Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ανάπτυξα ή ανέπτυξα;

Posted by sarant στο 8 Δεκεμβρίου, 2022


Το συζητήσαμε και στα μεζεδάκια του Σαββάτου, αλλά νομίζω πως σηκώνει να το… αναπτύξω σε άρθρο. Λοιπόν, πριν από μερικές μέρες, η υπουργός Παιδείας κτλ. κ. Κεραμέως δημοσίευσε το εξής τουίτ, το οποίο προκάλεσε πολλές συζητήσεις.

Bλέπετε υπογραμμισμένη τη λέξη «ανάπτυξα».

Πολλοί σχολιαστές, που σε γενικές γραμμές κατατάσσονταν στην εξ αριστερών αντιπολίτευση, θεώρησαν ότι είναι λάθος ο τύπος «ανάπτυξα», λάθος απαράδεκτο για υπουργό και μάλιστα αρμόδια για την Παιδεία.

Διαφώνησα και έγινε ενδιαφέρων διάλογος με κάποιους, όσο επιτρέπει τον διάλογο το όριο 280 χαρακτήρων του Τουίτερ.

Κατά τη γνώμη μου, ο τύπος «ανάπτυξα» δεν είναι λάθος, διότι η εσωτερική συλλαβική αύξηση δεν είναι υποχρεωτική, μπορεί κανείς να διαλέξει αν θα τη βάλει ή όχι ανάλογα με το ρήμα ή με το ύφος του κειμένου του.

Από την άλλη, η αλήθεια είναι ότι στα σώματα κειμένων της σημερινής γλώσσας οι αναύξητοι τύποι αποτελούν μειοψηφία -και πάλι, όμως, ανάλογα με το ρήμα.

Κι έτσι, παρακινήθηκα να γράψω το σημερινό άρθρο.

Το θέμα της εσωτερικής αύξησης ή όχι στους παρελθοντικούς χρόνους συνδέεται κατά τη γνώμη μου και με τον  σχηματισμό της προστακτικής -τη θέση μου αυτή την έχω αναπτύξει σε παλιότερο άρθρο. Σήμερα ωστόσο θα περιοριστώ στους παρελθοντικούς χρόνους και θ’ αποφύγω να αναφερθώ στην προστακτική.

Για την αύξηση στους παρελθοντικούς χρόνους γενικώς, πολλοί γλωσσολόγοι τη θεωρούν κενό μορφολογικό στοιχείο, απλώς φορέα του τόνου. Πράγματι, στα νέα ελληνικά, όταν το ρήμα είναι δισύλλαβο και ανήκει στην 1η συζυγία, παίρνει ε- μόνο όταν χρειάζεται να φέρει τον τόνο στην προπαραλήγουσα: λέμε έγραψα, αλλά γράψαμε, όχι εγράψαμε, τουλάχιστον στην κοινή νέα ελληνική. Στα αρχαία ελληνικά όμως η αύξηση ήταν υποχρεωτική σε όλα τα πρόσωπα (εγράφομεν), ήταν λοιπόν εγγενές κλιτικό στοιχείο. Εξάλλου, στα νέα ελληνικά, στα τρισύλλαβα ρήματα, όπου υπάρχει φορέας του τόνου, δεν σημειώνεται αύξηση: κέρδισα, πίστευε, πότισα, ενώ στα αρχαία σημειωνόταν. Γι’ αυτό και κάποιοι γλωσσολόγοι αρνούνται ολωσδιόλου τον όρο «αύξηση», αν και οι γραμματικές χρησιμοποιούν, όλες, αυτόν τον όρο.

(Βέβαια, σε πολλές γλωσσικές ποικιλίες της ελληνικής υπάρχει προθηματικό ε- ή τέλος πάντων αύξηση και εκεί που δεν δικαιολογείται στην κοινή, πχ επαίζαμε, επότιζα).

Εσωτερική αύξηση εμφανίζεται σε σύνθετα ρήματα με αρχαίες προθέσεις: διαφέρω – διέφερα / μεταφέρω – μετέφερα. Και πάλι, η αύξηση εμφανίζεται μόνο στα πρόσωπα όπου υπάρχει στο απλό ρήμα: διέφερα, αλλά διαφέραμε. (Τα σύνθετα με άλλα προθήματα δεν εμφανίζουν εσωτερική αύξηση: κακόμαθε, καιρόριχνε, στραβόκοψε).

Η εσωτερική αύξηση δεν εμφανίζεται σε όλα τα σύνθετα ρήματα -ας πούμε, δεν την σχηματίζουν σχεδόν ποτέ ρήματα όπως περιμένω, διαλέγω ή τη σχηματίζουν σπάνια ρήματα όπως συναντώ, απαντώ. Στη μεγάλη πλειοψηφία όμως των ρημάτων, η εσωτερική αύξηση συνηθίζεται από τους περισσότερους ομιλητές.

Το ζήτημα είναι κατά πόσον αυτή η εσωτερική αύξηση θεωρείται υποχρεωτική. Να δούμε τι λένε οι γραμματικές.

Στη γραμματική του δημοτικού σχολείου (Φιλιππάκη et al, αυτήν που είχε προκαλέσει το ψευτοσκάνδαλο της Φωνηεντιάδας), δεν γίνεται λόγος για εσωτερική αύξηση, αλλά παρεμπιπτόντως, στην ενότητα για τα σύνθετα του «βάλλω» δίνονται δυο-τρία παραδείγματα όπου υπάρχει η εσωτερική αύξηση. η εσωτερική αύξηση αναφέρεται για τα ρήματα «που έχουν πρώτο συνθετικό μια πρόθεση» και επισημαίνονται εξαιρέσεις όπως το ρήμα «προτείνω».

Στη γραμματική του γυμνασίου (Χατζησαββίδη) η εσωτερική αύξηση ορίζεται ως ο γενικός κανόνας χωρίς καμιά εξαίρεση. Κακώς ίσως διότι φαντάζομαι ότι κανείς δεν λέει περιέμενα ή… διέλεξα!

Στη γραμματική Horton, Φιλιππάκη κ.ά. υπάρχει εκτενέστερη ανάλυση για την εσωτερική συλλαβική αύξηση, όπου αναφέρεται ότι είναι υποχρεωτική όταν τονίζεται, αλλά «πολλά κοινά ρήματα … δεν παίρνουν ποτέ εσωτερική αύξηση ακόμα κι αν θα τονιζόταν» Παραδείγματα που αναφέρονται: καταλαβαίνω και προφταίνω.

Στη γραμματική Κλαίρη-Μπαμπινιώτη αναφέρεται ότι η εσωτερική αύξηση χρησιμοποιείται κανονικά σε τυπικές μορφές λόγου και στη γραπτή ιδίως γλώσσα’ σε απλούστερες μορφές επικοινωνίας, δοθέντος και ότι δεν παραβιάζεται ο τονισμός της γ’ συλλαβής, χρησιμοποιούνται και αναύξητοι τύποι με τον τόνο στο προρρηματικό:

υπόφερα (και υπ-έ-φερα) πρόβαλα (και προ-έβαλα)

Επίσης, χρησιμοποιούνται κανονικά εσωτερικώς αναύξητοι τύποι σε σύνθετα ρήματα από τη δημώδη γλωσσική παράδοση: διάλεξα, διάβασα, κατάφερα, πρόσεχε.

Βλέπουμε ότι η γραμματική του Γυμνασίου δεν αναφέρει τις εξαιρέσεις που σωστά τονίζουν οι «μη σχολικές» γραμματικές. Ίσως σε αυτό να οφείλεται η εδραιωμένη πεποίθηση πολλών ομιλητών, ιδίως νεότερων, ότι η εσωτερική αύξηση είναι υποχρεωτική.

Στη δική μου «μητρική γλωσσική ποικιλία» είναι πολύ φυσικοί οι αναύξητοι παρελθοντικοί τύποι σε ρήματα «μεσαίας λογιότητας» όπως: απόφυγα, υπόφερα, υπόγραψα, παράσυρα, σύγκρινα, ανάθρεψα, πρόσβαλα, ανάστησα, περίγραψα, πρόβαλα, παράγγειλα, υπόμεινα.

Κάποιοι από τους τύπους αυτούς είναι και λαϊκοί και τους βρίσκεις σε τραγούδια: υπόγραψες σα σταρ του σινεμά, με παράσυρε το ρέμα, υπόφερα κι εγώ για σένα τόσο. Γενικά η εσωτερική αύξηση δεν είναι φαινόμενο της λαϊκής γλώσσας. Τα ρήματα που τη σχηματίζουν δεν πολυχρησιμοποιούνται στη λαϊκή γλώσσα και, όταν χρησιμοποιούνται, εμφανίζονται χωρίς αύξηση (με κατάδωσε ο χαφιές -αν και μάλλον λέγανε «με έδωσε, με κάρφωσε»).

Εννοείται ότι χωρίς αύξηση χρησιμοποιώ και κάποια ρήματα που έχουν τριφτεί στη σχολική ιδίως χρήση, πχ το προσθέτω (πρόσθεσα), αλλά σε αυτό νομίζω πως έχω μεγαλύτερη συντροφιά.

Με αυτό δεν λέω ότι χρησιμοποιώ αποκλειστικά αναύξητους τύπους. Αν ψάξετε στο ιστολόγιο θα βρείτε και «ανάπτυξα/ε» και «ανέπτυξα/ε» και μάλιστα οι τύποι με εσωτ. αύξηση είναι συχνότεροι. Σαν μεταφραστής που είμαι, χρησιμοποιώ συχνά το «μεταφράζω» σε παρελθοντικό χρόνο, και συχνά γράφω «μετάφρασα, μετάφραζε» αλλά εξίσου συχνά και μάλλον συχνότερα «μετέφρασα, μετέφραζε». Το τι θα διαλέξω κάθε φορά εξαρτάται από το ρήμα, από το ύφος της πρότασης, από τη διάθεσή μου, ακόμα και από εξωγενείς παράγοντες -ας πούμε, κάποιες φορές απόφυγα να γράψω «απόφυγε» για να μην εστιαστεί η συζήτηση εκεί («πάλι ακτιβίζουμε Νικοκύρη;»).

Καμιά φορά, είναι και θέμα συμφραζομένων -ένα λόγιο ρήμα μπορεί να χρησιμοποιείται αναύξητο σε λαϊκές χρήσεις. Έτσι, το «διαλύω» όταν χρησιμοποιηθεί στη χημεία ή μεταφορικά θα πάρει αύξηση (διέλυσε τις αμφιβολίες, διέλυσε τη Βουλή, διέλυσε 200 γραμ, χλωριούχου νατρίου σε 1 λίτρο ύδατος) ενώ όταν χρησιμοποιηθεί σε τρέχουσα χρήση δεν θα πάρει (Με διάλυσε ο θάνατος της γυναίκας μου, ο ΠΑΟΚ διάλυσε την ΑΕΚ).

Στα πρώτα χρόνια μετά τη μεταπολίτευση, και υπό το κράτος της ευφορίας που έφερε η απελευθέρωση της γλώσσας αλλά και συνεχίζοντας μια ισχυρή παράδοση, πολλοί γράφαμε όχι μόνο «ανάπτυξα» αλλά και: έκδωσα, έκφρασα, έμπνευσα. Οι τύποι αυτοί χαρακτηρίστηκαν κακόηχοι από τους καθαρολόγους, που βέβαια είναι υποκειμενικό αλλά και παράλογο (πώς είναι κακόηχο το παρελθοντικό έκδωσε και όχι η προστακτική έκδωσε😉 Σήμερα η χρήση των αναύξητων τύπων έχει υποχωρήσει, μεταξύ άλλων και επειδή οι τύποι αυτοί αναδείχτηκαν σε κόκκινο πανί και στιγματίστηκαν -και η μπάλα σιγά σιγά πήρε τα περισσότερα ρήματα.

Παλιότερα όμως, για όσους έγραφαν δημοτική, οι αναύξητοι τύποι ήταν πολύ πιο εδραιωμένοι, ακόμα και ο κανόνας. Και δεν αναφέρομαι εδώ σε Επτανήσιους (έμπνεε έχει ο Μάτεσης στον Βασιλικό), σε δημοτικιστές του ψυχαρικού ρεύματος ή σε… «μαλλιαροκομμουνιστές». Ακόμα και εντελώς μέινστριμ δημοτικιστές απόρριπταν (σικ) την εσωτερική αύξηση. Σταχυολογώ παραδείγματα χρησης με το ρήμα, ακριβώς, «αναπτύσσω», που προκάλεσε τη συζήτηση από την οποία πήρα και την αφορμή για το άρθρο:

Γιατί εγώ του τα ανάπτυξα, όπως είπα πριν, και μάλιστα μόνο μια φορά
Ι.Ν.Θεοδωρακόπουλος, 1970

Ο αγγλόφιλος δικαστής του Βάμου … ανάπτυξε αυτόνομη δραστηριότητα
Απόστολος Βακαλόπουλος, Το νέο ελληνικό έθνος 1204-2000

Εκείνος μετά χαράς ανταποκρίθηκε αφού δήλωσε ότι δεν γνώριζε την άποψη του γυμνασιάρχη κι ανάπτυξε τη δική του.
Νίκος Θέμελης, Η συμφωνία των ονείρων

Και χθες και σήμερα ανάπτυξα με βιαιότητα και πείσμα … τις διαθέσεις και απόψεις που προσδιορίζουν την πολιτική μου απέναντι των αξιωματικῶν
Παναγιώτης Κανελλόπουλος, Ημερολόγιο Κατοχής

Αφού ανάπτυξα την κατηγορία και είπα όσα έπρεπε…
Παύλος Δελαπόρτας, Το σημειωματάριο ενός Πιλάτου

Ο Schiller … ανάπτυξε ευρύτερα τούτη τη θεωρία του παιχνιδιού
Κων. Τσάτσος, 1944

Ανήκω στη σχολή του Διογένη, που όταν ο Ζήνων τού ανάπτυξε με τέλεια και θαυμάσια επιχειρήματα ότι κίνηση δεν υπάρχει, χωρίς να πει τίποτε άρχισε να βηματίζει.
Σεφέρης, Διάλογος για την ποίηση, 1937

Τις βαριές αυτές υπογραφές δεν τις επικαλούμαι για να προσφύγω στην αυθεντία αλλά για να τεκμηριώσω τον ισχυρισμό πως παλιότερα ήταν εντελώς φυσική, σχεδόν αυτονόητη, στους δημοτικιστές, η παράλειψη της εσωτερικής αύξησης. Παράλληλα βέβαια υπήρχε ένας κρατικός μηχανισμός που χρησιμοποιούσε απλή καθαρεύουσα, άρα με εσωτερική αύξηση.

Σήμερα η δημοτική έχει γίνει γλώσσα της δημόσιας διοίκησης ως κοινή νέα ελληνική. Οι περισσότερες διτυπίες που εμφανίστηκαν λύθηκαν με επικράτηση της δημοτικότερης λύσης (π.χ. στα τριτόκλιτα, κυβερνήσεως/κυβέρνησης, όπου σήμερα σπανίζει μέχρις εξαφανίσεως (σικ) το πρώτο), αλλά στην περίπτωση της εσωτερικής αύξησης επικράτησε η λογιότερη λύση, αν και αφορά κυρίως τις περιπτώσεις όπου η αύξηση τονίζεται, ενώ όταν ο τόνος πέφτει σε άλλη συλλαβή συνήθως η εσωτ. αύξηση παραλείπεται, πχ εκπλήρωσε και σπάνια εξεπλήρωσε, με εκνεύρισε και σπάνια εξενεύρισε, τον επιφόρτισα και σπάνια επεφόρτισα. Υπάρχουν επίσης και τα ρήματα που δεν παίρνουν εσωτερική αύξηση (διαλέγω, περιμένω, και τα άλλα που αναφέραμε πιο πάνω) ή όπου οι αναύξητοι τύποι έχουν και σήμερα έντονη παρουσία (συναντώ, προσθέτω, προσφέρω κτλ.)

Όλα τούτα σημαίνουν πως η εσωτερική αύξηση δεν μπορεί να θεωρηθεί υποχρεωτική.

Εγώ τουλάχιστον θα εξακολουθήσω να θεωρώ προαιρετική την εσωτερική αύξηση, αναλόγως ρήματος και ύφους, όπως είπα. Και σας προτρέπω  να απενοχοποιηθείτε ως προς τη χρήση αναύξητων  τύπων, δηλαδή αν σας έρθει η όρεξη να πείτε: περίγραψα, ανάθεσα, μετάφραζα ή ανάπτυξα να μη διστάσετε από φόβο ότι θα το θεωρήσουν λάθος. Ένα επιπλέον κέρδος από τη χρήση αναύξητων τύπων είναι ότι αν λέτε «εγώ περίγραψα αναλυτικά τις απαιτήσεις μου» μάλλον θα πείτε και «περίγραψέ μου σε παρακαλώ τι είδες», κι έτσι δεν θα σας την πέφτουν οι λαθολόγοι της προστακτικής. Αλλά για την προστακτική θα τα (ξανα)πούμε άλλη φορά.

Advertisement

110 Σχόλια προς “Ανάπτυξα ή ανέπτυξα;”

  1. ndmushroom said

    Καλημέρα! Εκείνο το ερωτηματικό με το κλείσιμο της παρένθεσης (για το κακόηχο έκδωσε) σας το βγάζει και εσάς σαν emoji wink ή μόνο σε συγκεκριμένους browsers/περιβάλλοντα συμβαίνει;
    Επί του γλωσσικού, διέβασα και συνεφώνησα με τη θέση του Νοικοκύρη. 🙂

  2. ndmushroom said

    Παντελώς άσχετο, αλλά μόλις συνειδητοποίησα ότι στα τουρκικά ο Δεκέμβρης λέγεται Aralık και μου γεννήθηκαν πολλές, μάλλον προφανείς απορίες. Έχει όντως κάποια σχέση, κι αν ναι, πώς εξηγείται; Με πρόχειρο γκούγκλισμα δε βρήκα κάτι…

  3. Pedis said

    Το ερώτημα είναι, όμως, πού τάμαθε τα λαϊκά ελληνικά η αρίστη Κεραμέως; Τς τς τς.

    Ορθά εμίλησες, Νικοκύρη. Μια παρωνυχίδα. Εδώ σου εξέφυγε κάτι όταν, μάλλον, το εκοπυεπάστωνες …

    Στα αρχαία ελληνικά όμως η αύξηση ήταν υποχρεωτική σε όλα τα πρόσωπα (εγράφομεν), ήταν λοιπόν .

  4. Νέο Kid said

    Τι ανάπτυξα κι ανέπτυξα ρε!?? Το φλέγον ζήτημα που απασχολεί την κενονία είναι το «απόκρουσε ή απέκρουσε ο τερματοφύλακας;» Και το φλέγον στο τετράγωνο: απόκρουση ή απέκρουση; 🙂
    Mάθετε μπαλίτσα εδώ μέσα!

  5. Καλημέρα

    Υπάρχει και μια περίπτωση όπου η χρήση της εσωτερικής αύξησης ξεκαθαρίζει τα πράγματα :

    Ο Λεόνικος δεν κατάλαβε τι του είπα

    Ο Μ. Αλέξανδρος κατέλαβε τα Σούσα !

  6. 2 Aralık σημαίνει διάλειμμα, ανάπαυλα. Πιθανολογώ ότι από κει βγήκε το αραλίκι και παρετυμολογικά συνδέθηκε με το αράζω, δηλαδή ίσως το αράζω (με τη μεταφορική έννοια) προέρχεται από εκεί και όχι από το άραγμα του πλοίου.

  7. spyridos said

    2
    Συγνώμη για την προτροπή αλλά τι να κάνω. Διάβαζε το Μηνολόγιο, είναι διδακτικό.

  8. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Τι άλφα και τι έψιλον?
    Τι είν’ ένα γραμματάκι?
    Ίδιο το αποτέλεσμα:
    (δικό σας συσχολιαστές)

  9. Νέο Kid said

    Και αιτούμαι τω Νικοκύρηι (τςς… πώς το κατέχω το αρχαίο, ε!!) να άρει να πούμε το μπανάρισμα στα μουντιαλοσχόλια ,έστω για τους ημιτελικούς που έρχονται…
    Θα πάθουμε τίποτις στο τέλος απ τη στέρηση ρε παιδάκι μου!

  10. costasl said

    Καταπληκτική παρατήρηση, ούτε που μου είχε περάσει από το μυαλό: «Καμιά φορά, είναι και θέμα συμφραζομένων -ένα λόγιο ρήμα μπορεί να χρησιμοποιείται αναύξητο σε λαϊκές χρήσεις. Έτσι, το «διαλύω» όταν χρησιμοποιηθεί στη χημεία ή μεταφορικά θα πάρει αύξηση (διέλυσε τις αμφιβολίες, διέλυσε τη Βουλή, διέλυσε 200 γραμ, χλωριούχου νατρίου σε 1 λίτρο ύδατος) ενώ όταν χρησιμοποιηθεί σε τρέχουσα χρήση δεν θα πάρει (Με διάλυσε ο θάνατος της γυναίκας μου, ο ΠΑΟΚ διάλυσε την ΑΕΚ).»

  11. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    1 Και σε μένα βγαίνει εμοτζι, έπρεπε να το αποφύγω αφήνοντας κενό

    2 Όπως τα λέει ο Δύτης στο 6, δες και το μηνολόγιο του Δεκεμβρίου

    3 Ωχ, άφησα την πρόταση στη μέση. Το συμπλήρωσα τώρα, δες

    5 Σωστά!

    9 Ρε συ, έχουμε μποϊκοτάζ λέμε. Εγώ δεν έχω δει ούτε ένα ματς. Τέλος πάντων, στον ημιτελικό μπορείς να βάλεις λελογισμένο αριθμό σχολίων στο άρθρο Καταραμένο μουντιάλ.

  12. Στο βαθμό που δεν υπάρχει καθόλου πτύσσω/έπτυξα, το ανάπτυξα φαίνεται να προέρχεται κατευθείαν από αναπτύσσω, ανάπτυξη κ.λπ. Όμως από το γράφω/έγραψα θα θεωρήσουμε προτιμότερα μάλλον τα κατέγραψα, διέγραψα κ.λπ.
    Η κουβέντα πρέπει ίσως να πάει και προς το συμπτύσσω. Συνέπτυξα ή σύμπτυξα; Έχετε ακούσει το «συνέπτυξέ το λίγο, κόψε κάτι»;

  13. Νέο Kid said

    8. «(δικό σας συσχολιαστές)»
    γκρινιάρικο Χτηνάκι ;

  14. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    10>> διέλυσε 200 γραμ, χλωριούχου νατρίου σε 1 λίτρο ύδατος

    Διέλυσσε το ορθόν. Με τόσο χλωριούχο νάτριο, λύσσα θα βγει.

  15. Alexis said

    #5: Ναι, γιατί ουσιαστικά είναι δύο διαφορετικά ρήματα: καταλαβαίνω και καταλαμβάνω.

    Ωραίο το σημερινό!

  16. Νέο Kid said

    11. Εντάξει! Μόνο άμα έχουμε Αργεντινή- Βραζιλία και Γαλλία-Πορτογαλία. Fingers crossed!

  17. ndmushroom said

    6
    Σημαίνει, αλλά το πώς για τους Τούρκους ο Δεκέμβρης σημαίνει διάλειμμα είναι που μου λείπει. Αλλά απαντήθηκε στο

    7
    ή μάλλον στο μηνολόγιο, το οποίο ομολογώ ότι έχω σταματήσει να διαβάζω προ πολλού, αλλά αποδεικνύει τη χρησιμότητά του. 🙂

  18. Κιγκέρι said

    «Με διάκοψες!» έλεγε παραπονιάρικα μια ξαδέρφη μου όταν ήταν μικρή και το λέμε ακόμη μεταξύ μας, αλλά όχι παραέξω!

  19. B. said

    (Βέβαια, σε πολλές γλωσσικές ποικιλίες της ελληνικής υπάρχει προθηματικό ε- ή τέλος πάντων αύξηση και εκεί που δεν δικαιολογείται στην κοινή, πχ επαίζαμε, επότιζα).

    Στην Ικαρία (και πολλά νησιά) προθηματικό η- και αύξηση παντού, π.χ. ηπαίζαμε, ήρκουμουν (=ερχόμουνα), αν και όχι υποχρεωτικά εσωτερική. Πάντως μας λύνει το πρόβλημα της προστακτικής.

  20. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    18# Και δεν της απάντησες «μη μιλάς όταν διακόπτω»? 🙂

  21. Α. Σέρτης said

    12
    «Στο βαθμό που δεν υπάρχει καθόλου πτύσσω/έπτυξα»
    Δεν υπάρχει;;;;

  22. sarant said

    19 Ναι, σωστά, είναι και το η-

  23. @ 21 Α. Σέρτης

    Τι ακούω; Υπάρχει; Πότε λέγεται;

  24. Theo said

    Καλημέρα,

    Ωραίο κι ενδιαφέρον το σημερινό άρθρο!

    Το τι θα διαλέξω κάθε φορά εξαρτάται από το ρήμα, από το ύφος της πρότασης, από τη διάθεσή μου
    Συμφωνώ απόλυτα.

  25. leonicos said

    Κατά τη γνώμη μου, ο τύπος «ανάπτυξα» δεν είναι λάθος, διότι η εσωτερική συλλαβική αύξηση δεν είναι υποχρεωτική, μπορεί κανείς να διαλέξει αν θα τη βάλει ή όχι ανάλογα με το ρήμα ή με το ύφος του κειμένου του.

    Εκ του πονηρού

    η εσωτερική συλλαβική αύξηση δεν είναι υποχρεωτική ΟΤΑΝ ΔΕΝ ΤΟΝΙΖΕΤΑΙ

    Θα μπορούσα μάλιστα να πω ότι πρέπει ν’ αποφεύγεται όταν δεν τονίζεται, εκτος αν είναι επιβεβλημένη από τη χρήση.

    Αλλά όταν τνίζεται είναι υποχρεωτική από τη φύση της.

  26. leonicos said

    19 Στην Ικαρία (και πολλά νησιά) προθηματικό η- και αύξηση παντού, π.χ. ηπαίζαμε, ήρκουμουν (=ερχόμουνα), αν και όχι υποχρεωτικά εσωτερική. Πάντως μας λύνει το πρόβλημα της προστακτικής.

    Ηπατούσαμε και ηβουλούσαμε….Σμυρνιά που μιλάει για τα προ 1922 χαλιά της και σαλόνια τη;ς

  27. Α. Σέρτης said

    23
    Ναι, υπάρχει…στα …ελληνικά (την «ξένη» γλώσσα …καθώς αποκαλείτε τα αρχαία ελληνικά…)

  28. leonicos said

    Κι έτσι, παρακινήθηκα να γράψω το σημερινό άρθρο.

    Τώρα ξέρω τι σε παρΑκίνησε να γράψεις το άρθρο

    Αν έγραφες παρεκινήθηκα

    θα σε ρωτούσα: Μπα;Παρεκινήθης; Εγώ δεν παρεκινήθην.

  29. leonicos said

    Επίσης, χρησιμοποιούνται κανονικά εσωτερικώς αναύξητοι τύποι σε σύνθετα ρήματα από τη δημώδη γλωσσική παράδοση: διάλεξα, διάβασα, κατάφερα, πρόσεχε.

    Δεν υπάρχει ζήτημα γι’ αυτά! Και υπόφερε και κατάλαβε

    Αλλά συχνά ε΄χει σημασία και η σημασία
    κατάφερα να βγω από τις λάσπες
    υπόφερε φρικτούς πόνους
    ΑΛΛΑ
    του κατέφερε / επέφερε ένα χτύπημα που τον έριξε κάτω

    προσέχει – πρόσεχε να μη χάσει το τρένο
    ΑΛΛΑ
    προεξέχει / προεξειχε ένα καρφί

  30. leonicos said

    Εννοείται ότι χωρίς αύξηση χρησιμοποιώ και κάποια ρήματα που έχουν τριφτεί στη σχολική ιδίως χρήση, πχ το προσθέτω (πρόσθεσα), αλλά σε αυτό νομίζω πως έχω μεγαλύτερη συντροφιά.

    Ορθόν

    αλλά κατάθεσες /κατέθεσες χρήματα
    παράθεσες /παρέθεσες κείμενο
    ανάθεσες / ανεθεσες μια δουλειά
    διάθεσες / διεθεσες την περιουσία σου (όχι ακόμα, σε θέλουμε)
    απόθεσες /απέθεσες στους ώμους ενός άλλου τα βάρη σου;
    έκθεσες / εξέθεσες το κουρίτσ’;

    Για απΉντα μου

  31. leonicos said

    Στη δική μου «μητρική γλωσσική ποικιλία»

    πές το επιτέλους κι εσύ. καθένας και τη γλώσσα του και κατά σύμβαση συνεννοούμαστε

  32. leonicos said

    Στη δική μου «μητρική γλωσσική ποικιλία»

    πές το επιτέλους κι εσύ. καθένας και τη γλώσσα του και κατά συμβεβηκός συνεννοούμαστε

  33. @ 27 Α. Σέρτης

    Δεν απαντήσατε όμως στο ερώτημα «πότε λέγεται;».
    Τα άλλα εκ του πονηρού (ακτιβίστικα) 🙂 .

  34. # 23

    ἔγχεα δ᾽ ἐπτύσσοντο θρασειάων ἀπὸ χειρῶν

    σειόμεν᾽· οἳ δ᾽ ἰθὺς φρόνεον, μέμασαν δὲ μάχεσθαι. ( Ιλ. Ν 134-5 )

  35. Georgios Bartzoudis said

    Και ανάπτυξα και ανέπτυξα και όπως πάει ο λόγος, και να πάνε να κουρεύονται οι λαθοθήρες. Ας πούμε, «ανάπτυξε φίλε τις απόψεις σου λεπτομερώς, όπως ανέπτυξε και ο Τάκης τις δικές του».
    Λάθη είναι (κυρίως) εκείνα που αλλοιώνουν το νόημα και …άλλα θέλεις να πεις, άλλα λες. Και ένα κόμμα να μπει ή να μην μπει, μπορεί να είναι κρίσιμο λάθος. Αλλιώς είσαι …ήξεις αφίξεις!

  36. Costas Papathanasiou said

    Καλημέρα!
    “Καμιά φορά, είναι (όντως) και θέμα συμφραζομένων”, οπότε η σημειωτική της πεφυσιωμένης δήλωσης “ανάπτυξα μέτρα”, ελλείψει εσωτερικής αύξησης στο ρήμα, σαφέστατα σημαίνει και την απουσία ωστικής εν-πνεύσεως, τουτέστιν ισοδυναμεί με υπόρρητη ομολογία περσόννας(<γαλλ.personne) πρωτοστατούσης για να μένει η παιδεία υποανάπτυκτη.
    Από την άλλη, ο αυτός ρηματικός κλασαυχενισμός αλλά με εσώτερη αυξητική πνοή, θα ισοδυναμούσα με υπέρ-μετρη αλαζονεία άρα, εδώ, με ελληνοκλασικό φούσκωμα γνωστό και ως έμφαση κροτούσας φασολάδας.
    [ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ:Λάθος ρήμα, λάθος ρήση και όπου μέτρα θέλει μέτρο. Εν προκειμένω αντί του “ανάπτυξα”, θα’ταν καλύτερο το αναύξητο “συζήτησα (για)” ή -έστω- το επαυξημένο “ανέδειξα”]

  37. Α. Σέρτης said

    23
    Εγώ το μόνο εκ του πονηρού που διακρίνω είναι το να λέμε «Στο βαθμό που δεν υπάρχει καθόλου πτύσσω/έπτυξα», ενώ υπάρχει βέβαια στον έλληνα λόγο…

  38. ΣΠ said

    35
    Σ’ αυτό το παράδειγμα όμως το ένα είναι προστακτική και το άλλο αόριστος. Το θέμα είναι αν λέμε «ανάπτυξε» στον αόριστο.

  39. Πουλ-πουλ said

    23, 37
    Πάντως στις δημοσιεύσεις των αναστηλώσεων της Ακρόπολης, τα αναδιπλούμενα σχέδια ονομάζονται πτυκτοί πίνακες!

  40. ΣΠ said

    12
    Το «πτύσσω» μπορεί να μην υπάρχει (σωστότερα, να μη χρησιμοποιείται) στα νέα ελληνικά, υπάρχει όμως η μετοχή «πτυσσόμενος».

  41. @ 40 ΣΠ

    Σωστό.

  42. @ 37 Α. Σέρτης

    Δυστυχώς, γυρίζετε το θέμα σε ανέντιμη προσωπική επίκριση και διαμάχη.
    Αφού βάζετε δεύτερο πρόσωπο (όπως στα μικιμάους) το θέτω και εγώ έτσι: Πότε εσείς χρησιμοποιήσατε αυτόν το τύπο και σε ποια φράση σας;

  43. Alexis said

    #29: Το προεξέχω δεν παίζει ως παράδειγμα.
    Έχω-είχα, προεξέχω-προεξείχα

  44. Alexis said

    #39: Πτυκτοί; Όχι πτυσσόμενοι;

  45. papatha111 said

    Μια διόθρωση:
    Η γραμματική του δημοτικού αναφέρει ξεκάθαρα την εσωτερική αύξηση:

    http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2009/Grammatiki_E-ST-Dimotikou_html-apli/index_C10a2.html

  46. @ 45 Papatha111

    Είναι ξεκάθαρο πως δεν είναι αύξηση. παρά τονικό στήριγμα.

  47. Πουλ-πουλ said

    44.
    Δες εδώ, στη σελ. 7, όπου αναγράφεται «Κατάλογος πτυκτών πινάκων»
    https://workfun.openabekt.gr/files/items/553834/B348.pdf4

  48. Πουλ-πουλ said

    47.
    Διόρθωση λινκ (μπήκε ένα παραπανίσιο 4 στο τέλος).

    Click to access B348.pdf

  49. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    45 Στέκομαι διορθωμένος και μάλιστα αναφέρει και εξαιρέσεις, το προτείνω που δεν το είχα σκεφτεί.

  50. Pedis said

    Για όσους, λόγω τoυ μπαναρισμένου μουντιάλ, υποφέρουν από στερητικό σύνδρομο 🥳

  51. Η σειρά αίτιου – αιτιατού είναι:

    παρελθόν → ανέβασμα του τόνου
    απουσία συλλαβής για το ανέβασμα του τόνου → αύξηση, ώστε να δημιουργηθεί συλλαβή.

    Δηλαδή το αίτιο για την αύξηση, είναι το ανέβασμα του τόνου, σε συνδυασμό με την απουσία συλλαβής, και όχι το αντίστροφο. Δεν έχει ανέβασμα του τόνου αίτιο την αύξηση.

    Ε, άμα υπάρχει συλλαβή, έστω και στο πρώτο συνθετικό, την πρόθεση, η αύξηση περιττεύει.

    Πάντως, αμφιβάλλω αν ο τουιτεράς της Κεραμέως -ορίστε, και αρσενικό, και καθόλου προσβλητικό για τα άλλα γένη- έγραψε συνειδητά «ανάπτυξα». Μάλλον τυπογραφικό λάθος ήταν, ή απομεινάρι από διορθωμένη πρόταση.

  52. 50: Σε λάθος νήμα το βάζεις όμως… Πάρε και το ομάζ, που λέμ’ και στο χωριό.

  53. ΣΠ said

    51
    Στα αρχαία ελληνικά και στην καθαρεύουσα έμπαινε αύξηση και χωρίς να τονίζεται. Επί πλέον υπάρχει και η χρονική αύξηση, π.χ. παρήγγειλα.

  54. 53: α) Δεν μιλάμε για αρχαία, β) Ναι, μιλάμε για χρονική αύξηση (παρελθόν = χρόνος)

  55. ΣΠ said

    54
    Αυτό που θέλω να πω είναι ότι συλλαβική ή χρονική αύξηση μπαίνει λόγω παρελθόντος χρόνου κι όχι λόγω ανεβάσματος του τόνου. Έτσι ήταν αρχικά. Μετά λόγω απλοποίησης, πρώτα προφορικά και μετά γραπτά, καταργήθηκε η συλλαβική αύξηση όταν δεν τονιζόταν.

  56. Μαρία said

    55
    Έμπαινε θες να πεις. Απ’ τη στιγμή που το παρελθόν δηλώνεται με το ανέβασμα του τόνου, μπαίνει στην περίπτωση που χρειάζεται, για να κρατήσει τον τόνο.

  57. ΣΠ said

    56
    Μα το παρελθόν δεν δηλώνεται με το ανέβασμα του τόνου, π.χ. στο α’ πληθυντικό, τρέχουμε-τρέχαμε-τρέξαμε. Απλώς συμβαίνει σε κάποιες περιπτώσεις να ανεβαίνει ο τόνος.

  58. ΣΠ said

    Το ξαναγράφω.

    56
    Μα το παρελθόν δεν δηλώνεται με το ανέβασμα του τόνου, π.χ. στο α’ πληθυντικό, τρέχουμε-τρέχαμε-τρέξαμε. Απλώς συμβαίνει σε κάποιες περιπτώσεις να ανεβαίνει ο τόνος.

  59. ΓιώργοςΜ said

    58 μα στο τρέχαμε είναι ήδη στην προπαραλήγουσα, πού να πάει;

  60. Μαρία said

    57
    Έλα, βρε Σταύρο. Σε όλες τις περιπτώσεις στον ενικό π.χ. πηγαίνω/πήγαινα. Στα ιδιώματα όμως ακούμε το ε σε δισύλλαβα ρήματα και στον πληθυντικό με ανάπτυξη δευτερεύοντα τόνου π.χ. έπλεξάμι.. (και μετά ξήλωσάμι).

  61. Γιώργος Τσιρίδης said

    Πολύ ωραία και χρήσιμα όλα, αλλά, περιμένουμε τα σχόλια για την προστακτική.

  62. Stelios Kornes said

    (στο στρατο… ο λοχιας): Eκινήθης! Διατί εκινήθης; Σ΄ είπα ιγώ να εκινήθης;

  63. ΣΠ said

    60
    Ούτε στον ενικό σε όλες τις περιπτώσεις. Π.χ. ανήκω/ανήκα, υπάρχω/υπήρχα/υπήρξα, μολύνομαι/μολυνόμουν/μολύνθηκα.

  64. Χαρούλα said

    Να ρωτήσω; Έχει λογική
    Όταν γράφω συνήθως(έχω χρόνο) χρησιμοποιώ ανέπτυξα. Όταν μιλάω(απόλυτα αφθόρμητα) συνήθως ανάπτυξα.

    #6 Δύτη, εμείς το αραλίκι το έχουμε και για το κενό. Λέμε: απ´το αραλίκι στην πόρτα μπαίνει αέρας. Έχει αραλίκι στο πεζοδρόμιο. (Κάπως σας το gap των Άγγλων).

  65. xar said

    «Εννοείται ότι χωρίς αύξηση χρησιμοποιώ και κάποια ρήματα που έχουν τριφτεί στη σχολική ιδίως χρήση, πχ το προσθέτω (πρόσθεσα)»

    Οκ, αλλά στον παρατατικό; Εμένα μου έρχεται πιο φυσιολογικό το προσέθετα αντί για πρόσθετα.
    Από την άλλη, στο γ’ πληθυντικό το πρόσθεταν μια χαρά μου ακούγεται. Χμ!

  66. Μαρία said

    63
    Δεν μιλάμε για όλες τις περιπτώσεις αλλά για τη λειτουργία του ε, όταν αυτό προστίθεται. Σ’ αυτές λοιπόν τις περιπτώσεις λέμε οτι προστίθεται, για να συγκρατήσει τον τόνο που ανεβαίνει, προκειμένου να δηλωθεί το παρελθόν.
    Οι νεώτεροι γι’ αυτό το λόγο τονίζουν άνηκα.

  67. xar said

    Για το εμότζι: ο συνδυασμός χαρακτήρων μετατρέπεται σε εμότζι σε διακριτό βήμα (μετά από την πληκτρολόγηση του κενού), όπως γίνεται π.χ. και με την αυτόματη διόρθωση σε Word, Excel κτλ. Άρα, με ένα undo μετά το κενό επανέρχεται φεύγει το εμότζι και επανέρχονται οι κανονικοί χαρακτήρες.

  68. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    61 Για την προστακτική, εδώ:

    Ανάπνεε ντε, επίλεξε το πακέτο που σου ταιριάζει, επίστρεφε και παίρνε με

  69. xar said

    @66
    το λένε και οι νεώτεροι το άνηκα; Εγώ ξέρω ότι το λένε στη Μακεδονία.

  70. aerosol said

    #8
    Να χανόμαστε ψάχνοντας κανόνες μέσα στην πολύχρωμη γλωσική κουρελού που αποτελεί αγαπημένη παρακαταθήκη μας,
    κι έτσι να καταστρέφω ένα όμορφο
    …ποιηματάκι.

    #19
    Και σε πολλά μέρη της Κρήτης.
    Γέρος Κρητικός, στριμωγμένος σε παλιό επαρχιακό λεωφορείο, κάθεται πάνω στο ογκώδες κουβούκλιο δίπλα στον οδηγό, που κάλυπτε τη μηχανή.
    Μονολογεί σοβαρά: «Εδώ που ήκατσα… δεν ήκατσα καλά».
    Μα και το ζεν εμείς, πΧιά;!

  71. 70# Κανόνες υπάρχουν. Απλά, δε νιώθω να με αφορά η μελέτη τους. Δεν ξέρω γραμματική και συντακτικό, κι όταν διαβάζω τους ειδήμονες να αναλύουν τα γλωσσικά στέκομαι σαν το γύφτο στο χορό των αθανάτων που λέει κι ο τιτανοτεράστιος. Αλλά δε με πειράζει. Μου φτάνει η κουρελού.

  72. Μαρία said

    69
    Ο Μητσοτάκης είναι Μακεδόνας;

  73. xar said

    @72
    ούτε νέο θα τον έλεγα 🙂
    Τεσπα, εγώ στη Μακεδονία το έχω ακούσει, αλλά δεν είμαι καμιά αυθεντία, ούτε υποστηρίζω ότι δεν λέγεται πουθενά αλλού έτσι.

  74. LandS said

    72
    Του έμεινε από τότε που δίπλωσε τον χάρτη

  75. papatha111 said

    Νίκο, άλλη μια διόρθωση
    εκ παραδρομής έγραψες: «η εσωτερική αύξηση αναφέρεται για τα ρήματα «που έχουν πρώτο συνθετικό μια πρόταση»» όχι πρόταση αλλά πρόθεση.

  76. Μαρία said

    73
    Δεν έγραψα νέοι αλλά νεότεροι απο μένα τη γριά 🙂

  77. xar said

    @76
    Δεκτόν και κατανοητόν 🙂
    Πάντως ειλικρινά ρώτησα, δηλ. αν έχει διαπιστωθεί κάποια τάση να ανεβάζουν τον τόνο οι νεότερες ηλικίες στο άνηκα, γιατί στη δική μου εμπειρία είναι ότι ο τύπος αυτός είναι καθαρά διαλεκτικός.

  78. ΣΠ said

    66
    Το ανάποδο. Το ε υπήρχε σε όλες τις περιπτώσεις. Κάποτε καταργήθηκε. Δεν μπορούσε όμως να αφαιρεθεί όταν τονιζόταν, διότι ο τόνος θα έπρεπε να πάει σε άλλη συλλαβή. Πρόκειται δηλαδή για αφαίρεση, όχι πρόσθεση του ε.

  79. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    19,70
    Ένας παππούς κρητικός (όλες οι αυξήσεις στην …πίστα) :
    Ήκατσα να ξεκουραστώ λιγάκι, μα ήρεξέ μου η παρέα σας κι επαράκατσα κι εδά εβούτηξε ο ήλιος κι η γυναίκα μου θα λέει ίντα επογίνηκα τέτοια ώρα. Ήπεψε με να πουσουνίσω μιαολιά ρύζι να κάμει ρυζόγαλο το βράδυ κι εγώ εποξεχάστηκα με την κουβέντα μα ήμαθα μερικά νέα και θα τση τα πω και λέω πως εγλίτωκα τη μουρμούρα.

  80. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    9.
    Προέτρεψες (πρότρεψες, δεν μου πάει, βρε παδιά!) εσύ τον Νικοκύρη «… να άρει το μπανάρισμα», αλλά η ρεπόρτερ της ΕΡΤ, νομίζει ότι αυτό το ‘άρει’ παντού και πάντα έτσι χρησιμοποιείται. Και εκφωνεί (σήμερα, στο δελτίο των 3):
    « …Ο ΠΘ υπερασπίστηκε το νομοσχέδιο λέγοντας ότι άρει αστοχίες και διορθώνει ένα παρωχημένο νομοθετικό πλαίσιο…»
    [Δεν πιστεύω να το είπε έτσι και ο Μητσοτάκης! 🙂 ]

    14.
    Ωραίο! (Χα, χα, χα!!!)

    70.
    Βέβαια, πολλοί (ειδικά κάποιας ηλικίας) βάζουν το η-, ακόμα και σήμερα.
    ‘Ήπαιξα ένα πήδο!’ Αλλά και τα (αρχαία, βρε 🙂 ) ‘ήκουσα’ – ‘ήλλαξα’ – ‘εζήτουνα’ κ.ά.

  81. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    (Ωχ, παράλειψη)
    Επί του θέματος: Γενικά, νομίζω, ότι στην παρούσα μορφή της νεοελληνικής κοινής, μπορούν να συνυπάρχουν (αρμονικά…) και οι δύο τύποι, όταν δεν υπάρχει διαφορά -από τα συμφραζόμενα- στη σημασία.
    Το συνολικό ύφος γραφής ή λόγου έχει καθοριστικό ρόλο.
    Υπάρχουν κάποιες περιπτώσεις, όμως, που η εσωτερική αύξηση είναι προτιμητέα – τουλάχιστον για μένα. Πρόχειρα παραδείγματα:
    – «Πρότεινε να υπάρξει μικρή αναβολή», αλλά «προέταξαν τα στήθη τους».
    – «Τα κατάφερε επιτέλους!», αλλά «κατέφερε βαρύ πλήγμα στην οικονομία».
    – «Αναστείλανε τη συνεδρίαση», αλλά «η εκδίκαση της υπόθεσης ανεστάλη» (αντί αναστάλθηκε)

  82. Μαρία said

    78
    Οκ, διατηρήθηκε βλέποντάς το ιστορικά. (Πρόσθεση για τη διδασκαλία των ελλην. σε ξένους.) Ο λόγος όμως που διατηρήθηκε είναι για να κρατήσει τον τόνο που ανεβαίνει, ώστε να δηλωθεί το παρελθόν.

  83. BLOG_OTI_NANAI said

    Και οι δύο τύποι μαζί:

  84. ΣΠ said

    80γ
    Θυμάμαι ότι η μικρασιάτισσα γιαγιά μου έλεγε «ήπρεπε».

  85. ΓΤ said

    @79 Έφη

    Πάρε γλυκό χηνόφτερο
    βούτα το στο μελάνι
    την μπέσα βγάλε του παππού
    και τότε ποιος σε πιάνει!

    Ω της ζωής η θύμηση
    η καρδιοκερασμένη
    είν’ της Εφούλας η κλωστή
    επάνω στην ανέμη

    Με συνταγές των φαγητών,
    καί δάσους άγρια αρώματα,
    έρωτες, μίση των Κρητών
    και δοξαριές της λύρας,
    συ κάνεις πέρα της γραφής
    διάφορα εκτρώματα
    κι ανοίγεις δρόμο στο μυαλό
    πόσο γλυκά να πορευτεί
    σε οδό «Υπό τας φιλύρας»

  86. ΣΠ said

    Άσχετο με το σημερινό. Υπάρχει άρθρο για το επί τούτου ή επί τούτω;

  87. Alexis said

    #84: Και «ήφερα» λένε ακόμα μέχρι σήμερα στην Ηλεία (πάλι ντόρτια ήφερα) 🙂

  88. BLOG_OTI_NANAI said

    Με αφορμή την αναφορά στο Μουντιάλ και το φιλοσοφικό ποδόσφαιρο:

    κάποιες σχετικές φιλοσοφικές αναφορές: α) μετάφραση (μάλλον ατυχής) «ποδοσφαιρίζαμε» αντί π.χ. «ανταλλάσσαμε», β) στο μυθιστόρημα-«συνέχεια» του Ζαρατούστρα από τον Κανελλόπουλο, σκηνή σε γήπεδο:

  89. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα! Ήμουν σε μια παρουσίαση βιβλίου όπου υπήρχε κλιμάκιο του ιστολογίου. (Θα πούμε κι άλλα τη Δευτέρα)

    75 Με παρέσυρε το «προτείνω»! Διόρθωσα, ευχαριστώ!

    79 Πολύ ωραίο

    83 Ποιος υπογράφει;

    86 Όχι, δεν έχουμε γράψει

    88 Ποδοσφαιρίζω; Χμμ… Σήμερα θα λέγαμε ίσως κάτι με μπαλάκι, πινγκ πονγκ

  90. Μαρία said

    89
    Και επιτραπέζια κι όχι της τάβλας.

  91. Ποιό μουντιάλ ; Σελιμάι (για τους μυημένους )

  92. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    85 Γεια σου ΓΤ!

    Ναι, ενεστορήθηκα του χωργιού 🙂

    88 το ποδοσφαιρίζω, έχει μπει σε μαντινάδα. Νεοτερική μα όχι νέα. Τραγουδιόταν από τους λυράρηδες μπορεί και προ 50-55 χρόνων,
    Ως παίζουν το ποδόσφαιρο
    οι αθλητές μικρή μου
    έτσά το ποδοσφαίρισες
    κι εμένα το κορμί μου.

  93. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    89εισαγωγή 🙂
    Στην ΕΣΗΕΑ ε; Ζηλεύω αλλά φοβάμαι τη γαμοκορόνα.
    Βούτσης, Κύρτσος, Λαλιώτης στο ίδιο πάνελ…

  94. Alexis said

    #88: Βάλε και το βίντεο ρε Μπλογκ να δούμε λίγη μπαλίτσα! 🙂
    Ο Μαρξ δεν έπαιζε με τους Γερμανούς ή μπήκε αλλαγή; 😆

  95. Pedis said

    Έδωσε σόου σήμερα στη Βουλή το καρτούν … 🤣

  96. Μαρία said

    93
    Στο μέγαρο μουσικής. https://twitter.com/nikosarantakos/status/1600907839530156033

  97. sarant said

    93-96 Ακριβώς

  98. BLOG_OTI_NANAI said

    89: Πολύ καλύτερο. Αλλά κι αυτός, τόση ακρίβεια πια.
    90: Σωστό.
    94: Η πλάκα είναι που οι τρελοί έβαλαν τον… Franz Beckenbauer (στο 6) και όχι τον Μαρξ!

  99. BLOG_OTI_NANAI said

    88: Με το 10 στην πλάτη έπαιξαν ο Νίτσε και ο Σωκράτης!

  100. BLOG_OTI_NANAI said

    99: Ακόμα και ο Χρυσόστομος 10αρι του έβαζε (αρκεί βεβαίως τα συμφραζόμενα να μην αφορούσαν στην ειδωλολατρία):

  101. nikiplos said

    Καλημέρα από εδώ! ωραίο άρθρο. Μου έλυσε πολλές απορίες που εκλείπουν προς ώρας, ιδίως αυτό με τις προστακτικές που μας έχει γίνει βραχνάς μήπως κατά λάθος ή εν τη ρήμη του λόγου τις χρησιμοποιήσουμε.

    Να βάλω κι ένα γουστόζικο… Το γνωστό και πολύ καλό τραγούδι του Κορακάκη:

    Πάλι στη σκέψη τησ τρελής
    Με βρήκε τ’ άστρο τησ αυγής ξενυχτισμένο
    Να σκέφτομαι τα μάτια της
    Τα πονηρά τα χάδια της
    Που με κατάντησαν παιδί δυστυχισμένο

    Σε ένα ρεμπετάδικο ένας νεαρός που ερμήνευε το τραγούδι, είπε: κατήντησαν παιδί κλπ. Όλοι γελάσαμε, γέλασε κι ο ίδιος βέβαια. Σήμερα και επί της ευκαιρίας του άρθρου σκέφτομαι πως κόντρα σε όλα όσα γράψαμε όταν κάποιος πει κατήντησα θα τον χαρακτηρίσουν ως λαϊκάντζα οι περισσότεροι κι όχι ως καθαρολόγο…

  102. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    96, 97
    Αμ έχασα διπλά τότε!
    Με πήραν ραδιοφωνικά τα ανήκουστα καμώματα του Κυριακου του αναχωρητού και αποχάζεψα και δεν πήγα στο πρεπό τουίτερ

    101 Κάτω λέμε (και) κατηντίζω 🙂
    Αντάρτης ,κλέφτης και φονιάς
    τροζός γ΄ή διακονιάρης
    θα καντηντίσω κοπελιά
    ανέ με παντονιάρεις

  103. Εγώ το ήξερα από το φβ αλλά δεν είμαι μαρτυριάρης …

  104. Triant said

    Ποιό είναι το ρήμα στο καταντώ; Δεν κατέφερα να το βρώ παρά το σατανικό σχέδιο που κατάστρωσα.

  105. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    104 https://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/search.html?lq=%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CF%8E

    Κρητικέ λέμε καταντιά και καταδιά και δεν είναι οπωσδήποτε το κατάντημα (αρνητικό) αλλά η όλη οικονομική ή ψυχική κατάσταση :» Έκαμε καλή καταντιά», επρόκοψε. Στις μαντινάδες «να δεις την καταντιά μου»=το χάλι μου, το κατάντιο μου.

  106. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    105 διορθ. Κρητικά

    Χρυσά μετάλλια στο βάδην/Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες

  107. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Καλωσόρισες Αγάπη!
    Πάντα μας λείπεις όταν λείπεις.

    Αδεια πώλησης/εξαγωγής του συστήματος παρακολούθησης.

  108. Στην αμεσως προηγουμενη προταση της παραγραφου, ηραφει «της Κυβερνησεως». Αυτο σε συνδυασμό με το κοντινο «ανάπτυξα» δείχνει κακη εκλογή στη συνθεση!. Μάλλον ..προέκειτο γι’ αρχαιοδημοτική, όπως τα: «κατόπιν αίτησης», «απέστειλαν άμεσα περιπολικά (απο Ελευσίνα στον Ασπροπυργο – οχι έμμεσα, από .. Κόρινθο! 😆)..κ.ά.πολλά

  109. Theo said

    @88:
    Είναι κι ο Μπεκενμπάουερ φιλόσοφος; Για αυτοκράτορα τον ήξερα 🙂

  110. Theo said

    Α, τώρα είδα το 98γ.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: