Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Καρκασόν’

Ψάρια στην πισίνα

Posted by sarant στο 13 Ιουνίου, 2022

Σήμερα είναι του Αγίου Πνεύματος, που παραδοσιακά κάνουν το πρώτο μπάνιο και πιάνουν τη μαλλιαρή πέτρα -ωστόσο, ξέρω πολλούς που ήδη έχουν κάνει πολλά μπάνια: ακόμα κι εγώ, που δεν είμαι και τόσο των θαλάσσιων λουτρών, έκανα ήδη μπάνιο την περασμένη Κυριακή στη θάλασσα.

Ήταν το πρώτο μπάνιο της χρονιάς στη θάλασσα. Στην εκδρομή όμως που είχα πάει στη Γαλλία πριν από καμιά εικοσαριά μέρες, είχα κάνει ένα ακόμα μπάνιο, στην πισίνα του ξενοδοχείου στην Καρκασόν. Κι έτσι αναρωτήθηκα αν θα μετρούσε εκείνο για πρώτο μπάνιο της χρονιάς ή αν θα απορριπτόταν. Στο Φέισμπουκ που έθεσα το δίλημμα, οι απόψεις ήταν μοιρασμένες -πολλοί αρνιούνταν να θεωρήσουν έγκυρο το πισινάτο μπάνιο.

Όταν ήμουν μικρός και μετρούσα με θρησκευτική ευλάβεια τα μπάνια (και τα παγωτά) της χρονιάς, τέτοιο δίλημμα δεν θυμάμαι να είχε τεθεί. Τότε, το καίριο ερώτημα ήταν αν μετράμε τα απογευματινά μπάνια χωριστά ή αν μπορούσαμε να γράψουμε μόνο ένα μπάνιο την ημέρα. Δεν υπήρχαν άλλωστε και πολλές πισίνες την εποχή εκείνη και θεωρούσαμε περιττό πράγμα την πισίνα, τη στιγμή που η θάλασσα ήταν δίπλα.

Τώρα πάντως βρίσκει κανείς πισίνες και σε νησιά και σε παραθαλάσσια μέρη. Το κόστος πρέπει να έχει πέσει αρκετά, αν και θέλει κάποιες άδειες, ενώ πρέπει να είναι και τεκμήριο. Αλλά εμείς εδώ λεξιλογούμε, οπότε το σημερινό άρθρο θα αφιερωθεί στα λεξιλογικά της πισίνας. Στα σχόλιά σας, πάντως, μπορείτε να αναφέρετε οτιδήποτε το πισινολογικό κρίνετε σκόπιμο, περιορισμός δεν υπάρχει.

Ν’ αρχίσουμε από την ετυμολογία της λέξης, που θα εξηγήσει και τον τίτλο του άρθρου μας.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Γραμματική, Ετυμολογικά, Ιστορίες λέξεων, Καλοκαιρινά, Λεξικογραφικά | Με ετικέτα: , , | 105 Σχόλια »

Στην Καρκασόν

Posted by sarant στο 26 Μαΐου, 2022

Σε ένα τραγούδι του, ο αγαπημένος μου Ζορζ Μπρασένς υμνεί την Καρκασόν, την πανέμορφη πόλη της νότιας Γαλλίας, παρουσιάζοντάς την μάλιστα σαν έναν ανέφικτο ιδανικό προορισμό:

Τα λόγια, με πρόχειρη δική μου μετάφραση, που δεν προσπάθησα να την κάνω τραγουδιστή.

George Brassens – Carcassonne

«Je me fais vieux, j’ai soixante ans,                      Γερνάω, έγινα εξήντα χρονών
J’ai travaillé toute ma vie                                      δούλεψα όλη τη ζωή μου
Sans avoir, durant tout ce temps,                         Δεν μπόρεσα τόσο καιρό
Pu satisfaire mon envie.                                       να ικανοποιήσω την επιθυμία μου.

Je vois bien qu’il n’est ici-bas                                Το ξέρω πως σ’ αυτόν τον κόσμο
De bonheur complet pour personne.                    δεν υπάρχει απόλυτη ευτυχία για κανέναν
Mon vœu ne s’accomplira pas :                            Η ευχή μου δεν θα εκπληρωθεί:
Je n’ai jamais vu Carcassonne !»                         Δεν έχω δει την Καρκασόν!

«On dit qu’on y voit tous les jours,                        Λένε πως εκεί βλέπεις κάθε μέρα
Ni plus ni moins que les dimanches,                   αλλά και τις Κυριακές
Des gens s’en aller sur le cours,                          τον κόσμο να κάνει τη βόλτα του
En habits neufs, en robes blanches.                   με καινούργια ρούχα, άσπρα φορέματα

On dit qu’on y voit des châteaux                         Λένε πως έχει και πύργους
Grands comme ceux de Babylone,                     μεγάλους σαν της Βαβυλώνας
Un évêque et deux généraux !                           Έναν δεσπότη και δυο στρατηγούς!
Je ne connais pas Carcassonne !»                     Δεν εχω πάει στην Καρκασόν!

«Le vicaire a cent fois raison :                             Χίλια δίκια έχει ο εφημέριος:
C’est des imprudents que nous sommes.           Είμαστε πλάσματα επιπόλαια.
Il disait dans son oraison                                    Το έλεγε στο κήρυγμά του,
Que l’ambition perd les hommes.                       πως η φιλοδοξία θα’ ναι ο χαμός μας.

Si je pouvais trouver pourtant                            Κι όμως αν μπορούσα να βρω
Deux jours sur la fin de l’automne…                  δυο μέρες στο τέλος του φθινόπωρου
Mon Dieu ! que je mourrais content                   Θεέ μου! Θα πέθαινα ευτυχισμένος
Après avoir vu Carcassonne !»                          αφού θα είχα δει την Καρκασόν!

«Mon Dieu ! mon Dieu ! pardonnez-moi             Θεέ μου σου ζητώ συγγνώμη
Si ma prière vous offense ;                                αν σε προσβάλλει η προσευχή μου
On voit toujours plus haut que soi,                    Πάντα κοιτάμε πιο ψηλά απ’ το μπόι μας
En vieillesse comme en enfance.                      και οι γέροι, όχι μόνο τα παιδιά

Ma femme, avec mon fils Aignan,                     Η γυναίκα μου μαζί με τον γιο μου, τον Αινιάν,
A voyagé jusqu’à Narbonne ;                            ταξίδεψαν ως τη Ναρμπόν·
Mon filleul a vu Perpignan,                               ο αναδεξιμιός μου είδε το Περπινιάν,
Et je n’ai pas vu Carcassonne !»                       κι εγώ να μην έχω δει την Καρκασόν!

Ainsi chantait, près de Limoux,                        Έτσι τραγουδούσε, κοντά στο Λιμού,
Un paysan courbé par l’âge.                             ένας χωριάτης σκεβρωμένος απ’ τα χρόνια
Je lui dis : «Ami, levez-vous ;                           Του είπα: «Ελάτε, φίλε μου
Nous allons faire le voyage.»                            θα το κάνουμε το ταξίδι

Nous partîmes le lendemain ;                          Αναχωρήσαμε την άλλη μέρα
Mais (que le bon Dieu lui pardonne !)              Μα (ο Θεός να τον συγχωρέσει!)
Il mourut à moitié chemin :                               Πέθανε στα μισά του δρόμου:
Il n’a jamais vu Carcassonne !                         Δεν είδε ποτέ την Καρκασόν!

Αν κοιτάξετε στον χάρτη, το Λιμού (ή η Λιμού; ) απέχει κάπου 25 χιλιόμετρα από την Καρκασόν, οπότε γίνεται ακόμα πιο γκροτέσκο το τραγούδι. Πρέπει όμως να πούμε πως οι στίχοι δεν είναι του Μπρασένς αλλά του τραγουδοποιού Γκυστάβ Ναντό (Gustave Nadaud) που έδρασε στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, οπότε ίσως την εποχή εκείνη να ήταν πιο δύσκολες οι συγκοινωνίες. O Mπρασένς έχει μελοποιήσει κι αλλους στίχους του Ναντό.

Επίσης ο Ναντό ήταν από την Καρκασόν (ή τέλος πάντων από την περιοχή εκείνη) και μάλιστα ένας από τους δρόμους που οδηγεί στην ακρόπολη της Καρκασόν φέρει το όνομά του.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Τραγούδια, Ταξιδιωτικά | Με ετικέτα: , , , | 80 Σχόλια »

Το Παρίσι και ο ανεκπλήρωτος πόθος

Posted by sarant στο 17 Σεπτεμβρίου, 2017

Τούτο το σαββατοκύριακο είπα να πεταχτώ μέχρι το Παρίσι -με τα καινούργια τρένα, η μετάβαση απ’ το Δουκάτο διαρκεί μόλις δύο ώρες, λίγο λιγότερο απ’ όσο κάνει το αεροπλάνο από την Ελλάδα.

Δεν ήταν πάντοτε έτσι. Τον μεσοπόλεμο, ας πούμε, που το Παρίσι μεσουρανούσε, το ταξίδι από την Ελλάδα βαστούσε μέρες, το συνηθέστερο με πλοίο ως τη Μασσαλία κι από εκεί με τρένο. Αλλά το βασικό εμπόδιο δεν ήταν ο χρόνος μα το κόστος του ταξιδιού.

Τότε, ένα ταξίδι στο Παρίσι ήταν όνειρο ζωής. Πολλοί είχαν καταφέρει να το εκπληρώσουν, αλλά ο Ορέστης Λάσκος έγραψε ένα ποίημα, που έγινε άλλωστε διάσημο, για κάποιον που δεν θέλησε να εκπληρώσει τον πόθο του ενώ μπορούσε:

Το Παρίσι

Ξέρω έναν κύριο παράξενο πολύ
που λόγια πάντ’ αλλόκοτα μιλεί
για το Παρίσι
στην συντροφιά μας όταν έρθει να καθίσει.

Λένε γι’ αυτόν
πως από τα μαθητικά του χρόνια είχεν ορίσει,
μοναδικό
μες στη ζωή του ιδανικό
να πάει στο Παρίσι.

Χρόνια και χρόνια τον μεθούσε
τ’ ονειρεμένο αυτό ταξίδι
που ποθούσε.

Παντού για κείνο συζητούσε·
μες στα όνειρά του αυτό θωρούσε·
τόσο, που ο πόθος του με τον καιρό
του ’γινε μες στην ύπαρξή του ένα στολίδι
λαμπρό.

Να πάει στο Παρίσι…

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Ποίηση, Τραγούδια, Ταξιδιωτικά | Με ετικέτα: , , , , , , , | 88 Σχόλια »