Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘ευάριθμοι’

Μετεξεταστικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 30 Μαΐου, 2015

Τα μεζεδάκια του προηγούμενου Σαββάτου τα είχαμε πει «εξεταστικά», επειδή δημοσιεύτηκαν καταμεσίς στις πανελλήνιες εξετάσεις. Τα σημερινά τα ονομάζω με πλατύ χαμόγελο ανακούφισης «μετεξεταστικά», αφού χτες ολοκληρώθηκαν (για τους περισσότερους υποψήφιους) οι εξετάσεις -βέβαια, κάποιοι θα δώσουν το έκτακτο μάθημα την Τρίτη, ενώ όσοι δίνουν ειδικά μαθήματα έχουν λογαριασμούς και στα μέσα Ιουνίου, αλλά για αρκετόν κόσμο (και, το σημαντικότερο, για τη Νικοκυροπούλα) οι εξετάσεις τελείωσαν. Οπότε, μετεξεταστικά τα μεζεδάκια μας και να δούμε ποιους θ’ αφήσουμε μετεξεταστέους.

* Σίγουρα μετεξεταστέα μένει η έγκριτη (οΘντκ) Καθημερινή, που γράφοντας για την πυρπόληση του τρόλεϊ στην Πατησίων από τους νέους μπουρλοτιέρηδες, αναφέρει: Ανησυχία επικράτησε στους χώρους γύρω από το Πολυτεχνείο το απόγευμα του Σαββάτου, όταν άγνωστοι πυρπόλησαν ένα τρόλεϊ, ενώ πρωτίστως είχαν στήσει οδοφράγματα στην Πατησίων.

Προφανώς, το «προηγουμένως» φάνηκε πολύ μπανάλ στον συντάκτη. Ή ίσως είχε στο νου του το τραγούδι του Τσιτσάνη «Κάτσε ν’ ακούσεις μια πενιά«, όπου και οι στίχοι «Κι αν δεν σ’ αρέσουν όλ’ αυτά που σου ‘χα πει πρωτίστως / το ζεϊμπεκάκι είν’ έτοιμο, έχει το λόγο ο Χρήστος».

* Ένας εμπειρικός κανόνας στον οποίο έχω καταλήξει, και που σπάνια λαθεύει, είναι ο εξής: αν ένα άρθρο έχει ως τίτλο ή ως μότο τον στίχο του Ελύτη «τη γλώσσα μού έδωσαν ελληνική» ή αν αρχίζει ή τελειώνει με αυτόν τον στίχο, τότε κατά πάσα πιθανότητα θα είναι σαχλαμάρα. Δεν ξέρω αν το πρόσφατο χρονογράφημα του Π. Μανταίου στην ΕφΣυν αξίζει αυτόν τον χαρακτηρισμό, πάντως πριν αποφανθούμε ότι μια λέξη ανήκει «στη γλώσσα τους» ανοίγουμε και κανα ρημαδολεξικό -κι αν άνοιγε ο συντάκτης το Χρηστικό Λεξικό της Ακαδημίας θα έβρισκε καταχωρημένο τον όρο «εστιακός φοιτητής» (= που στεγάζεται στις φοιτητικές εστίες). Όσο για το αν είναι «λάθος» η αναφορά της ημερομηνίας «Τετάρτη 13 Μάη», πολλή συζήτηση μπορεί να γίνει -πράγματι, παλιά λέγαμε ή 13 του Μάη ή 13 Μαΐου, αλλά κι η γλώσσα δεν είναι κάτι που μένει αμετάβλητο.

* Έπεσε κι ο Αλέξης Τσίπρας θύμα των 360 μοιρών. Στην ομιλία του προς την Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ, διαβάζουμε ότι είπε: Και εδώ πρόκειται για στροφή 180 μοιρών σε σχέση με την αντεργατική πολιτική των μνημονιακών κυβερνήσεων.

Ωστόσο, πρόκειται για το επιμελημένο κείμενο. Αν παίξετε το βιντεάκι που είναι στην ίδια σελίδα, στο 13.40 θα ακούσετε ότι λέει «πρόκειται για μια σημαντική στροφή 360 μοιρών». Και βέβαια, με 360 μοίρες έχεις κάνει πλήρη περιστροφή, οπότε δεν νομίζω πως εννοούσε αυτό ο ηγέτης του ΣΥΡΙΖΑ.

* Τέτοια λάθη, όπως οι 360 μοίρες, δεν αφήνουν τουλάχιστον καμιά αμφιβολία ως προς το πραγματικό νόημα. Αντίθετα, δεν είναι εντελώς ξεκάθαρο τι ήθελε να πει ο υπουργός Διεθνών Εξωτερικών Σχέσεων Ευκλείδης Τσακαλώτος στη συνέντευξή του στην εφημερίδα Αγορά.

Σύμφωνα με τα ρεπορτάζ, είπε: Για εμάς η ρήξη δεν είναι φετίχ. Δουλεύουμε για την καλή λύση, αλλά όλοι ξέρουν ότι τα όρια μας είναι πολύ συγκεκριμένα.

Διά γυμνού οφθαλμού, που λένε, φαίνεται ότι ο σ. Ευκλείδης μπέρδεψε το φετίχ με το ταμπού, ότι ήθελε να πει «η ρήξη δεν είναι ταμπού»: «Δουλεύουμε μεν για την καλή λύση, αλλά έχουμε και όρια, κι αν τα φτάσουμε τότε η ρήξη δεν είναι για μας απαγορευμένη λέξη». Αυτή είναι η γνώμη μου.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in ποδόσφαιρο, Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεζεδάκια | Με ετικέτα: , , , , | 258 Σχόλια »