Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Archive for the ‘Διαδίκτυο’ Category

Φεϊσμπουκικό κλισεδολόγιο

Posted by sarant στο 19 Οκτώβριος, 2017

Πριν από ενάμιση μήνα είχαμε συζητήσει στο ιστολόγιο για τους «χιονοκλώνους«, όπως είχα αποδώσει τον αγγλικό όρο snowclone, δηλαδή φραστικά μοτίβα που έχουν έναν σταθερό πυρήνα και ενα μεταβλητό κομμάτι που διαμορφώνεται κατά τις ανάγκες της στιγμής, όπως π.χ. τις φράσεις του τύπου «από το Χ στο Υ ένα Ζ δρόμος» (π.χ. από τον Λοβέρδο στον Κατρούγκαλο ένα μνημόνιο δρόμος).

Σε εκείνο το άρθρο προτάθηκαν και μερικές φράσεις που κατά τη γνώμη μου δεν είναι χιονόκλωνοι, είναι σκέτα κλισέ, παγιωμένες φράσεις, παροιμιακές θα μπορούσαμε να τις πούμε, που θα μπορούσαν και να λεξικογραφηθούν. Μερικές τέτοιες φράσεις, που χρησιμοποιούνται κυρίως στο Φέισμπουκ, στο Τουίτερ και στα άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είχα μαζέψει κι εγώ παλιότερα, αν και καθόλου συστηματικά.

Ένας φίλος, που δεν σχολιάζει στο ιστολόγιο αλλά μάς παρακολουθεί σιωπηρά, με έπεισε να παρουσιάσω το υλικό που έχω μαζέψει, έστω και άψητο. «Θα το συμπληρώσει η συλλογική σοφία του ιστολογίου», είπε.

Οπότε, παρουσιάζω το (ημιτελές) φεϊσμπουκικό κλισεδολόγιο, με καμιά δεκαπενταριά λήμματα μόνο, περιμένοντας να το συμπληρώσετε και σε πλάτος (προσθέτοντας νέα λήμματα) αλλά και σε βάθος (συνεισφέροντας σε υπάρχοντα λήμματα, π.χ. με έναν καλύτερο ορισμό ή με παραδειγματικές φράσεις).

Στη συζήτηση με αυτόν τον φίλο μου είχα εκφράσει τον ενδοιασμό ότι ιδιαίτερη επίδοση στη χρήση τέτοιων κλισέ και παγιωμένων φράσεων έχουν οι κάπως νεότεροι χρήστες του Διαδικτύου. Ελπίζω να με διαψεύσετε.

Φεϊσμπουκικό κλισεδολόγιο

* έλεος κάπου. Αναφώνηση που χρησιμοποιείται για να δηλώσει αγανάκτηση, ειλικρινή ή ειρωνική, για όσα εξωφρενικά προηγήθηκαν. Π.χ. Δηλαδή σοβαρά, ποσοι πιστεύεις ότι θα «πάνε να αλλάξουν το φύλο τους» για πλακα; Έλεος κάπου. Και ειρωνικά: Ναι, πες μας τώρα ότι το FBI ξέρει καλύτερα από τον Σκάι, έλεος κάπου.

Λέγεται και αντεστραμμένο: κάπου έλεος, ενώ γράφεται και με εξεζητημένα γκρίκλις: eleow kapoy.
Κατα το slang.gr, το «κάπου» λειτουργεί υπονομευτικά, αλλά δεν είμαι βέβαιος ότι έχουν δίκιο.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Διαδίκτυο, Κλισέ, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , | 205 Σχόλια »

Τι είναι ο χιονοκλώνος;

Posted by sarant στο 8 Σεπτεμβρίου, 2017

Δεν είναι πολύ εύκολο να απαντήσει κάποιος στην ερώτηση του τίτλου, μεταξύ άλλων επειδή η λέξη «χιονοκλώνος» δεν νομίζω να υπήρχε χτες -το βέβαιο είναι ότι δεν γκουγκλιζόταν, αν και βέβαια σε λίγη ώρα από τη δημοσίευση του άρθρου θα αρχίσει να γκουγκλίζεται.

Και παρόλο που τη λέξη την έπλασα εγώ, δεν θεωρώ τον όρο ιδιαίτερα πετυχημένο, όπως δεν ήταν και πολύ πετυχημένο, κατά τη γνώμη μου, το υπόδειγμα πάνω στο οποίο βασίστηκα για να πλάσω αυτόν τον νεολογισμό.

Αλλά να πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Ένα χρονογράφημα του Βάρναλη, όπου γίνεται λόγος για απατεώνες, τελειώνει με τη φράση:

«Zωή, το όνομά σου είναι απάτη», θα έλεγε ο Σέξπιρ.

Θέλησα να βρω το αγγλικό αντίστοιχο, που το ήξερα αλλά δεν το θυμόμουν ολόκληρο -θυμόμουν ότι τελείωνε σε thy name is woman (αυτό το thy είναι ο παλιός αγγλικός τύπος της αντωνυμίας στο β’ πρόσωπο ενικό), αλλά δεν θυμόμουν την πρώτη λέξη, οπότε γκούγκλισα και βρήκα πως είναι Frailty, thy name is woman. Ο στίχος είναι από τον Άμλετ, από τον μονόλογο της αρχής (πριν τον περίφημο με το «Να ζει κανείς ή να μη ζει», είναι εκεί όπου ο Άμλετ μαθαίνει πως η μητέρα του πρόκειται να παντρευτεί τον θείο του τον Κλαύδιο αμέσως μετά τον θάνατο του βασιλιά συζύγου της και πατέρα του. «Αδυναμία, τ’ όνομά σου είναι γυναίκα», το έχει μεταφράσει ο Ρώτας. «Αδυναμία, το κανονικό σου όνομα είναι Γυναίκα», ο Μπελιές.

Ήξερα πως ο σεξπιρικός στίχος έχει παραφραστεί αρκετές φορές στα αγγλικά, αλλά δεν ήξερα ότι υπήρχε και σχετικό λήμμα η Βικιπαίδεια. Από τον αρχικό στίχο, σταθερό διατηρείται το κεντρικό μέρος: Α thy name is Β. Το φραστικό αυτό μοτίβο (Α, το όνομά σου είναι Β) σημαίνει ότι ο/η/το Β ενσαρκώνει απόλυτα την ιδιότητα Α, που συνήθως είναι κάτι το αρνητικό. Παράδειγμα, σε ένα επεισόδιο του CSI ένας ντετέκτιβ βλέπει έναν άλλον να καλλωπίζεται και λέει «Vanity, thy name is Hodges», Φιλαρέσκεια, το όνομά σου είναι Χότζες, επικρίνει δηλαδή τον Χ. για φιλαρέσκεια.

Θα τελειώναμε εδώ, αλλά αυτό που μου κίνησε την περιέργεια είναι ότι η Βικιπαίδεια χαρακτηρίζει αυτό το φραστικό μοτίβο snowclone. Σύμφωνα με τον ορισμό στο σχετικό λήμμα, snowclone είναι μια άμεσα αναγνωρίσιμη πολυχρησιμοποιημένη φράση που επιδέχεται παράφραση κατά θεωρητικά απεριόριστους τρόπους.

Δεν θέλει και πολλή φιλοσοφία να αποδώσεις, χαλκομανικώς, το snowclone ως χιονοκλώνο. Το μεταφραστικό δάνειο (calque, γι’ αυτό και χαλκομανία) είναι ενδεδειγμένη λύση σε παρόμοιες περιπτώσεις. Από τις άλλες γλώσσες που έχουν ανάλογο βικιπαιδικό λήμμα, τα βουλγάρικα και τα ολλανδικά χρησιμοποιούν επίσης μεταφραστικό δάνειο ενώ 2-3 άλλες γλώσσες υιοθετούν αυτούσιο τον αγγλικό όρο. Αλλά επειδή το clone είναι ελληνογενές, θεώρησα καλύτερο να πλάσω ελληνικόν όρο, μήπως και φτάσουμε κάποτε τα 5 εκατομμύρια λέξεις που είναι δα και στόχος του έθνους.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Γλωσσικά ευτράπελα, Διαδίκτυο, Μεταφραστικά, Μεταμπλόγκειν, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , , , , , , | 236 Σχόλια »

Χακεμένος Μπρεχτ, Ρεμπώ με το ζόρι

Posted by sarant στο 30 Αύγουστος, 2017

Καθώς το Διαδίκτυο, και γενικότερα το ψηφιακό σύμπαν, καταλαμβάνει ολοένα και περισσότερο χώρο στον κόσμο μας, ερχόμαστε συνεχώς αντιμέτωποι με νέα φαινόμενα, πρωτόγνωρα, από τα πιο σοβαρά ως τα ασήμαντα. Με ένα όχι πολύ σημαντικό θα ασχοληθώ σήμερα -ή μάλλον και σήμερα, αφού είναι από τα αγαπημένα θέματα του ιστολογίου. Εννοώ την κατασκευή ψευδών αποφθεγμάτων, την εσφαλμένη απόδοση φράσεων ή και ολόκληρων κειμένων σε γνωστούς συγγραφείς, ενώ δεν τα έγραψαν εκείνοι.

Όταν πρόκειται για ψευδή αποφθέγματα, χρησιμοποιώ τον όρο αποφεύγματα (η πατρότητα ανήκει στον Νίκο Λίγγρη). Το κλασικό παράδειγμα αποφεύγματος, που έπαιξε και καταλυτικό ρόλο για να ανοίξω το ιστολόγιο, ήταν η ψεύτικη ρήση του Ισοκράτη τον Δεκέμβριο του 2008 που φιγουράρισε στο εξώφυλλο του Ελεύθερου Τύπου.

Σήμερα όμως θα ασχοληθούμε όχι με πλαστά αποφθέγματα, αλλά με ψευδεπίγραφα κείμενα, που και αυτά αφθονούν στο Διαδίκτυο -τόσο στο διεθνές (θα θυμάστε τη συγκινητική αποχαιρετιστήρια επιστολή του Γκαρσία Μαρκές) όσο και το ελληνικό (με τρανό παράδειγμα το δήθεν ποίημα του Σουρή περί λιγοστού κράτους, που μελοποιήθηκε από τον Ζουγανέλη και σε λίγο θα μπει και στα σχολικά βιβλία).

Αλλά να μου επιτρέψετε να μην ασχοληθώ σήμερα με το παραποίημα του Σουρή και να σας παρακαλέσω κι εσείς να το αγνοήσετε στα σχόλιά σας, για τον απλούστατο λόγο ότι μέσα σε 10-15 μέρες θα αφιερώσω ειδικό άρθρο στο θέμα με νέα στοιχεία που έχω συγκεντρώσει.

Στο σημερινό άρθρο θα δούμε άλλες δύο περιπτώσεις ψευδεπίγραφων λογοτεχνικών κειμένων. Στη μία από αυτές μάλιστα εμπλέκεται και γνωστός μας, ο φίλος μας ο Νοσφεράτος, κατά κόσμον Πέτρος Θεοδωρίδης, που σχολιάζει αριά και πού και στο ιστολόγιο αλλά έχει και το δικό του, τη Σπηλιά του Μοντεχρήστου.

Το 2008 λοιπόν ο Νοσφεράτος, συζητώντας σε ένα άλλο ιστολόγιο (το Πόντιοι και Αριστερά) δημοσίευσε μια σειρά από σχόλια περί βλακείας και κακίας, μιμούμενος το ύφος του Μπρεχτ στις πασίγνωστες ιστορίες του κ. Κόινερ. Στη συνέχεια, ενοποίησε τα σχόλια αυτά σε μια ανάρτηση στο δικό του μπλογκ. Η αρχική ανάρτηση τροποποιήθηκε στη συνέχεια, και η τελευταία μορφή της είναι εδώ.

Δείγμα γραφής:

το μυστικό όπλο του βλάκα
ποιο είναι το μεγάλο μυστικό του βλάκα -ρώτησαν κάποτε τον κ Κοινερ – αυτό που τον κάνει ακατανίκητο , ανυπέρβλητα Κακό και ΠΑΝΤΑ νικητή;

– Το μεγάλο μυστικό του Βλάκα- χμμ- για να σκεφτώ λίγο …- Ε ..μάλλον ότι ΔΕΝ του περνά καν από το μυαλό , δεν διανοείται ότι μπορεί έστω για μια στιγμή ναχει Άδικο..Κι αν του περάσει μια στάλα υποψίας από το Μυαλό Γρήγορα τη διώχνει ;Αυτός Βλάξ; Ποτες των Ποτών . Οι άλλοι Είναι ΠΑΝΤΑ…-Έτσι γίνεται Αδίσταχτα Θρασύς , Υπέροχα επικίνδυνος , ανυπέρβλητα Αλαζονικός . Και πείθει ..Γιατί πάντα υπάρχουν αρκετοί Βλάκες για να σχηματίσουν μια πλειοψηφικά ..Αυτό είναι το μυστικό όπλο του ΒΛΑΚΑ.

  Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Λαθροχειρίες, Μεταμπλόγκειν, Ποίηση, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , , , | 145 Σχόλια »

«Δεν το πιστεύω, το διάβασα στο Βήμα», ή η βατραχιά του Βηματοδότη

Posted by sarant στο 27 Ιουλίου, 2017

Θα μπορούσα να το κρατήσω για τα σαββατιάτικα μεζεδάκια, αλλά αφενός έχει αρκετό ψωμί και θα μονοπωλούσε τον χώρο στην πιατέλα και αφετέρου το (σχετικά) φρέσκο έχει άλλη χάρη.

Πρόκειται για ένα συμβάν που ακουμπάει σε πολλούς τομείς που ενδιαφέρουν το ιστολόγιο: τις πλαστές ειδήσεις και τους χόακες, την επίδραση του Διαδικτύου στα συμβατικά μέσα ενημέρωσης, τις λαθροχειρίες, την παρωδία.

Αν και μάλλον κάτι θα πήρε το αυτί σας από την ιστορία με το δήθεν επίδομα σφραγίδας, που ξεκίνησε από τρολιά και αναπαράχθηκε ως είδηση από πολλά βαριά ονόματα της ειδησεογραφίας, ας συνοψίσουμε τα περιστατικά:

Στις 17 Ιουλίου, ο σατιρικός ιστότοπος «Το Βατράχι», δημοσίευσε άρθρο με τον τίτλο: «Επίδομα χειρισμού σφραγίδας για τους υπαλλήλους του Δημοσίου ανακοίνωσε η Όλγα Γεροβασίλη«. Για όσους δεν παροικούν την Ιερουσαλήμ του Διαδικτύου, να πούμε ότι το Βατράχι, όπως και το παλαιότερο Κουλούρι, είναι τρολοσάιτ, δηλαδή δημοσιεύει αποκλειστικά ψεύτικες ειδήσεις, παρωδίες ειδήσεων αν προτιμάτε, τρολιές κατά το κοινώς λεγόμενο, πάνω στο πατρόν του αμερικανικού The Onion (Το Κρεμμύδι).

Το ίδιο άρθρο είχε ξαναδημοσιευτεί τον Ιανουάριο και είχε περάσει μάλλον απαρατήρητο. Σχεδόν απαρατήρητο πέρασε αρχικά και τη δεύτερη φορά που δημοσιεύτηκε· σχολιάστηκε λίγο στο Φέισμπουκ, προκάλεσε το σχετικό γέλιο (βρέθηκαν και καναδυό αφελείς που το πίστεψαν), και κόντευε να κλείσει τον κύκλο του, όταν συνέβη το αναπάντεχο:

Ήρθε ο κάποτε έγκυρος Βηματοδότης  και δημοσίευσε προχτές το πρωί την ψεύτικη είδηση στη στήλη του στο Βήμα (και στην έντυπη έκδοση), χωρίς να κάνει τον κόπο να διασταυρώσει το παραμικρό, χωρίς να αντιληφθεί την ειρωνεία του άρθρου, χωρίς να δει ότι προέρχεται από ιστότοπο που μόνο ψεύτικες ειδήσεις δημοσιεύει. Χωρίς περίσκεψη, χωρίς αιδώ θα λέγαμε, διότι ο Βηματοδότης δεν αρκέστηκε να μεταφέρει την τρολοείδηση όπως δημοσιεύτηκε στο τρολοσάιτ, αλλά την καρύκευσε για να την κάνει πιο πικάντικη («Το διάβαζα και το ξαναδιάβαζα»), για να δώσει την εντύπωση ότι έχει συζητήσει το θέμα και με άλλους («Για φαντάσου, μου έλεγαν») -μέχρι και την εισηγητική έκθεση του νομοσχεδίου είδε (αυτή η λεπτομέρεια δεν υπάρχει στην αρχική τρολοείδηση).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Επικαιρότητα, Λαθροχειρίες | Με ετικέτα: , , , , , | 153 Σχόλια »

Βιβλιοθήκες, συγγραφείς και πνευματικά δικαιώματα

Posted by sarant στο 13 Ιουλίου, 2017

Χτες πήρα την εξής επιστολή από τον ΟΣΔΕΛ, τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης Έργων Λόγου.

Αγαπητά μέλη μας,
Χθες ο ΣΕΑΒ απέστειλε  επιστολή-παρέμβαση  προς τον Πρωθυπουργό των
  •     ΣΕΑΒ (Σύνδεσμος Ελληνικών Ακαδημαικών Βιβλιοθηκών), 
  •     ΕΕΒΕΠ (Ένωση Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων και Επιστημόνων Πληροφόρησης) , 
  •     Διευθυντή ΕΒΕ (Εθνική Βιβλιοθήκη Ελλάδος) και 
  •     Προέδρου του Γενικού Συμβουλίου Βιβλιοθηκών.
οι οποίοι επικαλούνται μάλιστα ότι εκπροσωπούν και όλα τα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ της χώρας και την Ακαδημία Αθηνών!
 Πρόκειται για ένα απαράδεκτο κείμενο με το οποίο υποστηρίζεται ότι οι δημιουργοί και εκδότες δεν πρέπει να αμείβονται για τη χρήση των έργων τους στην εκπαίδευση και στις σχολικές και ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες. Ήδη οι φορείς του βιβλίου απέστειλαν απάντηση.
 Εν τω μεταξύ η διεθνής ένωση IFRRO απηύθυνε επιστολή προς την Υπουργό όπως και η ευρωπαϊκή ομοσπονδία εκδοτών FEP έστειλε τη δική της επιστολή. Αναμένεται σήμερα και επιστολή της ευρωπαϊκής ένωσης συγγραφέων EWC.
Χθες έγινε συνάντηση με την Υπουργό, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Επιμένει στις συγκεκριμένες διατάξεις διότι το ζητούν οι βιβλιοθήκες!, Δυστυχώς δεν συνειδητοποιεί ότι επιτρέποντας τη ψηφιακή χρήση αποσπασμάτων έργου στην εκπαίδευση ανοίγει τον ασκό του Αιόλου, για να αντικατασταθούν τα πανεπιστημιακά συγγράμματα από συρραφές τμημάτων βιβλίων που θα διανέμονται δωρεάν χωρίς  άδεια και χωρίς αμοιβή! Ούτε ότι είναι αδιανόητο να καταργείται αναδρομικά η αμοιβή των συγγραφέων και εκδοτών για το δημόσιο δανεισμό.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Βιβλία, Διαδίκτυο, Επικαιρότητα, Πνευματικά δικαιώματα | Με ετικέτα: , , | 235 Σχόλια »

Όταν κλείνει ένα βιβλιοπωλείο…

Posted by sarant στο 19 Σεπτεμβρίου, 2016

Ένας από τους δασκάλους (καθηγητές δηλαδή) που ήμουν τυχερός να έχω όταν πήγα γυμνάσιο στην Ιωνίδειο ήταν και ο καθηγητής της Μουσικής Απόστολος Ζυγούρης (Τόλη τον φωνάζαμε όλοι). Το βιβλίο με τις ασκήσεις και τα τραγούδια που κάναμε στο μάθημά του το είχε γράψει ο ίδιος,  και το κείμενο και τα κομμάτια, κι ένα από τα τραγούδια του, που το θυμάμαι ακόμα ήταν το «Χτίστε σχολειά», που είχε και τον στίχο «Μια φυλακή ανοίγει εκεί που ένα σχολείο κλείνει».

Μια παρόμοια ρήση, βέβαια, έχει διατυπώσει πολύ νωρίτερα ο Βίκτωρ Ουγκό, ή τουλάχιστον έτσι του αποδίδεται: Εκεί που ανοίγει ένα σχολείο κλείνει μια φυλακή -αλλά προτίμησα να αναφέρω την εκδοχή του δασκάλου μου.

Όταν κλείνει λοιπόν ένα σχολείο ανοίγει μια φυλακή, αλλά τι γίνεται όταν κλείνει ένα βιβλιοπωλείο; Αυτές τις μέρες έχει γίνει πολλή συζήτηση, τουλάχιστον στη μπλογκόσφαιρα, για το κλείσιμο του τελευταίου βιβλιοπωλείου του ιστορικού οίκου Ελευθερουδάκης στην Αθήνα, το οποίο, όπως ανακοίνωσαν οι Σοφίκα και Μαρίνα Ελευθερουδάκη, εγγονές του ιδρυτή του, πρόκειται να κλείσει στις 30 Σεπτεμβρίου (και αυτές τις μερες, ως τις 26/9, προσφέρει τα βιβλία του με μεγάλες εκπτώσεις σε ένα αποχαιρετιστήριο μπαζάρ).

Δεν είναι λοιπόν ένα οποιοδήποτε βιβλιοπωλείο που κλείνει, αλλά ένα ιστορικό βιβλιοπωλείο, που υπήρχε στην Αθήνα από το 1898, και που έπαιξε καίριο ρόλο στη διακίνηση του βιβλίου στον τόπο μας, ιδίως του ξενόγλωσσου. Η επιχείρηση δεν θα κλείσει, θα ακολουθήσει άλλες διαδρομές πάντα στον τομέα του βιβλίου αλλά δεν θα έχει φυσική παρουσία ως βιβλιοπωλείο.

Πολλά χρόνια ο Ελευθερουδάκης είχε το βιβλιοπωλείο του «κεντρικά απόκεντρα», στην οδό Νίκης -από το 1962 διαβάζω. Εγώ πάντως εκεί τον γνώρισα. Μεταφέρθηκε, εν πομπή και παρατάξει, σε ένα οχταώροφο κτίριο στην Πανεπιστημίου το 1995, και ακολούθησε μια ξέφρενη πορεία επέκτασης, με άνοιγμα καταστημάτων σε άλλες πόλεις, σε συνοικίες της Αθήνας, στο Αεροδρόμιο, στην Εθνική οδό. Kάποιοι από τους παλιούς πελάτες της οδού Νίκης δεν αισθανόμασταν καθόλου άνετα στο οχταώροφο, ιδίως από τότε που οι παλιοί πωλητές άρχισαν να δίνουν τη θέση τους σε νεότερους που απλώς πληκτρολογούσαν τίτλους, χωρίς να ξέρουν το βιβλίο. (Δείτε, για αντιδιαστολή, μερικούς από τους υπάλληλους της Πολιτείας: μπορεί να μην ξέρεις ακριβώς τον τίτλο και να μη θυμάσαι τον συγγραφέα, τους λες μέσες-άκρες το αντικείμενο του βιβλίου που αναζητάς και σου το βρίσκουν).

Αν έγιναν επιχειρηματικά λάθη δεν το ξέρω, πάντως το γεγονός είναι ότι η επιχείρηση εδώ και αρκετά χρόνια φυτοζωούσε, πράγμα που μπορούσε εύκολα να το δει ο παρατηρητικός επισκέπτης του βιβλιοπωλείου. Έτσι, το κλείσιμο που ανακοινώνεται σήμερα κανέναν δεν εξέπληξε -είχε προαναγγελθεί. Φίλος εκδότης μού έλεγε ότι εδώ και καιρό έδινε βιβλία στο βιβλιοπωλείο μόνο αν του προπληρώνονταν -δεν ήλπιζε και πολύ να πάρει πίσω τα χρωστούμενα, αλλά τουλάχιστον έτσι δεν θα αύξαναν κι άλλο. Οπότε, είναι εύστοχο, αν και ίσως λίγο υπερβολικό, αυτό που γράφτηκε στα κοινωνικά μέσα, ότι οι μόνοι που αιφνιδιάστηκαν από την ανακοίνωση για το κλείσιμο του Ελευθερουδάκη είναι όσοι είχαν δέκα χρόνια να περάσουν απέξω από τη βιτρίνα του.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Βιβλία, Διαδίκτυο, Επικαιρότητα | Με ετικέτα: , , , , , | 308 Σχόλια »

Αληθινά ψέματα στο Διαδίκτυο

Posted by sarant στο 8 Ιουνίου, 2016

Με τον τίτλο αυτό δημοσιεύτηκε το Σάββατο στην Εφημερίδα των Συντακτών ένα άρθρο του Δημήτρη Τερζή και της Αφροδίτης Τζιαντζή, που είχε ως αντικείμενο τα ψέματα που κυκλοφορούν στο Διαδίκτυο, και που γράφτηκε ίσως με αφορμή την πρώτη στα ελληνικά δικαστικά χρονικά καταδίκη για διασπορά ψευδών ειδήσεων μέσω Διαδικτύου.

Το θέμα των μύθων γενικά και των ιντερνετικών μύθων ειδικότερα με ενδιαφέρει πολύ, πράγμα που άλλωστε φαίνεται και στη θεματολογία του ιστολογίου, αφού πολύ συχνά ασχολούμαστε με μύθους ή με χόακες κατά τον όρο που έχουμε πλάσει, εξελληνίζοντας το αγγλικό hoax σε «χόαξ» και επί το δημοτικότερον σε «χόακας» (βέβαια, για να προλάβω μεταχόακες,  όσο κι αν μοιάζει αρχαιόπρεπη, η αγγλική λέξη δεν έχει ελληνική ετυμολογία).

Δεν είναι λοιπόν αταίριαστο να αναδημοσιεύσω μεγάλα κομμάτια από το άρθρο της Εφ.Συν., ιδίως μάλιστα αφού στο άρθρο λέω κι εγώ τη γνώμη μου για τους ιντερνετικούς μύθους (Όπως συνήθως συμβαίνει, είχαμε μια μακρά συνομιλία με την Αφροδίτη Τζιαντζή, από την οποία τελικά στο γραπτό κείμενο μπήκε ένα μικρό σχετικά μέρος. Αυτό δεν το λέω με παράπονο, έτσι γίνεται σχεδόν πάντα και, εδώ που τα λέμε, έτσι πρέπει να γίνεται, αφού δεν πρόκειται για συνέντευξη).

Βέβαια, τα περισσότερα τα έχουμε πει και ξαναπεί (και θα τα ξαναπούμε). Το καινούργιο στοιχείο, που λέω κι εγώ γι’ αυτό τη γνώμη μου, είναι η καταδίκη για χόακα.

Αληθινά ψέματα στο Διαδίκτυο

Πριν από περίπου έναν μήνα καταγράφηκε η πρώτη καταδίκη στα ελληνικά δικαστικά χρονικά για την αναμετάδοση hoax, μιας είδησης-απάτης στο διαδίκτυο.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αναδημοσιεύσεις, Διαδίκτυο, Λαθροχειρίες, Λερναίο κείμενο, Μύθοι, Χόακες | Με ετικέτα: , , , , , | 283 Σχόλια »

Πεζοπορία, ένα χόμπι

Posted by sarant στο 2 Δεκέμβριος, 2015

Σύμφωνα με το Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής, χόμπι είναι ερασιτεχνική απασχόληση για να περνούμε τις ελεύθερες ώρες μας: H κηπουρική / το ψάρεμα / τα μαστορέματα / τα γραμματόσημα είναι το χόμπι του.

Η λέξη είναι δάνειο από τα αγγλικά (hobby) και στα ελληνικά είναι άκλιτη, παρόλο που προσαρμόζεται καλά στο τυπικό της ελληνικής -αν είχε εισαχθεί νωρίτερα στη γλώσσα, ιδίως αν είχε τριφτεί στη λαϊκή χρήση, μπορεί και να κλινόταν (τα χόμπια, ας πούμε), αλλά με το «αν» δεν θα χτίσουμε ανώγια και κατώγια: είναι λέξη άκλιτη λοιπόν.

Αρκετοί από τους παλιότερους θα τη γράφουν χόμπυ, ενώ οι νεότεροι υποθέτω (ας επιβεβαιώσουν) θα προτιμούν την απλή γραφή, χόμπι, που είναι και σύμφωνη με τον ορθογραφικό κανόνα που ορίζει ότι τις δάνειες λέξεις τις γράφουμε όσο το δυνατόν απλούστερα. Φοβάμαι ότι κάποιοι θα γράφουν και hobby, που το βρίσκω εντελώς άτοπο, τουλάχιστον αν γράφουμε ελληνικά.

Η ετυμολογία της αγγλικής λέξης είναι ενδιαφέρουσα. Σύμφωνα με την επικρατέστερη θεωρία, πρόκειται για σύντμηση της λ. hobbyhorse, που δήλωνε μια φιγούρα αλόγου, από ψάθα φτιαγμένο, που το φορούσε κάποιος στους λαϊκούς χορούς και τα πανηγύρια του Μεσαίωνα στην Αγγλία, όπως εμείς είχαμε τις Απόκριες την γκαμήλα. Στη συνέχεια, hobbyhorse ονομάστηκαν τα παιδικά παιχνίδια που τα λέμε «αλογατάκια», καθώς και τα αλογάκια στα καρουσέλ, οπότε τελικά από τη σημασία «παιχνίδι» η λέξη έφτασε να σημαίνει την ερασιτεχνική ενασχόληση (του ενήλικου) που γίνεται για ψυχαγωγία -το OED δίνει φράση από το 1676: Almost every person hath some hobby horse or other wherein he prides himself, και τελικά το horse εξέπεσε και έμεινε το hobby.

Αυτό το hobby είναι όνομα που δινόταν στα άλογα που έσερναν αμάξια Hobin και Hobby, παραλλαγή του Robbie, δηλαδή του Robert. Αυτά με την ετυμολογία της λέξης.

Ποιες ενασχολήσεις όμως συνιστούν χόμπι; Αν και δεν είναι ευαγγέλιο, να ξαναδούμε τα παραδείγματα του λεξικού: κηπουρική – ψάρεμα – μαστορέματα – γραμματόσημα. Ο Μπαμπινιώτης, στα δικά του παραδείγματα, προσθέτει τη συλλογή νομισμάτων. Το Χρηστικό Λεξικό της Ακαδημίας έχει περισσότερα παραδείγματα, π.χ. μοντελισμό, ορειβασία αλλά και αθλητισμό.

Είναι χόμπι το διάβασμα; Θα έλεγα όχι, αλλά δεν μπορώ να το αιτιολογήσω πειστικά, είναι όμως η αίσθηση που έχω. Παρόλο που διαβάζω πολύ και επί πολλά χρόνια, το διάβασμα δεν το θεωρώ χόμπι, ούτε και το γράψιμο, ούτε την ενασχόληση με τη γλώσσα και με τις γλώσσες -στο κάτω κάτω, μερικοί από αυτά βιοποριζόμαστε. Είναι ο (ερασιτεχνικός) αθλητισμός; Πιθανώς, αλλά για τους τριαντάρηδες και πάνω. Για έναν έφηβο, είναι αθλητισμός. Είναι η μουσική; Θα έλεγα όχι το να ακούς, ναι το να παίζεις ή να κάνεις συλλογή μουσικών οργάνων. Βέβαια, αυτές είναι δικές μου κατηγοριοποιήσεις, ο καθένας αυτά τα πράγματα τα καταλαβαίνει αλλιώς.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Ετυμολογικά, Ιστορίες λέξεων, Προσωπικά, Περιαυτομπλογκίες, Χόμπι | Με ετικέτα: , , , | 177 Σχόλια »

Ο υπουργός που με έκανε να ντρέπομαι

Posted by sarant στο 24 Σεπτεμβρίου, 2015

Όπως θα δείτε στην εισαγωγή του άρθρου, όταν το έγραφα εξέφραζα την ελπίδα ότι πριν το διαβάσετε θα έχει χάσει το αντικείμενό του, δηλαδή ότι ο Δ. Καμμένος δεν θα ήταν πια μέλος της κυβέρνησης.  Τελικά η ελπίδα μου πραγματώθηκε ακόμα νωρίτερα, αφού περί τις 11 το βράδυ έμαθα πως ο υφυπουργός παραιτήθηκε, πριν συμπληρώσει μία ημέρα στον θώκο. Χαίρομαι πολύ που έπιασαν τόπο οι διαμαρτυρίες μας από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης -αλλά βέβαια βρίσκομαι μπροστά σε ένα ευχάριστο πρόβλημα, διότι τώρα το άρθρο μου μένει ελαφρώς ξεκρέμαστο. Αφού το σκέφτηκα, αποφάσισα να μην το αντικαταστήσω με άλλο (δεν είχα και κανένα στο συρτάρι) και να το αφήσω όπως ηταν, αλλάζοντας μόνο τον τίτλο -αντί «με κάνει να ντρέπομαι» το άλλαξα σε «με έκανε να ντρέπομαι».

Τα άρθρα που ανεβαίνουν κάθε πρωί στο ιστολόγιο γράφονται από την προηγούμενη μέρα, οπότε έχουν υστέρηση ως προς την επικαιρότητα, ιδίως όταν αυτή τρέχει με λεπτά και ώρες και όχι με μέρες. Καμιά φορά, όταν δημοσιεύονται τα άρθρα έχουν χάσει την επικαιρότητά τους, κι αυτό δεν μου αρέσει βέβαια, γι’ αυτό και (κατά βάθος) προτιμώ να γράφω για θέματα ανεπίκαιρα, αν και πάλι μπορείς να βρεις τον μπελά σου (εδώ ο κόσμος καίγεται κι εσύ ασχολείσαι με την ετυμολογία του μόρτη).

Παρ’ όλ’ αυτά, ελπίζω το σημερινό άρθρο, όταν θα έρθει η ώρα να το διαβάσετε, να έχει γίνει ανεπίκαιρο, δηλαδή «ο υπουργός που με κάνει να ντρέπομαι» να μην είναι πια υπουργός -διότι τώρα που το γράφω είναι ακόμα.

Εννοώ τον κ. Δημήτρη Καμμένο, βουλευτή των Ανεξάρτητων Ελλήνων, ο οποίος χτες το πρωί ορκίστηκε υφυπουργός Μεταφορών και Δικτύων στη νέα κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ. Ορκίστηκε και η υπόλοιπη κυβέρνηση, αλλά την επικαιρότητα σχεδόν τη μονοπώλησε η τοποθέτηση αυτή -και όχι επειδή η θέση του υφυπουργού Δικτύων είναι τόσο νευραλγική, αλλά εξαιτίας μιας σειράς από απαράδεκτες τοποθετήσεις του Δημήτρη Καμμένου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Κατά τα άλλα, η σύνθεση της νέας κυβέρνησης δεν επεφύλασσε κάποια μεγάλη έκπληξη και προσωπικά μου φάνηκε καλή. Βέβαια, κάποιοι διαπίστωσαν ότι περιέχει πολλούς υπουργούς που προέρχονται από το ΠΑΣΟΚ -αλλά η ένταξη πρώην στελεχών του ΠΑΣΟΚ στον ΣΥΡΙΖΑ χρονολογείται από το 2010, δεν είναι κάτι που έγινε χτες. Το πιο κωμικό είναι οταν την κριτική αυτή την κάνουν φίλοι που έχουν αποχωρήσει από τον ΣΥΡΙΖΑ και ανήκουν τώρα στη ΛΑΕ, διότι και η προηγούμενη κυβέρνηση, του Γενάρη, περιείχε περίπου τον ίδιο αριθμό πασοκογενών στελεχών, αλλά τότε την είχαν χειροκροτήσει και είχαν συμμετάσχει και οι ίδιοι σ’ αυτήν -αν συνειδητοποίησαν μόνο τώρα τον μεγάλο αριθμό πασοκογενών, θυμίζουν την ταχύτητα αντίληψης του Ραν Ταν Πλαν. Άλλοι εξέφρασαν επιφυλάξεις για τον υπουργό Παιδείας Νίκο Φίλη -ίσως φοβούνται ότι δεν θα καταφέρει να αντεπεξέλθει σε έναν θώκο που τον λάμπρυναν τιτάνες της σκέψης όπως ο Ευριπίδης Στυλιανίδης. Το πόστο του είναι πολύ δύσκολο, αλλά θα περιμένουμε να τον κρίνουμε από το έργο του.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αναδημοσιεύσεις, Διαδίκτυο, Δικαιώματα, Επικαιρότητα, Πολιτική | Με ετικέτα: , , | 194 Σχόλια »

Η (μη) φωτογραφία του Γιάννη Ανδρουλιδάκη

Posted by sarant στο 23 Σεπτεμβρίου, 2015

erotas-prosfygesΗ φωτογραφία που κοσμεί το σημερινό μας άρθρο έχει γίνει (και όχι άδικα) διάσημη. Σε έναν καταυλισμό προσφύγων στην Ουγγαρία, μέσα στην τόση δυστυχία, την αγωνία και τον συνωστισμό, ένα ζευγάρι ερωτευμένοι φιλιούνται, μέσα στη δημόσια ιδιωτικότητα του ανοιχτού αντίσκηνού τους. Αρχικά δημοσιεύτηκε κάπου στο Διαδίκτυο, αλλά πολύ γρήγορα έγινε ιότροπη (βάιραλ, που λένε) και την αναδημοσίευσαν χιλιάδες και χιλιάδες ιστότοποι, και στη συνέχεια πήραν τη σκυτάλη τα μέσα ενημέρωσης.

Τη φωτογραφία την πρόβαλε χτες το μεσημέρι και το μεσημεριανό δελτίο του Μέγκα Τσάνελ, σχολιάζοντας ότι «το γύρο του κόσμου κάνει μια φωτογραφία του Γιάννη Ανδρουλιδάκη από προσφυγικό καταυλισμό», ίσως και με κάποιο καμάρι ότι συμπατριώτης μας είναι ο φωτογράφος που στάθηκε τυχερός να αποτυπώσει τη μοναδική αυτή στιγμή. Γράφτηκαν επίσης άρθρα στο tvxs, αλλά και σε άλλους ιστότοπους, όπως εδώ με τον αναμενόμενο ισως τίτλο «Ο έρωτας στα χρόνια της προσφυγιάς», καθώς και στον Ενικό, πιθανώς και αλλού.

Η φωτογραφία είναι θαυμάσια, και δικαίως έγινε διάσημη, αλλά δεν είναι του Γιάννη Ανδρουλιδάκη. Ο Ανδρουλιδάκης είναι βέβαια δημοσιογράφος (μεταξύ άλλων έχει και μια εκπομπή μαζί με τον Βαγγ. Καραγιώργο στο Κόκκινο) αλλά κέρδισε αυτή την αθέλητη φήμη όχι επειδή τράβηξε τη φωτογραφία, αλλά επειδή τη δημοσίευσε στον τοίχο του στο Φέισμπουκ, μαζί με την εξής ωραία, αισιόδοξη εισαγωγή: «Οι πρόσφυγες θα κερδίσουν, γιατί είναι πράκτορες της ελευθερίας, γιατί αναιρούν και καταργούν  τα σύνορα στην πράξη, γιατί είναι μάρτυρες της βαρβαρότητας του πολέμου και έχουν έρθει στη Δύση κουβαλώντας μαζί τους τη ζωντανή απόδειξη των εγκλημάτων που διαπράττουν οι αποικιακές δυνάμεις. Αλλά η ζωή πάντα κερδίζει  στο τέλος».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Μεταμπλόγκειν, Φωτογραφίες | Με ετικέτα: , , | 186 Σχόλια »

Ο κ. Κατσανέβας, το όνειδος και η Βικιπαίδεια

Posted by sarant στο 13 Φεβρουαρίου, 2014

Πριν από πολλά χρόνια, στα τέλη του 19ου αιώνα, διευθυντής της αστυνομίας ήταν κάποιος Μανιάτης, που δεν θυμάμαι τ΄όνομά του, ίσως ο Κοσονάκος. Ο αστυνόμος αυτός είχε πολύ μεγάλη μύτη, και πολλοί τον πείραζαν γι΄αυτό, και σε μια εφημερίδα της εποχής ένας γελοιογράφος έφτιαξε ένα σκίτσο που ήταν ολόκληρο μια μύτη με δυο πόδια, και από κάτω έβαλε λεζάντα «Ο κ. Κοσονάκος» (αν λεγόταν έτσι ο μυταράς αστυνομικός διευθυντής). Μόλις είδε την εφημερίδα ο Κοσονάκος έγινε πυρ και μανία και έστειλε μάρτυρες στον γελοιογράφο καλώντας τον σε μονομαχία -έθιμο που ήταν αν όχι απολύτως νόμιμο πάντως ανεκτό ως τις αρχές του 20ού αιώνα. Ο γελοιογράφος, ξέροντας ότι ο αντίπαλός του ήταν πολύ καλός στο χειρισμό των όπλων, και μην έχοντας καμιά διάθεση να πάει σαν τον Πούσκιν, ζήτησε αμέσως συγνώμη και υποσχέθηκε να επανορθώσει. Και αμ’ έπος αμ’ έργον, στο επόμενο φύλλο της εφημερίδας, στην ίδια θέση της πρώτης σελίδας δημοσίεψε την ίδια ακριβώς γελοιογραφία, τη μυταρόλα, μόνο που από κάτω είχε βάλει άλλη λεζάντα: «Δεν πρόκειται για τον κ. Κοσονάκο»! Μαύρη επανόρθωση δηλαδή, αφού όλος ο κόσμος, βλέποντας τη μύτη, με τον Κοσονάκο γελούσε.

Δεν παίρνω όρκο ότι μετέφερα σωστά τα στοιχεία της ιστορίας, κάθε άλλο, αφού την έχω ακούσει από τον μακαρίτη τον παππού μου πριν από πολλά-πολλά χρόνια και από τότε δεν την έχω διασταυρώσει. Πάντως, αυτή η μισοξεχασμένη ιστορία μού ήρθε χτες στο μυαλό, καθώς διάβαζα την πρωτοφανή είδηση, ότι ο πολιτικός κ. Θεόδωρος Κατσανέβας έκανε, λέει, αγωγή εναντίον ενός συντάκτη της Βικιπαίδειας, επειδή το λήμμα της Βικιπαίδειας που είναι αφιερωμένο στον κ. Κατσανέβα είναι γραμμένο έτσι που να προσβάλλει την προσωπικότητά του. Μια άλλη συναφής ιστορία, πολύ πιο κοντινή με την εποχή μας, που μου ήρθε στο μυαλό, ήταν η μήνυση που έκανε ο δημοτικός σύμβουλος Θεσσαλονίκης κ. Ασπασίδης το 1998 κατά του κ. Μπαμπινιώτη, θεωρώντας εαυτόν θιγόμενο από τη σημασία «οι οπαδοί ομάδων της Θεσσαλονίκης, ιδίως του ΠΑΟΚ» που υπήρχε σαν δεύτερη σημασία στο λ. Βούλγαρος στο λεξικό Μπαμπινιώτη, μια ιστορία που αξίζει να την αφηγηθούμε αναλυτικά κάποιαν άλλη φορά.

Αλλά προς το παρόν ας περιοριστούμε στον κ. Κατσανέβα και στην αγωγή του. Η ιστορία ξεκίνησε πριν από δυο χρόνια, όταν ο κ. Κατσανέβας, πανεπιστημιακός και πολιτικός, έστειλε εξώδικο στον χρήστη της Βικιπαίδειας Diu, ζητώντας του να διαγράψει από το λήμμα της Βικιπαίδειας που τον αφορά, που το είχε επιμεληθεί ο Diu, κάποιες προσβλητικές αναφορές -και ειδικότερα ότι σε μια διαθήκη του ο Ανδρέας Παπανδρέου είχε χαρακτηρίσει τον κ. Κατσανέβα, που διετέλεσε σύζυγος της κόρης του, Σοφίας Παπανδρέου, «όνειδος για την οικογένεια«.

Ο χρήστης Diu αρνήθηκε, οπότε ο κ. Κατσανέβας, ο οποίος όπως φαίνεται είχε εντωμεταξύ πληροφορηθεί τα στοιχεία του, επανήλθε καταθέτοντας πέρυσι αγωγή εναντίον του Diu και της εταιρείας ΕΕΛ/ΛΑΚ (Εταιρεία Ελεύθερου Λογισμικού/Λογισμικού Ανοιχτού Κώδικα), πιστεύοντας εσφαλμένα ότι η ΕΕΛ/ΛΑΚ έχει κάποια θεσμική σχέση με τη Βικιπαίδεια. Στην αγωγή, κατηγορεί τον χρήστη Diu ότι «διαστρέβλωσε με δόλο την αλήθεια προβαίνοντας σε κατάφωρα άδικες και κακόβουλες αναφορές στο πρόσωπό του παραποιώντας και αμαυρώνοντας με δόλο το βιογραφικό του σημείωμα» και ζητάει «να υποχρεωθεί σε καταβολή αποζημίωσης ύψους 200.000 ευρώ (με τον νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής) καθώς και την προσωπική του κράτηση διάρκειας ενός έτους ως μέσο εκτέλεσης της εκδοθησόμενης αποφάσεως».  Η δικάσιμος έχει οριστεί για τις 21 Ιανουαρίου 2016 στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Γελοιογραφίες, Διαδίκτυο, Επικαιρότητα, Ελευθερία του λόγου | Με ετικέτα: , , , , | 438 Σχόλια »

Η συζήτηση στο schooltime.gr

Posted by sarant στο 11 Οκτώβριος, 2013

Σήμερα θα ενδώσω στην περιαυτολογία (ή ίσως περιαυτομπλογκία) και ο λόγος είναι ότι έχω μια κοινωνική υποχρέωση και δεν προλαβαίνω να γράψω άρθρο. Οπότε, αντί να σπάσω το σερί των δημοσιεύσεων ή να ανεβάσω μια επανάληψη, σκέφτηκα να δημοσιεύσω εδώ μια πρόσφατη συζήτηση που έκανα με τον φίλο Βασίλη Συμεωνίδη και που πρόσφατα δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο schooltime.gr. (Τις συνεντεύξεις-συζητήσεις που δίνω κατά καιρούς, τις έχω συγκεντρώσει όλες στη σελίδα About). Νομίζω πως τα θέματα που θίγονται είναι αρκετά ενδιαφέροντα, αν και βέβαια τα έχουμε συζητήσει κατ’ επανάληψη στο ιστολόγιο.

Με την ευκαιρία, όσοι ενδιαφέρονται για τη γλώσσα και την εκπαίδευση, και για τη γλώσσα στην εκπαίδευση, θα βρουν πιστεύω ενδιαφέρον υλικό για προβληματισμό στο ιστολόγιο Ό-μικρον, όπου συμμετέχει και ο φίλος Βασίλης Συμεωνίδης με τον οποίο έκανα τη συζήτηση που δημοσιεύω σήμερα.

Και επειδή έτσι κι αλλιώς το σημερινό άρθρο είναι περιαυτολογικό, και για να εφαρμόσω την παροιμία «Αν αρτηθείς να είν’ αρνί, κι αν κλέψεις να’ν’ χρυσάφι», να ολοκληρώσω την ασύστολη αυτοδιαφήμιση με την εξής ανακοίνωση: Τις επόμενες μέρες θα γίνουν δύο παρουσιάσεις του βιβλίου μου «Οπωροφόρες λέξεις«.
* Η πρώτη στην Ερμούπολη, στις 26 Οκτωβρίου, στις 20.30, στον Πολυχώρο Πολιτισμού και Δημιουργίας Σύρου. Θα μιλήσει ο Δημοσθένης Κερασίδης, που είχε την επιμέλεια του βιβλίου.
* Η δεύτερη στον Ιανό (Σταδίου 24, Αθήνα) στις 30 Οκτωβρίου, στις 18.00. Σε αυτή τη δεύτερη παρουσίαση θα είμαι κι εγώ. Θα πάρουν μέρος ο Δημοσθένης Κερασίδης και ο συγγραφέας Σωτήρης Δημητρίου.

Λοιπόν, η συζήτηση με τον Βασίλη Συμεωνίδη στο schooltime.gr:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αναγγελίες, Γραμματική, Γλωσσικό ζήτημα, Διαδίκτυο, Εκπαίδευση, Εκδηλώσεις, Περιαυτομπλογκίες | Με ετικέτα: , , , , , | 85 Σχόλια »

Φάρσα και πραγματικότητα στο Διαδίκτυο, ένα ακόμα περιστατικό

Posted by sarant στο 28 Ιουνίου, 2013

Όπως έχω ξαναγράψει, στο Διαδίκτυο δεν είναι να κάνεις πλάκα, διότι υπάρχει μεγάλος φόβος πως κάποιοι θα την πάρουν στα σοβαρά. Την έχω πάθει κι εγώ, με κείμενά μου πουνόμιζα πως είναι ολοφάνερος ο ειρωνικός τους χαρακτήρας, και που κάποιοι τα πήραν, καλόπιστα, τοις μετρητοίς. Για παράδειγμα, ένα άρθρο στο οποίο έλεγα ότι η… πτωχή αγγλική γλώσσα μόλις και μετά βίας έχει 1 εκατομμύριο λέξεις, ενώ η ελληνική πολλά εκατομμύρια, ειρωνευόμενος τον ακαδημαϊκό κ. Κουνάδη και τους εξωφρενισμούς του, το είδα αναδημοσιευμένο στα σοβαρά σε ένα σχολικό φόρουμ.

Αργότερα, ένα πρωταπριλιάτικο αστείο σε κάποιον ιστότοπο, ότι τουρκική εταιρεία σκέφτεται να αγοράσει τον Πανθρακικό Κομοτηνής, οδήγησε τον πάντα άγρυπνο φρουρό του έθνους κ. Ανατολάκη, ο οποίος, αν το θυμάστε, ήταν βουλευτής του Λάος (αυτό δεν είναι πρωταπριλιάτικο αστείο), να κάνει ερώτηση στη Βουλή (εδώ μια διάψευση από τον Πανθρακικό).  Κι επειδή οι βουλευτές του Λάος δεν άφηναν σαχλαμάρα για σαχλαμάρα που να μην την αξιοποιήσουν, δείτε μια παρόμοια προπέρσινη ιστορία με τον Άδωνη Γεωργιάδη (υπουργό πλέον, ούτε αυτό είναι αστείο) να γράφει ισλαμοφοβικό άρθρο στηριζόμενος σε ολοφάνερα χιουμοριστική δημοσίευση ιστοτόπου (τρολιά κατά το κοινώς λεγόμενο).

Υπάρχουν και ιστότοποι που ειδικεύονται στο να δημοσιεύουν χιουμοριστικά άρθρα, παρωδίες ειδήσεων. Στο ελληνόφωνο Διαδίκτυο υπάρχει το Κουλούρι, που αυτοχαρακτηρίζεται «πρωτοποριακή ελληνική ηλεκτρονική εφημερίδα», και που όλη του η ύλη αποτελείται από άρθρα-παρωδίες. Για παράδειγμα, τώρα που το επισκέπτομαι, ένα από τα πρωτοσέλιδα άρθρα μάς πληροφορεί ότι η Καλαμάτα ανακηρύσσεταιι πρωτεύουσα της Ελλάδας, κάτι που φυσικά ειρωνεύεται τα συνεχή ρουσφέτια του πρωθυπουργού υπέρ της ιδιαίτερης πατρίδας του (αλλά ας σταματήσω, μην τους δίνω και ιδέες). Το Κουλούρι πριν από μερικούς μήνες γεύτηκε μια σπάνια στιγμή δόξας, όταν ένα άρθρο του για επενδύσεις Αράβων σε χιονοδρομικό κέντρο στη Γκιώνα, παρά τον χιουμοριστικό του χαρακτήρα, έγινε… ρεπορτάζ στο δελτίο ειδήσεων του Αντένα, με συνεντεύξεις από δημάρχους και με τον αναπόφευκτο ειδικό, ο οποίος βέβαια δεν παρέλειψε να τονίσει ότι το κλίμα για τη χώρα μας έχει αναστραφεί το τελευταίο διάστημα και ότι η Ελλάδα ξαναμπαίνει στο στόχαστρο των διεθνών επενδυτών! Με το δίκιο του, το Κουλούρι κοκορεύτηκε σε δεύτερο άρθρο, όπου αποκάλεσε τον Ant1TV “τηλεοπτικό παράρτημα του Κουλουριού“!

Ανάλογοι ιστότοποι υπάρχουν πολλοί διεθνώς, αλλά ο γνωστότερος, που χρησιμεύει σαν πρότυπο, ας πούμε, σε όλους, είναι ο διάσημος σατιρικός ιστότοπος The Onion, που εκτός από σατιρικά άρθρα δημοσιεύει και βίντεο, παρωδίες ειδήσεων, που είναι τόσο καλοφτιαγμένα που μπορεί να ξεγελάσουν, όπως θα δούμε στο σημερινό άρθρο -ως εδώ ήταν μια, αρκετά μακροσκελής το ομολογώ, εισαγωγή και σύνοψη προηγουμένων. Πρέπει να πω ότι από εδώ και κάτω τα εύσημα για την ανακάλυψη ανήκουν σε άλλο ιστολόγιο, του Απελάτη, εγώ απλώς αντιγράφω.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Μεταμπλόγκειν | Με ετικέτα: , , | 155 Σχόλια »

Ένας ξένος στο παγκάκι μου

Posted by sarant στο 9 Μαΐου, 2013

Μπορεί να με γελάει η μνήμη μου, αλλά πάει πολύς καιρός από την προηγούμενη φορά που έγινε «σάλος» (για να χρησιμοποιήσω το νέο κλισέ) γύρω από δηλώσεις ενός ποιητή. Στο χρονογράφημά της στην Εφημερίδα των Συντακτών η γνωστή δημοσιογράφος Άννα Δαμιανίδη, κάτοικος Κυψέλης, επέκρινε την ποιήτρια και ακαδημαϊκό Κική Δημουλά, επίσης Κυψελιώτισσα, επειδή, ως ομιλήτρια σε μια εκδήλωση στη γειτονιά τους, μιλώντας για τα περασμένα μεγαλεία της συνοικίας σε αντιδιαστολή με την τωρινή της κατάσταση, είπε ότι «δεν αντέχει τους μετανάστες στην Κυψέλη, τόσοι πολλοί που είναι, πιάνουν και τα παγκάκια, δεν βρίσκεις να καθίσεις στην πλατεία, άσε που κλέβουν και φοβάται να βγει από το σπίτι της, α-πα-πα! χάλια».

Στα κοινωνικά μέσα η φράση με τα παγκάκια έδωσε λαβή για άφθονα σχόλια, τα περισσότερα αρνητικά. Στη συνέχεια, η εφημερίδα «Τα Νέα» δημοσίευσε το πλήρες απομαγνητοφωνημένο κείμενο της ομιλίας της Κικής Δημουλά, στο οποίο η επίμαχη φράση για τα παγκάκια δίνεται ως εξής: Πάντως εάν πάει κανείς στην πλατεία της Κυψέλης, δεν έχει χώρο να πατήσει. Στα δε παγκάκια κάθονται άνθρωποι ξένοι – πολύ φυσικό βέβαια πώς να περάσουν την ώρα τους – και παίζουν κάτι δικά τους χαρτιά και με χαρτάκια γεμίζει ο τόπος. Βεβαίως οι Κυψελιώτες έχουν εκτοπιστεί, αυτό είναι μια πραγματικότητα, βεβαίως τους αγάπαμε τους ξένους αφού φύγαν από εκεί για έλθουν και να ζήσουν να δουλέψουν αλλά κάπως πρέπει να μοιραστούν οι χώροι.

Ταυτόχρονα, η ποιήτρια έδωσε μια διευκρινιστική, ας πούμε, συνέντευξη στον ιστότοπο maga.gr, στην οποία δεν αναφέρεται μόνο στο περιστατικό, αλλά επεκτείνεται και στη ζήλια κάποιων ομοτέχνων της από τότε που έγινε μέλος της Ακαδημίας. Πολλοί συγγραφείς υπερασπίστηκαν την Κική Δημουλά στα κοινωνικά μέσα (κάποιοι βρίσκοντας ευκαιρία να επαναλάβουν για νιοστή φορά τις ψυχώσεις τους).

Δεν θα κατηγορήσω τη δημοσιογράφο που δεν μετέφερε με ακρίβεια τα λεγόμενα της ποιήτριας: σε έντυπο μέσο γράφει, και μάλιστα χρονογράφημα με ορισμένη έκταση, δεν μπορεί επομένως να παραθέσει κατά λέξη, και άλλωστε νομίζω ότι δεν είχε πρόσβαση σε κάποια μαγνητοφώνηση του κειμένου. Μια περίληψη έδωσε, που αδικεί ίσως την Κική Δημουλά επειδή περιέχει συμπυκνωμένες τις τοποθετήσεις της, αλλά δεν αποτελεί σκόπιμη διαστρέβλωση. Κυρίως λείπει από την περίληψη της Άννας Δαμιανίδη η μεγάλη αμηχανία που χαρακτηρίζει το πλήρες απομαγνητοφωνημένο κείμενο, όπου η ποιήτρια επανειλημμένα παλινωδεί, λέγοντας κάτι και μετά μετριάζοντάς το ή αναιρώντας το.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Διαδίκτυο, Επικαιρότητα, Μεταμπλόγκειν, Μετανάστες, Ξένοι | Με ετικέτα: , , , , , , | 252 Σχόλια »