Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Λούκα Κατσέλη’

Επί το έργο και άλλα μικρογλωσσικά

Posted by sarant στο 9 Οκτωβρίου, 2009

* Διάβασα χτες, από καλή δημοσιογράφο (που έχει και ιστολόγιο), για τη νέα κυβέρνηση: Με μια πρώτη ματιά, το επικοινωνιακό στυλ της κυβέρνησης κινείται ανάμεσα σε αυτό του Ομπάμα και εκείνο του Θαπατέρο: ανάπτυξη ως αντίδοτο στην ύφεση, ενδιαφέρον για τον πολίτη και πολλές γυναίκες επί τω έργω.

Δεν θα κατηγορήσω όμως την δημοσιογράφο της Καθημερινής για την ελληνικούρα, διότι δεν είναι δική της πατέντα. Βλέπετε, τόσο μεγάλη γοητεία ασκεί η δοτική στους νεοκαθαρευουσιάνους, που δεν αρκούνται να νεκρανασταίνουν παλιές στερεότυπες φράσεις, αλλά κατασκευάζουν και νέες, όπως αυτήν εδώ. Διότι, αν δείτε τα λεξικά (τόσο τα σύγχρονα όσο και τα παλιότερα, π.χ. του Σταματάκου), μόνο τον τύπο «επί το έργο(ν)» καταγράφουν, ο οποίος άλλωστε είναι αρχαίος. Για παράδειγμα, ο Θουκυδίδης γράφει «ιέναι επί το έργον», ο Ξενοφώντας γράφει «επί το έργον τούτο έρχονται», αργότερα ο Ψελλός «επί το έργον χωρεί» κτλ. Όχι πως έχει σημασία ο αρχαίος τύπος για τη σημερινή γλώσσα, αλλά τον παραθέτω για να δείξω ότι το «επί τω έργω» είναι σκέτη ελληνικούρα, χωρίς καν το φύλλο συκής ότι το «επί το έργον» δεν υπάρχει  στα αρχαία. Υπάρχει.

epitoergonvb5Βέβαια, μπορεί κάποιοι να χρησιμοποιούν τη δοτική επειδή τους δίνει την ευκαιρία να κοτσάρουν και μερικές περισπωμένες και υπογεγραμμένες κι έτσι να αναβαπτιστούν στα νάματα, όπως η παράταξη μηχανικών της εικόνας αριστερά, που πήρε το βάρβαρο όνομα «επί τω έργω» και έβαλε και κάτι στραβοχυμένα καλικαντζαράκια πάνω στον τίτλο της (την εικόνα, που είναι σκαναρισμένη σελίδα του ενημ. δελτίου του ΤΕΕ, την είχε αναρτήσει η καλή φίλη Αλεξάνδρα Καρανικολού σε ένα φόρουμ που δεν υπάρχει πια). Αν είστε νοσταλγός του πολυτονικού και δεν μπορείτε να ζήσετε χωρίς αλεξαντριανά σκουληκάκια, διαλέξτε καλύτερα κάποιαν άλλη δοτική, ας πούμε «συν τω χρόνω» ή «δόξα τω Θεώ», όχι την ελληνικούρα του «επί το έργο». Αν δεν μπορείτε χωρίς νάματα, βάλτε ένα Νι στο τέλος: επί το έργον. Καλύτερα θα είναι παρά η δοτική, κι ας θυμίζει τίτλο μεζεδοπωλείου!

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Posted in Ακλισιά, Εφήμερα, Εφημεριδογραφικά, Θηλυκό γένος | Με ετικέτα: , , , , , | 75 Σχόλια »