Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘δακτυλικός ρυθμός’

Άουσβιτς, ένα ποίημα του Θάνου Γιαννούδη

Posted by sarant στο 20 Απριλίου, 2020

Τελειώνει σημερα αυτή η αλλόκοτη πασχαλινή περίοδος. Την αποχαιρετάμε με κάτι λογοτεχνικό, με μια ποιητική σύνθεση του Θανου Γιαννούδη που ολοκληρώθηκε τώρα, επομένως είναι επηρεασμένη από το κλίμα της πανδημίας (έστω κι αν είχε αρχίσει να γράφεται νωρίτερα).

Ο φίλος Θάνος Γιαννούδης είναι σημαντικός νεότατος ποιητής μας, που ξεχωριζει από το ότι γράφει σε παραδοσιακό στίχο, όπως και αρκετοί άλλοι -τα πέτρινα χρόνια της ισόμετρης ποίησης έχουν περάσει και δεν είναι πια δακτυλοδεικτούμενοι όσοι γράφουν έτσι.

Πέρυσι είχαμε παρουσιάσει στο ιστολόγιο την πρώτη ποιητική συλλογή του Γιαννούδη. Τώρα μου στέλνει την ποιητική του σύνθεση, που έχει κάτι το ιδιαίτερο στην τεχνική της αν και δεν θα το προσέξουν όλοι.

Το ιδιαίτερο είναι ότι η ποιητική σύνθεση είναι γραμμένη σε δακτυλικό ρυθμό, που είναι αρκετά σπάνιος. Δακτυλικός είναι ο ρυθμός στον οποίο ο στίχος παίρνει τόνο στην πρώτη συλλαβή του τρισύλλαβου μέτρου, δηλ. στην 1η, την 4η, την 7η, την 10η και την 13η (οι στίχοι του Γιαννούδη είναι πεντάμετρα). Η 1η συλλαβή μπορεί κάποτε να μένει ατόνιστη.

Τον δακτυλικό ρυθμό τον ξέρουμε από τους αρχαίους, αφού το δακτυλικό εξάμετρο (σε 17σύλλαβο στίχο) είναι το μέτρο της ομηρικής και γενικότερα της επικής ποίησης. Ο δάκτυλος είναι δύσκολος ρυθμός, διότι, όπως λέει ο Θρασύβουλος Σταύρου στη Νεοελληνική μετρική «το αδιάκοπο ξαναγύρισμα του τόνου σε κάθε τριάδα συλλαβών δίνει στον στίχο ένα βάδισμα τόσο χτυπητό και μονότονο που στο τέλος κουράζει».

Οπότε, το στοίχημα είναι να τηρηθεί ο μετρικός περιορισμός αλλά και να κυλάει ομαλά το ποίημα. Νομίζω πως ο Γιαννούδης το κερδίζει το στοίχημα αυτό.

 

Άουσβιτς

‘’…το φως σου,
χωρίς να καίει, τυφλώνει το λαό σου’’
– Κ. Καρυωτάκης

  Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Θεσσαλονίκη, Ποίηση | Με ετικέτα: , , , | 101 Σχόλια »