Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Τότε που οι κοπέλες φορούσανε φουστάνια – 18 (μυθιστόρημα του Δημήτρη Σαραντάκου)

Posted by sarant στο 14 Σεπτεμβρίου, 2022


Εδώ και κάμποσους μήνες άρχισα να δημοσιεύω, ύστερα και από τη δική σας ενθάρρυνση, ένα ανέκδοτο μυθιστόρημα του πατέρα μου.

Οι δημοσιεύσεις γίνονται κανονικά κάθε δεύτερη Τρίτη, αλλά τούτη τη φορά τη μεταθέσαμε για μία μέρα επειδή χτες είχαμε το πεντοχίλιαρο (άρθρων) του ιστολογίου. Η σημερινή συνέχεια είναι η δέκατη όγδοη, η προηγούμενη βρίσκεται εδώ.

Η δράση ξεκίνησε επί δικτατορίας και συνεχίζεται στη μεταπολίτευση. Ο Δήμος, ο κεντρικός ήρωας, είναι φιλόλογος. Έχει μια μπερδεμένη σχέση με τη ζωγράφο Βασιλική ή Έζμπα που δεν ευοδώθηκε. Σήμερα μπαίνουμε στο δέκατο κεφάλαιο. Βρισκόμαστε στη δεκαετία του 1980.

10 – ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗ ΜΟΝΑΞΙΑ

Ανεξάρτητα από τις επιφυλάξεις του, ο δεσμός του με τη Φανή πήγαινε καλά, γιατί δεν ήταν μόνο το κρεβάτι στη μέση. Ταίριασαν και στο τραπέζι, δεν είχαν δηλαδή μόνο σωματική αλλά και πνευματική επαφή. Βέβαια δεν ήταν πολύ διαβασμένη, ούτε είχε πνευματικούς προβληματισμούς και ανησυχίες. Στο σημείο αυτό του φαινόταν λίγο απλοϊκή, είχε όμως αντίληψη και ευθυκρισία και από καιρό είχε εγκαταλείψει τις συντηρητικές της απόψεις.. Οπωσδήποτε το αίσθημα που τους ένωνε δεν ήταν η φλόγα του έρωτα, που πυρπόλησε κι αυτόν και εκείνη στα νιάτα τους, ήταν όμως κάτι πολύ περισσότερο από μιαν επιδερμική επαφή.

Τόσο στο Γυμνάσιο, όπου συνυπηρετούσαν, όσο και στον κύκλο των γνωστών και φίλων, ο δεσμός τους έγινε γρήγορα γνωστός και αποδεκτός.

Αν το καλοκαίρι καθιερώθηκε, γι΄αυτόν και τους φίλους του, να αρχίζει με την πορεία Ειρήνης, τέλειωνε με το Φεστιβάλ ΚΝΕ-Οδηγητή, που από το 4ο και μετά γινόταν μόνιμα στο Περιστέρι, σε έναν απέραντο χώρο, που τα παιδιά της ΚΝΕ είχαν μεταμορφώσει σε αληθινό πάρκο. Πήγε μαζί με τη Φανή και αρκετούς συναδέλφους στο Γυμνάσιο, αλλά κατάφερε να έρθουν και ο Αλέκος με την Κατερίνα, που ως τότε σνομπάρανε τις εκδηλώσεις του κουκουέ και αποφεύγανε να πηγαίνουν. Η κοσμοσυρροή, ο ενθουσιασμός που επικρατούσε, αλλά και το πλούσιο καλλιτεχνικό περιεχόμενο του Φεστιβάλ, τους εντυπωσίασαν όλους. Ιδίως τους συνάρπασε η ομιλία του Αμερικανού κομμουνιστή ηγέτη, του Γκας Χωλ.

Αμέσως μετά τις διακοπές του καλοκαιριού, πήγε άλλη μια φορά [το 1986] στη Μακεδονία, αυτή τη φορά όχι για να δει τον Αντρέα, την Αναστασία, τον Βλάση (τον βαφτιστικό του, που τέλειωνε πια το Δημοτικό) και τα άλλα δυο παιδιά που είχαν κάνει στο μεταξύ, αλλά για την Ντίνα. Μαζί της στα είκοσι χρόνια της γνωριμίας τους δεν είχαν ανταλλάξει ποτέ γράμματα και σπανίως είχανε τηλεφωνικές επαφές. Αλλά και οι άμεσες προσωπικές επαφές τους είχαν αραιώσει πολύ. Μετά από εκείνη τη φορά, το καλοκαίρι του ΄78 που πήγανε “σα ζευγαράκι” για τρεις μέρες στη Θεσσαλονίκη, είχαν ακόμα μία γλυκιά επαφή το Πάσχα του ΄79 σαν πήγε να βαφτίσει τον Βλάση, αλλά στα εφτά χρόνια που ακολούθησαν δε συναντήθηκαν ξανά.  Να όμως που πήρε γράμμα της, στο οποίο του ανάγγειλε πως παντρευόταν και του έδινε με συντομία το ιστορικό. Στο νοσοκομείο την είχε προσέξει ένας συνομήλικός της γιατρός, χήρος, με δυο παιδιά, μεγάλα πια. Δεν την πρόσεξε μόνο, παρά τη συμπάθησε και της ζήτησε να ενώσουν τις ζωές τους, για να έχουν μια συντροφιά στα γεράματα. Αποφάσισε να δεχτεί, «γιατί είναι καλός άνθρωπος και γιατί η μοναξιά στην ηλικία μας είναι πολύ βαριά» όπως κατέληγε.

Όταν διάβασε το γράμμα, στην αρχή ένιωσε κάτι σαν πίκρα, καθώς σκέφτηκε πως για κείνον η μοναξιά θα ολοκληρωνόταν απόλυτα, αφού άλλος ένας δικός του άνθρωπος, που, τελείως εγωιστικά είναι η αλήθεια, πίστευε πως θα τον περίμενε πάντα στην άλλη άκρη της Ελλάδας, δε θα ήταν πια διαθέσιμος. Όταν κατόπιν το σκέφτηκε πιο νηφάλια, χάρηκε γιατί η καλή αυτή γυναίκα, που στάθηκε τόσο εντάξει απέναντί του, θα μοιραζόταν με κάποιον τη μοναξιά και τα βάσανα των γηρατειών. Της έγραψε αμέσως, προσφωνώντας την «Ντίνα μου» και τη βεβαίωσε πως θα πήγαινε οπωσδήποτε στο γάμο της.

Πρότεινε στη Φανή να πάνε μαζί, αλλά εκείνη ήταν υποχρεωμένη να μείνει στην Αθήνα, γιατί η Σχολή μπαλέτου, όπου δούλευε συμπληρωματικά, θα οργάνωνε κάτι εκδηλώσεις. Έτσι, πήρε το αεροπλάνο και πήγε αεροπορικώς στη Θεσσαλονίκη και από κει με το λεωφορείο έφτασε στην πόλη της. Επισκέφθηκε πρώτα τους κουμπάρους του, συνεννοήθηκε με την Αναστασία και της αγόρασε ένα πολύ ωραίο και ακριβό δώρο.

Στο γάμο πήγαν όλοι μαζί και στο γαμήλιο γλέντι γνώρισε από κοντά και τον άντρα της Ντίνας. Ήταν ένας εξηντάρης, καλοσυνάτος άνθρωπος, γιατρός παθολόγος, αφιερωμένος στη δουλειά του.

«Ξέρετε, χαίρομαι ιδιαίτερα που σας γνωρίζω από κοντά, γιατί η Ντίνα μου έχει μιλήσει πολύ για σας. Πιστεύει πως χάρη σε σας, την επιμονή σας και τη συμπαράστασή σας, σπούδασε και αυτό άλλαξε ριζικά τη ζωή της.. Σας θεωρούμε λοιπόν δικό μας άνθρωπο και το σπίτι μας θα είναι πάντα ανοιχτό σε σας»

Στο αεροπλάνο, όταν γύριζε, σκεφτόταν τη μοναξιά που τον περίμενε και κατάληξε στο συμπέρασμα πως δεν του έμενε άλλη λύση για να την αντιμετωπίσει, παρά ο γάμος με τη Φανή. Μόλις πάτησε το πόδι του στο Ελληνικό της τηλεφώνησε. Του φάνηκε πως χάρηκε πολύ ακούγοντας τη φωνή του και, μετά τα πρώτα καλοσωρίσματα, του πρότεινε να πάνε μαζί με πολλούς συναδέλφους, εκδρομή στην Αλβανία. Δέχτηκε αμέσως, γιατί πολύ τον ενδιέφερε να δει με τα μάτια του την κατάσταση σ΄ αυτή τη διπλανή χώρα, που οι ηγέτες της είχαν καταφέρει να την απομονώσουν από όλες τις άλλες. Τα τελευταία χρόνια, με την ανάληψη της εξουσίας από το Πασόκ, είχαν αποκατασταθεί ομαλές  σχέσεις Ελλάδας – Αλβανίας, που ως τότε ήταν εχθρικές και πολλά τουριστικά γραφεία οργάνωναν ταξίδια στη γειτονική χώρα.

Ξεκίνησαν με πούλμαν από την Αθήνα, διατρέξανε τον καινούργιο δρόμο Κορίνθου – Πατρών  και στο Ρίο πέρασαν στην Αιτωλία. Φάγανε για μεσημέρι στην Αμφιλοχία και νωρίς το απόγεμα φτάσανε στα Γιάννενα αλλά δε σταμάτησαν εκεί. Συνέχισαν κατ΄ ευθείαν προς τα σύνορα. Η Φανή, που σε όλη τη διαδρομή φλυαρούσε εύθυμα δίπλα του, όταν φτάσανε στα μέρη της σταμάτησε να μιλά κι ο Δήμος την είδε πως μελαγχόλησε. «Πολύ λογικό», σκέφτηκε «ανάλογα θα ένοιωθα κι εγώ αν πήγαινα εκδρομή στην Αίγινα». Κατάλαβε πως η καινούργια αγάπη του δεν είχε απελευθερωθεί τελείως από το παρελθόν. «Εκείνος είχε;» αναρωτήθηκε.

Μπήκαν στην Αλβανία από την Κακκαβιά και φτάσανε, νύχτα πια στο Αργυρόκαστρο. Το σκοτάδι της νύχτας δεν τους επέτρεψε να δούνε τίποτα από την πόλη, την επομένη όμως αποζημιώθηκαν με το παραπάνω. Τα περισσότερα σπίτια της ήταν πέτρινα και η αρχιτεκτονική τους θύμιζε τα δικά μας παραδοσιακά ηπειρώτικα και οι δρόμοι πεντακάθαροι. Σαν εκπαιδευτικούς, τους εντυπωσίασε πως σε όσα σχολεία θα περνούσαν, βλέπανε στην αυλή μαζί με τα παιδάκια, που ήταν όλα καθαροντυμένα και μια νοσοκόμα με άσπρη ποδιά.

Εκείνο που δεν τους άρεσε καθόλου, ήταν η φτώχεια της αγοράς, οι θλιβερές βιτρίνες των καταστημάτων και τα ελάχιστα, χαμηλής ποιότητας, εμπορεύματα. Σε ένα δρόμο στην έξοδο της πόλης λειτουργούσε κάτι σαν λαϊκή αγορά. Τους έκαναν εντύπωση κάποιες γριούλες, που στον πάγκο τους είχαν για πούλημα  πέντε αυγά η μία, καμιά εικοσαριά καρότα η άλλη, μια κούπα με φασόλια η τρίτη.

Ο ξεναγός τους, ένας Βορειοηπειρώτης, Σπύρος ονόματι, τους εξήγησε με μια δόση περηφάνιας.

«Σε μας η γεωργία είναι κολλεκτιβοποιημένη, αλλά επιτρέπεται κάθε αγροτικό νοικοκυριό να έχει και ένα ιδιωτικό χωραφάκι και να πουλά στη λαϊκή αγορά τη σοδιά του».

Μπορεί τα εμπορεύματα να μην άξιζαν τίποτα, πράγμα που απογοήτευσε  πολλούς συνεκδρομείς τους, ιδίως γυναίκες, που στις επισκέψεις σε ξένες χώρες δεν ενδιαφέρονται να δούνε τα αξιοθέατα αλλά να αγοράσουν οτιδήποτε, έστω κι αν παρόμοιο θα βρίσκανε στην Ελλάδα, το ψωμί όμως και το τυρί που φάγανε και τις δύο μέρες ήταν εξαιρετικά. Ιδίως το άσπρο τυρί, κάτι ανάμεσα σε φέτα και κεφαλοτύρι, ήταν γευστικότατο και ο Δήμος, με προτροπή της Φανής θέλησε να αγοράσει μισό κιλό για να το έχουν για κολατσιό.

Την επομένη πήγαν στους Άγιους Σαράντα. Η πόλη και το τοπίο θύμιζαν πολύ Ελλάδα και περπατώντας τους δρόμους της το αυτί τους έπαιρνε ελληνικές κουβέντες από ντόπιους, που συνομιλούσαν μεταξύ τους. Όταν εγκαταστάθηκαν στο ξενοδοχείο, όπου θα διανυκτέρευαν και πριν αρχίσει η οργανωμένη ξενάγηση, ο Δήμος πήρε τη Φανή και κάνανε μια σύντομη βόλτα ως την παραλία. Συναπαντήθηκαν με έναν ηλικιωμένο, που περιδιάβαζε μονάχος

«Μιλάτε ελληνικά;» τον ρώτησε με θάρρος η Φανή

«Έλληνας είμαι, κοκώνα μου» χαμογέλασε εκείνος

«Βορειοηπειρώτης ή πολιτικός πρόσφυγας;» ρώτησε ο Δήμος.

«Ντόπιος είμαι, από τη Χειμάρα, αλλά μένω στο Αργυρόκαστρο».

«Και πώς είναι τα πράγματα εδώ, πατριώτη;»

Αυτός κοίταξε λίγο τα πλάγια του και ύστερα τους είπε με κάπως άχρωμη (όπως τους φάνηκε) φωνή και με ύφος σα να αποστήθιζε:

«Πολύ καλά περνάμε. Το Κόμμα Εργασίας μας φροντίζει όλους. Χάσαμε τον Εμβέρη αλλά και ο Ραμίζ Αλίας μας αγαπάει το ίδιο».

Δε συνέχισαν να τον ρωτάνε, παρά τον χαιρέτησαν και φύγανε.

Όταν τέλειωσε η ξενάγηση, ο Δήμος αμολύθηκε να αγοράσει ψωμί και εκείνο το θαυμάσιο τυρί. Και ψωμί μεν βρήκε, αλλά σε όσα μπακάλικα μπήκε του λέγανε πως το τυρί τέλειωσε. Εννοείται πως η συνεννόηση γινόταν στα ελληνικά, μολονότι, συστηματικός όπως ήταν, ρώτησε τον Σπύρο και έμαθε πως το τυρί στα αλβανικά λέγεται ντίεθ. Το πρόβλημα ήταν πως δεν το εύρισκε ποτέ, είτε τυρί το ζητούσε είτε ντίεθ. Τελικά κάποιος του εξήγησε πως, καθώς τα περισσότερα μπακάλικα, μολονότι κρατικά δεν διαθέτουν ψυγεία, όχι ηλεκτρικά αλλά ούτε καν από τα παλιά, του πάγου, το τυρί πουλιώταν αμέσως μόλις ανοίγανε τον τενεκέ του. Έπρεπε λοιπόν για να το βρει να πάει να στηθεί στην ουρά πρωί πρωί.

Μετά τους Άγιους Σαράντα πήγαν στο Ελμπασάν, αφού πέρασαν από το Τεπελένι και τα Βεράτι. Στο δρόμο βλέπανε από τα παράθυρα του πούλμαν ομάδες αγροτών, αλλά όλοι επισημάνανε πως κανείς τους δε δούλευε. Μένανε ξαπλωμένοι κάτω από ένα δέντρο και κουβέντιαζαν. Ρώτησαν τον Σπύρο σχετικά και αυτός τους εξήγησε πως ήταν η ώρα του «διαλείμματος από την εργασία».

Το Ελμπασάν τους φάνηκε μεγάλη και μοντέρνα πόλη, όχι όμως γραφική σαν το Αργυρόκαστρο ή το Βεράτι. Στην κεντρική πλατεία του είδαν ένα μεγάλο μπρούτζινο άγαλμα ενός γενειοφόρου, με ρεδινγκότα, που κρατούσε κάτι βιβλία. Στο βάθρο του έγραφε με λατινικά ψηφία  KONSTANTIN ΗRISTOFORIDIS.

«Μπράβο, δεν περίμενα να δω άγαλμα Έλληνα στην καρδιά της Αλβανίας» φώναξε σχεδόν η Φανή.

«Δεν είναι Έλληνας, είναι Αλβανός, είναι ο πατέρας της αλβανικής φιλολογίας, ο πρώτος που έγραψε την αλβανική γραμματική» της λέει ο Σπύρος.

Ο Δήμος. είχε διαβάσει πιο παλιά για αυτόν τον Χριστοφορίδη και με την ευκαιρία ενημέρωσε τους άλλους συνεκδρομείς.

«Πράγματι ο Χριστοφορίδης έγραψε την πρώτη γραμματική της αλβανικής γλώσσας, χρησιμοποιώντας μάλιστα το ελληνικό αλφάβητο, γιατί το σημερινό, λατινικό, δεν είχε ακόμα καθιερωθεί επίσημα. Να μην ξεχνάμε πως εκείνη την εποχή από τους λαούς της Βαλκανικής μονάχα οι Έλληνες και οι Σέρβοι είχαν αποχτήσει εθνική συνείδηση και είχαν δημιουργήσει εθνικά κράτη δυτικού, ας το πούμε έτσι, τύπου. Οι Βούλγαροι, οι Αλβανοί και οι άλλοι λαοί, ουσιαστικά δεν είχαν ακόμα διαμορφώσει την εθνική συνείδησή τους».

Ο Σπύρος δεν ξαναμίλησε επ΄ αυτού.

Τελικά καταλήξανε, νύχτα πια στο Δυρράχιο και διανυκτέρευσαν σε ένα καλό ξενοδοχείο, στην παραλία. Μ΄ όλο που ήταν κι οι δυο κουρασμένοι, πέρασαν μιαν ωραία ερωτική νύχτα, που στον  Δήμο θύμισε ανάλογες νύχτες που είχε περάσει με την Έζμπα, χωρίς όμως η ανάμνησή τους να τον πονέσει και το πρωί της επομένης, πριν από την έναρξη της κανονικής ξενάγησης, πήγανε οι δυο τους μια βόλτα στην απέραντη παραλία, που απλωνόταν μπροστά στο ξενοδοχείο.

Περπατούσαν πιασμένοι από το χέρι και την προσοχή τους τράβηξε ένα μηχάνημα, τους φάνηκε κάτι σα μικρός εκσκαφέας ή μικρή μπουλντόζα, που καθάριζε την άμμο από φύλλα, ξεριζωμένα φυτά που έφερε ο αέρας ή και σκουπίδια. Το χειριζόταν ένας άντρας τριανταπέντε με σαράντα χρονών αξύριστος και κακοντυμένος. Όταν το μηχάνημα πλησίασε περισσότερο ένιωσε το χέρι της Φανής να τραβιέται από το δικό του και την άκουσε να βγάζει μια κραυγή έκπληξης. Γύρισε και την είδε κατάχλωμη, να κοιτάει με μάτια διεσταλμένα από την έκπληξη τον χειριστή του μηχανήματος.

«Ο Ορέστης» την άκουσε να λέει ξεψυχισμένα

Ο άνθρωπος πάνω στο μηχάνημα μάλλον δεν άκουσε την κραυγή της, αλλά τους είχε ήδη προσέξει και τώρα τους κοίταζε με ένταση. Έσβησε τη μηχανή εξακολουθώντας να τους κοιτάζει. Δεν έδειξε όμως καμιά τάση να κατεβεί και να τους πλησιάσει. Αντίθετα, η Φανή ξεκόλλησε από το πλάι του και με δισταχτικά βήματα πήγε προς το μηχάνημα. Την ακολούθησε κρατώντας κάποιαν απόσταση.

«Ορέστη, εσύ είσαι;» την άκουσε να τον ρωτάει

«Μπάνι γκα μπιμ. Νουκ γιαμ ουνα…»

απάντησε αυτός στα αλβανικά, αποφεύγοντας να την κοιτάξει, ενώ το χέρι του έπιασε το κλειδί της μηχανής που μόλις είχε σταματήσει να λειτουργεί.

«Ορέστη, αφού είσαι συ. Γιατί δε μου μιλάς. Με ξέχασες;» του λέει εκείνη με τέτοιο σπαραχτικό τόνο στη φωνή της, που του Δήμου η καρδιά έλιωσε. Το ίδιο φαίνεται πως ένιωσε κι ο αδύνατος άντρας, γιατί κατέβηκε από τη μηχανή και στάθηκε μπροστά της. Έδειχνε πολύ ταραγμένος και του Δήμου του φάνηκε πως έτρεμε.

«Ναι εγώ είμαι Φανή» είπε στο τέλος με φωνή βραχνή και κουρασμένη.

«Δεν ήθελα να με δεις σ΄ αυτό το χάλι» δικαιολογήθηκε.

Η Φανή πήγε πιο κοντά και τού ΄πιασε το χέρι.

«Μα γιατί, πώς, μου χρωστάς μια εξήγηση».

Ο Δήμος αποφάσισε να επέμβει. Πήγε κοντά τους και του λέει.

«Αγαπητέ Ορέστη, είμαι φίλος της Φανής και μου έχει μιλήσει για σένα. Μπορείς να έρθεις να πιούμε μαζί έναν καφέ και να μας πεις την ιστορία σου;»

«Πολύ θα το ήθελα, μα πρέπει να τελειώσω τη βάρδια μου και να παραδώσω τη μάκινα. Θα μπορέσω σε δύο ώρες. Που μένετε να έρθω».

«Θα μας βρεις σ΄αυτό εκεί το ξενοδοχείο» του έδειξε. «Τώρα θα μας ξεναγήσουν στην πόλη αλλά σε δυο ώρες θα έχουμε γυρίσει. Θα σε περιμένουμε στη ρεσεψιόν».

Εκείνος στράφηκε, ανέβηκε στη μηχανή, την έβαλε μπρος και απομακρύνθηκε. Ο Δήμος με τη Φανή τον παρακολούθησαν για λίγο και ύστερα πήρανε το δρόμο για το ξενοδοχείο, σκεφτικοί και χωρίς να μιλάνε. Ο Δήμος ένοιωθε αναστατωμένος και ανήσυχος. Από τη στάση της Φανής κατάλαβε αμέσως πως ο παλιός της έρωτας την κρατούσε ακόμα στα δεσμά του. «Κοίτα πράματα» σκέφτηκε «σε μιαν εκδρομή έσπασε ο δεσμός μου με την Έζμπα και τώρα…»

Η Φανή δε μίλησε καθόλου σ΄όλη τη διάρκεια της επιστροφής τους. Όταν γύρισαν, μπήκαν αμίλητοι στο ξενοδοχείο, κάθισαν σε ένα τραπέζι κι ο Δήμος παράγγειλε δυο χυμούς.

«Τον αγαπάς ακόμα» της λέει κοιτάζοντας την στα μάτια.

«Είμαι τελείως μπερδεμένη» ομολόγησε. «Νόμιζα πως είχα απελευθερωθεί από τη θύμησή του. Όταν σε γνώρισα πίστεψα πως θα ξεκινούσα μαζί σου μια καινούργια ζωή. Είσαι τόσο καλός άνθρωπος Δήμο μου. Πες μου τι να κάνω;»

Με τη σειρά του ο Δήμος ένοιωσε μεγάλη αμηχανία. Δεν περίμενε να ζητήσει τη βοήθειά του για το αν θα τον παρατούσε και θα γύριζε στον Ορέστη ή θα εγκατέλειπε την παλιά της αγάπη και θα γυρνούσε μαζί του πίσω. Προσπάθησε να μπει στη θέση της. Τι θα έκανε αυτός αν το πρωί δεν συναντούσαν τον Ορέστη να καθαρίζει την πλαζ αλλά την Έζμπα να ζωγραφίζει τη θάλασσα;

Έπιασε και τα δυο της χέρια και κοιτώντας την στα μάτια της λέει:

«Φανούλα. Να ακούσεις την καρδιά σου και μόνο. Εγώ, όποια απόφαση κι αν πάρεις κι όσο η απόφασή σου αυτή με πονέσει, θα σταθώ δίπλα σου».

Την είδε να τον κοιτάζει αναστατωμένη. Τα μάτια την πλημμύρισαν με δάκρυα.

Εκείνη την ώρα ο αρχηγός της εκδρομής τους είπε πως το πούλμαν του περίμενε για ένα γύρο στα αξιοθέατα της πόλης. Τον ακολούθησαν μαζί με τους άλλους συνεκδρομείς. Ο Δήμος ένιωσε κατά κάποιον τρόπο ανακούφιση που με την ξενάγηση αυτή θα περνούσε η ώρα ως το ραντεβού που είχανε με τον Ορέστη, χωρίς να χρειαστεί να αναλύσουνε περισσότερο το θέμα. Φυσικά βυθισμένος στις σκέψεις του, ούτε πρόσεξε τα αξιοθέατα. Το ίδιο σιωπηλή και συλλογισμένη ήταν η Φανή.

Όταν γύρισαν στο ξενοδοχείο, πήγαν αμέσως στο σαλόνι του και σε λίγην ώρα είδανε τον Ορέστη να μπαίνει. Ήταν ξυρισμένος και φορούσε φτωχικά αλλά καθαρά ρούχα. Ο Δήμος όταν παρατήρησε την έκφραση που πήρε το πρόσωπο της Φανής σαν είδε τον Ορέστη, κατάλαβε μονομιάς πως άλλο ένα σχέδιό του ναυαγούσε. Η Φανή φαινόταν όχι απλώς αναστατωμένη αλλά κυριολεκτικά αλλοπαρμένη, όσο κι αν προσπαθούσε να κυριαρχήσει στα αισθήματά της. Μόλις φάνηκε στην είσοδο του ξενοδοχείου ο Ορέστης εκείνη σηκώθηκε και τον κοίταζε τρέμοντας σχεδόν.  Αυτός μπήκε κάπως διστακτικός και συνεσταλμένος και τα ενοχλημένα βλέμματα που του έριχναν οι υπάλληλοι της ρεσεψιόν τον έκαναν ακόμα πιο ασταθή.

Ήρθε κοντά τους και όταν ο Δήμος του έδειξε μιαν άδεια καρέκλα, κάθισε. Για λίγην ώρα έμεινε χωρίς να μιλά, κοιτώντας με αμηχανία τα χέρια του. Τελικά γύρισε προς τη Φανή.

«Ήταν λάθος μου, που δε σε είχα ενημερώσει τότε για τη δράση μου» της λέει και συνέχισε «δεν ήθελα όμως να σου δημιουργήσω προβλήματα. Βλέπεις εγώ τότε ήμουν ανακατεμένος στον Επαναστατικό Λαϊκό Αγώνα, θα τον έχετε ακουστά, και πίστευα πως με τη δράση μας όχι μόνο θα ρίχναμε τη δικτατορία αλλά θα αλλάζαμε το καθεστώς. Όνειρα, που τα πληρώσαμε ακριβά. Μας πήρε είδηση η ΕΣΑ (ήταν επί Ιωαννίδη) και όταν έμαθα πως πιάστηκαν δυο σύντροφοί μου, μόλις που πρόφτασα να πάω στον Πειραιά και να κρυφτώ σε ένα ιταλικό φορτηγό. Πού να φανταστώ πως θα ξεκινούσε αμέσως. Όταν το πήρα είδηση είχαμε φτάσει στο Ιόνιο. Τη δεύτερη μέρα με ανακάλυψαν κρυμμένο στο μπαλαούρο. Όσο κι αν τους παρακάλεσα δε δέχτηκαν να με κρατήσουν ως την Ιταλία. Θα πιάνανε προηγουμένως στο Δυρράχι κι έτσι σα φτάσαμε εδώ με παραδώσανε στο λιμεναρχείο».

«Καλά, ούτε ένα τηλεφώνημα δεν πρόφτασες να μου κάνεις;» τον ρώτησε η Φανή

«Μα σου είπα. Έτρεξα κατευθείαν στην Ομόνοια, πήρα τον ηλεκτρικό και βγαίνοντας στον Πειραιά είδα το ιταλικό φορτηγό και, καθώς ήταν πια σκοτεινά, μπόρεσα να σκαρφαλώσω από την πρυμάτσα του και να μπω μέσα χωρίς να με πάρουν είδηση».

«Οι αλβανικές αρχές πώς σε δέχτηκαν;» τον ρώτησε ο Δήμος.

«Πολύ άσκημα. Θεώρησαν πως μπήκα παράνομα στη χώρα τους και με πέρασαν για κατάσκοπο. Έμεινα τρεις μήνες υπόδικος, αλλά όταν δικάστηκα τους εξήγησα και με αθώωσαν. Μου έδωσαν μάλιστα άσυλο. Έπρεπε όμως να δίνω κάθε μέρα «παρών» στην Αστυνομία και δε μπορούσα να στείλω στην Ελλάδα όχι γράμμα, ούτε να τηλεφωνήσω. Ευτυχώς μου δώσανε δουλειά και κατοικία.

»Δε μπορώ να πω πως βολεύτηκα. Πάντα σε σκεφτόμουν Φανούλα κι ήθελα να γυρίσω πίσω, αλλά πως; Και μετά την πτώση της δικτατορίας, συνεχίστηκε η τυπικά εμπόλεμη κατάσταση μεταξύ Ελλάδας και Αλβανίας. Ευτυχώς που ήμουνα καλός στη δουλειά που μου δώσανε. Ήταν σε ένα εργοστάσιο κονσερβών. Γνωρίστηκα με κάποιους συναδέλφους, που μου παραστάθηκαν. Ένα βράδυ περπατώντας στο λιμάνι είδα ένα φορτηγό με ελληνική σημαία. Η καρδιά μου χτύπησε. Σκέφτηκα  να περιμένω να νυχτώσει και να σκαρφαλώσω από την πρυμάτσα του, όπως έκανα τότε με το ιταλικό, αλλά εδώ δεν ήταν Πειραιάς. Εδώ τα ξένα καράβια τα παρακολουθούσαν τουλάχιστον πέντε μυστικοί το καθένα. Τους πήρα είδηση έγκαιρα και φυσικά δεν προσπάθησα όχι να σκαρφαλώσω από την πρυμάτσα του, αλλά ούτε να πάω κοντά. Παρ΄όλα  αυτά την άλλη μέρα με καλέσανε στην αστυνομία και με ρωτούσαν γιατί έκοβα βόλτες εκεί που ήταν δεμένο το φορτηγό.

»Τι τα θέλετε όμως. Εδώ πέρα κανένας σοσιαλισμός δεν έχει γίνει. Έχουν βέβαια φτιάξει ένα κράτος προνοίας, που δίνει σε όλους στέγη, δουλειά, περίθαλψη και εκπαίδευση, αλλά σε πολύ χαμηλό επίπεδο, ενώ ταυτόχρονα δεν έχουν στοιχειώδεις ανέσεις, ούτε φυσικά κανέναν τρόπο να διαμαρτυρηθούν ή να αντιδράσουν. Από την άλλη, οι άνθρωποι του κόμματος ζούνε καλά. Όχι βέβαια πλουσιοπάροχα, αλλά ασύγκριτα καλύτερα από τους άλλους, τους πολλούς. Αυτό που τους σώζει είναι η απόλυτη απομόνωση. Αν αναγκαστούν να αφήσουν το λαό να επικοινωνήσει με τους γείτονες, αυτό το κράτος θα διαλυθεί. Τι να πω. Αλλιώς τα φανταζόμουνα κι αλλιώς τα βρήκα. Μια φορά δε θα αγωνιζόμουνα τόσα χρόνια για να γίνει και στην Ελλάδα παρόμοιο καθεστώς. Άλλα ονειρεύτηκα, αλλά, θα μου πείτε «στερνή μου γνώση, να σ΄ είχα πρώτα» και θάχετε δίκιο.

»Φανούλα, άθελά μου στάθηκα φταίχτης απέναντί σου. Τιμωρήθηκα γι΄ αυτό και μου άξιζε. Μη μου κρατάς κακία. Εγώ θα κουτσοζήσω εδώ. Εσύ να κοιτάξεις τον εαυτό σου».

Σηκώθηκε απότομα και τράβηξε για την έξοδο. Η Φανή κι ο Δήμος, που τον άκουγαν όλην αυτή την ώρα αμίλητοι, χωρίς να τον διακόπτουν, δεν έκαναν καμιά κίνηση να τον σταματήσουν.

Σε όλη τη διάρκεια της επιστροφής σχεδόν δεν άλλαξαν κουβέντα μεταξύ τους, βυθισμένοι καθώς ήταν στις σκέψεις τους. Πλησιάζανε πια στα Γιάννενα, όταν η Φανή του έπιασε τα χέρια, τον κοίταξε στα μάτια και του λέει.

«Δήμο μου, από τότε που γνωριστήκαμε στενά, σ΄ αγάπησα. Σ΄ αγάπησα στ΄ αλήθεια και μέσα μου ήθελα να ζήσουμε μαζί. Να παντρευτούμε και να κάνουμε παιδιά. Ήμουν απόλυτα ειλικρινής και με σένα και με τον εαυτό μου. Όταν όμως αντίκρισα τον Ορέστη, ένιωσα κάτι που δεν το περίμενα. Ένιωσα πως εξακολουθώ να τον αγαπώ. Τον πόνεσα για τα όσα τράβηξε και δε μπορώ να τον αφήσω μονάχο, να βολοδέρνεται εκεί πέρα. Δε θα έρθω στην Αθήνα. Θα κατεβώ στα Γιάννενα. Θα πάω στους δικούς μου. Θα τους εξηγήσω και θα με καταλάβουν. Θα βρω και συγγενείς του Ορέστη, να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε για να τον φέρουμε από εκεί. Μη μου κρατήσεις κακία, αγάπη μου, αλλά δε μπορώ να κάνω αλλιώς. Είναι πάνω από τις δυνάμεις μου».

Ο Δήμος την άκουσε χωρίς να τη διακόψει. Ύστερα της λέει:

«Όπως σου είπα προχτές, στο ξενοδοχείο, που περιμέναμε τον Ορέστη, ανεξάρτητα από ποιάν απόφαση πάρεις, εγώ θα σταθώ στο πλάι σου. Σ΄ αγάπησα και εξακολουθώ να σ΄ αγαπώ και θα είμαι πάντα στη διάθεσή σου. Κάνε αυτό που σου λέει η καρδιά σου».

Η Φανή τον κοίταξε με αγάπη, ύστερα σηκώθηκε, πήγε στον οδηγό του Πούλμαν και του ζήτησε να σταματήσει για λίγο στα Γιάννενα, για να κατεβεί. Πήγε πάλι κοντά στον Δήμο και αδιαφορώντας για την παρουσία των άλλων τον αγκάλιασε και για πολλήν ώρα τον φιλούσε.

Όταν το πούλμαν σταμάτησε, κατέβηκε, πήρε το βαλιτσάκι της και στάθηκε κοιτάζοντας τον, ώσπου τα λεωφορείο ξεκίνησε.

(συνεχίζεται)

Advertisement

96 Σχόλια προς “Τότε που οι κοπέλες φορούσανε φουστάνια – 18 (μυθιστόρημα του Δημήτρη Σαραντάκου)”

  1. Πάντα συναρπαστικό !

  2. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Αν δε μπορούμε να παραπονεθούμε για κάτι, αυτό είναι τα ταξίδια. Νησιά έχει, ενδοχώρα έχει, εξωτερικό έχει… Εκτός από την ομορφιά των περιγραφών, είναι και πραγματολογικά χρήσιμη η ματιά στην Αλβανία του 80.

    Με μπέρδεψε κάτι:
    «Εκείνος είχε;» αναρωτήθηκε.
    Έψαχνα να βρω ποιος είναι ο «εκείνος». Αν μιλάει κάποιος για τον εαυτό του, δεν θα έπρεπε να είναι «εγώ έχω;», αν είναι να μπει σε εισαγωγικά, ή να μπει όπως μπήκε, αλλά χωρίς εισαγωγικά;

  3. Καλημέρα,
    Αθεόφοβε, σ’ αυτό το πούλμαν ήσουνα; 🙂

    Πραγματολογικό: Από το 3ο Φεστιβάλ γινόταν στο Περιστέρι (και για πολλά χρόνια, αλλά όχι μόνιμα).

    Πέθανε κι η Ειρήνη Παπά.

  4. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    2 Ναι, δίκιο έχεις

    3 Πρώτο στου Ζωγράφου, αν θυμάμαι καλά, δεύτερο μάλλον στην Καισαριανή και μετά για πολλά χρόνια στο Περιστέρι. Πριν από 40 ακριβώς χρόνια εκεί μάθαμε τον θάνατο του Μάνου Λοΐζου.

  5. Alexis said

    Ανατρεπτικές εξελίξεις στο σημερινό!

    Την ίδια εποχή για την οποία μιλάει το σημερινό απόσπασμα (1986) είχαμε στη σχολή Αλβανό διδακτορικό φοιτητή.
    Θέλω να πω, η «απόλυτη απομόνωση» δεν ήταν απόλυτη για όλους. Κάποιοι (ελάχιστοι) ταξίδευαν ή και ζούσαν στο εξωτερικό, στην επάρατη «Δύση». Και έβλεπαν τη διαφορά στον τρόπο και στο επίπεδο ζωής.
    Αλλά φαντάζομαι ότι αυτοί περνούσαν σχετικά καλά και στη χώρα τους.

    Να σημειώσω και πάλι ότι ο Δημήτρης Σαραντάκος, ενώ δίνει πλήθος από πραγματολογικές λεπτομέρειες και μιλάει με ονόματα για τα μέρη που επισκέπτεται ο ήρωάς του, αποφεύγει συστηματικά να ονοματίσει την «μικρή πόλη» της Πιερίας. (Έτσι, πήρε το αεροπλάνο και πήγε αεροπορικώς στη Θεσσαλονίκη και από κει με το λεωφορείο έφτασε στην πόλη της.)
    Γιατί άραγε;

  6. ΓΤ said

    «[…] πήρε το αεροπλάνο και πήγε αεροπορικώς στη Θεσσαλονίκη […]»
    Και όταν παίρνουμε το πλοίο, πάμε ακτοπλοϊκώς.

    καλΟσΩρίσματα…
    σοδΙά…

    «[…] ήμουν ανακατεμένος στον Επαναστατικό Λαϊκό Αγώνα […] Μας πήρε είδηση η ΕΣΑ […]»
    Με τον ΕΛΑ να πρωτοεμφανίζεται το 1975…

  7. Alexis said

    #3, τέλος: Πλήρης ημερών, 96 ετών… 😦

  8. ΓΤ said

    Πέθανε ο Δημήτρης Παντερμαλής.

  9. Κιγκέρι said

    Μπα! Και χτες το βράδυ που βλέπαμε το Μαντολίνο τού Λοχαγού Κορέλι, όπου έπαιζε η Ειρήνη Παππά, κάναμε ακριβώς τη συζήτηση αν ζει ή αν πέθανε. Δεν λέγαμε καλύτερα ένα τσουβάλι λίρες…

  10. Κιγκέρι said

    Χρόνια Πολλά στους Σταύρους και στις Σταυρούλες να πούμε!

  11. Alexis said

    Χρόνια πολλά στον ΣΠ, στον LandS και σε όλους τους Σταύρους και τις Σταυρούλες που γιορτάζουν σήμερα!

  12. sarant said

    11 Mπράβο και το είχα στο νου μου και μετά το ξέχασα.

    Χρόνια πολλά σε ΣΠ, LandS και όσους και όσες γιορτάζουν!

    5 Διότι έχει πάρει στοιχεία από περισσότερες της μίας (κωμο)πόλεις.

  13. Theo said

    Καλημέρα!
    Τις καλύτερες ευχές μου στον ΣΠ, στον LandS και στους Σταύρους και Σταυρούλες του ιστολογίου 🙂

  14. Χρόνια πολλά σε LandS, ΣΠ και λοιπούς εορτάζοντες/ουσες του ιστολογίου

    Αναρωτιέμαι αν ο Δήμος είχε ακούσει το άζμα…

  15. ΓΤ said

    Ευχές στον ΣουΠου και τον LandS 🙂

  16. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Χρόνια πολλά στους/στις εορτάζοντες/ουσες (και ο Νίκιπλος αν θυμάμαι).

  17. Αχ, ναι. Ξεχάστηκα. Χρόνια σας πολλά και καλά Σταύροι.

  18. atheofobos said

    3
    Δεν νομίζω γιατί μάλλον πήγε μετά από μένα καθώς περάσαν τα σύνορα με το πούλμαν. Όπως γράφω στο
    ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑ ΠΡΙΝ 23 ΧΡΟΝΙΑ (1987)
    http://atheofobos2.blogspot.com/2010/11/23-1987.html
    Στα σύνορα ήρθαν 2 καινούργια αλβανικά πούλμαν και μας παρέλαβαν γιατί τότε δεν επέτρεπαν την είσοδο αυτοκινήτων από την Ελλάδα εκεί.

    Την ίδια δε εντύπωση έκανε και σε μας ο μεγάλος αριθμών ανθρώπων που περπάταγαν στους δρόμους καθημερινά ή μερικοί που έπαιζαν στο πλάι του δρόμου χαρτιά καθισμένοι αλά Τούρκα χάμω. Στην ερώτηση προς τους ινστρούχτορες, τι κάνουν όλοι αυτοί που περιπλανώνται ασκόπως και δεν δουλεύουν, πήραμε την απάντηση ότι δουλεύουν σε βάρδιες!

    Για τυρί δεν είδα να πουλάνε πουθενά αλλά το ψωμί ήταν πράγματι πεντανόστιμο!
    Στο Ελμπασάν χάσαμε για λίγο την κ. Αθεόφοβου η οποία, φανατικός λάτρης του ψωμιού, εμφανίστηκε περιχαρής και μπουκωμένη με ένα τεράστιο ψωμί φόρμας παραμάσκαλα που το είχε αγοράσει από ένα υποτιθέμενο μπακάλικο που πούλαγε ουσιαστικά μόνο ψωμί και κρασί. Περιττό να τονίσω ότι η νόστιμη ψωμάρα εξαφανίστηκε ταχύτατα από το τσιμπολόγημα όλου του πούλμαν το οποίο το εκτίμησε δεόντως.

  19. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Πάλι ρέστος ο Δήμος! Ρε τον έρμο, πώς τα φέρνει πώς τον φέρνουνε, ξεμένει σολαρία σολαρό!

    Χρόνια πολλά, χαρούμενα, στους τρεις Σταύρους και μια Σταυρούλα, τουλάχιστον, που έχουμε.
    Η Σταυρούλα πέρναγε αραιά και πού αλλά παλιότερα, συχνότερα. Οικονομικού, λογίστρια, κάτι τέτοιο, το γράφω να δει ότι τη θυμόμαστε, να φανεί. Κρητικής καταγωγής θαρρώ.
    Πού είσαι Γιάννη μας ν΄ανοίξεις τα κιτάπια 😦 .

  20. sarant said

    18 Μάλλον ο πατέρας μου πήγε μετά, όπως θυμάμαι, διότι είχε πάει -αλλά στο μυθιστόρημα μετέφερε το ταξίδι στο 1986.

  21. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Το νόστιμο ψωμί και τυρί που περιγράφει, μου θύμισε το ψωμί , γιαούρτι και απίθανη μαρμελάδα που φάγαμε,σε στάσεις στη Γιουγκοσλαβία, πηγαίνοντας με λεωφορείο στο Παρίσι. Σέρβιραν ατομικές στρογγυλές ψωμάρες, με μια εξαιρετική γεύση, τύπου μπριός αλλά πιο ανάλφρο, διπλά κουπάκια ωραίας μαρμελάδας και μια γαβάθα πηχτό γιαούρτι, α και κανατούλα γάλα μοναδικής νοστιμιάς.

  22. ΣΠ said

    Ευχαριστώ όλους για τις ευχές. Εύχομαι και εγώ στους συνεορτάζοντες.

  23. Χαρούλα said

    Για τον ΣΠ μας, τους Lands και Nikiplos μας, αλλά και σε όλους σχολιαστές και αγαπημένους τους, που γιορτάζουν, με την αγάπη μου ευχές για όλα τα καλά!

  24. Spiridione said

    Χρόνια πολλά κι από μένα σε Σταύρους και Σταυρούλες.

  25. ΓΤ said

    Nikiplos! Γερός και πολύχρονος, ρε μαν!

  26. ΣΠ said

    Η σημερινή συνέχεια είναι η δέκατη έβδομη

    Είναι η δέκατη όγδοη. Και το λινκ που οδηγεί στην προηγούμενη είναι λάθος, οδηγεί στην δέκατη έκτη.

  27. ΚΩΣΤΑΣ said

    Ωραιότατη η αφήγηση. Ο πρωταγωνιστής παραμένει πάλι μόνος χωρίς ερωτικό ταίρι, τον βλέπω να μένει όπως λέει το στιχούργημα: «ο Δήμος και το καριοφίλι* του»

    *Ένθα καριοφίλι, εκεί που πήγε αρχικά το μυαλό σας. 😉

    …………………………………..

    Χρόνια πολλά στον Σταύρο (ΣΠ), στην Σταυρούλα και σε όποιον/α γιορτάζει – μήπως ο LandS; 🙂 🙂 🙂

  28. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    3 >>πέθανε και η Ειρήνη Παπά
    Όταν αποθεώθηκε στις Κάννες με την Ηλέκτρα του Κακογιάννη.
    Στο 8:12, ο Κώστας Καζάκος ως χωρικός.

    https://www.kirkinews.gr/epikairotita/eirini-papa-otan-apotheothike-stis-kannes-me-tin-ilektra-tou-kakogianni/

  29. nikiplos said

    Καλημέρα… Το σημερινό ήταν συγκλονιστικό. Η(τονούμενο) ανατροπή. Μια υπόρρητη σύνδεση με το προχθεσινό, του Δούκα, όπου πολλοί σχολιαστές έθεσαν ζητήματα πιθανοτήτων, τυχαιότητας κλπ στη ζωή των ανθρώπων. Ωστόσο η λαϊκή σοφία έπλασε την παροιμία, «όσα φέρνει η ώρα…» για να δείξει αυτές τις σημαντικές χρονικές στιγμές που συμβαίνουν μεγάλες αλλαγές, που παίρνουν τον άνθρωπο από ένα στάτους της ζωής του, μονότονο ίσως, και τον μεταφέρουν σε ένα άλλο ανατρέποντας κάθε σταθερά, κάθε βολική συνήθεια που είχε το προηγούμενο. Στο πουθενά σαν από μηχανής θεός ο Ορέστης, χειριστής ενός μηχανήματος, κρυμμένος κι αυτός από τον κόσμο, σαρώνει συμβολικά τα απορρίματα της ζωής του…

    Τίμια όμως η στάση της Φανής, να αγωνιστεί και να απαιτήσει όσα πιστεύει πως της χρωστάει η ζωή. Ίδιον εκείνων των παλαιότερων ανθρώπων που ήξεραν να αγωνίζονται. Μια συγκαιρινή μου αν μη τι άλλο θα έσπευδε στην βολή της αδράνειας, της καθημερινότητας, και θα κατέφευγε μόνο στα όνειρά της σε εξορμήσεις στον άκτιστο παράδεισο του Ορέστη. Ας είναι…

    Να μην ξεχάσω να ευχηθώ κι εγώ με τη σειρά μου χρόνια πολλά στους συνεορτάζοντες δλδ Lands και ΣΠ, αλλά και στους λοιπούς μη φανερούς πιθανόν και στις συνεορτάζουσες βεβαίως βεβαίως.

    Ευχαριστώ κι εγώ με τη σειρά μου για τις ευχές.

  30. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    >>με το Φεστιβάλ ΚΝΕ-Οδηγητή, που από το 4ο και μετά γινόταν μόνιμα στο Περιστέρι,
    Από το 3ο

  31. sarant said

    25-29 Βρε έχουμε και τον Nikiplos. Χρόνια πολλά, χρόνια πολλά!

    26 Ωχ ναι, διορθώθηκε, ευχαριστώ!

  32. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Πράγματι, της ανατροπής γίνεται στο σημερινό, λογοτεχνική αδεία, βέβαια!
    Περί Αλβανίας δεν ξέρω τίποτα – από πρώτο χέρι, εννοώ. Αλλά, έτυχε να έχω φοιτητές/επιμορφούμενους Αλβανούς νέους και είχα εντυπωσιαστεί από την επιμέλεια, ζήλο και αφοσίωση σε αυτό που έκαναν.
    ====+====
    Χρόνια πολλά και όπως τα επιθυμούν οι εορτάζοντες/ουσες Σταύροι, Σταυρούλες του ιστολογίου και ιδιαιτέρως ΣΠ, Νίκιπλο, LandS, Σταυρούλα. 💐 🌷
    ====+====
    Νικοκύρη, ο τίτλος επιμένει… 18;! 🙂

  33. 30 Τάπαμε για. Στο 3 & 4

  34. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    Σταῦρε ἀγαπητέ, Lands και Nikiplos, χρόνια σας πολλά!

  35. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    Νῖκο, νομίζω ὅτι ἡ σύνθεσι τοῦ χαρακτῆρα τοῦ λεγάμενου ἀπό τήν πέννα τοῦ πατέρα σου -τουλάχιστον στό ἐρωτικό πεδίο- δέν εἶναι ἀρκετά πετυχημένη. Ἕνας πηδηχτούλης, κατακτητικός καί ἀνασφαλής ἀνατολίτης πού ἤθελε νά πιστεύῃ ὅτι οἱ ὅλες οἱ παλιές του ἀγάπες θά ἄφηναν τήν τελευταία τους πνοή ἔχοντας τήν μορφή του στό μυαλό τους, ξαφνικά γίνεται λειῶμα καί θέλει νά συνδράμῃ στήν ἐπανασύνδεσι τοῦ δεσμοῦ του μέ τόν παλιό της ἔρωτα!! Ὑποψιάζομαι πρόχειρη συγκόλλησι στοιχείων ἀπό διαφορετικά, ὑπαρκτά ἴσως, πρόσωπα..
    (Μοῦ ἤθελε καί φεστιβάλ τῆς ΚΝΕ, τρομάρα του! 🙂 🙂 )

  36. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @35 (συμπλήρωμα). [..καί θέλει νά συνδράμῃ στήν ἐπανασύνδεσι τοῦ δεσμοῦ του μέ τόν παλιό της ἔρωτα..]
    Διάβαζε: [..νά κρατᾶ φαναράκι..] 🙂

  37. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    35. Υπάρχει τελικά η «θεία» δίκη του έρωτα για τον Δήμο που ως ήρωας μου είναι αντιπαθής. Τα πάντα ρεί.
    Χωρίς ρίσκο δεν απολαμβάνεις τον έρωτα.

  38. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    33 Ναι, συγγνώμη, στραβωμάρα μου.

    >>KONSTANTIN ΗRISTOFORIDIS
    Πήγε στην Κωνσταντινούπολη το 1857 και συνέταξε μνημόνιο για την αλβανική γλώσσα. Έμεινε στη Μάλτα μέχρι το 1860 σε ένα προτεσταντικό σεμινάριο, ολοκληρώνοντας τη μετάφραση της Καινής Διαθήκης στις διαλέκτους Τοσκ και Γκεγκ. Βοηθήθηκε από τον Νικόλα Σερέκι από τη Σκόδρα με την έκδοση Γκεγκ της Διαθήκης. Ο Νικόλα Σερέκι ήταν επίσης ο υποστηρικτής της χρήσης του λατινικού αλφαβήτου, το οποίο είχε ήδη χρησιμοποιηθεί από τους πρώτους συγγραφείς της αλβανικής λογοτεχνίας και ο Χριστοφορίδης αγκάλιασε την ιδέα ενός λατινικού αλφαβήτου.
    https://www.wikiwand.com/el/%CE%9A%CE%BF%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD_%CE%9A%CF%81%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%86%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B7

  39. Costas Papathanasiou said

    Καλημέρα. Χρόνια πολλά στους γνωστούς Σταύρους(ΣΠ και LandS) καθώς και στις λοιπές εορτάζουσες δημοκρατικές δυνάμεις.
    Και είθε ο αγαπησιάρης Δήμος να βρει εντέλει απάγκειο σε μια μόνιμη αγκαλιά
    ΥΓ1: «Από την άλλη, οι άνθρωποι του κόμματος ζούνε καλά.»:
    ΜΑΥΡΟΓΙΑΛΟΥΡΟΣ: Δε μου λές ρε Γκρουεζα, εσύ ’σαι του κόμματος;
    ΓΚΡΟΥΕΖΑΣ: Και με ρωτάτε εσείς κύριε Υπουργέ;
    ΜΑ: Βρε…- ασ’ τις κουβέντες, ρωτάω: είσαι στο κόμμα ναί ή όχι;
    ΓΚΡ: Φυσικά είμαι!
    ΜΑ: Πόσα χρόνια είσαι στο κόμμα;
    ΓΚΡ: Είμαι από 20 χρονών παιδάκι. Από τόσος (:Δείχνει, με το αριστερό, ύψος ενός μέτρου)
    ΜΑ: Και τί δουλειά κάνεις ρε Γκρουεζα;
    ΓΚΡ: Ορίστε;
    ΜΑ: Λέω, εξωκομματικώς, πώς τα βολεύεις; Πώς έχτισες το σπίτι που έχτισες, πώς έκανες τα λεφτά που έκανες, δεν είναι έτσι;
    ΓΚΡ: Ποιο…Εε…Έλα Παναγία μου(:σταυροκοπιέται)..Ρωτάει αν…
    -Μα είμαι του κόμματος κύριε Υπουργέ! -Ε, βέβαια! -Σκοτώνομαι για το κόμμα!
    ΥΓ2: Μπάνι γκα μπιμ. Νουκ γιαμ ουνα (αλβανιστί:Bëni ngabim. Nuk jam una=»Κάνεις λάθος. Δεν είμ’εγώ»-όπως φαίνεται και από τα συμφραζόμενα, δοθέντος ότι ο Ορέστης παριστά τον αφανήν Αλέκον ενώπιον Φανής)

  40. sarant said

    32 Mα, η 18η συνέχεια είναι σήμερα

    39 Για κάποιο λόγο το σχόλιο είχε κρατηθεί, συγγνώμη!

  41. ΓΤ said

    @35, 36

    Ακριβώς όπως μας είχε κάνει εντύπωση το μπαρτζούδειο θαυμαστικό που συνόδευε τα συλλυπητήρια του λογίου Σερρών προς την οικογένεια Ιατρού (αν βάζεις θαυμαστικό σε συλλυπητήρια, ποιος ξέρει πόσα εξκλαμάρια θες για να συνοδέψεις συχαρίκια…), σήμερα θα σταθούμε στην υποτακτική «να πιστεύῃ» που έρχεται να πιάσει αγκαζέ τον «πηδηχτούλη». Η κακιά μου η γκλάβα, δε, βλέποντας το «νά συνδράμῃ», πάει καρφί στον… Κατσαδράμη.

    ——

    Ο Χάμες Ροντρίγκες στον ΟΣΦΠ. Από άτομο βαθιά μέσα στον Γαύρο μαθαίνουμε ότι ο Χοντρός παίζει τα ρέστα του για να φέρει στον κόκκινο πάγκο τον Μαρσέλο Μπιέλσα. Οπότε φαντάζομαι ότι θα έχουμε νέες δηλώσεις Γεωργιάδη του τύπου «η Ελλάς πόλος έλξης…», «Με τον Κυριάκο…», «Αν ήταν μπίχλα, δεν θα ερχόταν…»…

  42. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Σωστά, συγγνώμη, Νικοκύρη! Δεν είχα σχολιάσει στην 17η συνέχεια και την θεώρησα, ο χαζός, ως μη… 🙂

  43. Georgios Bartzoudis said

    41, ΓΤ said: «Ακριβώς όπως μας είχε κάνει εντύπωση το …θαυμαστικό που συνόδευε τα συλλυπητήρια… (αν βάζεις θαυμαστικό σε συλλυπητήρια, ποιος ξέρει πόσα εξκλαμάρια θες για να συνοδέψεις συχαρίκια…),
    # Σε ποιο …στρουθοκαμηλοτροφείο έμαθες γράμματα? Δεν σε είπαν ότι το λεγόμενο θαυμαστικό χρησιμεύει για να εκφράσουμε όχι μόνο θαυμασμό αλλά και οποιοδήποτε έντονο συναίσθημα. Κρίμα στην (ανοητο)λογιότητά σου!

  44. ΓΤ said

    @43

    To ότι μας έκανε εντύπωση δεν σημαίνει ότι δεν γνωρίζουμε να στίζουμε. Εννοούμε ότι τα συλλυπητήρια δεν δένουν με θαυμαστικό. Αλλά ευχαριστούμε για τη σαφήνιση περί του προσωπικού εντόνου συναισθήματος. Σκέφτομαι τα δάκρυά σου απ’ τον πόνο να πέφτουν μες στη σούπα, και με παίρνουν κι εμένα τα ζουμιά…

  45. Αγγελος said

    GΧρόνια πολλά κι από μένα σε όσους/όσες γιορτάζουν.
    Σχολαστική παρατήρηση: τον Χριστοφορίδη, που βεβαίως ήταν 100% Αλβανός, οι Αλβανοί τον γράφουν Kostandin Kristoforidhi.

  46. Georgios Bartzoudis said

    Όταν, πριν αρκετά χρόνια, πήγα στην Αλβανία, κάνοντας την ίδια περίπου διαδρομή με τον πατέρα Σαραντάκο [λέτε να ήμασταν στο ίδιο λεωφορείο?], είδα να συμβαίνει κάτι που είχε συμβεί παρ΄ ημίν προ πολλού (με πρωταγωνιστές τους λεγόμενους «Λαζογερμανούς»): Πολλά καινούργια διώροφα σπίτια, ανεγερθέντα με χρήματα των εν Ελλάδι Αλβανών μεταναστών. Κυκλοφορούσαν και πολλά Μερσεντές, αποκτηθέντα ομοίως.
    Τω καιρώ εκείνω, υπήρχαν ακόμα πολλοί Αλβανοί που «ασχολούνταν» με …διαρρήξεις σπιτιών. Τώρα πλέον περιποιούνται και …φυλάγουν τα σπίτια! Τις προάλλες, ένας γείτονας Βούλγαρος μου ζήτησε να του συστήσω έναν Αλβανό που θα αναλάβει το σπίτι του.
    Τέλος, εδώ και αρκετά χρόνια, οι Αλβανοί μετανάστες προτιμούν να κτίζουν σπίτια στην Ελλάδα. Είναι (ή έγιναν) άνθρωποι της εργασίας και της προόδου. Κάπου-κάπου, βλέπουμε και μικτούς γάμους.

  47. Georgios Bartzoudis said

    44, ΓΤ said: «To ότι μας έκανε εντύπωση δεν σημαίνει ότι δεν γνωρίζουμε να στίζουμε. Εννοούμε ότι τα συλλυπητήρια δεν δένουν με θαυμαστικό. Αλλά ευχαριστούμε για τη σαφήνιση περί του προσωπικού εντόνου συναισθήματος. Σκέφτομαι τα δάκρυά σου απ’ τον πόνο να πέφτουν μες στη σούπα, και με παίρνουν κι εμένα τα ζουμιά…»
    # Τί να κάνουμε? Τέτοια είναι η παραγωγή των σημερινών στρουθοκαμηλοτροφείων. Πάντως, για να «στίζει» κανείς, πρέπει να έχει τα λογικά του! [ρώτα τη μαμά στρουθοκάμηλο αν το τελευταίο …στίγμα είναι θαυμαστικό ή …λυπητερό!]

  48. Πέπε said

    43, 44
    Έχετε φάση πάντως ως δίδυμο. Λατινικά ερωτηματικά μέσα σε συζήτηση περί στίξεως, πληθυντικός της ταπεινοφροσύνης στο α’ πρόσωπο με ενικό στο β’, …εμείς ταπεινώς εγκρίνουμε και περιμένουμε με ενδιαφέρον τη συνέχεια του διαλόγου.

  49. ΣΠ said

    48
    Ο πληθυντικός στο α’ πρόσωπο είναι της ταπεινοφροσύνης, ο ενικός στο β’ τι είναι; της γαϊδουριάς;

  50. Χρόνια πολλά σε όλους και όλες που γιορτάζουν!
    4. Ναι πριν 40 χρόνια τέτοιες μέρες. Ήμουν και εγώ εκεί. Στο φεστιβάλ ανακοινώθηκε και θυμάμαι που στη συνέχεια έπαιζαν συνέχεια από τα μεγάφωνα μουσική και τραγούδια του. Άσε που δεν πίστευα πως θα πεθάνει και πως οι σύντροφοι της ΕΣΣΔ δεν θα τον κάνουν καλά….

  51. ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ

    Η ανακοίνωση του ΠΑΟ σχετικά με την πραξικοματική τακτική του Μαρινάκη να εκδίδει ανακοινώσεις σαν…superleague, επειδή τον έβγαλαν πρόεδρο όσοι τους έδωσε διαφήμιση στις φανέλλες και οι «παραδοσιακοί στο κόμμα» σύμμαχοί του :

    «Το τριφύλλι εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία τάχθηκε ξεκάθαρα εναντίον της διαδικασίας που ακολουθήθηκε, πλην όμως η διοίκηση του συλλόγου διευκρίνιζε ότι η επίσημη αντίδρασή της έχει να κάνει με τον τρόπο που έγινε η διαδικασία κι όχι με το αν συμφωνούν ή διαφωνούν με το περιεχόμενό της ή έστω μ’ ένα μέρος αυτού.»

    Εδώ γελάμε, φοβήθηκε μην την …παρεξηγήσουνε και θυμώσει ο Φαταούλ, την άλλη φορά θα…τους ρωτήσει πρώτα ο Βαγγέλας αν του επιτρέπουν. Εχει και υποχρεώσεις το «σμπρώξιμο» !!

  52. # 41 τέλος

    Ασε τις σχέσεις με τα άτομα «που είναι βαθιά μέσα» (μόνο λαμόγια γράφουν κάτι τέτοια για αυτοδιαφήμιση) και το ξέρεις πως έχεις καεί από τέτοια στο παρελθόν!

    (τελειώσανε τα προγνωστικά στα παιχνίδια με το ΠΑΟΚ-Λαμία και το ρίξ;με στην μαντική ..προπονητών ; )

    Είσαι μια φωτεινή ακτίδα γέλιου στο έρεβος της απελπισίας των ημερών που διάγουμε…

  53. ORIO said

    …Αν αναγκαστούν να αφήσουν το λαό να επικοινωνήσει με τους γείτονες, αυτό το κράτος θα διαλυθεί. Τι να πω. Αλλιώς τα φανταζόμουνα κι αλλιώς τα βρήκα. Μια φορά δε θα αγωνιζόμουνα τόσα χρόνια για να γίνει και στην Ελλάδα παρόμοιο καθεστώς. Άλλα ονειρεύτηκα, αλλά, θα μου πείτε «στερνή μου γνώση, να σ΄ είχα πρώτα» και θάχετε δίκιο…
    Καταπληκτική και η σημερινή αφήγηση!
    Είχε και άλλα καλά η Αλβανία, για παράδειγμα τους διαφθειραμε στο λεξιλόγιο, μου είχε πει τότε πού ήλθαν εδώ, ότι οι υβριστικές λέξεις πού αποκαλείτε ο ένας τον άλλον,αν το έλεγαν σε εμένα θα σε σκότωνα!

  54. sarant said

    50 Ετσι….

  55. Πέπε said

    > …δεν ήταν μόνο το κρεβάτι στη μέση. Ταίριασαν και στο τραπέζι, δεν είχαν δηλαδή μόνο σωματική αλλά και πνευματική επαφή

    !!!

    Ακριβώς μετά:
    > Βέβαια δεν ήταν πολύ διαβασμένη, ούτε είχε πνευματικούς προβληματισμούς και ανησυχίες. Στο σημείο αυτό του φαινόταν λίγο απλοϊκή…

    Άρα πνευματική επαφή υπήρχε μόνο στο τραπέζι.

    > Τα τελευταία χρόνια, με την ανάληψη της εξουσίας από το Πασόκ, είχαν αποκατασταθεί ομαλές σχέσεις Ελλάδας – Αλβανίας, που ως τότε ήταν εχθρικές

    Για την ακρίβεια εμπόλεμες. Άλλωστε το λέει παρακάτω.

    ………………………….

    Να πω με πάσα ειλικρίνεια ότι η αφήγηση δε με συναρπάζει. Πιο πολύ σαν περίληψη μοιάζει. Είναι περίπου στον τόνο που μιλάμε προφορικά, όταν αφηγούμαστε τα νέα μας όχι επειδή έχουν κάτι αξιοσημείωτο που αξίζει ν’ ακουστεί, αλλά σαν αναγκαίο πρόλογο για να καταλήξουμε σε κάτι που θα έρθει στο τέλος.

  56. mitsos said

    Καλησπέρα
    Χρόνια πολλά και Καλά σε ΣΠ , Lands σε όσους και όσες εορτάζουν.

    Οι περιγραφές για την Αλβανία μου θύμισαν ένα άρθρο του Γιώργη Τρικαλινού κάπου στο 90 ή 91 που εξωράϊζε την ζωή στην Αλβανία και δέχτηκε πολλές επικρίσεις ακόμα και εντός ΚΚΕ … Δεν κατάφερα όυτε το 1979 ούτε το 86 να μπω στην Αλβανία ( σταμάτησα στην κλειστή Κακαβιά ) αλλά απο μαρτυρίες είχα διαμορφώσει γνώμη: Εκατό χρόνια πίσω από την Ελλάδα και λίγα λέω.

    Από τις πιο όμορφα κομμάτια το σημερινό … Περιμένω να τελειώσουν οι συνέχειες να κάνω μια επανάληψη αναδιοργάνωσης των συναισθημάτων μου

  57. Costas Papathanasiou said

    Να δευτερώσω τα Χρόνια πολλά —αφού η κυρά μαρμάγκα ονόματι, ίσως, Σταυριανή τα νοστιμεύτηκε και τά ’χαψε ώρες πολλές, σαν νά’ταν μοναχοφαγού, προσθέτοντας και Νikiplos στα εορτάζοντα σταυραδέρφια και Σταυρούλες του ιστολογίου – συνοδευόμενα ετούτη τη φορά και μ’ ένα κλωνί βασιλικό [το οποίο, σήμερα, μοιράστηκε εθιμικώς μετά τη λειτουργία, καθώς πιστεύεται ότι ο αγιασμένος αυτός βασιλικός, ο ανήμερα της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού (λεγόμενος ως εκ τούτου και “σταυρολούλουδο”), έχει και θαυματουργικές ικανότητες, οπότε φυλάγεται και στο εικονοστάσι για «σταυρώματα και ξορκίσματα» ή χρησιμοποιείται, τριμμένος, για προζύμι (και «ύψωμα») ευλογημένο.]
    Σημειωτέον, κατά τα λοιπά, ότι η Αλβανία, τουριστικώς, μπορεί να μας θυμίσει… Ρόδο, χάρη στο πήδημα του “τραχυτάτου βράχου του Ελμπασάν”, που ήταν κι αυτό ένα φευγιό απ’ τη μοναξιά του, την όμοια με του Δήμου ενδεχομένως:
    “Ἕνα ταξίδι στὸ Ελμπασάν(Ι)”-Νίκος Εγγονόπουλος
    Σήμερα θὰ πῶ ταξιδιωτικές μου ἐντυπώσεις ἀπὸ τὴν Ἀλβανίαν. Καί, πρὶν ἀπ’ ὅλα, πρέπει νὰ δηλώσω ὅτι δὲν ὑπάρχει τίποτες εὐκολώτερο, τίποτες ἁπλούστερο, ἀπὸ μία μετάβαση σ’ αὐτήνα τὴ χώρα. Ὅμως, εἶναι ἀπαραίτητο νὰ προσμένη κανείς, γι’ αὐτὸ τὸ σκοπό, τὴ γιορτὴ τ’ Ἅι-Γιαννιού, τὸ καλοκαίρι. Μόνο τότες, σὰ βραδιάξη, ὁ νοσταλγὸς τῶν μακρινῶν τόπων μπορεῖ, πηδώντας τὶς φωτιές, νὰ βρεθῆ σ’ ὅποια πόλη ἔχει ποτὲς του ἐπιθυμήσει.
    Ἐγώ, κάποτες, μία μέρα ὀδυνηρῆς μοναξιᾶς, μία μέρα ὅπου εἶχα ζήσει μακριὰ ἀπὸ τὰ πουλιά, πήδηξα, σὰ βράδιασε, τὶς φωτιὲς ποὺ εἶχαν ἀνάψει σὲ μιὰν ὁποιαδήποτε λαϊκὴ γειτονιὰ τῶν Ἀθηνῶν, μὲ τὸ βαθὺ πόθο τῆς Ἀλβανίας μεσ’ στὴν καρδιά μου. Πήδηξα μιά, πήδηξα δυό. Τίποτες. Τὴν τρίτη φορᾶ βρέθηκα ἀπότομα στὸ Ἐλμπασάν.

  58. Πέπε said

    57
    > πιστεύεται ότι ο αγιασμένος αυτός βασιλικός, ο ανήμερα της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού (λεγόμενος ως εκ τούτου και “σταυρολούλουδο”), έχει και θαυματουργικές ικανότητες, οπότε φυλάγεται και στο εικονοστάσι για «σταυρώματα και ξορκίσματα» ή χρησιμοποιείται, τριμμένος, για προζύμι (και «ύψωμα») ευλογημένο.

    Λίγο αλλιώς το ξέρω: ο αγιασμός, το νερό δηλαδή, και όχι το τρίμμα του ξερού βασιλικού, είναι που μπαίνει στο προζύμι. Με κοινό νερό προζύμι δε γίνεται. Και φαίνεται ότι αυτό ισχύει και έχει και μια εξήγηση, του τύπου ότι τη συγκεκριμένη εποχή του χρόνου ο βασιλικός αναπτύσσει κάποιο ιδιαίτερο στοιχείο στη σύστασή του, το οποίο μένει στο νερό και προκαλεί τη ζύμωση.

    Μετά φτιάχνουν ζυμάρι με αλεύρι και κοινό νερό, και ρίχνουν μέσα και το προζύμι για ν’ ανέβει. Όταν ανέβει, ξεχωρίζουν λίγο πριν πλάσουν τα ψωμιά και το φυλανε στο ψυγείο: αυτό είναι το προζύμι για την επόμενη φορά. Και έτσι πάει όλο τον χρόνο μέχρι του χρόνου τέτοια μέρα.

  59. Παναγιώτης Κ. said

    Χρόνια πολλά στους Σταύρους και τις Σταυρούλες του ιστολογίου μας.

  60. Παναγιώτης Κ. said

    Χρόνια πολλά ΣΠ.

  61. Γιάννης Κουβάτσος said

    Χρόνια πολλά και καλά, Σταύρο.

  62. Georgios Bartzoudis said

    Συνέχεια στο σχόλιο 47:
    ΔΙΑΛΟΓΟΣ στην εν Σαρμουσακλί Φάρμα Στρουθοκαμήλων
    [του ανταποκριτού μας Γκουλιόμπαρου Τσίτσιδου]

    Ο ΓΤ-το στρουθοκαμηλάκι ρωτά τη Μαμά-στρουθοκαμηλίνα:
    – ΓΤ: Μαμάκα, θέλω να παίξω με τ’ αυγό που γέννησες σήμερα.
    – Μαμά: Μωρό μου, δεν είναι σωστό να παίζεις με το αυγό. Μπορεί να το σπάσεις. Ρώτα όμως και τον μπαμπά σου, να δούμε τί θα πει.

    Ο ΓΤ-το στρουθοκαμηλάκι, πλησιάζει δειλά τον Μπαμπά-στρουθοκάμηλο.
    – ΓΤ: Μπαμπάκα, θα επιτρέψεις να παίξω με τ’ αυγό?
    – Μπαμπάς: Όχι! Δεν επιτρέπω!
    – ΓΤ: Μπαμπά, μ’ αρέσει πολύ. Θέλω να παίξω με τ’ αυγό.
    – Μπαμπάς: Φύγ’ από δω, κουπελάρ(ι)! Κι χτες έπαιζες με τ’ αυγό κι τόσπασες!
    – ΓΤ: Σήμερα θα προσέχω. Άσε με να το πάρω!
    – Μπαμπάς: Άιντε από δω, μη σαμπουρντίξ’ του δικανίκ(ι) κι σι σπάσ’ τα πουδάρια!

    [Αν διάβαζε τον διάλογο η μακαρίτισσα Ειρήνη Παπά, ή ο Κώστας Καζάκος, αλλιώς θα απέδιδε την «ξερή» απάντηση της Μαμάς και αλλιώς τις «θυμωμένες» απαντήσεις του Μπαμπά. Θα καταλάβαινε τον θυμό του Μπαμπά, όχι μόνο από τις λέξεις που χρησιμοποιεί αλλά και από τα «θαυμαστικά». (όσο για τα λατινικά ερωτηματικά, θα τους διευκόλυναν στην ανάγνωση, αν είχαν μειωμένη όραση, σαν και μένα)].

    Μπιλί ουρσούν ΓΤ?

  63. # 58

    Πέπε προζύμι με αλεύρι και ΣΚΕΤΟ νερό ΓΙΝΕΤΑΙ σε 5-6 μέρες, ξεκινάς με ίσο αλεύρι ίσο νεροας πούμε απο 200γρ. και κάθε μέρα προσθέτεις από 40 αλεύρι κα νερό με ανακάτωμα, ίσως κι μια ιδέα ζάχαρη να βοηθήσει τα ένζυμα. Ο βασιλικός, το κρεμμύδι, το ρεβύθι και άλλα απλά δίνουνε διαφορετικκές γεύσεις από το ξινό που δίνει το σκέτο αλεύρι.
    Αν ζούσε ο Γιάννης ο Ιατρού.θα σου έγραφε και περισσ΄΄οτερες λεπτομέρειε καθότι και σε αυτό είχε γίνει εξπέρ

  64. freierdenker said

    Στην μοναδική ζωντανή ερωτική σκηνή, το φιλί του αποχωρισμού στα Γιάννενα, την πρωτοβουλία την παίρνει η Φανή. Μπορεί στα επόμενα επεισόδια να γίνει η ανατροπή και να αρχίσει ο Δήμος να βγάζει λίγο άλφα; Αμφιβάλλω.

    Κατά μια αναλογία, ο Δήμος είναι άνθρωπος των ιδεών που ναι μεν δεν περιφρονεί τα υλικά αγαθά, αλλά φαίνεται οτι ικανοποιεί τις όποιες ανάγκες του κερδίζοντας κάθε λίγα χρόνια στο Τζόκερ. Το κυριότερο, γι αυτό και είπα το αμφιβάλλω, δεν δείχνει να αντιλαμβάνεται οτι οι άλλοι ιδρώνουν για τα προς το ζην.

  65. sarant said

    64 Ενδιαφέρον

  66. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    Χρόνια πολλά στους Lands, Σ.Π, Nikiplos, Σταυρούλα κι σε όσους άλλους γιορτάζουν.

    Ο Δήμος πληρώνει τον συντηρητισμό του, δείγμα του ότι οι αριστεροί και ειδικά οι κομμουνιστές, δεν είναι και τόσο προοδευτικοί, σεξουαλικά τουλάχιστον, είναι το ίδιο με τους δεξιούς. Χωρίς σεξουαλική ελευθερία και χαρά, δεν μπορεί κανείς να είναι προοδευτικός παρά μόνο στα λόγια.

    Τι κάνει την σχέση ενός ζευγαριού, σταθερή, όμορφη και μακροχρόνια;

  67. # 66 τέλος

    Φως, νερό, τηλέφωνο !!!

    (από ραδιοφωνική διαφήμιση πώλησης οικοπέδων του 65, αυτά τα «προσόντα» κάνανε ευτυχισμένο το ζευγάρι που αγόραζε το οικόπεδο !!!!! ) 🙂 🙂

  68. Costas Papathanasiou said

    Καλημέρα!
    58:Πράγματι, αυτή είναι ίσως η πιο…τετριμμένη μέθοδος για παρασκευή “τίμιας” ζύμης, η οποία ολοκληρώνεται, σαν ξόρκι, βάζοντας δύο κλωναράκια βασιλικού σε σχήμα σταυρού επ’ αυτής.
    Όμως, για να μη δοκιμαστεί η πίστη μας εν περιπτώσει αποτυχίας, καλό είναι να έχουμε υπόψη και τα εξής:
    -Ο βασιλικός δεν αναπτύσσει «κάποιο ιδιαίτερο στοιχείο » που τη «συγκεκριμένη εποχή» προκαλεί τη ζύμωση, διότι αυτή απλώς διενεργείται μέσω ενζύμων που παράγονται από σακχαρομύκητες οι οποίοι όντως αφθονούν, καθότι αποικοδομητές, το Φθινόπωρο, καθώς η Φύση «μαραγκιάζει», πλην όμως παντού όπου υπάρχει φυτικό οργανικό (ανθρακούχο) υπόστρωμα(άρα όχι ειδικά στο βασιλικό), συμβάλλοντας στο κλείσιμο και στην επανεκκίνηση ενός βιολογικού κύκλου.
    -Η ζύμη γινόταν πάντα με κοινότατο νερό, σήμερα όμως, δοθέντος ότι το χλώριο στο δίκτυο ύδρευσης μπορεί να αναστείλει τη δράση των ζυμομυκήτων, καλό είναι να χρησιμοποιείται είτε εμφιαλωμένο, είτε αποχλωριωμένο (π.χ. μέσω οικιακού φίλτρου ενεργού άνθρακα), είτε.. μπαγιάτικο βρύσης (διότι μετά από λίγες μέρες το υποχλωριώδες νάτριο γίνεται κοινό, ελαχιστότατο, αλάτι).
    – Το κύριο υπόστρωμα για την ανάπτυξη των μυκήτων είναι φυσικά το άλευρο, λέγεται δε ότι αυτό της σίκαλης, ως περιέχον λιγότερη γλουτένη , ευνοεί την καλλιέργεια του S. exiguus που είναι ανθεκτικότερος του S. cerevisiae και δίνει και γευστικότερα αποτελέσματα (γενικά βέβαια όλοι αυτοί οι ευκαρυώτες είναι πολύ «σκληρά καρύδια»).
    -Η ανύψωση(διόγκωση)του ψωμιού γίνεται από την έκλυση διοξειδίου του άνθρακα που παράγεται κατά τη ζύμωση (εξ ου και το χημικό υποκατάστατο ζύμης, η μαγιά διττανθρακικών αλάτων γνωστή και ως μπέικιν πάουντερ).
    -Οπότε, η διαφοροποίηση που επιτυγχάνεται τελικά με το βασιλικό, ο οποίος όσο πιο μαραμένος τόσο πιο πολλούς ζυμομύκητες και υδατοδιαλυτούς υδατάνθρακες έχει, είναι μόνον ο γευστικός τόνος των αιθέριων ελαίων του (Αντίστοιχα στη μαγιά της μπύρας, κατά τη ζύμωση του βυνοσακχάρου τον τόνο της πικράδας τον δίνει ο λυκίσκος).
    -Για λίγα λόγια και καλά, αντί της ως άνω φλυαρίας, βλέπε σχόλιο 63

  69. nikiplos said

    Καλημέρα! Αγαπημένοι συνσχολιαστές, (Χτήνος, Νικοκύρη, ΓΤ, Κατσέα, Costas Papathanasiou, Λάμπρο, αλλά και όλους όσους (προφανώς ξεχνάω) ευχαριστούμε πολύ για τις ευχές!

  70. nikiplos said

    Για τον Δήμο, επειδή σχολιάστηκε, δεν πιστεύω πως υφίσταται κάποιος ειδικός συντηρητισμός, πέραν του τετριμμένου. Στερεότυπα η κοινωνία μας μεγαλώνει σε ένα ζευγάρι: μπαμπας και μαμά. Ένα ζευγάρι, θέλει θυσίες, αγάπη (και σεξ βέβαια), αλλά κυρίως σεβασμό. Η Στέλλα δεν απαρνήθηκε τον Μίλτο για τίποτε άλλο, παρά γιατί σύμφωνα με τα στερεότυπα της εποχής θα έπρεπε να αφήσει το τραγούδι και να κλειστεί στο σπίτι της νοικοκυρά παινεμένη και δακτυλομετρούμενη.

    Ωστόσο από όσα έχω έως τώρα διαβάσει, δεν είμαι σίγουρος πως ο Δήμος θα επιθυμούσε να κλείσει την Έζμπα ως νοικοκυρά σε διαμέρισμα.

    Και τα στερεότυπα αλλάζουν βέβαια. Όταν ήμουν έφηβος, θεωρούσα το ζήτημα γάμου άθλιο, σύμβαση κλπ. Στα 20+ χλευάζαμε τους ομηλίκους που παντρεύτηκαν έκαναν οικογένειες και μπήκαν στο μαγγάνι. Ήμασταν εικάζω η πρώτη γενιά, που δεν παντρευτήκαμε τις μακροχρόνιες φοιτητικές μας σχέσεις. Λίγοι το έκαναν. Οι περισσότεροι παντρεύτηκαν στα 30++, ενώ αρκετοί και αρκετές έμειναν ανύπαντροι. Αυτό το μύριο που δεν γεννήθηκε στα 00ς ήταν αναμφισβήτητα από τη δική μου γενιά.

    Σήμερα επίσης πρωτοπορούμε καθώς 1-2 στους 3 γάμους διαλύεται στα εξ ων συνετέθη. Ελάχιστοι δεν πήραμε διαζύγιο, κι όσοι δεν το κάναμε, αυτό έγινε ένεκα συμβάσεων κυρίως. Η 7χρονη με ρώτησε τι σημαίνει η λέξη διαζύγιο. Της εξήγησα και μου είπε πως αυτό αποτελεί για αυτήν τον χειρότερο εφιάλτη.

    Επομένως διαβάζοντας και το βιβλίο του Ιωσαφάτ, συμπέρασμα δεν έβγαλα. Όπως διδάσκει το έργο με τον πολύ εύστοχο τίτλο: «οι κοπέλες φορούσαν φουστάνια» η ζωή έχει πολλές ανατροπές και καλό είναι να μην λέμε μεγάλες κουβέντες, ούτε μακροχρόνια σχέδια, αλλά ας απολαμβάνουμε τα ήκιστα που φέρνει η μέρα. Και η ταπεινή μου γνώμη, είναι πως οι συμβάσεις δεν είναι πάντα κακές, αρκεί να είναι διμερείς και σαφείς. 🙂

  71. Alexis said

    #75 χθεσινό (Georgios Bartzoudis) : Δεν ήξερα για τον Ιατρού. Λυπήθηκα πραγματικά!
    Δεν ξέρω αν θα έβαζα θαυμαστικό στη φράση «Θερμά συλλυπητήρια» (μάλλον ναι), αλλά στη συγκεκριμένη φράση παραπάνω όχι μόνο δεν είναι παράταιρο το θαυμαστικό αλλά θα έλεγα ότι είναι σχεδόν απαραίτητο. Ο κ. Μπαρτζούδης έχει δίκιο.

    #76 χθεσινό (ΓΤ) : Το άρθρο για τον θάνατο του Γιάννη Ιατρού δημοσιεύτηκε στις 27.03.2022. Εκείνη την ημέρα έκανες τον ψόφιο κοριό.
    Αυτό πάλι τι είναι; Από πότε και με ποια λογική είναι υποχρεωμένος ο κάθε σχολιαστής να απολογείται για το αν συλλυπήθηκε, αν είπε χρόνια πολλά, καλό Πάσχα, καλή χρονιά και πάει λέγοντας;
    Αν εγώ στις 6 Δεκεμβρίου τύχει να μην μπω στο ιστολόγιο (για δικούς μου προσωπικούς λόγους) θα με εγκαλέσουν κάποιοι επειδή δεν ευχήθηκα χρόνια πολλά στο Νικοκύρη;

    ΥΓ: Τι εστί «γκουλιόμπαρος» ρε παιδιά; Πείτε μου κι εμένα που δεν γνωρίζω την καθιαυτού μακεδονική… 😆

  72. Alexis said

    Για τον Δήμο, επειδή σχολιάστηκε, δεν πιστεύω πως υφίσταται κάποιος ειδικός συντηρητισμός, πέραν του τετριμμένου.

    Ακριβώς. Τίποτα ακραίο. «Φυσιολογικά» συντηρητικός, μέσα στα πλαίσια της εποχής του.
    Και λαμβάνοντας υπόψη και την πολιτική του τοποθέτηση η οποία του «επέβαλλε» συγκεκριμένη συμπεριφορά και κανόνες.

  73. Theo said

    @71, τέλος:
    Γκουλιόμπαρος=γυμνός σε εβρίτικο ιδίωμα.
    (Γκόλο στα μακεδόνικα σημαίνει γυμνός, άρα και το γκουλιόμπαρος έχει σλαβική ετυμολογία.)

  74. Alexis said

    #73: Ευχαριστώ.

  75. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    71 τέλος >>ΥΓ:
    ζάρκος στα καθ΄υμάς 🙂
    Αλέξη
    Τύπους του Βάρτζι, ως βάρτζι μπανγκ
    με καθιαυτού, να ΄ούμε, μαγκ,
    όταν τους πιάσεις μ΄αίγα στην πλάτη
    «νερό κι αλάτι»!

    Τα βρίσκει σκούρα με τον Γου Του
    και κάνει γιούργια παιδιού κουτού

    Ό,τι θυμάται χαίρεται
    μες την μπουρδούκλα επαίρεται
    -άσε που παραφέρεται-
    🙂

    Ταύτα και πιάνω άλλα ρουμάνια
    -φορώ τζινάκια κι όχι φουστάνια- 🙂

  76. Georgios Bartzoudis said

    ΕΦΗ – ΕΦΗ said…
    # Απονέμεται (εκ του προΧΟΙρου) και δεύτερο κρεμμυδούν αριστείο.

  77. ΓΤ said

    @71α
    Το θαυμαστικό που σχολίασα στα #108|13.09.2022, #41, #44 είναι αποκλειστικά αυτό που βλέπουμε στο #91|26.03.2022.

    @71β
    Πιστεύεις ότι θα έγραφα ποτέ κάτι τέτοιο για σένα; H Έφη «βλέπει» 🙂

  78. ΣΠ said

    Ευχαριστώ για τις νεώτερες ευχές.

  79. Παναγιώτης Κ. said

    Επειδή λεξιλογούμε, έχουμε λοιπόν και λέμε:
    Γυμνός, ζάρκος, γκόλιος (Γκόλιο:Κορυφή στον Γράμ(μ)ο), γκολίομπαρος (κατά GeoBartz), μπλέτσι, ξεμπλέτσ(ι)κωτος.

    Την τελευταία λέξη την θυμάμαι από αφήγηση του θεσσαλού γεράκου (Χρήστος Κανελας) που είχε πάρει μέρος στην άμυνα του υψώματος 731 στην Αλβανία κατά τον πόλεμο του ΄40, με διοικητή τον ταγματάρχη Δ.Κασλά.
    Η δοκιμασία εκείνη του είχε αφήσει ψυχικά τραύματα και έβγαινε «ξεμπλέτσκωτος» έξω τη νύχτα καθώς ο ίδιος είχε πει μπροστά στην κάμερα.

  80. ΓΤ said

    @79
    βλ. #25@07.12.2012 🙂 με υπέροχη περιγραφή γιαγιάς

  81. Theo said

    @79:
    Έχω φίλους: Μπέλτσιο (με καταγωγή από την Ήπειρο) και κάποιους Βλέτσηδες (με καταγωγή από τα χωριά του Ολύμπου). Όπως μου είπαν, τα επώνυμά τους προέρχονται από το μπλέτσος=γυμνός.

  82. ΓΤ said

    @81

    Τεό, άραγε και το «Μπλέτσας»;

    Εκτός απ’ τον Ευτύχη με τις εκδρομές, και ο Μιχάλης στο MediaLab του ΜΙΤ

  83. Alexis said

    #79: Και τσίτσιδος-τσιτσίδι…
    Νομίζω όμως ότι ξεμπλέτσ(κ)ωτος εννοείται ο γυμνός από τη μέση και πάνω.
    «Που γυρνάς έτσι ξεμπλέτσωτος;» έχω ακούσει να λένε.

  84. Theo said

    @82:
    Πιθανότατα.

  85. Theo said

    @83:
    Το γράφει ο Β. Τσούρης στο σχόλιο που παραπέμπει ο ΓΤ στο #80
    (https://sarantakos.wordpress.com/2012/12/07/zanzarzeb/#comment-148004):
    Έχουμε και τη λέξη ξεμπλέτσωτος που σημαίνει γυμνός από τη μέση και πάνω. Προέρχεται από τη λέξη μπλέτς(ι) που
    μοιάζει για Σλάβικη. Γρηγόρη θα πρέπει να τη λέτε κι εσείς ψάξε τα ηλεκτρονικά κιτάπια σου.

  86. sarant said

    79 κε Για τις λέξεις αυτές, που έχουν δώσει επώνυμα, έχουμε άρθρο

    https://sarantakos.wordpress.com/2018/01/24/surnames-2/

  87. leonicos said

    Μου άρεσε πολύ η γραφή

    Μερικές φορές δεν αναγνωρίζουμε την μεγαλοσύνη του άλλου, όταν δεν είμαστε έτοιμοι να την επιδείξουμε εμείς.

    Ξέρω άντρα, σπουδαίο άντρα, που είπε στη γυναίκα του για τον εραστή της: σου ταιριάζει περισσότερο, και δέχτηκε να αποχωρήσει. Και παρέμεινε φίλος της

  88. Theo said

    @87:
    Εκεί όμως που απαντά ο Γρηγόρης στον Β. Τσούρη μετά από μια πενταετία (και το κάνει με εικόνα) η εικόνα έχει διαγραφεί από τον ιστότοπό της 😦

  89. Theo said

    Για το μπλέτσι εννοώ: https://sarantakos.wordpress.com/2018/01/24/surnames-2/#comment-479994

  90. mitsos said

    @@58,…, 68
    Για προζύμι η γιαγιά μου προτιμούσε μια επιτάχυνση προσθέτωντας ( ως καταλύτη; ) λίγο «γάλα από…σύκο» !
    Αν ήταν κοινή πρακτική παλιά στην Γορτυνία ; ή ήταν δικό της «μαγικό»; Δεν ξέρω να σας απαντήσω.

  91. spyridos said

    Με κοινό νερό και αλεύρι γίνεται το προζύμι, αν δεν είναι χλωριωμένο φυσικά, όπως επισημαίνεται και παραπάνω.
    Οι Γάλλοι φουρνάρηδες που φτιάχνουν προζυμένιο ψωμί χρησιμοποιούν μέλι στο πρώτο αλεύρι, για να προσθέσουν την άγρια μαγιά και τα ένζυμά του. Το τυποποιημένο μέλι των βιομηχανιών που έχει περάσει από μικροφίλτρα δεν έχει τέτοια.
    Δεν γνωρίζω για το γάλα από σύκο, αλλά λίγο σταφύλι ή φρούτα του δάσους που δεν έχουν πλυθεί θα έχουν παρόμοια επίδραση σε ότι αφορά άγρια μαγιά κτλ

  92. Κιγκέρι said

    Για το προζύμι δεν χρησιμοποιούσαν το ρήμα «φτιάχνω»

    , αλλά το «πιάνω»: Πιάνω τα προζύμια – έτσι το έχω ακούσει.

    Πάντως, όταν πρόκειται για κάτι τόσο σοβαρό όσο το ψωμι, ως και το Διακόνημα αφήνει τους αγιασμούς κατά μέρος!

    http://www.diakonima.gr/2012/12/03/%CF%80%CF%8E%CF%82-%CF%80%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%B5-%CF%84%CE%BF-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B6%CF%8D%CE%BC%C%B9/

  93. Κιγκέρι said

    http://www.diakonima.gr/2012/12/03/%CF%80%CF%8E%CF%82-%CF%80%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%B5-%CF%84%CE%BF-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B6%CF%8D%CE%BC%CE%B9/

  94. Κιγκέρι said

    Ε, μη χειρότερα! Ο πόλεμος στην Ουκρανία, λέει, επηρεάζει την παραγωγή μαγιάς! Πιάστε τα προζύμια!

    https://www.newmoney.gr/roh/palmos-oikonomias/business-stories/pos-o-polemos-stin-oukrania-echi-dimiourgisi-terastia-krisi-ke-sti-magia/

  95. Alexis said

    #92: Και «αναπιάνω», «ανάπιασμα» η διαδικασία ανανέωσης με προσθήκη νέου υλικού και ξαναζύμωμα.

  96. michaeltz said

    «…Πριν από 40 ακριβώς χρόνια εκεί μάθαμε τον θάνατο του Μάνου Λοΐζου.»
    Ήμουν κι εγώ εκεί! Θυμάμαι πώς έγινε η γιορταστική ατμόσφαιρα πένθιμη σε χρόνο dt!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: