Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Archive for the ‘Το είπε/δεν το είπε’ Category

Ποδαρικό στα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 4 Ιανουαρίου, 2015

Τα πρώτα μεζεδάκια της χρονιάς δημοσιεύονται σήμερα, Κυριακή αντί για Σάββατο που είναι το συνηθισμένο, επειδή οι γιορτινές αναρτήσεις διατάραξαν τις συνήθειες του ιστολογίου. Διπλή διαταραχή, από μιαν άποψη, αφού, πριν ακόμα φύγουν οι καλικάντζαροι, πριν ακόμα τελειώσει το δωδεκάμερο των Χριστουγέννων, μπαίνουμε απότομα από την εορταστική ατμόσφαιρα στην προεκλογική περίοδο: όπως έγραψα και τις προάλλες, πρώτη φορά τα τελευταία 120 χρόνια γίνονται τόσο νωρίς εκλογές, 25 του Γενάρη. Στον 19ο αιώνα είχαν γίνει εκλογές και νωρίτερα, αλλά στον εικοστό αιώνα μόνο το 1936 είχαμε εκλογές μέσα στον Ιανουάριο -τότε είχαν γίνει στις 26 του μήνα και ακολούθησε βέβαια η δικτατορία του Μεταξά ενώ προηγήθηκαν απανωτοί θάνατοι πρωθυπουργών (κι έγραψε κι ο Μάρκος ένα τραγούδι που το έχουμε αναλύσει εδώ, αν και στα λεξιλογικά θέλει δουλειά γιατί έχει ένα λάθος).

Μια συνέπεια του ότι γίνονται τόσο νωρίς μέσα στον χρόνο οι εκλογές, είναι ότι δεν θα ψηφίσουν όσοι γεννήθηκαν το 1997 και επομένως φέτος γίνονται 18 χρονών. Ο λόγος που δεν θα ψηφίσουν δεν είναι ότι δεν έχουν κλείσει τα 18 τους χρόνια: από την 1η Ιανουαρίου του 2015, όλοι όσοι γεννήθηκαν το 1997 λογαριάζονται για 18 χρονών, είτε γεννήθηκαν στις 2 Ιανουαρίου είτε στις 31 Δεκεμβρίου 1997. Ούτε ισχύει αυτό που γράφτηκε ασαφώς ότι «θα έπρεπε να είχαν κάνει δήλωση έως τις 31 Οκτωβρίου 2014» -αυτή η προθεσμία ισχύει για τους ετεροδημότες που θέλουν να ψηφίζουν στον τόπο διαμονής τους (και όσοι είχαν κάνει παλιά τη δήλωση αυτή είναι εντάξει). Απλώς, οι εκλογικοί κατάλογοι ενημερώνονται από το υπουργείο Εσωτερικών κάθε χρόνο τον Φλεβάρη, οπότε δεν έχουν ακόμα επικαιροποιηθεί ώστε να συμπεριλάβουν τους 18ρηδες, και βέβαια η κυβέρνηση δεν έχει καμιά πρεμούρα να δώσει δυνατότητα ψήφου σε μια μερίδα πολιτών που κατά πλειοψηφία δεν την προτιμά.

Αλλά αυτά θα τα συζητήσουμε άλλη φορά, σήμερα έχουμε μεζεδάκια.

Βέβαια, το Σάββατο μάς επιφύλαξε δυο σημαντικά γεγονότα. Το ένα ήταν η προεκλογική σύλληψη του Χριστόδουλου Ξηρού, το άλλο η ίδρυση του ΚιΔηΣο, του κόμματος του Γιώργου Παπανδρέου, γεγονός που ήδη έδωσε αφορμή για λογοπαίγνια στη μπλογκόσφαιρα, όπως την ερώτηση «Μήπως είσαι ΚιΔηΣο και δεν το ξέρεις;», που παραπέμπει (τους παλιότερους) στο σλόγκαν που είχε λανσάρει το 1980 το Κόμμα Δημοκρατικού Σοσιαλισμού, το ΚοΔηΣο (το σλόγκαν ήταν σκέτο «Μήπως είσαι ΚΟΔΗΣΟ;» -το δεύτερο σκέλος ήταν ευφυολογικός πλατειασμός). Βέβαια, το νεοσύστατο κόμμα δεν ονομάζεται ακριβώς έτσι, αλλά Κίνημα Δημοκρατικών Σοσιαλιστών.

* Από το Μουσείο Μπενάκη, ο ΓΑΠαπανδρέου έκανε έκκληση «να γίνει πράξη η μετάβαση σε μια μεταπελατειακή Ελλάδα». Ο μεταπελάτης έχει πάντα δίκιο, θα έλεγα.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Βάρναλης, Εκλογές, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 170 Σχόλια »

Τα τελευταία μεζεδάκια της χρονιάς

Posted by sarant στο 27 Δεκεμβρίου, 2014

Κάποιες φορές δυσκολεύομαι να βρω τίτλο για το καθιερωμένο σαββατιάτικο άρθρο με τα μεζεδάκια που μαζέψαμε τη βδομάδα που μας πέρασε, αλλά όχι για το σημερινό, αφού σήμερα είναι το τελευταίο Σάββατο του 2014 κι έτσι σερβίρουμε τα τελευταία μεζεδάκια της χρονιάς -μάλιστα ο τίτλος αυτός έχει καθιερωθεί εδώ και τέσσερα χρόνια στο ιστολόγιο (αν έχετε περιέργεια, ιδού τα περσινά «τελευταία μεζεδάκια«).

Φέτος βέβαια η χρονιά δεν τελειώνει μέσα σε εορταστική ραστώνη ούτε με φούριες για πρωτοχρονιάτικα ρεβεγιόν, αλλά με ψηφοφορίες, φούριες για προσέλκυση βουλευτικών ψήφων και πιθανώς (όμως αυτό θα το μάθουμε τη Δευτέρα) με προκήρυξη εκλογών για το τέλος του Γενάρη ή τις αρχές Φεβρουαρίου. Πρωτόγνωρα πράγματα.

Πριν προχωρήσουμε στα μεζεδάκια, δυο ανακοινώσεις. Η πρώτη είναι ότι συνεχίζεται, αν και πλησιάζει προς το τέλος της, η ψηφοφορία του ιστολογίου για τη Λέξη της Χρονιάς. Ψήφοι θα γίνονται δεκτές ως την Τρίτη στις 6 μ.μ. και τα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν την παραμονή της πρωτοχρονιάς. Μπορείτε να ψηφίσετε εδώ, αν δεν το έχετε ήδη κάνει (αν έχετε ήδη ψηφίσει, μην διπλοψηφίσετε διότι μπορεί να προκληθεί πιστωτικό γεγονός). Η συμμετοχή φέτος θα κινηθεί σε λίγο χαμηλότερα επίπεδα από πέρυσι, εκτός αν φιλοτιμηθείτε τις τελευταίες μέρες. Η πρώτη και η δεύτερη λέξη έχουν ξεχωρίσει (αν και τίποτα δεν αποκλείεται), όπως για τις επόμενες θέσεις γίνεται μεγάλη μάχη. Οπότε, ψηφίστε!

Η δεύτερη ανακοίνωση είναι ότι αύριο Κυριακή 28.12 στις 19.30 με έχει προσκαλέσει η λέσχη «Δρόμοι Φιλίας και Πολιτισμού» [Φερών 3 – ΗΣΑΠ Βικτώρια] για μια συζήτηση με θέμα ‘Μύθοι και αλήθειες για την ελληνική γλώσσα’. Θα χαρώ να σας δω εκεί.

Προχωρώντας στα καθαυτό μεζεδάκια μας, διάβασα ένα άρθρο για τις απάτες που γίνονται σε πακέτα οργανωμένων διακοπών. Λοιπόν: Tα κυκλώματα δίνουν «προσφορές» διακοπών σε σαλέ στην Ελβετία ή την Αυστρία με 300 ή 500 ευρώ. Χειμωνιάτικες νύχτες στο Γκντανσκ, που θα κόστιζαν ακόμη και 1.000 ευρώ την ημέρα ή τις δύο μέρες, μέσα από τις απατηλές αγγελίες μπορεί να διατίθενται ακόμη και 300 ευρώ.

Παρόλο που έχουν περάσει οι καιροί που με χίλια ευρώ (ή το ισοδύναμό τους) περνούσες καναδυό μήνες στο Γκντανσκ, η εργατούπολη της Βαλτικής δεν είναι τόσο ακριβή, ούτε τόσο περιζήτητη για χειμερινές διακοπές. To Γκστάαντ εννοούσε ο συντάκτης -αν και προσωπικά, αν είχα να διαλέξω ανάμεσα στα δύο, θα προτιμούσα να περάσω δυο-τρεις μέρες στο πρώην Ντάντσιχ.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεταμπλόγκειν, Μεζεδάκια, Σπελ Τσέκερ, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 173 Σχόλια »

Προεδρικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 20 Δεκεμβρίου, 2014

Κατά πάσα πιθανότητα δεν έχω χρησιμοποιήσει άλλη φορά αυτόν τον τίτλο, παρόλο που τούτη εδώ είναι η δεύτερη προεδρική εκλογή από τότε που άρχισε να εκπέμπει το ιστολόγιο. Όμως την προηγούμενη φορά (τον Φλεβάρη του 2010) η εκλογή του Κ. Παπούλια ήταν δεδομένη, αφού είχε την υποστήριξη ΠΑΣΟΚ, ΝΔ και ΛΑΟΣ, ενώ σήμερα φαίνεται αμφίβολη -και όχι βέβαια επειδή τώρα λείπει το ΛΑΟΣ παρά επειδή τα δύο πρώην μεγάλα κόμματα έχουν υποστεί μείωση έως και καθίζηση των δυνάμεών τους.

Μερικά από τα σημερινά μας θέματα είναι πράγματι παρμένα από την πρώτη ψηφοφορία για την εκλογή ΠτΔ που έγινε την Τετάρτη που μας πέρασε.

Το πιο χαρακτηριστικό, που έχει συζητηθεί πολύ στην μπλογκόσφαιρα, και που σχολιάστηκε και εδώ, μια και κατά σύμπτωση τη μέρα εκείνη είχα ανεβάσει ένα άρθρο σχετικά με τους τύπους «βουλευτίνες» και «βουλεύτριες», ήταν ότι κατά την ψηφοφορία οι βουλευτίνες που δεν ήθελαν να ψηφίσουν τον Σταύρο Δήμα, σε συμμόρφωση με τις οδηγίες του Προέδρου και τον Κανονισμό της Βουλής, φώναζαν «Παρών», πράγμα που θεωρήθηκε οξύμωρο από πολλούς.

Μάλιστα, όσοι παρακολούθησαν την ψηφοφορία θα θυμούνται ίσως ότι ακόμα και όταν δυο-τρεις βουλεύτριες είπαν «Παρούσα» (σίγουρα η Ελ. Κουντουρά και η Στ. Ξουλίδου, πιθανώς και η Αλέκα Παπαρήγα), ο ψηφολέκτης τις διόρθωσε και ανακοίνωσε ότι ψήφισαν «Παρών».

Το βέβαιο είναι ότι πράγματι ο Κανονισμός της Βουλής, στο άρθρο 140 παράγραφος 6 αναφέρει: Boυλευτές πoυ δεν επιθυμoύν να εκφράσoυν την πρoτίμησή τoυς υπέρ oρισμένoυ πρoσώπoυ δηλώνoυν «παρών». Σχολιάζοντας το θέμα, ένας φίλος νομικός (ο Χρ. Γραμματίδης) αναφέρει: «Οι βουλεύτριες πρέπει να λένε «παρών» καθώς ο κανονισμός λέει ότι όσοι δεν επιθυμούν την ψήφο εκφωνούν τη λέξη «παρών». Είναι χαρακτηρισμός ψήφου, όχι δήλωση για το αν είναι παρόντες / παρούσες ώστε να αλλάζει ανάλογα με το ποιος/ποια μιλάει».

Πράγματι, βάσει της διατύπωσης του Κανονισμού και των εντολών του Προέδρου, φαίνεται ότι οι βουλευτίνες καλώς ψήφισαν Παρών. Μάλιστα, η Άννα Χατζησοφιά, που έλειπε από την ψηφοφορία, έστειλε επιστολή στην οποία διευκρίνιζε ότι «αν ήταν παρούσα, θα ψήφιζε Παρών», που είναι σωστό αλλά ακούγεται αστείο.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Θηλυκό γένος, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 177 Σχόλια »

Ο Λένιν, ο διάβολος και η γιαγιά του

Posted by sarant στο 26 Νοεμβρίου, 2014

Το σημερινό άρθρο πετυχαίνει έναν πρωτότυπο συνδυασμό: συνδυάζει λαογραφία, σοσιαλιστικό κίνημα και την αγάπη του ιστολογίου για την επαλήθευση των αποφθεγμάτων, που συχνά αποδίδονται σε διάσημα πρόσωπα που δεν τα έχουν πει (και έτσι χαρακτηρίζονται «αποφεύγματα»). Επιπλέον, ομολογώ ότι το θέμα δεν το έχω διερευνήσει όσο θα ήθελα, αλλά ελπίζω ότι η συλλογική σοφία του ιστολογίου θα προσθέσει κάποια στοιχεία.

Στην κυριακάτικη συνέντευξή του στο Βήμα, το στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ Γιάννης Μηλιός, αναφερόμενος στο ενδεχόμενο κυβερνητικής συνεργασίας του ΣΥΡΙΖΑ με άλλες δυνάμεις, ανέφερε: «Η αυτοδυναμία είναι το ισχυρό όπλο μιας αριστερής κυβέρνησης απέναντι στην ολιγαρχία και στους δανειστές. Δεν είμαι οπαδός της «λενινιστικής» άποψης «θα συμμαχήσω ακόμη και με τον Διάβολο για να γίνουμε κυβέρνηση». Αλλο επανάσταση, άλλο εκλογές. Οι δεσμεύσεις μας θα συνυπογραφούν με τον λαό. Αυτός είναι και ο μοναδικός μας κριτής. Τόσο πριν όσο και μετά τις εκλογές».

Θα σταθώ στο απόσπασμα: Δεν είμαι οπαδός της «λενινιστικής» άποψης «θα συμμαχήσω ακόμη και με τον Διάβολο για να γίνουμε κυβέρνηση». Αλλο επανάσταση, άλλο εκλογές, που το βρίσκω προβληματικό από πολλές απόψεις. Καταρχάς, ο Γ. Μηλιός φαίνεται να θεωρεί ότι ένα κόμμα που επιδιώκει να σχηματίσει κυβέρνηση (και μάλιστα αυτοδύναμη) με εκλογές πρέπει να είναι πιο εκλεκτικό στις συνεργασίες του από ένα κόμμα που ακολουθεί τον επαναστατικό δρόμο. Αυτό μου φαίνεται οξύμωρο, αλλά μπορεί να πέφτω έξω.

Έπειτα, ο Γ. Μηλιός όχι απλώς αποδίδει στον Λένιν την άποψη «Θα συμμαχήσω ακόμα και με τον Διάβολο …» αλλά τη θεωρεί και λενινιστική, που το βρίσκω υπερβολή. Με το να υιοθετήσει κάποιος διανοητής ή πολιτικός μια άποψη, δεν γίνεται η άποψη αυτή τμήμα της κοσμοθεωρίας του.

Ακόμα, το δεύτερο σκέλος της πρότασης, το «… για να γίνουμε κυβέρνηση», παρόλο που εγώ κάθε άλλο παρά ειδήμονας στον Λένιν είμαι, μου φαίνεται εντελώς αντιλενινιστική διατύπωση.

Το πιο βασικό όμως είναι ότι, όπως όλα δείχνουν, ο Λένιν δεν είπε ο ίδιος μια τέτοια φράση -αν και είναι αλήθεια ότι συχνά του αποδίδεται. Οπότε, συμπεραίνουμε ότι η απάντηση του Μηλιού ήταν απρόσεχτη, εκτός αν δώσουμε σημασία στα εισαγωγικά («λενινιστική») και θεωρήσουμε ότι ο Γ. Μηλιός, βάζοντας εισαγωγικά, εννοεί «την άποψη που κάποιοι θεωρούν λενινιστική».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αριστερά, Κομμουνιστικό κίνημα, Λαογραφία, Πολιτική, Το είπε/δεν το είπε, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , , , , , | 167 Σχόλια »

Η συζήτηση με τον Ελευθεριακό

Posted by sarant στο 19 Νοεμβρίου, 2014

Την περασμένη εβδομάδα, που είχα κατεβεί στην Αθήνα, συναντήθηκα με τον υπεύθυνο του ιστολογίου Ελευθερία ή τίποτα, και κάναμε μια συζήτηση που τη μαγνητοσκόπησε και την ανέβασε στο ιστολόγιό του και στο κανάλι του στο Γιουτούμπ. Ο Ελευθεριακός, όπως είναι το ψευδώνυμό του, έχει ανεβάσει πολλές τέτοιες βιντεοσκοπημένες συζητήσεις, που μπορείτε να τις δείτε αν διατρέξετε τις σελίδες του ιστολογίου του. Φυσικά η συνάντηση δεν έγινε τυχαία ούτε αποφασίστηκε την τελευταία στιγμή: μου το είχε προτείνει εδώ και αρκετόν καιρό και μου είχε στείλει από πριν τον κατάλογο των ερωτήσεων -αν και τελικά κάποιες τις παρέλειψε, ίσως επειδή εγώ φλυάρησα στις απαντήσεις μου, ενώ νομίζω ότι έκανε και καναδυό ερωτήσεις εκτός καταλόγου.

Παρόλο που εγώ προτιμώ να διαβάσω κάτι παρά να το δω σε βίντεο και παρόλο που την τηλεόραση δεν την αντέχω, βρίσκω πολύ ενδιαφέρουσα αυτή τη δραστηριότητα με τα βιντεάκια που κυκλοφορούν στο Διαδίκτυο, και καταλαβαίνω πως για αρκετούς έχει μεγαλύτερη αμεσότητα, ειδικά τώρα που πολύς κόσμος έχει σύνδεση που του επιτρέπει να παρακολουθεί βίντεο χωρίς μεγάλο πρόβλημα. Ίσως βέβαια συζητήσεις σαν κι αυτήν, που είναι αναγκαστικά στατικές, και που διαρκούν πολύ, να κουράζουν. Κολακεύτηκα ωστόσο με ένα σχόλιο στο Γιουτούμπ, ότι «τέλειωσε κιόλας; … νόμισα ότι πέρασαν είκοσι λεπτά το πολύ». Καταλαβαίνω όμως ότι άλλοι θα βρουν κουραστικό το στατικό στυλ συζήτησης -αλλά να σηκωθώ και να πηγαίνω πέρα-δώθε δεν γινόταν.

Για την ιστορία, η συζήτηση κράτησε μια ώρα και τρία τέταρτα (όσο ένα ματς ποδοσφαίρου μαζί με το ημίχρονο -αν και χωρίς τις καθυστερήσεις). Την πιο πολλή ώρα βέβαια μιλάω εγώ και, τώρα που ακούω ξανά τη συζήτηση, διαπιστώνω με φρίκη ότι πολύ εύκολα πηδάω από το ένα θέμα στο άλλο και ότι πλατειάζω ασύστολα. Δεν αποκλείεται μάλιστα, σε τόσα που λέω από μνήμης, να έχω πει κάμποσες ανακρίβειες και κοτσάνες.

Εδώ μπορείτε να δείτε τη συζήτησή μου με τον Ελευθεριακό.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Γιουτουμπάκια, Περιαυτομπλογκίες, Συνεντεύξεις, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , | 288 Σχόλια »

Και πάλι για τη Ρόζα Λούξεμπουργκ και τη βαρβαρότητα

Posted by sarant στο 10 Νοεμβρίου, 2014

rosa_luxemburgΜε το σημερινό άρθρο δίνεται απάντηση σε ένα ερώτημα που μας είχε απασχολήσει πριν από πεντέμισι χρόνια και είχε τότε μείνει αναπάντητο. Για να σας προλάβω, την απάντηση δεν την έδωσα εγώ, ούτε άλλος φίλος του ιστολογίου -το ερώτημα ήταν ένας γρίφος της διεθνούς ιστορίας του σοσιαλιστικού κινήματος και η απάντηση δόθηκε από τον Ian Angus, υπεύθυνο ενός οικοσοσιαλιστικού περιοδικού, και χάρη στη μαγευτική μεσολαβητική ικανότητα του Διαδικτύου, αντί η ανακάλυψη αυτή να μείνει καταχωνιασμένη στις στήλες ενός εντύπου στην άλλη άκρη του κόσμου, μέσα σε λίγες μέρες υπέπεσε στην αντίληψη του φίλου Νίκου Λ., ο οποίος θυμήθηκε την παλιά συζήτηση που είχαμε εδώ και με ενημέρωσε αρμοδίως.

Αλλά ακόμα δεν είπα ποιο είναι το ερώτημα στο οποίο δόθηκε απάντηση.

Πρόκειται για το πολύ γνωστό απόφθεγμα για το δίλημμα «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα» στο οποίο βρίσκονται οι σύγχρονες κοινωνίες. Στα νεότερα χρόνια έτσι ονομαζόταν (στα γαλλικά: Socialisme ou barbarie) μια γαλλική τροτσκιστική (ίσως ο όρος δεν είναι ακριβής) ομάδα με επικεφαλής τον Κορνήλιο Καστοριάδη, που έβγαζε κι ένα περιοδικό με τον ίδιο τίτλο, αλλά η φράση προέρχεται από ένα παλιότερο κείμενο της Ρόζας Λούξεμπουργκ, η οποία αποδίδει τη φράση στον Φρίντριχ Ένγκελς: «η αστική κοινωνία βρίσκεται μπροστά σ’ ένα δίλημμα: είτε μετάβαση στο σοσιαλισμό, είτε πισωγύρισμα στη βαρβαρότητα».

Το αρχικό μας άρθρο είχε δημοσιευτεί πριν από μερικούς αιώνες ή πεντέμισι χρόνια (περίπου το ίδιο είναι), τον μακρινό Μάιο του 2009, με κυβέρνηση ΝΔ και Κ. Καραμανλή και αξιωματική αντιπολίτευση ΠΑΣΟΚ και Γ.Α.Παπανδρέου. Τότε λοιπόν, στην προεκλογική εκστρατεία για τις ευρωεκλογές του 2009, ο Γ.Α.Παπανδρέου είχε αναφέρει σε μια ομιλία του το δίλημμα «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα», ο δε Κ. Καραμανλής αντέδρασε θυμωμένα νομίζοντας ότι ο αντίπαλός του αποκαλούσε «βαρβάρους» τους οπαδούς της ΝΔ. Έτσι, η φράση της Ρόζας Λούξεμπουργκ κέρδισε πάνω από 15 λεπτά μιντιακής δημοσιότητας.

Το πρόβλημα είναι ότι στο κείμενό της η Ρόζα Λούξεμπουργκ αποδίδει ρητά την πατρότητα της φράσης στον Ένγκελς, όμως στα έργα του Ένγκελς δεν έχει βρεθεί καμιά τέτοια φράση. Συγκεκριμένα, λέει η Λούξεμπουργκ: «Ο Φρίντριχ Ένγκελς είπε κάποτε: η αστική κοινωνία βρίσκεται μπροστά σ’ ένα δίλημμα: είτε μετάβαση στο σοσιαλισμό, είτε πισωγύρισμα στη βαρβαρότητα» (Στο πρωτότυπο: Friedrich Engels sagte einmal: die bürgerliche Gesellschaft steht vor einem Dilemma: entweder Übergang zum Sozialismus oder Rückfall in die Barbarei).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αριστερά, Μεταμπλόγκειν, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , | 76 Σχόλια »

Διωτογένης, όχι Διογένης, ούτε Διονύσιος! (Μια συνεργασία του Κορνήλιου)

Posted by sarant στο 27 Οκτωβρίου, 2014

Tο σημερινό άρθρο είναι προσφορά του Κορνήλιου και σ’ αυτόν ανήκει ο όποιος έπαινος. Η δική μου συμβολή βρίσκεται στο ότι τον ενθάρρυνα να ψάξει το θέμα και να το γράψει, καθώς και σε μερικά δευτερεύοντα που αναζήτησα. Το κείμενο ο Κορνήλιος το έστειλε σε πολυτονικό, αλλά στη συζήτηση που κάναμε τον ρώτησα «Να το μονοτονίσω;» Δεν μου απάντησε, και επειδή σύμφωνα με το ρωμαϊκό δίκαιο «ο σιωπών δοκεί συναινείν» το μονοτόνισα.

Το κείμενο το θεωρώ σημαντικό διότι, όπως θα δείτε, βρίσκει την πατρότητα ενός αποφθέγματος που ακούγεται αρκετά και που έχει φτάσει είτε με άγνωστο είτε με λάθος πατέρα ίσαμε τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου. Η αναζήτηση μάλιστα είναι συναρπαστική και θυμίζει λίγο τη δουλειά του ντετέκτιβ, αφού έχει και απροσδόκητη ανατροπή της κατάστασης. Παρόλο που το άρθρο είναι μεγάλο, αξίζει να διαβαστεί ως το τέλος. Αλλά δεν λέω περισσότερα και δίνω τον λόγο στον Κορνήλιο:

diotogenesΉταν η αρχή της σχολικής περιόδου όταν σε μια βόλτα μου στήν πόλι μού μοίρασαν το διαφημιστικό φυλλάδιο που βλέπετε αριστερά.

Τρία πράγματα μου τράβηξαν την προσοχή και μου δημιούργησαν ισάριθμες απορίες.

α. Γιατί ένα αρχαίο ελληνικό ρητό να παρατίθεται αγγλιστί; Ναι, είναι γνωστή η εμπορική συνήθεια να χρησιμοποιούνται διάφορα σλόγκαν στα αγγλικά ακόμη κι όταν το κοινό στο οποίο αυτά απευθύνονται είναι αποκλειστικά ελληνικό: το ξενόγλωσσο περιτύλιγμα οπλίζει το προωθούμενο προΐόν με μια επίφασι κύρους στην συνείδησι του νεοέλληνα καταναλωτή. Όμως εδώ έχουμε να κάνουμε με ένα αρχαίο ελληνικό ρητό νά πάρει ο διάολος, κι αν η επίκλησι στην αρχαία προγονική αυθεντία λειτουργεί κατά τους εμπνευστές τής διαφημίσεως αποτελεσματικά γιατί το απόφθεγμα να μην τσιτάρεται στο πρωτότυπο και ίσως με μια μετάφρασι από κάτω; Αυτό δεν θα ‘ταν πιο σύμφωνο με το όλο πνεύμα τού συγκεκριμένου διαφημιστικού σχεδιασμού;

β. Γιατί το όνομα του Διογένη, στον οποίο κατά τό φυλλάδιο αποδίδεται το ρητό, γράφεται κι αυτό στα αγγλικά; Και -το πιο αστείο- γιατί τα ελληνικά εμφανίζονται επιτέλους κάτω από το όνομα του Διογένη στο -ούτως είπείν- σύντομο βιογραφικό του;

 

γ. Αν η υπόθεσι περί των αγγλικών ως διαφημιστικού κόλπου ίσχυε, τότε πώς εξηγείται ότι σε ολόκληρο το εσωτερικό τού φυλλαδίου –με την εύλογη εξαίρεσι της διαδικτυακής διευθύνσεως- δεν συναντάμε όχι μόνο λέξι στα αγγλικά, αλλά ούτε λατινικό χαρακτήρα για δείγμα;

diotogenes2

diotogenes3

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αρχαία γραμματεία, Αρχαία ελληνικά, Συνεργασίες, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 249 Σχόλια »

Αργυρώνητα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 18 Οκτωβρίου, 2014

 

Δυο πεντασύλλαβες λέξεις ακούστηκαν αρκετά μέσα στη βδομάδα που πέρασε, αφενός ότι ένα μέρος της επιδότησης που εισπράττουν τα πολιτικά κόμματα θεωρήθηκε βάσει τροπολογίας «ακατάσχετο» και αφετέρου ότι οι βουλευτές είναι ή δεν είναι ‘αργυρώνητοι’ (για τις αρκούδες στο δάσος δεν ακούστηκε τίποτα). Μια και χτες έγραψα άρθρο για την πρώτη από αυτές τις λέξεις, τα σημερινά μεζεδάκια βαφτίζονται από τη δεύτερη -ενώ αν είχα χτες μιλήσει για τη λέξη ‘αργυρώνητος’ σήμερα θα σερβίριζα ‘ακατάσχετα’ μεζεδάκια.

Πάντως, τα μεζεδάκια μας δεν έχουν άμεση σχέση με καμιά από τις δυο λέξεις, αυτό να λέγεται.

* Ακούγοντας τη ραδιοφωνική μετάδοση του ποδοσφαιρικού αγώνα Φινλανδίας-Ελλάδας σημείωσα δυο μικρογλωσσικά.

Καταρχάς, προς το τέλος, όταν ο προπονητής έκανε και την τρίτη αλλαγή, ο εκφωνητής της Nova Sport FM είπε ότι «ρίχνει όλα τα όπλα στη φαρέτρα ο Ρανιέρι». Δεν μου φαίνεται σωστή η μεταφορά. Τα όπλα είναι στη φαρέτρα, άρα τα βγάζει κανείς όταν θέλει να τα χρησιμοποιήσει.

Και πιο πριν, όταν ο Βύντρα έκανε μια λαθεμένη πάσα, ο εκφωνητής είπε «Ο Βύντρα λανθάνει». Όχι όμως. Το «λανθάνω» δεν σήμαινε «κάνω λάθος» ούτε στα αρχαία ελληνικά, ούτε στα νέα, όπου σημαίνει «βρίσκομαι κρυμμένος, χωρίς να εκδηλώνομαι» (π.χ. στο τάδε ποίημα λανθάνει μια μελαγχολική διάθεση). Μπορούμε επίσης να πούμε ότι ο τάδε στίχος είναι από ποίημα που λανθάνει, δηλαδή δεν το έχουμε βρει. Σε κάθε περίπτωση όμως, δεν σημαίνει «κάνω λάθος». Ίσως σκεφτόταν το «σφάλλει» ο εκφωνητής, αλλά πόσο πιο απλό θα ήταν να πει «κάνει λάθος» -εκτός πια αν παίζει ποδόσφαιρο με φράκο!

* Φίλος διαβάζει στο οπισθόφυλλο ενός βιβλίου που πρόσφατα εκδόθηκε από τις καλές εκδόσεις Αλεξάνδρεια (και που υπάρχει και εδώ) ότι «Τα παραδείγματά του απορρέουν από τα πιο διαφορετικά πεδία – από την αυτοβιογραφία ώς την υψηλή θεωρία, από το κρίκετ ώς τη στατιστική κι από τον οικισμό Ταμίλ Ναντού ώς τη Σίλικον Βάλεϋ».

Και με ρωτάει: αυτό είναι πατάτα ή ξέρουν κάτι που δεν το ξέρουμε; Δεδομένου ότι Ταμίλ Ναντού λέγεται μια από τις ομόσπονδες πολιτείες της Ινδίας, με καμιά εξηνταριά εκατομμύρια πληθυσμό, τείνω προς την πατάτα, αλλά ελπίζω να κάνω λάθος. Πάντως, και χωρίς να το θεωρώ λάθος, εγώ δεν θα έλεγα ότι τα παραδείγματα «απορρέουν» από κάπου, αλλά «είναι αντλημένα/παρμένα» από τον τάδε ή τον δείνα τομέα. Στα μάτια τα δικά μου, το παράδειγμα το διαλέγουμε, δεν έρχεται μόνο του να μας βρει.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε, Φάρσες | Με ετικέτα: , , , , | 212 Σχόλια »

Παραιτημένα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 13 Σεπτεμβρίου, 2014

Στην πραγματικότητα δεν είναι παραιτημένα τα μεζεδάκια, άλλοι παραιτήθηκαν -και συγκεκριμένα ο Αντ. Μακρυδημήτρης, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος  αλλά και ο Ρ. Μορώνης, αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της (οΘντκ) δημόσιας τηλεόρασης ΝΕΡΙΤ, που παραιτήθηκαν σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την ωμή κυβερνητική παρέμβαση για να μη μεταδοθεί ζωντανά η σημερινή ομιλία του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (πράγμα που σημαίνει ότι δυσχεραίνεται και η αναμετάδοση από άλλα κανάλια). Αποδείχτηκε έτσι ότι η υπόσχεση για «ανεξάρτητη δημόσια τηλεόραση» ήταν ένα ακόμα από τα σύντομα ανέκδοτα της συγκυβέρνησης -ή, για να παραφράσουμε τον Αλέξ. Σούτσο, «είναι ελεύθερη η ΝΕΡΙΤ, φτάνει να μην προβάλλει τον ΣΥΡΙΖΑ».

Στο μεταξύ, φημολογείται ότι αναμένονται και εντυπωσιακές ανακοινώσεις από τις ανασκαφές της Αμφίπολης. Μια εξέλιξη που ενδιαφέρει το ιστολόγιο είναι ότι βρέθηκαν δυο Καρυάτιδες, πράγμα που αυτομάτως θέτει το πρόβλημα του πώς τονίζονται στη γενική: Καρυάτιδων, Καρυατίδων ή Καρυατιδών; Ανοίγοντας τον Μπαμπινιώτη (τουλάχιστον στην έκδοση που έχω εδώ δίπλα) δεν μαθαίνουμε τίποτα διότι δεν έχει πληροφορίες για την κλίση, ενώ στο ΛΚΝ βρίσκουμε ότι το εντάσσει στο κλιτικό του παράδειγμα Ο28, άρα «των Καρυατίδων», ενώ από τη Λεξιλογία, που φυσικά έχει ασχοληθεί με το θέμα, βλέπουμε ότι άλλες έγκυρες πηγές, σαν το Λεξισκόπιο, δέχονται και τον προπαροξύτονο τύπο: των Καρυάτιδων και των Καρυατίδων. Ο τύπος «των Καρυατιδών» ασφαλώς δεν είναι δεκτός, παρόλο που κι αυτός γράφτηκε τούτες τις μέρες (παράδειγμα εδώ, όπου ο υλατζής είχε δίκιο, αφού, σε αντίθεση με το κυρίως άρθρο, έβαλε σωστό τονισμό στον τίτλο).

panagiotarea* Για τον τονισμό των Καρυάτιδων (ή Καρυατίδων) θα μπορούσαμε ίσως να ρωτήσουμε και την κ. Άννα Παναγιωταρέα, για την οποία γράφτηκε (δεν ξέρω αν αληθεύει) ότι ορίστηκε κάτι σαν εκπρόσωπος τύπου του Τύμβου. Το βέβαιο είναι ότι ανεβάζει συχνά στο Φέισμπουκ φωτογραφίες από τον τάφο, ενώ μέχρι πρόσφατα το βιογραφικό της στη σελίδα της (βλ. την εικόνα αριστερά) ανέφερε ότι «Παρακαλούθησα νεοελληνική λογοτεχνία στο Καίμπριτζ – Καθηγητής Κων. Τρυπάνης». Το κακό είναι ότι ο Κων. Τρυπάνης ποτέ δεν δίδαξε στο Καίμπριτζ όπως θεώρησε σκόπιμο να της υπενθυμίσει με σχόλιο ο φίλος γλωσσολόγος Δημ. Μιχελιουδάκης, με αποτέλεσμα το μεν σχόλιο να σβηστεί αλλά η σχετική αναφορά να αλλάξει σε «Παρακαλούθησα θερινό πρόγραμμα συγκριτικής λογοτεχνίας, με αείμνηστο καθηγητή Κων.Τρυπάνη-Εξετερ Οξφόρδης». Άτιμο πράμα τα κοινωνικά μέσα, ούτε μιαν ανακρίβεια δεν μπορείς να γράψεις και βρίσκεται κάποιος αναιδής να την επισημάνει.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Μεταφραστικά, Μεταμπλόγκειν, Μεζεδάκια, Μηχανική μετάφραση, Νεολογισμοί, Το είπε/δεν το είπε, Φωτογραφίες | Με ετικέτα: , , , , , | 130 Σχόλια »

Τα τελευταία μεζεδάκια του Αυγούστου

Posted by sarant στο 30 Αυγούστου, 2014

Τα σημερινά είναι τα πέμπτα και τελευταία μεζεδάκια του Αυγούστου, και αρχικά η πιατέλα ήταν παραφορτωμένη, χάρη στα ρεζιλίκια του βουλευτή Νικολόπουλου (εννοώ βέβαια το ομοφοβικό του ξέσπασμα για τον επικείμενο γάμο του πρωθυπουργού του Λουξεμβούργου) αλλά τελικά για το θέμα αυτό έγραψα χτες, οπότε ελάφρυνε το μενού για σήμερα.

Ας αρχίσουμε λοιπόν, και ξεκινάμε μ’ ένα μαργαριτάρι πρωθυπουργικό. Στο μήνυμά του για το θάνατο του μεγάλου Εμμανουήλ Κριαρά (γράψαμε την περασμένη Κυριακή) ο Αντώνης Σαμαράς ανέφερε: «Καθηγητής της Φιλοσοφίας, ο Εμμανουήλ Κριαράς σφράγισε με την παρουσία και τη δράση του δύο αιώνες πνευματικών και πολιτικών αγώνων, διδάσκοντας ήθος και σεβασμό στις πανανθρώπινες αξίες». Όμως ο Κριαράς δεν ήταν καθηγητής της φιλοσοφίας, ήταν καθηγητής της Φιλοσοφικής Σχολής (του ΑΠΘ), όπου δίδαξε (μεσαιωνική) φιλολογία. Άλλο φιλοσοφία κι άλλο φιλολογία, αλλά αυτές οι διακρίσεις είναι ψιλά γράμματα, όπως φαίνεται, για τους λογογράφους του πρωθυπουργού, οι οποίοι με άλλα προσόντα επιλέχτηκαν για τη θέση αυτή.

kriarasphilosopherΕίχε βέβαια προηγηθεί ο ΔΟΛ, αφού Βήμα και in.gr αναγόρευσαν πρώτα φιλόσοφο τον Κριαρά, αλλά στο Βήμα κατάλαβαν το λάθος τους και το διόρθωσαν ενώ στο in.gr, ίσως επειδή το λάθος δεν ήταν στον τίτλο αλλά στο κυρίως κείμενο, που δεν το βλέπει η πεθερά, ο Κριαράς εξακολουθεί και τώρα που γράφω να λογαριάζεται φιλόσοφος.

* Το τηλεοπτικό ρεπορτάζ του χανιώτικου καναλιού βρήκε τη μέση λύση και αποκάλεσε τον Κριαρά «φιλόλογο και φιλόσοφο» και «καθηγητή της φιλολογίας και της φιλοσοφίας». Θα ακούσετε επίσης να λένε για «τη γη που τον γέννησε», ενώ ο Κριαράς γεννήθηκε (από κρητικούς βέβαια γονείς) στη Μήλο.

* Ένα συνηθισμένο λαθάκι που συχνά το βλέπει κανείς σε τέτοιες περιστάσεις είναι τα *συλληπητήρια. Πάει το χέρι φαίνεται, επειδή είναι πολλές οι λέξεις σε -ητήρια, κι έτσι το υ το γράφουμε η. Το λάθος το κάνουν και άνθρωποι πολύ καλλιεργημένοι, όπως μπόρεσα να διαπιστώσω από πρώτο χέρι πριν από μερικά χρόνια. Αλλά αν σε ένα προσωπικό μήνυμα δεν μετράει η αβλεψία, σε έναν επαγγελματικό ειδησεογραφικό ιστότοπο η ανορθογραφία είναι δείγμα λειψού επαγγελματισμού, αφού σημαίνει ότι το άρθρο δεν έχει περάσει ούτε από τον κ. Σπελ Τσέκερ.

* Μέσα στη βδομάδα ανασχηματίστηκε επίσης η γαλλική κυβέρνηση, υπό τον ίδιο πάντοτε πρωθυπουργό, τον Μανουέλ Βαλς. Ο οποίος, το έχουμε ξαναπεί, γράφεται Valls στα γαλλικά (είναι καταλανικής καταγωγής), αλλά στα ελληνικά προφέρεται Βαλς, όπως ο χορός, και όχι Βαλ, όπως τον θέλει το άρθρο του Βήματος εδώ.

* Στον Σκάι έχει πάρει δίωρη ειδησεογραφική εκπομπή ο Κ. Μπογδάνος, που έχει μιαν έφεση στις ελληνικούρες, και κάτι μου λέει πως θα διασκεδάσουμε πολύ. Εγώ τηλεόραση δεν πολυβλέπω, δεν έχω τόση αντοχή, αλλά πότε-πότε κάνω την εξαίρεση. Άλλωστε, την πρώτη περίπτωση μού τη μετέφερε φίλος, κι έτσι δεν βάζω το χέρι μου στη φωτιά για την ακρίβεια της περιγραφής. Μεταφέρω κι εγώ με κοπιπάστη:

Ο άνκορμαν Μπογδάνος, με ύφος χιλίων καπουτσίνων της Αγίας Ειρήνης, επιπλήττει τηλεθεάτρια που δεν ήξερε την έκφραση «καινουργή».
Και μας λέει: «Εκπληγμένη κυρία μάς ρώτησε …»

Έκπληκτη βέβαια, δεν έχουν όλα τα ρήματα μετοχή παρακειμένου στη νεοελληνική -αν το πας στην τρισχιλιετή είναι «εκπεπληγμένη», που βέβαια αν και σωστό ίσως να είναι και χειρότερο.

* Αλλά αυτό δεν είναι και τόσο κατακριτέο, προσπάθησε ο άνθρωπος να σχηματίσει έναν τύπο που απλώς λείπει -σε άλλες περιπτώσεις η παράλειψη του αναδιπλασιασμού μια χαρά λειτουργεί (εκπαιδευμένος, ας πούμε). Την επόμενη ελληνικούρα την άκουσα με τ’ αυτιά μου.

Μιλώντας προχτές το απόγεμα με τον εκπρόσωπο τύπου του κόμματος του Νικολόπουλου, τον ρωτάει: Δηλαδή θεωρείτε ότι η ομοφυλοφιλία είναι κάτι για το οποίο θα πρέπει να σεμνύνεται, να συστέλλεται, να ντρέπεται κανείς;

Αλλά σεμνύνομαι θα πει ‘περηφανεύομαι’ διότι στα αρχαία σεμνός ήταν ο μεγαλοπρεπής! Α ρε τρισχιλιετής, πόσους έχεις πάρει στο λαιμό σου!

* Όταν θέλουμε να πούμε ότι ένα μέγεθος αυξάνεται γρήγορα, συνηθίζουμε να λέμε «με γεωμετρικό ρυθμό», που σημαίνει, αν το πάρουμε στην κυριολεξία του (που βέβαια ποτέ δεν το εννοούμε έτσι) ότι οι τιμές του μεγέθους βρίσκονται σε γεωμετρική πρόοδο, δηλαδή προκύπτουν από πολλαπλασιασμό με έναν αριθμό, 2, 4, 8, 16, 32, και όχι από πρόσθεση που θα έδινε μια πιο αργή πρόοδο, π.χ. 2, 4, 6, 8, 10… Λέμε επίσης «με εκθετικό ρυθμό», το οποίο μαθηματικώς είναι συνώνυμο (αν δεν κάνω λάθος -διορθώστε με) με τον «γεωμετρικό ρυθμό», ή «αυξάνονται εκθετικά».

Ο αθλητικογράφος του in.gr θέλησε να πρωτοτυπήσει: Ο Απόλλων Λεμεσού έκανε το… θαύμα του μέσα στη Μόσχα και συντρίβοντας 4-1 τη Λοκομοτίβ προκρίθηκε στους ομίλους του Europa League. Ετσι, πρόσθεσε ακόμα ένα κεφάλαιο στις «χρυσές» σελίδες του κυπριακου ποδοσφαίρου, που τα τελευταία χρόνια αυξάνονται με μαθηματικό ρυθμό. Τι θα πει αυτό; Το να περιγράφεται η αύξηση από έναν μαθηματικό τύπο δεν σημαίνει ότι είναι εντυπωσιακή ή γρήγορη. Πάλι καλά που δεν έγραψε «με ιωνικό ρυθμό».

* Κάθε θάμα τρεις ημέρες, το μεγάλο τέσσερις, κι έτσι (μέχρι νεοτέρας) οι ανασκαφές της Αμφίπολης δεν έχουν πια την περίοπτη θέση που είχαν στα δελτία ειδήσεων. Συνειδητοποιήσαμε ότι ακολουθούν τον δικό τους ρυθμό, πολύ πιο βραδύ απ’ όσο θα ήθελαν τα αδηφάγα μέσα. Ωστόσο, εξακολουθούν να γράφονται άρθρα για την Αμφίπολη, ανάμεσα στα οποία διάβασα ένα για τον μεγάλο κίνδυνο που περιμένει τους χριστιανούς του νομού Σερρών από τα δαιμόνια που θα ξεχυθούν ελεύθερα στην επιφάνεια όταν ανοιχτεί ο τάφος της Αμφίπολης! Στην αρχή ήμουν βέβαιος ότι πρόκειται για αριστοτεχνική τρολιά, αλλά (κρίνοντας κι από τα άλλα άρθρα του ιστολογίου) φοβάμαι ότι ο συντάκτης είναι ειλικρινής σε όσα γράφει.

* Στον ενδοσυριζικό διάλογο για θέματα Αγίου Όρους, πρόσεξα δυο παρατονισμούς στον τίτλο ενός άρθρου, που σημαίνει ότι μάλλον ο τίτλος αρχικά είχε γραφτεί με κεφαλαία και ο υλατζής (που είναι άλλος από τον συντάκτη) τον μετέτρεψε σε πεζά, κι έτσι ο ΛΕΝΗΣ έγινε Λένης (ενώ είναι Λενής, το επώνυμο του μητροπολίτη Καλαβρύτων) και ο ΜΑΝΙΧΑΙΟΣ έγινε… Μανιχάιος.

* Μια περίπτωση που μάλλον πρόκειται για «απόφευγμα» (όπως λέμε τα δήθεν αποφθέγματα, που δεν τα έχουν πει εκείνοι στους οποίους αποδίδονται), εντόπισε ο Νίκος Λίγγρης σε πρόσφατο άρθρο του Τάκη Μίχα: Με άλλα λόγια, το βιβλίο του Αυστριακού διανοητή θα μπορούσε να διαβασθεί ως μία οικονομοπολιτική ανάπτυξη της φράσης του Ντοστογιέφσκι «Ο δρόμος προς την Κόλαση είναι στρωμένος με καλές προθέσεις».

Αλλά, όπως αναλυτικά εξηγεί ο Λίγγρης, η φράση που αποδίδεται στον Ντοστογιέφσκι είναι γνωστή αγγλική παροιμία, που καταγράφεται πολύ νωρίτερα. Ο Λίγγρης έψαξε αλλά δεν βρήκε τη φράση σε (αγγλικά) κείμενα του Ντοστογιέφσκι, οπότε, αν και δεν μπορούμε να αποκλείσουμε εντελώς το ενδεχόμενο να την έχει χρησιμοποιήσει ο μεγάλος Ρώσος συγγραφέας σε κάποιο έργο του, μάλλον πρόκειται για απόφευγμα.

* Ρεπορτάζ για το διπλό φονικό της Μάνης αποκαλύπτει μια σπάνια περίπτωση αυτοδιαχείρισης που δεν ξέρω αν την προβλέπει η ποινική μας δικονομία: «Οι κατηγορούμενοι για ανθρωποκτονία από πρόθεση οδηγήθηκαν το πρωί στην ανακρίτρια Καλαμάτας για να απολογηθούν και μαζί με τον εισαγγελέα αποφάσισαν την προφυλάκισή τους».

Δεν είναι πρωτοποριακό να συναποφασίζουν κατηγορούμενοι και δικαστικοί για την προφυλάκισή τους;

* Έχω γράψει ειδικό άρθρο για τη μανία ορισμένων να λένε καλησπέρα με το που θα πάει η ώρα 12 και 5. Με χαρά μου βλέπω ότι κι άλλοι έχουν την ίδια γνώμη και τολμούν να την εκφράσουν.

* Το «κατέληξε στο νοσοκομείο» (όπως στο άρθρο αυτό) είναι ασαφές. Εννοεί ότι «οδηγήθηκε στο νοσοκομείο» ή ότι «πέθανε στο νοσοκομείο»; Το παλιό κλισέ («οδηγήθηκε στο νοσοκομείο όπου και κατέληξε») ήταν τουλάχιστον σαφές.

* Τι είναι η «έκκληση ντοπαμίνης»; (σε μεσότιτλο και στο δεύτερο μισό επιστημονικού άρθρου της Καθημερινής) Μάλλον έκκριση, θα έλεγα εδώ, παντρεμένη ίσως με έκλυση. Πιο κάτω όμως βλέπω σκέτη έκλυση -ωστόσο για τις ορμόνες έχουμε συνήθως έκκριση. Δεν προλαβαίνω να κοιτάξω προσεχτικά το άρθρο που μου στέλνει φίλος, αλλά βλέπω και μια «αίσθηση τριπαρίσματος» (trippy sensation στο πρωτότυπο) που δεν ξέρω αν είναι σωστή απόδοση, καθώς και μια «ιδεοσυγκρασιακή» αίσθηση.

* Ευτυχώς το ατύχημα που είχε πρόσφατα ο τραγουδιστής Μ. Λιδάκης πέρασε μόνο με υλικές ζημιές, αλλά η διατύπωση στον τίτλο του ρεπορτάζ σε κάνει να φοβηθείς χειρότερα: Απανωτά χτυπήματα για τον Μανώλη Λιδάκη. Έριξε σε μπάρες το αυτοκίνητό του, κάηκε ολοσχερώς, αλλά κατάφερε να σώσει το σκύλο του.

Ποιος ή τι κάηκε ολοσχερώς; Ευτυχώς το αυτοκίνητο. Επίσης, όταν λέμε για «απανωτά χτυπήματα» συνήθως δεν εννοούμε πράγματα που συνέβησαν την ίδια στιγμή, αλλά διαδοχικά, με κάποια χρονική απόσταση μεταξύ τους.

protothema* Και κλείνω με τις τελευταίες εξελίξεις στην… νικολοπουλιάδα. Ο πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου θέλησε να κλείσει το θέμα με ένα ευγενικό τουίτ που το βλέπετε εδώ αριστερά, μαζί με τη μετάφραση από το «Πρώτο Θέμα», όπως την αποθήκευσε φίλος.

Προσέξτε ότι ο μεταφραστής πρόσθεσε το «με τον φίλο μου», ενώ «μετέφρασε» το politician σε «εξτρεμιστή». Αργότερα το διόρθωσαν, αλλά το λινκ προδίδει την αρχική διατύπωση.

* Ο ίδιος ο Νικολόπουλος, επιμένοντας πεισματικά ότι βρέχει και δεν τον φτύνουν, έκανε νέες δηλώσεις και έστειλε επιστολή στον Ξαβιέ Μπέτελ όπου τον καλεί σε… δημόσιο διάλογο. Αναρωτιέμαι αν η επιστολή αρχίζει με την προσφώνηση «Αγαπητέ κίναιδε» ή «Αξιότιμο πουσταριό».

 

* Και με την ευκαιρία της νικολοπουλιάδας, ο Άρης Δημοκίδης έγραψε στη Lifo ένα ενημερωτικό άρθρο για το Λουξεμβούργο. Το βασικό που έχω να παρατηρήσω είναι ότι χαρακτηρίζει τη χώρα «μικροσκοπική», χωρίς να δίνει στον αναγνώστη μιαν ιδέα για την έκτασή της. Αν το Λουξεμβούργο (2586 τ.χ.) είναι μικροσκοπικό, πώς θα χαρακτηρίσουμε το Λιχτενστάιν (160 τ.χ., 15 φορές μικρότερο από το Λουξεμβούργο, ή, πολύ περισσότερο, το Μονακό (2 τ.χ., 1000 φορές μικρότερο από το Λουξεμβούργο); Καλύτερη εικόνα θα έδινε μια σύγκριση με ελληνικά μεγέθη. Το Λουξεμβούργο είναι αρκετά μεγαλύτερο από τη Λέσβο, μεγαλύτερο από τη Φωκίδα, σχεδόν ίσο σε έκταση με τον νομό Καρδίτσας.

Κι άλλα λαθάκια έχει το άρθρο, αναπόφευκτα ίσως -πρόσεξα, ας πούμε, ότι αναφέρει πως ο Πάτον είναι θαμμένος στο στρατιωτικό νεκροταφείο του Σαντβάιλερ. Όχι. Ο Πάττον είναι θαμμένος στο νεκροταφείο του Χαμ. Στο Ζαντβάιλερ, όπου είναι και το μεγάλο κρατικό ΚΤΕΟ, είναι θαμμένοι οι Γερμανοί νεκροί της μάχης των Αρδενών. (Έχει κι άλλα γερμανικά στρατιωτικά νεκροταφεία, μικρότερα, όπως τούτο δω στο Κλάουζεν).

Καλό σαββατοκύριακο και… ραντεβού τον Σεπτέμβρη!

 

 

 

 

 

 

 

Posted in Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 129 Σχόλια »

Κεσατλίδικα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 9 Αυγούστου, 2014

Ή κεσατλήδικα; Βέβαια, η λέξη δεν υπάρχει, τώρα τη σκέφτηκα, αλλά αν θέλουμε να βρούμε την ορθογραφία της κατάληξής της θα πάμε αναλογικά με άλλες που έχουν την ίδια κατάληξη. Έτσι, το «μερακλίδικος» γράφεται με ι κατά το ΛΚΝ και με η κατά τον Μπαμπινιώτη (μερακλήδικος), κι επειδή εμείς εδώ ακολουθούμε την ορθογραφία του ΛΚΝ εκτός από 2-3 περιπτώσεις (Ωχ το γκαστρωμένο ρωμέικο καθίκι) θα γράψουμε «μερακλίδικα» άρα και «κεσατλίδικα».

Και τα λέω κεσατλίδικα τα σημερινά μεζεδάκια επειδή η επόμενη εβδομάδα, η βδομάδα του Δεκαπενταύγουστου, είναι παραδοσιακά εκείνη κατά την οποία τα ιστολόγια γνωρίζουν τα μεγαλύτερα κεσάτια τους, μαζί βέβαια και με το Πάσχα και τα Χριστούγεννα-Πρωτοχρονιά.

* Η τρολιά της εβδομάδας, μπορεί και της χρονιάς, είναι βέβαια η είδηση που κυκλοφόρησε ευρέως στη μπλογκόσφαιρα, για τη… μήνυση που κατέθεσαν οι ηγέτες της Αργεντινής και της Βενεζουέλας κατά της Ελλάδας, επειδή δεκάδες Έλληνες βουλευτές προβαίνουν σε υποτιμητικά σχόλια για τις δύο χώρες! Η είδηση, που δημοσιεύτηκε αρχικά στο ιστολόγιο του Πολύφημου, είχε σημάδια που φανέρωναν ότι πρόκειται για χόακα, και ιδίως το εξής απόσπασμα: Ήδη έχουν κινητοποιηθεί οι ελληνικές διπλωματικές αρχές στην Αργεντινή, οι οποίες -κατά τον ρεπόρτερ Φελίθ Ναβιδάδ- σχεδιάζουν να εκδώσουν καταδικαστική ανακοίνωση ενάντια στις κυβερνήσεις των δύο λατινοαμερικανικών χωρών, εφόσον πρώτα πάρουν την άδεια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την αμερικανική πρεσβεία και τη βοηθό της γραμματέας της Άνγκελας Μέρκελ.

Φυσικά, Φελίθ Ναβιδάδ θα πει Καλά Χριστούγεννα, αλλά αυτό δεν το πρόσεξαν πολλά αντιμνημονιακά ιστολόγια που έσπευσαν να αναδημοσιεύσουν τον χόακα (κάποια ισχυρίστηκαν ότι το έκαναν γνωρίζοντας ότι ήταν σατιρικό κείμενο, δείτε τα σχόλια).

Παρεμπιπτόντως, μου άρεσε πολύ η γενική «τη βοηθό της γραμματέας της Μέρκελ». Αν ήξερα τον Πολύφημο, θα τον κερνούσα μια μπίρα. Και δύο.

* Μια ενδιαφέρουσα ακυρολεξία. Γράφει ένα ιστολόγιο: Κόλαφος πριν απο λίγο ο Παναγιώτης Κουρουμπλής, αναφορικά με την τροπολογία – δώρο στους νταβατζηδες. Δεν νομίζω ότι στέκει αυτό. Κόλαφος (δηλαδή χαστούκι) μπορεί να είναι μια ομιλία, μια έκθεση που καταγγέλλει φοβερά και τρομερά πράγματα ή που προσβάλλει βίαια κάποιον (π.χ. έκθεση-κόλαφος κατά του Ισραήλ, επιστολή-κόλαφος, «η δικαστική απόφαση ήταν κόλαφος για την κυβέρνηση») αλλά ένας βουλευτής που αγορεύει δεν μπορεί να είναι κόλαφος -το πολύ να είναι κόλαφος η αγόρευσή του.

Μπορεί όμως να είναι καταπέλτης. Κι έτσι, στέκει.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , | 168 Σχόλια »

Μεζεδάκια πριν από τον δεύτερο γύρο

Posted by sarant στο 24 Μαΐου, 2014

Αύριο ψηφίζουμε (όχι όλοι) για τον δεύτερο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών. Ψηφίζουμε και για τις ευρωπαϊκές εκλογές, οπότε θα μπορούσα να κάνω λόγο για «προεκλογικά μεζεδάκια» αλλά αφού το άρθρο του περασμένου Σαββάτου το τιτλοφόρησα «μεζεδάκια πριν από τον πρώτο γύρο», πολύ λογικά προκύπτει και ο τίτλος του σημερινού μας άρθρου.

Δεν έχουν βέβαια όλα τα μεζεδάκια μας σχέση με τις αυριανές κάλπες, αλλά τα περισσότερα προς τα εκεί είναι προσανατολισμένα. Μια από τις ιδιαιτερότητες των αυριανών (ευρω)εκλογών σε αντιδιαστολή με τις εθνικές εκλογές του 2012 είναι ότι τώρα οι δημοσκοπήσεις επιτρέπονταν μέχρι τις τελευταίες μέρες, κι έτσι οι δημοσκόποι μπορούν σε πολύ μικρότερο βαθμό να επικαλεστούν μετακινήσεις της τελευταίας στιγμής για να δικαιολογήσουν πιθανή αστοχία τους. Ωστόσο, αυτό αντισταθμίζεται από το πολύ μεγάλο ποσοστό αδιευκρίνιστης ψήφου, οπότε δικαιολογία θα υπάρχει και τώρα.

Άλλοι βέβαια καταφεύγουν σε αλχημείες όχι στα ίδια τα αποτελέσματα αλλά στην παρουσίασή τους. Για παράδειγμα, σε παρουσίαση της νέας δημοσκόπησης της Metron Analysis από τα Παραπολιτικά (ιστότοπο ιδιοκτησίας Μαρινάκη, μου λένε), διαβάζω τον εξής τίτλο και υπότιτλο: Νέα δημοσκόπηση της Metron Analysis για τις ευρωεκλογές! Πρώτη η ΝΔ στην παράσταση νίκης – Προβάδισμα ΣΥΡΙΖΑ στην πρόθεση ψήφου.

Διαβάζω το άρθρο για να δω πώς προκυπτει αυτό το παράδοξο, και φτάνοντας στην παράσταση νίκης βλέπω:
Στην παράσταση νίκης, το 3% πιστεύει πως η Νέα Δημοκρατία θα βγει πρώτο κόμμα με μεγάλη διαφορά και το 35% πως θα περάσει πρώτη με μικρή διαφορά. Στον αντίποδα, το 13% θεωρεί πως πρώτο κόμμα θα αναδειχθεί ο ΣΥΡΙΖΑ με μεγάλη διαφορά και το 32% με μικρή διαφορά.

Ναι, αλλά αν προσθέσουμε το 3+35 = 38 (που προβλέπουν οποιαδήποτε νίκη της ΝΔ) αυτό βγαίνει μικρότερο από το 13+32 = 45 (που προβλέπουν οποιαδήποτε νίκη Σύριζα). Το σωστό μάλιστα είναι να προσθέσουμε με αυξημένη στάθμιση τη «νίκη με μεγάλη διαφορά», π.χ. με συντελεστή 2, οπότε βγαίνει ΝΔ 6+35=41 στην παράσταση νίκης, ΣΥΡΙΖΑ 26+32=58, σαφές προβάδισμα σε κάθε περίπτωση.

Αλλά οι μάγειροι των Παραπολιτικών θέλησαν να θολώσουν τα νερά…

exitballs2* Κατά τον πρώτο γύρο των εκλογών συζητήθηκαν πολύ τα έξιτ πολ, που δεν αποτύπωσαν σωστά τα τελικά αποτελέσματα. Το επόμενο (στη φωτογραφία αριστερά) μου το έστειλε με μέιλ φίλος και δεν ξέρω αν είναι αυθεντικό ή πειραγμένο, αν και φαίνεται για αυθεντικό. Σε κάθε περίπτωση, αυτό το exit balls, θελημένο ή ακούσιο, προσφέρεται για πολλά λογοπαίγνια.

* Κι άλλο ένα με αγγλικά από Έλληνες πολιτικούς. Ο Ευ. Βενιζέλος αφηγείται στην Έλενα Σμιθ της Γκάρντιαν πώς έσωσε την Ελλάδα και λέει για την πρόταση να γίνει δημοψήφισμα: At first Venizelos supported the idea because, he says, he did not want to further split the country or governing party. But when an email from Papandreou made him realise that the PM hadn’t told other EU leaders, the finance minister felt so ill he was admitted into hospital with stress-induced appendicitis. «It was one thing not to inform me, quite another not to tell Merkel or Sarkozy or anyone in the EU. When I got that email at 1.30am asking: ‘What will happen if we lose?’ I said to him: ‘Are you well? You announce all these things and ask now? Hadn’t you thought about any of this before?’ I felt so ill reading that mail I had to admit myself into the clinic at 4am.»

Η υπογράμμιση είναι δική μου, διότι νομίζω ότι πρόκειται για αγγλικά τύπου slow the very much oil. Ή κάνω λάθος;

* Για να μη βάζουμε μόνο πολιτικά μαργαριτάρια, ένα μεταφραστικό από το Βήμα. Σε άρθρο για το Διάστημα διαβάζουμε ότι «Στον αστερισμό Canes Venatici (Τα σκυλιά του κυνηγιού) βρίσκονται δύο σπειροειδείς γαλαξίες…» Ωστόσο, ο αστερισμός έχει αποδοθεί στα ελληνικά ως Θηρευτικοί Κύνες. Αλλά και να μην ξέρει κανείς την καθιερωμένη ονομασία, απορώ γιατί να μεταφράσει δουλικά το αγγλικό (Hunting dogs) αντί να χρησιμοποιήσει την ελληνική λέξη, Κυνηγόσκυλα.

* Σε πρόσφατη τηλεοπτική αντιπαράθεση, επιβεβαιώθηκε για πολλοστή φορά ο πανίσχυρος Νόμος του Μπούμεραγκ. Ο βουλευτής του Σύριζα Σταύρος Κοντονής (γύρω στο 5.00 του αποσπάσματος) λέει για παραπομπή ενός θέματος «στις ρωμαϊκές καλένδες».

Παρών στο πάνελ και ο υπουργός Υγείας (οΘντκ) Άδωνης Γεωργιάδης, ο οποίος κρίνει σκόπιμο να τον διορθώσει. Και όταν έρχεται η σειρά του (περί το 10.17 του στιγμιοτύπου) διορθώνει ως εξής: «Επίσης, να κάνω κι ένα λάπσους λίνγκουε, δεν είναι ‘οι ρωμαϊκές καλένδες’ οι οποίες υφίστανται, είναι οι ελληνικές καλένδες που δεν υφίστανται».

Ωστόσο, λάπσους λίνγκουε σημαίνει παραδρομή της γλώσσας, γλωσσικό λάθος -δηλαδή ο Άδωνης αναγγέλλει ότι θα κάνει γλωσσικό λάθος; Ή εννοούσε «να διορθώσω ένα λάπσους λίνγκουε» και… έκανε λάπσους λίνγκουε; Ή πετάει λατινικά έτσι στον γάμο του Καραγκιόζη -όπως θα έλεγε ‘να κάνω ένα χαμπέας κόρπους’; Σε κάθε περίπτωση ο νόμος του Μπούμεραγκ επιβεβαιώθηκε. Ντούρα λεξ, σεντ λεξ!

* Όσο για αυτό που είπε αρχικά ο Σ. Κοντονής για τις ρωμαϊκές καλένδες, θα προτιμούσα τις σκέτες καλένδες. Όπως είχα γράψει σε παλιότερο σχετικό άρθρο: για τους Ρωμαίους πριν από 2000 χρόνια, η έκφραση ad calendas graecas έδειχνε πράγματι μιαν ανύπαρκτη ημερομηνία, αφού ελληνικές calendas δεν υπήρχαν. Ο σημερινός Έλληνας, δεν γνωρίζει ούτε ελληνικές καλένδες, ούτε ρωμαϊκές, ούτε αργεντίνικες, επομένως για τον σημερινό Έλληνα οι σκέτες καλένδες είναι εξίσου ανύπαρκτη ημερομηνία.

* Θέλοντας να κατακεραυνώσει την υποτιθέμενη… σύγκλιση ΣΥΡΙΖΑ και Χρυσής Αυγής, η κυρία Άννα-Μισέλ Ασημακοπούλου απεφάνθη: «Επαναλαμβάνουμε τον στίχο: Το φίδι αγκαλιά με τη σμέρνα«.

Τέτοιος στίχος δεν υπάρχει, εκτός αν τον έγραψε χτες η κ. Άννα-Μισέλ. Προφανώς η κ. εκπρόσωπος της ΝΔ θυμόταν αμυδρά τον στίχο του Καββαδία «το φίδι σκίζεται στο βράχο με τη σμέρνα», ο οποίος όμως δεν δείχνει αγαστή σύμπνοια αλλά θανάσιμη αντιπαλότητα! Είχε προφανώς και μιαν αμυδρή ανάμνηση από τον στίχο «οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά» του Μάνου Ελευθερίου, τα έβαλε στο μίξερ και εγένετο τέρας, όπως κάθε φορά που κάποιος πολιτικός επιχειρεί να κρύψει την κραυγαλέα του ακαλλιεργησία πίσω από ένα ράκος ποίησης.

seferogkatsos2* Μια και είπαμε για ποίηση, να κι ένα αυθεντικό «αποποίημα», όπως πρότεινα να λέμε τα ποιήματα που αποδίδονται σε άλλον ποιητή. Ήρθε η σειρά του Σεφέρη να πέσει θύμα των άσχετων, που μάλιστα δεν αποκλείεται να βγάζουν και κέρδος από την ασχετοσύνη τους.

Φυσικά, το τετράστιχο που αποδίδεται στον Σεφέρη δεν είναι δικό του, δεν είναι καν ποίημα, είναι από στίχους του Νίκου Γκάτσου και είναι εντελώς έξω από το ύφος του Σεφέρη.

* Το χειρότερο είναι ότι και οι στίχοι του Γκάτσου έχουν υποστεί φριχτή παραμόρφωση. Διότι βέβαια ο Γκάτσος,  όπως ακούτε εδώ (στο 9.00 περίπου του στιγμιότυπου) έγραψε «καινούργιοι ανθρώποι» (παροξύτονο), αλλιώς ούτε ρίμα υπάρχει, ούτε μέτρο. Αλλά πού να καταλάβουν από δαύτα οι παραχαράκτες;

* Άρθρο για τη διείσδυση Μαρινάκη στην πολιτική, μεταφρασμένο, όπως αρμόζει, με το πόδι. Δείγμα γραφής η τελευταία πρόταση, που λες ότι γράφτηκε από μηχανάκι: Ένα γιγαντιαίο πόστερ του Μόραλη κρέμεται από γήπεδο του Ολυμπιακού, το οποίο διαθέτει επίσης περίοπτη θέση στην τηλεοπτικό σποτ του υποψήφιου δημάρχου.

Ο φίλος που το στέλνει παρατηρεί ότι μακάρι να γέμιζαν όλα τα γήπεδα με πόστερ του Μόραλη -με τον Μώραλη έχει ένα θέμα.

* Και κλείνω με ένα περιεργότατο άρθρο που δημοσιεύτηκε χτες στη Μηχανή του χρόνου, έναν ιστότοπο που επανειλημμένα έχει δημοσιεύσει «ιστορικά» κείμενα με φριχτά λάθη αλλά εδώ φαίνεται να έχει αντιγράψει από κάποιο μουφοσάιτ. Το άρθρο έχει θέμα του την αυτοκτονία του Χίμλερ στις 23 Μαΐου 1945, και, όπως θα διαβάσετε, πρωταγωνιστικό ρόλο στην αυτοκτονία παίζει κάποιος «Συνταγματάρχης Μπλιμπ», ο οποίος στο πρωτότυπο (που πρέπει να είναι αυτό εδώ) αναφέρεται ως Colonel Blimp. Ωστόσο, επειδή σε κανένα σοβαρό άρθρο δεν βρίσκω τον Blimp και επειδή ο συνταγματάρχης Blimp είναι ήρωας χιουμοριστικών περιπετειών και κόμικς, που έγιναν και ταινία, νομίζω ότι η Μηχανή την έχει πατήσει χοντρά -σαν να έβλεπε κανείς άρθρο για τον ηρωικό ρόλο του στρατιώτη Καραμήτρου στη μάχη του Σκρα ή για τον εύζωνο Κουκκίδη… ωχ! για τον Κουκκίδη έχουν γραφτεί τόσα και τόσα!

 

 

Posted in Εκλογές, Λαθροχειρίες, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , , | 167 Σχόλια »

Ποιος έγραψε το «Ω Αθήνα πρώτη χώρα…»;

Posted by sarant στο 24 Απριλίου, 2014

Το ιστολόγιό μας ενδιαφέρεται πολύ για την ανασκευή των μύθων, γλωσσικών και άλλων, και μια ιδιαίτερη κατηγορία μύθων είναι τα «αποφεύγματα», όπως τα βάφτισε ο Νίκος Λίγγρης, δηλαδή τα δήθεν αποφθέγματα, δηλαδή τα ρητά που κακώς αποδίδονται σε συγγραφείς και φιλοσόφους, μερικά από τα οποία είναι πολύ διάσημα (όπως η δήθεν δήλωση Κίσινγκερ για τους δυσκολοκυβέρνητους Έλληνες ή το δήθεν ρητό του Ισοκράτη για τη δημοκρατία μας που αυτοκαταστρέφεται). Ένα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα αποφεύγματος είναι η δήθεν ρήση του Πολύβιου “Εν καιροίς χαλεποίς μέμνησο της γλώσσης” που, παρά τα όσα ισχυρίζονται όσοι αρέσκονται να την προσθέτουν, σαν μαϊντανό, στα άρθρα τους, δεν γράφτηκε ποτέ ούτε απο τον Πολύβιο ούτε από κανέναν άλλον.

Μια πιο ειδική κατηγορία αποφευγμάτων είναι η απόδοση στίχων σε ποιητές που δεν τους έχουν γράψει -και δεν εννοώ εδώ τις περιπτώσεις όπου κάποιος πολιτικός θέλει να γαρνίρει τα ηχηρά λόγια του με λίγη ποίηση, μήπως και δώσει λίγο βάθος στη ρηχότητα, και αρπάζεται από κάποιον στίχο που θυμάται μέσες άκρες από το γυμνάσιο, όπως είχε κάνει η κυρία Διαμαντοπούλου (ποιος τη θυμάται; ) τις μέρες της δόξας της, όταν απέδωσε στον… Βιζυηνό πασίγνωστους στίχους του Παλαμά, αν και έχουν το γούστο τους κι αυτές οι γκάφες. Εννοώ όταν κάποιο αδέσποτο ποίημα, άγνωστου δημιουργού δηλαδή, αποδίδεται σε κάποιον γνωστό ποιητή. Κάτι τέτοιο συμβαίνει κατά κόρον με σατιρικά στιχουργήματα, τα οποία συνηθίζεται να αποδίδονται συλλήβδην στον Σουρή. Αυτήν την ειδική περίπτωση «αποφευγμάτων» λέω να την ονομάσω «αποποιήματα».

Ο Σουρής έγραφε εύκολα και πολύ, κι επειδή είναι ο πρώτος σατιρικός ποιητής που έρχεται στο νου, υπάρχει η συνήθεια, όποιο αστείο ή σκαμπρόζικο στιχάκι κυκλοφορεί στο Διαδίκτυο να το φορτώνουν στην καμπούρα του Σουρή, χωρίς καμιά τεκμηρίωση και χωρίς να μπορούν να διακρίνουν ότι ο ποιητής δεν έγραφε κακόγουστα και άτεχνα στιχάκια. Τρανό παράδειγμα «αποποιήματος» είναι το «Ποιος είδε κράτος λιγοστό…», ένα ποίημα-κουρελού στο οποίο ο συμπιλητής του έχει συρράψει τρεις στροφές παρμένες από υπαρκτό ποίημα του Σουρή με στιχάκια επιθεώρησης της δεκαετίας του 1980. Το κατασκεύασμα αυτό έχει θεωρηθεί υψηλό δείγμα πολιτικής κριτικής, τόσο ώστε να μελοποιηθεί και να τραγουδηθεί δύο φορές από πρωτοκλασάτα ονόματα της μουσικής σκηνής μας, μία από τον Γιάννη Ζουγανέλη και μία ακόμα από τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου, που μπορείτε να το δείτε εδώ:

Όπως μας παραπληροφορεί το συνοδευτικό σχόλιο: Το ποίημα αυτό ο Γ.Σουρής το έγραψε κατά τη χρεοκοπία του 1893, επί πρωθυπουργίας Χαρίλαου Τρικούπη. Όχι όμως. Τρεις μόνο στροφές έγραψε ο καημένος ο Σουρής, και αυτές όχι το 1893 αλλά το 1880. Ας δούμε όλο το κατασκεύασμα -με πλαγιαστά στοιχεία όσα είναι του Σουρή:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Πρόσφατη ιστορία, Παροιμίες, Ποίηση, Σουρής, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , | 87 Σχόλια »

Μπαλταδιάρικα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 5 Απριλίου, 2014

Τα ταχτικά σαββατιάτικα μεζεδάκια μας δεν θα μπορούσαν να πάρουν άλλο τίτλο, αφού στην επικαιρότητα κυριαρχεί η υπόθεση που ονομάστηκε Μπαλτάκος-γκέιτ, στην οποία άλλωστε αφιερώσαμε το προχτεσινό άρθρο. Tο επίθετο «μπαλταδιάρικα» ας θεωρηθεί φτιαγμένο από τα επώνυμα των δύο συνομιλητών, του Τάκη Μπαλτάκου και του Ηλία Κασιδιάρη, που συγχωνεύονται σε Μπαλταδιάρης (κατά το Μερκοζί και τα υπόλοιπα, αν και στην ελληνική, όπως το έχουμε ξαναπεί, τα ονόματα συνήθως συνενώνονται ακέραια, πρβλ. Κυρκοφλωράκηδες και Σαμαροβενιζέλοι).

* Μερικά μεζεδάκια μάλιστα αναφέρονται σε αυτή καθαυτή την υπόθεση. Για παράδειγμα, στη συνέντευξη που έδωσε μετά το ξέσπασμα του σκανδάλου ο κ. Μπαλτάκος στον Νίκο Χατζηνικολάου (εδώ ολόκληρο το κείμενο, που δεν το έχω διαβάσει προσεχτικά ολόκληρο), ο συμβουλάτορας της ναζιστικής συμμορίας είπε: «να θυμίσω και τη φράση του Λένιν ότι ένα ψέμα που επαναλαμβάνεται γίνεται αλήθεια». Είπε στ’ αλήθεια τέτοιο πράγμα ο Λένιν; Αν γκουγκλίσετε στα αγγλικά, θα δείτε πράγματι ότι δεκάδες αναξιόπιστοι ιστότοποι αποδίδουν το απόφθεγμα στον Λένιν, χωρίς ποτέ να παραθέτουν κάποια πηγή -στο κάτω κάτω, τα κείμενα του Λένιν έχουν εκδοθεί σε πολύτομα Άπαντα, δεν είναι καθόλου δυσπρόσιτα. Άλλοι πάλι ιστότοποι αποδίδουν το ρητό στον Χίτλερ ή τον Γκέμπελς. Από το λίγο που έψαξα και που ρώτησα, δεν υπάρχει τέτοια φράση στο έργο του Λένιν, οπότε το απόφθεγμα μάλλον πρέπει να θεωρηθεί απόφευγμα. Φαίνεται ότι στο «Μάιν Καμπφ» υπάρχει παρόμοια φράση, αλλά διατυπωμένη λιγότερο αποφθεγματικά.

* Αλλά η μεζεδοσυγκομιδή μας άρχισε βέβαια πολύ νωρίτερα, από την περασμένη Κυριακή κιόλας και τη Δευτέρα που έγινε η συζήτηση στη Βουλή, παρόλο που δεν μπόρεσα να την παρακολουθήσω αρκετά, μια και είχα πάει στο Παρίσι. Πάντως, άκουσα με τ’ αυτιά μου τον κ. Στουρνάρα να κατηγορεί τον Αλέξη Τσίπρα ότι «θέλει per mare per terra αυτό [δηλ. η συζήτηση στο Γιούρογκρουπ] να μη γίνει». Ωστόσο, το per mare per terram (έτσι είναι το σωστό λατινικό, άσχετο αν πολλές φορές το διαβάζουμε στραπατσαρισμένο), που σημαίνει «στη θάλασσα και στην ξηρά», συνήθως δεν χρησιμοποιείται έτσι, δεν έχει αυτήν τη σημασία. (Περισσότερα για το ρητό, σε παλιά συζήτηση της Λεξιλογίας).

* Ανεβαίνει ή ανέβηκε μια σκηνική σύνθεση βασισμένη σε αποσπάσματα από ερωτικά διηγήματα του Παπαδιαμάντη και με τον γενικό τίτλο «Η ναυς των ονείρων».  Η φράση είναι παπαδιαμαντική, από το Όνειρο στο κύμα, ένα από τα διηγήματα που αποσπάσματά τους δραματοποιούνται. Ωστόσο, ο τίτλος είναι άβολος αν θελήσεις να τον κλίνεις -πώς θα το πεις, «δεν μου άρεσε η σκηνοθεσία της… Νηός των Ονείρων;» Οπότε, δεν με παραξενεύει που έμεινε άκλιτος στον τίτλο του άρθρου του Πρόταγκον: Ταξιδέψτε με τη Ναυς των Ονείρων, αν και εγώ θα το απέφευγα (και βέβαια δεν θα έλεγα το τάχαμ σωστό: τη Νήα των Ονείρων).

* Αλλά αν η Ναυς κλίνεται πανδύσκολα, οπότε έχουν ελαφρυντικά όσοι την αφήνουν άκλιτη, τι να πει κανείς για την ελληνικούρα που ακούστηκε χτες το απόγευμα από τον Σκάι, και όχι από κανέναν άλλον παρά από τον κατά δήλωσή του αρχαιομαθή υπουργό (οΘντκ) Άδωνη Γεωργιάδη: «Εκ του έλασσον κρίνεται και το μείζον»! Εκ του ελάσσονος, βέβαια -αλλά, θα μου πείτε, τους αρχαίους ο Άδωνης τους έχει για να τους πουλάει με το κιλό, όχι για να τους διαβάζει.

* Το επόμενο μεζεδάκι είναι διπλό, με την έννοια ότι το ίδιο μαργαριτάρι εντοπίστηκε σε δύο διαφορετικά κείμενα αλλά για το ίδιο θέμα.

Πρώτα, στην ανακοίνωση της ομοσπονδίας των σωφρονιστικών υπαλλήλων για τη δολοφονία του Ιλί Καρέλι: «Είμαστε σίγουροι, ότι η έρευνα που ήδη διεξάγεται θα αποδείξει καταρχήν κάτω από ποιες συνθήκες και σε ποια αίτια οφείλεται ο θάνατος του κρατουμένου, καθώς και την ειλικρίνεια των λόγων μας, δεδομένου ότι δεν έχουμε καμία συμμετοχή σε αυτόν, ούτε παραλείψαμε να κάνουμε κάτι που θα εξέθετε τη ζωή του σε κίνδυνο». Η πλαγιογραφή δική μου -και αν διαβάσετε προσεχτικά το απόσπασμα, οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι λένε ότι έκαναν ό,τι μπορούσαν για να εκθέσουν τη ζωή του Καρέλι σε κίνδυνο!

Δεύτερο κρούσμα, σε ρεπορτάζ για τη δολοφονία (σε πολλούς ιστότοπους, ας πούμε εδώ): «Κατά τις ίδιες πηγές, η πράξη αυτήν βαραίνει τόσο αυτούς που συνέβαλαν στην αποτρόπαια πράξη, όσο κι εκείνους που δεν απέτρεψαν και δεν παρέλειψαν να κάνουν τις οφειλόμενες ενέργειες προκειμένου να αποτραπεί». Όλο είναι πολύ κακογραμμένο, αλλά στέκομαι στο «δεν παρέλειψαν». Εδώ, θα μπορούσε απλώς να φύγει το «δεν».

* Κι ένα μνημειώδες μαργαριτάρι, και δυστυχώς σε φιλικόν ιστότοπο… Ελπίζω να το δουν και να το αλλάξουν, αλλά τώρα που γράφω το άρθρο ο τίτλος ενός ρεπορτάζ στον ιστότοπο του ραδιοφωνικού σταθμού «Στο Κόκκινο» είναι: Ο Σαμαράς είναι εκείνος ο αρχηγός της ΝΔ που συνέβαλλε στην μετάλλαξη της ταυτότητας της ΝΔ φορώντας της μια ακροδεξιά βράκα. Πρόκειται για δηλώσεις του Πάνου Σκουρλέτη. Ας προσπεράσουμε γρήγορα το συνηθισμένο λάθος στο «συνέβαλλε», που θέλει ένα λάμδα διότι είναι αόριστος (βάλτε π.χ. «που βοήθησε» για να το δείτε), για να προχωρήσουμε στην… ακροδεξιά βράκα. Πώς είναι τάχα μια ακροδεξιά βράκα; Φαρδιά; Μεταξωτή; Μήπως είναι… φαιοπράσινη για να ταιριάζει με τα πολιτικά αλλά και τα αθλητικά φρονήματα του κ. Μπαλτάκου;

Ευτυχώς, το άρθρο συνοδεύεται από ηχητικό στιγμιότυπο, όπου ακούμε τον ίδιο τον Σκουρλέτη, ο οποίος (στο τέλος-τέλος του αποσπάσματος, από το 4.00 και μετά) λέει καθαρά λέει ότι «ο Σαμαράς διοικεί με μία ακροδεξιά δράκα». Και βέβαια, άλλο δράκα κι άλλο… βράκα! Η λόγια έκφραση «μια δράκα», συνώνυμο του «μια φούχτα», με την έννοια της ποσότητας που μπορούμε να κρατήσουμε στη φούχτα μας, σημαίνει «πολύ μικρός αριθμός». Φταίει λίγο και ο Π. Σκουρλέτης, γιατί συνήθως την έκφραση τη χρησιμοποιούμε προσδιορίζοντας σε τι αναφερόμαστε, π.χ. «μια δράκα αγωνιστών ξεκίνησαν την επανάσταση» ή «μια δράκα επίορκων βουλευτών τάχαμ ψήφισαν το μονοτονικό» -κι επειδή ο συντάκτης δεν ήξερε τη λέξη «δράκα», νόμισε ότι ακούει «βράκα» και, όπως βλέπετε, επεξεργάστηκε και το απόσπασμα (πρόσθεσε το «φορώντας της») για να το κάνει πιο λογικό. Απορία έχω πάντως, πώς ακριβώς φανταζόταν την ακροδεξιά βράκα!

* Κι ένα διπλό μεζεδάκι από το ίδιο μέσο και για την ίδια λέξη, οπότε τουλάχιστον δεν μπορούμε να τους κατηγορήσουμε για ασυνέπεια. Άρση του μπλόκο στο Twitter διέταξε το ανώτατο δικαστήριο της Τουρκίας, είναι ο πρώτος τίτλος άρθρου στο skai.gr, με τη μεγαλοπρεπή όσο και αδικαιολόγητη ακλισιά στο μπλόκο, το οποίο κλινόταν κανονικότατα επί δεκαετίες, όποια σημασία κι αν είχε η λέξη. Και λίγο αργότερα:  Άρση του μπλόκο και στο You Tube ζήτησε τουρκικό δικαστήριο.

* Νέος λαός εμφανίστηκε στη Χώρα των Αγνώριστων και παρακαλούνται οι ληξίαρχοι να την καταγράψουν. Σε άρθρο για το Αφγανιστάν γίνεται συνεχώς λόγος για τους Ταχίκ. Η μυστηριώδης αυτή εθνότητα δεν είναι άλλη από τους Τατζίκους. Να υποθέσω ότι το άρθρο το μετέφρασε ισπανομαθής, που είδε στο πρωτότυπο Tajik και μπερδεύτηκε;

* Στο ίδιο άρθρο κι ένα κρούσμα «παρενθετικής ακλισιάς»: ο Ρασούλ … έχει επιλέξει για την θέση του αντιπροέδρου τον Αχμάντ Ζια Μασούντ, από τους Ταχίκ, και αδερφό τού Αχμάντ Σαντ Μασουντ, θρυλικός διοικητής της Βόρειας Συμμαχίας πριν σκοτωθεί το το 2001. Θρυλικού διοικητή, βεβαίως. Ή αλλιώς βάλτε το σε παρένθεση.

* Και κάτι που δεν είναι μαργαριτάρι. Την ισπανική διαφήμιση του γιαουρτιού «αλά γριέγα» της Ντανόν, με τη γιαγιά που παραπονιέται ότι «χρόνια και χρόνια μας παίρναν τα αρχαία μας, αλλά τώρα θέλουν και το γιαούρτι μας», την ήξερα από παλιά -είναι άλλωστε παλιότερη από το ιστολόγιο. Αυτό που δεν ήξερα είναι ότι η έκφραση jroña que jroña (όπως γράφεται στα ισπανικά) έχει αρχίσει να ακούγεται στην καθομιλουμένη των νέων, σαν ευτράπελη έκφραση -ίσως επειδή ακούγεται πολύ οικεία στο ισπανικό αυτί, μια και μοιάζει με άλλες εκφράσεις όπως dale que dale, toma que toma κτλ.

* Ένας φίλος, θυμωμένος, μου στέλνει το δελτίο τύπου του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, όπου διαβάζω ότι «Ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Αθανάσιος Τσαυτάρης μεταβαίνει στις Βρυξέλλες ως Πρόεδρος του Συμβουλίου Υπουργών Γεωργίας της Ε.Ε. για να συμμετάσχει στον Τρίλογο με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή».
Δηλαδή, λέει ο φίλος μου, ο Δωδεκάλογος του γύφτου είναι η συνομιλία του γύφτου με άλλα έντεκα πρόσωπα;
Ο όρος αποδίδει το γαλλικό trilogue, trialogue στα αγγλικά, τον τριμερή διάλογο μεταξύ Συμβουλίου, Κομισιόν και Κοινοβουλίου. Έτσι ακριβώς είναι και η επίσημη απόδοση στην ευρωενωσιακή ορολογία, τριμερής διάλογος. (Δείτε και στη Λεξιλογία μια σχετική συζήτηση).

* Ένας άλλος φίλος επισημαίνει συνέντευξη του συνθέτη Κωνσταντίνου Βήτα στο in.gr με τον τίτλο: «Πιστεύω βαθιά και διαβάζω πολύ Σωκράτη». Προφανώς, σκεφτόμαστε ότι ο συνθέτης θα εννοεί ότι διαβάζει Πλάτωνα, διότι ως γνωστόν ο Σωκράτης δεν μας άφησε κανένα σύγγραμμά του, αλλά αν προχωρήσουμε παρακάτω βλέπουμε ότι ο Κ. Βήτα κάνει διάκριση ανάμεσα σε Σωκράτη και Πλάτωνα:

Και ποια η σχέση σου με τη Θρησκεία;
«Πιστεύω βαθιά και διαβάζω πολύ Σωκράτη, Πλάτωνα, Ράμφο, ποίηση, κλασική λογοτεχνία, πατερικά κείμενα.»

Εντάξει, με έναν καλό δικηγόρο το γλιτώνει, αφού μπορεί να ισχυριστεί ότι εννοεί τα σωκρατικά και τα μη σωκρατικά έργα του Πλάτωνα (ή ίσως τα σωκρατικά έργα του Ξενοφώντα), αλλά και πάλι η σπουδαιοφάνεια έχει γούστο.

* Ο αντικαταστάτης του Τ. Μπαλτάκου έχει το σημαδιακό όνομα Φώτης Καϋμενάκης και είναι αρεοπαγίτης. Για ορισμένους είναι αεροπαγίτης.

* Άλλος πάλι φίλος επισημαίνει το απόσπασμα: «η δολοφονία 800.000 Τούτσις από τους εξτρεμιστές Χούτου στην Ρουάντα» και αναρωτιέται: αν Τούτσις, γιατί όχι Χούτους;

* Ενώ ένας άλλος φίλος διάβασε το ρεπορτάζ για την όπερα «Διδώ και Αινείας» και, εκνευρισμένος από τα πολλά «Διδούς» του άρθρου, αποφάσισε τελικά να μην πάει να τη δει!

* Κι άλλο ένα μνημειώδες μαργαριτάρι, μεταφραστικό τούτη τη φορά. Σύμφωνα με το άρθρο του skai.gr, ο Αλέξης Τσίπρας σε συνέντευξή του στην ιταλική Ρεπούμπλικα είπε: «Φτάνει με τη λιτότητα, ο σιδηροδρομικός συρμός Μέρκελ είναι νεκρός και ο Ρέντσι πρέπει να το καταλάβει». Παρντόν; Ποιος «συρμός Μέρκελ»; Αν δούμε το πρωτότυπο, το μυστήριο ξεκαθαρίζει: Il binario Merkel è morto, Renzi deve capirlo. Στα ιταλικά binario είναι το ζευγάρι των σιδηροτροχιών, δηλαδή η σιδηροδρομική γραμμή (και όχι ο συρμός!) αλλά binario morto είναι έκφραση που μεταφορικά σημαίνει το αδιέξοδο, σαν το αγγλικό dead-end track. Επομένως, ο δρόμος της Μέρκελ είναι αδιέξοδος, ή «δεν οδηγεί πουθενά», ή «οδηγεί σε αδιέξοδο», και πάντως όχι νεκρός σιδηροδρομικός συρμός!

* Ένας άλλος φίλος γράφει:

Με διάφορες λεπτομέρειες, ποσοστά κλπ. Το συμπέρασμα είναι ότι ο καπνός του τσιγάρου μπορεί να προκαλέσει μεταβολικές διαταραχές, οι οποίες περνάνε στην επόμενη γενιά μέσω του σπέρματος. Ούτε λόγος ότι το κάπνισμα πριν τα 11 έτη συναντιέται σε συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες που τείνουν να τρέφονται και να τρέφουν τα παιδιά τους με τζανκ-φουντ που παχαίνει.

* Και κλείνω με τη γλωσσική απορία που έχει ένας άλλος φίλος -κι εδώ θα χρειαστώ τη βοήθειά σας. Μεταφέρω εκτενή αποσπάσματα από το γράμμα του.

… σημερα θελω να ζητησω τη βοηθεια σου για κατι που με βασανιζει από πολύ καιρό. Προκειται για τη λεξη «όγκιθρο«! Η λέξη ανηκει στη στενη ντοπιολαλια του χωριού μου και περιγράφει ένα εξάρτημα του αρότρου (Αλέτρι). H προφορά της προδιδει μάλλον αρχαία ελληνική καταγωγη αλλά δεν ειμαι καθόλου σίγουρος γι αυτό. Είναι λέξη της πατρικής μου γλωσσας (πατρικό σπιτι, οικογενεια γειτονιά, μαχαλας, χωριο, ευρύτερη περιοχη κ.λπ) και όχι της μητρικής μου γλώσσας που είναι τα νεοελληνικά της Μανας μου και του σχολείου! Το λεω αυτό γιατί όταν πηγα στο δημοτικό ο γλωσσικός αχταρμας ήταν τρομάκτικους! Μπήκαμε από την πρώτη τάξη στην βαρια καθαρεύουσα και το γεγονός μπερδεμα ήταν κανονικό «κουτλουμούσ'» Κράτησα την ΠΑΤΡΙΚΗ μου γλώσσα κι αργότερα με κοπο μπήκα στα νεοελληνικά! Ειμαι όμως από μικρό παιδάκι διγλωσσος και κατέχω μεχρι σήμερα άριστα τη ντοπιολαλια οπως αυτή μιλιόταν στο χωριό και σ’ όλη τη Χαλκιδική (με διάφορες παραλλαγες) μεχρι και τη δεκαετία του ’50. Ραδιοφωνο, Δημοτικο και τηλεόραση την τσαλαπάτησαν ολοσχερώς!

Από τα γυμνασιακά μου χρόνια προσπάθησα να βρω την αντιστοιχία ανάμεσα στ’ «αγιομαμιτικα/χαλκιδικιωτικα» και στα νεοελληνικά αλλά δεν τα κατάφερα και τόσο καλά! Βρηκα, για παράδειγμα, ότι το «β’κεντρο» (εργαλειο) ειναι το βουκεντρον ή το «χ’λιαρ'» ειναι το κοχλιαριον ή ότι το «λησγκαρ'» ειναι ο λησγος και το «ντουρ’λαπ’ ο υδρολαιλαπας, κατέχω όμως και πολλές άλλες λεξεις και εκφράσεις στη ντοπιολαλιά που μου ειναι άγνωστες στα Νεοελληνικά! Η λεξη «όγκιθρο» επι παραδειγματι, ανηκει σ’ αυτη την κατηγορία. Σκεφτηκα λοιπόν να ζητησω τη βοήθεια σου.

 Οπως και να έχει το πράγμα το «όγκιθρο» ειναι βασικό εξαρτημα στο γνωστό «άροτρο» με σπουδαία σκοπιμότητα.  Προκειται για ένα χαλύβδινο (σιδερενιο) κανόνα μήκους 0,30m – 0,40m και πάχος γυρω στα δύο εκατοστα σε μορφη μακροστενης βεργας! Αυτη η σιδερενια βεργα στηριζεται στο «φτερό» του αρότρου ενώνεται με το «υνι» και στηρίζει τη χειρολαβη στην ευθυγράμμιση της «αυλακιάς». Το όγκιθρο ειναι ένας οδηγός πολύ χρησιμος στο όργωμα των χωραφιών! Γνωρίζω τη χρήση του εργαλείου αλλά δεν γνωρίζω τη μεταγλωττισή του στα ελληνικά! Στο παρακάτω λινκ φαίνεται καθαρα το «όγκιθρο» στην εικόνα οπου απεικονιζεται το σιδερενιο αλέτρι, ενα αγροτικό εργαλειο, που χρησιμοποιούσε ο Πατερας μου για το οργωμα των χωραφιών.   

Εγώ από αγροτικά δεν πολυσκαμπάζω διότι δεν είμαι από χωριό. Βρίσκω στα αποσπάσματα του Ιππώνακτα ένα «έγκυθρον», αλλά όχι στο Λίντελ Σκοτ, κι επειδή είναι άπαξ λεγόμενο και το κείμενο είναι αποσπασματικό δεν φαίνεται η σημασία του. Οπότε, το αφήνω στη συλλογική σοφία σας. Ξέρει κανείς πώς λέγεται στα νεοελληνικά το εξάρτημα που ο φίλος μου το ξέρει «όγκιθρο»; Ξέρει άλλος κανείς αυτή τη λέξη; Και έχει καμιά ιδέα για την ετυμολογία της;

Posted in Όχι στα λεξικά, Ακλισιά, Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Παπαδιαμάντης, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 191 Σχόλια »