Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘επώνυμα’

Σχετικά με κάποια επώνυμα

Posted by sarant στο 6 Σεπτεμβρίου, 2011

 

Το άρθρο αυτό του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, δημοσιεύτηκε σήμερα, 6.9.2011, στην εφημερίδα Εμπρός της Μυτιλήνης. Να σημειώσω ότι κάτι λίγα για τις ελληνικές «δυναστείες» πρωθυπουργών είχαμε αναφέρει σε παλιότερο άρθρο (στο τέλος). Επίσης δεν είμαι βέβαιος ότι είναι σωστό αυτό που αναφέρει ο πατέρας μου, ότι το επώνυμο του Καρατζαφέρη μεταφράζεται σε Μαυροζαφείρης. Νομίζω ότι το Τζαφέρ είναι όνομα. Άρα, Μαυροτζαφέρης.


Στην ελληνική πολιτική ιστορία, εντυπωσιάζει τον μελετητή της η συχνότητα κάποιων επωνύμων πολιτικών ανδρών, που μαρτυρούν επιβίωση κάποιας μορφής οικογενειοκρατίας ή, στην καλύτερη των περιπτώσεων, προτίμηση των εκλογέων σε ορισμένα ονόματα. Έτσι έχουμε τον Καραμανλή θείο και τον Καραμανλή ανεψιό, τον Πάγκαλο παππού και τον Πάγκαλο εγγονό, τη «δυναστεία» των Παπανδρέου (παππού, πατέρα και εγγονό), την «δυναστεία» των Μητσοτάκηδων, μ΄όλο που κόρη του γενάρχη, χρησιμοποιεί το επώνυμο του άντρα της και όχι του πατέρα της. Ίσως να φοβάται την γκαντεμιά του.

Τέλος έχουμε τη «δυναστεία» των Βενιζέλων: τον Ελευθέριο Βενιζέλο, τον Σοφοκλή Βενιζέλο και τώρα τον Ευάγγελο Βενιζέλο, μόνο που ο τελευταίος δεν ανήκει στη «δυναστεία» των Βενιζέλων, γιατί δεν έχει καμιά συγγένεια με τους δύο πρώτους. Δεν είναι καν Κρητικός, Σαλονικιός είναι με ρίζες που ξεκινάν από την Ανατολή.

Με την ευκαιρία, σκέφτομαι πως η Ελλάδα είχε σε κάθε περίοδο της ιστορίας της  τον αρμόζοντα Βενιζέλο. Όταν μεγαλουργούσε, κατά την περίοδο 1911-1915 είχε τον Ελευθέριο, όταν έγινε αγγλικό και κατόπιν αμερικανικό προτεκτοράτο, το 1945-1965, είχε τον Κλικλή, τώρα που θυμίζει οπερέτα της κακιάς ώρας, έχει κάποιον που μου θυμίζει τον γνωστό άγγλο κωμικό Μπένυ Χιλλ.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Δημήτρης Σαραντάκος, Φιλοξενίες | Με ετικέτα: | 75 Σχόλια »

Ποιο είναι το πιο μακρύ επώνυμο;

Posted by sarant στο 15 Μαρτίου, 2010

Τις προάλλες συζητήσαμε λίγο για τη μακρύτερη νεοελληνική λέξη, και αν δεν το προσέξατε (το ανακοίνωσε ο ίδιος σε σχόλιο) ο Νίκος Νικολάου παρουσίασε τα πορίσματα της συλλογικής μας σοφίας στο δικό του ιστολόγιο, σε μετάφραση στα αγγλικά.

Οπότε τώρα έρχομαι να εξετάσω μια άλλη περίπτωση, συναφή με την προηγούμενη: τα ελληνικά επώνυμα ή, αν θέλω να χρησιμοποιήσω την ορολογία του Μ. Τριανταφυλλίδη, τα οικογενειακά μας ονόματα (ίσως οικογενειακά ονόματα είναι πιο σωστό, αλλά πιο μακρύ, οπότε χρησιμοποιώ το επώνυμα).  Ξέρετε, Σαραντάκος, Παπαδόπουλος, Γεωργιάδης, τέτοια.

Θα το έχετε προσέξει όσοι έχετε κάποια επαφή με το εξωτερικό: τα ελληνικά επώνυμα είναι κατά κανόνα μεγαλύτερα, πιο πολυσύλλαβα από τα γαλλικά, ή τα αγγλικά. Για πλάκα, έκανα ένα… επιστημονικό τεστ: πήρα τα ρόστερ των εθνικών ομάδων στο ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου του 2004 (αυτό που πήραμε). Στην εθνική Αγγλίας, από τους 23 παίχτες, υπήρχαν μόνο μονοσύλλαβα και δισύλλαβα επώνυμα, και 1 μόνο με τρισύλλαβο (Κάραχερ). Οι Γάλλοι είχαν δισύλλαβα και τρισύλλαβα επώνυμα, και δύο μόνο τετρασύλλαβα (και όχι αυτόχθονα γαλλικά: Μακελελέ και Λιζαραζού). Στην ελληνική ομάδα είχαμε 7 τετρασύλλαβα και 5 πεντασύλλαβα (Νικοπολίδης, Γιαννακόπουλος, Κατεργιαννάκης, Παπαδόπουλος, Νικολαΐδης –τον Σεϊταρίδη τον λογαριάζω τετρασύλλαβο).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Γενικά γλωσσικά, Ονόματα, Πατριδογνωσία | Με ετικέτα: , , , | 56 Σχόλια »