Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Γ. Δροσίνης’

Μετρό χωρίς μέτρο

Posted by sarant στο 18 Ιουνίου, 2015

Στα απομνημονεύματά του («Σκόρπια φύλλα της ζωής μου») ο Γεώργιος Δροσίνης θυμάται, ανάμεσα σε πολλά άλλα, την πρώτη (και, αν δεν κάνω λάθος, μοναδική) επίσκεψή του στο Παρίσι, το 1921. Επειδή είχε μια παραγγελία να αγοράσει υφάσματα από το μεγάλο κατάστημα Printemps («Βασίλειο του Κουρελιού» το αποκαλεί), παρακάλεσε την ξενοδόχο του να του δείξει πώς να πάει,  κι εκείνη, επειδή τον είχε περί πολλού (μια και είχε μάθει από άλλους Έλληνες πελάτες ότι φιλοξενεί un grand poète) του πρότεινε να τον οδηγήσει εκείνη εκεί.

Γράφει ο Δροσίνης: «Μ’ επήρε και μ’ επήγε σαν αρουραίο ποντικό, δηλαδή με το Μετρό, τον υπόγειο σιδηρόδρομο, χωρίς να ιδώ τίποτε, χωρίς να ξέρω από πού και πώς επεράσαμε, άψε σβήσε μ’ ένα κατέβασμα μιας σκάλας και μ’ ένα ανέβασμα άλλης σκάλας και ανάμεσα σε πολυκοσμία, που ανεβοκατέβαινε στα βαγόνια τα γοργοπέραστα. Χρειάζεται σπουδή και γύμναση για να μπορεί κανένας να κυκλοφορεί με το Μετρό και από την πρώτη φορά είδα πως δεν είναι για μένα. Και όχι μόνον για τις δυσκολίες αυτές, αλλά και γιατί εγώ ήθελα να βλέπω πού πηγαίνω και από πού περνώ και να το χαίρονται τα μάτια μου. Δεν ήμουν σαν τον πολύ κόσμο του Παρισιού, που βιάζεται να περάσει μεγάλες αποστάσεις για να φτάσει στις δουλειές του«.

Δεν ξέρω ποιος Έλληνας λόγιος έγραψε πρώτος για το παριζιάνικο μετρό, αλλά δεν αποκλείεται να είναι ο Παπαντωνίου, που έζησε στη γαλλική πρωτεύουσα την πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα και έστελνε τακτικά χρονογραφήματα στο Εμπρός (που εκδόθηκαν αργότερα σε βιβλίο με τον τίτλο Παρισινά γράμματα). Λίγο αργότερα, έστελνε ανταποκρίσεις από το Παρίσι ο Ουράνης. Πάντως, ο Βάρναλης στα Γράμματα από το Παρίσι δεν κάνει λόγο για το μετρό. Σε εντυπώσεις του το 1928, ο γλύπτης και ζωγράφος Θωμάς Θωμόπουλος έκανε λόγο για «τα κύματα των ανθρώπων που τα σερβίρει ανεξέλεγκτα το στόμα του Γκαργκαντούα αυτού της βιοπάλης που λέγεται μετρό«.

Το μετρό του Παρισιού κατασκευάστηκε το 1900, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Έκθεσης. Δεν ήταν ο πρώτος υπόγειος σιδηρόδρομος, προηγήθηκαν του Λονδίνου και της Βουδαπέστης, αλλά αυτός επέβαλε το όνομά του και στα ελληνικά και σε άλλες γλώσσες, κι έτσι αποκαλούμε μετρό κάθε υπόγειο σιδηρόδρομο, μαζί και της Αθήνας.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αντιδάνεια, Αναμνήσεις, Γιουτουμπάκια, Ετυμολογικά, Νεολογισμοί | Με ετικέτα: , , , , | 204 Σχόλια »