Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Καφέ της Χαράς’

Φρέσκο γάλα, τύπου φέτας

Posted by sarant στο 17 Μαρτίου, 2014

Ο τίτλος του σημερινού άρθρου είναι ανενδοίαστα κλεμμένος από τις Κακοήθειες, τη σατιρική στήλη του Κυρίτση και του Τσέκερη στην κυριακάτικη Αυγή, αν και φρόντισα να τον αλλάξω λίγο (ο δικός τους τίτλος ήταν Γάλα φρέσκο, τύπου φέτα) για να διαφοροποιηθούν τα γκουγκλίσματα. Όπως λένε λοιπόν οι δυο Κακοήθεις:

Υποχωρεί η κυβέρνηση και τελικά θα έχουμε φρέσκο γάλα 10 ημερών.

Άλλα πράγματα 10 ημερών τα κάνεις και παξιμάδι.

Ωραία εργαλειοθήκη πήραμε από τον ΟΟΣΑ. Μας εξηγεί πώς θα φέρουμε γάλα από τη Γερμανία και πώς θα εξαφανίσουμε τους Έλληνες γαλακτοπαραγωγούς. Μάλλον μας δώσανε τη γερμανική εργαλειοθήκη.

Την οποία την πληρώσαμε κιόλας.

Ειδικά η Σαντορίνη θα υποχρεωθεί να εισάγει και γερμανική φάβα.

Ευτυχώς που μας ενημέρωσαν ότι όλο αυτό γίνεται για να ωφεληθεί ο καταναλωτής. Άντε γιατί το παρακάνανε κάποιοι κακόβουλοι με τον στείρο καταγγελτισμό.

Και στο κάτω – κάτω τι θέλετε, να πίνουμε ελληνικό γάλα και να μας διώξουν από το ευρώ;

Άμα θέλετε να στηρίξετε την ελληνική παραγωγή, να πάτε στη Βόρεια Κορέα.

Περισσότερα δεν παραθέτω, μπορείτε να τα διαβάσετε στον ιστότοπο της Αυγής. Ούτε ξέρω πάρα πολλά για το αντικείμενο της διαμάχης, δηλαδή για το χαρακτηρισμό του φρέσκου γάλακτος, αν και δεν νομίζω ότι θα είναι πρόοδος να μην μπορεί ο καταναλωτής να γνωρίζει τη χώρα προέλευσης του γάλακτος ούτε αν είναι χαμηλής ή υψηλής παστερίωσης. Όμως στο σημείο αυτό θα ακούσω με χαρά και με ενδιαφέρον τα σχόλιά σας: επειδή εδώ, ως γνωστόν, λεξιλογούμε, εγώ θέλω να εστιαστώ στη λέξη «φρέσκο». (Για τα λεξιλογικά και τα φρασεολογικά της λέξης «γάλα» χρειάζεται φυσικά άλλο, πολύ εκτενέστερο, άρθρο: μέχρι και βιβλίο γράφεις αν έχεις όρεξη).

Βέβαια, κάποιος κακεντρεχής (αλλά και με δυνατή μνήμη) θα μπορούσε να παρατηρήσει ότι το σημερινό άρθρο είναι, ενμέρει τουλάχιστον, πολύ λιγότερο φρέσκο κι από το οποιοδήποτε γάλα μακράς ή όχι διάρκειας, αφού παίρνω υλικό από ένα προηγούμενο (και αρκετά συντομότερο) άρθρο μου, που δημοσιεύτηκε εδώ τον Σεπτέμβριο του 2009 και μετά μπήκε και στο βιβλίο μου «Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία», αλλά εκείνο το άρθρο εστίαζε κυρίως στη λέξη «νωπός», μια και είχε γραφτεί με αφορμή τη «νωπή εντολή» που είχε ισχυριστεί ότι θέλει ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής (αν τον θυμάται κανείς) και είχε, με τη δικαιολογία αυτή, προκηρύξει τις πρόωρες εκλογές του Οκτωβρίου 2009.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Επαναλήψεις, Επικαιρότητα, Ετυμολογικά, Ιστορίες λέξεων, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , , , , , , | 122 Σχόλια »

Περασμένης ή περιορισμένης διατηρησιμότητας

Posted by sarant στο 28 Αυγούστου, 2013

Μερικοί επαγγελματίες δεν θα έχουν παράπονο από τους καιρούς που ζούμε: οι γελοιογράφοι ασφαλώς, διότι βρίσκουν άφθονο υλικό, το ίδιο και οι ευθυμογράφοι, αλλά, περιέργως, και οι λεξικογράφοι, διότι έχουν βρει δουλειά, καθώς η κυβερνητική προπαγάνδα γεννάει πάρα πολλές καινούργιες λέξεις στην προσπάθεια χειραγώγησης της κοινής γνώμης, και σε ακόμα περισσότερες δίνει νέες σημασίες (κι έτσι π.χ. η κινητικότητα, από μια γενικά ανώδυνη έως επιθυμητή ιδιότητα μετατράπηκε σε μπαμπούλα που κλείνει σπίτια).

Ο τελευταίος νεολογισμός που ακούστηκε στα μέσα ενημέρωσης είναι ο όρος «Περασμένη διατηρησιμότητα» ή πληρέστερα «τρόφιμα περασμένης διατηρησιμότητας». Έχω αμφιβολίες ότι ο όρος μεταφέρθηκε σωστά, αλλά έτσι γράφτηκε σε όλα σχεδόν τα μέσα ενημέρωσης. Για παράδειγμα, στο ρεπορτάζ του skai.gr διαβάζουμε ότι «Από 1ης Σεπτεμβρίου επιτρέπονται οι πωλήσεις προϊόντων «περασμένης διατηρησιμότητας», κάτω από συγκεκριμένους όρους, όπως προβλέπεται από τους «Κανόνες Διακίνησης και Εμπορίας Προϊόντων και Παροχής Υπηρεσιών» (ΔΙ.Ε.Π.Π.Υ.) που αποτελούν μετεξέλιξη του Αγορανομικού Κώδικα».

Τι είναι όμως τα προϊόντα «περασμένης διατηρησιμότητας»; Για να το πούμε με απλά λόγια, δεν φαίνεται να διαφέρουν από αυτά που λέμε «ληγμένα» -ή, έστω, είναι αυτά που έχουν λήξει εδώ και λίγο καιρό, και συγκεκριμένα, όπως λέει η ανακοίνωση του Εμπορικού Επιμελητηρίου, για τα προϊόντα που η ελάχιστη διατηρησιμότητά τους δηλώνεται με αναφορά ημέρας και μήνα η περίοδος διάθεσης θα είναι μια βδομάδα, ενώ αν δηλώνεται με αναφορά μήνα και έτους (όπως κάτι πίτσες που έχω στην κατάψυξη) η περίοδος διάθεσης θα είναι ένας μήνας. Αν, ας πούμε, λέει Σεπτ. 2013 θα μπορούν να πουληθούν και τον Οκτώβριο.

Για τα προϊόντα αυτά, ο αείμνηστος Πολυμενέας, ο τσιγκούνης μπακάλης στο «Καφέ της Χαράς», έχει ήδη εφεύρει τον όρο «φρεσκοληγμένα», και απορώ γιατί οι αρμόδιοι δεν δανείστηκαν αυτό τον σαφέστατο όρο αντί για το μακρινάρι που μας σερβίρανε -ίσως επειδή όσο πιο ασαφής είναι μια διατύπωση τόσο πιο ανώδυνα περνάει. Τα προϊόντα αυτά θα διατίθενται, λέει η ανακοίνωση του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών, χωριστά από τα άλλα, και θα έχουν πινακίδα που θα γράφει, με κεφαλαία, «ΤΡΟΦΙΜΑ ΠΕΡΑΣΜΕΝΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ»,

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Επικαιρότητα, Λεξικογραφικά, Νεολογισμοί | Με ετικέτα: , , | 116 Σχόλια »