε ο μήνας απού τον πήρε είναι ο πρώτος από τους υποτιθέμενους εννιά, όχι ο ένατος.

    Με κανένα τρόπο δε συνάγεται από τη διατύπωση της ιστορίας ότι «ο μήνας έχει εννιά» σημαίνει «είναι ο ένατος μήνας».

    Όμως ξαφνικά σκέφτηκα κάτι άλλο: μήπως η φράση δεν έχει σχέση με το ημερολόγιο αλλά λέει ότι ο μήνας έχει εννιά από κάτι; Κάτι που όταν το ‘χπυμε σε τέτοια ποσότητα να μας δημιουργεί αίσθημα ασφάλειας και αμεριμνησίας;

  133. 132 Δεν ξέρω, λείπουν κρίκοι όντως, αλλά άλλη εξήγηση πειστική δεν βρήκαμε.

  134. ΣΠ said

    Τελικά οι Έλληνες είναι οι καλύτεροι σε κάτι.
    https://www.thesun.co.uk/fabulous/16076920/sexiest-countries-in-world-revealed-greece-norway/

  135. 124 Μπλογκ,ποια είναι η εμπειρία σου από την ελληνική (και όχι μόνο) ύπαιθρο;

  136. Alexis said

    134: Λόγω μεσογειακής διατροφής βεβαίως βεβαίως…
    Εκτός αν είμαστε οι καλύτεροι στα ψέματα. 😆

  137. sarant said

    Eυχαριστω για τα νεότερα!

    126: Ο παροιμιόμυθος είναι διαδεδομένος σε διάφορες παραλλαγές, π.χ. «τρεις μήνες που σε ξέρω, και τρεις που με ξέρεις, και τρεις που γνωριζόμαστε, εννιά». Αλλά δεν το θεωρώ καθόλου πιθανό το «ο μηνας έχει εννιά» να εννοεί τον ένατο μήνα.

  138. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    42 – Ας μη πήγαινε ο πατέρας σου τα πεσκέσια στους καθηγητάδες σου, και θα σούλεγα τώρα τι θα είχες πάρει.😊
    Χωρίς πλάκα χτηνώδες Χτήνος, ξέρεις πόσοι απόφοιτοι λυκείου του 21ου αιώνα, δεν ξέρουν την προπαίδεια; Ποιός φταίει γι’ αυτό, οι μαθητές, οι εκπαιδευτικοί ή το εκπαιδευτικό σύστημα; Και εντέλει, τι εξυπηρετεί; Κατά τ’ άλλα, χρειάζεται η υποχρεωτική εκπαίδευση.

    Αλήθεια, μια και τόχω πολλά χρόνια απορία, γιατί εκπαιδευτικοί κι όχι εκπαιδευτές; (δάσκαλοι δεν είναι εκ των πραγμάτων φυσικά). Εκπαιδευτικός, είναι ο λόγος ή ο τρόπος, έτσι δεν είναι;

    71 – Δύο είναι οι πιθανοί λόγοι, ή είναι μεγάλος ο μήνας ή μικρός ο μισθός.😊

  139. Πέπε said

    137

    Εγώ πάλι που είμαι πιο λαρτζ δέχομαι την πιθανότητα «ο μήνας έχει εννιά» να σημαίνει «ο μήνας είναι ο ένατος», έτσι για τις ανάγκες της συζήτησης. Δεν το έχω δει, αλλά αυτό δε σημαίνει τίποτα. Αυτό που αποκλείω κατηγορηματικά είναι ότι μια τέτοια πιθανότητα αποδεικνύεται από τον παροιμιόμυθο.

  140. Νέο Kid said

    Παραλογίζεστε!… Ποτέ ΔΕΝ θα έλεγε (ούτε και σήμερα) λαϊκός άνθρωπος ,αν εννοούσε το μήνα κι όχι τη μέρα , «ο μήνας έχει 9 ή ο μήνας ο 9 ή ο μήνας ο ένατος»! Σιγά να μην έλεγαν και νάιν ηλέβεν…
    Το πολύ να έλεγαν ο μήνας ο τρυγητής , εκεί που έχει αμπέλια.
    Είναι λόγιος ή ξέρω γω «αστικός» σχηματισμός σίγουρα.

  141. Πέπε said

    140

    Κανείς Έλληνας δε θα το έλεγε, ούτε λαϊκός ούτε λόγιος. Το θέμα είναι ότι ακόμη κι αν το έλεγε, αυτό δε θα μας φώτιζε για την προέλευση της έκφρασης!

  142. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    123 >>να κρώζεις «help» στο fb σου,
    από του γείτονα το γουίφι, λέει, κι «έκλεισε» και το «έπιπλο» της μεγάλης τελετής πριν 6 μήνες, άκουσον!
    Δε λέω, ήταν ειδικών διαστάσεων-και κυριολεκτικά- ο λαοφίλητος αλλά και να «έχει κατασκευασθεί από εξαμήνου» (όρα δικόγραφον) ρε παιδί μου! …

  143. Theban said

    Σίγουρα υπάρχει χαμένος κρίκος που μας διαφεύγει.
    Λαϊκό ανάγνωσμα; Κάποια γκραβούρα σαν το ο πώλων τοις μετρητοίς; Ανέκδοτο σαν αυτό με το γρύλο; Έκφραση σε άλλη βαλκανική γλώσσα;

  144. Theban said

    Ή (όπως λέει στο 59) κάποια υποχρέωση αγγαρείας της πρώτες οκτώ μέρες του μήνα; Η νηστείας;

  145. BLOG_OTI_NANAI said

    135: Αν και γύρω στο 1920 περίπου που μπορεί να καθιερώθηκε η παροιμία κανείς μας δεν έχει εμπειρία, εντούτοις όλο μου το σόι από χωριά προέρχεται.

  146. BLOG_OTI_NANAI said

    Μερικές αναφορές στο 9:

  147. sarant said

    143 Πράγματι, θα έπρεπε να ερευνήσουμε τις βαλκανικές γλώσσες για κάποιο αντιστοιχο

    145 Ισως και παλιότερα. Βέβαια, η έκφρ. φαίνεται να λείπει π.χ. από τον Σουρή -επειδή μάλλον γεννήθηκε σε αγροτικό περιβάλλον.

    146 Ωραία.

  148. BLOG_OTI_NANAI said

    Κάποια ακόμα:

  149. BLOG_OTI_NANAI said

    147: Ακριβώς. Φαίνεται να λείπει από τον Ρωμηό, τον Νουμά, τον Αβδηρίτη, τον Ασμοδαίο ή και από το Μπουκέτο ακόμα που είναι έντυπο «ελαφρύ». Ειδικά όσα σατυρίζουν τους πολιτικούς, θα είχαν τόσους λόγους να χρησιμοποιήσουν την έκφραση για τους χαραμοφάηδες. Είναι περίεργο.

    Θα μου πεις, είναι δυνατόν να έχουν ελεγχθεί τα πάντα; Ασφαλώς όχι, αλλά μια τόσο καθιερωμένη έκφραση όπως σήμερα δεν θα υπήρχε μόνο μία φορά σε τόσα έντυπα. Ακόμα κι αν το OCR είχε αποτυχίες (που έχει), δεν μπορεί να ήταν η αποτυχία εύρεσης καθολική.

  150. BLOG_OTI_NANAI said

    149: Να προσθέσω και ένα άλλο: Στα έντυπα έως το 1930, ο αριθμός 9 γράφεται σε ποσοστό άνω του 90% ως «εννέα» και όχι «εννιά»!

  151. Alexis said

    #140: Σωστός. Η φράση «εννιά έχει ο μήνας» ή «ο μήνας έχει εννιά» στα ελληνικά σημαίνει αποκλειστικά και μόνο την ημερομηνία.
    Τώρα αν είναι λόγιο, λαϊκό, αστικό ή αγροτικό δεν ξέρω.
    Έχω την αίσθηση ότι παλιά, και ειδικά σε αγροτικές περιοχές, ο κόσμος δεν είχε σαφή αίσθηση της ημερομηνίας, πόσο μάλλον να φτιάξει και παροιμιακή έκφραση με ημερομηνία.
    Άρα μάλλον προς την «αστική» προέλευση κλίνω κι εγώ…

    Την περίπτωση να την κατασκεύασε κάποιος λόγιος, συγγραφέας, ακόμα και χρονογράφος, «νεκρανασταίνοντας» την αρχαία ρήση των Σπαρτιατών, την αποκλείετε;

    Θέλω να πω, γιατί να υπάρχει σώνει και καλά συνδετικός κρίκος; Εδώ κατά τον 19ο αιώνα οι λόγιοι νεκρανάστησαν πάμπολλες αρχαίες λέξεις με την ίδια ή και με διαφορετική σημασία.

  152. Alexis said

    Δύο «ειδήσεις» με λεξιλογικό ενδιαφέρον:

    17.000 Ελληνικές λέξεις έχει η Ισπανική γλώσσα και με αυτές ένας καλλιτέχνης έγραψε ένα Ισπανικό τραγούδι!

    Χαμός στο Facebook με τη Βάνα Μπάρμπα για τον Θεοδωράκη: Έγραψε τον Μίκη, Μίκυ

  153. Alexis said

    Για την πληρότητα του άρθρου να σημειώσω την παρουσία της έκφρασης και στην «Μαλάμω» δια χειρός Λίνας Νικολακοπούλου:

    Η Μαλάμω με καμάρι
    που μοσχοβολά θυμάρι
    μες στους δρόμους της Αθήνας
    έχει εννιά γι’ αυτήν ο μήνας

  154. Καλημέρα,
    138 Λάμπρο, ο γιος μου την προπαίδεια δεν την έμαθε ποτέ. Αλλά πολλαπλασιασμούς και διαιρέσεις κάνει (έκανε) μια χαρά. Δυσλεξία γαρ. Στο σχολειό το έμαθε. Βρήκε τους τρόπους του (που ποτέ μου δεν τους κατάλαβα).

    145 Πιο πίσω. Τέλος του 19ου αιώνα πάμε. Η ερώτηση μου έχει να κάνει με το τι ξέρεις (τι σου είπαν αυτοί που έζησαν τα γεγονότα). Εγώ που ήμουνα 59 – 77 στο χωριό ξέρω πως γίνονταν πάρα πολλά (που απλά δεν λέγονταν δυνατά). «Χτύπησε την πόρτα» λεγόταν για κάποιον που πήγαινε τη νύχτα και ζητούσε. Το αν η πόρτα θα άνοιγε είναι άλλο θέμα. «Κρούετε και ανοιγήσεται» δεν λέει;

  155. sarant said

    149 Οπότε, για να μην τη χρησιμοποιούν, δεν θα την ήξεραν.

  156. Πέπε said

    151

    > Έχω την αίσθηση ότι παλιά, και ειδικά σε αγροτικές περιοχές, ο κόσμος δεν είχε σαφή αίσθηση της ημερομηνίας, πόσο μάλλον να φτιάξει και παροιμιακή έκφραση με ημερομηνία.

    Αλέξη, λες; Πιθανόν, αλλά από την άλλη, ήξεραν πάντα πού βρίσκονται σε σχέση με το θρησκευτικό εορτολόγιο. Και ονομασίες ημερών τύπου πρωτομαγιά, πρωτοχρονιά, πρωτομηνιά δε νομίζω να είναι αποκλειστικά αστικής προέλευσης. Δεν τους διέφευγε ότι ο κουτσοφλέβαρος είναι κουτσός, ότι υπάρχουν δίσεκτα χρόνια, γενικά υπάρχουν ενδείξεις ότι είχαν και το καλαντάρι στον νου τους. Άλλο αν δεν έδιναν σημασία σε πληροφορίες όπως η ακριβής ημερομηνία γέννησης κάποιου.

    (Κατά τα άλλα, ο καθένας αν ασχολείται μέρα μπαίνει μέρα βγαίνει με τις ίδιες δουλειές, κάπου θα χάσει το μέτρημα. Θα το ξαναβρεί όμως.)

  157. Alexis said

    #156: Δεν ξέρω, δεν είμαι σίγουρος, εικασίες κάνω…
    Κι αυτό που ειπώθηκε παραπάνω ότι η φράση είναι ανύπαρκτη στον Σουρή και τους συγχρόνους του, μας γυρίζει πάλι προς την ύπαιθρο… 🙄

  158. BLOG_OTI_NANAI said

    154: Κάθε ένας από εμάς δεν έχει κάνει πλήρη στατιστική για πολλά ζητήματα. Όμως, έχει μια αντίληψη μέσα από πλήθος διηγήσεων και έμμεσων αναφορών για κάποια πράγματα. Οι ερωτευμένοι δεν μπορούσαν να συναντηθούν. Βλέπονταν στις γιορτές και στα πανηγύρια και από μακριά στις βόλτες πάντα συνοδευόμενη από τους γονείς.

    Επαληθεύεται αυτό; Ασφαλώς. Ακόμα και στις αρχές των ’80ς σε επαρχιακή κωμόπολη, αν είχες σχέση με κάποια κοπέλα που πήγαινε ακόμα σχολείο, ακόμα και στα 17 της, την έβλεπες μόνο στο σχολείο και στα κλεφτά μία φορά την εβδομάδα και έπρεπε να οργανωθεί σχέδιο με κάποια ψέματα ή κοπάνα για να ιδωθείτε. Σε κοντινά χωριά, φίλοι μου, ούτε καν αυτό είχαν την ευκαιρία.

    Σε ποια διήγηση των γονιών ή των παππούδων μου άκουσα για φιλενάδα στο χωριό;! Ποτέ. Μόνο στις πόλεις τέτοια πράγματα. Στο χωριό, την είδε, τον είδε στη γιορτή, στο πανηγύρι, στη βόλτα, πήγε την ζήτησε ή προηγήθηκε η επαφή με κάποια γνωστή και μετά αρραβωνιάζονταν. Μέχρι τότε μόνο χαμόγελα εξ αποστάσεως.

    Η αντίληψη επίσης των παλιών για τις εκτός γάμου σχέσεις ή τα σπιτώματα, επιβεβαιώνει την μακρά κουλτούρα που έφεραν.
    Αν κάποια πράγματα γίνονταν; Φυσικά και κάποιοι κάπου κάποτε θα έκαναν με κάποια χήρα, με κάποια «παραστρατημένη» κ.λπ. Αλλά ειδικά το στενό μαρκάρισμα των κοριτσιών από γονείς, αδέλφια και συγγενείς το θεωρώ δεδομένο ώστε να τίθεται συζήτηση για το αν θα μπορούσε μια παροιμία να εκφράσει την δήθεν καθολική ανησυχία κάθε παντρεμένου αν το παιδί ήταν δικό του. Αυτό το θεωρώ εκτός τόπου.

  159. Irresistible said

    Αδαέστατοι κύριοι,

    Είναι παραπάνω από βέβαιον ότι η επίμαχος φράσις ανήκει στον 20ό αιώνα και εφευρέθηκε από δημοτικιστές, οι οποίοι εμπνεύστηκαν από τον λόγο και τις πεποιθήσεις του Λαού. Στον «Ρωμηό» της 22ας Σεπτεμβρίου 1884 ο Σουρής έχει μιά σχετική φράση που αποδεικνύει ότι ουδείς παλιός θα έλεγε «εννιά έχει ο μήνας» ή «ο μήνας έχει εννιά», εννοώντας την ημερομηνία

    «Του μηνός εννέα» ή «στις εννέα του μηνός» θα έλεγαν οι παλαιοί, αν ήθελαν να δηλώσουν την ημερομηνία. Οι φράσεις «ο μήνας έχει εννιά» + «εννιά έχει ο μήνας» εννοούν σαφώς ότι βρισκόμαστε στον 9ο μήνα από κάτι. Η εξήγησις που έδωσα στο σχόλιο 122 είναι η μόνη ισχύουσα, ασχέτως αν δεν θέλει να το παραδεχτεί ο εγωΐσταρος κ. Σαραντάκος, ο φιλόλογος της κακιάς ώρας κύριος Πέπες, ο αστοιχείωτος κ. Alexis, ο χωρατατζής κ. Νεογίδιος και οι λοιποί αδαέστατοι σχολιασταί.

    Είναι χαρακτηριστικό ότι για να μή χαλάσει το αφήγημα του κ. Σαραντάκου, στο σχόλιο 148, ο επιφανής χριστιανός λόγιος δεν τόλμησε να υπογραμμίσει με κίτρινο το συμπέρασμα των ευρημάτων του: Ότι στην Λαϊκή Παράδοση, ο αριθμός εννέα συμβολίζει αποκλειστικά τον αριθμό των μηνών της εγκυμοσύνης!..

  160. dryhammer said

  161. Babis said

    47 -55
    Πως φαίνονται οι διαφορές χαρακτήρα !

    Να σας θυμίσω το σχετικό ανέκδοτο
    Κάποιος πηδάει από το 100ο όροφο, περνώντας μπρόστα από το ανοιχτοό παράθυρο το 10ου ορόφου, ακούγεται να μονολογεί
    -Μέχρι εδώ καλά πάμε.

    Αν και η ερμηνεία περί υποχρεώσεων στις 10 του μηνός δεν τεκμηριωνεται μέχρι τώρα, θα μου φαινόταν πολύ φυσική απάντηση «εννια έχει ο μήνας» σε κάποιον που θα του θύμιζαν την υποχρέωση του για την επόμενη μέρα

  162. Πέπε said

    @159

    > Η εξήγησις που έδωσα στο σχόλιο 122 είναι η μόνη ισχύουσα, ασχέτως αν δεν θέλει να το παραδεχτεί ο εγωΐσταρος κ. Σαραντάκος, ο φιλόλογος της κακιάς ώρας κύριος Πέπες, ο αστοιχείωτος κ. Alexis, ο χωρατατζής κ. Νεογίδιος και οι λοιποί αδαέστατοι σχολιασταί.

    Εδώ έχεις ένα πόιντ, οφείλω να ομολογήσω. Δεν είχα πειστεί, αλλά δεν είχες αναφέρει κι εσύ αυτό το τελευταίο και συντριπτικό επιχείρημα. Κατόπιν τούτου, πάω πάσο.

  163. 158 Υπάρχουν και τα ου φωνητά 🙂 Αυτά που γίνονται αλλά δεν λέγονται – δεν συζητιούνται ευρέως. «το στενό μαρκάρισμα των κοριτσιών» γινόταν για να αποφευχθούν ανεπιθύμητες καταστάσεις. Και το να τους βγει το όνομα ό,τι πιο εύκολο. Από κει και πέρα δεν χρειαζόταν κάποια να είναι χήρα ή ζωντοχήρα για να έχει σχέσεις εκτός γάμου. Οι στάβλοι, τα ρέματα, τα ξεχασμένα αγροτικά σπίτια και τόσα μέρη έχει ένα χωριό. Καλή διάθεση να υπάρχει. Ξέρεις πόσα παιδιά υπάρχουν στο χωριό που δεν μοιάζουν του μπαμπά τους; Άκου με που σου λέω 🙂

  164. sarant said

    159-162 Κανένα πόιντ δεν βλέπω. Το ότι η τυποποιημένη έκφραση για τη δήλωση ημερομηνίας είναι «στις 9 του μηνός» (γενικά, στις Χ του μηνός), δεν έχει καμιά σχέση με τη φράση που λέμε.

    Αλλιώς πρέπει να πούμε πως και στο τραγούδι «Ο μήνας έχει δεκατρείς» εννοείται ο 13ος μήνας.

  165. Πέπε said

    164

    Δηλαδή εσύ Νίκο δεν αισθάνεσαι κατασυντετριμμένος από το αποδεικτικό βάρος του επιχειρήματος «η εξήγησις που έδωσα είναι η μόνη ισχύουσα, άλλο αν δε θέλετε να την πατραδεχτείτε»;

  166. Πέπε said

    > Αλλιώς πρέπει να πούμε πως και στο τραγούδι «Ο μήνας έχει δεκατρείς» εννοείται ο 13ος μήνας.

    Και «ο μήνας έχει σήμερο πέντε Ιανουαρίου» (κάλαντα παραμονής Φώτων) σημαίνει ότι είναι ο πέμπτος Γενάρης από τότε που … (συμπληρώστε)

  167. spiridione said

    156. Συμφωνώ και εγώ. Μπορεί να χρησιμοποιούσαν θρησκευτικά ορόσημα, αλλά από τη στιγμή που χρησιμοποιούσαν τη διαίρεση του χρόνου με μήνες, που τους ονόμαζαν σε πολλές περιπτώσεις με λαικές ονομασίες, δεν μπορεί να μην ήξεραν, να μην είχαν αίσθηση πότε άρχιζε και πότε τελείωνε ο κάθε μήνας. Ένα άλλο παράδειγμα είναι τα μερομήνια για την πρόβλεψη του καιρού, που τα υπολόγιζαν από τις πρώτες 6 ή 12 μέρες του Αυγούστου.

    Και άλλη μια καταγραφή: ο Δημ. Λουκόπουλος, που καταγράφει τη φράση στην Αιτωλία το 1928, στο βιβλίο του Γεωργικά της Ρούμελης (α’ έκδοση 1938) αναφέρει πάλι τη φράση και έχει και παραπομπή, η οποία δυστυχώς δεν φαίνεται γιατί δεν υπάρχει ολόκληρο το βιβλίο ονλάιν.
    https://books.google.gr/books?id=VP7ZAAAAMAAJ&q=%22%CE%BC%CE%AE%CE%BD%CE%B1%CF%82%22+%22%CE%B5%CE%BD%CE%BD%CE%B9%CE%AC%22&dq=%22%CE%BC%CE%AE%CE%BD%CE%B1%CF%82%22+%22%CE%B5%CE%BD%CE%BD%CE%B9%CE%AC%22&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwjBrcq7tPTyAhWOgP0HHV_eCaU4PBDoAXoECAgQAg

  168. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    154α – Δεν μιλώ για δυσλεξικούς βρε Γιάννη, κι η προπαίδεια είναι μόνο ένα από τα πολλά, μη κάνεις πως δεν γνωρίζεις τι λέω.😊

    Παρεμπιπτόντως, γνωρίζω τρείς εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας, γυναίκες, (να άλλο ένα θέμα με το εκπαιδευτικός, τι φύλο είναι;) που αρνούνται την δυσλεξία ως φυσικό υπαρκτό πρόβλημα, «επίτηδες το κάνουν για να πάρουν απαλλαγή από τις γραπτές εξετάσεις» (ρε τι κυκλοφορεί ελεύθερο στον εκπαιδευτικό χώρο😂) εσύ έχεις συναντήσει κανέναν;

  169. # 168

    Πάντως Λάμπρο επειδή κάποια παιδιά θέλουν να ξεχωρίζουν από τα άλλα ακόμα και με…δυσλεξία, προσωπικά αρνιόμουνα να τα ξεχωρίσω από τα άλλα παιδιά και το αποτέλεσμα ήταν ολα-κυριολεκτικά όλα- να προτιμήσουν στο μάθημά μου να γράψουν εξετάσεις με τα άλλα παιδιά από ο να ξετασθούν προφορικά από δυο καθηγητές.

  170. 168 Όπως βλέπεις αρνητές υπάρχουν πολλοί 🙂 Της μάσκας, της δυσλεξίας, του κορονοϊού, κλπ. Κι ο Γιώργης, όπως και πολλοί άλλοι βρήκε το φάρμακο: τους κάνεις την εξέταση πατίνι κι αν το ξαναζητήσουν να μου τρυπήσεις τη μύτη. Όχι θα κάθεσαι μερικές ώρες μετά την εξέταση και θα τρως τη μέρα σου. Αλλά ξεφεύγουμε. Αν αρχίσω να λέω τι έχω δει για το θέμα στα σχολεία θα ξημερώσουμε.

  171. Πέπε said

    168
    Μα, πρώτον, δεν υπάρχουν εξετάσεις στην πρωτοβάθμια και, δεύτερον, στη δευτεροβάθμια που υπάρχουν δεν απαλλάσσεσαι, απλώς δίνεις προφορικά. (Του κώλου, η αλήθεια είναι, γιατί εξετάζεσαι υποτίθεται κατά τον τρόπο που σου ταιριάζει ενώ έχεις διδαχτεί κατά τον τρόπο που ταιριάζει στους υπόλοιπους… Αλλά έστω προσχηματικά υπάρχει κάποια ισότητα ευκαιριών.)

    Κατά τα άλλα δίκιο έχουν οι κοπέλες, σε λίγο θ’ αρχίσουμε να δεχόμαστε και τους δήθεν αριστερόχειρες επειδή ο άλλος θέλει να κάνει τον ξεχωριστό!

  172. sarant said

    165 🙂

  173. Πέπε said

    Να προσθέσω ότι ο προφορικά εξεταζόμενος μαθητής μπορεί μεν κάποιες φορές, λόγω ουσιαστικότατων κενών του συστήματος, τελικά να περάσει στο έτσι, όμως τραβάει μια ταλαιπωρία που δεν το κάνει ελκυστικό να το κάνεις στα ψέματα. Σκεφτείτε ότι η προφορική εξέταση αρχίζει αφού ολοκληρώσει ο καθηγητής τις υποχρεώσεις του με τους γραπτά εξεταζόμενους, μπορεί να τραβήξει κάμποση ώρα, και οι προφορικοί μπορεί να ‘ναι αρκετοί που κάνουν ουρά περιμένοντας.

  174. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    169 – Δεν ξέρω Γιώργο ποιά είναι η σωστή αντιμετώπιση των δυσλεκτικών, αλλά αυτό που έθιξα κυρίως, με αφορμή το σχόλιο του Χτήνους, είναι πως πολλοί απόφοιτοι λυκείου, δεν γνωρίζουν την προπαίδεια (και άλλα πολλά του δημοτικού ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΔΥΣΛΕΚΤΙΚΟΙ), πώς έφτασαν και πήραν απολυτήριο εν δυνάμει αγράμματοι; Αυτό είναι το ζουμί του σχολίου μου, αλλά περιέργως παρέκκλινε στην δυσλεξία που δεν την ανέφερα καν στο πρώτο σχόλιο.😂
    Αλλά και για την δυσλεξία, αυτό που είπα, είναι πως οι εν λόγο κυρίες, αρνούνται πως υφίσταται, εσύ;

    170 – Γιάννη, όπως λέω και στον Gee, το θέμα είναι άλλο κι όχι η δυσλεξία που την έβαλες στην κουβέντα εσύ, αλλά και γι΄αυτήν δεν είναι η εξέταση των μαθητών αλλά αν η άρνηση των συγκεκριμένων εκπαιδευτικών πως υπάρχει.

    171 – «και, δεύτερον, στη δευτεροβάθμια που υπάρχουν δεν απαλλάσσεσαι, απλώς δίνεις προφορικά.»
    Βρε Πέπε που είδες να λέω πως απαλλάσσεται, από τις γραπτές λέω ρε γαμώτο, ορίστε «επίτηδες το κάνουν για να πάρουν απαλλαγή από τις γραπτές εξετάσεις» τόσο δύσκολο είναι να διαβάσετε σωστά αυτά που γράφω; Κι έχεις και τον ΣΠ να μου λέει να το προσέξω αυτό, να πώ πως είναι σεντόνι άντε να το καταλάβω, τρείς γραμμές είναι ρε συ,ΤΙ ΑΛΛΟ ΝΑ ΚΑΝΩ;😂 (φιλικά έτσι; δεν τρέχει τίποτε😊).

    Μια και είσαι κι εσύ συνάδελφος των δύο πρώην ενεργών (ξανά καλοφάγωτη Γιάννη👍και πάρε ιδέες από τον Πσαρά, αν κι εσύ ήσουν από πρίν στο σωστό δρόμο, δε σε φοβάμαι😂) να σου πώ πως το θέμα μου δεν ήταν η δυσλεξία.

    Υ.Γ – Δεν ξέρω, αλλά έχω μια υποψία πως θα ασχοληθείτε κυρίως με την δυσλεξία.😂

  175. Πέπε said

    174

    Καλά ντε! Τόσα λόγια για να πεις «μα έβαλα τη λέξη γραπτές»; Σου αξίζουν άλλα τόσα λοιπόν:

    Έστω ότι κατ’ αρχήν όλοι οι μαθητές έδιναν προφορικά ΚΑΙ γραπτά. Οι δυσλεκτικοί όμως μόνο προφορικά. Αυτό ονομάζεται απαλλαγή από τα γραπτά: έχεις μία υποχρέωση λιγότερη. Δεν είναι όμως αυτό που συμβαίνει.

    Αυτό που συμβαίνει είναι ότι όλοι οι μαθητές δίνουν, η μεν πλειοψηφία με έναν τρόπο, ορισμένοι δε με άλλον. Αυτό ονομάζεται απαλλαγή από τον ένα τρόπο;;; Για διάβασε πιο προσεκτικά το δικό σου μήνυμα, πριν μπεις κι εσύ στη λίστα όσων διαβάζουν τα μηνύματά σου και τα παρανοούν! 🙂

    Αφού η κάθε λέξη φαίνεται να έχει τόσο πολύ βάρος, ας είμαστε όλοι προσεκτικοί στην κάθε λέξη. Οι παραβάτες θα τρώνε από 2-3 παραγράφους και άνω για κάθε λέξη που δεν πρόσεξαν αρκετά.

    (Προφανώς κι εγώ φιλικά το λέω, έτσι;)

  176. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    175 – Ρε φίλε, εγώ μετέφερα αυτό που άκουσα, ακριβώς έτσι το είπαν, έτσι το έγραψα, και η διατύπωση αυτή δεν αφήνει αμφιβολίες, είναι ξεκάθαρη. Όταν λές «στη δευτεροβάθμια που υπάρχουν δεν απαλλάσσεσαι, απλώς δίνεις προφορικά.» υπονοείς πως έγραψα πως απαλλάσσεσαι γενικώς, αλλιώς γιατί το λές. Κι αυτό ακριβώς το, είπες αυτό, δεν είπα αυτό, πού το είδες κλπ, είναι που με κουράζει. Να το προσέξω που λέει κι ο ΣΠ, αλλά τι να προσέξω, πόσο πιο ακριβής να είμαι, δεν ξέρω κι όλας πώς.😂

    «Αυτό που συμβαίνει είναι ότι όλοι οι μαθητές δίνουν, η μεν πλειοψηφία με έναν τρόπο, ορισμένοι δε με άλλον. Αυτό ονομάζεται απαλλαγή από τον ένα τρόπο;;;»

    Απ΄όσο μπορώ να καταλάβω, ακριβώς αυτό σημαίνει, γιατί αν μπορούσαν να δώσουν γραπτά, δεν θα έδιναν προφορικά, γι΄αυτό άλλωστε (φαντάζομαι, δεν ξέρω) δίνεται αυτή η δυνατότητα μόνο στους δυσλεκτικούς κι όχι σε όλους, όχι;

  177. Πέπε said

    > Να το προσέξω που λέει κι ο ΣΠ, αλλά τι να προσέξω, πόσο πιο ακριβής να είμαι, δεν ξέρω κι όλας πώς.😂

    Ε οκέι λοιπόν, κανένα πρόβλημα. Γράφε όπως ξέρεις, απλώς μην το παίρνεις τόσο σοβαρά «με παρανοούνε» και «με διαστρέφουνε». Όποτε δεν καταλαβαίνουμε, θα το εξηγείς, αυτό είναι όλο.

    > γι΄αυτό άλλωστε (φαντάζομαι, δεν ξέρω) δίνεται αυτή η δυνατότητα μόνο στους δυσλεκτικούς κι όχι σε όλους, όχι;

    Αυτό είναι άλλο ζήτημα και δεν το ξέρω καλά Λάμπρο. Πάντως έχει επικρατήσει να λέμε στο σχολείο «οι προφορικά εξεταζόμενοι», όχι «οι δυσλεκτικοί», πράγμα που ίσως σημαίνει ότι εξετάζονται προφορικά και άλλες κατηγορίες.

    Αλλά τέλος πάντων, ας το αφήσουμε, είχες πει να μην ξεστρατίσουμε προς το θέμα της ίδιας της δυσλεξίας. (Απ’ ό,τι θυμάμαι δηλαδή, μη με βάζεις τώρα να ξαναψάξω αν όντως το είπες 😉 )

  178. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    177 – Το είπα το είπα, όχι μη ξεστρατίσουμε.😂😂😂

  179. Πέπε said

    (Εντωμεταξύ, εδώ και λίγο καιρό ο υπολογιστής μου δείχνει κάτι τεραγωνάκια αντί για φατσούλες και τώρα δεν ξέρω, ο άλλος γελάει, τσαντίστηκε, απόρησε;…)

  180. Γιάννης Ιατρού said

    179: εμ, μας «διαβάζει» κι αυτός, εκών άκων, ρε Πέπε…, γι αυτό🤨

  181. Κώστας said

    Πράγματι, προφορικά εξεταζόμενοι δεν είναι μόνο οι δυσλεξικοί αλλά και άτομα με άλλες ειδικές μαθησιακές δυσκολίες όπως φερειπείν δυσαριθμησία, δυσορθογραφία κ.λπ ή και με φάσμα αυτισμού (αλλά όχι με ΔΕΠΥ). Τα συγκεκριμένα άτομα, αν το επιθυμούν, μπορούν να εξεταστούν και γραπτά, απλώς η προφορική εξέταση μεταξύ άλλων τους παρέχει τη δυνατότητα διευκρινίσεων προσθηκών ή οποιασδήποτε άλλης παρέμβασης. Όσον αφορά τη θέση των τριών εκπαιδευτικών για τις οποίες μίλησε ο Λάμπρος, τι να πω, θου Κύριε φυλακήν τω στόματί μου…

  182. Nestanaios said

    People with disabilities are also all those who are afraid of the coronavirus. It has begun to evolve into a virus of people with disabilities.

  183. Costas Papathanasiou said

    Καλησπέρα!
    Εν είδει συμπερασματικής επισκόπησης όσων διεξοδικά αναπτύχθηκαν τόσο στο άρθρο, όσο και στα συνακόλουθα σχόλια, φαίνεται να προκύπτει ότι η φράση “ο μήνας έχει εννιά”, συνιστά πιθανότατα —κατά πώς προτείνει και ο τιπούκειτος— απόηχο των εορταστικών εθίμων που επικρατούσαν κατά τις Νώνες (Ενάτες), αυτή τη σημαδιακή ημερομηνία του ρωμαϊκού ημερολογίου, πρόσφορη επομένως για να αφήσει παροιμιώδη φραστικά ίχνη, όπως έκαναν και οι αδελφές της Καλένδες και Ειδοί. Τούτο διότι:
    ● Χαρακτηριστικές ήταν καταρχάς οι συναφείς νουντίνες [ nundinae, <nonus(εννέα) και -din-(ημέρα) < ΠΙΕ *dyew-(λάμπω), πρβλ αρχ.ελλ. ευδία¨<*ευ-διF-ᾱ.], περίοδος που σηματοδοτούσε ημέρες σχόλης και αγοράς, κάτι σαν Σαββατοκύριακο με Ωνιοθεραπεία, για την άρχουσα τάξη των Πατρικίων ( βλ. https://en.wikipedia.org/wiki/Nundinae ), συνήθειο δηλαδή που σαφώς συνάδει με την ομότιτλη αρχοντορεμπέτικη διάθεση της γνωστής μας σύνθεσης του Σουγιούλ.
    ● Οι εν γένει θρησκευτικοί εορτασμοί κατά τις Νώνες γινόντουσαν προς τιμή της Ήρας της Λειψής/ Juno Covella (βλ. http://www.novaroma.org/religio_romana/ritual_nones_l.html και https://left.gr/news/apo-tis-kalendes-sta-kalanta ή sarant-“Από τις καλένδες στα κάλαντα” ), όμως. ειδικά ως έθιμο υπερταξικού συνεορτασμού (:Λαός και Κολωνάκι, ένα πράμα), όπου κάποτε συγκρητίζεται και ο ημέτερος Ύψιστος Ζευς, καταγράφονται οι “νῶναι Καπρατῖναι”, γιορτή ανάλογη με τα Σατουρνάλια, καθαρά γυναικοστρεφής, γενόμενη στις 7 Ιουλίου (δηλαδή απέχουσα ένα 8ήμερο από την 15η (:Ειδοί), ονομαζόμενη όμως 9η προ Ειδών από τους Ρωμαίους που είχαν το χούι να συναριθμούν την ημέρα αναφοράς, εν προκειμένω τις Ειδούς, πριν αυτή να λήξει (:”ils sont fous ces romains”,που λέει κι ο Αστερίξ).
    Κατ’ αυτήν, ένα μέγα συμποσιακό αντάμωμα υπηρετριών και αφεντισσών(:πικ νικ, ελληνιστί), ελάμβανε χώρα κάτω από μία Αγριοσυκιά (Ερινεό) εις ανάμνηση του κομβικού ρόλου που έπαιξαν επίλεκτες Ρωμαίες θεραπαινίδες με επικεφαλής την Φιλωτίδα ή Τουτούλα στο Χαμό των Λατίνων (εραστών) που τις πολιορκούσαν με άγριες διαθέσεις [βλ. Plut. Camillus 33; Romulus 29,9; Macrob. Sat. 1,11,36-40 και https://en.wikipedia.org/wiki/Philotis_(mythology), επίσης, MYTH AND RITUAL IN ANCIENT ROME: THE NONAE CAPRATINAE , Bulletin of the Institute of Classical Studies, Volume 34, Issue Supplement_52, July 1987, Pages 76–88, “Prostitution, Sexuality, and the Law in Ancient Rome”-Thomas A. J. McGinn, Oxford University Press 1998 ,pp 24-26, “The Nonae Capratinae in Dion and Religious Associations and Public Festivals in Roman Macedonia”- Pantelis Nigdelis. Greek, Roman and Byzantine Studies 56 (2016) 663–678 https://grbs.library.duke.edu/article/view/15753 ]
    ● Πέραν της ως άνω εννεαλογικής εορταστικής της βάσης, ρευστής μεν —κατά τα προαναφερθέντα— ημερολογιακά, αλλά σταθερής από φραστικής/ετυμολογικής/μεταγραφικής απόψεως, η διάδοση και αποδοχή του παροιμιώδους “εννιά έχει ο μήνας” φαίνεται να ευνοήθηκε παρ’ ημίν υποσυνειδήτως και από το γεγονός της ομοηχίας των “έννοια(έγνοια)” και “εννιά”, όπου το δεύτερο φαίνεται να απορρίπτει διά του παρατονισμού τον ψυχικό φόρτο της πρώτης, κατά τον τρόπο που και αυτή ρέπει προς την αντίθετή της σημασία στην φράση “έννοια σου (και όλα θα πάνε καλά, θα τα καταφέρουμε κλπ)”.
    [ Σχετικό φιλολογικό ενδιαφέρον μπορεί να επισημανθεί και στο νεότερο ουσιαστικό “Νοnes”(<”none of the above”, τυπική απάντηση αποστασιοποίησης), το οποίο θα μπορούσε να αποδοθεί ως “Ανυπόθρησκοι” (=μείζων δεξαμενή ψηφοφόρων στις ΗΠΑ)” και φαίνεται να αποκομίζει εξ αντικειμένου και κάποια εννοιολογική χροιά χαλαρότητας από το ομώνυμο Nones< Nonae (βλ.https://www.merriam-webster.com/dictionary/nones ) ]
    ● Εν κατακλείδι, η εν λόγω φράση φαίνεται να εκκινεί από ελληνορωμαϊκά εορταστικά δρώμενα που ελάμβαναν χώρα κατά τις Νώνες/Ενάτες και συν τω χρόνω να παίρνει τη σημασία “αρχοντικό γλέντι με πολλή ξενοιασιά (ενισχυόμενη παρετυμολογικώς και από το σημαδιακό ξε-εννιά)”, συντασσόμενη έτσι και με το πνεύμα της φράσης “η φτώχια θέλει καλοπέραση”.
    Η καταβολή μισθού (ακόμη κι αν γινόταν στις εννέα και δεν ήταν της πείνας), αμάρτυρες στιχομυθίες αρχαίων, η επώδυνη εννεάμηνη κυοφορία, το εννιάμερο πένθος και άλλα παρεμφερή εννεαγενή ερμηνευτικά σενάρια, στα οποία κάθε άλλο παρά προβάλλεται πειστική αφορμή ή σοβαρό αίτιο για ξεσάλωμα, θα πρέπει ως εκ τούτου να αρχειοθετηθούν ως εννοιολογικώς μη συμβατά.
    [ Ειρήσθω -επιπροσθέτως- εν παρόδω ότι η υποδηλούμενη και με τον κωδικό ΤΚ9 (=”του κ… τα εννιάμερα”) φράση, φαίνεται καταρχάς να στηλιτεύει, απλά και μόνο, την υποκριτική θλίψη ενός εύθυμου/-ης χήρου/-ας (βλ.και “στις εννιά του μακαρίτη”κλπ) και κατ’ επέκταση να υποδηλώνει κάθε χονδροειδές και ασεβέστατο ψέμα ή ειδεχθή απάτη/συμπεριφορά.
    Σχετικό και το μαθηματικό θεώρημα του Αυγείου: “Όταν το πρόβλημα είναι ΤΚ9, ενδείκνυται η λύση ΧΨ+Α”, ήτοι “επισήμανε το μέγεθος τυχόν δυσώδους θέματος και φύγε, ίνα μη μαγαριστείς εμπλεκόμενος, σε απόσταση που να μη σε παίρνει η μπόχα, απ’ όπου αγνάντευε ώσπου να έρθει ο ειδικός Ηρακλέας”.]

  184. sarant said

    183 Κέφια έχεις 🙂

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: