Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Λαζαρούδια’

Τα λαζαρούδια (Χρονογράφημα του Γ. Κοτζιούλα)

Posted by sarant στο 31 Ιανουαρίου, 2016

Πριν από 15 μέρες που παρουσίασα το βιβλίο της Αθηνάς Βογιατζόγλου «Ποίηση και πολεμική«, που είναι μια βιογραφία του ποιητή Γιώργου Κοτζιούλα, έγινε συζήτηση για τα Λαζαρούδια, ένα έθιμο ζωντανό στην Ήπειρο και την Αιτωλοακαρνανία, ένα είδος πασχαλινά κάλαντα, που τα λένε τα παιδιά το Σάββατο του Λαζάρου, το βράδυ όμως.

Αφορμή για τη συζήτηση στάθηκε ένα απόσπασμα του Κοτζιούλα στο οποιο λέει για τους πρώτους αντάρτες που φάνηκαν στο χωριό του, την πρωτοχρονιά του 1943: » Καὶ πέρασαν ἀπὸ μαχαλὰ σὲ μαχαλὰ σὰν τὰ «Λαζαρούδια», μόνο ποὺ δὲν τραγουδοῦσαν, δὲν ἔλεγαν τὰ πάθια τοῦ νεκροῦ, μὰ κήρυχναν ἀνάσταση γιὰ τὶς πεθαμένες ψυχές μας».

Η φίλη Σωτηρία Μελετίου, που έχει επιμεληθεί αρκετές πρόσφατες εκδόσεις κειμένων του Κοτζιούλα, μού γνωστοποίησε ότι, πέρα από αυτή τη σύντομη αναφορά, ο Κοτζιούλας έχει γράψει και ένα διήγημα για τα Λαζαρούδια, όπως και ένα χρονογράφημα στο οποίο περιγράφει με λεπτομέρειες το έθιμο, χρονογράφημα που είχε την καλοσύνη να μου στείλει. 

Στην αρχή σκεφτόμουν να το παρουσίαζα κοντά στο Πάσχα, όμως επειδή θέλουμε ακόμα τρεις μήνες και είναι πολύ πιθανό να το ξεχάσω αποφάσισα τελικά να το βάλω σήμερα, ως επιστέγασμα, ας πούμε, της συζήτησης που είχε γίνει στο περιθώριο του προηγούμενου άρθρου.

Το χρονογράφημα έχει ημερομηνία 6 Απριλίου 1955. Εκσυγχρονίζω την ορθογραφία.

ΤΑ ΛΑΖΑΡΟΥΔΙΑ

Μεθαύριο το Σάββατο έχουμε του Λαζάρου. Τον λέει και φτωχολάζαρο ο λαός μας, μ’ έναν τόνο ξεχωριστής συμπάθειας και στοργής. Είναι ο ταπεινός φίλος που αξιώθηκε ν’ ακούσει απ’ το στόμα του Χριστού, μες στη νύχτα του τάφου του «ζωντανός, σαβανωμένος –και με το κερί ζωσμένος», το χαρμόσυνο λόγο του, το αναστάσιμο μήνυμα:

Δεύρο έξω, Λάζαρέ μου,
φίλε και αγαπητέ μου!

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Αθησαύριστα, Λαογραφία, Χρονογραφήματα | Με ετικέτα: , , | 98 Σχόλια »