Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Κ. Ζουράρις’

Τα πρώτα μεζεδάκια της δεύτερης δεκαετίας

Posted by sarant στο 17 Φεβρουαρίου, 2019

Aυτή τη φορα δεν είχα δισταγμό για τον τίτλο που θα έβαζα στο καθιερωμένο σαββατιάτικο πολυσυλλεκτικό άρθρο μας για τα περίεργα και τα στραβά που ψάρεψε η απόχη μας μέσα στη βδομάδα που πέρασε. Σαββατιάτικο είπα; Από τη συνήθεια. Βλέπετε, ακριβώς εξαιτίας της περίστασης, το άρθρο που ήταν να δημοσιευτεί χτες μετατέθηκε για σήμερα κι έγινε κυριακάτικο. Ποια περίσταση; Ότι χτες το ιστολόγιο γιόρτασε τα δέκατα γενέθλιά του κι έτσι από σήμερα μπαίνουμε στη δεύτερη δεκαετία της ύπαρξής του.

Θα μπορούσα να βάλω και τίτλο «Δεκάχρονα μεζεδάκια» ή «Δέκα χρόνια μεζεδάκια» αλλά θα ήταν λιγότερο ακριβές, αφού, όπως θυμούνται οι πολύ παλιοί, τον πρώτο καιρό δεν δημοσιεύαμε τέτοιο πολυσυλλεκτικό άρθρο, ενώ πολύ συχνά αφιερώναμε ολόκληρο (μικρό βεβαίως) άρθρο σε ένα και μόνο μαργαριτάρι, είτε σε εφημερίδα, είτε σε δήλωση πολιτικού. Πέρασαν τρεις μήνες για να βάλω το πρώτο πολυσυλλεκτικό άρθρο με χρήση της λέξης «μεζεδάκια» στον τίτλο του. Εκεί έγραφα: Πολλές φορές βλέπω κάτι που αξίζει σχολιασμό αλλά όχι και ολόκληρο δημοσίευμα –και βρίσκομαι στο δίλημμα: να το σχολιάσω εδώ και τώρα ή να το κρατήσω στο συρτάρι μέχρι να βρεθούν και άλλα ομοειδή, με κίνδυνο να μπαγιατέψει ανεπανόρθωτα; Μια λύση που βρήκα είναι να τα σερβίρω όσο ακόμα είναι ζεστά, πολλά μαζί, σαν τις ποικιλίες στα μεζεδοπωλεία. Λοιπόν, παρουσιάζω εδώ την πρώτη πιατέλα από εφήμερα μεζεδάκια, κι αν αποδειχτούν νόστιμα μπορεί να το καθιερώσω το σύστημα αυτό.

Το σύστημα καθιερώθηκε, αλλά όχι σε εβδομαδιαία βάση. Τα πρώτα χρόνια του ιστολογίου τα μεζεδάκια δημοσιεύονταν σε άτακτα διαστήματα -καμιά φορά περνούσε πάνω από μήνας από το ένα μεζεδοάρθρο ως το άλλο. Κοιτάω τώρα τα αρχεία του ιστολογίου και βλέπω ότι η περίπου εβδομαδιαία συχνότητα καθιερώθηκε στις αρχές του 2012 και στις 21-1-2012 ήταν το πρώτο άρθρο που πήρε την ονομασία «meze» (στο URL). Το σημερινό είναι το υπ’ αριθ. 362 άρθρο με αυτή την ονομασία. Λίγο αργότερα καθιερώθηκε και η σταθερή σαββατιάτικη δημοσίευση -εκτός εξαιρέσεων, όπως σήμερα.

* Και μετά αυτά τα εισαγωγικά, ξεκινάμε τα καθαυτό μεζεδάκια.

Σε άρθρο για τις ασχήμιες δυο φιλάθλων της Σαουθάμπτον που ειρωνεύτηκαν τον θάνατο του Εμιλιάνο Σάλα με το ιδιωτικό αεροπλάνο, γράφτηκε:

Στις 19 Ιανουαρίου η Κάρντιφ ολοκλήρωσε την πιο δαπανηρή μεταγραφή της ιστορίας της, δίνοντας 17 εκατ. ευρώ στη Ναντ για χάρη του Αργεντινού φορ, Εμιλιάνο Σάλα. Δύο μέρες μετά, το αεροσκάφος στο οποίο είχε επιβιβαστεί ο 28χρονος, «πετώντας» για την πρωτεύουσα της Ιουλίας, εξασφανίστηκε από τα ραντάρ.

Ότι δεν ξανακοιτάνε αυτό που γράφουν είναι φανερό -αλλά παρακαλείται ο γεωγράφος της Απωνίας να συμπεριλάβει την Ιουλία στον Άτλαντα των αγνώριστων χωρών!

* Η φωτογραφία από παιχνιδομάγαζο, μάλλον από το εθνικό μας παιχνιδομάγαζο, διαφημίζει
«Σπαθί γίγας ιπποτικό αληθοφανή»

Το επίθετο «αληθοφανές» για κάποιο λόγο είναι αγαπημένο των παιχνιδάδων και στη Τζάμπα γραμματική είναι άκλιτο, «το αληθοφανή».

Ωστόσο, φταίω κι εγώ λιγάκι. Πριν από 2-3 χρόνια, φίλος είχε στείλει φωτογραφίες του Τζάμπο με «αληθοφανές πλαστικά», «αληθοφανές αλυσίδα» και «αληθοφανές δράκος. Είχαμε γράψει τότε στα μεζεδάκια και τους είχαμε ειρωνευτεί, οπότε οι άνθρωποι φαίνεται πως μας διάβασαν και διόρθωσαν το «αληθοφανές» σε «αληθοφανή».

(Οπότε τώρα θα λένε: «Βάζω αληθοφανές πλαστικά και μου λέτε να το διορθώσω σε αληθοφανή, βάζω αληθοφανή σπαθί και θέλετε να το διορθώσω σε αληθοφανές; Θα με τρελάνετε;»)

* Φίλος διάβαζε κάποιο άρθρο που είχε τη λέξη «εξίτηλα» («τα σημάδια θα ήταν εξίτηλα» σε άρθρο του Στέφ. Μάνου. Είτε επειδή δεν ήταν σίγουρος για τη σημασία της είτε για άλλο λόγο, κλικάρισε να δει τη μετάφρασή της στα αγγλικά.

Όπου το google translate παθαίνει κάποιο περίεργο κοκομπλόκο και αποδίδει το εξίτηλα…. Μαντέψτε πώς το αποδίδει.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Επιγραφές, Εκπαίδευση, Κύπρος, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεταμπλόγκειν, Μεζεδάκια, Μηχανική μετάφραση, Νομανσλάνδη, Περιαυτομπλογκίες, Το είπε/δεν το είπε, Φέικ νιουζ | Με ετικέτα: , , , , , , , , , | 142 Σχόλια »

Μαψυλακισμένα μεζεδάκια

Posted by sarant στο 9 Φεβρουαρίου, 2019

Άλλο τίτλο είχα σκοπό να δώσω στο σημερινό πολυσυλλεκτικό μας άρθρο, αλλά τον άλλαξα «επί του πιεστηρίου», όπως λέει το κλισέ, ύστερα από κάτι που συνέβη στη χτεσινή συνεδρίαση της Βουλής.

Η συνεδρίαση είχε ως αντικείμενο την κύρωση του πρωτοκόλλου ένταξης της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ και θα την χαρακτήριζα μάλλον υποτονική σε σύγκριση με αυτές που προηγήθηκαν για την κύρωση της συμφωνίας των Πρεσπών.

Ωστόσο, το ενδιαφέρον ζωντάνεψε όταν ανέβηκε στο βήμα ο Κώστας Ζουράρις, που επιτέθηκε στον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος πριν από μερικές μέρες είχε κάνει λόγο για «βουλευτές σε τιμή ευκαιρίας».

Είπε λοιπόν ο κ. Ζουράρις:

Ο, χμ,  ο μαξιλάκας Πρόεδρος … και αρχοδεξιός βέβαια αφού ειναι αρχηγός των δεξιών….

Είπε κι άλλα στη συνέχεια ο Ζουράρις, για παραληρηματικά ελληνικά του Κυριάκου Μ. ο οποίος δεν είναι άξιος ούτε «στο υποπόδιο των ποδών του» να φτάσει -και τον αποκάλεσε «ασχετίλα», προκαλώντας την παρέμβαση του προεδρεύοντος, μετά την οποία ανακάλεσε τον τελευταίο χαρακτηρισμό, όχι όμως και τους άλλους.

Μπορείτε να ακούσετε τον κ. Ζουράρι εδώ:

Αλήθεια, τι ακούτε; Μαξιλάκας ή Μαψιλάκας; Εγώ ακούω «μαξιλάκας».

Αν έτσι είπε ο Κ. Ζουράρις, αστόχησε. Λέξη «μαξιλάκας» δεν υπάρχει.

Υπάρχει όμως μαψυλάκας, είναι αυτός που γαβγίζει στο βρόντο, ο ματαίως υλακτών (μαψ είναι πανάρχαιο επίρρημα που σημαίνει μάταια) και κατ’ επέκταση αυτός που επαναλαμβάνει τα ίδια.

Ο Κ. Ζουράρις έδωσε ο ίδιος μια παρόμοια εξηγηση σε δημοσιογράφους, χωρίς όμως να διορθώσει το ξ σε ψ.

Δεν είναι και πολύ συνηθισμένη λέξη -ή μάλλον είναι σπανιότατη. Υπάρχει πάντως στον τελευταίο στίχο του έβδομου Νεμεόνικου του Πίνδαρου, που είναι γραμμένος προς τιμή του Σωγένη του Αιγινήτη. Θα άξιζε άρθρο για αυτή την ωδή -και έχω γράψει παλιότερα κάτι, που ίσως το βάλω και στο ιστολόγιο- πάντως ο Πίνδαρος, που εικάζεται πως τον είχαν κατηγορήσει καποιοι Αιγινήτες ότι είχε προσβάλει τη μνήμη του Νεοπτόλεμου, στο τέλος της ωδής αποκρούει και πάλι τις εναντίον του κατηγορίες και καταλήγει:

ταὐτὰ δὲ τρὶς τετράκι τ’ ἀμπολεῖν ἀπορία τελέθει, τέκνοισιν ἅτε μαψυλάκας ‘Διὸς Κόρινθος’

που μπορούμε να το αποδώσουμε:

Αλλά να λέω τρεις και τέσσερις φορές τα ίδια και τα ίδια,
ταιριάζει μόνο σε φαφλατάδες που λένε στα παιδάρια «Του Δία γιος ο Κόρινθος»

Ο μαψυλάκας είναι αυτός που γαβγίζει μάταια ή, κατ΄επέκταση, που επαναλαμβάνει τα ίδια και τα ίδια. Η φράση «Διός Κόρινθος» ήταν παροιμιακή στην αρχαιότητα και γεννήθηκε από ένα επεισόδιο ανάμεσα σε Κορίνθιους και Μεγαρείς.

Γιατί χαρακτήρισα «μαψυλακισμένα» τα σημερινά μεζεδάκια και όχι, ας πούμε, μαψυλάκεια; Επειδή νομίζω πως ο κ. Ζουράρης ξέθαψε τη λέξη «μαψυλάκας» όχι για κανέναν άλλο λόγο αλλά επειδή παραπέμπει σαφώς στη διασημότερη ελληνική λέξη.

(Παρένθεση: Το ίδιο κάνουν και κάποιοι που λένε «σπουδαρχίδης» -αλλ’ άμα τους επιστρέψεις τον χαρακτηρισμό χωρίς να σπεύδεις, όπως είχε γραφτεί παλιά, θα σου κάνουν μήνυση. Κι ο ίδιος ο Ζουράρις το είχε κάνει ξανά αυτό πριν από καμιά τριανταριά χρόνια, θυμάμαι, όταν είχε γράψει «λόγος μουνώψ» για κάποιον -όπου το μουνώψ είναι, λέει, ιωνικός τύπος του «μονώψ», παναπεί μονόφθαλμος. Κι αν πήγε αλλού το μυαλό σας, ε, έχετε βρόμικο μυαλό!)

* Τα… μαψυλάκια του Ζουράρι έπιασαν τη μισή πιατέλα, αλλά να πω και κάτι άλλο που πρόσεξα στη χτεσινή συνεδρίαση.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Βουλή, Κινηματογράφος, Μύθοι, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Το είπε/δεν το είπε | Με ετικέτα: , , , , , | 199 Σχόλια »

Μερκελικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 12 Ιανουαρίου, 2019

…που βέβαια τα λέμε έτσι επειδή χτες και προχτές είχαμε την επίσκεψη της Γερμανίδας καγκελαρίου, της Αγγέλας Μέρκελ, στη χώρα μας. Κι άλλη μια φορά είχαμε μεζεδάκια τιτλοφορημένα από επίσκεψη της κ. Μέρκελ αλλά τότε (το μακρινό 2014) τα είχαμε πει «Μεζεδάκια για την επίσκεψη της Αγγέλας». Όσο για τα ετυμολογικά της λέξης «καγκελάριος», σας παραπέμπω σε ένα άλλο άρθρο, του 2010.

Από την επίσκεψη της Μέρκελ και η φωτογραφία αριστερά, που την οφείλουμε στον φωτογράφο Γιώργο Κονταρίνη, και που έγινε ιότροπη στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, εξαιτίας της έκφρασης των προσώπων και κυρίως από τη στάση των χεριών και του σώματος του Τσίπρα, που θύμισε σε πολλούς σκηνές από τον παλιό ελληνικό κινηματογράφο.

Πολλοί έβαλαν αστείες λεζάντες στη φωτογραφία -γέλασα αρκετά με την εξής:

– Και μου λέει «θα φύγω». Και του λέω φύγε Πάνο. Δεν έχεις κανένα να σε περιμένει. Σε παράτησαν όλοι.
– Τι μου λέτε κύριε Αλέξη μου.

* Βγήκε βέβαια και ο άλλος, τάχαμ αναλυτής, και έγραψε ότι «η επίσκεψη της Μέρκελ στην Ελλάδα ελλοχεύει ορισμένους κινδύνους«. Η κοτσάνα είναι ασυγχώρητη για επαγγελματία γραφιά. Ελλοχεύω θα πει «παραμονεύω, καραδοκώ». Ο κίνδυνος μπορεί να ελλοχεύει, αλλά η επίσκεψη μόνο εγκυμονεί κινδύνους. Εκτός από τα μπούτια μας, καλό ειναι να αποφεύγουμε να μπερδεύουμε και τα κλισέ μας.

* Διαβάζω ρεπορτάζ για το βίντεο που κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ και παρουσιάζει τη γερουσιάστρια Αλεξάντρια Οκάζιο-Κορτέζ να χορεύει, τον καιρό που ήταν φοιτήτρια. Στο ρεπορτάζ, η Οκάζιο-Κορτέζ αποκαλείται «νεαρή γερουσιαστής» και πιο κάτω γίνεται λόγος για «τη νεότερη, σε ηλικία, γερουσιαστή».

Δεν υπάρχει λόγος να φορέσουμε γραμματική μπούρκα στην Αλεξάντρια Ο-Κ, ούτε και σε καμιάν άλλη ομόλογή της. Δεν έχουμε στην Ελλάδα τον θεσμό της Γερουσίας (και όταν τον είχαμε οι γυναίκες δεν ψηφιζαν, ούτε εκλέγονταν βέβαια) αλλά καθώς συχνά συμβαίνει να αναφερόμαστε σε γερουσιάστριες άλλων χωρών, ιδίως των ΗΠΑ, καλό είναι να καθιερωθεί ο έμφυλος τύπος.

* Τα μεζεδάκια μας θα μπορούσα να τα αποκαλέσω και «χιονισμένα» αφού μεγάλο μέρος της χώρας γνώρισε χαμηλές θερμοκρασίες και σκεπάστηκε από το χιόνι. Είναι αναμενόμενο τα δελτία ειδήσεων να υπερβάλουν κάπως στην περιγραφή των φαινομένων, αλλά καλό είναι να μην προκαλούν θυμηδία, όπως η είδηση αριστερά, από κυπριακόν ιστότοπο.

Στην κατάψυξη, λοιπόν, θα παραμείνει η Κύπρος, μας λέει το άρθρο.

Κι αν διαβάσετε τρεις αράδες πιο κάτω, βλέπετε πως η θερμοκρασία θα φτάσει στους 16 βαθμούς, μάλιστα 18 στα παράλια και 6 στα ορεινά!

Συγγνώμη, κουμπάροι, αλλά 16 βαθμούς δεν το λέμε κατάψυξη!

* Από την άλλη, φίλος άκουσε στο ραδιόφωνο του Σκάι ότι:

Η χιονόπτωση προκάλεσε ρίψεις δένδρων.

Όχι ρίψεις, αδέρφια, όχι ρίψεις. Πτώσεις.

* Κι άλλο ένα που το είδα σε φιλικό τοίχο στο Φέισμπουκ:

Είναι κι εκείνο το ευχετήριο σποτ του Σκάι με τον Μαραβέγια να λέει ότι «πρεσβεύει πολλούς ανθρώπους» και μου θυμίζει μια παίκτρια του shopping star (η οποία μάλιστα δήλωνε φιλόλογος) που είχε πει «προσπαθώ να ακολουθώ τη μόδα στα πλαίσια του επιστητού».

Δεν παρακολουθώ τηλεόραση οπότε δεν ξέρω αν είναι ακριβής η μεταφορά. Φαντάζομαι πως ο συντάκτης του ευχετήριου κειμένου έχει την εντύπωση ότι πρεσβεύω σημαίνει «αντιπροσωπεύω».

* Κι ένα μαργαριτάρι από την γηραιά Εστία. Σε απόκομμα, διότι νομίζω πως δεν δημοσιεύει ονλάιν τα κείμενά της.

«Στην ουσία πρόκειται για την προετοιμασία ιδρυσης νεας πολιτικής κινήσεως στα δεξιά της ΝΔ, πέραν των ήδη υπαρχόντων».

Πέρα από τα γενικά ελαφρυντικά που ισχύουν για τα μαργαριτάρια της κατηγορίας αυτής, δηλαδή ότι ο σωστός τύπος, στη γενική του θηλυκού («των ήδη υπαρχουσών»), ακούγεται αφύσικος σε πολλούς, εδώ έχουμε και ένα επιπλέον ελαφρυντικό, ότι ίσως ο συντάκτης παρασύρθηκε έχοντας στο νου του κάτι σαν «των ήδη υπαρχόντων σχηματισμών».

* Φίλος στέλνει ηλεμήνυμα στο οποίο μου γράφει:

Δεν αντέχω να διαβάζω άλλο για το «συμπαγές τείχος» που θέλει να φτιάξει ο Τραμπ στα σύνορα με το Μεξικό. Πρέπει να το απέδωσε έτσι το ΑΠΕ-ΜΠΕ και το αναπαρήγαγαν όλοι άκριτα. Ενδεικτικά:

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επανέλαβε σήμερα ότι θέλει ένα «συμπαγές» τείχος στα σύνορα με το Μεξικό, διαψεύδοντας τον υπό παραίτηση προσωπάρχη του Λευκού Οίκου, Τζον Κέλι (από εδώ).

Το τείχος όμως που θέλει να χτίσει ο πορτοκαλί ακατανόμαστος, είναι από σκυρόδεμα!  Όποιος έχει παρακολουθήσει λίγο την αμερικάνικη επικαιρότητα τους τελευταίους μήνες, το έχει σίγουρα αντιληφθεί.

Τα είπα και ξεθύμανα!

Το μπετόν είναι concrete, και πράγματι ο Τραμπ κάνει λόγο για concrete wall ή all-concrete wall. Δίκιο έχει ο φίλος μου.

* O Πρόεδρος Τραμπ, πάντως, κάνει συνεχή προπαγάνδα υπέρ της ανάγκης να ανεγερθεί το τείχος στα σύνορα με το Μεξικό, αν και κάποια τουί του είναι μάλλον συβιλλικά όπως αυτό που βλέπετε αριστερά:

We lose 300 Americans a week, 90% of which comes through the Southern Border. These numbers will be DRASTICALLY REDUCED if we have a Wall!

Τι εννοεί ο Πρόεδρος; Μήπως εννοεί ότι 300 Αμερικανοί φεύγουν κάθε βδομάδα από τη χώρα, το 90% από το Νότο; Θα υψώσει δηλαδή τείχος (του… αίσχους;) για να τους κρατήσει μέσα;

Όχι. Η διατύπωση είναι, ας πούμε, ελλειπτική, αντί για We lose 300 Americans a week to drugs, 90% of which comes through the Southern Border….

Και, ναι, συχνότερο θα ήταν το ρήμα comes στον πληθυντικό, 90% of which come…

* Συχνά πυκνά αναδημοσιεύω αποσπάσματα κειμένων από εφημερίδες και ιστότοπους που περιέχουν περιττά, κατά τη γνώμη μου, εισαγωγικά -αυτό που λέω «εισαγωγικομανία».

Με την ευκαιρία της επετείου από τον πρόωρο θάνατο του Γιάννη Χρήστου, πριν από 49 χρόνια, κυκλοφόρησε το απόκομμα εφημερίδας της εποχής, που βλέπετε αριστερά.

Κάποιος φίλος πρόσεξε τα εισαγωγικά στη λέξη «γλέντι».

Όμως, το 1970, αλλά και αρκετά χρόνια αργότερα, ήταν αρκετά συνηθισμένο να χρησιμοποιούνται εισαγωγικά για τις λαϊκές λέξεις, όπως και για τις ξενικές λέξεις.

Λειτουργούσαν δηλαδή τα εισαγωγικά κάπως σαν χειρουργικά γάντια ή σαν λαβίδα, που τα χρησιμοποιούμε για να πιάνουμε τη…. μιαρή λέξη για να μη μας μολύνει.

Σταδιακά, έχει ατονήσει αυτή η εκνευριστική συνήθεια. Πάντως συνεχιζόταν και τη δεκαετία του 80. Θυμάμαι έναν καιρό που ήμουν «αναγνώστης» σε εκδοτικό οίκο, δηλαδή διάβαζα χειρόγραφα υποψήφια προς έκδοση και έλεγα τη γνωμη μου. Μου είχαν δώσει να κρίνω ένα μυθιστόρημα, από μια όχι άγνωστη συγγραφέα, η οποία έκανε κατάχρηση στα εισαγωγικά-γάντια. Όλες τις λέξεις ξένης προέλευσης τις έβαζε σε εισαγωγικά, π.χ.: πήγαν στο «πάρτυ» και άρχισαν να λικνίζονται στους ήχους της «ροκ» κρατώντας ένα «κοκτέιλ» στο χέρι. Όσο διάβαζα, τόσο εκνευριζόμουν, και όταν έφτασα σε ένα σημείο όπου ο ήρωας: προχώρησε στο «χωλ» και άναψε το «αμπαζούρ», πέταξα το χειρόγραφο από το παράθυρο (μετά κατέβηκα και το μάζεψα, πάντως).

* Πολλές φορές έχουμε συζητήσει το πρόβλημα με τους τίτλους, που αναστρέφουν χάριν εντυπωσιασμού τη συνήθη σειρά των όρων της πρότασης (υποκείμενο-ρήμα-αντικειμενο), με αποτέλεσμα να προκύπτουν προτάσεις αμφίσημες ή/και κωμικές.

Τελευταίο κρούσμα, σε τίτλο άρθρου της Άθενς Βόις:

Εγκλωβισμένα πουλιά στην παγωμένη λίμνη της Καστοριάς σώζουν εθελοντές

Συγκινείται κανείς και θαυμάζει τα ηρωικά αυτά πουλιά, που αν και εγκλωβισμένα, αψήφησαν τον πάγο και τον κίνδυνο και έσπευσαν να σώσουν τους εθελοντές -κι ύστερα σκέφτεται πως μάλλον οι εθελοντές έσωσαν τα εγκλωβισμένα πουλιά.

Εγώ πάντως θα το έβαζα αντίστροφα, κι ας είναι λιγότερο φιγουράτο:

Εθελοντές σώζουν εγκλωβισμένα πουλιά στην παγωμένη λίμνη της Καστοριάς.

Αλλά αν κανείς είναι γαλουχημένος να αντιστρέφει τη συνήθη σειρά, θα καταλάβει πως τα πουλιά έσωσαν τους εθελοντές -δεν υπάρχει σωτηρία!

* Το σουπεράκι της ΕΡΤ επιμένει πως το Ιράν πήρε μέτρα εναντίον της Τεχεράνης.

Είναι περίεργο να μαίνεται τέτοιος εμφύλιος πόλεμος στη χώρα, να παίρνονται μέτρα εναντίον της πρωτεύουσας, και να μην έχουμε πάρει είδηση!

* Διαβάζω ρεπορτάζ για την παρουσίαση βιβλίου για το υποτιθέμενο μεγάλο Όχι της κυβέρνησης Καραμανλή στο Βουκουρέστι.

«Η Συμφωνία των Πρεσπών, με την παραχώρηση μακεδονικής γλώσσας και εθνότητας στους γείτονες, χωρίς “κόκκινες γραμμές”, όπως απεδείχθη από την προκλητική στάση Ζάεφ, πριν καν στεγνώσει το μελάνι των υπογραφών, εξάρει το παράδειγμα του Καραμανλή και της κυβέρνησής του, γιατί αποδεικνύει ότι υπάρχουν πολιτικοί που, όταν βάζουν «κόκκινες γραμμές», τις εννοούν», δήλωσε ο πρώην υπουργός και νυν καθηγητής του Ευρωπαϊκού πανεπιστημίου της Κύπρου, Θεόδωρος Ρουσόπουλος.

Ώστε η Συμφωνία των Πρεσπών … εξάρει το παράδειγμα του Καραμανλή;

Ο καθηγητής Ρουσόπουλος παίρνει εξάρι, σχολίασε φίλος.

* Θα έχετε πάρει πολλές φορές γράμμα από τη χήρα ή άλλον συγγενή κάποιου εκλιπόντος Αφρικανού μεγιστάνα που σας παρακαλεί να σας δωρίσει ένα αμύθητο ποσόν.

Ιδού ένα τελευταίο δείγμα, ξεκαρδιστικό στη μηχανομετάφρασή του:

Νόημα δεν βγαζει, κι έτσι δεν θα μάθουμε γιατί ο ψυχρός εκτελεστής καθάρισε τον συγγενή μας. Να φταίει που ήταν καθυστερημένος; Δεν είναι αυτό λόγος να σκοτώνεις ανθρώπους.

* Κυκλοφορεί στο Διαδικτυο μια αναφορά κάποιων που διαμαρτύρονται διότι στις καταιγίδες δίνονται αρχαία ελληνικά ονόματα. Δεν βαζω λινκ αλλά την παραθέτω:

Σας παρακαλούμε θερμά να σταματήσετε να δίνετε αρχαία ελληνικά ονόματα στα επικίνδυνα καιρικά φαινόμενα. Είναι πολύ κακό ενεργειακά και ψυχολογικά, να ταυτίζετε ονόματα όπως Μίνωας, Ξενοφών, Ορέστης και τώρα Πηνελόπη με καταστάσεις φόβου, ανησυχίας και κινδύνου. Αυτή η νοοτροπία αποδυναμώνει –είτε το καταλαβαίνετε είτε όχι- τα αρχέτυπα του Ελληνισμού.
Αναλογιστείτε ότι οι Αμερικανοί που μιμείστε, δεν έχουν διανοηθεί ποτέ να ονομάσουν τους τυφώνες τους Τζέφερσον, Λίνκολν, Φραγκλίνο ή Ουάσινγκτον! Τους δίνουν κοινά καθημερινά ονόματα.
Σας ζητούμε να σταματήσετε αυτή την απαράδεκτη νέα μόδα, αναλογιζόμενοι τις ολέθριες συνέπειες που έχει στο ομαδικό ελληνικό ασυνείδητο.

Πρέπει να είναι παλιότερη, διότι δεν αναφέρει τον Τηλέμαχο και την (αναμενόμενη) Υπατία. Πάντως, ειδα ότι συνεχίζει να υπογράφεται (όχι από πολλούς).

Οπότε, για το Φ να διαλέξουμε κάποιο καθημερινό όνομα, ας πούμε Φούφουτος.

* Και μια νέα προσθήκη στο τοπίο της Νομανσλανδης. Μάθαμε πώς λέγεται ο κεντρικός σιδηροδρομικός σταθμός της, λέγεται Federal Railways.

Ή αλλιώς, σε ρεπορτάζ από την Αυστρία, για ένα αγριοκάτσικο που παγιδεύτηκε στα χιόνια και το απεγκλώβισαν εργάτες των σιδηροδρόμων, διαβάζουμε:

Με επιτυχία στέφθηκε μετά από μεγάλη προσπάθεια η απόπειρα δυο εργατών στον σιδηροδρομικό σταθμό Federal Railways της Αυστρίας να απεγκλωβίσουν μέσα από παχιές στοιβάδες χιονιού μια άγρια κατσίκα.

Φυσικά, πρόκειται για εργάτες της ÖBB, των Αυστριακών Ομοσπονδιακών Σιδηροδρόμων -το αγγλικό πρωτότυπο θα είχε κάτι σαν Austrian Federal Railways, το οποίο περιέργως μετατράπηκε σε όνομα σιδηροδρομικου σταθμού, συμπληρώνοντας έτσι τις υποδομές της Νομανσλάνδης!

Παρεμπιπτόντως, το «στοιβάδες» είναι ανορθογραφία. Μπορεί να στοιβάζουμε σε στοίβες, αλλά οι στιβάδες γράφονται με γιώτα, έτσι από έμφυτη τζαναμπετιά.

* Και κλείνω εδώ, παραθέτοντας χωρίς όμως να σχολιάσω, τον σύνδεσμο προς τη μακροσκελή δήλωση του Κ. Ζουράρι για τη Συμφωνία των Πρεσπών. Λιγάκι μπερδεμένα τα λέει, αλλά στο υστερόγραφο το ρεζουμέ δίνεται σε απλή και κατανοητή γλώσσα:

Υ.Γ. Ἡ ὡς ἄνω ἄποψή μου συνυπάρχει μὲ τὴν πλήρη καὶ διαρκῆ ἐκ μέρους μου στήριξη πρὸς τὴν παροῦσα κυβέρνηση, μέχρις λήξεως τῆς ἐντολῆς. Σύμφωνα μὲ τὸ καθ’ ἡμᾶς συναμφότερον.

 

 

Posted in Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Μηχανική μετάφραση, Μιμίδια, Νομανσλάνδη | Με ετικέτα: , , , , , , , | 185 Σχόλια »

Μεζεδάκια της παραμονής

Posted by sarant στο 24 Δεκέμβριος, 2016

… της παραμονής των Χριστουγέννων, βέβαια, αφού σήμερα διαβάζετε, όσοι δεν έχετε φύγει από το Διαδίκτυο, το πολυσυλλεκτικό μας άρθρο.

* Και ξεκινάω με κάτι ανεπίκαιρο, αφού πρόκειται για σελίδα που υπάρχει από καιρό, ένα λινκ που μου έστειλε φίλος, μια σελίδα στο Φέισμπουκ με τίτλο Αλογοπαίγνια, και με τον υπότιτλο να επεξηγεί: Όχι άλλα λογοπαίγνια.

Το ιστολόγιο αγαπάει τα λογοπαίγνια, και δεν μπορούν να είναι όλα πετυχημένα ούτε να αρέσουν σε όλους. Στο δικό μας παλιότερο άρθρο είχα αποκαλέσει «αλογοπαίγνια» τα κρύα λογοπαίγνια, χαρακτηρισμός βέβαια που είναι κι αυτός υποκειμενικός. Το «μεταξύ Subaru και αστείου», ας πούμε, μου φαίνεται εκβιασμένο, αλλά το «steel-η άλατος» για τον τερματοφύλακα του Παναθηναϊκού Στιλ, που έμεινε ακίνητος και έφαγε το γκολ, δεν είναι κακό.

* Διαβάστε στην Ίσκρα την ανακοίνωση του Κ.Κ.Συρίας και πείτε μου πόσα κομμουνιστικά κόμματα εμφανίζονται. Γίνεται λόγος για ΚΚΣυρίας (Ενιαίο), ΚΚΣυρίας (United) και ΚΚΣυρίας (Bakdash). Προς στιγμήν σκέφτηκα ότι Bakdash είναι το «ενιαίο» στα αραβικά, αλλά τελικά αυτό είναι το όνομα κάποιου παλιού κομμουνιστή και υπάρχουν δύο ΚΚ στη Συρία, το Ενιαίο και το Bakdash, ενώ το United το έβαλε ο συντάκτης για να μας μπερδέψει ή για να δείξει ότι ξέρει αγγλικά.

Τρία ονόματα, δυο πολιτικές όπως λέει και ο φίλος που το έστειλε.

* Άρθρο της Μηχανής του Χρόνου έχει θέμα μια ιστορική συναυλία το 1969 στην οποία η Τζάνις Τζόπλιν και η Τίνα Τέρνερ τραγούδησαν μαζί. Σύμφωνα με το άρθρο, η συναυλία έγινε στον Κήπο της Madison Square. Νομίζω ότι κακώς (μισο)μεταφράστηκε το Madison Square Garden, διότι δεν έγινε σε κήπο η συναυλία, αλλά σε κλειστό γήπεδο που λέγεται Madison Square Garden. Θα μπορούσαν βέβαια να το μεταφράσουν ολόκληρο, στον Κήπο της Πλατείας Μάντισον ή ίσως Μάδησον!

* Στη γλώσσα του ιστολογίου, έχει καθιερωθεί να αποκαλούμε «καραβίδα» τη συσσώρευση πολλών πραγματολογικών λαθών σε μια σχετικά μικρή παράγραφο ή και πρόταση (δείτε το παλιό μας άρθρο για τη γέννηση του όρου)

Μια τοξική καραβίδα ψάρεψα σε άρθρο του γνωστού φιλελεύθερου κλόουν Θάνου Τζήμερου, που δημοσιεύτηκε πριν από μερικές μέρες στο liberal.gr:

«Στις πρώτες ενέργειές της, η ΒΚΟ έθεσε θέμα αυτονομίας της Μακεδονίας αναφερόμενη στις τρεις “Μακεδονίες”: του Βαρδάρη, του Πιρίν και του Αιγαίου. Ο Γ.Γ. του Κ.Κ.Ε. Κώστας Γεωργιάδης διαφωνεί. Το πειθήνιο στα κελεύσματα της Μόσχας ΚΚΕ τον καθαιρεί και τον διαγράφει! »

Μετρήστε λάθη ή ψέματα:

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Κουίζ, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Μονοτονικό, Ορθογραφικά | Με ετικέτα: , , , , | 282 Σχόλια »

Ολαντικά μεζεδάκια

Posted by sarant στο 3 Δεκέμβριος, 2016

Όχι Ολλανδικά, από την Ολλανδία, αλλά Ολαντικά, από τον Φρανσουά Ολάντ (François Hollande), τον απερχόμενο πρόεδρο της Γαλλίας, που ανακοίνωσε χτες την απόφασή του να μην διεκδικήσει την επανεκλογή του στις προεδρικές εκλογές του Μαΐου, καθώς έβλεπε τη δημοτικότητά του να έχει κατρακυλήσει και τις δημοσκοπήσεις να του δίνουν μονοψήφια ποσοστά. Βέβαια και του Ολάντ το όνομα από την Ολλανδία προέρχεται –

Το διάγγελμα με το οποίο ο Ολάντ ανακοίνωσε την απόφασή του είχε γούστο, διότι ο απερχόμενος πρόεδρος επί 5-6 λεπτά έκανε έναν μάλλον θετικό απολογισμό της θητείας του, κι έτσι οι περισσότεροι που τον άκουγαν πίστεψαν πως στο τέλος θα ανακοίνωνε την υποψηφιότητά του -αλλά τελικά τους αιφνιδίασε.

Τα μεζεδάκια πάντως θα μπορούσα να τα ονοματίσω και «ολαντοϊταλικά» αφού αυριο γίνεται στην Ιταλία ένα σημαντικό δημοψήφισμα για την αλλαγή της συνταγματικής δομής της χώρας -ένα δημοψήφισμα που αναμένεται να βγάλει αποτέλεσμα Όχι, και ίσως σημάνει την παραίτηση της κυβέρνησης Ρέντσι. Να κρατάμε πάντως μικρό καλάθι γιατί τώρα τελευταία οι εκλογικές προβλέψεις δεν επιβεβαιώνονται.

Eννοείται ότι τα μεζεδάκια καθαυτά δεν έχουν καμιά σχέση με την ολαντική αποχώρηση ή το ιταλικό δημοψήφισμα.

* Και ξεκινάμε με μια νέα λέξη που την έφτιαξε τις προάλλες, θέλοντας προφανώς να εμπλουτίσει τη γλώσσα μας, ο Γιώργος Αυτιάς. Νουθετώντας τον βουλευτή Κ. Ζαχαριάδη του ΣΥΡΙΖΑ, ο τιτάνας της δημοσιογραφίας απεφάνθη ότι «Ο προπετισμός στην αρχαία Ελλάδα τιμωρούνταν με αυστηρότατη ποινή» (στο 17.45 περίπου  του αποσπάσματος).

Δεν ξέρω τι είναι ο προπετισμός και αν τον τιμωρούσαν οι αρχαίοι ημών πρόγονοι, όμως ο κύριος Αυτιάς είναι πολύ τυχερός που στη σύγχρονη Ελλάδα η ημιμάθεια όχι μόνο δεν τιμωρείται αλλά θεωρείται και προσόν.

* Προπετισμός λοιπόν δεν υπάρχει, αλλά τι λέτε για την προτεραιοποίηση -ή μάλλον για το ρήμα «προτεραιοποιώ»; Με ρώτησε φίλος στο FB, επειδή το ρήμα αυτό το χρησιμοποίησε ο Αλέξης Τσίπρας τις προάλλες στην ομιλία του στη Θεσσαλονίκη, λέγοντας ότι «θα μας δίνεται η δυνατότητα σε καθημερινή βάση να προτεραιοποιούμε τις δραστηριότητες που απαιτούνται για την επίλυση των προβλημάτων».

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Κοτσανολόγιο, Μαργαριτάρια, Μεταφραστικά, Μεζεδάκια, Νεολογισμοί | Με ετικέτα: , , , , , , | 265 Σχόλια »