Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Γλωσσικά ευτράπελα’

Το ραμόνι και τα λουμπέσα

Posted by sarant στο 24 Φεβρουαρίου, 2009

Τη λέξη «ραμόνι» δεν την έχει κανένα λεξικό. Βέβαια, δεν είναι η μοναδική, κάθε άλλο. Πάρα πολλές λέξεις δεν τις έχουν τα γενικά λεξικά, είτε επειδή είναι πολύ καινούργιες, είτε πολύ παλιές, ή επειδή ανήκουν σε ειδική ορολογία (της πληροφορικής, της ιατρικής, των οικονομικών).

Τότε που είχε γίνει η φασαρία με το λεξικό Μπαμπινιώτη και το λήμμα Βούλγαροι, κάποιος λόγιος, ίσως ο Γεωργουσόπουλος, είχε γράψει ότι ένα λεξικό πρέπει να περιέχει οτιδήποτε έχει μιληθεί στα ελληνικά μέσα στη μακραίωνη ιστορία τους ή κάτι τέτοιο. Η υπερβολή συγχωρείται λόγω της έντασης που επικρατούσε τότε, αλλά μια τέτοια θέση είναι ολοφάνερο λάθος. Ένα γενικό λεξικό δεν μπορεί (και πρακτικά είναι αδύνατο) και δεν πρέπει να συμπεριλάβει τις δεκάδες χιλιάδες λέξεις της ειδικής ορολογίας των επιστημών, ούτε μπορεί να έχει τους εφήμερους όρους της αργκό που γεννιούνται και πεθαίνουν. Την εποχή της φασαρίας για το λεξικό Μπαμπινιώτη, ένας ελληνοκεντρικός (από αυτούς τους πλεονέχτες που έχουν άχτι τον Μπαμπινιώτη γιατί δεν τους έκανε το χατίρι να γράψει ότι το αλφάβητο είναι αυτοχθόνως ελληνικό) είπε εύστοχα ότι «αν πρέπει το λεξικό να έχει ό,τι ειπώθηκε και γράφτηκε, γιατί δεν έχει και τη λέξη ‘φοινικιστής’», υποτιμητικό όρο που χρησιμοποιούσαν οι Δαυλικοί για τους επιστήμονες γλωσσολόγους. Ούτε μπορεί να έχει ένα σημερινό γενικό λεξικό όλες τις λέξεις και όλες τις σημασίες της τρισχιλιετούς, διότι τότε θα έπρεπε να λέει ότι μαλακία σημαίνει «μπουνάτσα» και πολιτική σημαίνει «πόρνη».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Λεξικογραφικά | Με ετικέτα: | 172 Σχόλια »