Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Ιωάννης Χρυσόστομος’

Αι εντυπώσεις του υιού ενός εκ των υπουργών μας (Χρονογράφημα του Ν. Λαπαθιώτη)

Posted by sarant στο 11 Μαρτίου, 2018

Κυκλοφόρησε πριν απο μερικές μέρες το 43ο τεύχος (Άνοιξη 2018) του εξαμηνιαίου περιοδικού Μικροφιλολογικά της Λευκωσίας, με το οποίο συνεργάζομαι τακτικά εδω και μερικά χρόνια.

Όπως συνηθίζω, τις συνεργασίες μου στα Μικροφιλολογικά τις αναδημοσιεύω εδώ, στο ιστολόγιο, φυσικά αφού κυκλοφορήσει το τεύχος. Το ίδιο θα κάνω και σήμερα.

Παρόλο που αρκετά από τα θέματα του περιοδικού έχουν ειδικό κυπριακό ενδιαφέρον, η ύλη του ασχολείται με ολόκληρη την ελληνική λογοτεχνία και σας συνιστώ να το αναζητήσετε -ακόμα καλύτερα, να γραφτειτε συνδρομητές, προς 15 ευρώ τον χρόνο (πρέπει να στείλετε ηλεμήνυμα στον Λευτέρη Παπαλεοντίου, που τη διεύθυνσή του τη βρίσκετε εδώ).

Δεν αποκλείεται να παρουσιάσω στο μέλλον και κάποιο άλλο από τα άρθρα του τεύχους αυτού. Προς το παρόν αναδημοσιεύω το δικό μου άρθρο, το οποίο παρουσιάζει ένα χρονογράφημα του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη αλλά και ένα πεζό ποίημα του ποιητή για το οποίο γινεται λόγος στο χρονογράφημα.

 

Αι εντυπώσεις του υιού ενός εκ των υπουργών μας – Χρονογράφημα του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη

Στην αυτοβιογραφία του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, ο ποιητής αναφέρεται στην περίοδο κατά την οποία ο πατέρας του, στρατιωτικός καριέρας, διετέλεσε υπουργός Στρατιωτικών μετά την επανάσταση (ορθότερα ίσως «προνουντσιαμέντο») του 1909. Η περίοδος αυτή ήταν σύντομη· διάρκεσε λίγο περισσότερο από 4 μήνες (Αύγουστος – Δεκέμβριος 1909), καθώς ο πατέρας Λαπαθιώτης ήταν χαρακτήρας ασυμβίβαστος και οξύθυμος κι έτσι εξαναγκάστηκε σε παραίτηση ύστερα από μια έντονη σύγκρουση που είχε στη Βουλή με την (εχθρική προς την επανάσταση) πλειοψηφία των βουλευτών.

Γράφει λοιπόν ο Λαπαθιώτης:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Λαπαθιώτης, Μικροφιλολογικά, Πεζό ποίημα, Χρονογραφήματα | Με ετικέτα: , , , , | 44 Σχόλια »

Η κεφαλή, η κλίνη και η λαθολογία

Posted by sarant στο 4 Φεβρουαρίου, 2016

klinaiΤις τελευταίες μέρες κυκλοφορεί στο Διαδίκτυο και αναδημοσιεύεται και από πολυσύχναστους ιστότοπους ένα λαθολογικό γλωσσικό άρθρο, με τον ελαφρώς σουρεαλιστικό τίτλο «Σταμάτα να το λες λάθος! Φράσεις που ποτέ δεν θα πούμε σωστά«. Χαρακτήρισα σουρεαλιστικόν τον τίτλο, διότι, αν εφαρμοστεί η προτροπή της πρώτης πρότασης και επαληθευτεί η πρόβλεψη της δεύτερης, τότε τα εκφραστικά μας μέσα θα φτωχύνουν, αφού τις επίμαχες φράσεις δεν θα μπορούμε να τις λέμε ούτε «σωστά» (η πρόβλεψη) ούτε όμως, πλέον, «λάθος»! Αλλά εντάξει, δεν θα σταθούμε στον τίτλο, ο οποίος άλλωστε επιδέχεται και δεύτερη ανάγνωση.

Το λαθολογικό αυτό άρθρο μού το έστειλαν τρεις ή τέσσερις ηλεφίλοι, κάποτε ζητώντας τη γνώμη μου. Η γνώμη μου είναι πως αρκετές από τις συμβουλές του λαθολογίου έχουν βάση, αλλά ο ανώνυμος συντάκτης διαπράττει ένα ασυγχώρητο σφάλμα: δεν ξεχωρίζει ποιες λέξεις και φράσεις είναι λανθασμένες σύμφωνα με τη γενικώς επικρατούσα άποψη και ποιες θεωρούνται λανθασμένες από τον ίδιο και από μερικούς ακόμα αλλά γίνονται δεκτές από λεξικά, από έγκυρους μελετητές της γλώσσας και από τη μεγάλη πλειονότητα των φυσικών ομιλητών της ελληνικής. Με τον τρόπο αυτό, τσουβαλιάζοντας σωστές συμβουλές και προσωπικές προτιμήσεις κάνει μεγάλο κακό, διότι ο ανυποψίαστος αναγνώστης δεν ξέρει ποια είναι η εύστοχη συμβουλή και ποιος ο μπαμπινιωτισμός.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Ευαγγέλιο, Λαθολογία, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , | 162 Σχόλια »

Ο άγιος Καλαβρύτων δεν απογράφεται – ο άγιος Πειραιώς δεν γλείφει το πάτωμα

Posted by sarant στο 14 Μαΐου, 2011

Όπως ο τίτλος δηλώνει, το θέμα του άρθρου είναι διπλό, αφιερωμένο σε τοποθετήσεις δύο μητροπολιτών της εκκλησίας της Ελλάδος.

Πρώτος ο άγιος Καλαβρύτων, με τον οποίο είμαστε συνάδελφοι: εννοώ ότι έχει κι αυτός ιστολόγιο, και από το προσωπικό του ιστολόγιο δήλωσε τις προάλλες ότι δεν πρόκειται να απογραφεί, διότι: διά του εντύπου της Απογραφής νομιμοποιείται η ανήθικη ζωή και πολιτεία και χλευάζεται η χριστιανική Ηθική στη Χώρα τούτη των Αγίων και των Ηρώων.

Δυστυχώς, το ιστολόγιο του αγίου είχε πέσει για δυο μέρες (για ξεκάρφωμα, οι σκοτεινές δυνάμεις είχαν ρίξει και όλα τα άλλα ιστολόγια του blogger) κι έτσι εγώ τουλάχιστον δεν πρόλαβα να δω το κείμενο, με αποτέλεσμα, χτες τ’ απόγεμα που μου χτύπησε το κουδούνι ένας συμπαθητικός νεαρός, να απογραφώ κανονικότατα. Πάντως, οι αντιρρήσεις του αγίου Καλαβρύτων ως προς το έντυπο απογραφής εστιάζονται σε δύο σημεία: α) στο ότι δεν υπάρχει ερώτηση για το θρήσκευμα, και β) ότι στους βαθμούς συγγένειας, πλάι στο «Σύζυγος» υπάρχει το «Σύντροφος», κάτι που, κατά τον άγιο Καλαβρύτων, νομιμοποιεί την παράνομη συμβίωση. Αλλά ας ακούσουμε τον μελίρρυτο λόγο του:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Δικαιώματα, Εκκλησία | Με ετικέτα: , , , , , | 249 Σχόλια »