Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Βόλος’

Ιωάννα Αγιάννη, επάγγελμα καθαρίστρια

Posted by sarant στο 26 Νοέμβριος, 2018

Στους Άθλιους του Βίκτωρος Ουγκό ο Γιάννης Αγιάννης, όπως απέδωσε ο πρώτος μεταφραστής του έργου στα ελληνικά, ο Ιωάννης Ισιδωρίδης Σκυλίτσης, το γαλλικό Jean Valjean (απο το Voilà Jean), κλέβει ένα καρβέλι ψωμί για να θρέψει την οικογένεια της αδερφής του που έχει μείνει απροστάτευτη μετά τον θάνατο του γαμπρού του. Συλλαμβάνεται αμέσως και καταδικάζεται σε πέντε χρόνια φυλάκιση στα κάτεργα -αλλά επειδή προσπαθεί κατ’ επανάληψη να αποδράσει, τελικά περνάει στα κάτεργα 19 χρόνια της ζωής του.

Μια 53χρονη γυναικα στον Βόλο οδηγήθηκε πριν από λίγες μέρες στις φυλακές. Το 1996, για να προσληφθεί στη θέση καθαρίστριας στον Δήμο Βόλου, όντας πολύτεκνη και με ανάπηρο σύζυγο, πλαστογράφησε το ενδεικτικό της 5ης Δημοτικού ώστε να την παρουσιάζει τελειόφοιτη της 6ης Δημοτικού, που ήταν το τυπικό προσόν για τη θέση αυτή. Δούλεψε ευσυνείδητα ως καθαρίστρια σε παιδικούς σταθμούς του Δήμου, όμως πριν από μερικά χρόνια ήρθε στην επιφάνεια η παλιά πλαστογραφία. Καταδικάστηκε σε πρώτο βαθμό σε 15 χρόνια φυλάκισης και το Εφετειο απλώς μείωσε την ποινή στα 10 χρόνια -και ήδη βρίσκεται στις φυλακές Θήβας. (Μια ειρωνική λεπτομερεια είναι ότι στο μεταξύ έχει τελειώσει κανονικά το Δημοτικό και φοιτά στο Γυμνάσιο).

Εύλογα, θα έλεγα, η υπόθεσή της προκάλεσε μεγάλη αίσθηση, έως και αγανάκτηση, στην κοινή γνώμη -μια τόσο βαριά ποινή για ένα τέτοιο αδίκημα, ιδίως αν σκεφτεί κανείς ότι τόσοι και τόσοι μεγαλόσχημοι που δικάστηκαν και καταδικάστηκαν για βαρύτερα εγκλήματα βγήκαν από την περιπέτειά τους αβρόχοις ποσί ή τέλος πάντων με πολύ ελαφρύτερες ποινές.

Όχι παράλογα, θυμηθήκαμε το σκληρό γνωμικό που λέει ότι η δικαιοσύνη είναι σαν τα φίδια, αφού δαγκώνει μόνο τους ξυπόλυτους, ή, για να πάμε και στην αρχαιότητα, το απόφθεγμα του Ανάχαρση, ότι οι νόμοι δεν διαφέρουν από τον ιστό της αράχνης, που πιάνει τα μυγάκια, ενώ τα μεγάλα θερία τον κατακομματιάζουν και ξεφεύγουν (ἃ μηδὲν τῶν ἀραχνίων διαφέρειν, ἀλλ’ ὡς ἐκεῖνα τοὺς μὲν ἀσθενεῖς καὶ λεπτοὺς τῶν ἁλισκομένων καθέξειν, ὑπὸ δὲ τῶν δυνατῶν καὶ πλουσίων διαρραγήσεσθαι).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Επικαιρότητα, Μυθιστόρημα, Νομικά | Με ετικέτα: , , , , , , , , | 203 Σχόλια »

Μεζεδάκια μετά το ναυάγιο

Posted by sarant στο 24 Νοέμβριος, 2012

Κατά τις εκτιμήσεις πολλών σχολιαστών, η σύνοδος κορυφής των Βρυξελλών έκλεισε με ναυάγιο, οπότε τα σημερινά μεζεδάκια είναι μεζεδάκια μετά το ναυάγιο. Όμως και τη Δευτέρα θα γίνει νέα συνεδρίαση, της ευρωομάδας, οπότε δεν αποκλείεται τα μεζεδάκια να αποδειχτούν και μεζεδάκια πριν από το ναυάγιο ή εν μέσω δύο ναυαγίων -αλλά ας μην προτρέχουμε, πολύ περισσότερο που βρήκαμε και τίτλο για το άρθρο.

Την ωραία φωτογραφία αριστερά την πήρα από το protagon.gr -και εκτός από εικονογράφηση του άρθρου μού προσφέρει και το πρώτο μεζεδάκι. Αν προσέξετε τη λεζάντα, στη δεύτερη αράδα, γράφει ότι υπήρξαν «διαφωνίες εταιρίων», που ίσως είναι διασταύρωση του εταίρου με την εταιρεία, αλλά δεν νομίζω να ήταν εκούσιο.

Το επόμενο μεζεδάκι μού το έστειλε φίλος και είναι από ρεπορτάζ του in.gr. Σύμφωνα λοιπόν με τον ηγέτη της Χαμάς, «το Ισραήλ απέτυχε να πετύχει τους στόχους της επιχείρησης στη Λωρίδα της Γάζας». Καιρό γράφω για το «απέτυχε να…» που είναι κακή μετάφραση τού failed to… αλλά ως τώρα δεν είχα δει το «απέτυχε να πετύχει» (προφανώς από το failed to accomplish).

Ίσως πρέπει να ανακηρύξουμε το ρήμα «πετυχαίνω» σε Ταλαιπωρημένη Λέξη της βδομάδας, διότι πρωταγωνιστεί και στο επόμενο μεζεδάκι, που το έστειλε καλή φίλη και συνάδελφος. Η αστυνομία έπιασε κάποιους στο Βόλο με εκρηκτικά στο αυτοκίνητό τους και ο οδηγός δήλωσε ότι οι άλλοι δύο δεν γνώριζαν το φορτίο, και αυτό το έκανε «για να πετύχουν καλής μεταχείρισης». Φυσικά, το σωστό είναι «να τύχουν», αν και προσωπικά δεν το πολυσυνηθίζω, μια και βρίσκω άβολη τη σύνταξη με γενική (βέβαια, τώρα που το σκέφτομαι, θα μπορούσαμε εύκολα να το συντάξουμε και με αιτιατική, έτυχε ευνοϊκή μεταχείριση, όπως λέγαμε μικροί ότι «τύχαμε» τον Κολοκοτρώνη ή τον Πελέ στα χαρτάκια).

Επί της ουσίας βέβαια, η είδηση είναι μάλλον ανησυχητική, αφού ο συλληφθέντας (σικ) ομολόγησε ότι είχε σκοπό να κάψει ένα τζαμί, κατ΄εντολή της Χρυσής Αυγής, που του έδιναν να κάνει μερικά μεροκάματα, προφανώς για να τους προσφέρει παρόμοιες υπηρεσίες. Είναι όμως επαγγελματική διαστροφή των γραφιάδων να μην προσέχουν μόνο το περιεχόμενο της είδησης αλλά και τον τρόπο που είναι γραμμένη. Η οποία είδηση έχει και δεύτερο μαργαριταράκι, μια και το τζαμί που θα έκαιγε ο 22χρονος βρισκόταν στην οδό Αδμηττού στο Βόλο. Δεν ξέρετε πού είναι η οδός Αδμηττού; Είναι στη διασταύρωση της Αδμήτου με την Αρδηττού! (Αδμήτου βέβαια είναι το σωστό, ο Άδμητος ήταν βασιλιάς στις Φερές, δηλαδή εκεί κοντά -αλλά τον έχει επισκιάσει η γυναίκα του, η Άλκηστη).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Εφημεριδογραφικά, Θηλυκό γένος, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια | Με ετικέτα: , , , | 109 Σχόλια »

Ο κόκκινος σκούφος, διήγημα του Δημήτρη Σπύρου

Posted by sarant στο 5 Φεβρουαρίου, 2012

Στο ταχτικό λογοτεχνικό κυριακάτικο ραντεβού μας θα  δημοσιεύσω σήμερα το διήγημα του Δημήτρη Σπύρου «Καφενείο ‘Ο κόκκινος σκούφος'», που αναφέρεται στον Βόλο των αρχών του 20ού αιώνα, της εποχής των πρώτων εργατικών κινήσεων αλλά και του σκανδάλου των Αθεϊκών. Ο Δημήτρης Σπύρου είναι παλιός φίλος, που είχαμε χαθεί για πολύν καιρό και τελευταία ξαναβρεθήκαμε χάρη στο Διαδίκτυο και σχολιάζει και στο ιστολόγιο πότε-πότε. Έχει κάνει την πολύ καλή κινηματογραφική ταινία «Ο ψύλλος» (1985), και ασχολείται με τον κινηματογράφο και τη λογοτεχνία για νέους, με την ποίηση, με πολλά τέλος πάντων (εδώ βλέπετε μερικά πράγματα γι΄αυτόν, αλλά λείπουν οι ποιητικές του συλλογές).

Με τον Δημήτρη Σπύρου είχαμε συνεργαστεί εκεί γύρω στο 1984 στο λογοτεχνικό περιοδικό «Πολιτιστική». Από την Πολιτιστική μπορείτε να δείτε το διήγημά του «Εκτός θέματος» και το ποίημα «Φορώντας μια γραβάτα»

Τα Αθεϊκά του Βόλου είναι τα γεγονότα που οδήγησαν στο κλείσιμο του πρωτοποριακού Ανώτερου Παρθεναγωγείου του Βόλου το 1911 που είχε ενοχλήσει τον Μητροπολίτη Δημητριάδος και άλλους σκοταδιστές της τοπικής κοινωνίας,  και στην άσκηση δίωξης ενάντια στον γιατρό Σαράτση, ιδρυτή του Παρθεναγωγείου, στον διευθυντή Αλ. Δελμούζο, αλλά και σε εργάτες συνδικαλιστές του Εργατικού Κέντρου Βόλου. Η δίκη έγινε τρία χρόνια αργότερα, στο Ναύπλιο το 1914 και οδήγησε σε πανηγυρική αθώωση των κατηγορουμένων, οι οποίοι εξέδωσαν τα πρακτικά της δίκης το 1915. Τα επίσημα πρακτικά, μαζί με όλο το υλικό της δίκης, κατά τη μεταφορά του κιβωτίου από το Ναύπλιο στην Αθήνα χάθηκαν και η τύχη τους αγνοείται από τότε. Ο Δ. Σπύρου, απ’ όσο ξέρω, κάτι γράφει για αυτό το χαμένο κιβώτιο. Ας δούμε όμως το διήγημά του που δείχνει, θαρρώ, ολοκάθαρα τη θητεία του συγγραφέα στον κινηματογράφο:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Όχι στα λεξικά, Αθησαύριστα, Γλωσσικό ζήτημα, Εργατικό κίνημα, Λογοτεχνία, Πρόσφατη ιστορία | Με ετικέτα: , , , | 64 Σχόλια »

Ηλίας Λεφούσης (1929-2008): Αυτοβιογραφία

Posted by sarant στο 23 Οκτώβριος, 2011

Όποτε μπορώ, την Κυριακή βάζω θέματα λογοτεχνικά και σήμερα αυτό θα κάνω, χάρη στον κ. Βασ. Παλαμήδα που μου έστειλε προχτές ένα σύντομο αυτοβιογραφικό κείμενο του Βολιώτη συγγραφέα Ηλία Λεφούση (1929-2008), γραμμένο τρία χρόνια πριν από τον θάνατό του. Ο Λεφούσης δεν είναι πολύ γνωστός, μεταξύ άλλων επειδή ως κάτοικος Βόλου έμεινε μακριά από τα λογοτεχνικά στέκια (και κυκλώματα) της πρωτεύουσας, αλλά έχει δώσει αξιόλογο έργο.

Το αυτοβιογραφικό του σημείωμα πρέπει να είναι αδημοσίευτο’ το βρήκα σοφό, χαμηλότονο, γλυκό -αλλά δεν θέλω να σας επηρεάσω, διαβάστε το εσείς. Στο τέλος ερμηνεύω μια-δυο λέξεις που ίσως δεν τις έχουν τα νεότερα πρωτευουσιάνικα λεξικά. Τη φωτογραφία του συγγραφέα τη βρήκα στο Διαδίκτυο, ενώ μερικά βιβλία του συγγραφέα υπάρχουν εδώ.

Ηλίας Λεφούσης, Αυτοβιογραφία

Τον πατέρα μου τον έλεγαν Χρήστο. Ανθή τη μάνα μου, αδέλφια έξι, αγόρια τέσσερα, θυγατέρες δύο. Γιώργος, Αποστόλης, Κλεομένης, Βασιλική-Κούλα, Ηλίας και Γεωργίτσα, που χάθηκαν, πάνε πολλά χρόνια. Πατρίδα μου η Κερασιά του Βόλου. Σπίτια ως 150, ως 20 χιλιόμετρα από Βόλο. Παιδικά χρόνια δύσκολα, χωράφια κι’ αμπέλια, μεσαίο νοικοκυριό, άνθρωποι αποσταγμένοι, ζωή ταλαιπωρημένη.

Τα αδέλφια Αποστόλης και Κλεομένης, πήρανε μέρος στον πόλεμο της Αλβανίας (1941), κατοχή κατόπι, καιροί μελαγχολικοί, κακουχίες και δυστυχίες. Όλοι μας υπηρετήσαμε την αντίσταση ( 1941-1944), μικροί και μεγάλοι, η απελευθέρωση έπειτα, φυλακωθήκαμε και εξοριστήκαμε, διαλυθήκαμε κατά κράτος. Είμαστε όμως αγαθοί από χαραχτήρα, κακότητες και μίση ανύπαρκτα, με την ευγενέστερη έννοια του όρου.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αθησαύριστα, Βιογραφίες, Λογοτεχνία | Με ετικέτα: , | 22 Σχόλια »