Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘ΕΡΤ’

Νορμανδικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 12 Αύγουστος, 2017

Ο τίτλος εξηγείται επειδή, όταν θα δημοσιευτεί αυτό το άρθρο (να ‘ναι καλά ο αυτόματος πιλότος) εγώ καλώς εχόντων των πραγμάτων θα βρίσκομαι στη Νορμανδία, όπου βέβαια θα σερβίρουν νορμανδικά μεζεδάκια -και θα τα συνοδεύουν με μηλόκρασο, υποθέτω. Η δουλειά του ιστολόγου βλέπετε, είναι απαιτητική -ακόμα και στις διακοπές πρέπει να μεριμνήσει για άρθρα, οπότε τα σημερινά μεζεδάκια γράφτηκαν νωρίτερα απ’ ό,τι συνήθως.

* Άλλες χρονιές, τέτοιες μέρες ήμουν στην Αίγινα -φέτος, πήγα νωρίτερα. Διαβάζω όμως ότι υπάρχουν προβλήματα στο δίκτυο ύδρευσης και πολλές περιοχές του νησιού έμειναν χωρίς νερό. Ο Δήμος, πάλι, ανακοίνωσε ότι «Δεν υπάρχει πρόβλημα στην υδροδότηση ολόκληρου του νησιού». Αναρωτιέμαι, είναι αυτό σαφές; Εννοεί μήπως ότι υπάρχει πρόβλημα σε ορισμένες περιοχές του νησιού ή ότι δεν υπάρχει πρόβλημα σε κανένα σημείο του νησιού;

Η διατύπωση «δεν υπάρχει πρόβλημα σε ολόκληρο το νησί» κατά τη γνώμη μου σημαίνει ότι «σε ορισμένες περιοχές μπορεί και να υπάρχει». Ωστόσο, είμαι βέβαιος ότι ο Δήμος εννοούσε ότι δεν υπάρχει πρόβλημα πουθενά. Επειδή, όπως διαβάζουμε στο ρεπορτάζ, σε κάποιες περιοχές πρόβλημα υπήρξε, έχουμε μια περίπτωση που είπαν την αλήθεια κατά λάθος!

* Ο κατάλληλος άνθρωπος στην κατάλληλη θέση.

Κάπου είδα αυτή τη φωτογραφία, του ομογενή αρχιφύλακα Paul Paulos, ο οποίος υπηρετεί, πολύ ταιριαστά, στην αστυνομία του St. Paul, στη Μινεσότα!

Βέβαια, ο προπάππος του, που πιθανώς αποβιβάστηκε στο Έλις Άιλαντ πριν από 100-120 χρόνια, κάπως αλλιώς θα λεγόταν, ίσως Παυλόπουλος.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Αίγινα, Αθλήματα, Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια | Με ετικέτα: , , , | 84 Σχόλια »

Εθνεγερτικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 25 Μαρτίου, 2017

Τα λέω έτσι επειδή σήμερα είναι 25η Μαρτίου, η επέτειος του ξεσηκωμού του 1821. Θα μπορούσα να τα πω και «μεζεδάκια πριν αλλάξει η ώρα», αφού στις 3 τα ξημερώματα της Κυριακής τα ρολόγια θα πάνε στις 4, θα μπούμε στη θερινή ώρα, θα χάσουμε μιαν ώρα ύπνο και θα κερδίσουμε μιαν ώρα μέρα. Ωστόσο, παρόμοιο τίτλο έχω χρησιμοποιήσει κι άλλες φορές -οπότε προτίμησα το 1821.

Ξεκινάμε με ένα απλό ορθογραφικό στα σουπεράκια της ΕΡΤ από το μεσημεριανό δελτίο του περασμένου Σαββάτου, όπου ο Τραμπ δηλώνει πως δεν είναι «απομονοτιστής».

Δεν είναι τόσο σοβαρό, και δεν θα έμπαινα στον κόπο να το αναφέρω αν ήταν κάποιο ιδιωτικό κανάλι με κακοπληρωμένους ή απλήρωτους και παραφορτωμένους εργαζόμενους -επειδή όμως είναι η ΕΡΤ, το πράγμα αλλάζει.

Θα μου πείτε, η ΕΡΤ σε άλλα κι άλλα, πολύ πιο σοβαρά, δείχνεται ανεπαρκής, σε ένοιαξε το ωμέγα;

* Το επόμενο μεζεδάκι το έστειλε φίλος και είναι τόσο καλογραμμένο που δεν θα προσθέσω ούτε ένα γιώτα:

Κυκλοφορεί η είδηση ότι διέρρευσε η μυστική διαδικασία για την ανακοίνωση του θανάτου της βασίλισσας Ελισάβετ, όποτε πεθάνει. Σε καμιά δεκαριά ελληνικά σάιτ που τσέκαρα, όλοι μεταφράζουν το ίδιο αρχικό κείμενο, με έμφαση στο κωδικό σύνθημα «Η γέφυρα του Λονδίνου έπεσε». Στο news247 όμως ο μεταφραστής βάζει και την προσωπική του πινελιά, προσθέτοντας τη χρήσιμη λεπτομέρεια «…εμπνευσμένο από το γνωστό αξιοθέατο».

Καλά, αυτός όταν μάθαινε αγγλικά δεν ήταν παιδί; Δεν κάνανε τραγουδάκια στο μάθημα; Δεν ξέρει το London bridge is falling down, falling down, falling down?

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια, Περιαυτομπλογκίες | Με ετικέτα: , , , , | 284 Σχόλια »

Τα τελευταία μεζεδάκια του 2016

Posted by sarant στο 30 Δεκέμβριος, 2016

Όπως όλοι ξέρουν, οι μεγάλες αργίες φέρνουν αναστάτωση στην κυκλοφορία των εφημερίδων -έτσι, ας πούμε, συχνά συμβαίνει τα κυριακάτικα φύλλα να κυκλοφορούν το Σάββατο (και τα σαββατιάτικα την Παρασκευή), κάτι που θα γίνει και τούτο το σαββατοκύριακο της Πρωτοχρονιάς.

Οι εφημερίδες το κάνουν αυτό για να τηρήσουν τις αργίες του προσωπικού τους -λέτε να είναι αυτός ο λόγος που και το συνήθως σαββατιάτικο πολυσυλλεκτικό μας άρθρο επισπεύδεται και δημοσιεύεται μια μέρα νωρίτερα; Όχι βέβαια, το ιστολόγιο δεν απασχολεί μισθωτούς, δεν τυπώνεται σε τυπογραφείο, δεν διακινείται από το πρακτορείο Τύπου. Η επίσπευση του άρθρου με τα τελευταία μεζεδάκια της χρονιάς γίνεται για έναν πολύ απλό λόγο -ότι αύριο, που ήταν να δημοσιευτεί κανονικά, θα βάλουμε τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας που κάνουμε για τη λέξη της χρονιάς.

Παρεμπιπτόντως, μπορείτε ακόμα να πάρετε μέρος στην ψηφοφορία, αλλά θα πρέπει να βιαστείτε, λίγες μόνο ώρες μένουν: στις 6μμ (ώρα Ελλάδος) η κάλπη θα κλείσει. Οπότε, στην απίθανη περίπτωση που δεν έχετε ακόμα ψηφίσει τη Λέξη του 2016, σπεύσατε σπεύσατε!

* Αν δεν ήταν τα τελευταία της χρονιάς, τα μεζεδάκια τούτης της εβδομάδας θα μπορούσα επίσης να τα έχω αποκαλέσει «Μεζεδάκια του χιονιά» ή ίσως «Μεζεδάκια του ιστορικού χιονιά» διότι το καινούργιο κοσκινάκι που βρήκαν τα μέσα ήταν να κάνουν λόγο για «ιστορικό χιονιά». Προκαλεί πάντως κατάπληξη ότι βρέθηκε μετεωρολόγος να μιλήσει για «έναν από τους ιστορικότερους χιονιάδες για την Αττική» λες και τον σύγκρινε με… τη χιονοθύελλα του 432 π.Χ. και με τον παγετό του 1368! (προσέξτε και τα περιττά εισαγωγικά). Αλλά η αμετροέπεια των μέσων είναι γνωστή -το κάθε τι πρέπει να συγκλονίζει ή να προκαλεί σάλο, οπότε ας γίνει και ιστορικός ο χιονιάς που, να πω την αμαρτία μου, δεν τον είδα καν στα νότια προάστιά μας, ενώ άλλες φορές το έχει στρώσει κανονικά (και χωρίς εισαγωγικά) -εκείνες θα είναι ιστορικοτερότερες.

roda* Θύμα του χιονιά πάντως ήταν η Ρόδα της πλατείας Συντάγματος, μια και η αναγγελία ακραίων καιρικών φαινομένων έδωσε στη δημοτική αρχή την εύσχημη δικαιολογία ώστε να αποσυναρμολογηθεί η Ρόδα και να τελειώνει εκεί το ρεζιλίκι.

Αριστερά βλέπετε το «πρακτικό αξιολόγησης» που συνέταξε ο Δήμος για το θέμα. Όπως βλέπετε, αν είσαι δεδηλωμένος υπέρμαχος της αριστείας, και τα μπακαλοδέφτερά σου έχουν κύρος. Κι επειδή εδώ λεξιλογούμε, επισημαίνω ότι η Ρόδα για κάποιο λόγο είχε πάρει την ονομασία «Ρόδα – Παρατήρησης». Τι θα παρατηρούσε;

Το «ανεξαρτήτου ηλικίας» ας το προσπεράσουμε…

* Το επόμενο λαθάκι είναι πολύ διαδεδομένο, αλλά με εντυπωσιάζει που το βρίσκω σε κείμενο του Ευάγγ. Βενιζέλου, διότι, παρά τα χίλια στραβά που έχει ο Βενιζέλος σπάνια κάνει γραμματικά λάθη.

Λοιπόν, σε μακροσκελέστατη απάντηση προς εφημερίδα, την οποία κάθισε και έγραψε και δημοσίευσε ανήμερα Χριστούγεννα στον ιστότοπό του, ο Ευάγγ. Βενιζέλος γράφει, μεταξύ πολλών άλλων:

Όμως πράγματι δεν κοιμάμαι τα βράδια. Λαγοκοιμάμαι. Είμαι σε εγρήγορση, έως ότου μας αδειάσουν τη γωνιά οι ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ και μαζί ο τρίτος, εμφανής πλέον, εταίρος που εκφράζει  την  «αντιμνημονιακή» δεξιά. Αυτή με την οποία δηλώνει συγγένεια ο κ. Καμμένος. Αυτή που υπηρετεί τον κ. Τσίπρα στα κρίσιμα θέματα του βαθέως κράτους.

Το πολύ διαδεδομένο λαθάκι είναι το «βαθέως κράτους» και τέτοια λάθη γίνονται σε όλα τα επίθετα σε -ύς. Η αρχαιότροπη γενική τους, αν χρησιμοποιηθεί, πρέπει να γραφτεί με -έος: βαρέος τύπου, ευρέος φάσματος, βαθέος κράτους. Τα αντίστοιχα επιρρήματα όμως πρέπει να γραφτούν με -έως: το φέρει βαρέως, είναι ευρέως γνωστό.

Ξαναλέω, με εξέπληξε η απροσεξία του Ευάγγ. Βενιζέλου. Φαίνεται ότι με το να μην κοιμάται τα βράδια έχει επηρεαστεί η ικανότητά του να συγκεντρώνεται. Και φοβάμαι ότι θα αργήσει να ξανακοιμηθεί…

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια | Με ετικέτα: , , , | 230 Σχόλια »

Δύσπεπτη ομελέτα

Posted by sarant στο 17 Ιουνίου, 2013

Το άρθρο του πρωθυπουργού στην προχτεσινή Καθημερινή έφερε στο προσκήνιο και στις κουβέντες μας μια παροιμία που συχνά ακούγεται από και για τους πολιτικούς, ότι «δεν γίνεται ομελέτα χωρίς να σπάσεις αβγά», παροιμία που φιλοδοξεί να συνοψίσει το προφίλ αποφασιστικότητας και πυγμής που προσπαθεί να υιοθετήσει ο κ. Σαμαράς. Βέβαια, αν στην διαπροσωπική επικοινωνία έχουμε τη «γλώσσα του σώματος» που φανερώνει τις μύχιες διαθέσεις μας, έστω κι αν με τα λόγια λέμε το αντίθετο, έτσι και στη γραπτή επικοινωνία θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε πως υπάρχει η «γλώσσα της στίξης», που και από αυτήν μπορούν να βγουν κάποια συμπεράσματα. Και το άρθρο του πρωθυπουργού, που μέσα σε 840 λέξεις όλες κι όλες καταφέρνει να χρησιμοποιήσει 10 φορές θαυμαστικά, 17 φορές εισαγωγικά και 8 φορές αποσιωπητικά (αν μέτρησε σωστά ο Γεωργακόπουλος), δίνει την εντύπωση ότι πίσω από την πρόσοψη της πυγμής κρύβεται αρκετός εκνευρισμός, ίσως και πανικός, αφού κι ο ίδιος ο κειμενογράφος δείχνει να αμφιβάλλει για την ισχύ των ισχνών επιχειρημάτων του, αλλιώς δεν θα χρησιμοποιούσε τόσο σπάταλα τα δεκανίκια της στίξης -σαν τον κουτοπόνηρο μάγειρα που ρίχνει με τις φούχτες τα μπαχαρικά στο φαγητό του για να κρύψει την ευτέλεια των υλικών και τη δική του απειρία. Όμως εμείς εδώ δεν επικοινωνιολογούμε, αλλά λεξιλογούμε, κι έτσι το σημερινό άρθρο θα το αφιερώσουμε στην ομελέτα και στην παροιμία με τ’ αβγά που πρέπει να σπάσουν.

Η ομελέτα βέβαια θα μας απασχολήσει κυρίως από γλωσσική και φρασεολογική άποψη -συνταγές μην περιμένετε από μένα, αν και πρόκειται για ένα από τα (όχι πολλά) φαγητά που ξέρω να φτιάχνω. Η λέξη ομελέτα λοιπόν είναι δάνειο στα ελληνικά από το γαλλικό omelette, λέξη που έχει γίνει διεθνής, αφού τη βρίσκουμε σχεδόν σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Βέβαια, επειδή δεν θέλει και πολλή φιλοσοφία να χτυπήσεις αβγά και να τηγανίσεις το μίγμα, παντού υπήρχαν παρόμοια φαγητά που είχαν άλλα ονόματα -πιο κάτω θα δούμε και τα ελληνικά- αλλά χάρη στην αίγλη της γαλλικής κουζίνας η γαλλική λέξη επιβλήθηκε σχεδόν παντού, με αξιοσημείωτη εξαίρεση τα ισπανικά, όπου το tortilla (τορτίγια) άντεξε.

Η γαλλική λέξη, πάλι, έχει περάσει από σαράντα κύματα, κι αν σας πω ότι η ομελέτα είναι (ετυμολογικό) ξαδερφάκι της λαμαρίνας θα με κοιτάξετε δύσπιστα, κι όμως είναι έτσι. Το γαλλικό omelette, σύμφωνα με την εκδοχή που δέχονται όλα τα λεξικά, προέρχεται από έναν τύπο amelette, ίδιας σημασίας, ο οποίος μάλλον προέκυψε με αντιμετάθεση από έναν αμάρτυρο *alemette, και αυτός με αλλαγή επιθήματος από το alumelle, alemelle, το οποίο ανάγεται, με κακό χωρισμό του άρθρου (la lemelle -> l’alemelle) από το lamelle, που είναι η λάμα, το έλασμα, από το λατινικό lamella (έλασμα, μικρό πιάτο), υποκοριστικό του λατ. lamina (έλασμα). Η ομοιότητα της ομελέτας, που είναι χαρακτηριστικά επίπεδη, με το πιάτο, έδωσε στα παλαιά γαλλικά τη μεταφορική αρχικά σημασία που τελικά επικράτησε.

Όσο για την παροιμία, ότι «δεν γίνεται ομελέτα χωρίς να σπάσουν αβγά», που έχει βέβαια την έννοια ότι για κάθε σημαντικό επίτευγμα χρειάζονται και κάποιες θυσίες, ότι το κάθε τι έχει το τίμημά του, τη δανειστήκαμε μάλλον από τα αγγλικά μετά τον πόλεμο, αλλά σύμφωνα με τα λεξικά η έκφραση έχει γαλλική την απώτερη αρχή της’ δεν αποκλείω να την έχουμε δανειστεί και από τα γαλλικά απευθείας, αλλά χρειάζεται ψάξιμο στα σώματα κειμένων για ν’ αποφανθούμε με βεβαιότητα. Πάντως, δεν είναι καθαυτό λαϊκή παροιμία, περισσότερο χρησιμοποιείται στον δημοσιογραφικό και πολιτικό λόγο, αφού αποτελεί αγαπημένη φράση των πολιτικών, που ξεχνάνε βέβαια να διευκρινίσουν ότι τ’ αυγά που θα σπάσουν δεν θα είναι δικά τους αλλά του κοσμάκη, ενώ την ομελέτα θα τη σερβίρουν κατά προτεραιότητα στην άρχουσα τάξη και στους ημετέρους τους.

Πολύ συγγενική με την ομελέτα είναι η επτανησιακή στραπατσάδα (βενετικό δάνειο, από την ίδια ρίζα απ’ όπου προέρχεται και το πανελλήνιο «στραπάτσο»), ενώ στην Πελοπόννησο και αλλού υπάρχει ο καγιανάς ή καϊγανάς (από τα τουρκικά). Και στα δυο φαγητά πρωταγωνιστεί, πλάι στ’ αβγά, η ντομάτα. Η στραπατσάδα έχει και τυρί φέτα, ενώ ο καγιανάς συχνά έχει παστό χοιρινό, αλλά ασφαλώς θα υπάρχουν πολλές παραλλαγές. Η πανελλήνια λέξη που είχαμε πριν από την ομελέτα, και που ακόμα χρησιμοποιείται, για το φαγητό που φτιάχνεται από χτυπημένα τηγανισμένα αβγά, είναι το σφουγγάτο. Η λέξη ετυμολογείται από τον σπόγγο, σφόγγο, επειδή η υφή του σφουγγάτου θυμίζει σφουγγάρι. Η λέξη υπάρχει τουλάχιστον από τα μεσαιωνικά χρόνια -στον Πτωχοπρόδρομο βρίσκουμε σφουγγάτα αλλά και διπλοσφουγγάτα. Σε ένα μεταγενέστερο κείμενο, του Δαμασκηνού Στουδίτη (του 16ου αιώνα), έχουμε και τον ορισμό του σφουγγάτου σε γλώσσα πολύ όμοια με τη σημερινή: το δε σφουγγάτον ηξεύρετε τι είναι; αυγά συντετριμμένα και τηγανισμένα με κρομμύδια και άλλα μυρωδικά. Ότι το σφουγγάτο μπορούσε να είναι και εκλεκτό έδεσμα, μας το δηλώνει παροιμία «τι ξέρει ο βλάχος από σφουγγάτο;», που τη βρίσκουμε και με πολλές άλλες παραλλαγές και άλλα εδέσματα, και που τη λέμε για να δείξουμε ότι κάποιοι είναι ανίκανοι να εκτιμήσουν την ποιότητα.

Υπάρχει και μια άλλη παροιμία, ή ίσως παροιμιόμυθος, που θα μπορούσε να την πει κανείς και σε σχέση με την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί σήμερα: «Ακριβά τα σφουγγάτα του», που λέγεται όταν κάποιος πληρώνει πολλαπλάσιο το όφελος που άντλησε. Η παροιμία έχει βέβαια παλιώσει, αλλά ακόμα ακούγεται, και έχει την αρχή της στον εξής μύθο: Κάποτε, ένα παιδί άφησε μέσα στον ναό του Αγίου Γεωργίου ένα αφουγγάτο, τάμα στον άγιο. Τέσσερις περαστικοί έμποροι που μπήκαν λίγο πιο μετά στον ναό το είδαν και δεν αντιστάθηκαν στον πειρασμό, έτσι όπως μοσκοβολούσε ζεστό ακόμα. Κάθισαν λοιπόν και το έφαγαν, και για να δικαιολογήσουν την ιερόσυλη πράξη τους είπαν ότι έτσι κι αλλιώς ο Άγιος δεν θα το έτρωγε και ότι σε αντάλλαγμα θα του άναβαν. Όταν όμως έφαγαν και σηκώθηκαν να φύγουν, διαπίστωσαν με τρόμο ότι έχουν κολλήσει στα μάρμαρα και δεν μπορούν να σηκωθούν. Παρακάλεσαν λοιπόν τον Άγιο, κι ύστερα έριξαν ένα φλουρί στο παγκάρι, αλλά και πάλι δεν μπορούσαν να ξεκολλήσουν, και μόνο όταν άφησαν ένα φλουρί ο καθένας τους μπόρεσαν επιτέλους να σηκωθούν και να βγουν απ’ το ναό. Και βγαίνοντας σοφότεροι είπαν: «Αη Γιώργη, ακριβά τα πουλάς τα σφουγγάτα σου, κι άλλη φορά δεν θα ξαναγοράσουμε από σένα».

Και τούτα εδώ τα σφουγγάτα που θέλει να μας μαγειρέψει ο μάγειρος-πρωθυπουργός, μπορεί να στοιχίσουν ακριβά -είτε στον ίδιο, είτε στη χώρα. Γιατί μπορεί να είναι νόστιμο και θρεπτικό φαγητό η ομελέτα, αλλά θέλει και τον τρόπο της. Ακόμα κι αν δεν είναι κανένα πιάτο υψηλής γαστρονομίας, αφού, είπαμε, κι ένας ερασιτέχνης σαν κι εμένα την κουτσοκαταφέρνει, για να φτιάξεις ομελέτα δεν χρειάζεται μόνο να σπάσεις αβγά, πρέπει να έχεις φροντίσει για λάδι, να έχεις ένα μπολ για να χτυπήσεις τ’ αβγά, με δυο λόγια να έχεις κάνει μια στοιχειώδη προετοιμασία -κάτι που οφθαλμοφανώς δεν έχουν κάνει οι μαθητευόμενοι μάγ(ειρ)οι που έχουν τα ηνία της κυβέρνησης στα χέρια τους, που με τους χειρισμούς τους μοιάζουν σαν να ρίχνουν τα τσόφλια στο τηγάνι και τα αβγά στο πάτωμα, ή σαν να σπάνε τ’ αβγά πετώντας τα στον τοίχο ή στο κεφάλι των εταίρων τους, με αποτέλεσμα όχι απλώς να έχουν σπάσει τ’ αβγά, αλλά να κινδυνεύει να σπάσει και το ίδιο το κυβερνητικό σκεύος και να πάρει φωτιά όλη η κουζίνα. Μένει να δούμε ποιος θα πληρώσει τελικά την ομελέτα.

Posted in Επικαιρότητα, Ετυμολογικά, Ιστορίες λέξεων, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , , , | 80 Σχόλια »

Μεζεδάκια της ΕΡΤ

Posted by sarant στο 15 Ιουνίου, 2013

Θα μπορούσα να γράψω και «μεζεδάκια τησέρτ», στο πνεύμα εκείνης της διαφήμισης που αρκετοί θυμήθηκαν αυτές τις μέρες, και αφού η επικαιρότητα της βδομάδας που τελειώνει κυριαρχήθηκε από την αυταρχική απόφαση για κλείσιμο της ΕΡΤ κόντρα στη δεδηλωμένη, εύλογη είναι η επιλογή του τίτλου έστω κι αν δεν θα είναι όλα τα μεζεδάκια σχετικά με την ΕΡΤ και την απόφαση για κατάργησή της.

Για παράδειγμα, άσχετο με την ΕΡΤ είναι το εισαγωγικό μας μεζεδάκι: στο άρθρο του Π. Μανταίου στην Εφ.Συν. το περασμένο Σάββατο είδα ένα έξοχο λογοπαίγνιο του Ροΐδη να ακυρώνεται, τουλάχιστον ενμέρει, από μια άστοχη γραφή. Ο αρθρογράφος θυμήθηκε τα Σιμωνιακά, ένα σκάνδαλο του 1875 με δωροδοκίες υπουργών για την ανάδειξη επισκόπων, και (νόμισε πως) παρέθεσε το εξής, έξοχο επαναλαμβάνω, σχόλιο του Ροΐδη στον Ασμοδαίο: «Αν ουδέν άλλο προκύψει όφελος εκ της ανακρίσεως περί των επισκοπικών, η νεοελληνική γλώσσα θέλει τουλάχιστον πλουτισθή διά νέας λέξεως∙ εις τον μητροπολίτην δηλαδή θέλει προστεθεί ο μητροπωλητής». Όχι όμως μητροπωλητής, που δεν σημαίνει τίποτε. Θα πλουτιστεί η ελληνική γλώσσα, έλεγε ο Ροΐδης, διότι εκτός από τον μητροπολίτη θα έχουμε και τον μιτροπωλητή, δηλαδή αυτόν που πουλάει μίτρες, δηλαδή θέσεις επισκόπων! Βέβαια, μπορεί τον αρθρογράφο να τον πήρε στο λαιμό του ο διορθωτής ή η Βικιπαίδεια, που κι αυτή έχει τη λάθος γραφή (ας τη διορθώσει κάποιος, αλλά όχι αμέσως, ας περιμένει καναδυό μέρες).

Επίσης άσχετο με την ΕΡΤ είναι και το δεύτερο μεζεδάκι μας, που θα μπορούσε να διεκδικήσει το βραβείο του αδέξιου τίτλου της εβδομάδας. Η διάκριση ανήκει στο skai.gr, για τον τίτλο: Ελβετία: Περίπου 10,5 εκατομμύρια παιδιά εργάζονται ως «παραπαίδια» σε σπίτια. Όταν το διαβάζετε, τι καταλαβαίνετε; Λογικά, ότι 10 εκατομμύρια παιδιά εργάζονται στην Ελβετία ως ‘παραπαίδια’ σε σπίτια, έτσι; Ξέρουμε βέβαια ότι αυτό είναι αδύνατο, αφού ολόκληρη η Ελβετία έχει πολύ λιγότερο πληθυσμό από 10 εκατομμύρια, και προφανώς ο αριθμός αυτός αναφέρεται σε ολόκληρο τον πλανήτη. Τότε, προς τι η αναφορά στην Ελβετία; Μα, επειδή η ανακοίνωση έγινε στην Ελβετία, και συγκεκριμένα στη Γενεύη, όπου εδρεύει η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας, ο οργανισμός που έκανε τη διαπίστωση-καταγγελία.

Αν δεν σας φάνηκαν πολύ νόστιμα τα δυο πρώτα μεζεδάκια, ίσως σας αποζημιώσει το τρίτο, το φοβερό «ψάρι ζελέ». Προσοχή όμως, γιατί, απ’ ό,τι καταλαβαίνω, είναι πολύ επικίνδυνο. Μια κολυμβήτρια θα επιχειρήσει να κολυμπήσει από την Κούβα στη Φλόριντα και το άρθρο αναλύει τις δυσκολίες του εγχειρήματος: Οι μεγαλύτερες προκλήσεις της κατά τη διάρκεια της κολύμβησης, εκτός από την κούραση, θα είναι το δηλητηριώδες ψάρι ζελέ που βρίσκεται σε αυτά τα νερά, τα κύματα και το ισχυρό και απρόβλεπτο ρεύμα του Κόλπου. Πολύ επικίνδυνο ακούγεται το ψάρι ζελέ και πολύ εξωτικό. Μόνο που αν ανατρέξετε στο πρωτότυπο θα δείτε ότι δεν είναι βόας, δεν είναι κροταλίας, είναι το jellyfish, δηλαδή η μέδουσα, κοινώς τσούχτρα!

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Επικαιρότητα, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια | Με ετικέτα: , , , , , | 105 Σχόλια »

Η Ιφιγένεια της Αγίας Παρασκευής

Posted by sarant στο 12 Ιουνίου, 2013

Καθώς γράφονται οι γραμμές αυτές, έχουν αρχίσει να πέφτουν ο ένας μετά τον άλλον οι πομποί της ΕΡΤ και να χάνεται το σήμα σε μεγάλες περιοχές της χώρας (στη Λέρο, λέει ο δήμαρχος, τώρα πια πιάνουν μόνο τούρκικα κανάλια) ύστερα από την πρωτοφανή και πιθανότατα παράνομη απόφαση της κυβέρνησης, ή μάλλον του μεγαλύτερου τμήματος της κυβέρνησης, να κλείσει μέσα σε μια νύχτα η δημόσια τηλεόραση, η ΕΡΤ. Την ίδια στιγμή, απρόσμενα μεγάλο πλήθος κόσμου έχει κατακλύσει το προαύλιο της ΕΡΤ στην Αγία Παρασκευή σε ένδειξη συμπαράστασης στη μελλοθάνατη δημόσια ραδιοτηλεόραση.

Η σπουδή του Υπουργείου Οικονομικών να διακόψει τη λειτουργία της ΕΡΤ πριν ακόμα κυρωθεί από τη Βουλή η πράξη νομοθετικού περιεχομένου, και ενώ δεν είναι καθόλου βέβαιη η ψήφισή της από τη Βουλή, δεν είναι παρά μία ακόμα πραξικοπηματική ενέργεια στην αλυσίδα των αυθαιρεσιών, μια ενέργεια που επιδιώκει προφανώς να δημιουργήσει τετελεσμένα γεγονότα. Όμως, και η ίδια η διαδικασία της πράξης νομοθετικού περιεχομένου αποτελεί συνταγματική εκτροπή. Όπως έχουμε ξαναγράψει, οι πράξεις νομοθετικού περιεχομένου προβλέπονται από το Σύνταγμα σε πολύ συγκεκριμένες και εντελώς εξαιρετικές περιπτώσεις, και συγκεκριμένα (άρθρο 44, παρ. 1 του Συντάγματος) «σε έκτακτες περιπτώσεις εξαιρετικώς επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης». Προσέξτε με πόσα ασυνήθιστα επίθετα θωρακίζει ο συνταγματικός νομοθέτης την περίσταση: η ανάγκη δεν πρέπει να είναι απλώς επείγουσα αλλά εξαιρετικά επείγουσα και απρόβλεπτη. Ολοφάνερα, η ανάγκη για εξορθολογισμό και εξυγίανση της ΕΡΤ και των λοιπών ΔΕΚΟ δεν μπορεί να χαρακτηριστεί επείγουσα εφόσον υπάρχει εδώ και χρόνια, αλλά κυρίως δεν μπορεί να θεωρηθεί «απρόβλεπτη», όσο κι αν τεντώσουμε τα όρια της λογικής. Εξίσου ολοφάνερα, η κατάργηση της ΕΡΤ με πράξη νομοθετικού περιεχομένου είναι συνταγματικός βιασμός.

Θα μου πείτε, δεν είναι ο πρώτος. Πράγματι, η σημερινή κυβέρνηση έχει αναγάγει τις πράξεις νομοθετικού περιεχομένου, από έκτακτο μέσο αντιμετώπισης απρόβλεπτων καταστάσεων, σε συνήθη τρόπο νομοθέτησης. Μια φίλη νομικός που έχει μέθοδο και υπομονή μέτρησε ότι η χτεσινή ήταν η 19η (!!) τέτοια πράξη. Και δεν θα είναι ο τελευταίος, αν τουλάχιστον ευοδωθεί το σημερινό κυβερνητικό πείραμα, διότι η πράξη νομοθετικού περιεχομένου δεν αφορά ειδικώς την ΕΡΤ Α.Ε. αλλά κάθε δημόσιο οργανισμό. Όπως έκλεισε μέσα σε μια νύχτα η ΕΡΤ, χωρίς συζήτηση, χωρίς γενική συνέλευση των μετόχων (έστω κι αν ο μέτοχος είναι ένας, το κράτος), χωρίς ορισμό εκκαθαριστή, η ίδια τύχη περιμένει και άλλους δημόσιους φορείς -αν περάσει το αποψινό.

Επιπλέον, η συγκεκριμένη πράξη νομοθετικού περιεχομένου με την οποία καταργείται η ΕΡΤ είναι διπλά προβληματική, διότι δεν υπογράφεται από όλα τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου και, όπως όλα δείχνουν, δεν έχει την επιδοκιμασία ή έστω την ανοχή των άλλων δύο κυβερνητικών εταίρων. Για να κάνουμε μια όχι αταίριαστη πιστεύω κοινοβουλευτική μεταφορά, η πράξη που καταργεί την ΕΡΤ δεν έχει τη δεδηλωμένη, αφού, ακόμα κι αν την ψηφίσει το σύνολο των βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας και της Χρυσής Αυγής δεν συγκεντρώνει την έγκριση 150 βουλευτών. Και αυτή η έλλειψη δεδηλωμένης υποστήριξης καθιστά ακόμα περισσότερο πραξικοπηματική την αιφνιδιαστική, βίαιη διακοπή της λειτουργίας της.

Η οποία, τώρα που γράφω, έχει πλέον ολοκληρωθεί. Στα σχόλια που έγιναν στο προηγούμενο άρθρο του ιστολογίου ή σε κοινωνικά μέσα οι αλλεπάλληλες ανακοινώσεις των φίλων όπως “κόπηκε το σήμα στον πομπό του Αιγίου”, “κόπηκε το ρεύμα στην ΕΤ3″, “εκπέμπουμε ακόμα από την ΕΤ1, αλλά δεν ξέρουμε για πόσο ακόμα”, αναπόφευκτα έφεραν σε πολλών το νου, έστω κι αν δεν το είχαν ζήσει οι ίδιοι, τη θρυλική τελευταία εκπομπή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας όταν έμπαιναν οι Γερμανοί στην Αθήνα το 1941. Οπότε, η ΕΡΤ έχει πάψει πια να λειτουργεί, και η διακοπή αυτή θα κρατήσει πιθανώς επί πολλούς μήνες αν ευοδωθούν τα κυβερνητικά σχέδια, αφήνοντας όχι αμελητέα τμήματα του ελληνικού χώρου χωρίς τηλεόραση, αφού τα μόνα κανάλια που πιάνουν είναι τα τούρκικα (τα οποία, σε αντίθεση με τα δικά μας ιδιωτικά, δεν βάζουν υποτίτλους στα σίριαλ που προβάλλουν).

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Επικαιρότητα | Με ετικέτα: , , | 831 Σχόλια »

Βοήθεια, ένας Εβραίος στη ντουλάπα μου!

Posted by sarant στο 22 Οκτώβριος, 2011

Ειδοποίηση: το σημερινό άρθρο έχει δύσοσμο θέμα, οπότε το διαβάζετε με δική σας ευθύνη!

Δεν θα ασχολιόμουν με τα αντισημιτικά παραληρήματα που θα δείτε πιο κάτω, πολύ περισσότερο που το άρθρο δεν είναι φρέσκο, αλλά το θέμα το συζήτησα χτες με την Βασιλική Μετατρούλου και με τον Παναγιώτη Δημητρά στο facebook, και έχει και κάποιες ενδιαφέρουσες, αλλά και κάποιες άλλες γουστόζικες, πτυχές.

Ένα αγαπημένο θέμα των ακροδεξιών και των αντισημιτών είναι να αναζητούν μανιωδώς εβραϊκό δάκτυλο και να ανακαλύπτουν παντού κρυπτοεβραίους. Θα θυμάστε ότι για τον Σημίτη έλεγαν ότι είναι εβραίος (και ότι λεγόταν Βεντούρας ή Αβούρης), ενώ παλιότερα είχαμε ασχοληθεί εκτενώς με τις διαδόσεις που ήθελαν εβραίο (αλλά και ανθέλληνα) τον προπάππο του σημερινού πρωθυπουργού, τον Πολωνό ευγενή Ζίγκμουντ Μινέικο, έναν θαυμάσιο άνθρωπο που πρόσφερε πολλά στην Ελλάδα.

Κορυφαίος στην αναζήτηση «κρυπτοεβραίων» είναι ο Σπύρος Χατζάρας, κεντρικός εκφωνητής της κρατικής πασοκικής ΕΡΤ στη δεκαετία του 1980, που με τον καιρό έχει μετακινηθεί σε θέσεις που εμένα προσωπικά μου φαίνονται ακροδεξιές και αντισημιτικές. Ή ίσως να μην έχει μετακινηθεί, αλλά αυτό δεν έχει σημασία, δεν θα κάνω το ψυχογράφημά του. Ο Χατζάρας, στην εκπομπή του σε ένα μικρό κανάλι, αλλά και από τα ιστολόγια που διατηρεί, συχνά αναφέρεται σε υπουργούς και άλλους πολιτικούς παραλλάζοντας τα ονόματά τους έτσι που να υπονοεί εβραϊκή καταγωγή.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Ακροδεξιά, Λαθροχειρίες, αντισημιτισμός | Με ετικέτα: , , , , , , , | 294 Σχόλια »

Ο μύθος για τους 880 ή 1000 υπαλλήλους του BBC

Posted by sarant στο 26 Φεβρουαρίου, 2010

Σε χτεσινό παλιότερό του άρθρο στην Ελευθεροτυπία, ο Γ. Παπαδόπουλος-Τετράδης καταγγέλλει κάποιες κραυγαλέες κατ’ αυτόν περιπτώσεις σκανδαλώδους σπατάλης στον δημόσιο τομέα, μεταξύ άλλων στην ΕΡΤ:

Πόσους εργαζόμενους έχει η ΕΡΤ; Περίπου 7.000. Περίπου 6 φορές περισσότερους από το BBC! Θα μου πεις, τι είναι το BBC μπροστά στην ΕΡΤ. Δίκιο. Αλλά το βρετανικό Δημόσιο δεν έχει λεφτά, ενώ το ελληνικό έχει: τα δικά μας. Για την ακρίβεια, τα μελλοντικά δικά μας. Γιατί το Δημόσιο έχει υποθηκεύσει τις δικές μας εισφορές για τα επόμενα χρόνια, προκειμένου να κάνει τα κομματικά του ρουσφέτια.

Κανείς δεν διαφωνεί ότι στην ΕΡΤ υπάρχουν πάρα πολλοί υψηλόμισθοι που είναι και ζήτημα αν προσφέρουν έργο, ιδίως κάτι σύμβουλοι, πολλοί απ’ αυτούς παλαίμαχοι δεξιοί μεγαλοδημοσιογράφοι –κάποιοι κατάλογοι αμοιβών που έχουν δημοσιοποιηθεί σε ιστολόγια προκαλούν ίλιγγο και θυμό. Ωστόσο, ενώ έχει όλο το δίκιο με το μέρος του ο Παπαδόπουλος-Τετράδης, βάζει ένα αυτογκόλ στην αξιοπιστία του, επειδή χρησιμοποιεί έναν διάτρητο μύθο, ότι τάχα η ΕΡΤ έχει εξαπλάσιους υπαλλήλους από τον BBC, τον γιγαντιαίο βρετανικό ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Εφημεριδογραφικά, Μύθοι | Με ετικέτα: , , , | 33 Σχόλια »