Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Κοινωνία’

Η ώρα εύκολα αλλάζει

Posted by sarant στο 26 Μαρτίου, 2012

Διαφήμιση του 1976, τη μέρα που είχε αλλάξει η ώρα

Από χτες, τελευταία Κυριακή του Μάρτη, περάσαμε στη θερινή ώρα κι έτσι νυχτώνει πιο αργά -οπότε σκέφτηκα να γράψω για αυτό τον θεσμό, να το πω έτσι, που εφαρμόζεται συνεχώς όλα τα χρόνια της ενήλικης ζωής μου. Δεν θυμόμουν βέβαια πότε πρωτοεφαρμόστηκε η θερινή ώρα (τώρα κοίταξα, οπότε το ξέρω), αλλά έχω πολύ ζωντανή μέσα μου την ανάμνηση εκείνης της πρώτης φοράς, με τη μέρα ξαφνικά και μαγικά να μεγαλώνει -αν και, καθώς ήμουν μαθητής, το τίμημα ήταν πως το πρωί, που περίμενα στη στάση το λεωφορείο για να πάω σχολείο, καλά καλά δεν είχε ξημερώσει. Αλλά το ισοζύγιο στο μυαλό μου έβγαινε θετικό, αν μη τι άλλο επειδή η θερινή ώρα ήταν κατά κάποιο τρόπο η επίσημη επικύρωση της άνοιξης και του καλοκαιριού που πλησιάζει.

Χάσαμε βέβαια μιαν ώρα ύπνο το σαββατόβραδο -που θα την ξανακερδίσουμε στα τέλη Οκτωβρίου, όταν θα ξαναπεράσουμε στη χειμερινή ώρα, που νομίζω πως τη λένε και ηλιακή, την κανονική τέλος πάντων. Βέβαια, αν κάνουμε τους λογαριασμούς, σε θερινή ώρα περνάμε τους 7 από τους 12 μήνες του χρόνου, οπότε μάλλον αυτή είναι η κανονική πια. Θερινή ώρα εφαρμόζει ομοιόμορφα όλη η Ευρωπαϊκή Ένωση (εξαιρούνται ωστόσο τα υπερπόντια εδάφη π.χ. της Γαλλίας, οι Αζόρες κτλ.) και κάθε πέντε χρόνια εκδίδεται και ανακοίνωση της Κομισιόν που προσδιορίζει τις ημερομηνίες έναρξης και λήξης για την επόμενη πενταετία, που πάντοτε είναι η τελευταία Κυριακή του Μάρτη και η τελευταία Κυριακή του Οκτώβρη, στις 3 το πρωί, ή, για να βάλω την ακριβή διατύπωση, «στις στη 1 π.μ. UTC-Συντονισμένη Παγκόσμια Ώρα», που είναι αυτό που λέγαμε παλιότερα Ώρα Γκρίνουιτς. Αυτή η ρύθμιση ισχύει από το 1996. Παλαιότερα, δηλαδή έως το 1995, η επαναφορά της χειμερινής ώρας στην ΕΕ γινόταν την τελευταία Κυριακή του Σεπτέμβρη, ένα μήνα νωρίτερα.

Αρχικά η θερινή ώρα καθιερώθηκε για εξοικονόμηση ενέργειας, και δεν είναι τυχαίο που η γενικευμένη εφαρμογή της έγινε στη δεκαετία του 1970 μετά τη λεγόμενη ενεργειακή κρίση του 1973. Αν υποθέσουμε ότι ο ήλιος ανατέλλει στις 6.30 και δύει στις 18.30 πριν από την αλλαγή, ενώ στις 7.30 και στις 19.30 μετά την αλλαγή της ώρας, το στοίχημα είναι ότι η ενέργεια που καταναλώνεται επειδή θα ανάψουν νωρίτερα τα φώτα όσοι πάνε στη δουλειά τους το πρωί είναι μικρότερη από την ενέργεια που κερδίζεται επειδή ανάβουν (όλοι) πιο αργά τα φώτα το βράδυ. Ωστόσο, η εξοικονόμηση φαίνεται ότι είναι αμελητέα, τουλάχιστον στα χρόνια μας (όπου, ας πούμε, έχει γενικευτεί η χρήση κλιματιστικών, οπότε στην πραγματικότητα μπορεί να έχουμε και αρνητικό ισοζύγιο αντί για εξοικονόμηση). Περισσότερο ωφελούνται οι υπαίθριες δραστηριότητες, κυρίως ψυχαγωγικές, από τη θερινή ώρα, ίσως και όσοι δουλεύουν στην οικοδομή ή στα χωράφια, μια και κάνει περισσότερο δροσιά το πρωί αφού ο ήλιος ανατέλλει πιο αργά. Πολλοί έχουν κάνει λόγο για αρνητικές συνέπειες από τη θερινή ώρα, πάντως. Οι κυπριακές αρχές είχαν προτείνει να περιοριστεί η διάρκεια της θερινής ώρας στην Κύπρο από Μάιο έως Σεπτέμβριο, αλλά τελικά ακολούθησαν την υπόλοιπη ΕΕ. Βέβαια, στο μεγαλύτερο μέρος του πλανήτη δεν εφαρμόζεται θερινή ώρα: ούτε κοντά στον Ισημερινό, ούτε κοντά στους πόλους, ούτε στις περισσότερες χώρες Ασίας και Αφρικής. Προσωπικά δεν έχω ιδιαίτερη άποψη για το θέμα, αλλά ακόμα μ’ αρέσει που μεγαλώνει η μέρα.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Επικαιρότητα, Πρόσφατη ιστορία | Με ετικέτα: , , , , | 117 Σχόλια »